Chưa kiểm chứng: 34 con tin thiệt mạng
ALGIERS – Hôm Thứ Năm quân đội Algeria mở cuộc tấn công nhóm loạn quân Hồi Giáo đã bắt giữ một số con tin trong đó có 41 người nước ngoài ngày hôm trước ở một cơ sở dầu khí trong vùng sa mạc Sahara gần biên giới Libya.
Cơ sở In Amenas của Algeria trong vùng sa mạc Sahara, sản xuất khí đốt bằng sự hợp tác giữa Sonatrach (Algeria), BP (Anh Quốc) và StatOil (Na Uy). (Hình: AP/BP)
Những tin tức đầu tiên nhận được không thể xác định mức độ chính xác về tổn thất nhân mạng cho các bên. Loạn quân nói rằng họ bị máy bay trực thăng của Algeria đuổi theo khi rút khỏi cơ sở khí đốt In Amenas, có 49 người chết trong đó 34 con tin và 15 chiến binh Hồi Giáo.
Theo tin của truyền thông Algeria thì 15 con tin ngoại quốc và 30 Algeria đã chạy thoát.
Báo New York Times dẫn lời của một giới chức cao cấp Algeria, xác nhận là quân đội đã bao vây và tấn công loạn quân rút chạy bằng xe truck, phương tiện di chuyển quen thuộc mà các chiến binh hoạt động ở vùng sa mạc vẫn sử dụng. Giới chức này nói có 4 con tin được cứu thoát.
Toán loạn quân bắt con tin do Mokhtar Belmokhtar, dân Algeria, thủ lãnh một phe al Qaeda ở vùng sa mạc Bắc Phi được gọi tắt là AQIM (Al-Qaeda in Maghreb). Nhóm bắt cóc đưa ra một loạt yêu sách, từ đòi hỏi quân đội Pháp rút khỏi Mali và không được tiến đánh lên miền Bắc nước này nơi họ đang chiếm giữ, cho tới phản đối Algeria để Pháp sử dụng không phận đưa quân tới Mali, ngăn chặn dân tị nạn chạy qua biên giới và yêu cầu Algeria phóng thích các chiến binh Hồi Giáo bị bắt giữ trong những cuộc xung đột từ thập kỷ 1990 đến nay. Ðòi tiền chuộc mạng cũng có thể là một mục tiêu khác vì qua nhiều năm Belmokhtar đã từng thu được hàng triệu dollars bằng việc bắt giữ con tin.
Algeria nói cuộc khủng hoảng con tin ở Algeria đã kết thúc vào buổi chiều, lực lượng đặc biệt của quân đội Algeria có trực thăng yểm trợ đã giải tỏa được căn cứ dầu khí In Amenas. Tuy nhiên Algeria vẫn chưa công bố con số tổn thất nhân mạng; trước đó Algeria đã khẳng định là không thương thuyết với loạn quân, và không quốc gia nào được thông báo về cuộc hành quân.
Truyền hình Algeria nói 4 con tin chết, 2 Anh và 2 Philippines, 600 con tin được giải thoát. Một phát ngôn viên của nhóm loạn quân Qatiba nói với thông tấn xã Mauritania là 35 con tin và 15 chiến binh của họ, kể cả chỉ huy trưởng Abou El Baraa thiệt mạng. Qatiba (Lữ Ðoàn Máu) do Mokhtar Belmokhtar mới vừa thành lập hồi Tháng Mười Hai năm ngoái.
Cho đến quá nửa đêm Thứ Năm/Thứ Sáu ở Phi Châu, vẫn chưa có tin tức gì chính xác và chi tiết về vụ giải cứu con tin ở Algeria. Thông tấn xã nhà nước APS loan báo 600 công nhân Algeria và 4 người ngoại quốc – 2 Scotland, 1 Pháp, 1 Kenya – được giải thoát.
Thông tấn xã Pháp AFP dẫn lời các giới chức Algeria cho biết quân đội vẫn chưa kiểm soát hoàn toàn cơ sở In Amenas và các cuộc lục soát hãy còn tiếp tục.
Theo ABC News, các giới chức Hoa Kỳ nói 5 công dân Mỹ sống sót và đã rời khỏi Algeria.
Chính phủ Ireland xác nhận một công dân của họ được giải thoát. Nhật Bản xác nhận 3 công dân Nhật được giải thoát nhưng còn 14 người khác chưa có tin tức.
Chủ biên chính trị Nick Robinson của BBC nói rằng chính phủ Anh còn đang đợi thông tin từ chính quyền Algeria về số công dân Anh thiệt mạng, bị thương và mất tích.
Tuy nhiên chi tiết về vụ đột kích của binh sĩ lực lượng đặc biệt Algeria dần dần được rõ hơn.
Theo APS, quân đội Algeria bao vây cơ sở dầu khí từ ngày hôm trước đã nổ súng khi hai xe truck chở một số người không rõ là bao nhiêu, tìm cách chạy thoát khỏi nơi đây. Phía Hồi giáo khủng bố nói với truyền thông Mauritania là quân đội Algeria bắn từ trực thăng xuống.
Thủ Tướng Na Uy Jens Stoltenberg cho biết thủ tướng Algeria giải thích với ông là chính quyền Algeria đã cố gắng tìm giải pháp nhưng không đi đến kết quả gì và không có sự chọn lựa nào khác hơn vào lúc sáng sớm.
Thủ Tướng Na Uy David Cameron được biết về cuộc tấn công đã dang diễn ra vào lúc 11.30 GMT khi ông gọi điện thoại cho thủ tướng Algeria. Phát ngôn viên của ông nói rằng không một chính phủ ngoại quốc nào được báo trước về cuộc đột kích. Nhật Bản phản đối hành động khi Algeria chưa có biện pháp bảo đảm sinh mạng các con tin, còn Hoa Kỳ yêu cầu làm sáng tỏ việc này.
Theo lời bộ trưởng Nội Vụ Algeria, ông Daho Ould Kablia, thì toán khủng bố thuộc lực lượng của Mokhtar Belmokhtar, một thủ lãnh AQIM nhưng đã tách rời các lãnh đạo al-Qaeda không rõ vì lý do gì. Toán này từ Libya xâm nhập qua Algeria đến cơ sở dầu khí Tigantourine gần biên giới, cách In Amenas 25 dặm về phía Tây Nam và cách thủ đô Algiers 800 dặm về phía Ðông Nam.
Công ty dầu lửa Anh Quốc BP điều hành cơ sở này, hợp tác với Statoil của Na Uy và công ty quốc doanh Sonatrach của Algeria. (HC)
