JERUSALEM, Israel (NV) – Sau nhiều năm đàm phán, Việt Nam mới đây ký hợp đồng mua hai vệ tinh do thám quân sự của Israel mà lần này nhiều phần họ không hủy hợp đồng như từng xảy ra.
Báo Haaretz của Israel viết như vậy ngày 3 Tháng Ba và nói Tập Đoàn Israel Aerospace Industries (IAI) đã ký hợp đồng cung cấp cho cơ quan tình báo quân sự Việt Nam hai vệ tinh do thám với giá $680 triệu. Việc mua sắm này sẽ giúp Hà Nội đối phó với các trò khiêu khích của Bắc Kinh ở Biển Đông.
Nguồn tin của báo Haaretz nói các cuộc đàm phán cho thương vụ này đã kéo dài mấy năm qua khi thì nghiêm chỉnh, khi thì ra vẻ không sốt sắng. Để đạt được thỏa thuận với Việt Nam, tập đoàn IAI đã phải cạnh tranh với các nhà sản xuất vệ tinh Thales của Pháp, Lockheed Martin của Mỹ với những điều kiện khá hấp dẫn. Trong một thời điểm, Nga cũng đã chào bán các vệ tinh của họ với giá rất rẻ.
Theo hợp đồng nói trên, IAI sẽ cung cấp cho Việt Nam một vệ tinh chụp hình quang học và một vệ tinh khẩu độ tổng hợp có khả năng chụp hình mặt đất ngay cả ban đêm hoặc hoàn toàn bị mây che phủ. Giá của mỗi vệ tinh không bao gồm các cơ sở phóng là $300 triệu, một cái giá bị giới chuyên gia trong ngành không gian kêu là đắt quá đáng.
Báo Haaretz nói nước Việt Nam đang do đảng Cộng Sản kiểm soát. Mặc dù mấy đời lãnh tụ đảng CSVN liên tiếp nhau cho đến nay, đều cả quyết chống tham nhũng, gồm cả ăn hối lộ, nhưng hiện tượng xấu xa này vẫn tràn lan ngay cả cấp cao nhất. Điều này cho thấy báo chí Israel cũng hiểu biết khá rõ về “quốc nạn nội xâm” ở Việt Nam.
Báo Israel từng cho hay bà Nguyễn Thị Thanh Nhàn, chủ tịch công ty AIC là kẻ môi giới mua bán võ khí giữa Việt Nam với Israel. Bà đã trốn ra nước ngoài từ Tháng Năm, 2022, sau khi có tin bị khởi tố về các vụ hối lộ để trúng thầu xây cất và mua sắm tại nhiều tỉnh thành ở Việt Nam gồm cả Đồng Nai, Quảng Ninh, thời gian ông Phạm Minh Chính còn làm bí thư Tỉnh Ủy. Các quan chức địa phương bị khởi tố vì ăn hối lộ còn bà Nhàn bị báo Đức nói đang trốn ở nước này với bản án khiếm diện 30 năm tù. Báo Israel từng nói bà Nhàn có một con riêng với ông Phạm Minh Chính.
Israel đã bán nhiều loại vệ tinh khác nhau từ vệ tinh gián điệp, vệ tinh thời tiết và nghiên cứu, vệ tinh viễn thông cho 23 nước trên thế giới.
Theo báo Haaretz, Việt Nam muốn mua vệ tinh do thám của Israel vì họ có những mối âu lo đối với láng giềng phương Bắc, là Trung Quốc. Năm 1979, Trung Quốc xua quân tràn qua biên giới sáu tỉnh phía Bắc. Cuộc chiến dữ dội chỉ kéo dài hai tháng nhưng những trận đánh lẻ tẻ và căng thẳng ở biên cương hai nước còn kéo tới năm 1990 mới dứt.
Các âu lo của Hà Nội lại càng gia tăng trong bối cảnh Bắc Kinh gia tăng áp lực, chuẩn bị đánh chiếm Đài Loan bằng võ lực, đồng thời, Bắc Kinh khiêu khích, đe dọa các nước nhỏ phía Nam trong vấn đề tranh chấp chủ quyền biển đảo tại Biển Đông.
Trung Quốc chèn ép, tấn công tàu đánh cá, tàu cảnh sát biển, tàu tiếp tế dân sự của Philippines ở các bãi đá ngầm thuộc quần đảo Trường Sa. Họ cho tàu Hải Cảnh, hàng đoàn tàu dân quân biển tới trấn giữ các bãi đó dù nằm hoàn toàn trong vùng biển đặc quyền kinh tế của Philippines, theo Công Ước Quốc Tế về Luật Biển (UNCLOS), ngang ngược cậy quân sự hùng mạnh, lấy cớ chúng là tài sản của ông cố ông tổ họ để lại từ thời xa xưa.
Bảy bãi đá ngầm ở Trường Sa mà Trung Quốc cướp của Việt Nam năm 1988 đã được họ bồi đắp, xây dựng thành bảy đảo nhân tạo khổng lồ, trang bị võ khí tối tân, phi đạo cho những phi cơ quân sự lớn nhất sử dụng, giúp họ khả năng khống chế một vùng rộng lớn của Biển Đông, xa hẳn đại lục Trung Quốc.
Những ngày cuối năm 2024, truyền thông quốc tế cho hay, IAI đang nhắm đến việc thành lập liên doanh với một công ty Việt Nam vào năm 2025 và hoạt động của họ sẽ bao gồm cả chuyển giao công nghệ để phát triển trang thiết bị quân sự, trong vòng năm năm tới, theo hãng tin Bloomberg. Nguồn tin này còn dẫn lời một viên chức IAI nói “Việt Nam sẽ trở thành thị trường quan trọng của IAI trong tương lai.” (NTB) [kn]
