HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Chiều 6 Tháng Giêng, phát biểu tại “Hội nghị tổng kết công tác bảo đảm trật tự an toàn giao thông năm 2025, phương hướng, nhiệm vụ năm 2026,” ông Trần Hồng Hà, phó thủ tướng kiêm chủ tịch Ủy Ban An Toàn Giao Thông Quốc Gia, nhấn mạnh việc kiểm soát nồng độ cồn, coi việc lái xe sau khi uống bia rượu là “hành vi nguy hiểm, là tội phạm.”
Theo báo Tuổi Trẻ, hội nghị diễn ra trong bối cảnh ở Việt Nam tai nạn và kẹt xe vẫn là “vấn nạn lớn, ảnh hưởng trực tiếp đến tính mạng, tài sản và phát triển bền vững của xã hội.”
Hiện trường vụ ông Nguyễn Sỹ Cương lái BMW tông em ĐNPT, nữ sinh 18 tuổi, đứt lìa chân sau đó chết tại bệnh viện. (Hình: Dân Trí)
“Toàn quốc xảy ra 18,601 vụ tai nạn giao thông, làm chết 10,491 người, bị thương 12,312 người. Thời gian tai nạn xảy ra nhiều nhất là buổi chiều tối và ban đêm [thời điểm nhiều người đi nhậu]. Thực tế cho thấy, trật tự giao thông còn nhiều bất cập, chưa theo quy luật,” ông Đỗ Thanh Bình, cục trưởng Cục Cảnh Sát Giao Thông, cho biết.
Nhân sự kiện này, công luận lại dấy lên vụ hôm 30 Tháng Năm, 2025, ông Nguyễn Sỹ Cương, 64 tuổi, cựu phó chủ nhiệm Ủy Ban Đối Ngoại Quốc Hội, lái xe BMW X3 trên đường Nguyễn Huy Tự, Hà Nội, chạy tốc độ cao, đâm vào xe gắn máy do ông ĐVH ở quận Hai Bà Trưng, chở theo con gái là ĐNPT.
Sau cú tông xe, ông H. bị gãy chân, còn con gái bị đứt lìa một chân.
Hiện trường vụ tai nạn cho thấy mức độ va chạm rất lớn: đầu xe BMW hư hỏng nặng, nằm nghiêng trên vỉa hè sau khi lao lên gốc cây ven đường, vỏ cây bị bong tróc ở độ cao khoảng hơn 1 mét. Chiếc xe gắn máy bị nát vụn, các mảnh vỡ văng khắp lòng đường.
Sau vụ tông xe, ông Nguyễn Sỹ Cương được test nhanh cho kết quả “không vi phạm nồng độ cồn.”
Em ĐNPT, 18 tuổi, chết tại bệnh viện một tuần sau đó, trong lúc chưa kịp tham dự kỳ thi tú tài. Kể từ đó, không có thêm bất cứ thông tin nào về vụ tai nạn cũng như kết luận điều tra của phía công an được công bố.
Đáng nói, ngay cả khi người thân của nạn nhân thông báo trên mạng xã hội rằng, nữ sinh T. đã qua đời vào hôm 8 Tháng Sáu, 2025, báo chí nhà nước cũng không hề đưa tin.
Điều này khiến công luận nghi ngờ về một nỗ lực bao che cho người gây ra tai nạn.
Gia đình ông Nguyễn Sỹ Cương và bà Lâm Thị Phương Thanh, cùng con trai là ca sĩ Lâm Phúc. (Hình: FBNV)
“Những ngày qua, dư luận xã hội không thể nguôi ngoai nỗi bất bình trước việc chấn động liên quan đến ông Nguyễn Sĩ Cương, đảng viên cao cấp của đảng CSVN, đã lái xe hơi BMW lao vào xe gắn máy của một gia đình bình dân trên đường Nguyễn Huy Tự, Hà Nội, khiến nữ sinh ĐNPT thiệt mạng sau một tuần giành giật sự sống và người cha bị thương nặng. Không chỉ gây tai nạn chết người, ông Cương còn bỏ chạy khỏi hiện trường, không hỗ trợ nạn nhân, để mặc họ trong vũng máu và nỗi đau tột cùng,” Facebooker Tri Nguyen Ông Tám, tức giận bày tỏ.
Bình luận trên trang Facebook cá nhân, ông Hoàng Dũng, người thạo tin chính trường Việt Nam, nhận định: “Có lẽ ông Hà đang ám chỉ vụ ông Nguyễn Sĩ Cương – chồng của bà Lâm Thị Phương Thanh, thứ trưởng thường trực Bộ Văn Hóa-Thể Thao và Du Lịch, lái xe hơi BMW X3 tông chết người hôm 8 Tháng Sáu, 2025. Kể từ đó đến nay, Công An Hà Nội ‘im như thóc’ về vụ tai nạn giao thông nghiêm trọng này, mặc dù theo luật, vụ việc phải bị khởi tố để điều tra. Đơn giản chỉ vì ông Sĩ Cương là chồng của bà Phương Thanh. Lúc bấy giờ, bà Thanh đang là phó chánh thường trực Văn Phòng Trung Ương Đảng của ông Tô Lâm.” (Tr.N) [kn]
HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Vụ cháy nhà ở đường Trần Cung, phường Nghĩa Đô, Hà Nội, khiến 15 người nhập viện, nhiều trường hợp phải chuyển vào Khoa Hồi Sức Tích Cực và Chống Độc bệnh viện E cấp cứu, điều trị.
Theo báo Người Lao Động, vụ hỏa hoạn xảy ra vào khoảng 5 giờ sáng 7 Tháng Giêng, bắt nguồn từ nơi để xe gắn máy chạy xăng, xe máy điện, xe đạp điện… ở tầng một căn nhà ba tầng – nơi sinh sống của nhiều sinh viên và người nghèo thuê trọ.
15 nạn nhân trong vụ cháy nhà ở phố Trần Cung, phường Nghĩa Đô, Hà Nội, được đưa đến bệnh viện E cấp cứu. (Hình: Tuổi Trẻ)
Bệnh nhân NTC, 23 tuổi, sinh viên quê ở Quảng Ninh đang thuê trọ ở tầng hai, cho biết khi đang ngủ thì nghe tiếng hô hoán “cháy nhà.”
“Em mở cửa chạy ra ngoài nhưng khói bốc lên từ tầng một rất nhiều nên chạy sang phòng có hành lang và được đưa xuống dưới bằng thang dây,” anh C. nói.
Tương tự, anh MTM, 22 tuổi, sinh viên, thuê trọ ở tầng ba, cho biết sau khi nghe báo cháy đã cùng hai người ở chung phòng dùng khăn ướt che đầu chạy ra ngoài. Do khói dày đặc, cả nhóm hít phải khí độc, choáng váng nhưng cố chạy ra ban công tầng hai, sau đó được đưa xuống an toàn.
Nhận tin báo, Đội Chữa Cháy và Cứu Nạn Cứu Hộ Công An Hà Nội đã huy động bốn xe cùng 24 lính cứu hỏa đến hiện trường dập lửa. Tuy nhiên, khi lính cứu hỏa tới nơi thì đám cháy đã được người dân khống chế, dập tắt.
Lực lượng cứu nạn sau đó tiếp cận các tầng lầu kiểm tra, may mắn là tất cả 15 người trong nhà được cứu giúp kịp thời và sống sót nhờ có thang dây thoát hiểm.
Các nạn nhân được đưa tới Khoa Cấp Cứu của bệnh viện E để thăm khám trong tình trạng đều thở oxy hỗ trợ hô hấp.
Theo Bác Sĩ Đỗ Quốc Phong, phó trưởng Khoa Hồi Sức Tích Cực Nội Khoa và Chống Độc, bệnh viện E, qua phân loại ban đầu có sáu bệnh nhân bị phỏng từ độ 1 đến độ 4, nguy cơ “diễn biến nặng,” nghi ngộ độc khí và tổn thương mắt, được chuyển theo dõi, điều trị tại Khoa Hồi Sức Tích Cực.
Trong lúc nguy cấp, nhiều người trong nhà đã thoát hiểm từ tầng ba xuống đất an toàn bằng thang dây. (Hình: Đức Hoàng/VietNamNet)
Các trường hợp có nguy cơ tổn thương đường hô hấp đều được soi phế quản để làm sạch và đánh giá tổn thương. Trong đó, hai bệnh nhân phỏng độ 3, 4 đã được đặt ống nội khí quản và thở máy. Những người còn lại có biểu hiện nhẹ.
Theo Công An Hà Nội, ngôi nhà xảy ra vụ cháy có diện tích khoảng 90 mét vuông, tầng một bố trí bếp nấu ăn và là nơi để xe. Sau vụ cháy, căn nhà bị ám khói đen, một số xe bị thiêu rụi.
Nguyên nhân vụ cháy đang được cơ quan hữu trách điều tra. (Tr.N) [kn]
LÀO CAI, Việt Nam (NV) – Chịu tác động của đợt không khí lạnh tăng cường những ngày qua, nhiệt độ ở miền Bắc Việt Nam tiếp tục xuống thấp. Trong đó, Fansipan, Mẫu Sơn dưới 3 độ C xuất hiện băng giá, sương muối.
Báo VnExpress dẫn tin từ Trung Tâm Dự Báo Khí Tượng Thủy Văn Quốc Gia cho hay, lúc 5 giờ 30 phút sáng 7 Tháng Giêng, miền Bắc Việt Nam chìm trong đợt rét đậm kéo dài, nhiệt độ nhiều nơi xuống dưới 10 độ C.
Hà Nội rét buốt, người dân đốt lửa sưởi ấm suốt đêm. (Hình: Thạch Thảo/VietNamNet)
Cụ thể, ở Lào Cai, nhiệt độ trên đỉnh núi Fansipan giảm xuống tới âm 3 độ C, Sa Pa 4 độ C; đỉnh Mẫu Sơn ở Lạng Sơn 2 độ C; Mộc Châu (Sơn La) và Đồng Văn (Hà Giang) khoảng 5 độ; Tam Đảo (Vĩnh Phúc), Mai Châu (Hòa Bình) phổ biến 6-7 độ C…
Trong mùa Đông năm nay, nhiều lần băng giá đã xuất hiện trên đỉnh Fansipan và Mẫu Sơn với lượng mỏng. Trước đó, hôm 18 Tháng Mười Hai, tuyết đã rơi nhẹ trên đỉnh Fansipan.
Tại đồng bằng Bắc Bộ, nhiệt độ thấp nhất ở Bắc Ninh và Hà Nội khoảng 10 độ; Thanh Hóa 12 độ; Vinh (Nghệ An) 13 độ; Hà Tĩnh 14 độ C…
Theo báo Dân Trí, đợt không khí lạnh này khiến Hà Nội đối mặt với đợt rét sâu nhất kể từ đầu mùa Đông, với nền nhiệt độ được ghi nhận chỉ còn từ 10-12 độ C, và hạ thấp hơn về gần sáng. Nhiều người dân khi ra đường vào buổi tối cảm nhận được những cơn gió lạnh “cắt da, cắt thịt.”
Để chống rét, một số khu vực vỉa hè ở nhiều tuyến phố như Nguyễn Chí Thanh, La Thành, Đại lộ Thăng Long, Văn Cao, đường ven hồ Tây,… nhiều đống lửa nhỏ được người dân nhóm lên để chống chọi với giá lạnh.
Thời tiết lạnh buốt đã khiến nhịp sống về đêm của Hà Nội cũng chậm lại rõ rệt. Những góc phố quen thuộc trước đây thường nhộn nhịp về đêm, giờ trở nên vắng vẻ, yên tĩnh lạ thường.
Quán cà phê cạnh hồ Tây vắng khách, một số nhân viên quán đốt lửa ngồi sưởi ấm trước cửa quán trong lúc rảnh rỗi.
Băng giá trên đỉnh núi Fansipan sáng 7 Tháng Giêng. (Hình: Lan Hương/VnExpress)
“Càng về khuya càng lạnh, khách mua hàng thì cũng vắng hơn ngày thường, về sớm quá thì tiếc nên gắng ngồi thêm một lúc nữa. Ngồi trên đường trống trải lạnh quá nên tôi đốt đống lửa nhỏ để sưởi ấm,” cô Dung, tiểu thương bán trái cây trên Đại Lộ Thăng Long, cho hay.
Cơ quan khí tượng cho biết thêm, không khí lạnh tiếp tục ảnh hưởng đến các khu vực Trung Trung Bộ, sau đó mở rộng xuống Nam Trung Bộ. Trong đó, Thanh Hóa duy trì tình trạng rét đậm, rét hại với nhiệt độ phổ biến 9-12 độ C; Nghệ An và Hà Tĩnh phổ biến 11-14 độ C; Quảng Trị đến Huế 15-18 độ C…
Trung Tâm Dự Báo Khí Tượng Thủy Văn Quốc Gia cảnh báo, từ nay đến 11 Tháng Giêng, các khu vực núi cao như Mẫu Sơn, Tà Xùa tỉnh Sơn La; Đồng Văn tỉnh Hà Giang… có khả năng xuất hiện băng giá, sương muối và rét đậm, rét hại ảnh hưởng đến sức khỏe người dân.
Đối với sản xuất nông nghiệp, rét đậm, rét hại, băng giá và sương muối làm giảm sức đề kháng của gia súc, gia cầm gia tăng nguy cơ dịch bệnh, gây thiệt hại nặng, đồng thời có thể gây cháy lá, làm chậm sinh trưởng và phát triển của cây trồng. (Tr.N) [kn]
NASHVILLE, Tennessee (NV) – Nicole Kidman và Keith Urban chính thức ly dị sau 19 năm kết hôn, the AP.
Hôm Thứ Ba, 6 Tháng Giêng, chánh án ở Nashville, Tennessee, ra phán quyết kết thúc cuộc hôn nhân của minh tinh từng đoạt giải Oscar và ca sĩ nhạc đồng quê từng đoạt giải Grammy này.
Nicole Kidman và Keith Urban đi xem đá banh tại vận động trường Geodis Park ở Nashville, Tennessee, hôm 20 Tháng Sáu, 2025. (Hình: Paul Ellis/AFP via Getty Images)
Trong hồ sơ tòa án, chánh án cho hay đôi vợ chồng ngôi sao này có đầy đủ thỏa thuận chia tài sản và nuôi con, nên tòa chấp thuận cho họ ly dị.
Kidman nộp đơn ly dị Tháng Chín năm ngoái. Vụ ly dị này khiến hầu hết công chúng ngạc nhiên, nhưng rõ ràng đã được chuẩn bị từ lâu. Toàn bộ vấn đề pháp lý về chia tài sản và nuôi con đều được họ đồng ý và ký tên trước ngày Kidman nộp đơn.
Luật Tennessee bắt buộc vợ chồng có con nhỏ chờ 90 ngày mới được chính thức ly dị.
Kidman và Urban, đều 58 tuổi, có chung hai cô con gái. Trong đơn ly dị, họ cho hay có “nhiều điều khó khăn về hôn nhân và nhiều điểm bất đồng không thể hòa giải.”
Theo thỏa thuận họ ký, Kidman sẽ là người nuôi con chính, nghĩa là ba mẹ con sẽ vẫn ở Nashville. Cũng theo thỏa thuận, cả Kidman lẫn Urban đều không cần trợ cấp nuôi con hay nuôi nhau, và họ chia tài sản chung gần như đồng đều.
Kidman và Urban là hai trong số những ngôi sao lớn nhất xuất thân ở Úc mấy chục năm gần đây. Họ gặp nhau ở Los Angeles năm 2005 và kết hôn ở Sydney năm sau. Suốt 20 năm chung sống, họ thường xuyên xuất hiện trên thảm đỏ cùng nhau, Urban cùng vợ dự lễ trao giải Oscar, còn Kidman cùng chồng dự sự kiện âm nhạc như lễ trao giải nhạc đồng quê ACM Awards. Họ từng công khai nhưng âu yếm nói về một số chuyện khó khăn trong hôn nhân, nhưng rất ít dấu hiệu sẽ ly dị.
Cuộc hôn nhân này là cuộc hôn nhân đầu tiên của Urban và thứ nhì của Kidman. Nữ diễn viên này từng lập gia đình với tài tử Tom Cruise từ năm 1990 tới 2001 và họ cũng có chung hai đứa con. (Th.Long) [kn]
WASHINGTON, DC (NV) – Như thể bị làm nhục chưa đủ, ông Nicolas Maduro, cựu tổng thống Venezuela vừa bị Mỹ lật đổ, lại bị cáo buộc thêm tội khác: Bắt chước điệu nhảy của Tổng Thống Donald Trump, theo The Guardian.
Hôm Thứ Ba, 6 Tháng Giêng, Tổng Thống Trump cho hay ông Maduro bắt chước kiểu lắc hông và giơ hai tay lên cứng ngắc đặc trưng của ông.
Tổng Thống Donald Trump (trái) nhún nhảy sau khi đọc diễn văn tại cuộc gặp gỡ của Cộng Hòa Hạ Viện ở Washington, DC, hôm 6 Tháng Giêng, và Tổng Thống Nicolas Maduro của Venezuela nhún nhảy trong cuộc tuần hành nhân “Ngày Sinh Viên Học Sinh Venezuela” tại dinh tổng thống ở thủ đô Caracas hôm 21 Tháng Mười Một, 2025. (Hình: Alex Wong/Getty Images & Jesus Vargas/Getty Images)
“Ông ta lên sân khấu và cố bắt chước điệu nhảy của tôi đôi chút,” ông Trump cho biết tại cuộc gặp gỡ thường niên của phía Cộng Hòa Hạ Viện ở Washington, DC.
Giữa lúc quân đội Mỹ tập trung ở vùng Caribbean cuối năm 2025 để tăng áp lực lên Venezuela, ông Maduro thường xuyên lên sân khấu nhún nhảy theo điệu nhạc sôi động cho câu khẩu hiệu “Không chiến tranh, giữ hòa bình” của ông. Còn Tổng Thống Trump nổi tiếng thích lắc lư theo giai điệu ca khúc YMCA những lần gặp gỡ ủng hộ viên.
Báo New York Times (NYT) đưa tin vụ ông Maduro nhảy nhót trước công chúng, cũng như những kiểu thách thức khác, góp phần khiến Tòa Bạch Ốc quyết định bắt giữ ông.
Ông Hugo Chavez, cố tổng thống Venezuela và cố vấn của ông Maduro, cũng thường xuyên nhảy nhót những lần gặp gỡ cử tri, nhưng đội ngũ Tổng Thống Trump cảm thấy ông Maduro đang chế giễu chuyện Mỹ gây áp lực đòi ông từ chức, theo NYT.
Sáng sớm 3 Tháng Giêng vừa qua, lực lượng Mỹ bắt ông Maduro và vợ, bà Cilia Flores, trong vụ đột kích làm hàng chục người thiệt mạng và làm chính phủ Venezuela bàng hoàng nhưng hầu như vẫn nguyên vẹn.
Nhìn chung, Tổng Thống Trump bị chê khi nhảy nhót tại những buổi vận động tranh cử, mặc dù ông được ủng hộ viên khen ngợi và bắt chước.
Ông Trump tiết lộ Đệ Nhất Phu Nhân Melania Trump nói ông nhảy nhót nhìn chẳng ra tổng thống. “Bà ấy ghét tôi nhảy. Tôi nói, ‘mọi người đều muốn anh nhảy mà em.’”
Tổng Thống Trump cho hay bà Melania đáp: “Họ chẳng thích đâu. Họ chỉ lịch sự với anh thôi.”
Ông Trump cho bà Melania biết bà nói sai. “Cả nơi đó như điên cuồng. Họ hét lên, ‘Nhảy đi!’” (Th.Long) [kn]
TÂY NINH, Việt Nam (NV) – Mâu thuẫn tình cảm, một ông ở phường Long Hoa, tỉnh Tây Ninh, đã tưới xăng châm lửa đốt người tình, khiến cả hai bị phỏng nặng và sau đó cùng thiệt mạng.
Xác nhận với báo Người Lao Động hôm 7 Tháng Giêng, một lãnh đạo Ủy Ban Nhân Dân Phường Long Hoa, tỉnh Tây Ninh, cho biết sự việc xảy ra vào khoảng 6 giờ 30 phút tối hôm qua 6 Tháng Giêng.
Hiện trường vụ đốt xăng khiến hai người chết cháy ở Tây Ninh. (Hình: Quang Lập/Tuổi Trẻ)
Thời điểm trên, người dân phát hiện một vụ cháy xảy ra tại căn nhà trong hẻm số 13, đường Trường Đông, khu phố Trường Đức, phường Long Hoa, nên trình báo cơ quan hữu trách.
Nhận tin báo, giới hữu trách đến hiện trường điều tra sự việc.
Qua xác minh ban đầu, nguyên nhân được cho là xuất phát từ mâu thuẫn tình cảm nên ông NMN, 57 tuổi, đã dùng xăng tưới lên người bà NKD, 52 tuổi, rồi châm lửa đốt.
Hậu quả, cả ông N. và bà D. đều bị phỏng nặng, được người dân đưa đi bệnh viện Đa Khoa Tỉnh Tây Ninh cấp cứu trong tình trạng nguy kịch.
Qua thăm khám, các bác sĩ cho biết hai bệnh nhân nhập viện trong tình trạng “phỏng toàn thân độ 3,” nên bệnh viện đã chuyển lên Sài Gòn nhưng cả hai đã không qua khỏi khi trên đường chuyển viện.
Trong một vụ án mạng tương tự, do ghen tuông, khoảng 9 giờ sáng 10 Tháng Năm, 2025, nghi can Huỳnh Minh Trung, 43 tuổi, ở tỉnh Bình Phước, từ nhà tại tỉnh Bình Phước chạy xe gắn máy, chở theo hai can xăng tổng cộng 7 lít, đến nhà trọ của bà NTT, 48 tuổi, ở phường Tăng Nhơn Phú A, Thủ Đức.
Công an khám nghiệm hiện trường tại căn nhà cháy ở phường Tăng Nhơn Phú A, thành phố Thủ Đức, Sài Gòn, làm ba người chết. (Hình: Minh Hòa/Tuổi Trẻ)
Theo báo Tuổi Trẻ, tại đây nghi can Trung thấy ông NVH. đang sửa nhà cho bà T. nên xảy ra lớn tiếng với ông này.
Trong lúc cãi vã, nghi can Trung dùng can xăng tạt vào phòng và châm lửa đốt khiến bà T. và ông H. thiệt mạng ngay tại hiện trường, còn anh HAD, 23 tuổi, con trai bà T. chết trên đường đi cấp cứu.
Sau khi đốt nhà, nghi can Trung bỏ chạy khỏi hiện trường. Đến đêm cùng ngày, nghi can Trung bị bắt trong tình trạng bị phỏng vùng mặt, tay, chân, khi đang lẩn trốn tại tỉnh Bình Phước. (Tr.N) [kn]
SÀI GÒN, Việt Nam (NV) – Đám cháy bất ngờ bùng lên từ chiếc du thuyền đang neo đậu trên sông Sài Gòn, đoạn qua phường Thạnh Mỹ Tây, khiến ba người trên tàu hốt hoảng lao xuống nước.
Theo báo Dân Trí, khoảng 4 giờ 15 phút chiều 7 Tháng Giêng, người dân phát hiện lửa bùng lên từ chiếc du thuyền đang neo cách cầu Sài Gòn khoảng 200 mét, kéo theo cột khói cao hàng chục mét.
Hiện trường nơi du thuyền King Yacht cháy trên sông Sài Gòn. (Hình: Trịnh Nguyễn/Dân Trí)
Do bên trong du thuyền có nhiều vật liệu dễ cháy như bàn ghế nhựa, gỗ, ghế sofa và màn che bằng vải xốp nên chỉ sau ít phút, ngọn lửa nhanh chóng bao trùm toàn bộ thân tàu.
Anh Thạch Minh Toàn, 22 tuổi, thuê nhà trong hẻm 289 đường Ung Văn Khiêm, cách du thuyền bị cháy khoảng 10 mét, cho biết khói lửa xuất phát từ hầm máy. Lúc lửa còn nhỏ, ba người trên du thuyền đã chạy lên boong hô hoán rồi nhảy vào bờ trước khi đám cháy lan nhanh, bao trùm toàn bộ du thuyền.
Ông Nguyễn An Hộ, 48 tuổi, sống tại hẻm 289 đường Ung Văn Khiêm, vẫn chưa hết bàng hoàng khi nhớ lại thời điểm ngọn lửa bùng phát.
“Lúc đó, tôi đang ở trong phòng một mình thì nghe người dân hô hoán cháy nên hốt hoảng rời nhà. Vừa mở cửa, tôi thấy khói đã bao trùm cả con hẻm và khu nhà trọ. Đám cháy bùng phát rất nhanh, kèm theo nhiều tiếng nổ lớn khiến ai cũng hoảng sợ. Con gái tôi đang đi học, nghe tin cháy cũng vội chạy về vì lo tôi ngủ quên, bị ngạt khói,” ông Hộ kể.
Thời điểm này du thuyền không có hành khách bên trên.
Nhận tin báo, Phòng Cảnh Sát Phòng Cháy Chữa Cháy Cứu Nạn Cứu Hộ Công An TP.HCM điều nhiều xe chữa cháy, cùng bốn canô chuyên dụng và hơn 30 lính cứu hỏa tiếp cận nhiều hướng để phun nước dập lửa. Đồng thời, phong tỏa một phần khu vực ven sông, yêu cầu người dân không tụ tập gần hiện trường.
Đến khoảng 5 giờ 30 phút chiều cùng ngày, đám cháy được khống chế. Vụ hỏa hoạn không gây thương vong, song thiêu rụi gần như toàn bộ con tàu.
Theo Sở Du Lịch TP.HCM, du thuyền bị cháy có tên King Yacht thuộc công ty Địa Trung Hải. Đây là du thuyền vỏ composite hai tầng cỡ lớn, dài khoảng 28 mét, ngang 10 mét, với sức chứa khoảng 90 người.
Bên trong du thuyền được thiết kế dạng như nhà hàng, có đặt nhiều bàn, ghế, treo rèm, lắp đặt máy lạnh, đèn…để tổ chức tiệc.
Du thuyền này thường được thuê để tổ chức sinh nhật, tiệc cưới, tiệc họp mặt, lễ cầu hôn, tour du thuyền ngắm hoàng hôn, tour du lịch đường sông…
Trước khi bị cháy, King Yacht hoạt động thường xuyên trên sông Sài Gòn và khu vực lân cận.
Tại khu vực nội đô thành phố, King Yacht phục vụ nhu cầu ăn tối trên sông, ngắm hoàng hôn, kết hợp biểu diễn nhạc cụ dân tộc dành cho du khách.
Du thuyền thường xuất phát từ Bến Bạch Đằng hoặc khu vực Tân Cảng, đưa khách thăm viếng các điểm nhấn ven sông như: Landmark 81, cầu Ba Son, cầu Phú Mỹ…
Chỉ sau khoảng 15 phút, đám cháy bao trùm gần như toàn bộ du thuyền. (Hình: Trịnh Nguyễn/Dân Trí)
Ngoài ra, King Yacht còn được khai thác trên các tuyến về Cần Giờ, gồm: tour tham quan rừng ngập mặn, trải nghiệm câu cá tại xã Tam Thôn Hiệp, tuyến Bến Bạch Đằng – khu du lịch sinh thái Vàm Sát…
Lực lượng hữu trách đang thống kê thiệt hại và làm rõ nguyên nhân vụ cháy du thuyền này.
Trước đây, tại Sài Gòn từng xảy ra một số vụ cháy tàu du lịch, tàu nhà hàng cỡ lớn.
Theo báo VnExpress, hồi Tháng Năm, 2013, một tàu du lịch bốc cháy ven sông Sài Gòn thuộc khu vực đường Ung Văn Khiêm, quận Bình Thạnh cũ, làm hư hại phần lớn cabin.
Đến Tháng Giêng, 2014, khi tàu cánh ngầm Vina Express chở 83 khách từ Sài Gòn đi Vũng Tàu cũng bị bốc cháy ở khoang máy gần cầu Phú Mỹ, khiến toàn bộ khách nhảy xuống sông thoát thân. Sau sự việc này, hệ thống tàu cánh ngầm tại Sài Gòn phải tạm ngưng hoạt động để kiểm tra an toàn. (Tr.N) [kn]
SÀI GÒN, Việt Nam (NV) – Hôm 7 Tháng Giêng, Viện Kiểm Sát TP.HCM đã ban hành cáo trạng truy tố bị can Đinh Thị Lan, 49 tuổi, chủ kênh YouTube “Lan Đinh,” về tội “lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích của nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân.”
Theo báo Thanh Niên, bị can Đinh Thị Lan bị cáo buộc đã đăng tải nhiều video “có nội dung sai sự thật xúc phạm uy tín, danh dự” bà Nguyễn Phương Hằng và chồng là ông Huỳnh Uy Dũng, tức Dũng “Lò Vôi,” chủ công ty Đại Nam.
Bị can Đinh Thị Lan trong phiên tòa xử bà Nguyễn Phương Hằng hồi Tháng Tư, 2024. (Hình: Quỳnh Trần/VnExpress)
Cáo trạng cho hay, trong năm 2021, bị can Đinh Thị Lan đã tự ghi hình sáu video clip “có nội dung sai sự thật, thông tin không đúng sự thật hoặc thông tin chưa được kiểm chứng,” về bí mật cá nhân, bí mật gia đình và đời sống riêng tư của bà Nguyễn Phương Hằng và ông Huỳnh Uy Dũng, rồi đưa lên mạng “vi phạm pháp luật.”
Tại Cơ Quan Cảnh Sát Điều Tra Công An TP.HCM, ban đầu, bị can Lan khai sáu video clip do mình tự quay hình và phát ngôn tại nhà riêng trên đường Lê Đức Thọ, quận Gò Vấp trước đây, sau đó cho đăng tải lên kênh YouTube “Lan Đinh.”
Tuy nhiên sau đó, bị can Lan thay đổi lời khai, thừa nhận “có ghi hình các phát ngôn nêu trên” nhưng cho rằng mình “không đăng lên mạng xã hội.” Song, qua điều tra, công an xác định có đủ căn cứ chứng minh bị can Đinh Thị Lan là người đăng tải các video này.
Liên quan sự việc, trước đó, tại phiên tòa phúc thẩm xử bà Nguyễn Phương Hằng hồi Tháng Tư, 2024, bị can Lan với tư cách là một trong mười người “có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan” từng đề nghị tòa xem lại tư cách tố tụng của mình là bị hại, chứ không phải là người liên quan.
Trong vụ án này, nội dung cáo trạng thể hiện, từ Tháng Ba, 2021 đến Tháng Ba, 2022, bà Hằng và bốn đồng phạm đã thực hiện 57 buổi livestream tại nhà riêng trên đường Nguyễn Thông, quận Ba, nay là phường Xuân Hoà, và khu du lịch Đại Nam.
Gia đình bà Nguyễn Phương Hằng và ông Huỳnh Uy Dũng, cùng con trai trong một buổi trao tiền ủng hộ người dân bị thiên tai ở miền Bắc. (Hình: B.S/Tuổi Trẻ)
Các buổi livestream này có nội dung “chưa được kiểm chứng” và phát ngôn về chuyện bí mật đời tư, cuộc sống riêng của nhiều người, làm ảnh hưởng đến uy tín cá nhân, “xúc phạm nghiêm trọng đến uy tín, danh dự” của 10 người gồm ông Võ Nguyễn Hoài Linh (nghệ sĩ Hoài Linh), bà Nguyễn Thị Mỹ Oanh (ca sĩ Vy Oanh), bà Đặng Thị Hàn Ni, ông Nguyễn Đức Hiển, bà Trần Thị Thủy Tiên (ca sĩ Thủy Tiên) và chồng là ông Lê Công Vinh, ông Huỳnh Minh Hưng (ca sĩ Đàm Vĩnh Hưng), bà Ðinh Thị Lan, bà Lê Thị Giàu và bà Trương Việt Hà.
Theo tòa, bà Hằng “có vai trò chủ mưu, khởi xướng” vi phạm Luật An Ninh Mạng, gây ảnh hưởng xấu đến an ninh trật tự, an toàn xã hội, nên hồi Tháng Chín, 2023, tuyên phạt bà này hai năm chín tháng tù về tội “lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích của nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân.”
Hôm 19 Tháng Chín, 2024, sau khi thụ án hơn hai năm, bà Nguyễn Phương Hằng được ra tù trước thời hạn. (Tr.N) [kn]
Trump nói Trung quốc và Nga ‘không hề sợ’ NATO nếu không có Mỹ
Tổng thống Donald Trump vào Thứ Tư viết trên mạng xã hội Truth Social rằng Trung Quốc và Nga sẽ không hề e ngại Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) nếu Hoa Kỳ không còn là thành viên chủ chốt trong liên minh
NEW YORK, New York (NV) – Bà Nancy Preston không bị đau tim, tức ngực, khó thở hay tim đập nhanh – tất cả đều là triệu chứng bệnh tim.
Nhưng năm ngoái, bà phải mổ bắc cầu động mạch vành năm động mạch sau khi đi chụp nhũ ảnh định kỳ mấy tháng trước, theo NBC News hôm Thứ Bảy, 3 Tháng Giêng.
“Đúng là thứ gì đó khủng khiếp đang chờ xảy ra,” bà Preston, 67 tuổi, cư dân thành phố New York, cho hay. “Tôi không có triệu chứng, ngoại trừ cảm thấy hơi mệt hơn bình thường, nhưng tôi nghĩ do tuổi tác.”
Thực ra, gia đình bà Preston có tiền sử bệnh tim. Mẹ của bà bị đau tim và phải mổ bắc cầu động mạch vành hai động mạch, còn chị của bà bị đau tim và phải đặt máy tạo nhịp tim.
Thậm chí như vậy, bà Preston không hề nghĩ tới bệnh tim vì bà tập yoga hằng ngày và ăn uống lành mạnh.
Bệnh cao huyết áp và tiểu đường của bà – vốn là hai chứng bệnh có thể làm tăng rủi ro mắc bệnh tim – đã nằm trong tầm kiểm soát trước khi bà phát giác bệnh tim, bà cho biết.
Tháng Mười, 2024, bà đi chụp nhũ ảnh hằng năm tại bệnh viện Mount Sinai ở New York. Bác sĩ phát giác bà bị vôi hóa tuyến vú (BAC), tình trạng calcium tích tụ bên trong động mạch vú, có thể liên hệ với bệnh tim.
Hiện tại, Mount Sinai đang nghiên cứu xem phụ nữ phản ứng ra sao khi được thông báo bị BAC trong kết quả chụp nhũ ảnh. Bà Preston cũng tham gia cuộc nghiên cứu này.
Sau khi được thông báo bị BAC, bà Preston làm xét nghiệm căng thẳng tim (cardiac stress test) để theo dõi tim hoạt động như thế nào lúc gắng sức.
“Trong trường hợp của bà Preston, tim bà hoạt động rất mạnh lúc nghỉ ngơi, nhưng trong phần kiểm tra gắng sức, một phần cơ tim của bà không co thắt phù hợp,” Bác Sĩ Mary Ann McLaughlin, bác sĩ tim mạch tại Mount Sinai Fuster Heart Hospital, cho hay. “Kết quả cho thấy bà bị bệnh động mạch vành đa động mạch (multivessel coronary artery disease).”
Bác Sĩ McLaughlin và bà Preston tin rằng bà còn sống được là nhờ phát giác BAC.
“Lý do duy nhất bà Preston làm xét nghiệm căng thẳng tim là bà tham gia cuộc nghiên cứu này,” bà McLaughlin cho hay.
“Nếu bà tới gặp tôi với tình trạng như lúc đó, tức là chỉ có những yếu tố rủi ro đã nằm trong tầm kiểm soát và không có triệu chứng, nhiều phần tôi sẽ không yêu cầu bà làm xét nghiệm căng thẳng tim.”
Hiện tại, bà Preston vẫn đang hồi phục sau ca mổ lớn hồi Tháng Bảy năm ngoái. “Tạ ơn Trời tôi được thông báo vụ BAC này,” bà cho biết.
Chuyên gia y tế khuyến cáo phụ nữ 40 tới 74 tuổi chụp nhũ ảnh hai năm một lần để kiểm tra ung thư vú. Mặc dù luật liên bang bắt buộc đưa một số thông tin nhất định vào kết quả chụp nhũ ảnh, như mật độ mô vú (breast density), nhưng không bắt buộc đề cập BAC. (Th.Long) [kn]
Trump cảm thấy bất an khi cảnh báo viễn ảnh bị truất phế nếu Cộng Hòa thua 2026
Lời cảnh báo của Tổng Thống Donald Trump về nguy cơ bị truất phế nếu Cộng Hòa thua
bầu cử giữa kỳ cho thấy nỗi bất an chính trị rõ rệt của ông trước viễn cảnh mất quyền kiểm soát Quốc Hội. Đây vừa là đòn thúc ép nội bộ đảng, vừa là thông điệp gửi tới cử tri trung thành rằng bầu cử 2026 không chỉ là cuộc bầu cử Quốc Hội, mà là cuộc trưng cầu về chính bản thân ông Donald Trump.
DETROIT, Michigan (NV) – Trong những ngày đầu năm 2026, giới chuyên gia ngành xe hơi đã tổng kết lại thị trường xe hơi năm 2025 tại Hoa Kỳ. Theo trang mạng reuters.com, doanh số bán xe mới tại Mỹ đã tăng khoảng 2% trong năm 2025, bất chấp những bất ổn trong suốt cả năm do sự thay đổi chính sách liên bang.
Theo công ty nghiên cứu Omdia, các nhà sản xuất xe bán được 16.2 triệu xe tại Mỹ năm ngoái, tăng 2,4% so với năm 2024. Một số công ty hôm 5 Tháng Giêng đã công bố doanh số bán hàng. Toyota Motor ghi nhận mức tăng 8% doanh số bán xe tại Mỹ trong năm 2025, nguyên nhân là do có nhiều mẫu xe giá cả phải chăng, một phân khúc mà các nhà sản xuất xe Mỹ đã bỏ qua. Hyundai Motor cũng công bố mức tăng 8% trong năm 2025, nhờ nhu cầu tăng vọt đối với xe hybrid.
Những chiếc xe cỡ nhỏ giá phải chăng vẫn quan trọng đối với thị trường Mỹ. (Hình minh họa: HD/Người Việt)
Trong các công ty Mỹ, General Motors công bố mức tăng 5.5% trong năm dựa vào các mẫu xe pickup và SUV cỡ lớn cũng như xe điện. Ngược lại, doanh số của Stellantis giảm 3% so với năm 2024.
Các nhà sản xuất xe hơi phải đối mặt với nhiều khó khăn trong năm 2025, bao gồm sự bất ổn trong chuỗi cung ứng, chính sách thuế quan bất định, việc loại bỏ khoản tín dụng thuế xe điện $7,500. Nhưng đây cũng là những yếu tố đã thúc đẩy một số người đi mua xe trước khi các quy định mới đẩy giá lên cao hơn, góp phần làm tăng số lượng xe bán ra.
Xe điện là phân khúc thị trường biến động nhất trong năm 2025. Tổng thống Trump cắt giảm những hỗ trợ liên bang dành cho xe điện, ủng hộ việc nới lỏng các quy định về tiết kiệm nhiên liệu và khí thải. Những hành động này khiến người lái xe bớt chú ý đến xe điện, các nhà sản xuất ô tô phải thu hẹp kế hoạch sản xuất các mẫu xe điện. Doanh số bán xe điện ước tính chiếm 6.6% tổng doanh số bán lẻ trong Tháng Mười Hai 2024, giảm 11.2% so với năm 2024. Tuy nhiên, giám đốc điều hành của Toyota và Hyundai cho biết họ dự định tiếp tục đầu tư vào xe điện, ngay cả khi thị trường đang tạm thời suy giảm ở Mỹ. Nhu cầu xe điện trên thế giới vẫn tăng trưởng.
Các nhà phân tích cảnh báo rằng việc duy trì mức tăng trưởng này trong năm 2026 có thể khó khăn do sự bất ổn kinh tế và chi phí liên quan đến thuế quan, tạo gánh nặng lên người mua. Theo J.D.Power, mặc dù một số nhà sản xuất đã tăng giá các mẫu xe được sản xuất bên ngoài Hoa Kỳ, nhưng thuế quan không ảnh hưởng đáng kể đến giá xe trong năm 2025. Giá bán xe mới trung bình trong Tháng Mười Hai vào khoảng $47,104, chỉ tăng 1.5% so với cùng kỳ năm 2024.
Trong năm 2026, khả năng chi trả của người mua vẫn là rào cản lớn đối với ngành công nghiệp xe hơi. Các giám đốc điều hành của các tập đoàn xe hơi đã được triệu tập để điều trần về vấn đề này với Ủy ban Thương mại Thượng viện vào ngày 14 Tháng Giêng. Randy Parker, Giám đốc điều hành của Hyundai Motor Bắc Mỹ, cho biết năm 2026 sẽ là một năm đầy thử thách. Khả năng chi trả sẽ là yếu tố then chốt. Giám đốc điều hành của Toyota Motor Bắc Mỹ dự đoán giá cả sẽ tăng nhẹ trong năm 2026 khi chi phí liên quan đến thuế bắt đầu có hiệu lực.
Các nhà phân tích vẫn bất đồng ý kiến về triển vọng của thị trường xe hơi Mỹ trong năm 2026. Cox Automotive dự kiến doanh số sẽ giảm 2.4%, do tăng trưởng kinh tế chậm lại, và các ưu đãi dành cho xe điện bị cắt làm giảm nhu cầu. Edmunds dự kiến doanh số bán xe sẽ ổn định hoặc giảm nhẹ do chi phí liên quan đến thuế tăng, sự bất ổn kinh tế ảnh hưởng đến người mua. (HD)
SACRAMENTO, California (NV) – Bắt đầu từ ngày 1 Tháng Giêng, người dân California sẽ phải trả một khoản phí mới mỗi lần mua sản phẩm có pin không thể tháo rời – dù đó là dụng cụ điện, máy chơi game PlayStation, hay thậm chí là một tấm thiệp chúc mừng biết hát, theo báo mạng Calmatters hôm Thứ Sáu, 2 Tháng Giêng.
Khoản phụ phí 1.5%, tối đa không quá $15, mở rộng một chương trình tái chế từng âm thầm thu gom các màn hình máy tính và TV cũ suốt hai thập niên qua. Thay đổi này xuất phát từ Dự Luật SB 1215 của Thượng Viện California, do cựu Thượng Nghị Sĩ Josh Newman – một thành viên đảng Dân Chủ đại diện một số khu vực thuộc Los Angeles và San Bernardino – soạn thảo và được ký thành luật vào năm 2022.
Các thiết bị điện tử như Iphone, laptop… có pin “lithium-ion” sẽ bị thu phí trong năm mới. (Hình minh họa: Justin Sullivan/Getty Images)
Người tiêu dùng sẽ phải trả khoản phí này khi mua bất kỳ sản phẩm nào có pin gắn liền bên trong, dù pin có thể sạc lại hay không.
Theo các chuyên gia, nhiều sản phẩm với pin loại này cuối cùng bị vứt vào thùng rác. Trong phân tích gần đây nhất, Sở Tái Chế và Phục Hồi Tài Nguyên California ước tính mỗi năm có khoảng 7,300 tấn pin bị đưa vào bãi rác một cách trái phép hoặc do vô tình.
California là tiểu bang tiên phong trong việc thu phí rác thải điện tử đối với màn hình máy tính và TV từ năm 2003. Chính sách này phát huy hiệu quả, giúp ngăn chặn các thiết bị chứa chất độc hại bị chôn lấp và xây dựng hệ thống xử lý phù hợp hơn. Tuy nhiên, trong 20 năm qua, rác thải điện tử thay đổi rất nhiều.
Pin “lithium” có công suất lớn ngày càng rẻ và dễ tiếp cận hơn khi nhu cầu công nghệ tăng cao. Chúng hiện diện trong vô số sản phẩm hằng ngày, từ điện thoại di động, tai nghe AirPods cho đến dụng cụ điện và đồ chơi.
“Những thứ này có mặt ở khắp nơi. Chúng gần như ở mọi nhà,” ông Joe La Mariana, giám đốc điều hành của RethinkWaste – công ty quản lý dịch vụ rác thải cho 12 thành phố thuộc San Mateo County và là đồng bảo trợ SB 1215 – cho biết.
Tuy nhiên, trong một số điều kiện nhất định, pin “lithium” cũng tiềm ẩn rủi ro. Dưới môi trường khắc nghiệt tại các cơ sở xử lý rác và tái chế, pin “lithium-ion” có thể bốc cháy hoặc thậm chí phát nổ.
“Việc trả một khoản phí nhỏ tại quầy thanh toán để tài trợ cho hệ thống thu gom đúng cách rẻ hơn rất nhiều so với các vụ cháy gây thiệt hại hàng triệu đô la, phí bảo hiểm tăng cao, và các khoản tăng giá cuối cùng lại đổ lên vai cộng đồng,” ông Doug Kobold, giám đốc điều hành Hội Đồng Quản Lý Sản phẩm California và cũng là đồng bảo trợ dự luật, nói.
Vấn đề ngày càng nghiêm trọng
Năm 2016, tại thành phố San Carlos thuộc San Mateo County, một pin “lithium-ion” gây ra vụ cháy lớn tại cơ sở tái chế Shoreway Environmental Center. Vụ cháy khiến nhà máy phải đóng cửa bốn tháng và gây thiệt hại $8.5 triệu. RethinkWaste là cơ quan quản lý khu vực giám sát cơ sở này.
Sau khi sự việc xảy ra, phí bảo hiểm của công ty tăng từ $180,000 lên $3.2 triệu mỗi năm, theo ông Joe La Mariana, và cuối cùng, người dân đóng phí dịch vụ phải gánh chịu chi phí đó.
Vụ cháy trở thành “chất xúc tác” khiến cơ quan quản lý rác thải tìm kiếm giải pháp cho vấn đề cháy pin ngày càng gia tăng.
“Là một cơ sở thuộc sở hữu công, toàn bộ tài sản này đều do 430,000 người dân đóng phí sở hữu và chi trả,” ông La Mariana nói. “Chúng tôi có trách nhiệm tài chính trong việc bảo toàn các tài sản đó. Nhưng ở góc độ con người, chúng tôi còn có trách nhiệm rất lớn đối với sự an toàn của đồng nghiệp và nhân viên.”
Cháy pin tại các cơ sở xử lý rác và tái chế là mối nguy diễn ra hằng ngày. Các chuyên gia cho rằng tình trạng này bị báo cáo thiếu, có thể vì các cơ sở lo ngại bị giám sát chặt chẽ hơn hoặc phí bảo hiểm tăng cao.
Pin cũng có thể bốc cháy ở bất cứ đâu. Đầu năm nay, hai bé gái phải nhập viện sau khi một chiếc xe “scooter” điện bốc cháy trong một chung cư ở Los Angeles. Theo Cơ Quan Quản Trị Hàng Không Liên Bang Mỹ (FAA), trung bình mỗi tuần có gần hai vụ cháy pin xảy ra trên các chuyến bay tại Mỹ.
Chuyển dịch năng lượng sạch kéo theo rủi ro xuất phát từ pin
Khoản phí người tiêu dùng sẽ phải trả trong năm mới chỉ là một phần trong phản ứng đang phát triển của tiểu bang trước rủi ro ngày càng lớn từ pin “lithium-ion.”
Thuốc lá điện tử dùng một lần bằng nhựa được miễn trừ khỏi luật mới vì Sở Kiểm Soát Chất Độc Hại bày tỏ lo ngại về việc hệ thống thu gom và tái chế phải xử lý “nicotine” – một chất độc hại, theo ông Nick Lapis, nhà vận động thuộc tổ chức Californians Against Waste, đồng bảo trợ dự luật. Tuy nhiên, đây cũng là nguồn rác thải pin “lithium-ion” tăng nhanh nhất.
“Nếu hình dung một người hút một gói thuốc mỗi ngày, điều đó có nghĩa là mỗi ngày họ vứt đi một thiết bị có pin ‘lithium-ion,’” ông Lapis nói.
Sản phẩm dùng pin “lithium-ion” có thể gây cháy nổ nếu không cẩn thận. (Hình minh họa: Patrick T. Fallon/AFP via Getty Images)
Năm ngoái, Dân Biểu Jacqui Irwin và Dân Biểu Lori Wilson của California giới thiệu Dự Luật AB 762, nhằm cấm hoàn toàn thuốc lá điện tử dùng một lần bằng nhựa. Ông Lapis cho biết ông kỳ vọng cơ quan lập pháp sẽ giải quyết rủi ro từ các thiết bị này trong năm nay.
Các pin “lithium-ion” quy mô lớn lại đặt ra một dạng nguy hiểm khác.
Trong các vụ cháy rừng ở Los Angeles, nhiều pin lithium-ion” nguy hiểm – bao gồm cả pin từ xe điện – bị bỏ lại, buộc Cơ Quan Bảo Vệ Môi Trường Mỹ (EPA) phải tiến hành một chiến dịch dọn dẹp quy mô lớn.
Gần một năm trước, một vụ cháy tại cơ sở lưu trữ pin ở Moss Landing kéo dài hai ngày, khiến hơn 1,000 người phải di tản. Người dân sống gần cơ sở này ở Monterey County cho biết họ cảm thấy không khỏe kể từ sau vụ cháy, và một nghiên cứu gần đây phát hiện kim loại độc hại trong các đầm lầy lân cận.
Năm 2024, Thống Đốc Gavin Newsom thành lập một nhóm phối hợp liên cơ quan – bao gồm Hội Đồng Tài Nguyên Không Khí California và Cơ Quan Cứu Hỏa California (Cal Fire) – để nghiên cứu các giải pháp an toàn cho công nghệ lưu trữ pin. Các quy định mới của Cal Fire đối với hệ thống lưu trữ pin sẽ có hiệu lực trong năm nay.
Theo bà Meg Slattery, nhà khoa học của Earthjustice, việc tìm ra cách xử lý pin và “lithium” một cách đúng đắn trong dòng rác thải là điều then chốt khi tiểu bang chuyển dịch khỏi nhiên liệu hóa thạch. (T.Nhiên) [đ.d.]
SACRAMENTO, California (NV) – Trong vài năm trở lại đây, California tập trung mạnh vào giáo dục trẻ em lúc còn nhỏ, với việc đầu tư hơn $5 tỷ vào các chương trình Mẫu Giáo. Tuy nhiên, Mẫu Giáo (Kindergarten) – nền tảng của hệ thống tiểu học hơn một thế kỷ qua – vẫn chưa được bị bắt buộc, theo báo mạng Calmatters hôm Thứ Hai, 5 Tháng Giêng.
Dù đã có nhiều nỗ lực lập pháp nhằm yêu cầu bắt buộc học sinh học lớp Mẫu Giáo, California hiện vẫn là một trong 32 tiểu bang không yêu cầu tất cả trẻ em 5 tuổi phải đi học.
Ông Tony Thurmond, bộ trưởng Giáo Dục California, trong một lần thăm trường tiểu học Valley View Elementary hồi 2025. (Hình minh họa: Facebook California Department of Education)
Điều này có thể sẽ thay đổi vào năm 2027.
Trong năm 2026 này, các nhà lập pháp dự định đưa ra một dự luật mới nhằm bắt buộc học Mẫu Giáo và họ tin rằng lần này dự luật sẽ có kết cục tốt hơn các nỗ lực trước, do một số dự luật từng bị “chết yểu” tại ủy ban hoặc bị phủ quyết, phần lớn do chi phí cao.
“Trẻ em cần được ở bên những đứa trẻ khác, cần được học tập. Điều đó rất quan trọng,” bà Patricia Lozano, giám đốc điều hành Early Edge California, tổ chức vận động cho giáo dục mầm non, nói. “Tôi không hiểu vì sao California lại không thể làm được điều này.”
Theo các nhà vận động, có dữ liệu rất rõ ràng rằng trẻ em đi học Mẫu Giáo có điểm kiểm tra toán và đọc cao hơn ở Lớp Ba và các lớp sau đó, có tỉ lệ tốt nghiệp trung học cao hơn. Các em cũng ít có nguy cơ bị đình chỉ học hoặc bỏ học trong thời gian đi học sau này.
Vì sao một số phụ huynh không cho con học Mẫu Giáo?
Dù California yêu cầu tất cả các học khu phải mở lớp Mẫu Giáo, nhưng không bắt buộc phụ huynh ghi danh cho con mình học. Phần lớn các gia đình đều cho con đi học, nhưng mỗi năm vẫn có khoảng 5% phụ huynh chọn không cho con học Mẫu Giáo.
Lý do rất đa dạng như một số gia đình cho rằng con mình chưa sẵn sàng với áp lực học đường, số khác hài lòng với việc con đang học Mẫu Giáo tư thục, gửi ở nhà trẻ, hoặc ở nhà với người thân.
Dữ liệu cho thấy các gia đình gốc Latino là nhóm ít cho con đi học Mẫu Giáo nhất. Theo bà Lozano, có nhiều nguyên nhân như rào cản ngôn ngữ khiến phụ huynh không nắm được thông tin, lo ngại về tình trạng di trú khi ghi danh cho con, cha mẹ phải làm việc quá vất vả nên bỏ lỡ các thông báo từ học khu, hoặc kết hợp của cả ba yếu tố. Dù lý do là gì, bà cho rằng trường học cần cải thiện công việc tiếp cận cộng đồng này.
Bà Cecelia Kiss, giáo viên Mẫu Giáo song ngữ tại Học Khu Sacramento City, cho biết gần đây bà có một học sinh mà mẹ em bị trục xuất. Đứa trẻ không thể đến trường vì không có ai đưa đón. Dù em rất thích đi học và gia đình coi trọng giáo dục, nhưng về mặt thực tế, việc đến trường là điều không thể. Phải mất vài tuần, nhà trường và gia đình mới sắp xếp được phương tiện đi lại cho em.
“Với người gốc Latino, giáo dục vô cùng quan trọng. Chúng tôi luôn muốn mang đến cho các con điều tốt nhất,” bà Kiss, cũng là phụ huynh của một học sinh Mẫu Giáo, nói. “Nhưng đôi khi chúng tôi không thể làm được tất cả. Chúng tôi cần những giáo viên tận tâm chăm sóc con em mình, giúp các em học tập và chuẩn bị cho Lớp Một.”
Thượng Nghị Sĩ Susan Rubio (Dân Chủ), đại diện Địa Hạt 22 trong Thượng Viện California, cho rằng việc lớp Mẫu Giáo không bắt buộc khiến những gia đình gặp nhiều bất lợi càng do dự trong việc cho con đi học. Theo kinh nghiệm của bà, các gia đình gốc Latino rất tôn trọng hệ thống trường công, và nếu hệ thống này nói rằng Mẫu Giáo là không bắt buộc, không phải ưu tiên, thì “họ sẽ tin và làm theo.”
Đó là lý do bà hai lần đề nghị dự luật bắt buộc học Mẫu Giáo. Theo bà, tiểu bang cần gửi đi thông điệp rõ ràng rằng giáo dục sớm là thiết yếu cho sự thành công của học sinh trong trường học và cuộc sống.
California triển khai chương trình “transitional kindergarten” (TK) cho tất cả trẻ em 4 tuổi, mở rộng Mẫu Giáo do tiểu bang tài trợ, và tăng thêm chỉ tiêu cho chương trình chăm sóc trẻ em được trợ cấp. Bà Rubio nói việc củng cố lớp Mẫu Giáo nên là bước tiếp theo.
Ông Tony Thurmond, bộ trưởng Giáo Dục California, cũng đồng tình. Ông cho biết trong tháng này rằng việc bắt buộc học Mẫu Giáo là ưu tiên của Quốc Hội California cho năm 2026, và cam kết sẽ ủng hộ bất kỳ dự luật nào liên quan. Nhiều nhà lập pháp khác cũng nói sẵn sàng đứng ra bảo trợ dự luật.
“Không phải nhu cầu cấp bách”
Cả hai dự luật Mẫu Giáo trước đây của bà Rubio đều không thành công – một dự luật bị chặn tại Ủy Ban Ngân Sách Thượng Viện, dự luật còn lại bị Thống Đốc Gavin Newsom phủ quyết. Trong thông báo phủ quyết, ông Newsom nói rằng dù ủng hộ giáo dục sớm nói chung, nhưng tiểu bang chưa phân bổ ngân sách cho chi phí ước tính khoảng $268 triệu mỗi năm.
“Dù mục đích của tác giả dự luật là đáng trân trọng… chúng ta vẫn cần kỷ luật trong chi tiêu, đặc biệt là các khoản chi thường xuyên,” ông Newsom viết.
Nhiều tổ chức ủng hộ các dự luật này, bao gồm Hiệp Hội Giáo Viên California, cùng nhiều học khu. Tuy nhiên, cũng có một số nhóm phản đối, trong đó có Hiệp Hội Giáo Dục Tại Gia California. Sự phản đối của họ không xuất phát từ việc phản đối học Mẫu Giáo, mà do lo ngại tiểu bang tước đi quyền quyết định của phụ huynh.
“Hầu hết trẻ em đi học Mẫu Giáo. Nhưng một số phụ huynh có lý do chính đáng để giữ con ở nhà,” bà Jamie Heston, thành viên ban lãnh đạo của hiệp hội, nói. “Cha mẹ muốn có quyền lựa chọn điều gì là tốt nhất cho từng đứa trẻ.”
Hiệp Hội Thuế Howard Jarvis Taxpayers Association chưa đưa ra lập trường chính thức, nhưng thường phản đối các sáng kiến tốn kém ngân sách – bao gồm cả Mẫu Giáo bắt buộc. Quan điểm này khó có khả năng thay đổi nếu dự luật được đưa ra lại, theo bà Susan Shelley, phó chủ tịch hiệp hội.
“Xét về ngân sách, năm nay có rất nhiều áp lực phải kiểm soát chi tiêu,” bà Shelley nói. “Đây không phải là chi phí một lần mà là chi phí lâu dài. Và so với những nhu cầu cấp bách khác mà tiểu bang đang đối mặt, việc mở rộng Mẫu Giáo không phải là ưu tiên hàng đầu.”
Giáo Sư Bruce Fuller của đại học UC Berkeley, chuyên nghiên cứu giáo dục mầm non, cho rằng Quốc Hội tiểu bang nên tập trung vào những vấn đề cấp thiết hơn đối với trẻ dưới 6 tuổi, trong đó có việc chương trình “TK” được triển khai khiến nhiều trường mầm non đóng cửa, làm cho nhiều trẻ em 3 tuổi không còn chỗ học.
Ngoài ra, chương trình “Head Start” đang gặp khó khăn về ngân sách và bị các rào cản từ chính quyền Tổng Thống Donald Trump, bao gồm nỗ lực ngăn cản các gia đình không có quốc tịch. Thêm vào đó, dù California mở rộng Mẫu Giáo do tiểu bang tài trợ, vẫn có nhiều gia đình không biết rằng mình đủ điều kiện.
“Không có quá nhiều gia đình không cho con học Mẫu Giáo, nên đây không phải là nhu cầu quá lớn,” ông Fuller nói. “Có những mối lo cấp bách hơn.”
Các nhà lập pháp dự định đưa ra một dự luật mới nhằm bắt buộc học Mẫu Giáo ở California. (Hình minh họa: Facebook California Department of Education)
Khoảng cách học tập giữa học sinh
Dù vậy, Thượng Nghị Sĩ Rubio vẫn tin rằng dự luật Mẫu Giáo có nhiều cơ hội được thông qua trong năm nay, phần lớn vì cơ quan lập pháp có sự thay đổi đáng kể về nhân sự kể từ lần bỏ phiếu gần nhất vào năm 2024. Có 27 thượng nghị sĩ và dân biểu mới được bầu vào mùa Thu năm ngoái.
Với bà Rubio, vấn đề này mang tính cá nhân. Cha mẹ bà là người nhập cư từ Mexico. Dù bà học hành tốt, nhưng người anh song sinh thì không. Từ nhỏ, anh bà bị xếp nhầm vào chương trình giáo dục đặc biệt, bị tụt lại phía sau và gặp nhiều khó khăn suốt thời gian học, và cuối cùng bỏ học. Bà tin rằng người anh sẽ có kết quả tốt hơn nếu được tiếp cận giáo dục mầm non tốt.
Bà cũng là một giáo viên tiểu học và tận mắt chứng kiến khoảng cách giữa những học sinh từng học mầm non, chương trình “TK,” và Mẫu Giáo, so với những em chưa từng đến trường cho đến khi vào Lớp Một.
Trẻ em đã học Mẫu Giáo biết cầm bút, viết tên mình, đếm đến số 20, biết chờ lượt, và thậm chí có thể đọc hoặc làm toán đơn giản. Trong khi đó, những trẻ em chưa từng đi học bị tụt lại rất xa và nhiều em không bao giờ bắt kịp, bà Rubio nói.
“Tôi vẫn nhớ rất rõ cảnh học sinh của mình bật khóc vào cuối năm vì không làm được bài kiểm tra. Các em không biết đáp án, và điều đó thật đau lòng,” bà Rubio chia sẻ. “Điều đó rất khó khăn với các em, và cũng rất khó cho giáo viên, vì những đứa trẻ đó cần rất nhiều hỗ trợ bổ sung.”
Bà Patricia Lozano cho biết bà tin rằng dự luật cuối cùng sẽ được thông qua. Dù sáng kiến này tốn kém, nhưng về lâu dài, tiểu bang sẽ tiết kiệm được tiền nếu nhiều học sinh thành công trong học tập và tốt nghiệp.
“Chúng tôi mất 20 năm để triển khai ‘TK.’ Thay đổi tư duy và chính sách cần thời gian,” bà Lozano nói. “Mẫu Giáo mang lại rất nhiều lợi ích, đặc biệt cho những trẻ em cần nó nhất. Chúng tôi tin rằng lợi ích lớn hơn chi phí.” (T.Nhiên) [đ.d.]
Cuộc đột kích bất ngờ của Mỹ vào Venezuela, bắt sống vợ chồng Tổng Thống Nicolas Maduro đưa ra trước tòa án ở New York, dù đang gây tranh cãi kịch liệt giữa các quan điểm ủng hộ và phản đối, có thể coi là một sự kiện lịch sử hiếm có, đánh dấu điểm kết thúc của một trật tự thế giới dựa trên luật lệ và mở ra một thời kỳ mới, thế giới ngày mai sẽ không giống ngày hôm qua nữa.
Hành động của Mỹ vừa tiến hành ở Venezuela đáp ứng khát vọng của những người đang sống trong các chế độ độc tài chuyên chế. (Hình minh họa: Bryan R. Smith/AFP via Getty Images)
Sự kiện Venezuela: ai ủng hộ, ai phản đối?
Những người ủng hộ hành động của chính quyền Trump cho rằng, vì chế độ Maduro tàn ác và không được dân chúng ủng hộ nên việc lật đổ và bắt giam ông ta là hợp lý về mặt đạo đức. Những người phản đối thì cho rằng, dù Maduro tham nhũng và độc ác thì hành động đột kích vào lãnh thổ một quốc gia có chủ quyền là không thể biện minh được về mặt pháp lý. Cuộc tranh cãi đang diễn ra gay gắt, có sự phân cực rõ rệt, không chỉ trong dư luận Mỹ mà gần như khắp thế giới và sẽ kéo dài rất lâu nữa.
Tại Mỹ, cuộc thăm dò dư luận của hãng Reuters/IPSOS công bố hôm 5 Tháng Giêng cho thấy quan điểm của người Mỹ trưởng thành chia thành ba nhóm ngang nhau: 33% ủng hộ hành động quân sự để loại trừ Maduro, 34% không ủng hộ và 33% không có ý kiến. Sự phân chia này cũng phản ảnh lằn ranh đảng phái, 65% người Cộng Hòa ủng hộ trong khi 65% người Dân Chủ phản đối.
Hội Đồng Bảo An Liên Hiệp Quốc đã triệu tập phiên họp khẩn cấp về sự kiện Venezuela vào chiều 5 Tháng Giêng, sau khi ông Trump công khai tỏ ý sau Venezuela, Mỹ có thể nhắm đến một số nơi khác như Cuba, Colombia, Greenland (thuộc Đan Mạch), thậm chí cả nước láng giềng Mexico. Do vậy, tại cuộc họp, hành động quân sự của Mỹ ở Venezuela đã bị phản đối mạnh từ các nước này.
Nga và Trung Quốc – hai thành viên thường trực có quyền phủ quyết của hội đồng – phản đối to tiếng nhất, đòi Mỹ trả tự do cho vợ chồng ông Maduro và kêu gọi Liên Hiệp Quốc (LHQ) đoàn kết để ngăn chặn nước Mỹ quay lại với “kỷ nguyên vô pháp vô luân.”
Các nước khác phản đối Mỹ trên căn bản “tôn trọng luật pháp quốc tế;” “Dân chủ không thể được bảo vệ hoặc thúc đẩy thông qua bạo lực và cưỡng ép, cũng không thể bị thay thế bằng lợi ích kinh tế,” Đại Sứ Leonor Zalabata của Colombia nói.
Đại diện cho tổ chức quốc tế lớn nhất hành tinh, Tổng Thư Ký LHQ Antonio Guterres không lên án hành động của Mỹ mà “lo ngại sâu sắc trước tình trạng các quy định của công pháp quốc tế không được tôn trọng” và “hành động của Mỹ có thể đặt ra một tiền lệ về cách các quốc gia đối xử với nhau trong tương lai.”
Ngày tàn của “trật tự dựa trên luật lệ”
Mối lo ngại này có căn cứ. Một khi Mỹ đã đơn phương đưa lính đặc nhiệm vào Venezuela bắt nhà lãnh đạo thực tế (de facto) của nước này, dù với bất cứ lý do gì, thì Washington sẽ không còn căn cứ pháp lý nào để phản đối hoặc ngăn chặn các cường quốc khác cũng làm như vậy.
Cái “trật tự thế giới dựa trên luật pháp” không ngẫu nhiên mà có mà do Hoa Kỳ thiết lập và dẫn dắt từ thập niên 1940, theo đó không quốc gia nào được dùng vũ lực xâm chiếm lãnh thổ hoặc áp đặt sự cai trị của mình lên một quốc gia khác. Nó giúp thế giới vận hành ổn định và thịnh vượng suốt 80 năm qua; sức mạnh của một quốc gia được coi là phương tiện phòng thủ hơn là một phương tiện chinh phục và nô dịch quốc gia khác.
Rồi Tổng Thống Donald Trump xuất hiện và tự cho mình quyền gây chiến với quốc gia khác vì an ninh và lợi ích của nước Mỹ. Ông không chỉ nhắm tới Venezuela trong cái gọi là “Donroe Doctrine” – tái sinh học thuyết Monroe đã có hai trăm năm trước, theo đó Tây Bán Cầu là “sân sau” của Mỹ, các cường quốc bên ngoài không được léo hánh tới, và ông sẽ thực hiện học thuyết đó bằng mọi cách, kể cả bằng sức mạnh quân sự.
Hôm 5 Tháng Giêng, Stephen Miller – cố vấn cao cấp và là thành viên trong “nhóm điều hành Venezuela” của ông Trump – nói thẳng với ký giả Jake Tapper trên đài CNN: “Chúng ta đang sống trong một thế giới được cai trị bằng sức mạnh (strength), cai trị bằng quyền lực (force), cai trị bằng năng lực (power). Đó là những luật lệ thép (iron laws) từ thuở khai thiên lập địa.”
Với đường lối thượng tôn sức mạnh như vậy thì cái trật tự thế giới dựa trên luật lệ bị gạt qua một bên, bị thay thế bởi cái trật tự thế giới “lẽ phải thuộc về kẻ mạnh,” “cá lớn nuốt cá bé.” Cuộc đột kích vào Venezuela đánh dấu sự thay đổi giữa hai quan niệm về trật tự thế giới như vậy.
Những người phản đối hành động quân sự của Mỹ “căn cứ vào công pháp quốc tế” không sai nhưng họ bám víu vào một hệ thống có phần lỗi thời và không hiệu quả. Tổ chức cao nhất giám sát công pháp quốc tế – Hội Đồng Bảo An LHQ – từ lâu đã bị tê liệt do năm thành viên thường trực có quyền phủ quyết (Mỹ, Nga, Trung Quốc, Anh và Pháp) chia thành hai phe đối nhau, hễ phe này thuận thì phe kia bác bỏ, biến LHQ thành tổ chức “hữu danh vô thực,” không có tác dụng kiến tạo hòa bình như mục đích ban đầu.
Khát vọng tự do
Những người tán thành hành động quân sự của Mỹ loại bỏ chế độ Maduro không hẳn vì họ ủng hộ chính sách của chính quyền Donald Trump mà có phần vì mất lòng tin vào công pháp quốc tế. Đã từ lâu các cường quốc vì quyền lợi riêng đã giẫm chân lên luật pháp và lẽ phải.
Cuộc xâm lược của Nga ở Ukraine, cuộc phản công mang màu sắc diệt chủng của Israel tại Dải Gaza đều không bị ngăn chặn cho dù LHQ ban hành rất nhiều nghị quyết. Thị trấn cần một cảnh sát trưởng, song công pháp quốc tế không có lực lượng thực thi nên thế giới biến thành một thứ “miền Tây hoang dã” (Wild Wild West) như trong phim cao bồi.
Hành động quân sự mà Mỹ vừa tiến hành ở Venezuela còn đáp ứng khát vọng của những người đang sống trong các chế độ độc tài chuyên chế. Trong hơn hai mươi năm “xây dựng chủ nghĩa xã hội” ở Venezuela, bộ đôi độc tài Hugo Chavez-Nicolas Maduro không chỉ biến một đất nước giàu có xinh đẹp thành một quốc gia thất bại, mà còn thực thi một chế độ cai trị tàn bạo, trong đó người dân bị tước đoạt những quyền sống căn bản, một phần tư dân số phải bỏ nước ra đi.
Người dân Venezuela không cam chịu mà đã nhiều lần xuống đường phản kháng chế độ Maduro, cao điểm là cuộc biểu tình hàng triệu người tham gia “Mẹ của mọi cuộc diễn hành” (Mother of All Marches) năm 2017 tại thủ đô Caracas và các thành phố lớn, và cuộc phản kháng hậu bầu cử năm 2024 do nhà lãnh đạo đối lập Maria Corina Machado dẫn dắt.
Nhưng các vụ phản kháng đều bị dìm trong máu; cả trăm người bị giết, hàng ngàn người bị bắt, tra tấn trong tù; hàng ngàn người khác phải đào thoát ra nước ngoài. Người được cử tri tín nhiệm nhất, ông Edmundo González, phải lưu vong sang Tây Ban Nha, còn bà Machado – khôi nguyên Nobel Hòa Bình 2025, phải lẩn vào bóng tối.
Thế giới đã không giúp người dân Venezuela giành lại quyền sống. Các chính phủ nước ngoài, hoặc cấu kết với chế độ Maduro để chia chác tài nguyên như Nga và Trung Quốc, hoặc khoanh tay đứng nhìn vì ngại vi phạm luật pháp quốc tế khi can thiệp vào công việc nội bộ của một quốc gia khác cho đến khi Washington ra tay.
Cũng như đa số người Venezuela, người dân các xứ độc tài như Việt Nam hả dạ khi thấy vợ chồng Nicolas Maduro bị tóm ngay trong phòng ngủ, bị còng tay, bịt mắt dẫn đi như tội phạm nguy hiểm. Họ nhớ lại cảnh Saddam Hussein (Iraq) bị treo cổ, Muammar Gaddafi (Libya) chui xuống ống cống, vợ chồng Nicolae Ceaușescu (Nam Tư) bị xử bắn chỉ vài ngày sau khi bị tước quyền. Sâu trong tiềm thức, họ mong có một thế lực ra tay “thế thiên hành đạo,” cất cho họ cái gánh nặng chuyên chế đang đè trên vai trên cổ… Thế lực đó chỉ có thể là…Mỹ!
Cho đến nay chưa có dấu hiệu nào cho thấy người Mỹ sẽ giúp đem lại tự do, dân chủ cho Venezuela, người dân nước này sẽ có cuộc sống tốt đẹp hơn thời Maduro ngoài những tuyên bố hùng hồn của Ngoại Trưởng Marco Rubio.
Những ngày sau cuộc đột kích 3 Tháng Giêng, ông Trump không nói gì về tự do, dân chủ, nhân quyền, ông chỉ nói về dầu mỏ và quyền lực. Sự kiện Mỹ giữ nguyên bộ máy cai trị Venezuela, một “chính quyền Maduro vắng mặt Maduro,” gạt thành phần đối lập chính trị Venezuela sang một bên không báo hiệu ý muốn của người dân Venezuela sẽ thành hiện thực, ít ra là trong thời gian trước mắt. Trong trường hợp này, kỳ vọng nhiều quá dễ biến thành thất vọng!
Lựa chọn khó khăn
Sự kiện Venezuela có người vui người buồn cho thấy rất khó phân định chính-tà, thiện-ác, chỉ còn sức mạnh trần trụi của nòng súng. Khi người Mỹ phô diễn sức mạnh thay cho luật lệ thì cấu trúc quyền lực toàn cầu thay đổi đáng kể.
Các chế độ chuyên chế của Vladimir Putin, Tập Cận Bình mất Maduro, một đồng minh cật ruột cắm ở sân sau nước Mỹ, nhưng bù lại họ có “chính danh” để phô diễn sức mạnh trong các khu vực “sân sau” của chính họ, với Putin đó là các vùng lãnh thổ thuộc đế quốc Liên Xô cũ, còn với Tập đó là Đài Loan, Biển Đông, quần đảo Senkaku và xa hơn nữa. V. Putin đã từng mặc cả với chính quyền Trump nhiệm kỳ đầu, Nga sẽ bỏ Maduro của Venezuela đổi lại Mỹ đừng can thiệp vào Ukraine, theo lời khai trước Quốc Hội của bà Fiona Hill, cựu giám đốc Nga và Âu Châu Sự Vụ của Tòa Bạch Ốc năm 2019.
Thế “tam quốc” và những cuộc mặc cả trong bóng tối như vậy đặt các nước nhỏ vào một lựa chọn sinh tử: làm sao để tồn tại trong một thế giới mạnh được yếu thua. Luật pháp là sự thể hiện của lẽ phải, luật pháp quốc tế là để bảo vệ các nước nhỏ khỏi sự ức hiếp của các nước lớn nhưng khi luật pháp quốc tế đã không còn giá trị nữa thì cuộc sống của mỗi người đều có thể bất an.[kn]
Sau Venezuela, Trump rất muốn Greenland, nhưng có thể bị ‘nghẹn’
Tổng Thống Donald Trump tiếp tục khẳng định muốn chiếm Greenland của Đan Mạch, sau khi cho rằng đã “thâu tóm” được Venezuela, nhưng Quốc Hội có vẻ không đồng ý.
ST. BARTS, Caribbean (NV) – Một loạt tài tử và người nổi tiếng khác mắc kẹt kẹt ở vùng Caribbean vì vụ Mỹ tấn công Venezuela, theo Page Six hôm Thứ Hai, 5 Tháng Giêng.
Tối Thứ Bảy tuần trước, ông Sean Duffy, bộ trưởng Quốc Phòng, ra lệnh đóng không phận xung quanh Venezuela trong lúc quân đội Mỹ mở chiến dịch tấn công thủ đô Caracas và bắt giữ Tổng Thống Nicolas Maduro.
Diễn viên Natalie Portman. (Hình minh họa: Brian de Rivera Simon/Getty Images)
Lệnh của ông Duffy nghĩa là chuyến bay thương mại và phi cơ riêng chở một loạt tài tử điện ảnh, triệu phú và nhân vật nổi tiếng khác trở về Mỹ sau kỳ nghỉ lễ Năm Mới không được phép cất cánh.
Queen Latifah, Mike Tyson, Ming Lee Simmons, Natalie Portman và “ông trùm” ăn chơi về đêm Richie Akiva nằm trong những ngôi sao bị kẹt trên đảo St. Barts cũng như những ốc đảo sang trọng xung quanh.
Tại lễ trao giải People’s Choice Awards, nữ diễn viên Chelsea Handler cho hay tài tử Leonardo DiCaprio bị lỡ Lễ Trao Giải Phim Quốc Tế Palm Springs do mắc kẹt trên St. Barts.
Một số ngôi sao trên St. Barts đành đi thuyền qua những hòn đảo lân cận, như Saint Martin và Anguilla, với hy vọng có chuyến bay.
“Mọi người đang đi thuyền qua Anguilla, nhưng bị từ chối, rồi bị trả về [St. Barts hoặc St. Martin],” một nguồn tin cho hay.
Không thể bay về Mỹ, những người nổi tiếng đổ vào biệt thự và khách sạn trong vùng, còn những người quản lý của họ hết sức căng thẳng.
Những khách sạn sang trọng của công ty Belmond, như Cap Juluca ở Anguilla, đều kín khách, trong khi “khách sạn ở St. Martin đều hết chỗ,” theo nguồn tin khác.
Richie Akiva giải cứu các ngôi sao bị kẹt theo đúng “nghề của chàng”: Tổ chức tiệc tùng.
Avika và Cathy Guetta, vợ cũ DJ người Pháp David Guetta, tổ chức bữa tiệc tên “F–k Me We Can’t Fly” tại câu lạc bộ Barry trên St. Barts, bắt chước những bữa tiệc “F–k Me, I’m Famous” của Guetta.
Hôm Thứ Hai, người ta nhìn thấy tài tử Cuba Gooding Jr. và bạn gái, Claudine DeNiro, đang chờ phi cơ riêng tới giải cứu ở Anguilla.
DiCaprio thoát khỏi St. Barts kịp lúc bị Chelsea Handler chế giễu tại Critics Choice Awards tối Chủ Nhật. “Giống y chang vụ Titanic, nhưng tệ hơn… vì ông Jeff Bezos (ông chủ Amazon) có mặt ở đó,” Handler nói đùa.
Trong khi đó, Natalie Portman không may mắn như vậy. Cô vẫn bị kẹt trong khi “còn nhiều việc phải về làm tuần này,” một nguồn tin chia sẻ, cho biết thêm rằng việc quan trọng nhất là dự lễ trao giải Golden Globes cuối tuần. Phim hoạt họa “Arco” của Portman được đề cử giải Quả Cầu Vàng cho Phim Hoạt Họa Hay Nhất. (Th.Long) [kn]
ST PAUL, Minnesota (NV) – Ông Tim Walz, thống đốc Minnesota, loan báo ngưng ra tranh cử nhiệm kỳ thứ ba trong lúc ông đang đối phó với cuộc khủng hoảng gian lận trong chính quyền tiểu bang, Minnesota Star Tribune cho hay hôm Thứ Hai, 5 Tháng Giêng.
Quyết định của ông Walz rời khỏi cuộc đua thống đốc được đưa ra chưa đầy bốn tháng sau khi ông tuyên bố sẽ tái tranh cử, trong bối cảnh ông trở thành hình ảnh đại diện cho một trong những vụ bê bối gian lận tiền phúc lợi liên bang lớn nhất trong lịch sử tiểu bang.
Thống Đốc Tim Walz của tiểu bang Minnesota. (HÌnh: Stephen Maturen/Getty Images)
Phe Cộng Hòa kêu gọi ông Walz từ chức hoặc đừng ra tranh cử nữa để giải quyết cuộc khủng hoảng lan rộng, và ngày càng có nhiều người bên đảng Dân Chủ bày tỏ lo ngại về triển vọng thắng nhiệm kỳ thứ ba của ông.
Thượng Nghị Sĩ Amy Klobuchar (Dân Chủ-Minnesota), trước nay luôn có kết quả tốt nhất bên đảng Dân Chủ trong các cuộc đua toàn tiểu bang, được cho là đang cân nhắc hết sức nghiêm túc về việc sẽ ra tranh cử thay thế ông Walz.
Quyết định từ bỏ cuộc đua của ông Walz đồng thời cũng là chiến thắng chính trị cho Tổng Thống Donald Trump. Ông Trump đã phát động chiến dịch của đảng Cộng Hòa nhằm thể hiện hình ảnh ông Walz là “bất lực và tham nhũng.”
Trong những tuần gần đây, chính quyền Trump khởi động hàng loạt cuộc điều tra về gian lận ở Minnesota. Phe Cộng Hòa ở tiểu bang làm việc chặt chẽ với một người ảnh hưởng trong giới bảo thủ để tung ra một video trong đó cáo buộc người gốc Somalia ở Minnesota điều hành các cơ sở giữ trẻ gian lận tiền trợ cấp.
Đoạn video này lan truyền rộng rãi và khiến công chúng chú ý đến khả năng điều phối ngân quỹ tiểu bang của Thống Đốc Walz.
Phía Dân Chủ cũng ngày càng lớn tiếng chỉ trích ông Walz trong khi một số thành viên Dân Chủ không hào hứng với việc ông ra tranh cử nhiệm kỳ thứ ba, điều chưa từng một thống đốc nào ở tiểu bang này làm.
Ông Walz thông báo quyết định của mình tại một cuộc họp báo tại Quốc Hội tiểu bang hôm 5 Tháng Giêng. Ông phát biểu bằng văn bản rồi bỗng nhiên kết thúc họp báo sau tám phút mà không nhận câu hỏi từ truyền thông.
“Trong kỳ nghĩ lễ vừa qua, khi tôi cùng gia đình và nhân viên của mình suy ngẫm về thời gian này, tôi đi đến kết luận rằng tôi không thể dành toàn lực cho chiến dịch tái tranh cử,” ông Walz nói.
Ông Walz cho biết ông muốn dành thời gian còn lại của nhiệm kỳ để giải quyết cuộc khủng hoảng gian lận thay vì “bảo vệ lợi ích chính trị của bản thân mình.” (NNL) [đ.d.]
WASHINGTON, DC (NV) – Chính quyền Tổng Thống Donald Trump dự tính cắt hàng tỷ đô la tiền quỹ liên bang cho các chương trình phúc lợi ở năm tiểu bang Dân Chủ sau khi xuất hiện các cáo buộc gian lận, một giới chức Bộ Y Tế (HHS) cho biết hôm Thứ Ba, 6 Tháng Giêng, theo CBS.
Theo đó, $7 tỷ trong chương trình Hỗ Trợ Tạm Thời Cho Gia Đình Khó Khăn, gần $2.4 tỷ trong Quỹ Phát Triển Chăm Sóc Trẻ Em, và khoảng $870 triệu các khoản trợ cấp xã hội, chủ yếu cho đối tượng trẻ em, sẽ bị đóng băng. Các tiểu bang bị ảnh hưởng là Minnesota, New York, California, Illinois, và Colorado.
Các trẻ em tại một cơ sở giữ trẻ ở New York, một trong các tiểu bang bị Tổng Thống Donald Trump cắt tiền tài trợ liên bang. (Hình minh họa: Michael M. Santiago/Getty Images)
“Từ rất lâu rồi, các tiểu bang và thống đốc Dân Chủ đã đồng lõa để cho phép gian lận ồ ạt dưới sự giám sát của họ,” ông Andrew Nixon, phát ngôn viên HHS, ra thông báo cho biết.
“Dưới thời chính quyền Trump, chúng tôi đang bảo đảm rằng tiền thuế liên bang được dùng cho các mục đích chính đáng. Chúng tôi sẽ bảo đảm các tiểu bang này tuân thủ luật pháp và bảo vệ đồng tiền mồ hôi nước mắt của người đóng thuế,” ông nói thêm.
Bộ Y Tế Illinois (IDHS) cho biết họ vẫn chưa nhận được bất kỳ thông báo hoặc tin tức gì về ngân quỹ liên bang dành cho tiểu bang họ sẽ bị ảnh hưởng.
“Đây là một hành động có động cơ chính trị nữa của chính quyền Trump mà sẽ khiến các gia đình bối rối và đặt ra cho các tiểu bang nhiều câu hỏi hơn là câu trả lời. IDHS sẽ cập nhật thông tin nếu chúng tôi biết sẽ có thay đổi đối với chương trình hay ngân quỹ,” IDHS cho biết trong một thông báo.
Quyết định của chính quyền Trump được đưa ra sau khi HHS thông báo hồi tuần trước rằng họ đã đóng băng tiền tài trợ liên bang cho chương trình chăm sóc trẻ em ở Minnesota vì có “gian lận trắng trợn.”
Tổng Thống Trump chỉ trích các nhà lãnh đạo Minnesota vì cách giải quyết vụ gian lận và công kích di dân gốc Somalia, nói rằng họ “cắn nát tiểu bang.” Phần đông, nhưng không phải tất cả, các cá nhân bị truy tố trong các vụ gian lận bị phát giác là người Mỹ gốc Somali.
Ông Trump đả kích tiểu bang California là “suy đồi hơn” cả Minnesota. Ông viết trên Truth Social hôm Thứ Ba rằng “cuộc điều tra gian lận ở California đã bắt đầu” nhưng không trưng ra bằng chứng có gian lận trong các chương trình phúc lợi ở California và không cung cấp thêm chi tiết về cuộc điều tra. (NNL) [đ.d.]
WASHINGTON, DC (NV) – Tổng Thống Donald Trump tối Thứ Ba, 6 Tháng Giêng, loan báo Venezuela sẽ nộp cho Mỹ 30 tới 50 triệu thùng dầu mỏ để bán với giá thị trường và tiền bán dầu sẽ do ông kiểm soát, theo NBC News.
“Tôi vui mừng loan báo chính quyền lâm thời ở Venezuela sẽ nộp cho Mỹ 30 tới 50 triệu thùng dầu mỏ loại tốt, dầu mỏ bị cấm vận,” ông Trump viết trên mạng xã hội Truth Social của ông. “Lượng dầu đó sẽ được bán với giá thị trường, và tiền thu được sẽ do tôi, tổng thống Mỹ, kiểm soát nhằm bảo đảm nó được sử dụng để đem lại lợi ích cho người dân Venezuela và Mỹ!”
Tàu chở dầu chạy dọc bờ biển Lake Maracaibo, ở tiểu bang Zulia, Venezuela, hôm Thứ Ba, 6 Tháng Giêng. (Hình minh họa: Margioni Bermudez/AFP via Getty Images)
Lượng dầu đó có thể tương đương lượng dầu Venezuela sản xuất khoảng 33 tới 55 ngày, dựa theo sản lượng hiện tại 900,000 thùng một ngày.
Tổng Thống Trump cho hay lượng dầu đó sẽ được tàu tới lấy đem về Mỹ. Ông Chris Wright, bộ trưởng Năng Lượng, sẽ thực hiện kế hoạch này, theo ông Trump.
Giới chức Venezuela chưa nói gì về thông báo của Tổng Thống Trump.
Trước đây, bà Delcy Rodriguez, hiện là quyền tổng thống Venezuela, tuyên bố Venezuela sẽ bảo vệ tài nguyên của nước này, nhưng Tổng Thống Trump cho biết từ khi ông Nicolas Maduro bị lật đổ, bà đã hợp tác với Mỹ. (Th.Long) [kn]
