Mặc dù báo chí Mỹ viết nhiều bài bênh vực việc đại sứ Anh tại Hoa Kỳ, ông Kim Darroch, gửi nặc danh những tài liệu ông viết chỉ trích Tổng Thống Trump cho tờ báo Daily Mail xuất bản tại London, như hành động có thể xảy ra cho bất cứ một vị đại sứ nào khác của Tây Âu trong ngoại giao đoàn đang làm việc tại Washington DC, tôi vẫn nghĩ là ông Darroch vụng.
Bài báo tiết lộ những điện văn ông gửi về London báo cáo với chính phủ Anh, việc làm của ông Trump và nhận xét của ông được đăng trên số báo hôm Chủ Nhật, 7 Tháng Bảy, 2019.
Ngay trong ngày Chủ Nhật đó, Tổng Thống Trump đã gọi đích danh ông là người ném đá giấu tay.
Tuyên bố với một nhóm phóng viên, Trump nói, “Ông Đại Sứ Darroch không phục vụ Anh Quốc đúng mức; tôi không ưa gì ổng, nhưng tôi hiểu việc ông ta làm. Tôi có thể nói xấu ông ta, như ông ta nói xấu tôi, nhưng tôi không nói. Tôi không thèm nói.”
Tờ The New York Time dẫn lời Đại Sứ Pháp Gérard Araud, “Đúng, đúng như vậy, mọi đại sứ Tây Âu đều không ưa gì ông Trump; tôi cũng gửi tin chỉ trích Trump cho báo Pháp, nhưng rất kín đáo, vì tôi ý thức được là việc tôi làm, trước sau cũng bị bại lộ.” Ông Araud mạnh miệng như vậy, vì ông sắp hồi hưu.
Ông Darroch từ chức hôm Thứ Tư, 10 Tháng Bảy, 2019; điểm tương đồng giữa 2 ông đại sứ Pháp và Anh là vai trò đại diện 2 quốc gia đó tại Mỹ, quốc gia đồng minh chí cốt và lâu đời của Anh và Pháp, cái giá trị đã hoàn toàn thay đổi từ ngày Tổng Thống Trump vào ngồi trong Tòa Bạch Ốc. Trump coi rẻ tình đồng minh với Tây Âu – mối tình bền chặt kéo dài suốt lịch sử nước Mỹ.
Mỹ đã can dự cả 2 cuộc thế chiến để tiếp cứu Tây Âu, và Anh, Pháp tham dự mọi cuộc chiến tranh của Mỹ tại Trung Đông.
Ấy là chưa nói đến việc đa số người Mỹ trắng hiện đang sống trên lãnh thổ Mỹ ngày hôm nay là con cháu của những người Anh, người Pháp đến Mỹ định cư, lập nghiệp từ vài trăm năm trước. Trump không phải là người gốc Pháp hay gốc Anh; ông nội Trump là người Đức, di dân sang Mỹ lập nghiệp từ thế kỷ trước.
Việc mà các chính khách Tây Âu nhớ đời là việc Trump ghé lại cuộc họp của các quốc gia NATO (Liên Minh Bắc Âu) hôm 15 Tháng Bảy, 2018, để sỉ nhục những thành viên của NATO là ăn bám vào nỗ lực quân sự của Mỹ, mà không chịu bỏ tiền ra gây dựng khả năng quốc phòng.

Ngày hôm sau, 16 Tháng Bảy, 2018, ông Trump bay sang Phần Lan, gặp tay đôi với Tổng Thống Nga Vladimir Putin tại Helsinki. Cuộc họp lịch sử được bảo mật đến mức tối đa đó, đánh dấu sự thay đổi lập trường của Mỹ – hoặc nói đúng hơn của vị tổng thống Mỹ đương nhiệm – ông Trump.
Thái độ “thay bạn, đổi thù” đó khiến Tây Âu sửng sốt, vì NATO – do Mỹ đứng đầu – là liên minh quân sự bảo vệ những quốc gia nhỏ, hội viên của NATO, nhiều nước là lân quốc của Nga, hoặc là thành viên của Liên Bang Nga Xô Viết ngày xưa – ngày mà Mỹ còn là thế lực Dân Chủ, chống Nga.
Không chỉ riêng Tây Âu sửng sốt, mà giới quân sự, chính trị Mỹ cũng bàng hoàng trước sự thay đổi toàn diện và nhanh chóng của Hoa Kỳ, do quyết định của một người: ông Trump.
Đại Tướng Jim Mattis từ chức với một lá thư phản đối thái độ của Trump sỉ nhục đồng minh Tây Âu để đi với Nga. Sau này Trump diễn dịch là Mattis không hề từ chức mà bị mất chức, bị ông ta sa thải.
Hành động bày tỏ bất mãn của Đại Sứ Darroch cũng giống như vậy; trong những báo cáo ông gửi về cho chính phủ Anh, Darroch dùng những chữ như “wacky” quái đản và “very stupid guy’’ anh chàng cùng ngu, cực ngốc để mô tả Trump.
Các bạn đồng sự của Darroch thích chí với những tĩnh từ ông dùng để mô tả Trump; họ cho là tư cách của một chính khách là phải tao nhã, kín đáo và trí thức.
Thật ra khác biệt giữa Trump và những vị tổng thống khác của Hoa Kỳ không chỉ giới hạn vào kiến thức, mà khác biệt còn thấy rõ trong tư cách, và tác phong hành xử của ông nữa. Trump coi thường giới lập pháp, tòa án, báo chí, và tương quan thế giới.
Trừ Nga, mà ông tỏ ra nể nang, những nước khác bị ông coi rẻ, và nội các của ông cũng coi rẻ.
Đại sứ Pháp, ông Araud kể lại giai thoại, ngoại trưởng Pháp muốn sang Mỹ gặp ngoại trưởng Mỹ, và Đại Sứ Araud liên lạc với Bộ Ngoại Giao Mỹ để yêu cầu một chương trình gặp gỡ giữa 2 vị ngoại trưởng. Ông chờ đợi suốt 2 tháng mà vẫn không được trả lời; cuối cùng ông phải hỏi lại và được trả lời là Ngoại Trưởng Mỹ Tillerson sẽ tiếp ngoại trưởng Pháp trong vòng 20 phút.
Ngoại trưởng Pháp sau đó hủy bỏ chương trình công du Mỹ.
Một giai thoại về đồng minh cũ, đồng minh mới của Trump cũng được nhắc lại, hôm 19 Tháng Mười Hai, 2018, Trump ra lệnh rút toàn bộ 2,000 quân Mỹ ra khỏi chiến trường Syria, nhường chiến trường cho quân Nga.
Ông quên không thông báo để Anh và Pháp cùng rút theo, vì quân của 2 nước đó chỉ đến Syria trong tinh thần đồng minh với Mỹ; trong tác chiến, 2 lực lượng Anh và Pháp cũng cần đến hỏa lực không yểm của Không Quân Mỹ.
Thái độ bỏ quên “đồng minh cu ki” ở lại chiến trường, khiến các quốc gia NATO đã thoái thác không hưởng ứng một cuộc tấn công vào lãnh thổ Iran của Trump.
Tôi cho là Đại Sứ Kim Darroch vụng vì việc ông gửi nặc danh những báo cáo của ông cho tờ Daily Mail khiến Tổng Thống Trump có thể phản đối với chính phủ Anh, và thủ tướng Anh phải triệu hồi ông về nước, và gửi một vị đại sứ khác sang thay thế.
Việc Darroch nên làm là sau khi từ chức để phản đối thái độ thay đổi của Trump, nên tuyên bố sẽ viết một quyển sách tố giác sự thay đổi có tác dụng thay đổi tình thế toàn cầu.
Việc làm đó có tác dụng hơn là việc tờ Daily Mail đăng những điện văn báo cáo vụn vặt không ký tên như Darroch đã làm. (Nguyễn Đạt Thịnh)
Video: Tin Trong Ngày Mới Cập Nhật
Copyright © 2018, Người Việt Daily News










