BEIRUT, Lebanon (NV) – Quân đội Israel hôm Chủ Nhật, 23 Tháng Mười Một, loan báo đã tiêu diệt giới chức cấp cao của nhóm vũ trang Hezbollah bằng cuộc không kích vùng ngoại ô phía Nam Beirut, thủ đô Lebanon, bất chấp thỏa thuận ngưng bắn, theo BBC.
Quân đội Israel cho hay người bị tiêu diệt là ông Haitham Ali al-Tabtabai, thành viên kỳ cựu từng giữ nhiều chức vụ cấp cao của Hezbollah.
Nhân viên cứu hộ đưa thi thể ra khỏi tòa nhà bị Israel không kích ở ngoại ô Beirut, Lebanon, hôm Chủ Nhật, 23 Tháng Mười Một. (Hình: Anonymous/Middle East Images/AFP via Getty Images)
Bộ Y Tế Lebanon thông báo ít nhất năm người thiệt mạng và 28 người bị thương trong cuộc không kích của Israel trúng chung cư ở khu Dahieh đông dân.
Hezbollah xác nhận ông Tabtabai thiệt mạng. Họ nhấn mạnh Israel vượt quá “giới hạn” khi tiến hành cuộc không kích.
Đó là lần đầu tiên Israel không kích miền Nam Beirut trong nhiều tháng qua.
Cuộc không kích xảy ra giữa lúc Israel gia tăng tấn công những người và mục tiêu mà họ cáo buộc có liên hệ với Hezbollah – nhóm Hồi Giáo Shia được Iran hậu thuẫn – bất chấp thỏa thuận ngưng bắn do Mỹ và Pháp làm trung gian có hiệu lực từ Tháng Mười Một năm ngoái.
Giới chức Israel cho hay Hezbollah thời gian qua tìm cách củng cố năng lực quân sự, đang buôn lậu vũ khí vào Lebanon, và gia tăng sản xuất “drone” (máy bay điều khiển từ xa) mang thuốc nổ để thay thế hỏa tiễn. Cộng đồng quốc tế đang lo giao tranh giữa Israel với Hezbollah sẽ tăng lên.
Sau cuộc không kích hôm Chủ Nhật, ông Benjamin Netanyahu, thủ tướng Israel, tuyên bố: “Dưới sự lãnh đạo của tôi, Israel sẽ không để Hezbollah củng cố sức mạnh, và chúng tôi sẽ không để họ đe dọa Israel một lần nữa.”
Ông Netanyahu cho hay ông mong chính phủ Lebanon “thực hiện lời cam kết giải giới Hezbollah.”
Ông Joseph Aoun, tổng thống Lebanon, đã kêu gọi cộng đồng quốc tế gây áp lực buộc Israel chấm dứt tấn công Lebanon và rút quân khỏi nước này.
Ông Aoun cho hay những cuộc không kích của Israel vi phạm thỏa thuận ngưng bắn đã giúp chấm dứt 13 tháng xung đột giữa hai bên. Hiện tại, Israel vẫn đang chiếm đóng ít nhất năm khu vực ở Nam Lebanon.
Chính phủ Lebanon hứa giải giới Hezbollah, nhưng nhóm này bác bỏ lời mời hội đàm về tương lai số vũ khí của họ nếu Israel không dừng không kích, rút hết quân khỏi Lebanon, và thả tù nhân Lebanon.
Cuộc xung đột mới nhất này nổ ra sau khi Hezbollah bắt đầu bắn hỏa tiễn vào mục tiêu Israel ngay sau ngày nhóm vũ trang Hamas của Palestine bất ngờ tấn công miền Nam Israel hôm 7 Tháng Mười, 2023. Hezbollah tuyên bố họ muốn bày tỏ tình đoàn kết với người Palestine ở Gaza.
Chính quyền Lebanon cho biết, trong 13 tháng xung đột, khoảng 4,000 người ở nước này thiệt mạng – gồm nhiều dân thường – và hơn 1.2 triệu người phải di tản. Phía Israel nói hơn 80 binh sĩ và 47 dân thường của họ thiệt mạng. (Th.Long) [kn]
DETROIT, Michigan (NV) – Một ông ở Michigan trúng giải cao nhất $1 triệu nhờ mua tờ vé số mà khách hàng khác “chê,” giới chức xổ số loan báo hôm Thứ Sáu, 21 Tháng Mười Một.
Cư dân 33 tuổi này ở Wayne County cho hay ông đang ở trạm xăng Fawaz Petroleum LLC tại Detroit thì tình cờ thấy tờ vé số nằm cạnh quầy tính tiền, theo thông cáo báo chí Cơ Quan Xổ Số Michigan.
Vé số Blazing Suits. (Hình minh họa: Michigan Lottery)
“Lúc đó, có tờ vé số Blazing Suits được để sang một bên ở quầy tính tiền mà người nào đó quyết định không mua, nên tôi mua,” ông kể với giới chức xổ số. “Tôi dò tờ vé số và không thể tin khi thấy trúng $1 triệu! Tôi không bao giờ nghĩ sẽ trúng số lớn. Đúng là phước lành.”
Ông cho biết ông sẽ để dành tiền trúng số.
“Trúng số là cảm giác sung sướng, nhưng cũng gây nhiều áp lực vì đầu óc cứ nghĩ tới đủ thứ việc khác nhau mà mình có thể làm với số tiền này,” ông nói. (Th.Long) [kn]
SAN DIEGO, California (NV) – Xe cộ mắc kẹt nhiều tiếng đồng hồ trên xa lộ I-5 gần Camp Pendleton từ đầu ngày Thứ Bảy, 22 Tháng Mười Một, trong lúc cảnh sát đụng độ một nghi can có súng mà họ rượt đuổi từ Buena Park tới gần căn cứ quân sự này, theo nhật báo The Orange County Register.
Xa lộ I-5 gần Camp Pendleton bị chặn cả hai hướng suốt đêm và mãi tới trưa Thứ Bảy mới mở lại hoàn toàn, theo Cảnh Sát Tiểu Bang California (CHP) và Bộ Giao Thông Vận Tải California (Caltrans).
Xe cảnh sát CHP. (Hình minh họa: CHP)
Khoảng 0 giờ 45 phút sáng Thứ Bảy, CHP bắt đầu đuổi theo nghi can sau khi nghi can bỏ chạy lúc bị cảnh sát chặn xe, cảnh sát nói với đài NBC7 San Diego News. Nghi can bị chặn xe vì vi phạm luật giao thông, và vụ chặn xe xảy ra tại ngã tư đường La Palma với San Marino ở Buena Park, Trung Sĩ Martin Tomsick cho hay.
Nghi can bỏ chạy, khiến cảnh sát đuổi theo khắp Orange County, Long Beach rồi trở lại Orange County trên xa lộ 5 hướng Nam, ông Tomsick cho biết.
Khoảng 2 giờ 15 phút sáng, Sở Cảnh Sát San Diego County dùng “drone” (máy bay điều khiển từ xa) giúp tìm nghi can, theo Trung Úy Sean Gallagher.
Có lúc, nghi can cầm súng nhảy xuống chiếc xe bị chết máy rồi chạy trốn trong bụi cây gần đó, và cảnh sát bắt đầu nổ súng, theo Sở Cảnh Sát Oceanside Police Department, đài Fox5/KUSI đưa tin.
Khoảng 4 giờ rưỡi sáng, CHP ra lệnh chặn xa lộ I-5. Làn đường hướng Bắc xa lộ bị chặn từ đường Harbor ở Oceanside, còn làn đường hướng Nam bị chặn từ đường Cristianitos ở San Clemente, cũng theo đài này.
Tin cho biết nghi can bị bắt trước 8 giờ sáng và bị cảnh sát bắn nhưng không rõ bị thương ra sao. Cũng chưa biết tại sao nghi can bỏ chạy lúc bị chặn xe.
Sáng Thứ Bảy, CHP phải yêu cầu xe cộ đi đường khác, tránh khu vực này. Tới 9 giờ rưỡi sáng, hai làn đường hướng Bắc và lề đường bên phải hướng Nam mở lại, CHP loan báo trên mạng xã hội X. Tới khoảng 2 giờ trưa, hai làn đường hướng Nam mở lại.
Không lâu trước 3 giờ chiều, CHP thông báo trên X: “Toàn bộ làn đường I-5 hướng Nam, phía Bắc đường Harbor, hiện đã mở lại.” Sau đó, Caltrans cho hay toàn bộ làn đường hướng Bắc cũng mở lại. (Th.Long) [kn]
GENEVA, Thụy Sĩ (NV) – Giới chức hàng đầu của Mỹ và Ukraine loan báo họ đạt được tiến bộ hướng tới kết thúc cuộc chiến Nga-Ukraine nhưng không cung cấp nhiều chi tiết sau khi hội đàm ở Geneva, Thụy Sĩ, hôm Chủ Nhật, 23 Tháng Mười Một, về kế hoạch hòa bình do Mỹ đề nghị, theo AP.
Ông Marco Rubio, ngoại trưởng Mỹ, cho hay cuộc hội đàm “rất đáng giá” và đạt hiệu quả nhiều nhất trong “thời gian rất dài.”
Giới chức Mỹ và Ukraine hội đàm ở Geneva, Thụy Sĩ, hôm Chủ Nhật, 23 Tháng Mười Một. (Hình: Fabrice Coffrini/ AFP via Getty Images)
“Tôi cảm thấy rất lạc quan chúng tôi có thể giải quyết được điều gì đó,” ông Rubio cho biết trong buổi họp báo sau cuộc hội đàm.
Tuy nhiên, ông Rubio không nói rõ họ thảo luận vấn đề gì. Ông cũng giảm nhẹ tầm quan trọng của thời hạn chót vào Thứ Năm mà Tổng Thống Donald Trump đưa ra để Ukraine chấp thuận kế hoạch của Mỹ.
Ông cho hay giới chức muốn thấy giao tranh chấm dứt càng sớm càng tốt và có thể họ tiếp tục đàm phán vào sau Thứ Hai và ngày khác. Ông lưu ý, cuối cùng, có thể giới chức cấp cao hơn phải quyết định.
“Đây là lúc tế nhị,” ông Rubio nói về những vấn đề vẫn cần giải quyết. “Có cái thuộc về cách diễn đạt. Có cái cần cấp cao hơn quyết định và cho ý kiến. Có cái, tôi nghĩ, chỉ cần thêm thời gian để giải quyết.”
Kế hoạch hòa bình gồm 28 điểm của Mỹ đang khiến Ukraine và nhiều đồng minh của Mỹ ở Âu Châu lo lắng vì cho rằng quá nhân nhượng Nga.
Hôm Thứ Sáu, ông Volodymyr Zelensky, tổng thống Ukraine, nhấn mạnh có thể nước ông phải đối mặt với sự lựa chọn khó khăn: Bảo vệ chủ quyền hay giữ sự ủng hộ của Mỹ mà Ukraine đang cần.
Kế hoạch của Mỹ tán thành nhiều yêu sách của Nga mà ông Zelensky từng thẳng thừng bác bỏ hàng chục lần, trong đó có yêu sách nhượng lãnh thổ.
Ukraine và Âu Châu càng thêm lo lắng sau khi nhóm thượng nghị sĩ Mỹ của cả đảng Cộng Hòa lẫn Dân Chủ cho hay ông Rubio hôm Thứ Bảy thông báo với họ kế hoạch này bắt nguồn từ Nga và thực ra là “làm theo ý” Nga, chứ không phải kế hoạch hòa bình nghiêm túc.
Ông Zelensky từng tuyên bố người dân Ukraine “sẽ luôn luôn bảo vệ” đất nước. (Th.Long) [kn]
Hình ảnh chụp từ trên cao của báo Dân Trí, Thanh Niên, Tuổi Trẻ,… về vùng đất Phú Yên trong mấy ngày qua khiến chúng ta lặng người: Những mái tôn bạc phếch, chênh vênh giữa biển nước đục ngầu; một thứ màu tối, lạnh, âm u như lời buộc tội.
Người dân ở xã Hòa Thịnh, Phú Yên (nay thuộc tỉnh Đắk Lắk) chuẩn bị chôn cất hai người thân trong gia đình chết vì lũ lụt. (Hình: AFP via Getty Images)
Nhưng để hiểu được lời buộc tội đó, chúng ta phải đi tìm câu trả lời cho câu hỏi lớn nhất: Nước từ đâu đến?
Nước không chỉ đến từ trời
Mưa cực đoan tại Phú Yên là có thật. Theo Trung Tâm Khí Tượng, mưa tại khu vực Nam Trung Bộ trong mấy ngày qua đạt mức cao hiếm gặp. Còn báo Thanh Niên cho biết, nhiều nơi nước dâng cao trong 1-2 giờ, vượt mốc lịch sử.
Có những nơi không gần sông nhưng vẫn ngập tới nóc. Nhiều nhà nằm sâu trong thôn nhưng nước vẫn đổ vào như thác.
Dân nói, đó là dấu hiệu lũ dồn, chứ không phải chỉ do mưa cực đoan.
Phân tích các thông tin chính thống ở bốn mốc thời gian khác nhau, chúng ta thấy:
-Theo Tuổi Trẻ, đợt mưa rất lớn, kéo dài nhiều ngày ở Nam Trung Bộ từ ngày 17 Tháng Mười Một, và tăng cực mạnh vào ngày 19-20.
-Theo Thông tin từ Ban Chỉ Huy Phòng Chống Thiên Tai, các hồ tăng lưu lượng xả từ 19-20 Tháng Mười Một, để bảo đàm an toàn công trình.
Báo Công An viết: “Chiều 19 Tháng Mười Một, Ban Chỉ Huy Phòng Thủ Dân Sự Tỉnh Đắk Lắk cho biết, thủy điện Sông Ba Hạ đang xả lũ 16,100 m³/s, cao hơn mức xả năm 2009, đỉnh lũ vào chiều tối nay. Lưu lượng này tăng mạnh do mưa lớn kéo dài ở thượng nguồn lưu vực sông Ba. Theo bản đồ ngập lũ hạ lưu sông Ba, khi thủy điện Sông Ba Hạ xả trên 14,000 m³/s, hơn 80% khu dân cư dọc hạ lưu sẽ bị ngập nặng.”
-Đến ngày 21 Tháng Mười Một thì dân Phú Yên kêu cứu trong tuyệt vọng. Đây chỉ là ba trong hàng ngàn tin nhắn kêu cứu:
13 giờ 38 ngày 21 Tháng Mười Một: “Ba mẹ em 3 ngày nay trên mái nhà… đã kiệt sức…”
Bốn ngày trước đó, một nhà ở Hòa Xuân: “Trời ơi, cho xin cứu trợ… đói và lạnh, trẻ nhỏ không biết ăn gì…”
Ở Tuy An: “Hai cụ chết trong nhà vì lạnh…”
-Lúc đó, lực lượng cứu hộ vẫn còn đang tìm cách tiếp cận các khu vực bị cô lập vì nước, nhưng “ca nô chưa vào được.”
Nếu ghép bốn mốc thời gian này chồng lên nhau, chúng ta thấy rõ, nước không thể chỉ từ trời đổ xuống đầu người dân, mà còn do nước cuồn cuồn đổ ập xuống từ công trình thủy điện.
Báo Công An cũng xác nhận: “Mức nước lũ ngày càng dâng cao, thủy điện cũng tăng mức xả càng lúc càng ‘khủng’ vì lượng nước từ thượng nguồn về hồ càng lúc càng lớn.”
Chính sự cộng hưởng của mưa lớn + xả lũ + thời điểm xả trùng với thời điểm nước dâng mạnh nhất, tạo ra hiệu ứng dồn nước. Đó là khoa học, không phải suy đoán.
Như thế, không thể đổ hoàn toàn lỗi này do “ông trời” gây ra được.
Nước đến từ việc xả lũ “đúng quy trình”
Từ nhiều năm nay, Ban Quản Lý các công trình thủy điện luôn nói họ xả lũ “đúng quy trình,” “đúng quy định” của chính phủ. Họ luôn khẳng định họ làm đúng luật.
Những câu hỏi đau lòng của người dân như: “Tại sao ‘đúng quy trình’ lại làm người dân thiệt hại hoa màu?” Hoặc “Tại sao ‘đúng quy trình’ vẫn làm chết người?” luôn nhận được sự im lặng đáng sợ.
Vậy luật về thủy lợi, quy trình vận hành, quản lý an toàn đập, hồ chứa nước được viết như thế nào, để họ theo đó vận hành?
-Luật Thủy Lợi năm 2017 quy định xả lũ phải cảnh báo trước cho người dân hạ du biết để chuẩn bị phương án đối phó. Trong khi xả lũ, phải điều chỉnh xả theo tình hình hạ du.
-Luật Phòng Chống Thiên Tai (2013, sửa đổi 2020) cũng quy định: Chính quyền phải cảnh báo sớm. Sơ tán người già, trẻ nhỏ. Lập kế hoạch ứng phó. Và điều quan trọng nhất là không để dân bất ngờ.
-NĐ 114/2018/NĐ-CP yêu cầu quản lý an toàn đập/hồ và bảo đảm an toàn vùng hạ du, kèm trách nhiệm cảnh báo, kiểm tra, xử lý vi phạm.
-Quy trình vận hành liên hồ lưu vực sông Ba (nơi hạ du là Phú Yên) do thủ tướng ban hành (QĐ 878/QĐ-TTg – cập nhật từ 1077/QĐ-TTg) yêu cầu phối hợp xả hợp lý theo mưa-lũ thực tế.
Hàng ngàn lời kêu cứu của dân từ những vùng bị cô lập ở Phú Yên. (Hình: Lấy từ Facebook)
Trong thực tế, tất cả những luật, quy định, nghị định, hay quyết định của chính phủ đều không được tuân thủ một cách hiệu quả.
Thế nên, chuyện người dân Phú Yên hoàn toàn bất ngờ trước “đại hồng thủy” từ thượng nguồn đổ xuống hoàn toàn không bất ngờ dưới sự tính toán của những người quản lý công trình thủy điện. Họ đã biết trước hậu quả sẽ như thế nào, họ chỉ không lường trước được nó khủng khiếp như đã xảy ra thôi.
Trên nhiều trang mạng xã hội, dân nói thẳng: “Không có bất kỳ thông báo di tản nào, nước lũ đổ về không ai chuẩn bị kịp lương thực, nước uống. Cần khởi tố vụ án ngay để điều tra!”
Luật yêu cầu “ưu tiên sơ tán người già,” nhưng không có ai dìu hai cụ già ở Tuy An chạy lũ. Họ ở lại nhà, và chết vì lạnh và đói. Facebook cho biết một người phụ nữ bị nước cuốn vì đường không đóng, không có cảnh báo, và không có cả người trực để ngăn dân vượt qua. Nhiều người khác chết nhưng vẫn nằm lềnh bềnh trên dòng nước đục, được người thân neo thi thể lại chờ cứu hộ cả người sống lẫn người chết.
Mỗi người dân, từng gia đình phải tự xoay sở, tự leo lên mái nhà, tự nhắn tin cầu cứu. Chính quyền không có bản đồ ngập, và không có kế hoạch ứng phó. Ban Chỉ Huy Phòng Chống Thiên Tai các cấp cũng loay hoay như “gà mắc tóc,” trong khi đó, “Dân vẫy tay từ mái nhà – ca nô không vào được – nhiều nơi cô lập ba ngày.” (Tuổi Trẻ)
Đó là bằng chứng của đứt gãy hệ thống. Không thể có chuyện “đúng quy trình” mà dân chết trôi chưa thể đếm hết được.
Bài viết “Thủy điện cần tính toán hợp lý khi xả lũ” trên trang Báo Tuổi Trẻ ngày 22 Tháng Mười Một, trích ý kiến của TS Nguyễn Đính (chuyên gia thủy văn học, Viện Công Nghệ Môi Trường, Giảm Nhẹ Thiên Tai và Biến Đổi Khí Hậu), trong đó ông đặt ra vấn đề:
“Vấn đề đặt ra ở đây là nếu trong ngày 16 và 17 Tháng Mười Một, thủy điện Sông Ba Hạ xả hết 1/2 lượng nước trong hồ thì ngày 19 Tháng Mười Một, khi có mưa lớn, đón nước lũ mới về thì có giảm được lũ lụt như hiện nay không?”
Theo TS Nguyễn Đính, nếu việc đó được thực hiện vẫn không ngăn được lũ, nhưng ít nhất sẽ kéo dài được thời gian lũ lên đối với vùng hạ lưu, tạo điều kiện cho người dân chuẩn bị, ứng phó, “giảm thiểu tổn thất nhân mạng, thiệt hại tài sản, giảm thời gian và độ sâu ngập lụt.”
Nhưng việc đó đã không được thực hiện. Ông Đính cho rằng có nhiều nguyên nhân, trong đó, có thể nguyên nhân thứ ba là nguyên nhân chính. Ông viết:
“Thứ ba là đa phần (không phải tất cả) các thủy điện trên sông Ba cũng như các tỉnh miền Trung được xây dựng chỉ với mục tiêu phát điện là chủ yếu, chứ ít quan tâm tới công tác cắt, giảm lũ cho hạ du. Nhất là các hồ đập thủy điện do chủ đầu tư tư nhân bỏ vốn.”
Nói cách khác, họ giữ “túi tiền” của họ trước, mặc kệ sinh mạng của bao nhiêu người dân vô tội vùng hạ du.
Kết luận
Nhìn vào những hình ảnh từ các trang mạng xã hội, số liệu và hình ảnh từ báo chí trong nước, nhìn vào tiếng kêu cứu của dân, có một sự thật không thể chối bỏ: Mưa gây ngập, nhưng xả lũ sai thời điểm mới khiến dân chết trong nhà.
Điều đau đớn là dân không được cảnh báo để chuẩn bị di tản trước lúc nước đến sát hiên nhà. Và đau đớn hơn là họ không được cứu giúp kịp thời.
Chia sẻ với báo Tuổi trẻ Online, ông Lê Văn Thìn – Bí thư Đảng Ủy phường Đông Hòa – cho biết phần lớn diện tích phường ngập sâu trong nước, không thể tiếp cận ở nhiều vị trí dù biết có người cầu cứu.
Theo ông Thìn, đến nay trên tổng số 48,000 dân của phường thì mới cứu hộ và sơ tán được về khoảng 100 người, con số quá nhỏ nhưng công tác cứu hộ vẫn còn gặp nhiều khó khăn.
Facebooker Huynh Ngoc Chenh mô tả trong một status:
“Cả ngày hôm qua, 21 Tháng Mười Một, nhiều người cứu trợ nói về xã Hòa Thịnh ở vùng Tây Phú Yên cũ của tỉnh Đắc Lắc mới, sau bốn ngày bị cô lập trong cơn lũ nước ngập lên trên mái nhà không được cứu giúp đã có nhiều người dân không qua khỏi. Số lượng thống kê chính thức chưa có nhưng qua một số người tận mắt chứng kiến thì nhiều lắm. Quá sức đau xót.”
“Thống kê sơ bộ ban đầu đưa ra đã có trên 40 người đã ra đi vĩnh viễn trong toàn vùng lũ. Con số này chắc chắn sẽ còn nhiều hơn sau khi kiểm tra đầy đủ và nếu như không bị bưng bít như số nạn nhân COVID-19 ở T.P.HCM năm 2021.”
Một vùng đất quê hiền lành đã bị nhấn chìm không chỉ bởi nước, mà bởi sự thiếu trách nhiệm, thiếu minh bạch, thiếu kế hoạch của những người lẽ ra phải bảo vệ dân.
Nước rồi sẽ rút, nhưng sẽ có nhiều, rất nhiều nấm mộ mới ở lại. Nếu may mắn, dân sẽ nhận được lời xin lỗi “vô hồn” từ lãnh đạo. Và ký ức của người sống sót về những đêm bám mái nhà, gọi cứu không ai nghe, sẽ còn đó như một bản cáo trạng. [kn]
HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Bà Ngô Phương Ly, vợ ông Tô Lâm, tổng bí thư đảng CSVN, được nhìn thấy ăn mặc cầu kỳ, dự Liên Hoan Ẩm Thực Quốc Tế 2025 tại Hà Nội hôm 23 Tháng Mười Một, trong lúc nhiều người chết do thủy điện xả lũ tại miền Trung.
Báo Tiền Phong đưa số liệu thống kê đến sáng 23 Tháng Mười Một cho thấy, mưa lũ ở các tỉnh Gia Lai (gồm Bình Định cũ), Đắk Lắk (gồm Phú Yên cũ), Khánh Hòa (gồm Ninh Thuận cũ) và Lâm Đồng (gồm Bình Thuận, Bình Phước cũ) đã làm 90 người chết và 12 người mất tích, thiệt hại vật chất ước tính trên 9,000 tỷ đồng. Đắk Lắk là nơi tang thương nhất, thiệt hại nặng nề nhất với 63 người chết, tám người mất tích.
Bà Ngô Phương Ly (phải, hàng đầu), tại sự kiện hôm 23 Tháng Mười Một. (Hình: VnExpress)
Trong loạt hình do báo VnExpress hôm 23 Tháng Mười Một đăng tải, bà Ly mặc áo dài nhung đỏ, đeo kiềng bạc, trang điểm đậm, cười nói vui vẻ trong lúc ăn bánh, uống trà tại các gian hàng.
Liên Hoan Ẩm Thực Quốc Tế 2025 có sự tham gia của 128 gian hàng của từ 50 đại sứ quán, 20 cơ quan ngoại vụ địa phương, tám đơn vị thuộc Bộ Ngoại Giao Việt Nam, các doanh nghiệp và tổ chức quốc tế.
Sự xuất hiện của bà Ly tại một “liên hoan ẩm thực” trong lúc các báo đưa tin, mưa lũ tại khu vực miền Trung và Tây Nguyên khiến 102 người chết và mất tích, khiến công luận đặt câu hỏi về sự vô cảm của bà này.
Cộng đồng mạng càng thêm dị nghị vì tính đến 23 Tháng Mười Một, ông Tô Lâm không hề xuất hiện tại những nơi có nhiều người chết do thủy điện xả lũ ở tỉnh Phú Yên trước đây.
Từ khi chồng giành được ghế quyền lực nhất của đảng hồi năm ngoái, bà Ngô Phương Ly, cán bộ đài Truyền Hình Việt Nam (VTV) liên tục dự sự các kiện, thậm chí một mình đi công du ngoại quốc với tư cách “phu nhân tổng bí thư.”
Hồi giữa Tháng Tám, mạng xã hội dấy lên nhiều bàn tán khi trang tin đài Tiếng Nói Việt Nam (VOV) cho biết bà Ly đến động viên cán bộ Công An Sơn La.
Hàng trăm ngàn người là nạn nhân của mưa và thủy điện xả lũ ở các tỉnh miền Trung trong vào ngày qua.(Hình: Báo Tiền Phong)
Các hình chụp sự kiện này cho thấy bà Ly mặc váy đen dài, đứng giữa trong lúc các giới chức công an mặc đồng phục, đứng với vẻ “cung kính” xung quanh.
Hồi trung tuần Tháng Mười, tờ Tuổi Trẻ và báo VnExpress cùng đăng bài ca ngợi bà Ngô Phương Ly “quảng bá áo dài” khi dự các sự kiện tại Việt Nam và ngoại quốc.
Bà Ly thường mặc áo dài được thiết kế theo phong cách thập niên 1930 để truyền tải thông điệp “biến di sản Việt thành cầu nối văn hóa, ngoại giao.” (N.H.K) [kn]
ĐẮK LẮK, Việt Nam (NV) – Trong lúc mạng xã hội quy trách nhiệm vụ nhiều người chết tại xã Hòa Thịnh là do thủy điện Sông Ba Hạ xả lũ, báo Lao Động cho biết theo quy trình thì thủy điện “ưu tiên bảo vệ công trình trước, giảm lũ hạ du xếp sau.”
Xã Hòa Thịnh trước đây thuộc tỉnh Phú Yên, sau sáp nhập trực thuộc tỉnh Đắk Lắk (mới), được các báo ở Việt Nam mô tả là “rốn lũ” và tránh nhắc tới nguyên nhân khiến nhiều người thiệt mạng do thủy điện xả lũ.
Thủy điện Sông Ba Hạ xả lũ. (Hình: Chụp qua màn hình)
Theo báo Lao Động hôm 22 Tháng Mười Một, từ đêm 18, rạng sáng 19 Tháng Mười Một, nước trên sông Ba dâng nhanh, cuồn cuộn đổ về vùng hạ du.
Cùng lúc đó, công ty Thủy Điện Sông Ba Hạ thông báo tăng lưu lượng xả lên tới 16,100 mét khối mỗi giây.
Đây là mức cao nhất từ khi nhà máy vận hành. Mưa lũ đang lớn, cộng với việc thủy điện xả lũ lưu lượng cực lớn, khiến các xã vùng trũng ở Phú Hòa, Đông Hòa, Sơn Hòa của tỉnh Phú Yên trước đây, ngập sâu, đường sá chia cắt.
Hồ thủy điện Sông Ba Hạ, với tổng dung tích 350 triệu mét khối, ở bậc thang cuối cùng, sát hạ du, trước khi đổ vào sông Đà Rằng, ra biển tại Tuy Hòa, tỉnh Phú Yên trước đây.
Thủy điện Sông Ba Hạ được ghi nhận tuân thủ theo quy trình vận hành liên hồ chứa Sông Ba theo một “quyết định” hồi năm 2018 do ông Trịnh Đình Dũng, khi đó còn tại vị ghế phó thủ tướng, ký.
Một đám tang diễn ra tại xã Hòa Thịnh, trước đây thuộc tỉnh Phú Yên, nay là Đắk Lắk, trong ngày 23 Tháng Mười Một. (Hình: VietNamNet)
Bởi lẽ, theo “quyết định” nêu trên, các hồ thủy điện đều vận hành theo thứ tự ưu tiên: Đảm bảo an toàn công trình được xếp trước. Sau đó mới đến việc góp phần giảm lũ cho hạ du – yếu tố liên quan trực tiếp đến tính mạng người dân trong vùng xả lũ…
Trong một diễn biến khác, báo Phụ Nữ Việt Nam hôm 22 Tháng Mười Một cho hay, trong chín tháng qua, công ty Thủy Điện Sông Ba Hạ có doanh thu tăng 36% so với cùng kỳ năm trước, đạt 517 tỷ đồng ($19.6 triệu).
Các cổ đông lớn của doanh nghiệp này gồm Tổng Công Ty Phát Điện 2 (EVNGENCO2), Tổng Công Ty Điện Lực Miền Nam và công ty Năng Lượng REE.
Hai doanh nghiệp đầu chính là công ty con của tập đoàn Điện Lực Việt Nam (EVN). (N.H.K) [kn]
OAKLAND, California (NV) – Ông David Dương, người thường được gọi là “vua rác,” lại gây chú ý khi giới thiệu phim tài liệu mà ông đặt làm về chặng đường “lên voi xuống chó” rồi lại “lên voi” của gia đình ông từ Việt Nam qua Mỹ, theo San Jose Spotlight hôm Thứ Sáu, 21 Tháng Mười Một.
“Vua Rác,” do nhà làm phim tài liệu Errol Webber ở Los Angeles làm đạo diễn, ra mắt hôm 13 Tháng Mười Một tại rạp Pruneyard Cinemas ở Campbell, Bắc California. Tham dự buổi chiếu phim có gia đình và bạn bè ông David.
“Vua Rác” David Dương, tổng giám đốc California Waste Solutions. (Hình: Thanh Niên)
“Chúng tôi hy vọng phim sẽ được chiếu cho cộng đồng người Mỹ gốc Việt, trong đó có nhiều người, như gia đình chúng tôi, từng mất sạch,” ông David nói với San Jose Spotlight tại buổi chiếu phim.
Mặc dù là cư dân Oakland, ông David cho hay ông chọn rạp chiếu phim ở Santa Clara County để giới thiệu bộ phim vì đây là biểu tượng cho sự thành công của người Mỹ gốc Việt ở Mỹ. San Jose là thành phố đông người Việt nhất bên ngoài Việt Nam.
“Chúng tôi chia sẻ câu chuyện của chúng tôi với cộng đồng ở đây trước,” ông David cho biết.
Bộ phim dài một tiếng, kể về sự kiên cường của gia đình ông David, một trong hàng ngàn gia đình chấp nhận hiểm nguy rời bỏ Việt Nam sau biến cố năm 1975.
Phim bắt đầu bằng câu chuyện gia đình ông David bị mất hãng làm giấy nổi tiếng ở Việt Nam dưới chính quyền Cộng Sản, đi vượt biên, được tàu Liên Xô vớt rồi được đưa tới trại tị nạn ở Philippines. Đạo diễn Webber dựng lại một số cảnh đau thương ở Việt Nam.
Sau một năm ở trại tị nạn, gia đình ông David được qua San Francisco. Ban đầu, 16 người trong gia đình ông sống chen chúc trong hai căn nhà nhỏ ở khu Tenderloin và kiếm sống bằng cách đi lượm giấy cạc-tông và rác có thể tái chế khác. Sau khi đi học về, những đứa nhỏ trong gia đình ông cũng phải làm việc suốt đêm.
Đó là giai đoạn gia đình ông cho biết họ bị người lạ phun nước miếng và chửi rủa, cho tới khi họ mua được xe vận tải chở rác và cuối cùng, xây được nhà kho ở Tây Oakland. Năm 1993, gia đình ông David trúng thầu gom rác ở thành phố này. Những năm sau, gia đình ông mở rộng làm ăn tới San Jose và cuối cùng là Việt Nam.
Nửa sau của bộ phim tập trung vào công ty gia đình ông David – Cal Waste Solutions (CWS), công ty mà ông làm tổng giám đốc. Thông qua những cuộc phỏng vấn, tài xế xe chở rác cũng như giới chức công ty này hết lời ca ngợi ông David. Phim cũng giải thích lý do ông về Việt Nam mở công ty tái chế và tiêu hủy rác vào giữa những năm 2000, đó là vì Việt Nam không có cơ sở hạ tầng giải quyết chất thải cứng.
Ông David nhắc tới ngắn gọn một trong những vấn đề gây tranh cãi chính của ông trong cộng đồng người Mỹ gốc Việt cao niên ở Bay Area – mối quan hệ giữa ông với chính phủ Việt Nam.
“Cha mẹ chúng ta đã mất sạch. Chúng ta không nên quên quá khứ,” ông David phát biểu tại buổi chiếu phim. “Nhưng có vài chuyện quá khứ người ta có thể bỏ qua.”
Suốt bộ phim, ông David giải thích việc làm ăn của ông ở Việt Nam không liên quan tới ý thức hệ, bất chấp ông bị những người chống Cộng Sản lên án.
Chủ đề về sự kiên cường của bộ phim mang ý nghĩa quan trọng giữa lúc đang xảy ra vấn đề khác không được đề cập trong phim: Ông David bị cáo buộc dính líu tới vụ án hối lộ ở Oakland khiến bà Sheng Thao, cựu thị trưởng thành phố này, cũng như bản thân ông và con trai ông, Andy Dương, bị truy tố.
Cha con ông David bị cáo buộc hối lộ bà Thao và đối tác của bà, ông Andre Jones, $95,000. Theo cáo trạng, để đổi lại, bà Thao hứa Oakland sẽ hợp tác với công ty địa ốc của cha con ông David, gia hạn hợp đồng xử lý rác của thành phố này với CWS, và bổ nhiệm giới chức cấp cao của thành phố là người do ông David, ông Andy và một đối tác của họ chọn.
Cha con ông David cũng bị cáo buộc hứa chi $75,000 tài trợ cho những người công kích đối thủ của bà Thao khi bà tranh cử năm 2022 và $300,000 cho ông Jones “ngồi chơi xơi nước,” theo cáo trạng liên bang.
Vụ án này có thể khiến cha con ông David đi tù – và đe dọa sự thành công được nhắc tới trong phim tài liệu “Vua Rác.” Mở đầu bộ phim là dòng chữ: “Chúng tôi cứ đi qua mọi cơn bão.”
Ông David không trả lời câu hỏi về việc ông đang bị FBI điều tra. (Th.Long) [kn]
Từ Trump–Mamdani đến Nghị quyết lên án CNXH: Thông điệp từ lá phiếu NO của DB Derek Trần
Sau nhiều tháng liên tục công kích tân Thị trưởng New York Zohran Mamdani, Tổng thống Trump hôm 21/11 đã bất ngờ tiếp đón ông ta tại Tòa Bạch Ốc và hết lời ca ngợi Mamdani “có thể trở thành một thị trưởng tuyệt vời.”
– Vì sao Trump đổi thái độ, có cuộc gặp “ấm áp bất ngờ” với vị thị trưởng mà Trump từng dán nhãn Cộng Sản?
– Mặt trái của Nghị Quyết số 58 “Lên Án những thảm họa tàn bạo của Chủ Nghĩa Xã Hội”, được Hạ Viện Cộng Hòa thông qua vài giờ trước cuộc gặp Trump-Mamdani. Vì sao Dân Biểu Derek Trần (CA-45) bỏ phiếu NO để chống?
SÀI GÒN, Việt Nam (NV) – Các báo Việt Nam đồng loạt giấu tên Vinpearl Landmark 81 khi tường thuật một vụ án mạng xảy ra tại chung cư cao cấp Vinpearl Landmark 81 ở Sài Gòn thuộc sở hữu tập đoàn Vingroup do tỷ phú Phạm Nhật Vượng làm chủ tịch.
Theo báo VnExpress hôm 23 Tháng Mười Một, hai người đàn ông mang valise, túi bạt màu xanh lớn có mùi tử khí đang rời khỏi “tòa nhà” trên đường Nguyễn Hữu Cảnh, Sài Gòn.
Hiện trường vụ phát giác thi thể trong túi bạt màu xanh tại chung cư Vinpearl Landmark 81, Sài Gòn, hôm 23 Tháng Mười Một. (Hình: VnExpress)
Một số người dân giữ lại thì họ bỏ chạy, sau đó công an đến hiện trường thì phát giác thi thể nam giới trong túi.
Báo Pháp Luật TP.HCM thoạt đầu cho biết vụ án mạng xảy ra tại Landmark 81, nhưng sau đó vội sửa tựa bản tin thành “tòa nhà cao tầng.”
Trang web Thelandmark81.com.vn giới thiệu: “Tòa tháp Landmark 81 của Phạm Nhật Vượng không chỉ là một cấu trúc kiến trúc ấn tượng mà còn là biểu tượng cho khát vọng phát triển mạnh mẽ của đất nước, thể hiện tầm nhìn và sự đầu tư chiến lược của chủ đầu tư Vingroup dưới sự lãnh đạo của ông Phạm Nhật Vượng…”
Facebooker Lê Đạt Hoàng Huy bình luận bên dưới một bài đăng trên Facebook về vụ án mạng: “Tòa nhà Landmark 81 này chắc bị kỵ húy nên các báo không dám viết rõ tên!”
Hai nghi can được mô tả là người ngoại quốc, thuê căn hộ ngắn hạn tại Landmark 81.
Hai nghi can bị cho là cướp một xe taxi để tháo chạy khỏi hiện trường.
Thi thể được ghi nhận đã chết từ vài ngày trước, đang bắt đầu quá trình phân hủy và có các dấu hiệu bất thường.
Nhiều xe công an xuất hiện trong khuôn viên chung cư Vinpearl Landmark 81. (Hình: VnExpress)
Một số hình chụp lan truyền qua mạng xã hội hôm 23 Tháng Mười Một cho thấy thi thể nằm trong túi bạt xanh có nhiều hình xăm trên ngực và bả vai. Công An TP.HCM loan báo đã khám nghiệm hiện trường và mở cuộc truy tìm các nghi can.
Liên quan vụ án mạng, hình chụp màn hình trong một nhóm Zalo cộng đồng cư dân Landmark 81 cho biết: “Bốn hung thủ người nước ngoài thủ tiêu một nạn nhân trong căn hộ Landmark 81, cho nạn nhân vào valise mang ra sảnh, bị phát hiện, cướp taxi bỏ chạy như phim, để lại valise chứa xác nạn nhân đầy máu.”
Một số cư dân mạng bàn tán về khả năng nạn nhân và hai nghi can là người Trung Quốc hay Nam Hàn nhưng chưa có câu trả lời cuối cùng. (N.H.K) [kn]
ĐẮK LẮK, Việt Nam (NV) – Công An Đắk Lắk loan báo triệu tập 52 Facebooker với cáo buộc đưa tin số người chết do thủy điện xả lũ tại xã Hòa Thịnh, trước đây thuộc tỉnh Phú Yên, nhiều hơn tuyên truyền trên báo nhà nước.
Nhà chức trách công bố chỉ có 23 người tại xã Hòa Thịnh thiệt mạng do mưa lũ, trong lúc các Facebooker đưa tin “hàng trăm người.”
Một phụ nữ bị Công An Đắk Lắk triệu tập vì bài đăng không theo tuyên truyền về số người chết do thủy điện xả lũ tại tỉnh Phú Yên trước đây. (Hình: Công An Đắk Lắk)
Theo tờ Người Lao Động hôm 23 Tháng Mười Một, Công An Đắk Lắk quy chụp rằng 52 danh khoản mạng xã hội “đăng tải nội dung chưa kiểm chứng, sai sự thật về tình hình mưa lũ.”
Có năm trong số 52 Facebooker bị xử phạt 37.5 triệu đồng ($1,422), 17 trường hợp bị triệu tập, răn đe và yêu cầu viết cam kết “không tái phạm,” những người còn lại bị ép buộc “gỡ bỏ bài viết vi phạm.”
Đáng nói, ngoài việc đe dọa các Facebooker, Công An Đắk Lắk còn triệu tập những “KOLs” (người có sức ảnh hưởng), quản trị viên các hội nhóm Facebook tại địa phương, ra lệnh cho họ “tăng cường kiểm duyệt, gỡ bỏ các bình luận, hình ảnh tiêu cực, sai lệch gây ảnh hưởng đến an ninh trật tự và nỗ lực cứu trợ.”
Trong hai ngày qua, một số báo ở Việt Nam đưa tin úp mở về việc không đủ quan tài cho những người chết tại xã Hòa Thịnh.
Tờ Thanh Niên hôm 23 Tháng Mười Một kể về trường hợp bà Lê Thị Hằng, 50 tuổi, ở xã Hòa Thịnh, có người mẹ thiệt mạng, thi thể ngâm trong nước lũ bốn ngày, bắt đầu phân hủy, mùi tử khí nặng nề nhưng không có quan tài để lo hậu sự.
Bà Hằng kể rằng mình đã báo với chính quyền nhưng cán bộ thôn trả lời: “Giờ tiếp nhận thì tiếp nhận, nhưng để đó…”
Phóng viên báo Thanh Niên cám cảnh trước sự việc, liên hệ đội cứu hộ “Ghềnh Chè Thái Nguyên” để thu xếp một chiếc xe bán tải và ca nô chở quan tài đến tận nhà bà Hằng.
Trên mạng xã hội xuất hiện nhiều lời kêu gọi góp quan tài cho những người chết do thủy điện xả lũ tại xã Hòa Thịnh, trước đây thuộc tỉnh Phú Yên. (Hình: Công An Đắk Lắk)
Một ngày trước, tờ Tuổi Trẻ dẫn lời ông Lâm Sư Thắng, một người dân ở xã Hòa Thịnh có cha thiệt mạng nhưng chưa có quan tài để chôn.
Ông Thắng kể lũ rút, ông về nhà cha mẹ thì phát hiện ông Sanh bị tủ đè, chết chìm dưới nước.
“Tôi nghe mẹ nói ngày 20 Tháng Mười Một, nước rút tới bụng, cha bước xuống thì bị tủ ngã đè. Giờ chờ quan tài mà mãi chẳng thấy. Không biết có quan tài để chôn không, dịch vụ mai táng ở đây họ làm không xuể,” ông Thắng nói.
Cùng thời điểm, ông Nguyễn Văn Tiến, người làm dịch vụ mai táng ở xã Hòa Thịnh, được nhìn thấy liên tục nghe điện thoại nhờ lo hậu sự, trước quay qua nói với phóng viên: “Gia đình tôi làm dịch vụ mai táng mấy chục năm ở Hòa Thịnh, nhưng chưa khi nào thấy thảm kịch như lần này. Hôm qua làm 13 đám [ma], hôm nay đến giờ này chín đám. Chẳng biết còn nữa không, mong là dừng, quá khổ.”
Đang nói thì điện thoại đổ chuông, ông Tiến vừa thò tay vào túi quần, vừa nói: “Gì nữa đây, không lẽ còn nữa hả trời…” (N.H.K) [kn]
HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Công An Hà Nội loan báo vụ bắt giữ 13 thanh niên Trung Quốc với cáo buộc “nhập cảnh trái phép” sau khi những người này dùng thuyền vượt biên vào tỉnh Quảng Ninh.
Theo báo Dân Việt hôm 23 Tháng Mười Một, manh mối vụ vượt biên lộ ra khi một trong 13 thanh niên Trung Quốc, đến đồn Công An Phường Cửa Nam, Hà Nội, trình báo về việc mình bị lừa đảo và nhập cảnh trái phép vào Việt Nam.
Nhóm 13 thanh niên Trung Quốc bị bắt giữ với cáo buộc “nhập cảnh trái phép.” (Hình: Công An Hà Nội)
Khi xác minh vụ việc, nhà chức trách phát giác thêm 12 công dân Trung Quốc đang lưu trú cùng với anh ta tại một nhà trọ ở phường Hoàng Mai, Hà Nội.
13 thanh niên khai, họ được một đồng hương quen biết qua mạng, chưa rõ nhân thân, hướng dẫn nhập cảnh trái phép bằng thuyền qua khu vực giáp ranh cửa khẩu Móng Cái, tỉnh Quảng Ninh, trong hai ngày 18 và 19 Tháng Mười Một.
Sau đó, họ được sắp xếp lên xe hơi đến Hà Nội, chờ sang Cambodia tìm việc làm.
Làm việc với chủ nhà trọ, công an xác định một thanh niên được nêu tên tắt là Thái, 21 tuổi, là người đứng ra thuê nhà, sắp xếp sinh hoạt, cung cấp đồ ăn và quản lý toàn bộ nhóm người Trung Quốc. Sau khi sự việc bị lộ, nghi can Thái đã rời khỏi nơi cư trú và “mất liên lạc.”
Công An Hà Nội cho biết họ đang điều tra đường dây đưa người Trung Quốc nhập cảnh trái phép vào Việt Nam. Các vụ bắt giữ nghi can Trung Quốc với cáo buộc hình sự diễn ra liên tiếp tại Việt Nam trong thời gian qua.
Hồi cuối tháng trước, Bộ Công An xác nhận vụ bắt giữ và trục xuất 50 người Trung Quốc với cáo buộc sang Việt Nam lừa đảo trực tuyến.
Theo báo VnExpress, nhóm nghi can nêu trên bị công an Trung Quốc quy kết là “những mắt xích nằm trong đường dây chuyên lừa đảo, cưỡng đoạt tài sản xuyên quốc gia, nhắm vào các nạn nhân là công dân Trung Quốc.”
Nhóm nghi can Trung Quốc bị bắt hồi cuối Tháng Chín trong lúc đang trốn tại ba khu chung cư ở Hà Nội và Đà Nẵng.
Nhóm nghi can tại Hà Nội được chủ mưu người Trung Quốc thuê sang Việt Nam, bố trí sẵn nơi ăn nghỉ, làm việc, hứa trả lương 5,000 nhân dân tệ ($703) mỗi tháng và hưởng “hoa hồng” 10% trong tổng số tiền chiếm đoạt được.
Vụ vượt biên diễn ra gần cửa khẩu Móng Cái, tỉnh Quảng Ninh. (Hình: Lao Động)
Công việc hằng ngày của họ được “ông chủ” giao nhiệm vụ qua ứng dụng (app) chat bảo mật và tự động xóa toàn bộ dữ liệu sau khi đăng xuất.
Các nạn nhân tại Trung Quốc bị nhóm nghi can làm quen, dụ chơi game để lừa truy cập đường dẫn cài mã độc để chiếm đoạt tài sản là tiền điện tử.
Nhóm nghi can ở Đà Nẵng được thuê để làm dịch vụ cho vay qua app và đòi nợ mỗi khi người vay mất khả năng trả nợ.
Mỗi nghi can được trả lương từ 7,000 đến 20,000 nhân dân tệ ($984-$2,812), tùy vào số lượng tiền họ cho vay và thu hồi nợ.
Hằng ngày, nhóm nghi can ở Việt Nam liên lạc với khách hàng bên Trung Quốc để tư vấn các khoản vay với lãi suất cao. (N.H.K) [kn]
ORANGE COUNTY, California (NV) – Khi thị trường nhà ở bước vào giai đoạn được xem là chậm nhất trong năm, người mua nhà đang cố gắng đóng hồ sơ mua bán lần cuối, có lẽ do nguồn cung ứng tăng lên và giá đang “mềm” lại.
Theo CNBC, số lượng đơn xin vay thế chấp để mua nhà đã tăng 6% trong tuần trước, đạt tốc độ mạnh nhất kể từ Tháng Chín, theo chỉ số điều chỉnh theo mùa của Hiệp Hội Ngân Hàng Thế Chấp (MBA). Khối lượng giao dịch cao hơn 31% so với cùng tuần của một năm trước.
(Hình minh họa: Joe Raedle/Getty Images)
Điều này diễn ra dù lãi suất trung bình trên hợp đồng cho khoản vay thế chấp cố định 30 năm đối với các khoản vay có số dư trong giới hạn chuẩn, $806,500 hoặc thấp hơn, đã tăng từ 6.31% lên 6.34%, với số điểm tăng từ 0.58 lên 0.62, bao gồm cả phí khởi tạo khoản vay, đối với các khoản vay có trả trước 20%. Mức lãi này thấp hơn 52 điểm cơ bản so với cùng thời điểm vào một năm trước.
“Lượng đơn mua nhà đối với các chương trình vay thông thường, FHA và cả VA đều tăng, đặc biệt là tại các khu vực có lượng nhà rao bán tăng lên và tốc độ tăng giá bán chậm lại.
Dựa trên chỉ số chưa được điều chỉnh theo mùa cho tuần đó, đây là khởi đầu Tháng Mười Một mạnh nhất kể từ năm 2022,” Joel Kan, một kinh tế gia của MBA, cho biết trong thông cáo.
Nhu cầu tái cấp vốn, từng rất mạnh trong tháng trước, nay đã giảm 3% trong tuần nhưng dù vậy vẫn cao hơn 147% so với cùng tuần của năm trước, bởi vì lãi suất thấp hơn.
“Lãi suất thế chấp cao hơn đã làm giảm một phần hoạt động tái cấp vốn, khi số đơn tái cấp vốn của chương trình vay thông thường và VA giảm trong tuần, và giá trị khoản vay tái cấp vốn trung bình giảm xuống mức thấp nhất trong hơn một tháng qua,” Kan nói thêm. (Ng.Tr)[kn]
DEIR AL-BALAH, Dải Gaza (NV) – Quân đội Israel tiến hành các cuộc không kích nhằm vào các chiến binh Hamas trên dải Gaza trong hành động mới nhất thử thách lệnh ngừng bắn. Các quan chức y tế ở Gaza báo cáo có ít nhất 24 người thiệt mạng và 54 người khác bị thương, bao gồm cả trẻ em, hôm Thứ Bảy ngày 22 Tháng Mười Một, NBC đưa tin.
“Con số thương vong dự kiến sẽ tăng lên khi các cuộc không kích tiếp tục và một số người bị thương đang trong tình trạng nguy kịch,” Khalil al-Daqran, phát ngôn viên của Bộ Y Tế, nói với NBC News.
Trẻ em Palestine kiểm tra các mảnh vỡ của một tòa nhà bị hư hại ở thành phố Gaza vào ngày 20 Tháng Mười Một, một ngày sau khi nó trở thành mục tiêu bắn phá của quân đội Israel. (Hình: Omar Al-Qattaa/AFP via Getty Images)
Các cuộc không kích của Israel diễn ra khi cộng đồng quốc tế đang kiến tạo thời cơ trên dải Gaza, với việc Hội Đồng Bảo An Liên Hiệp Quốc phê chuẩn kế hoạch của Mỹ hôm Thứ Hai ngày 18 Tháng Mười Một, để giữ gìn và quản lý lãnh thổ.
Israel trước đây tiến hành các đợt tấn công tương tự sau khi có báo cáo về các cuộc tấn công vào binh lính của họ. Ít nhất 33 người Palestine thiệt mạng trong khung thời gian 12 tiếng đồng hồ hôm Thứ Tư và Thứ Năm, chủ yếu là phụ nữ và trẻ em, các quan chức y tế dải Gaza cho biết.
Một trong những cuộc không kích hôm Thứ Bảy ngày 22 Tháng Mười Một nhắm vào một chiếc xe, giết chết 11 người và làm bị thương hơn 20 người Palestine ở khu Rimal của Thành phố Gaza, theo ông Rami Mhanna, giám đốc điều hành của Bệnh Viện Shifa, nơi các nạn nhân thương vong được đưa đến.
Một cuộc tấn công khác nhắm vào ngôi nhà gần Bệnh Viện Al-Awda ở miền trung Gaza, giết chết ít nhất ba người và làm bị thương 11 người khác, bệnh viện này cho biết. Họ cho biết một cuộc tấn công vào một ngôi nhà ở trại Nuseirat ở miền trung Gaza giết chết ít nhất bảy người, trong đó có một trẻ em và làm bị thương 16 người khác.
Và một cuộc tấn công nhắm vào ngôi nhà ở Deir al-Balah ở, làm ba người, trong đó có một phụ nữ, thiệt mạng, theo Bệnh Viện Al-Aqsa.
Quân đội Israel trong một tuyên bố cho biết, họ đã phát động các cuộc tấn công nhằm vào Hamas sau khi một “kẻ khủng bố có vũ trang” vượt qua một khu vực do Israel kiểm soát và bắn vào họ ở miền nam Gaza. Họ nói rằng không có binh sĩ nào bị thương. Quân đội cho biết kẻ xâm nhập này sử dụng con đường dùng cho việc đưa hàng viện trợ nhân đạo vào lãnh thổ và gọi đó là “vi phạm nghiêm trọng” lệnh ngừng bắn.
Trong các tuyên bố riêng lẻ, quân đội Israel cho biết các binh sĩ đã giết chết năm “kẻ khủng bố” ở Rafah, và hai người khác sau khi bắn vào bốn người vượt biên tại các khu vực do Israel kiểm soát ở miền bắc Gaza trong hai vụ riêng lẻ. (NNL) [dtr]
SANTA ANA, California (NV) – Viện Bảo Tàng Di Sản Người Việt (VHM) tổ chức triển lãm và chuỗi hội thảo với chủ đề “Từ Cuộc Di Tản Đến Di Sản: 50 Năm Hành Trình Người Mỹ Gốc Việt,” trong ba ngày Thứ Sáu, Thứ Bảy, và Chủ Nhật, 21, 22, và 23 Tháng Mười Một, tại viện bảo tàng Bowers Museum, Santa Ana.
Đoàn múa Thiên Ân Performing Arts trình diễn trống khai mạc ngày thứ hai của buổi triển lãm và hội thảo của VHM. (Hình: Trà Nhiên/Người Việt)
Ngày thứ hai của buổi hội thảo hôm 22 Tháng Mười Một thu hút đông đảo khán giả tham dự các phiên hội thảo sống động để kỷ niệm 50 năm hành trình hình thành kiên cường của cộng đồng người Việt hải ngoại.
Sảnh trước của Bowers Museum được VHM trưng bày những hiện vật lịch sử quý hiếm, tư liệu cá nhân, và tư liệu cộng đồng, mời gọi khách tham quan cùng ngược dòng thời gian, từ những cuộc di tản hỗn loạn năm 1975 đến sự hình thành của một cộng đồng đa thế hệ, năng động và bền bỉ.
Chương trình bắt đầu với phần trình diễn trống đa thế hệ của đoàn múa Thiên Ân Performing Arts.
Tiến Sĩ Alex-Thái Đình Võ, trưởng ban tổ chức, cho biết các phiên hội thảo tập trung phân tích những thành tựu nổi bật của người Việt trong kinh doanh, y tế, giáo dục, truyền thông và chính trường Mỹ, với điểm nhấn của chương trình là cuộc thảo luận giữa các diễn giả từ 20 đến 50 tuổi – những người đang trực tiếp định hình sinh hoạt cộng đồng.
“Ngoài việc ôn lại hành trình 50 năm, sự kiện còn đặt câu hỏi trọng tâm: Làm thế nào gìn giữ ký ức và di sản để con cháu mai sau hiểu mình là ai và vì sao cộng đồng hiện diện trên đất nước này? Đây cũng là thông điệp xuyên suốt mà VHM muốn gửi gắm qua dịp kỷ niệm quan trọng này,” Tiến Sĩ Alex-Thái nói.
Tiến Sĩ Alex-Thái cho biết mục tiêu của phiên thảo luận là tạo không gian để mọi người có thể nói và lắng nghe nhau, ngay cả khi không đồng quan điểm.
“Có những điều chúng ta đồng ý, hoặc không, nhưng quan trọng là phải có diễn đàn để hiểu nhau trước khi quyết định có thể cộng tác hay không,” anh nói.
Các diễn giả phiên thảo luận 2 và ban tổ chức của chương trình “Từ Cuộc Di Tản Đến Di Sản: 50 Năm Hành Trình Người Mỹ Gốc Việt.” (Hình: Trà Nhiên/Người Việt)
Với 30 diễn giả trong ba ngày, chương trình không nhằm đại diện toàn bộ trải nghiệm của cộng đồng, mà phản ánh một phần sự đa chiều của người Việt hải ngoại.
“Không ai có thể nói thay cho cả cộng đồng, nhưng từng câu chuyện cá nhân đều góp vào một bức tranh chung,” anh Alex-Thái nhấn mạnh.
“Cộng đồng chỉ có thể lớn mạnh khi chúng ta đủ can đảm để trưởng thành cùng nhau,” anh nói. “Điều quan trọng nhất là cho nhau cơ hội để cất tiếng nói, và cơ hội để lắng nghe.”
Thảo luận sống động về căn cước người Mỹ gốc Việt
Phiên thảo luận 2 với chủ đề “Vươn Lên và Đại Diện: Chính Trị, Kinh Doanh, và Giáo Dục,” cũng chính là hội thảo đầu tiên trong ngày quy tụ các diễn giả thuộc nhiều thế hệ – từ Gen Z đến thế hệ 1.5 và thế hệ tị nạn đầu tiên để chia sẻ căn cước “người Việt tị nạn.”
Với phần điều hợp của anh Joseph Nguyễn, giáo viên Học Khu Westminster, hội thảo gồm các diễn giả như cô Cathy Beaupain (doanh nhân), Tiến Sĩ Annie Bích-Loan Dương (Sở Giáo Dục San Joaquin County), Tiến Sĩ Trí C. Trần (Liên Hiệp Các Trường Việt Ngữ Hải Ngoại), bà Frances Thế Thủy Nguyễn (ủy viên Học Khu Westminster), Bác Sĩ Nguyễn Thành Tâm (ủy viên Hội Đồng Giao Thông Orange County-OCTA), và Luật Sư Thái Việt Phan (nghị viên Santa Ana).
Các diễn giả nhấn mạnh rằng trải nghiệm tị nạn, ký ức về chiến tranh, việc học tiếng Anh, áp lực hòa nhập và niềm tự hào văn hóa là những yếu tố định hình bản sắc và động lực để vượt khó.
Phần thảo luận tập trung vào câu hỏi: Làm thế nào các thế hệ người Việt tại Mỹ có thể dung hòa hai bản sắc, truyền thống Việt Nam và đời sống Mỹ, để xây dựng tương lai chung?
Từ trái, nữ tài tử Quyên Ngô, Tiến Sĩ Thảo Hà, đạo diễn Đức Nguyễn, và Bác Sĩ Suzie Xuyến Đông. (Hình: Trà Nhiên/Người Việt)
Một số diễn giả khẳng định việc giữ ngôn ngữ và văn hóa Việt rất quan trọng, nhưng cũng cần mở lòng với sự thay đổi và hội nhập.
Luật Sư Thái Việt Phan nói: “Tôi không phải chọn giữa Việt Nam hay Mỹ. Tôi là 100% người Việt Nam và 100% người Mỹ.”
Các diễn giả cùng nhấn mạnh vai trò của giáo dục, văn hóa đại chúng, ẩm thực, và sự hợp tác liên cộng đồng để giúp thế hệ trẻ tự hào về gốc rễ, và kêu gọi các thế hệ cùng nhau gìn giữ di sản, thích ứng với thời đại mới, và tiếp tục xây dựng một cộng đồng người Việt vững mạnh, đa văn hóa và đoàn kết tại Hoa Kỳ.
Phiên thảo luận 3 có chủ đề “Những Cái Mất: Chấn Thương Tâm Lý, Im Lặng và Chữa Lành Trong Cộng Đồng Người Việt Hải Ngoại,” với sự điều hợp của nữ tài tử Quyên Ngô, đồng sáng lập VìTÂM.
Các diễn giả gồm Bác Sĩ Suzie Xuyến Đông (Southland Integrated Services), đạo diễn Đức Nguyễn, và Tiến Sĩ Thảo Hà (MiraCosta College).
Buổi hội thảo xoay quanh những câu chuyện ít khi được kể trong cộng đồng như những vết thương chiến tranh, chấn thương gia đình và hành trình đi tìm sự chữa lành.
Các khán giả cũng được mời định nghĩa “chấn thương” và “chữa lành” bằng một câu ngắn, để thấy rằng mỗi người đều mang một câu chuyện riêng, và những câu chuyện đó đều đáng được lắng nghe và thấu hiểu.
Các chuyên gia trong buổi hội thảo phân tích chấn thương không chỉ nằm trong ký ức, mà in hằn vào cơ thể, cảm xúc, cả cách nuôi dạy con cái.
Họ cũng nhấn mạnh vai trò của không gian an toàn để kể chuyện, của lắng nghe không phán xét, của nghệ thuật, phim ảnh, ca hát, thiền, sinh hoạt cộng đồng… như những hình thức chữa lành tập thể.
Các diễn giả cũng thẳng thắn nhắc công việc kể chuyện, làm phim, hỗ trợ pháp lý hay công tác xã hội đều cần được cộng đồng ủng hộ cả tinh thần lẫn tài chính.
Thông điệp của hội thảo rằng mỗi người xứng đáng có một mối quan hệ tử tế với chính mình, chấn thương có thể truyền qua nhiều thế hệ, nhưng sự cảm thông, lòng nhân ái và không gian cho sự thật được cất lên, là con đường để vá lại những gì chiến tranh và im lặng làm rạn vỡ.
Nhiều khán giả tham dự buổi hội thảo của VHM hôm 22 Tháng Mười Một. (Hình: Trà Nhiên/Người Việt)
Những ký ức quý giá
Tiến Sĩ Annie Bích-Loan Dương, ở miền Bắc California bay xuống để tham dự hội thảo, cho biết: “Tôi rất hân hạnh và rất vui khi được tham dự hội thảo và triển lãm của VHM với vai trò diễn giả.“
“Trong cộng đồng mình không thiếu doanh nhân, không thiếu chính trị gia, nhưng trong hệ thống trường công K-12 thì lại thiếu tiếng nói và sự hiện diện của người Việt. Chúng ta cần nhiều giáo viên, nhiều người làm trong ngành quản lý giáo dục hơn nữa,” bà nói.
Tiến Sĩ Annie kể rằng mình cứ bảo con mình là người gốc Việt, nhưng chưa bao giờ giải thích vì sao. Sau này, bà bắt đầu kể cho các con về hành trình vượt biên, về lịch sử gia đình và ý nghĩa thật sự của văn hóa Việt.
“Tết không chỉ là áo mới hay lì xì. Mình phải dạy sâu hơn, vì sao đi chùa, vì sao cúng ông bà, vì sao gia đình sum họp,” bà chia sẻ.
Bà cho rằng phụ huynh nên mạnh dạn kể lại ký ức, góc nhìn và trải nghiệm của chính mình, để con trẻ từ đó tự phát triển cách hiểu của riêng chúng.
“Cứ nói, cứ chia sẻ. Con cái rồi sẽ lớn và sẽ tự tìm hiểu thêm. Điều quan trọng là chúng biết gốc của mình bắt đầu từ đâu,” bà nói.
Đứng trầm ngâm một góc triển lãm nơi trưng bày bàn máy may là cô Nguyễn Liên Hương, cư dân Fountain Valley, qua Mỹ năm 1992.
“Lúc đầu tôi chỉ nghĩ đơn giản rằng đến triển lãm để xem trưng bày các hiện vật của người Việt mang theo khi đến Mỹ,” cô nói. “Nhưng khi bước chân vào đây và nhìn bàn máy may này tôi rất xúc động.”
Cô Nguyễn Liên Hương (trái) và cô Hoàng Kim Yến bên bàn máy may gợi lại nhiều ký ức quý giá thuở mới sang Mỹ. (Hình: Trà Nhiên/Người Việt)
Cô tiếp: “Bàn máy may cũng là một trong những cái phương tiện để cho gia đình tôi kiếm sống lúc mới qua Mỹ. Những ngày đầu tiên gia đình tôi đến đất Mỹ này là cả nhà ngồi may hì hục từ sáng tới tối và một giờ tính ra chỉ làm được một đồng, nhưng chúng tôi rất mừng.”
“Khi nhìn lại thời gian đó thì mình cảm thấy biết ơn. Mình rất biết ơn nước Mỹ này đã cho mình một cơ hội để là làm lại cuộc đời,” cô Hương xúc động nói.
Cùng chung tâm sự với cô Hương, là cô Hoàng Kim Yến, ở Westminster.
“Chỉ cần nhìn thấy chiếc máy may, bao nhiêu cảm xúc của thời đó ùa về. Lúc mới qua Mỹ, ban ngày tôi đi học trung học, ban đêm cả nhà ngồi may để kiếm sống. Nhìn cái máy may này, tôi như thấy lại chính mình ngày xưa,” cô Yến, sang Mỹ 1983, chia sẻ.
“Tôi rất cảm ơn những người đã gìn giữ và hiến tặng những hiện vật này. Nhà tôi giờ không còn giữ được gì nữa, chứ nếu còn, tôi cũng sẽ đem tặng cho bảo tàng để thế hệ sau hiểu được những năm tháng khó khăn mà thế hệ thứ nhất trải qua,” cô Yến nói. [dtr]
SANTA ANA, California (NV) – Hội Đồng Liên Tôn Việt Nam tại Hoa Kỳ tổ chức Lễ Tạ Ơn và cầu nguyện cho hòa bình thế giới vào chiều Thứ Bảy, 22 Tháng Mười Một, tại Trung Tâm Công Giáo Việt Nam ở Santa Ana, có sự tham dự của nhiều đồng hương và đại diện tôn giáo ở Little Saigon.
Các đại diện tôn giáo cầu nguyện. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)
Lễ Tạ Ơn của Hội Đồng Liên Tôn có sự hiện diện của các thành viên ban thường vụ là Hòa Thượng Thích Minh Tuyên, chủ tịch; Linh Mục Joseph Nguyễn Thái, giám đốc Trung Tâm Công Giáo, phó chủ tịch nội vụ; Giáo Sư Nguyễn Thanh Giàu, phó chủ tịch ngoại vụ; Mục Sư Lê Minh, thư ký; Hiền Tài Ngô Thiện Đức phó thư ký; Chánh Trị Sự Hà Vũ Băng, thủ quỹ; và ông Nguyễn Khanh, ủy viên giao tế.
Trước khi khai mạc, ông Nguyễn Khanh chào đón cộng đồng, cho biết sự hiện diện của đồng hương rất quan trọng, rồi bắt đầu Lễ Tạ Ơn bằng nghi thức chào cờ và phút mặc niệm.
Sau khi chào cờ, Hòa Thượng Thích Minh Tuyên phát biểu khai mạc, cho biết trong không khí thiêng liêng và ấm áp tình người của mùa Lễ Tạ Ơn, người Việt Nam tuy có nhiều truyền thống tôn giáo khác nhau, nhưng cùng chung một côi nguồn, đều là con cái của các đấng tối cao.
“Hôm nay chúng ta cùng có mặt tại đây, một địa điểm tôn nghiêm là Trung Tâm Công Giáo Việt Nam. Dưới mái nhà tâm linh chung, Hội Đồng Liên Tôn Việt Nam tại Hoa Kỳ xin gửi đến quý vị một lời chào trân trọng, lời tri ân sâu sắc và lời chúc lành bình an đầy trân phúc của mùa Lễ Tạ Ơn,” hòa thượng nói.
Sau phát biểu, Hòa Thượng Thích Minh Tuyên quỳ xuống và nhìn lên trời để cầu nguyện cho hòa bình thế giới. Ông bày tỏ sự tri ân cho nhiều người, từ cộng đồng đến chính phủ Hoa Kỳ và chính phủ, nhân dân nhiều quốc gia khác. Ông cũng tri ân các nhà lãnh đạo tôn giáo đã đoàn kết và liên thông.
Hòa Thượng Thích Minh Tuyên quỳ xuống để cầu nguyện. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)
Hòa Thượng nhắc nhiều sự thay đổi, gây ra không biết bao nhiêu nguy hiểm cho hòa bình thế giới như thiên tai, thay đổi khí hậu và sự tiến bộ của công nghệ. Thêm vào đó là chủ nghĩa Cộng Sản sát máu, chủ nghĩa tư bản ích kỷ và tham lam, chủ nghĩa quân phiệt độc tài, tàn bạo, chủ nghĩa phát xít đầy nguy hiểm.
“Hội Đồng Liên Tôn Việt Nam tại Hoa Kỳ kính chúc thế giới thanh bình, Việt Nam mau hết quốc nạn, kính chúc quý ngài và quý liệt vị một mùa Lễ Tạ Ơn tràn đầy chân phúc,” ông kết thúc phát biểu.
Sau phát biểu khai mạc là các tiết mục văn nghệ và phần cầu nguyện trước bàn thờ của các đại diện tôn giáo.
Một tiết mục văn nghệ. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)
Ai cũng thắp hương và có những lời cầu nguyện cho hòa bình thế giới, cho dân tộc Việt Nam và chúc cộng đồng có một mùa Lễ Tạ Ơn an lành.
Hội Đồng Liên Tôn Việt Nam tại Hoa Kỳ được thành lập năm 1993, có trụ sở tại Nam California, với mục đích xây dựng và đoàn kết các tôn giáo dựa trên tinh thần bình đẳng, tương kính và tương trợ, bảo vệ và phát huy truyền thống văn hóa của dân Việt và hợp tác chặt chẽ với cộng đồng trong các lãnh vực tôn giáo, văn hóa, giáo dục và xã hội nhằm phục vụ quyền tối thượng của con người.
Mỗi tôn giáo giữa người Việt tại Hoa Kỳ, gồm có Công Giáo, Phật Giáo, Tin Lành, Phật Giáo Hòa Hảo, Cao Đài, và Chính Thống Giáo, đều cử trung bình hai vị lãnh đạo tinh thần vào Hội Đồng Liên Tôn.
Nhiệm kỳ của Ban Thường Vụ của Hội Đồng Liên Tôn là hai năm, chức vụ chủ tịch sẽ luân phiên giữa các tôn giáo và chủ tịch mời các thành viên vào Ban Thường Vụ.
Thêm một năm nữa, Hội Đồng Liên Tôn tại Hoa Kỳ tổ chức một buổi Lễ Tạ Ơn đầy ấm áp và đầy sự hòa hợp giữa các tôn giáo.
LÂM ĐỒNG, Việt Nam (NV) – Lãnh đạo chính quyền tỉnh Lâm Đồng cho biết đang mau chóng sửa chữa vụ sạt lở đèo Prenn Đà Lạt, để sớm thông xe vào đầu tuần sau, Tuổi Trẻ đưa tin hôm 22 Tháng Mười Một.
Nếu đèo Prenn thông xe, sẽ giảm được lưu thông cho tuyến đèo Sacom Tuyền Lâm và đèo Tà Nung (tỉnh lộ 725).
Sửa đường tạm qua đèo Mimosa. (hình: MV/Tuổi Trẻ)
Giải pháp trước mắt gồm chống sạt trượt lan rộng, thoát nước mặt, nước ngầm, gia cố kết cấu yếu tại vị trí nứt, lún.
Ông Nguyễn Thanh Chương, phó giám đốc Sở Xây Dựng tỉnh Lâm Đồng, nói sở này đã cho đóng cừ ở tim đường để gia cố nền, ngăn các vết nứt mở rộng thêm. Khi đánh giá ổn định trở lại, sẽ tổ chức cho lưu thông nửa mặt đường nhằm duy trì mạch giao thông vào trung tâm Đà Lạt.
Theo tỉnh Lâm Đồng, toàn bộ giải pháp sẽ được thực hiện trong tình huống khẩn cấp về thiên tai, cho phép huy động tối đa nhân lực, thiết bị, rút gọn thủ tục để “mở lối an toàn” sớm nhất.
Do ảnh hưởng đợt mưa lũ vừa qua, các tuyến đường đèo cửa ngõ Đà Lạt bị hư hỏng và sạt lở nghiêm trọng phải tạm dừng hoạt động, như đèo D’Ran (quốc lộ 20), đèo Mimosa (quốc lộ 20) và đường đèo Prenn Đà Lạt. Trong thời gian này, việc lên – xuống Đà Lạt được phân luồng qua đèo Sacom Tuyền Lâm (đường SAM – Tuyền Lâm) và đèo Tà Nung (tỉnh lộ 725).
Đường đèo Prenn Đà Lạt bị sạt lở, chụp từ trên cao. (Hình: PHẠM NGÂN/Tuổi Trẻ)
Đèo Mimosa (quốc lộ 20) bị gãy hoàn toàn từ khuya 19-11. Trước đó Prenn, D’Ran và Khánh Lê đều tạm dừng vì sạt lở. Đường đến Đà Lạt khó khăn hơn nhưng giao thông trên tuyến vẫn chưa bị dừng hoàn toàn.
UBND tỉnh Lâm Đồng cho biết tỉnh đặt mục tiêu thông tuyến đèo Mimosa (quốc lộ 20) trong 10 ngày tới vì đây là cửa ngõ quan trọng vào Đà Lạt. (Đ.Tr)
SAO PAULO, Brazil (NV) – Tối Cao Pháp Viện Brazil ra lệnh bắt giữ cựu Tổng Thống Jair Bolsonaro, sau khi một thẩm phán nói rằng ông Bolsonaro ý định bỏ trốn trước khi bắt đầu thụ án 27 năm về tội dẫn đầu nỗ lực đảo chính, AP đưa tin hôm Thứ Bảy ngày 22 Tháng Mười Một.
Ông Bolsonaro, 70 tuổi, đã bị đưa đến trụ sở cảnh sát liên bang ở thủ đô Brasilia, từ nơi quản thúc tại gia.
Cựu Tổng Thống Brazil, ông Jair Bolsonaro, rời Bệnh viện DF Star sau khi được chăm sóc y tế vào ngày 14 Tháng Chín, ở Brasília, Brazil. (Hình: Ton Molina/Getty Images)
Ông Alexandre de Moraes, thẩm phán Tối Cao Pháp Viện, người giám sát vụ án, ghi trong phán quyết rằng thiết bị theo dõi mắt cá chân, mà ông Bolsonaro đã bị buộc phải đeo từ ngày 18 Tháng Bảy vì bị coi là nguy cơ bỏ trốn, đã bị phá vào lúc 0:08 sáng Thứ Bảy ngày 22 Tháng Mười Một.
Thẩm phán cho biết có khả năng ông Bolsonaro chạy trốn đến các đại sứ quán ở gần nơi cư trú của mình để xin tị nạn chính trị. Thẩm phán Tối Cao Pháp Viện cũng đề cập đến các bị cáo khác trong vụ đảo chính và các đồng minh chính trị của cựu tổng thống, đã rời Brazil để tránh ngồi tù.
Ban thẩm phán ở Tối Cao Pháp Viện xét xử vụ án ông Bolsonaro sẽ bỏ phiếu về lệnh của ông De Moraes trong một phiên họp bất thường vào Thứ Hai ngày 24 Tháng Mười Một.
Ông De Moraes nói rằng việc bắt ông Bolsonaro “nên thi hành với tất cả sự tôn trọng phẩm giá của cựu Tổng Thống Jair Messias Bolsonaro, không sử dụng còng tay và không cho giới truyền thông thấy.”
Trợ lý của ông Bolsonaro, ông Andriely Cirino, xác nhận với AP rằng vụ bắt giữ diễn ra vào khoảng 6 giờ sáng Thứ Bảy ngày 22 Tháng Mười Một, chỉ vài giờ sau khi Thẩm Phán de Moraes ra quyết định bất ngờ.
Cựu tổng thống được đưa từ tư gia của ông, tại khu dân cư cao cấp Jardim Botanico, đến trụ sở cảnh sát liên bang, ông Cirino cho biết.
Một số ủng hộ viên của ông Bolsonaro, nói rằng ông bị áp bức chính trị, và đã lên dự kiến là sẽ tập hợp bên ngoài trụ sở cảnh sát liên bang vào dịp cuối tuần.
Ông Sóstenes Cavalcante, lãnh đạo đảng của Bolsonaro tại Hạ Viện, nói trong một video được chia sẻ với AP rằng cựu tổng thống vô tội và cáo buộc Thẩm Phán de Moraes “suy thoái nhân cách ở mức cao nhất.”
“Chúng tôi sẽ luôn sát cánh bên ngài. Xin hãy mạnh mẽ lên,” ông nói với ông Bolsonaro.
Cựu Tổng Thống Jair Bolsonaro và một số đồng minh của ông bị một hội đồng thẩm phán của Tối Cao Pháp Viện kết tội vì cố lật đổ nền dân chủ của Brazil sau thất bại trong cuộc bầu cử năm 2022 trước Tổng Thống Luiz Inácio Lula da Silva. Các công tố viên cho biết âm mưu đảo chính của ông Bolsonaro bao gồm kế hoạch giết ông Lula và kích động nổi dậy vào đầu năm 2023.
Ông Bolsonaro là đồng minh của Tổng Thống Donald Trump. Ông Trump từng gọi phiên tòa xét xử ông Bolsonaro là “săn phù thủy.” Tên ông Bolsonaro được chính quyền Trump nhắc đến trong sắc lệnh hồi Tháng Bảy, khi tăng thuế 50% lên một số mặt hàng xuất khẩu của Brazil. Tuy nhiên, mới đây ông Trump bãi bỏ hầu hết các mức thuế quan lên hàng xuất cảng của Brazil. (NNL) [dtr]
WASHINGTON, DC (NV) – Thẩm Phán Samuel Alito của Tối Cao Pháp Viện tạm thời cho phép tiểu bang Texas sử dụng bản đồ địa hạt bầu cử mà đảng Cộng Hòa đã vẽ lại và đã bị một tòa án liên bang chặn lại hồi đầu tuần, NBC đưa tin hôm Thứ Sáu ngày 21 Tháng Mười Một.
Lệnh của Thẩm Phán Alito được đưa ra sau khi Texas yêu cầu Tối Cao Pháp Viện can thiệp sau phán quyết của một hội đồng thẩm phán liên bang hôm thứ Ba ngày 18 Tháng Mười Một cấm tiểu bang này áp dụng các địa hạt bầu cử mới được vẽ lại để giúp đảng Cộng Hòa giành thêm năm ghế Hạ Viện trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào năm tới.
Thẩm phán Tối Cao Pháp Viện, ông Samuel Alito Jr., tham dự lễ nhậm chức tổng thống của ông Trump hôm 20 Tháng Giêng năm 2025. (Hình minh họa: Chip Somodevilla/Getty Images)
Phán quyết của tòa án cấp dưới, do bởi Thẩm Phán Jeffrey Brown – người được Tổng Thống Donald Trump đề cử – đã yêu cầu Texas sử dụng bản đồ cũ được vẽ hồi năm 2021, sau khi phát hiện rằng “có nhiều bằng chứng cho thấy tiểu bang Texas đã vẽ lại địa hạt bầu cử năm 2025theo sắc tộc.”
Việc tạm dừng hành chính phán quyết tạm thời cho phép tiểu bang Texas tiếp tục sử dụng bản đồ địa hạt bầu cử mới vào lúc này, trong lúc Tối Cao Pháp Viện xem xét.
Tối Cao Pháp Viện ra lệnh các nhóm vận động dân quyền kiện bản đồ mới này nộp phản hồi trước 5 giờ chiều Thứ Hai ngày 24 Tháng Mười Một. Hạn chót nộp hồ sơ cho các ứng cử viên ra tranh cử ở Texas trước cuộc bầu cử sơ bộ vào Tháng Ba, là ngày 8 Tháng Mười Hai.
Phán quyết của tòa án là bước lùi đáng kể đối với ông Trump, người đã kêu gọi đảng Cộng Hòa ở tiểu bang Texas và trên khắp đất nước vẽ các địa hạt mới để giúp củng cố thế đa số của họ ở Hạ Viện vốn rất mong manh.
Trong khi các bản đồ địa hạt bầu cử thường được vẽ lại vào đầu mỗi thập niên, khi có dữ liệu điều tra dân số mới, bản đồ vẽ lại của tiểu bang Texas kích hoạt một cuộc chiến vẽ lại địa hạt giữa chu kỳ giữa cả hai đảng. Đảng Cộng Hòa ở các tiểu bang Missouri và North Carolina cũng đã thông qua các bản đồ mới trong năm nay, trong khi ông Trump tiếp tục gây áp lực lên các nghị sỹ tiểu bang của Cộng Hòa ở Indiana phải làm tương tự. (NNL) [dtr]
