MONTGOMERY, Alabama (NV) – Ông Doug Jones, cựu thượng nghị sĩ của đảng Dân Chủ đã nộp hồ sơ tranh cử chức thống đốc tiểu bang Alabama trong cuộc đua với Thượng Nghị Sỹ Tommy Tuberville của đảng Cộng Hòa hôm Thứ Hai ngày 24 Tháng Mười Một, The Hill đưa tin.
Ông Jones, người từng là công tố viên liên bang, đã được bầu lên để thay ông Jeff Sessions của đảng Cộng Hòa trong thời gian còn lại của nhiệm kỳ của ông ở Thượng Viện trong cuộc bầu cử đặc biệt hồi năm 2017 sau khi ông Sessions từ chức để lên làm bộ trưởng tư pháp trong chính quyền Trump đầu tiên.
Cựu Thượng Nghị Sĩ Doug Jones tham gia vào một hội thảo do Dân Biểu Sewel tổ chức hồi năm 2023 ở Birmingham, Alabama. (Hình minh họa: Stew Milne/Getty Images for Committee for House Administration)
“Những gì tôi biết và những gì chúng tôi đã nghe từ trước đến nay là tiểu bang Alabama muốn thống đốc tiếp theo của họ là người sống ở đây, làm việc ở đây, người lắng nghe người dân trong tiểu bang, người hiểu người dân trong tiểu bang,” ông Jones nói trong một video được đăng lên mạng xã hội.
“Và Alabama muốn thống đốc tiếp theo của họ là người đối xử với tiểu bang này với sự đàng hoàng và phẩm giá chứ không chỉ giống như một điểm dừng chân trên đường đến bãi biển Florida,” ông nói thêm.
Sự tham gia cuộc đua của ông Doug Jones dẫn đến trận tái đấu giữa ông với ông Tuberville, người đã đánh bại ông trong cuộc bầu cử Thượng Viện hồi năm 2020.
Ông Tuberville, cựu huấn luyện viên thể thao tại Đại học Auburn, đã vận động với lập trường ủng hộ ông Trump mạnh mẽ hồi năm 2020. Trong chiến dịch tranh cử thống đốc của mình, ông Tuberville đã dựa vào mối quan hệ chặt chẽ của ông với ông Trump. Ông nói với Fox News rằng “Tổng Thống Trump là người thực sự đứng sau tôi trong cuộc đua vào Thượng Viện, ông ấy đã đứng sau tôi kể từ đó.”
“Lần trước ông Doug Jones ra tranh cử với huấn luyện viên Tuberville, mọi việc không hay đối với ông Doug,” bà Mallory Jaspers, giám đốc truyền thông của chiến dịch tranh cử của ông Tuberville, cho biết. “Huấn luyện viên Tuberville đã dành sáu tháng qua để xây dựng liên minh trên toàn tiểu bang, bảo đảm sự ủng hộ từ mọi nhân vật chủ chốt trong nền chính trị Alabama và phá vỡ kỷ lục gây quỹ. Cuộc đua đã được định đoạt – nhưng nếu Đồng Chí Doug muốn bị thua sấp mặt lần nữa, thì hãy làm khách của chúng tôi.”
Nếu chiến thắng, ông Jones sẽ kế nhiệm Thống Đốc Kay Ivey của đảng Cộng Hòa, vốn bị giới hạn nhiệm kỳ và trở thành thống đốc Dân Chủ đầu tiên của tiểu bang Alabama kể từ năm 2003. Bất chấp lịch sử bỏ phiếu nghiêng mạnh về đảng Cộng Hòa của tiểu bang này, đảng Dân Chủ hy vọng rằng cuộc đua ở Alabama có thể là cơ hội chính của họ trong một năm với hàng chục cuộc đua thống đốc.
“Chúng tôi đã giành chiến thắng ở các tiểu bang khó khăn như Kentucky, Kansas, và North Carolina trong những năm gần đây và đang theo dõi Alabama chặt chẽ,” ông Kevin Donohoe, phát ngôn viên của Hiệp Hội Thống Đốc Dân Chủ, cho biết. (NNL) [đ.d.]
WASHINGTON, DC (NV) – Phó Tổng Thống J.D.Vance đã phản pháo thượng nghị sỹ Cộng Hòa kỳ cựu, ông Mitch McConnell, sau khi ông McConnell cảnh báo chính quyền Trump không nên tìm cách xoa dịu Tổng Thống Vladimir Putin của Nga trong thỏa thuận hòa bình cho Ukraine mà ông Trump đưa ra, hôm Thứ Hai ngày 24 Tháng Mười Một, theo The Hill.
“Đây là sự công kích lố bịch vào đội ngũ của tổng thống, những người đã làm việc không mệt mỏi để dọn dẹp mớ hỗn độn ở Ukraine mà ông Mitch – người luôn háo hức viết chi phiếu cho chính sách đối ngoại của ông Biden – để lại cho chúng tôi,” ông Vance viết trên X.
Phó Tổng Thống JD Vance chỉ trích Thượng Nghị Sỹ Mitch McConnell vì đã công kích thỏa thuận hòa bình Ukraine của ông Trump. (Hình: Tasos Katopodis/Getty Images)
“Tôi tự hỏi liệu ba ứng cử viên đang ra tranh cử để thay thế ông McConnell ở tiểu bang Kentucky có chia sẻ quan điểm của ông ấy về vấn đề này hay không,” ông nói thêm.
Ông Vance đáp lại lời bình luận của ông McConnell, vốn từng là lãnh đạo phe Cộng Hòa ở Thượng Viện. Ông đã lên án thỏa thuận hòa bình của ông Trump vốn được xem là nghiêng về Nga quá nhiều.
“Ông Putin đã dành cả năm để cố gắng chơi đùa Tổng Thống Trump như một tên ngốc. Nếu các giới chức chính quyền quan tâm đến việc xoa dịu Putin hơn là muốn có hòa bình thực sự, thì tổng thống nên tìm cố vấn mới,” ông McConnell nói trong tuyên bố Hôm Thứ Sáu ngày 21 Tháng Mười Một.
“Thưởng cho sự tàn bạo của Nga sẽ vô cùng tai hại với lợi ích của Mỹ,” ông McConnell nói thêm.
McConnell, nhà lãnh đạo Thượng Viện lâu nhất trong lịch sử, đã từ chức trưởng khối đa số vào Tháng Mười Một năm 2024 và tuyên bố ông sẽ rời Thượng Viện vào cuối nhiệm kỳ thứ bảy vào Tháng Giêng năm 2027.
Thượng nghị sỹ đến từ tiểu bang Kentucky này, vốn tiếp tục là chủ tịch Tiểu Ban Quốc Phòng trong Ủy Ban Phân Bổ Ngân Sách của Thượng Viện, là một trong số nhiều thành viên Quốc Hội lưỡng đảng lên tiếng về thỏa thuận hòa bình Ukraine do chính quyền Trump đưa ra.
“Tổng Thống Trump đã đúng rằng sự yếu kém của [cựu Tổng thống] Biden đã khiến những kẻ thù như ông Putin thêm mạnh bạo. Nhưng những ai nghĩ rằng gây áp lực nạn nhân và xoa dịu kẻ xâm lược sẽ mang lại hòa bình đang đùa giỡn với chính mình,” ông McConnell viết trên mạng xã hội vào tối Chủ Nhật ngày 23 Tháng Mười Một.
“Những nhượng bộ khó khăn nào mà chúng ta đang gây áp lực Nga phải đưa ra? Làm thế nào mà việc hạn chế hệ thống phòng thủ của Ukraine trước những sự gây hấn trong tương lai giúp dẫn đến nền hòa bình lâu dài,” ông McConnell đặt vấn đề.
Ông McConnell, viết tiếp vào cuối ngày Thứ Hai ngày 24 Tháng Mười Một, đã phản bác những người nói rằng “chỉ trích một thỏa thuận ban đầu bám sát với mong muốn của Nga là hiểu sai hoặc nói sai “một số thực tế quan trọng trên thực địa.’”
Ông chỉ ra số liệu thống kê cho thấy hơn ba phần tư người dân Ukraine cho biết họ sẽ tiếp tục chiến đấu nếu không có sự hỗ trợ của Mỹ.
“Nói cách khác, thỏa thuận hòa bình không bảo đảm cho Ukraine sẽ không thực sự ngăn chặn được việc giết chóc,” ông McConnell viết.
“Cái giá của hòa bình cũng quan trọng đối với người Mỹ!” ông McConnell nói thêm, chỉ ra số liệu thống kê cho thấy người Mỹ không ủng hộ việc ép Ukraine từ bỏ lãnh thổ. (NNL) [đ.d.]
HOLLYWOOD, California (NV) – Phim nhạc kịch “Wicked” gồm hai tập của Universal Pictures tiếp tục gặt hái thành công. Chỉ một năm sau khi tập đầu tiên thu hút đông đảo khán giả tới rạp chiếu phim khắp nước Mỹ, thậm chí còn nhiều khán giả hơn nữa đang đổ xô đi coi tập hai, “Wicked: For Good,” theo ABC News.
Hôm Chủ Nhật, 23 Tháng Mười Một, Universal ước tính “Wicked: For Good” thu được $226 triệu tiền bán vé trong những ngày đầu tiên ra rạp toàn cầu, gồm $150 triệu chỉ riêng ở Bắc Mỹ.
Diễn viên Cynthia Erivo (trái) và Ariana Grande dự buổi công chiếu “Wicked: For Good” tại New York hôm 17 Tháng Mười Một. (Hình: Dimitrios Kambouris/Getty Images for Universal Pictures)
Không chỉ là phim chuyển thể từ nhạc kịch Broadway đạt doanh thu nhiều nhất trong tuần đầu tiên công chiếu từ trước tới nay, phá kỷ lục $112 triệu của tập một, “Wicked: For Good” còn là phim ăn khách thứ nhì trong tuần đầu tiên ra mắt ở Bắc Mỹ năm nay, sau “A Minecraft Movie” ($162 triệu).
Universal bắt đầu tung “Wicked: For Good” ra rạp tuần trước, thu được $6.1 triệu từ 1,050 rạp hôm Thứ Hai và $6.5 triệu từ 2,300 rạp hôm Thứ Tư. Tới Thứ Sáu, bộ phim được chiếu tại 4,115 rạp ở Bắc Mỹ và kiếm được $68.6 triệu.
Cũng như với tập một, khán giả nữ chiếm đa số (khoảng 71%) trong tuần đầu tiên tập hai công chiếu, theo PostTrak. Nhìn chung, giới phê bình có người thích người không thích tập cuối cùng này, nhưng khán giả thì khác: Đại đa số khán giả (83%) cho hay sẽ “chắc chắn giới thiệu” với bạn bè.
Về số lượng khán giả, “Wicked: For Good” thu hút nhiều hơn “Wicked” khoảng 2 triệu người trong tuần đầu tiên, EntTelligence ước tính.
Jon M. Chu làm đạo diễn cả hai tập “Wicked,” với hai diễn viên chính là Cynthia Ervio và Ariana Grande. Tập một thu được $758.7 triệu toàn cầu và được đề cử 10 giải Oscar (đoạt hai giải: Trang phục và thiết kế bối cảnh). Sản xuất hai tập này tốn tổng cộng khoảng $300 triệu, chưa tính chi phí quảng cáo và tiếp thị. (Th.Long) [kn]
Đã mười ngày trôi qua kể từ khi dân chúng khu vực Tây Nguyên và Nam Trung Bộ tại Việt Nam trân mình gánh chịu hậu quả của đợt “mưa lũ lịch sử” kéo dài suốt một tuần (từ 16 Tháng Mười Một, 2025 đến 22 Tháng Mười Một, 2025) và chưa nơi nào hay ai có thể ước định được thiệt hại cả trước mắt lẫn tương lai.
Một bàn thờ tạm cho nạn nhân thiệt mạng trong đợt lũ được lập trong một căn nhà bỏ trống bị hư hại vì nước lũ, tại thôn Phú Hữu, tỉnh Đắk Lắk, vào ngày 24 Tháng Mười Một, năm 2025. (Hình: Thanh Hue/Getty Images)
Đợt mưa kéo dài với vũ lượng cực lớn (có nơi, có lúc xấp xỉ hoặc vượt 1,000 mm) kèm theo các nhà máy thủy điện trong khu vực đồng loạt xả hàng ngàn khối nước mỗi giây, thậm chí có nhà máy thủy điện xả đến 16,100 khối nước mỗi giây (Sông Ba Hạ/từ 16 giờ chiều 19 Tháng Mười Một, 2025) đã gây sạt lở và ngập lụt cả ở Tây Nguyên (Lâm Đồng, Đắk Lắk, Gia Lai) lẫn các tỉnh duyên hải miền Trung (Ninh Thuận, Khánh Hòa, Phú Yên, Bình Định, Quảng Ngãi, Quảng Nam, Đà Nẵng, Thừa Thiên Huế).
Thêm một lần nữa, cư dân Tây Nguyên và miền Trung vừa phải gánh chịu tổn thất nhân mạng, vừa thêm gian nan, cơ cực vì hạ tầng (đường sá, cầu cống, hệ thống điện, hệ thống cung cấp nước cho sinh hoạt và sinh kế) bị phá hủy, hàng trăm ngàn gia đình mất sạch nhà cửa, tài sản, hàng triệu người không biết sẽ sống thế nào.
Trong bốn ngày từ 18 Tháng Mười Một, 2025 đến 21 Tháng Mười Một, 2025, có rất nhiều người gửi tin nhắn vào mạng xã hội xin cứu chính họ hoặc thân nhân của họ vì nước dâng quá nhanh nên không có lối thoát. Phần lớn người dùng mạng xã hội chỉ có thể chia sẻ những tin nhắn ấy cũng như cảm xúc của họ.
Không ít người do bất lực mà tẩn mẩn tập hợp những thông tin từ người thân, người quen như Nguyễn Hồng Ánh: Sếp – “Nghe nói cha và mẹ cô giáo của tôi chết vì nhà ngập trong nước nhờ xác minh giúp” – Kết quả là đúng! Tòa soạn – “Hàng loạt dân Phú Yên gửi tin nhắn kêu cứu, hãy tìm cách giúp họ” – Biết làm sao cho xuể! Bạn học – “Đêm qua vợ tao chết rồi, tao từ Sài Gòn về nhưng đang kẹt ở hướng Nam hầm Cổ Mã, tìm đường cho tao nhìn vợ lần cuối với” – Tìm đường trong nước mắt! Em ruột – “Nhà banh chành hết rồi, em bỏ thí, dẫn vợ chạy lũ đây” – Lo cháy ruột! Anh ruột – “Nhà ở quê ngập hết rồi em. Không cứu được gì” – Đành vậy! Phóng viên Văn phòng thường trú – “Nhà em tiêu rồi, Ngập gần hai mét, tối qua đến giờ bốn người ngồi trên tầng hai giường của con nhưng giờ cũng ngập rồi, cứu hộ không vào được, em phá tôn, bỏ của chạy đây” – Chạy đi, cầu sao giữ được mạng thôi! Rồi nghẹn ngào than: Miền Trung quê tôi ơi! Sau những lời kêu cứu là hàng loạt những tin nhắn khác, đau lòng hơn, chẳng hạn, người dùng mạng xã hội chuyền cho nhau thông báo của một cô gái tên là Nguyễn Thanh Ngọc. Ngọc cho biết cô sẵn sàng trả tiền cho bất kỳ ai có thể mang xác cha cô ra khỏi căn nhà đang chìm sâu trong biển nước ở Diên Phú – Khánh Hòa và khẩn cầu mọi người chỉ cho cô biết ai có thể giúp cô bởi cô không đành để thi thể thân phụ cứ thế vật vờ trong nước!
Trong bối cảnh ấy, hệ thống công quyền phản ứng thế nào?
Câu trả lời là không có phản ứng hữu dụng nào cả vì không muốn hoặc không thể. Trả lời Tuổi Trẻ, ông Lê Văn Thìn – Bí thư phường Đông Hòa (trước là thị xã Đông Hòa tỉnh Phú Yên, nay là Đắk Lắk) thú thật: Phần lớn diện tích của phường ngập sâu trong nước, không thể tiếp cận ở nhiều vị trí dù biết có người cầu cứu. Trong 48,000 dân chỉ mới cứu và di tản được khoảng 100 người, con số quá nhỏ nhưng công tác cứu nạn vẫn còn gặp nhiều khó khăn.
Tương tự, ông Lê Trung Hiền, phó bí thư xã Hòa Thịnh (trước là huyện Tây Hòa tỉnh Phú Yên, nay là Đắk Lắk) phân trần: Nước lũ dâng cao khiến dân bất ngờ không kịp di dời. Bên cạnh đó, việc đưa phương tiện ứng cứu về chưa kịp thời và gặp khó khăn trong tiếp cận, không xác định được đường nên việc cứu hộ chậm. Địa phương bị động, vỡ trận!
Ảnh chụp từ trên cao cho thấy toàn cảnh thôn Hiệp Đồng, nơi đã bị cô lập sau nhiều ngày mưa lớn, vào ngày 24 Tháng Mười Một, năm 2025 tại tỉnh Đắk Lắk, Việt Nam. (Hình: Thanh Hue/Getty Images)
Đợt mưa lũ vừa qua không phải là lần đầu tiên và chưa rõ sắp tới khi nào là lần cuối cùng!
Phần lớn những vùng chìm trong biển nước ở duyên hải miền Trung là nơi bế tắc về sinh kế nên cư dân chỉ còn người già, phụ nữ, trẻ con. Đó cũng là lý do tin dữ khiến những người cha, người mẹ, con trai, con gái đang tha phương cầu thực hối hả về quê. VnExpress kể chuyện Nguyễn Ngọc Tín, 31 tuổi, tạm trú ở Sài Gòn. Tối 19 Tháng Mười Một, 2025, Tín nhận điện thoại của mẹ; bà báo tin, nước lên nhanh quá nên bà và bà nội Tín chỉ kịp thoát lên nóc nhà. Họ vừa đói, vừa khát, vừa lạnh và không biết bao giờ được cứu. Sáng 20 Tháng Mười Một, 2025, Tín lái xe về quê bất kể mưa như trút và sạt lở xảy ra ở nhiều nơi. Đến hầm chui qua Đèo Cả (Vạn Ninh, Khánh Hòa) thì đường tắc. Tín bỏ xe lại bên đường, tìm phương tiện khác, lên đèo tiếp tục hành trình. Sau 48 giờ không ngủ, Tín về đến nhà, may mắn mẹ và bà nội đã được hàng xóm cứu. Không ai thống kê có bao nhiêu người như Tín. Báo chí, người dùng mạng xã hội chỉ chia sẻ với nhau những thông tin, hình ảnh dòng người lũ lượt đổ về nơi nước đã nhấn chìm và đang cuốn sạch mọi thứ, trong đó có thân nhân của họ. Giống như Tín là Đặng Ngọc Ninh, 36 tuổi, thợ hồ ở Đồng Nai nhưng vợ con sống ở Đông Hòa. Trưa 20 Tháng Mười Một, 2025, Ninh chạy xe hai bánh gắn máy về quê, giữa đường xe nổ lốp, thay vỏ, đêm xuống, xe cũ không đèn phải nương theo ánh đèn của xe những người đồng cảnh mà đi tới…
Trong dòng người đổ về những nơi đã bị lũ nhấn chìm và đang có hàng chục ngàn người bị cô lập giữa biển nước, không rõ sống chết thế nào có cả những nhóm, những cá nhân xông vào chỗ nguy hiểm vì đồng bào, đồng loại lâm nạn.
Người dùng mạng xã hội chuyền cho nhau xem một video clip ghi lại câu chuyện của một phụ nữ khoảng 40 tuổi với một nhóm vừa đến Phú Yên đang tìm đường vào nơi cần cứu trợ. Cô và bạn bè cư trú ở Sông Hinh (vốn từng thuộc Phú Yên, nay thuộc Đắk Lắk). Họ là một trong những nhóm đầu tiên xông vào Đông Hòa, Hòa Thịnh, để phát thực phẩm cho những nạn dân đang đói, khát, lạnh cóng giữa biển nước. Tuy video clip ấy chưa đầy hai phút nhưng dư luận rúng động vì cô cho biết có rất nhiều người chết nhưng nhóm của cô không làm gì được, một số thi thể được nạn dân cột lại để đừng bị nước cuốn mất xác. Cũng theo người phụ nữ này có hàng chục người chọn một ngôi nhà cao tầng giống như nhà nghỉ để làm nơi trú ẩn, nhưng nhà bị nước giật sập, rất ít người sống sót. Cũng theo cô, giữa biển nước còn rất nhiều người cần được trợ giúp vì đói, họ gọi xin thực phẩm nhưng nhóm của cô không có gì để cho, nên phải quay ra. Cuối clip, người phụ nữ nghẹn ngào cám ơn nhóm cứu trợ vừa đến…
Nếu chịu khó theo dõi các phản ứng sau đó trên mạng xã hội, có thể dễ dàng nhận ra video clip vừa đề cập thôi thúc người sử dụng mạng xã hội hành động nhanh hơn, tích cực hơn để hỗ trợ nạn dân nhưng tác động của video clip này khiến hệ thống công quyền hết sức khó chịu... (còn tiếp)
WASHINGTON, DC (NV) – Tâm lý của người dân Mỹ về kinh tế đang xấu đi khi những lo lắng về thị trường lao động gia tăng, theo kết quả một cuộc khảo sát người tiêu dùng vừa được công bố hôm Thứ Ba ngày 25 Tháng Mười Một, CNN đưa tin.
Cuộc khảo sát mới nhất của Conference Board cho thấy, niềm tin của người tiêu dùng đã giảm mạnh trong tháng này xuống mức 88.7, mức thấp nhất kể từ Tháng Tư, khi Tổng Thống Donald Trump công bố thuế quan sâu rộng.
Quầy thịt tại một siêu thị ở Miami, Florida. Giá thịt bò đang tăng kỷ lục ở Mỹ, theo Bộ Nông Nghiệp. (Hình: Joe Raedle/Getty Images)
“Phản hồi của người tiêu dùng về các yếu tố ảnh hưởng đến nền kinh tế tiếp tục được dẫn dắt bởi các tham chiếu về giá cả và lạm phát, thuế quan và thương mại, chính trị, với việc nhiều người đề cập về việc chính phủ liên bang đóng cửa,” bà Dana Peterson, kinh tế gia trưởng của Conference Board, cho biết trong thông cáo báo chí được CNN dẫn lại.
Cuộc khảo sát cũng cho thấy sự bi quan ngày càng tăng của những người được thăm dò về khả năng có việc làm và triển vọng thu nhập trong sáu tháng tới.
Bà Peterson phân tích: “Kỳ vọng giữa năm 2026 về tình hình thị trường lao động vẫn tiêu cực và kỳ vọng tăng trưởng thu nhập hộ gia đình đã giảm đáng kể, sau sáu tháng có kết quả rất tích cực.”
Trong những tuần gần đây đã có những thông báo về việc sa thải hàng loạt, nhưng nó không ngay lập tức chuyển thành tỷ lệ thất nghiệp cao hơn, vốn hiện ở mức 4.4% trong Tháng Chín, tháng cuối cùng có dữ liệu trước khi chính phủ đóng cửa, theo dữ liệu nhất của Bộ Lao Động Hoa Kỳ. (NNL) [kn]
WASHINGTON, DC (NV) – Tòa Bạch Ốc hôm Thứ Ba, 25 Tháng Mười Một, loan báo Mỹ, Nga và Ukraine phải đàm phán thêm, theo CNN.
Tòa Bạch Ốc cho biết như vậy trong bối cảnh Mỹ đang cố gắng giúp các bên đạt thỏa thuận kết thúc cuộc chiến Nga-Ukraine kéo dài gần bốn năm nay.
Tổng Thống Volodymyr Zelensky (trái), Tổng Thống Donald Trump (giữa) và Tổng Thống Vladimir Putin. (Hình: Drew Angerer, Saul Loeb, Alexander Nemenov/AFP via Getty Images)
“Tuần qua, Mỹ đạt rất nhiều tiến bộ hướng tới thỏa thuận hòa bình bằng cách đưa cả Ukraine lẫn Nga tới bàn đàm phán,” bà Karoline Leavitt, phát ngôn viên Tòa Bạch Ốc, viết trên mạng xã hội X hôm Thứ Ba.
“Có vài chi tiết khó xử, nhưng không phải không thể vượt qua, cần giải quyết nên Ukraine, Nga và Mỹ phải đàm phán thêm.”
Thông báo của bà Leavitt tương tự lời Ngoại Trưởng Marco Rubio nói ở Geneva, Thụy Sĩ, hôm Chủ Nhật qua sau cuộc hội đàm giữa Mỹ với Ukraine.
“Những vấn đề còn để ngỏ không phải không thể vượt qua. Chúng tôi chỉ cần nhiều thời gian hơn hôm nay.”
Cũng hôm Thứ Ba, Tổng Thống Trump tuyên bố ông ra lệnh đặc phái viên Steve Witkoff đi Moscow gặp Tổng Thống Vladimir Putin của Nga trong khi “chỉ còn vài điểm bất đồng” giữa Nga với Ukraine.
Cùng lúc đó, Tổng Thống Trump cho biết ông Dan Driscoll, bộ trưởng Lục Quân Mỹ, sẽ hội đàm với giới chức Ukraine, và sau đó, ông Trump hy vọng sẽ gặp ông Putin và Tổng Thống Volodymyr Zelensky của Ukraine – nhưng chỉ khi nào gần đạt được thỏa thuận hơn.
“Tôi mong gặp Tổng Thống Zelensky và Tổng Thống Putin sớm, nhưng chỉ khi nào thỏa thuận kết thúc cuộc chiến này đã xong hoặc đang ở giai đoạn cuối,” ông Trump viết trên mạng xã hội Truth Social của ông.
Tổng Thống Trump ca ngợi “tiến bộ lớn lao” mà giới chức của ông đạt được tuần qua. Ông lưu ý “kế hoạch hòa bình do Mỹ soạn thảo gồm 28 điểm ban đầu hiện đã được điều chỉnh, có thêm ý kiến của cả hai bên, và hiện chỉ còn vài điểm bất đồng.”
Theo dự trù, ông Driscoll sẽ tới thủ đô Kiev trong tuần này, Tướng Andriy Yermak, tham mưu trưởng quân đội Ukraine, cho hay hôm Thứ Ba sau khi điện đàm với ông Driscoll.
“Chúng tôi mong gặp Bộ Trưởng Lục Quân [Driscoll] ở Kiev tuần này, và chúng tôi sẵn sàng tiếp tục làm việc càng nhanh càng tốt để hoàn tất những bước cần thiết nhằm chấm dứt đổ máu,” ông Yermak viết trên X.
Ukraine cũng sẽ chuẩn bị “kỹ lưỡng và kịp thời” cho Tổng Thống Trump và Tổng Thống Zelensky gặp nhau, theo ông Yermak.
Trong khi đó, ông Zelensky nhắc nhở đồng minh rằng “cuộc chiến của Nga ở Ukraine chưa kết thúc.”
“Mỗi ngày, Nga vẫn giết người dân của chúng tôi ở tiền tuyến và tấn công thành phố, cơ sở hạ tầng của chúng tôi,” ông Zelensky cho biết trên X hôm Thứ Ba.
“Do đó, trong lúc nỗ lực ngoại giao nhằm chấm dứt cuộc chiến này vẫn tiếp tục, đối tác của chúng tôi nhất thiết không được quên Ukraine vẫn cần được giúp đỡ đầy đủ về quốc phòng, an ninh, và cần được ủng hộ cho sự kiên cường của chúng tôi.” (Th.Long) [kn]
LAKE ELSINORE, California (NV) – Xe vận tải chở hơn 500 con gà Tây tặng người nghèo dịp Lễ Tạ Ơn bị cướp ở Nam California cuối tuần qua, cảnh sát loan báo, theo đài ABC7 hôm Chủ Nhật, 23 Tháng Mười Một.
Vụ cướp xảy ra trong khu 31000 đường Auto Center ở Lake Elsinore ngay trước 8 giờ sáng Thứ Bảy, Sở Cảnh Sát Riverside County (RSD) cho hay.
Gà Tây được phát từ thiện. (Hình minh họa: Justin Sullivan/Getty Images)
Tính tới Thứ Hai, cảnh sát vẫn chưa tìm thấy chiếc xe vận tải.
Số gà Tây này được tổ chức U.R. Important Foundation chuẩn bị để phân phát trong hai chương trình Grab-n-Go Food Distribution và Turkey Giveaway ở Lake Elsinore.
Chiếc xe vận tải bị cướp trong lúc nhân viên đi nghỉ giải lao, theo bà Alexxa Oliver, giám đốc tổ chức này.
Bà Oliver cho biết phản ứng của cư dân địa phương khiến bà cảm động.
“Chúng tôi cảm thấy rất buồn vì không thể cung cấp gà Tây cho họ, nhưng họ cũng cảm thấy buồn cho chúng tôi. Họ nói họ lấy làm tiếc cho chúng tôi… Tôi rất biết ơn họ,” bà cho hay.
U.R. Important Foundation cho biết, cuối cùng, họ cũng tặng được thức ăn cho người nghèo, nhưng chỉ vài người được gà Tây. Tổ chức này đang hy vọng camera an ninh cơ sở thương mại địa phương quay phim được vụ cướp.
U.R. Important Foundation là tổ chức bất vụ lợi cung cấp thức ăn cho cư dân ở Lake Elsinore. Chương trình tặng gà Tây dịp Lễ Tạ Ơn là hoạt động thường niên, theo trang web tổ chức này.
Một nhà bảo trợ ẩn danh đang giúp U.R. Important Foundation cung cấp thức ăn cho khoảng 200 cư dân dịp Lễ Tạ Ơn năm nay, tổ chức này nói với đài CBSLA. (Th.Long) [kn]
BALDWIN PARK, California (NV) – Một ông bắn chết 3 người, gồm bé gái 10 tuổi, trong gia đình vợ ở thành phố Baldwin Park, Los Angeles County, rồi tự tử, cảnh sát cho hay, theo San Gabriel Valley Tribune hôm Thứ Hai, 24 Tháng Mười Một.
Vụ án xảy ra tại căn nhà trong khu 12700 đường Royston sáng Thứ Hai tuần trước, Sở Cảnh Sát Los Angeles County (LASD) cho biết.
Xe cảnh sát Los Angeles County. (Hình minh họa: LASD)
Nghi can Qihao Jin, 35 tuổi, bắn cha mẹ vợ, là ông Qiufu Jiang và bà Yulan Wang, cả hai đều 61 tuổi, và con gái riêng của vợ, bé Mia Jiang, theo LASD.
Ông Jiang và bà Wang chết ở hiện trường do bị bắn vào đầu, văn phòng giảo nghiệm tử thi quận hạt xác nhận.
Bé Mia bị thương nặng, được chở đi bệnh viện và qua đời ở đó hôm Thứ Năm tuần trước, điều tra viên LASD cho hay.
Trước đó, nghi can Jin và vợ ông ta đã ly thân và đang làm thủ tục ly dị, Trung Úy Steven De Jong cho biết.
Sau khi bắn ba nạn nhân, nghi can Jin bỏ trốn. Tối hôm đó, điều tra viên tìm thấy thi thể nghi can trên xe hơi ở Anaheim. Nghi can Jin thiệt mạng vì vết đạn có lẽ do tự bắn.
Hồ sơ công cộng cho thấy địa chỉ nghi can Jin ở Rowland Heights, nhưng lúc xảy ra vụ án, nghi can đang sống ở San Gabriel, theo ông De Jong.
Cảnh sát đang điều tra nghi can Jin vào nhà nạn nhân bằng cách nào. Lúc đó, người vợ không ở nhà.
Ông Jiang, bà Wang, bé Mia, em trai của bé, và hai người đàn ông họ hàng ở nhà lúc đó, ông De Jong cho hay.
Em trai bé Mia và hai người đàn ông kia không bị bắn, ông De Jong cho biết.
LASD đang giúp cảnh sát Baldwin Park điều tra vụ này. (Th.Long) [kn]
WASHINGTON, DC (NV) – Dịp Black Friday năm nay, Shark Beauty giảm giá nhiều chưa từng có cho tất cả sản phẩm được giới chuyên gia yêu thích của thương hiệu này, gồm máy sấy tóc kỹ thuật cao và mặt nạ LED đang rất ăn khách, theo tạp chí Elle hôm Thứ Hai, 24 Tháng Mười Một.
Sản phẩm máy sấy tóc và lược SmoothStyle Heated Comb và Blow Dryer Brush mà Shark Beauty tung ra mới đây ngay lập tức được cả giới chuyên gia lẫn người tiêu dùng thông thường ưa chuộng. Sản phẩm này hiện đang bán trên Amazon với giá giảm gần 50%, còn $70.
Sản phẩm Shark Beauty được trưng bày nhân dịp Shark Beauty tôn vinh người Latina làm truyền thông trong Tháng Di Sản Hispanic ở Miami, Florida, hôm 14 Tháng Mười. (Hình minh họa: John Parra/Getty Images for SharkNinja)
Cũng liên quan tới tóc, bộ sản phẩm máy sấy tóc biểu tượng của Shark, FlexStyle Air Styling and Drying System, đang bán trên trang web chính thức của thương hiệu này với giá chỉ $200, giảm tới 43%. Bộ sản phẩm này phù hợp với mọi loại tóc, dù quăn hay thẳng.
Mặt nạ LED CryoGlow, sản phẩm đang được người nổi tiếng chọn lựa vì khả năng chống lão hóa, chống mụn và giảm phù nề, hiếm khi giảm giá. Nhưng dịp Black Friday năm nay, Shark tung ta gói khuyến mãi trên Amazon gồm mặt nạ này và máy sấy tóc FlexFusion Hair Dryer với giá chỉ còn $500, giảm gần 30% và chỉ đắt hơn mặt nạ này $100. (Th.Long) [kn]
STANTON, California (NV) – Cựu sinh viên Quốc Gia Hành Chánh (QGHC) và gia đình tại Little Saigon, cùng những vùng phụ cận, vừa có buổi họp mặt vui vẻ, ấm áp tình người nhân mùa Lễ Tạ Ơn tại nhà hàng Diamond Seafood Palace 1, Stanton, trưa Thứ Bảy, 22 Tháng Mười Một.
Ban văn nghệ QGHC hợp ca bài “Chiến Sĩ Vô Danh.” (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)
Ông Nguyễn Văn Hòa, chủ tịch Hội Cựu Sinh Viên QGHC, ngỏ lời chào mừng và cảm ơn mọi người đến dự.
Về ý nghĩa của ngày Lễ Tạ Ơn, ông Hòa nói: “Lễ Tạ Ơn (Thanksgiving) là ngày lễ hằng năm được tổ chức chính yếu tại Hoa Kỳ, Canada, và một số đảo ở vùng biển Caribbean và Liberia. Ý nghĩa ban đầu là mừng thu hoạch được mùa và tạ ơn Thiên Chúa giúp cho cuộc sống no đủ và an lành. Đây cũng là ngày nghỉ lễ chính thức cho tất cả người lao động tại Mỹ và Canada.”
“Trong dịp họp mặt mừng Lễ Tạ Ơn này, chúng ta cùng nhau tạ ơn Trời và nhớ ơn người đã ban cho chúng ta sức khỏe dù tuổi tác đã ngoài thất thập cổ lai hy, để cùng đến đây gặp gỡ nhau hàn huyên tâm sự. Chúng ta cũng nhớ ơn chính phủ và nhân dân Hoa Kỳ mở rộng vòng tay tiếp đón chúng ta là những người tị nạn cộng sản. Đồng thời, họ đã tạo cơ hội cho chúng ta làm lại cuộc đời tại đất nước tự do, dân chủ, và thịnh vượng nhất thế giới,” ông chủ tịch nói thêm.
Ban tổ chức tặng quà lưu niệm các thành viên có công duy trì hội. (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)
Nhân dịp này, ban tổ chức cũng ngỏ lời cảm ơn những thành viên có công sáng lập hội, và gởi lời tri ân đến quý vị cựu chủ tịch Hội Đồng Quản Trị và thành viên Ban Chấp Hành của hội những năm qua.
“Ngoài ra, chúng tôi cũng rất ngưỡng mộ và chân thành cảm ơn các phu nhân của các đồng môn đã rộng lượng và hoan hỷ để cho các ông thoải mái trong việc ‘vác ngà voi’ cho hội,” ông Hòa chia sẻ thêm.
Kế tiếp là phần báo cáo tài chánh và những hoạt động của hội trong năm vừa qua, do đồng môn Vũ Ngọc Lộc phụ trách.
Chính Mung (trái) và Lam Thủy song ca bài “Thu Tím.” (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)
Sau đó, ông Hòa cũng trao tặng quà lưu niệm tạ ơn cho ông Nguyễn Văn Sáu, thành viên ban tổ chức, và ông cũng là người phụ trách diễn đàn email của hội khắp toàn cầu.
Ban tổ chức cũng trao tặng một số bằng khen cho các thành viên cùng gia đình có công tổ chức những buổi sinh hoạt và duy trì hội được thành công tốt đẹp trong những năm qua và cho đến bây giờ.
Chương trình văn nghệ rất vui vẻ và hào hứng với những tiếng hát của gia đình cựu sinh viên Quốc Gia Hành Chánh và thân hữu đóng góp.
Phần trình diễn của Nguyễn Quang (trái) và Phương Thảo. (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)
Trong số khách mời đến dự có bà Phùng Kim Anh, cựu giáo sư trung học Petrus Ký.
Bà nói: “Các cựu sinh viên QGHC là những người được chính phủ VNCH đào luyện để trở thành những viên chức giúp ích cho quốc gia trong lãnh vực hành chánh. Sau khi tốt nghiệp họ được về nhậm chức phó quận trưởng, phó tỉnh trưởng… Trong chế độ nào cũng vậy, ngoài việc quân sự thì đất nước cũng phải cần những nhân viên hành chánh có những chuyên môn và lòng yêu nước, để guồng máy chính quyền được vững mạnh hơn. Vì thế, theo tôi, trường QGHC là ngôi trường rất quan trọng của chính phủ VNCH trong thời chiến.”
Ông Phạm Gia Nghị (trái) và Bác Sĩ Vương Đức Hậu song ca bài “Đất Lành.” (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)
Ông Ngô Ngọc Vĩnh, thành viên ban tổ chức, tâm tình: “Khi ra hải ngoại, vào những thời gian đầu sống trên xứ người, chúng tôi vẫn giữ tình bạn đồng môn cho đến bây giờ. Chúng tôi vẫn thường xuyên tham gia các tổ chức, phong trào đoàn thể tại hải ngoại. Trong mùa Lễ Tạ Ơn, ngoài tạ ơn đất nước Việt Nam và Hoa Kỳ, chúng tôi cũng tạ ơn những anh em chiến sĩ trong QLVNCH và đồng minh đã hy sinh cho miền Nam được tự do, nhất là tạ ơn những anh em thương phế binh đang sống lây lất tại quê nhà.”
Theo ban tổ chức, Lễ Tạ Ơn bắt đầu năm 1621, tính đến nay đã hơn 400 năm, xuất phát từ những người di dân Pilgrims theo Thanh Giáo của Anh. Họ rời bỏ nước Anh qua Hòa Lan. Rồi từ đây, họ ra đi trên chiếc tàu mang tên Mayflower đến vùng đất mà nay thuộc tiểu bang Massachusetts, Hoa Kỳ, để tị nạn tôn giáo, vì vua nước Anh lúc đó bắt buộc họ cải đạo để theo đạo Tin Lành của nhà vua.
Ông Trần Văn Lương (trái), thành viên ban tổ chức, và ông Nguyễn Văn Hòa, chủ tịch Hội Cựu Sinh Viên Quốc Gia Hành Chánh. (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)
Người di dân Pilgrims đến Hoa Kỳ vào mùa Đông, thời tiết vô cùng khắc nghiệt, vì đói lạnh và thiếu thốn mọi bề, nên trong số 102 người có 42 người qua đời. May nhờ những thổ dân da đỏ giúp đỡ họ lương thực, chỉ dẫn cách trồng tỉa và săn bắn. Nhờ thế, những di dân này được tồn tại và tự lo cho đời sống của họ. Đến mùa Xuân năm sau, họ tổ chức bữa tiệc lớn để tạ ơn trời đất, tạ ơn thổ dân đã cưu mang giúp đỡ họ, và mời những thổ dân cùng đến chung vui với họ. Từ đó, những buổi tiệc Tạ Ơn trở thành một nghi thức được tổ chức hàng năm.
Năm 1789, Tổng Thống George Washington, nhà lãnh đạo đầu tiên của Hoa Kỳ, tuyên bố Lễ Tạ Ơn toàn quốc Hoa Kỳ được tổ chức hàng năm vào ngày Thứ Năm trong tuần lễ thứ tư của Tháng Mười Một. [đ.d.]
HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Mối quan hệ Phnom Penh với Hà Nội có thể bị ảnh hưởng vì tin đồn dự án Việt Nam làm cầu dài 40 km nối thành phố Hà Tiên với đảo du lịch Phú Quốc.
Ngày 24 Tháng Mười Một, báo Phnom Penh Post dẫn một thông cáo báo chí của Bộ Ngoại Giao Cambodia phủ nhận tin có dự án làm một chiếc cầu dài nhất Việt Nam nối liền thành phố du lịch ở đất liền, Hà Tiên, với đảo du lịch Phú Quốc, mà hệ quả dẫn đến khủng hoảng quan hệ giữa hai nước.
Đoạn mở đầu cho kênh đào Phù Nam (Funam Techo canal) của Cambodia trong ngày lễ khởi công 5 Tháng Tám, 2024, ở tỉnh Kandal. (Hình: Tang Chhin Sothytang/AFP/Getty Images)
Mấy tháng nay, Cambodia đang đối diện với cuộc khủng hoảng biên giới với Thái Lan và đã xảy ra nhiều lần đụng độ gây thiệt hại cả người và tài sản. Cambodia và Thái Lan đã ký thỏa thuận ngừng chiến ngày 26 Tháng Mười, 2025, bên lề cuộc họp thượng đỉnh ASEAN ở Kuala Lumpur, thủ đô Malaysia. Nay nếu có chuyện lục đục với Việt Nam, Cambodia sẽ phải đối diện với bất ổn cả hai mặt Đông Tây.
Trong một văn bản nhằm đính chính, Bộ Ngoại Giao Cambodia nói rằng những cáo buộc được nêu ra trên mạng xã hội dẫn hình ảnh xây dựng trên biển của Việt Nam rồi cho là CSVN đang làm cầu xuyên biển từ Hà Tiên đến đảo Phú Quốc. Rồi cái tin đó còn nói dự án làm cầu của Việt Nam vi phạm hiệp định năm 1982 giữa Việt Nam và Cambodia đối với vùng biển giữa hai nước.
Bộ Ngoại Giao Cambodia dẫn thông tin từ đại sứ cũng như Tòa Đại Sứ của Việt Nam tại Phnom Penh cả quyết rằng không có một dự án nào như thế tồn tại như người ta viết trên mạng xã hội.
“Tấm hình đăng tải trên mạng xã hội thật ra chỉ là hình ảnh của một dự án làm đường tại cảng đa dụng Hà Tiên, nằm trong nội địa của Việt Nam,” Bộ Ngoại Giao Cambodia giải thích.
Họ cảnh cáo rằng việc lưu hành những tin tức giả mạo có thể gây ra sự hiểu lầm trong quần chúng và dẫn đến nguy cơ tổn hại cho quan hệ bằng hữu truyền thống giữa Cambodia với Việt Nam.
Họ thúc giục quần chúng cũng như người sử dụng mạng xã hội phải kềm chế khi chia sẻ những thông tin không kiểm chứng, dễ kích động tình cảm bồng bột vốn vẫn nhậy cảm với các thứ tin liên quan tới biên giới.
Bản tuyên bố của Bộ Ngoại Giao Cambodia còn nói rằng: “Việc loan truyền cái thứ thông tin giả mạo như thế phải chấm dứt bởi vì nó có thể dẫn đến hiểu lầm và tác động tiêu cực tình hữu nghị giữa vương quốc Cambodia và Việt Nam,” theo báo Phnom Penh Post.
Dự án kênh đào Phù Nam (Funam Techo) do Trung Quốc tài trợ tài chính, dài 180 km, rộng 100 m, sâu 5.4 m, đi qua các tỉnh Kandal, Takeo, Kampot và Kep. Kênh đào bắt đầu từ kênh đào Takeo của sông Mekong, đi qua kênh đào Ta Ek của sông Bassac và cuối cùng sáp nhập vào kênh đào Ta Hing của sông Bassac ở huyện Koh Thom. Kênh đào Phù Nam này nối thủ đô Phnom Penh trực tiếp với cảng nước sâu duy nhất của Cambodia ở Sihanoukville và cảng mới ở Kampot.
Nếu Việt Nam quyết định làm cầu nối Hà Tiên với Phú Quốc, tàu biển vào các cảng biển của Cambodia sẽ bị chặn đường, hay nói cách khác là bít đường lưu thông ra biển.
Dự án kênh đào Phù Nam (Funan Techo Canal) nối liền Phnom Penh với biển tại tỉnh Kampot bắt đầu khởi công xây dựng từ Tháng Tám, 2024, coi như tham vọng vô ích.
Bao nhiêu năm qua, hàng hóa xuất nhập cảng của Cambodia đến thẳng Phnom Penh phải đi qua sông Hậu Giang của Việt Nam. Khi có kênh đào Phù Nam, tàu biển sẽ không phải băng qua Việt Nam nữa. Tuy nhiên, dự án này gây rất nhiều thiệt hại kinh tế cho Việt Nam khi nước sông Mekong qua Biển Hồ, chảy xuống miền Nam Việt Nam qua hệ thống sông Tiền Giang và Hậu Giang, đem theo tôm cá, nước phù sa, nguồn sống của hàng triệu nông dân đồng bằng sông Cửu Long.
Sơ đồ kênh đào Phù Nam (Funam Techo) nối cảng tự trị Pnom Penh với vịnh Thái Lan. Trong tương lai, tàu biển tới Phnom Penh không phải đi qua sông Hậu Giang của Việt Nam. (Hình: Wikipedia)
Từ hơn hai chục năm trở lại đây, kinh tế nông nghiệp của khu vực đồng bằng sông Cửu Long đã bị thiệt hại đáng kể khi Trung Quốc làm các đập thủy điện, chận dòng Mekong ở thượng nguồn. Nay lại thêm dự án Phù Nam (Funam Techo) lấy thêm nước nữa.
Khi nước ở Biển Hồ bị chận dòng, chuyển nước qua kên đào Phù Nam, nước mặn Biển Đông sẽ lần sâu vào hệ thống sông rạch nội địa của Việt Nam, ruộng bị nhiễm mặn nên không trồng cấy gì được. Hà Nội đã từng bày tỏ mối quan ngại với Phnom Penh về những thiệt hại nghiêm trọng cho nền kinh tế nông nghiệp ở miền Nam của mình.
Hồi Tháng Mười Hai, 2024, báo Nhật Bản Nikkei dẫn lời ông Brian Eyler, chuyên gia về Mekong của Trung Tâm Stimson có trụ sở tại Washington, DC lập luận rằng, dựa trên các bản đồ do chính quyền Cambodia đệ trình lên Ủy Ban Sông Mekong, “không thể phủ nhận” việc kênh đào sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến dòng chính của sông Mekong và tác động đó sẽ lớn hơn nhiều so với những gì Cambodia tuyên bố.
Trên mạng xã hội gồm Facebook, YouTube, TikTok, người ta thấy khá nhiều tin tức, hình ảnh liên quan đến việc xây dựng cầu vượt biển nối liền Hà Tiên với Phú Quốc mà báo Cambodia nói đại sứ CSVN phủ nhận. Có thể đây là những đòn gió hay những quả bóng thăm dò? (NTB) [kn]
ĐẮK LẮK, Việt Nam (NV) – Tỉnh Phú Yên trước đây, nay là vùng Đông tỉnh Đắk Lắk hứng chịu trận lũ “lịch sử 50 năm,” với nhiều đau thương, mất mát về người và tài sản rất khủng khiếp.
Sau khi lũ rút vào sáng 22 Tháng Mười Một, nhiều xã ở tỉnh Phú Yên trước đây, nay thuộc tỉnh Đắk Lắk, hiện ra trong cảnh tượng đổ nát chưa từng thấy. Bùn đất phủ kín từng mái nhà, từng gian bếp, từng món đồ sinh hoạt. Nhiều gia đình mất trắng sau đêm nước dâng hơn 2 mét, cuốn đi mọi tài sản gầy dựng suốt nhiều năm.
Một góc khu dân cư xã Hòa Thịnh, huyện Tây Hòa, tỉnh Phú Yên trước đây, chìm trong nước lũ, sáng 22 Tháng Mười Một. (Hình: VnExpress)
Báo Pháp Luật TP.HCM hôm 25 Tháng Mười Một dẫn số liệu thiệt hại tính đến hết ngày 23 Tháng Mười Một, cho biết lũ quét qua Đắk Lắk đã làm 63 người chết, tám người mất tích, khoảng 150,000 ngôi nhà bị ngập, thiệt hại sơ bộ gần 5,500 tỷ đồng ($208.5 triệu). Con số này có thể chưa đầy đủ hoặc sẽ còn tăng thêm.
Phải chăng nguyên nhân bắt nguồn từ sự tắc trách của giới lãnh đạo và việc xả lũ hủy duyệt của thủy điện sông Ba Hạ?
Theo các số liệu từ cơ quan hữu trách, lúc 7 giờ 15 phút sáng 19 Tháng Mười Một, thủy điện sông Ba Hạ bắt đầu xả lũ về hạ du ở mức 9,233 khối/giây.
Đến 1 giờ 20 phút trưa, lưu lượng xả lũ tăng lên 12,970 khối/giây. Và đến 5 giờ 15 phút chiều cùng ngày, thì tổng lưu lượng xả lũ lên mức 16,100 khối /giây – mức xả lũ cao nhất kể từ khi thủy điện sông Ba Hạ đi vào vận hành.
Thời điểm này ở phía vùng hạ du sông Ba, hàng ngàn gia đình vùng đất Phú Yên vốn yên bình đã bị dìm trong lũ, kêu cứu khắp nơi. Không khí thê thảm chưa từng có.
Báo này dẫn lời ông Huỳnh Cát Tường, chánh Văn Phòng Ủy Ban Nhân Dân Xã Hòa Mỹ, tỉnh Đắk Lắk, trước và trong lũ, xã có nhận thông báo về mức xả lũ của thủy điện Sông Ba Hạ và gửi thông báo, cảnh báo người dân di tản. Tuy nhiên, không ai ngờ mực nước lên nhanh, gây lũ ngập trên diện rộng khắp xã Hòa Mỹ.
“Có nơi nước ngập tới 2 mét, cô lập nhiều nhà dân. Đặc biệt, hôm 19 Tháng Mười Một, khi thủy điện Sông Ba Hạ xả lũ mức 16,100 khối/giây, chỉ trong khoảng một giờ đồng hồ, nước dâng rất nhanh khiến nhiều gia đình không kịp trở tay,” ông Tường cho biết.
Trong khi đó, ông Hoàng Anh Tuấn, chủ tịch xã Hòa Xuân, cho biết khi tìm về một số nơi ở hạ du thủy điện sông Ba Hạ, người dân các phường, xã như Hòa Thịnh, phường Tuy Hòa, phường Phú Yên… vẫn chưa hết bàng hoàng, kinh sợ về cơn lũ dữ.
“Gặp chúng tôi, họ đều cho biết thủy điện sông Ba Hạ xả lũ nhưng không thể tiếp cận được quy mô xả, do đó bị động trong việc ứng phó với lũ,” ông Tuấn nói.
25 người ở xã Hòa Thịnh đã thiệt mạng, chiếm gần 40% số nạn nhân toàn tỉnh Đắk Lắk. (Hình: Facebook Nguyễn Ngọc Vinh)
Bà Trần Thị Lan ở xã Hòa Thịnh, bất bình cho biết bà không hề nghe thông tin về mức độ xả lũ của thủy điện, nên không lường trước được mức độ ngập lụt và nguy hiểm.
“Cứ nghĩ ở mức độ nào đó thôi, chứ sau này nghe xả mười mấy ngàn khối mỗi giây thì đã muộn rồi. Đâu có kịp xoay xở vì nước lũ lên nhanh quá khủng khiếp. Chúng tôi trở tay không kịp, giữ được mạng sống giờ này là đã may mắn lắm rồi,” bà Lan nói.
Tương tự, ông Trịnh Như Ái ở phường Phú Yên, cho biết thêm: “Cứ nói xả lũ mà có nghe ai thông báo gì đâu, không biết xả bao nhiêu, chỉ thấy nước lên ào ào. Lũ lên nhanh khiến người dân không thể xoay xở, kê cao đồ đạc, thậm chí không kịp di tản.”
Trả lời câu hỏi về việc chính quyền có nhận tin về hoạt động xả lũ của thủy điện và chuyển tải đến người dân hay không, ông Nguyễn Công Thành, chủ tịch phường Tuy Hòa, cho rằng các thông báo về hoạt động xả lũ của thủy điện sông Ba Hạ “đều được cập nhật trong nhóm ‘Chat’ chung của Ban Chỉ Huy Phòng Thủ Dân Sự Tỉnh. Từ các thông báo này, chính quyền chuyển đến người dân thông qua mạng xã hội Zalo.
Cùng ý kiến, nói qua điện thoại với báo Pháp Luật TP.HCM, ông Nguyễn Xuân Cảnh, chủ tịch phường Phú Yên, khẳng định: “Thông tin về xả lũ của thủy điện được chuyển đến người dân bằng các nhóm mạng xã hội, tin nhắn, thông qua các cuộc họp. Còn những điểm đi lại được thì gặp trực tiếp người dân thông báo.”
Thế nhưng, khi được hỏi về việc người dân cho rằng họ không được thông báo dẫn đến bị động, ông Cảnh im lặng và ngắt điện thoại.
Trả lời báo Pháp Luật TP.HCM về việc vì sao nhiều người dân nói họ không hề được thông báo, cảnh báo về đợt xả lũ với lưu lượng lớn “chưa từng có” như trên, ông Tạ Anh Tuấn, chủ tịch tỉnh Đắk Lắk, biện minh: “Có thể trong lúc này nhiều người hoang mang, có người có thể nhận được, có khi không nhận được thông báo.”
Theo ông Tạ Anh Tuấn, thiên tai đợt này “không ai ngờ tới được,” quá cực đoan, vượt qua tất cả đỉnh lũ lịch sử trong 100 năm, dù người dân vùng rốn lũ Phú Yên đã cảnh giác.
Song, ông Tuấn thừa nhận, công tác dự báo trong trận lũ lịch sử vừa rồi “không có trong kịch bản,” dẫn tới bị động.
Đà Nẵng kiến nghị thay từ “xả lũ” thủy điện bằng “vận hành điều tiết qua tràn xả sâu” để giảm trách nhiệm, mị dân. (Hình: Lao Động)
Người đứng đầu chính quyền tỉnh Đắk Lắk cho biết thêm, qua trận lũ vừa rồi đã thấy được những bất cập trong việc vận hành các hồ thủy điện ở Việt Nam hiện nay.
“Nói thật, các hồ này (có hồ thủy điện sông Ba Hạ) không có khả năng chống lũ. Chúng tôi sẽ kiến nghị với thủ tướng về quy trình vận hành hồ chứa trên sông Ba, vì dung tích phòng lũ của nó nhỏ so với lượng nước về. Hay nói một cách chính xác hơn là khả năng chống lũ rất thấp,” ông Tuấn nhận định.
Trước thắc mắc của người dân vì sao không thể hạ thấp hơn nữa mực nước hồ thủy điện Sông Ba Hạ để cắt lũ được nhiều hơn? Ông Tạ Anh Tuấn cho biết “công tác vận hành phải theo quy trình của thủ tướng.”
“Mất mát này, tôi là chủ tịch tỉnh rất đau lòng,” ông Tạ Anh Tuấn nói cho qua chuyện.
Về phần công ty Cổ Phần Thủy Điện Sông Ba Hạ -nơi xả lũ, báo Pháp Luật TP.HCM gặp trực tiếp ông Vũ Hữu Phúc, chủ tịch Hội Đồng Quản Trị công ty để làm việc, tìm hiểu thêm về đợt xả lũ với lưu lượng lớn chưa từng có của công ty này.
Tuy nhiên, ông Phúc từ chối với lý do “đang đi chương trình cứu trợ với lãnh đạo tỉnh,” và “đá” trách nhiệm qua ông Nguyễn Đức Phú, tổng giám đốc công ty Thủy Điện Sông Ba Hạ.
Thế nhưng, sau nhiều lần gọi điện thoại, nhắn tin để hẹn làm việc, ông Phú miễn cưỡng bắt máy nói: “Tôi cũng muốn trả lời các anh cho chính xác thông báo vào lúc mấy giờ, số liệu bằng giấy hoặc trên máy tính… nhưng bây giờ tôi đang đi kiểm tra công trình. Tôi cũng đang bị động. Có gì tôi sẽ gọi cho anh,” rồi tắt máy.
Không ai mong muốn thổi phồng thiệt hại. Nhưng giảm nhẹ hoặc che giấu con số thương vong, tổn thất chỉ khiến công chúng nghi ngờ rằng có điều gì đó đang bị bỏ lại phía sau: trách nhiệm trong việc vận hành hồ đập, quy trình xả lũ, và sự chậm trễ trong cứu hộ. (Tr.N) [kn]
HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Chiều 24 Tháng Mười Một, bà Phan Thị Thanh Phương, đại biểu Quốc Hội Việt Nam đoàn TP.HCM, phát biểu tại nghị trường trong phiên thảo luận về Luật Báo Chí (sửa đổi), cho biết còn thiếu về “những khái niệm và quy định về kinh tế báo chí, thu phí đọc báo,” bởi đây là những hoạt động “loại hình dịch vụ mới của báo chí Việt Nam trong bối cảnh chuyển đổi số.”
Báo Tuổi Trẻ dẫn lời bà Thanh Phương cho rằng, khoảng 10 năm qua, nguồn thu của nhiều cơ quan báo chí ở Việt Nam liên tục sụt giảm. Trong bối cảnh đó, các tòa soạn buộc phải “đa dạng hóa nguồn thu hợp pháp,” nhằm duy trì hoạt động, đầu tư cho chuyển đổi số và bảo đảm thực hiện nhiệm vụ chính trị.
Đại biểu Quốc Hội Phan Thị Thanh Phương phát biểu tại nghị trường. (Hình: G.Hân/Tuổi Trẻ)
Đặc biệt, tại Sài Gòn, những cơ quan báo chí chủ lực đã “hoàn toàn tự chủ tài chính,” triển khai chiến lược kinh tế báo chí và tìm kiếm nguồn thu mới. Một trong những sản phẩm tiêu biểu của quá trình chuyển đổi số là “dịch vụ thu phí đọc báo” dành cho các bài viết chuyên sâu, phẩm chất cao trên báo điện tử.
“Đây là xu thế tất yếu trong tương lai gần, vì vậy dự thảo Luật Báo Chí cần bổ sung nội dung về kinh tế báo chí và thu phí đọc báo,” bà Phương nhấn mạnh.
Tưởng đề nghị của mình được công luận đồng tình ủng hộ, nhất là cánh báo chí, song hoàn toàn trái ngược.
Bày tỏ trên trang Facebook cá nhân, nhà báo Đặng Vỹ, cựu biên tập viên VietNamNet, viết: “Con lạy mẹ! Chuyện của báo để báo nó lo. Mẹ [bà Phan Thị Thanh Phương] là đại biểu Quốc Hội rảnh quá, lên hội trường nói nhảm. Mẹ có biết báo [Việt Nam] giờ chả ai thèm đọc không? Toàn giật tít câu view người ta bỏ đi hết rồi. Tin nóng sốt thì mạng xã hội nó đưa trước, tha hồ đọc miễn phí và đa chiều. Đã định hướng mà còn thu phí! Người ta chịu vào đọc là mừng húm, ở đó mà thu phí. Có thu thì trong tòa soạn tự thu tiền nhau thôi.”
Phản ảnh trên mạng xã hội, danh khoản “Hoàng Mạnh Hà” châm biếm: “Cái này người ta kêu là ‘dạy đĩ vén váy.’”
Còn danh khoản “Lê Văn Nin” ngao ngán viết: “Tôi thì lại thấy chị ta [bà Phan Thị Thanh Phương] nói đúng, cần giải tán Ban Tuyên Giáo để khỏi tiêu tốn ngân sách từ tiền thuế của dân. Để đám báo chí viết và thu phí tự tồn tại, không tồn tại được thì dẹp. Chứ cứ để chúng nó bú bình sữa ngân sách, tiêu tốn tiền thuế của dân thì chúng còn đưa tin giả, tin bịa đặt, tin đểu để lừa đảo và ngu dân.”
Báo chí ở Việt Nam do Ban Tuyên Giáo Trung Ương quản lý, chỉ đạo định hướng về nội dung. (Hình: Tuổi Trẻ)
Trong khi đó, nhà báo, Facebooker Nguyễn Thông, chửi thẳng: “Điều thứ nhất, các đại biểu Quốc Hội trước khi phát biểu hoặc ý kiến về điều gì đó hãy tự nhéo người một cái để biết nếu đau là còn tỉnh táo, biết rằng mình đang nói ở nghị trường chứ không phải ngoài vỉa hè hay ngoài chợ. Hễ cứ mở miệng ra là tiền tiền tiền,… hầu hết là vậy. Nghị viên mà ngu dốt thì quả là bi kịch, không phải cho cá nhân họ mà cho dân tộc.”
“Lâu nay… cử dân phải bầu. Nghêu, sò, ốc, hến… cầm chầu cũng vui,” danh khoản “Nguyễn Ngọc Tú” kết luận. (Tr.N) [kn]
SÀI GÒN, Việt Nam (NV) – Gần đây, nhiều trường hợp khi hành khách đi các chuyến bay của các hãng hàng không ở Việt Nam rơi vào cảnh khi khách đã tới nơi, hành lý còn ở lại.
Theo báo Tuổi Trẻ hôm 25 Tháng Mười Một, điển hình là chuyến bay từ Hà Nội đi Cần Thơ vào hôm 17 Tháng Mười Một vừa qua, hành khách đã bị một hãng hàng không ở Việt Nam “bỏ quên” hành lý.
Hành khách đi máy bay nội địa ở Việt Nam phải cân hành lý xách tay khi lên máy bay. (Hình: VnExpress)
Khi hạ cánh xuống phi trường Cần Thơ, hàng trăm hành khách chờ đợi tại băng chuyền.
Thế nhưng, năm phút, mười phút rồi hai mươi phút trôi qua, hành lý của nhiều khách không xuất hiện. Điều khiến họ bất bình là việc hoàn toàn không nghe thông báo hay lời giải thích từ phía hãng hàng không.
“Chỉ đến khi hành khách bắt đầu thắc mắc và bày tỏ sự lo lắng, một nhân viên mới báo ngắn gọn ‘hành lý quá tải nên để lại Nội Bài để bảo đảm an toàn bay,’” cô NC, một trong những nạn nhân kể lại.
Sự chậm trễ cùng với cách thông báo bị động, thiếu chuyên nghiệp đã đẩy nhiều hành khách vào tình thế “dở khóc dở cười” ngay khi vừa tới điểm đến.
Cô NC kể tiếp, vài người sững lại. Một phụ nữ đi cùng chuyến bay thở dài khi hành lý mang theo là cá hồi, cá tầm làm quà, nghĩ tới cảnh thực phẩm đông lạnh đang tan chảy ở nơi cách mình hàng ngàn cây số.
Trong khi đó, một hành khách từ Đồng Tháp phải đi xe gần ba tiếng mới tới Cần Thơ, nay được yêu cầu… quay lại phi trường “ngày mai để lấy hành lý.”
Chuyện để quên hành lý ra không chỉ ở nội địa mà các chuyến bay quốc tế về Việt Nam cũng đã xảy ra.
Chẳng hạn, hồi cuối năm ngoái, trong chuyến bay Tokyo-Hà Nội chở hơn 100 hành khách khi tới nơi lại không tìm thấy hành lý.
Sau gần một giờ chờ đợi, hành khách chỉ thấy một tờ giấy A4 dán vội ghi danh sách những người có hành lý “bị bỏ quên” ở Nhật.
Có người cần quần áo cho sự kiện sáng hôm sau, có người mang tài liệu quan trọng, có người mua quà Tết gửi gia đình. Tất cả đều tức giận tại sao hãng không thông báo trước.
Một trường hợp khác, hành khách mua vé giá cao để đi máy bay lớn cho thoải mái. Thế nhưng, khi đến phi trường lại bị đổi sang máy bay nhỏ mà hãng không có một lời thông báo. Do sức chứa hạn chế, khoảng một nửa hành lý bị để lại phi trường Tân Sơn Nhất.
Khi máy bay đáp, hành khách đi người không, còn đồ đạc thì… chưa biết khi nào đến.
Một hành khách cho biết vali của con của mình bị để lại, trong đó có tã, sữa, quần áo. Gia đình phải chờ hàng giờ tại phi trường vì không thể về tay trắng.
Nhiều khách gặp phải tình huống đã đến nơi nhưng hành lý vẫn kẹt lại. (Hình: Công Trung/Tuổi Trẻ)
Theo các chuyên gia hàng không, việc máy bay chở khách nhưng bỏ lại hành lý tuy gây bất bình nhưng lại là tình huống kỹ thuật không hiếm. Nguyên nhân chủ yếu là do “giới hạn tải trọng tối đa.”
Thời tiết cũng là nguyên nhân quan trọng. Gió ngược mạnh ở Nội Bài hoặc nhiệt độ phi đạo quá cao tại Tân Sơn Nhất làm giảm lực nâng và hiệu suất động cơ, buộc máy bay phải giảm tải.
Hay việc đổi máy bay nhỏ vào phút chót do “trục trặc kỹ thuật” cũng khiến khoang chứa và tải trọng bị thu hẹp, dẫn đến hành lý phải đi chuyến sau.
Tuy nhiên, tại Việt Nam, chuyên gia cho rằng lỗi phần lớn do vận hành mặt đất. Chẳng hạn, thiếu nhân lực bốc xếp hoặc áp lực giữ đúng giờ cất cánh càng làm tăng khả năng cắt tải.
Các hãng Vietnam Airlines hay Vietjet Airline đều cho rằng, việc “giảm tải hành lý” (quên) để bảo đảm an toàn là quyết định bắt buộc trong nhiều tình huống.
Thế nhưng, nhiều hành khách cho rằng sự cố kỹ thuật có thể được thông cảm nhưng sự thờ ơ và việc không thông báo rõ ràng cho hành khách thì khó chấp nhận.
Bởi nhu cầu của hành khách cần được báo trước nếu có nguy cơ cắt tải, được giải thích ngay khi đáp, có biên bản đầy đủ để theo dõi hành lý, được giao tận nơi nếu nhà ở xa, được bồi thường khi phát sinh thiệt hại thực tế và nhận một lời xin lỗi tử tế từ hãng hàng không. (Tr.N) [kn]
ĐẮK LẮK, Việt Nam (NV) – Hàng ngàn gia đình tại Phú Yên (nơi được coi là vựa lúa Nam Trung Bộ) nay là khu vực phía Đông tỉnh Đắk Lắk, đang lo rơi vào cảnh khốn khó hơn khi lúa bị ngâm trong nước lũ, sắp nảy mầm bỏ đi.
Theo ghi nhận của báo VnExpress, hôm 24 Tháng Mười Một, nước vừa rút khỏi thôn Phước Lương, xã Hòa Xuân Đông, tỉnh Đắk Lắk, nhiều gia đình nơi đây vội vã kéo những bao tải lúa ra phơi, mong cứu vãn lại phần nào.
Hàng ngàn gia đình tại Phú Yên, vựa lúa Nam Trung Bộ, đang rơi vào cảnh trắng tay khi lúa bị nhấn chìm nhiều ngày trong nước lũ. (Hình: Vân Như/VnExpress)
Bà Phan Thị Bốn, 64 tuổi, vừa trải qua bốn ngày đói khát đã không thể thắng nổi sức nặng của những bao lúa ngậm nước. Nhìn thành quả của bốn tháng “bán mặt cho đất” giờ mọc mầm tua tủa trắng xóa, bà Bốn ngồi thụp xuống bậc thềm, bật khóc.
“Thế là phải bỏ hết à con ơi,” bà Bốn nói qua điện thoại với con gái về sáu tấn lúa ướt sũng, lớp vỏ trấu vàng óng hôm nào chuyển màu thâm xám, rễ đan vào nhau thành tảng, bốc mùi chua nồng vì ngâm nước lũ.
“Ba ngày trời ngồi trên chóp mái nhà, không điện, không nước, nhìn xuống biển nước mênh mông mà ruột gan tôi như lửa đốt vì tiếc của,” ông Lương Văn Bé, 65 tuổi, chồng bà Bốn cho biết thêm.
Từ Sài Gòn, cô Vân Như, con gái ông bà Bốn, xót công cha mẹ nên lên mạng xã hội rao bán với giá chỉ bằng 1/3, hy vọng vớt vát được chút nào hay chút ấy, hy vọng “kiếm đủ tiền trả nợ phân bón.”
Cùng cảnh ngộ như vợ chồng bà Bốn, tại thôn Long Phụng, xã Phú Hòa 2, ông Nguyễn Đình Sơn, 72 tuổi, đứng trước nguy cơ trắng tay khi “quỹ dưỡng già” mất sạch. Vợ chồng ông Sơn mua lúa trữ để bán ăn chênh lệch, hy vọng Tết có đồng ra đồng vào, không phải ngửa tay xin con cháu.
Thế nhưng sau lũ, trong kho lúa 30 tấn của gia đình, hơn 20 tấn nằm ở tầng dưới bị ngâm nước suốt ba ngày đêm, bốc mùi, không thể cứu vãn.
Con gái ông Sơn đang chạy đôn chạy đáo rao bán lúa ướt với giá 250,000 đồng ($9.47) một bao, chưa bằng nửa giá gốc nhưng hy vọng rất mong manh.
Tuy vậy, giữa bi kịch mất tài sản, ông Sơn vẫn mang số lúa khô còn lại ở tầng trên đi xay xát, chia thành từng túi gạo phát tặng hàng xóm. “Bà con quanh đây mất hết cả rồi, mình còn chút gạo khô thì chia nhau mà ăn,” ông Sơn nói.
Tại khu phố Phước Bình Nam, phường Phú Yên, gia đình cô Quỳnh Hương, 23 tuổi, đối diện nguy cơ “vỡ trận” khi cơ ngơi kinh doanh lúa gạo bị nhấn chìm, giờ lên men, bốc hơi nóng hầm hập.
Đêm 19 Tháng Mười Một, nước lũ ập về. Trong nhà chỉ có ba người, bất lực nhìn kho lúa gần 60 tấn chìm trong dòng nước đục ngầu.
“Ban đầu, ba tôi còn động viên mẹ ráng đợi nước rút, nắng lên mang ra phơi thì vẫn vớt vát được. Nhưng nước ngâm suốt ba ngày đêm, hy vọng cuối cùng cũng tắt ngấm,” cô Hương bùi ngùi nói.
Cô Hương lên mạng đăng bài cầu cứu khắp các hội nhóm, bán với giá 200,000 đồng ($7.58) một bao. Nhưng sau năm tiếng, điện thoại vẫn im lìm.
Hàng ngàn gia đình tại vựa lúa Phú Yên đang rơi vào cảnh tương tự.
Giá lúa bán rẻ hơn 5-6 lần nhưng vẫn không có người mua. (Hình: Cao Văn Ninh/VnExpress)
Trên các diễn đàn mạng xã hội từ Đông Hòa, Hòa Thịnh đến Tuy An, xuất hiện hàng loạt bài đăng “bán lúa sau lũ.” Số lượng thiệt hại mỗi hộ dao động từ vài tấn đến cả trăm tấn, giá bán chỉ bằng 1/3 đến một nửa ngày thường.
Xót xa trước cảnh nông dân Phú Yên bán tháo lúa nhưng không ai mua, cô Trần Thị Bích Duyên, giảng viên Trường Đại Học Quy Nhơn đã đứng ra làm đầu mối kết nối, liên hệ với các nhà máy sản xuất thức ăn chăn nuôi và các lò sấy công nghiệp để tìm đầu ra.
“Nếu không giải quyết ngay trong 1-2 ngày tới, số lúa khổng lồ này sẽ mọc mầm hoàn toàn và trở thành thảm họa môi trường,” cô Duyên lo lắng nói.
Tối 24 Tháng Mười Một, mưa vẫn còn lác đác.
Trong nhóm Zalo hỗ trợ tiêu thụ lúa, những tin nhắn vẫn liên hồi dội về: “Nhà em ở Phước Lộc, Hòa Thành có tầm 400 bao lúa ướt,” “Nhà em ở thôn Quy Hậu 50 bao đã ra nhộng (mầm),” “Cần bán 15 tấn lúa gấp, chưa có điện sấy,” “Cô ơi, 100,000 đồng ($3.8)/bao tui cũng bán, miễn là có người mua giùm.”…
Theo Bộ Nông Nghiệp và Môi Trường, tính đến sáng 23 Tháng Mười Một, mưa lũ đã làm thiệt hại hơn 80,800 hécta lúa, chủ yếu tại Đắk Lắk, Khánh Hòa và Lâm Đồng. (Tr.N) [kn]
ĐẮK LẮK, Việt Nam (NV) – Sau khi bị lũ, hàng chục ngàn lồng bè bị phá hỏng, hàng trăm ngàn tôm hùm đang nuôi ở “thủ phủ” gồm hai phường Sông Cầu và Xuân Đài, thuộc thị xã Sông Cầu, tỉnh Phú Yên trước đây, nay là tỉnh Đắk Lắk, bị chết, người dân đối mặt nợ nần và tương lai bất định.
Nói với báo Lao Động hôm 25 Tháng Mười Một, ông Phạm Văn Nguyên, chủ tịch phường Xuân Đài, cho biết trong đợt mưa lũ vừa qua, 430/536 hộ nuôi tôm bị thiệt hại, tỷ lệ tôm chết lên đến 22,500 lồng, tương đương hơn 80%, ước tính trị giá khoảng 610 tỷ đồng ($23.1 triệu).
“Đây là thiệt hại khủng khiếp, chưa từng có kể từ khi nghề nuôi tôm hùm hình thành tại Vịnh Xuân Đài,” ông Nguyên nói.
Tương tự, ông Võ Ngọc Thạch, chủ tịch phường Sông Cầu, cho biết lũ về đột ngột đã khiến 95% sản lượng tôm hùm của người dân ở Vịnh Xuân Đài bị chết, gần 80,000 lồng bè bị phá hỏng hoặc trôi dạt. Ước tính có khoảng 21,000 tấn tôm bị chết, tổng thiệt hại lên tới hơn 2,400 tỷ đồng ($91 triệu).
Theo ông Thạch, với những hộ quanh năm bám biển mưu sinh, lồng tôm không chỉ là tài sản mà còn là hy vọng, là tương lai của gia đình.
Sau trận lũ lịch sử, nhiều người chưa thể nghĩ tới chuyện bắt tay nuôi lại, khi nỗi lo trước mắt là nợ nần và bữa ăn từng ngày.
“Chưa khi nào như bây giờ, đi ra bè không thấy một con tôm nào còn sống,” ông Nguyễn Văn Hạnh, 45 tuổi, ở phường Sông Cầu nói với báo VnExpress.
Nuôi tôm từ năm 2006, sau khi lập gia đình và tích góp được chút vốn, ông Hạnh có 70 lồng với 11,000 con tôm hùm – tài sản góp vốn cùng một người bạn và là nguồn thu nhập chính của gia đình năm người.
Sau bão Kalmaegi, nhờ chuẩn bị tốt ông Hạnh gần như không bị thiệt hại. Ông dự định đầu Tháng Mười Hai sẽ thu hoạch 4,000 con, ước thu 4 tỷ đồng ($151,680). Nhưng cơn lũ lớn vừa qua đã “cuốn đi công sức cả năm.”
“Lồng tôm giờ để đó cho thối chứ mình không vớt lên, cũng không còn tâm trạng ra thăm. Vợ con cứ sợ mình nghĩ quẩn,” ông Hạnh nói.
Ông Nguyễn Văn Hạnh bất lực khi không cứu được bè tôm trong đợt lũ lịch sử. (Hình: Thanh Tùng/VnExpress)
Gần đó, anh Đoàn Văn Bi, 38 tuổi, ở phường Sông Cầu, cũng mất trắng 80 lồng, thiệt hại hơn 2 tỷ đồng ($75,840).
Phát hiện nước ngọt xuất hiện sáng 19 Tháng Mười Một, anh Bi hạ lồng sâu hơn 4 mét và túc trực cả đêm, nhưng không cứu được đàn tôm bị sốc nước. Hôm sau, thương lái đến thu mua, anh vội vớt tôm với hy vọng gỡ phần nào vốn, nhưng toàn xã mất điện, không có đá lạnh, tôm chết hàng loạt khiến giá bị ép xuống mức rất thấp.
Gần năm ngày qua, anh Bi gần như mất ngủ vì lo cho kinh tế gia đình. “Từ 50,000 đồng ($1.9)/kg cứ rớt dần xuống còn 10,000 đồng (38 cent), nhiều người vứt luôn tôm, không vớt nữa,” anh kể.
Tỉnh Phú Yên trước đây có khoảng 2,000 gia đình nuôi khoảng 177,000 lồng tôm hùm, chiếm hơn 63% ở Việt Nam, tập trung chủ yếu tại Vịnh Xuân Đài và Vịnh Vũng Rô. Trong đó, Vịnh Xuân Đài – khu vực kín gió, thuận lợi nuôi lồng bè là vùng nuôi chủ lực. (Tr.N) [kn]
ĐỒNG THÁP, Việt Nam (NV) – Lập kế hoạch bắt cóc chủ nợ bất thành, một nghi can ở xã Tháp Mười, tỉnh Đồng Tháp, cùng năm đồng phạm quay sang cướp xe gắn máy.
Hôm 25 Tháng Mười Một, Phòng Cảnh Sát Hình Sự Công An Tỉnh Đồng Tháp đã bắt giữ sáu nghi can gồm Đỗ Văn Trên, 43 tuổi; Võ Tấn Lộc, 23 tuổi; Nguyễn Minh Tiền, Lê Văn Thiện, Nguyễn Đức Thịnh, cùng 18 tuổi, và Nguyễn Huỳnh Thanh Tuấn, 16 tuổi, đều ở xã Tháp Mười, để điều tra về tội “cướp tài sản.”
Nhóm nghi can tham gia kế hoạch bắt cóc, cướp tài sản của chủ nợ ở xã Thanh Mỹ, tỉnh Đồng Tháp, tại cơ quan công an. (Hình: Dân Trí)
Báo Dân Trí dẫn điều tra ban đầu cho hay, hôm 15 Tháng Mười, nghi can Trên mượn của ông Trần Văn Thanh ở xã Thanh Mỹ, tỉnh Đồng Tháp, số tiền 1.4 tỷ đồng ($53,088) để đáo hạn ngân hàng theo quy định, nhằm duy trì khoản vay.
Đến hạn nhưng không có tiền trả, nghi can Trên nảy sinh ý định bắt cóc chủ nợ nên bèn rủ nhóm năm người Lộc, Tiền, Thiện, Thịnh và Tuấn bàn chuyện bắt cóc ông Thanh đưa về căn nhà trọ thuê tại xã Trường Xuân.
Tang vật, xe cộ các nghi can dùng để gây án. (Hình: Pháp Luật TP.HCM)
Để thực hiện kế hoạch, hôm 22 Tháng Mười Một, nghi can Trên hẹn ông Thanh đến quán nhậu để trả nợ, thực chất nhằm tạo tình huống để nhóm đồng phạm ra tay tấn công. Tuy nhiên, nhóm nghi can không bắt giữ được ông Thanh nên chuyển sang cướp xe gắn máy của nạn nhân rồi bỏ trốn về hướng tỉnh Tây Ninh.
Qua điều tra, công an đã bắt giữ nhóm nghi can sau một ngày gây án.
Công an thu nhiều tang vật gồm súng điện, kim tiêm, thuốc gây mê, bình xịt hơi cay, xe gắn máy và một xe hơi sử dụng khi gây án cùng xe gắn máy của bị hại. (Tr.N) [kn]
