PHNOM PENH, Campuchia (NV) – Không có đối thủ, Hun Sen gần như chắc chắn sẽ tiếp tục nắm quyền trong một cuộc tranh cử đang tiến hành tại Campuchia.
Người dân thủ đô Phnom Penh nói với đài BBC họ cho rằng Đảng Nhân Dân Campuchia (CPP) sẽ đương nhiên có đủ 125 ghế trong Quốc Hội.
Sau 38 năm cai trị, Hun Sen vẫn không gặp phải thách thức đáng kể nào khi đảng đối lập đáng tin cậy duy nhất đã bị loại trừ vào Tháng Năm.
Giới phê bình đã gọi cuộc bỏ phiếu này chỉ là dân chủ giả hiệu.
Một cử tri ở Phnom Penh trả lời phỏng vấn đài BBC trong tuần: “Cuộc tranh cử năm nay không tự do và cũng không công bằng, vì không có đảng phái chính trị đối lập nào mạnh mẽ.”
Các nước Tây phương, bao gồm Hoa Kỳ, bày tỏ lo ngại về tính minh bạch của cuộc tranh cử. Nhằm bảo đảm cử tri đi bầu thật đông, kể cả khi không một ai có sự chọn lựa đảng phái, nhà nước này đã tuyên bố hình sự hóa bất kỳ nỗ lực nào tẩy chay hoặc làm hỏng lá phiếu.
Các nhà lập pháp phe đối lập đã thông tin về các cuộc đàn áp đầy bạo lực trong năm nay, cùng với Tổ Chức Theo Dõi Nhân Quyền đưa ra phúc trình cho thấy phe đối lập bị đe dọa và bắt bớ trong suốt thời gian diễn ra tranh cử.
Hồi Tháng Năm, Campuchia đã ngăn chặn kỹ thuật Đảng Candlelight, một đảng đối lập chính. Ủy Ban Tranh Cử Quốc Gia cho biết đảng này thiếu chứng từ, một thứ không cần thiết khi tổ chức tranh cử cấp địa phương vào năm ngoái.
Candlelight thắng 22% tổng số phiếu khi ứng cử cấp địa phương vào năm ngoái – các nhà phân tích nói Hun Sen e sợ đảng này sẽ đe dọa sựi cai trị của ông.
Sáng Chủ Nhật, 23 Tháng Bảy, ông Hun Sen đã có mặt sớm để bỏ phiếu, việc này là tín hiệu rõ ràng nhất về việc trao quyền cho con trai trưởng, Hun Manet – có thể diễn ra trong vài tuần tới. Người này đang nắm binh quyền và lãnh đạo chiến dịch tranh cử của CPP cùng cha mình.
Hun Sen ngày càng độc tài, các nhà phân tích chính trị nhận xét.
Đầu năm nay, Kem Sokha, một nhà lãnh đạo phe đối lập, bị buộc tội phản quốc và lãnh án tù 27 năm, và hãng tin Voice of Democracy (Tiếng Nói Dân Chủ) bị đóng cửa.
Các nhà phân tích cho biết đã qua hai kỳ tranh cử liên tiếp, Hun Sen muốn loại trừ các thể chế dân chủ và làm tê liệt phe đối lập trước ngày bỏ phiếu.
Năm 2018, Campuchia chứng kiến Đảng CPP thắng hết 125 ghế trong Quốc Hội sau khi tòa án kiểm soát chính trị giải tán các liên minh đối lập.
Mười bảy đảng còn lại đều tham gia tranh cử năm nay, nhưng hầu như tất cả đều quá mỏng manh, hoặc phải đứng chung hàng ngũ với đảng cầm quyền để được nhìn nhận là đáng tin cậy.
Cuộc tranh cử diễn ra khi kinh tế Campuchia bấp bênh – người dân vật lộn với giá nhiên liệu leo thang, đồng lương thì trì trệ mà nợ thì tăng không ngừng.
Mặc dù đang vận động tái tranh cử, Hun Sen cũng ra hiệu đây có thể là nhiệm kỳ cuối cùng của ông. Năm 2021, ông từng ngỏ ý trao quyền cho con trai trưởng, hiện đang nắm binh quyền Quân Đội Hoàng Gia Campuchia.
Han Manet ứng cử lần đầu tiên cho một ghế trong Quốc Hội của kỳ tranh cử này và dẫn đầu đại hội đảng trong ngày cuối cùng vào Thứ Sáu, 21 Tháng Bảy, ở Phnom Penh.
Tiến trình chuyển giao quyền lực vẫn chưa được công bố cho đến Thứ Năm, 20 Tháng Bảy, khi ấy Hun Sen báo hiệu con trai ông “có thể” làm Thủ Tướng trong ba hoặc bốn tuần tiếp theo.
Đảng Hun Sen cầm quyền đã thắng tổng cộng sáu kỳ tranh cử tổ chức năm năm một lần từ thập niên 1990, lúc đó Liên Hiệp Quốc đang giúp đỡ quốc gia Đông Nam Á 16 triệu dân này trở thành một nền dân chủ hoạt động hiệu quả sau nhiều thập niên nội chiến và dưới sự cai trị của chế độ diệt chủng Khmer Đỏ.
Bốn thập niên trôi qua, Hun Sen đã củng cố quyền lực bằng việc kiểm soát quân lực, cảnh sát và các nhà tài phiệt. Giới quan sát cho biết ông đã trừ khử đối thủ bằng cách thu nạp, bỏ tù hoặc đày đi lưu vong. (TTHN)
