ENNIKISLLEN, Bắc Ireland (AP) – Những giới chức cao cấp trong phái đoàn tháp tùng Tổng Thống Obama ở hội nghị thượng đỉnh G-8 hôm Thứ Ba cho biết Hoa Kỳ sẽ khởi sự hòa đàm chính thức với Taliban ở Qatar tuần này.
Tổng Thống Hamid Karzai bắt tay ông Tổng Thư Ký NATO Anders Fogh Rasmussen (trái) trong cuộc họp báo sau buổi lễ Afghanistan tiếp nhận trách nhiệm an ninh quốc nội từ lực lượng quốc tế do Hoa Kỳ dẫn đầu qua 12 năm chiến tranh. (Hình: AP/Rahmad Gul)
Đại diện Mỹ và Taliban sẽ thảo luận song phương rồi ít ngày sau đó Hội Đồng Hòa Bình Cao Cấp thay mặt chính quyền Afghanistan của Tổng Thống Hamid Karzai sẽ đến tham gia.
Các giới chức Mỹ nhấn mạnh rằng Hoa Kỳ chỉ đóng vai trò “điều giải viên” và “căn bản của tiến trình hòa đàm không phải là cuộc thảo luận giữa Hoa Kỳ và Taliban”. Theo lời giải thích thì “cốt lõi của hòa đàm là giữa hai phía người Afghanistan mà mức tin cậy lẫn nhau có thể thấy là rất thấp”.
Theo tờ Washington Post, các cuộc tiếp xúc bán chính thức đầu tiên giữa Mỹ và Talban ở Doha từ năm 2011 đã gián đoạn vào tháng 1 năm 2012 khi phe Taliban đổ lỗi không đủ tin cậy phía Hoa Kỳ. Tuy không có tiếp xúc trực diện nhưng những quan hệ gián tiếp vẫn được tiếp tục sau đó.
Hoa Kỳ đề nghị là trước khi bước vào hòa đàm chính thức, Taliban phải đưa ra tuyên bố 2 điểm: Thứ nhất không
sử dụng lãnh thổ Afghanistan để de dọa các quốc gia khác và thứ hai tán thành tiến trình hòa đàm.
Trong ba tuần lễ gần đây, phái đoàn Taliban do Tayeb al-Agha phụ tá của nhà thủ lãnh tinh thần Mullah Omar đã thương thuyết về lời tuyên bố ấy. Một giới chức Mỹ nói rằng trong ngày Thứ Ba, Taliban sẽ đưa ra tuyên bố ấy ở Doha.
Agha có lẽ sẽ là đại diện Taliban trong cuộc họp đầu tiên dự trù vào ngày Thứ Năm, với đại diện Hoa Kỳ là Douglas Lute, phổi hợp viên các vấn đề Nam Á của tòa Bạch Ốc và James Dobbins, người vừa được chỉ định là đại diện đặc biệt của bộ ngoại giao Hoa Kỳ ở Afghanistan và Pakistan.
Việc Taliban chính thức mở văn phòng đại diện chính trị tại Doha thuộc một trong những nỗ lực mà Hoa Kỳ đã thúc đẩy từ lâu. Tuy nhiên người ta chưa thể nào dự đoán được tình thế, bao gồm thời gian kéo dài và kết quả của cuộc hòa đàm.
Hôm Thứ Ba trong một buổi lễ tại học viện quân sự ở ngoại ô Kabul, liên minh NATO do Hoa Kỳ dẫn đầu đã chuyển giao hoàn toàn trách nhiệm an ninh quốc nội cho lực lượng 352,000 quân đội và cảnh sát Afghanistan.
Nhưng trước đó, một vụ nổ bom lớn xảy ra ở Kabul nhắm vào đoàn xe của Mohammad Mohaqiq, giáo sĩ Hồi Giáo Shiste, thành viên Hội Đồng Hòa Bình Cao Cấp của Tổng Thống Karzai. Giáo sĩ Mohaqiq không hề hấn gì nhưng nhiều vệ sĩ bị thương và ít nhất 3 thường dân chết, 21 bị thương. (HC)
