Châu Long (Kỳ 29)


LGT:
Lưu Bình – Dương Lễ là một truyện cổ tích quen thuộc của người Việt Nam, đã được dựng thành những vở chèo, tuồng, và kể lại qua 788 câu thơ lục bát. Nhà văn Mai Khanh đã tiểu thuyết hóa thành truyện Châu Long, mà Người Việt hân hạnh giới thiệu cùng quý vị độc giả trên trang báo và mạng Người Việt Online.


 


Kỳ 29


 


Gã thiếu niên đợi Lễ thở ra hết khói trả lại điếu, mới hỏi:


– Anh ở xa mới về làng à… tôi chưa gặp anh bao giờ.


– Vâng, tôi mới ở xa về thăm mấy người bà con, mà sao cái gì cũng thay đổi cả, ngày xưa, mùa này, bao nhiêu các bà, các cô ra nhổ cỏ, bón xới cây, năm nay chắc các cô ấy đi lấy chồng hết cả rồi.


Gã ấy tên là Lương! Chép miệng nói: Mỗi năm mỗi tuổi, như đuổi xuân đi! Các cô ấy… cô thì đi lấy chồng, con bồng, con bế, cô thì đã góa bụa, cô thì vì hoàn cảnh bắt buộc phải rời quê hương… nói đến đây, Lương nhìn lên trời, mấy đám mây theo gió bay từ từ qua làng… anh nghĩ, không biết đám mây này sẽ bay tới đâu?… Xa vào đâu?… rồi tan rã!


Lễ hỏi:


– Anh là người làng Kim Dôi?


– Không! làng Ngọc Dôi!


Một hy vọng trong tim Lễ.


– Ngày xưa tôi có làm giúp cho một bà ở làng Ngọc Dôi, bà ta tên là… Vờ ngẫm nghĩ…


Lương vội nói:


– Bà Tú phải không?


Giá có một mình Lễ đã reo lên, xong cố làm vẻ tự nhiên.


– Vâng, đúng bà Tú Châu, có cô con gái tên Châu Long, anh cũng quen à? Bà tử tế với tôi lắm, cô con gái thật dễ thương. Không biết bà Tú đi đâu, mà hôm tôi về làng có rẽ vào chào bà… thì nhà đóng cửa, có vẻ bỏ hoang, anh có biết mẹ con bà dọn nhà đi đâu không?


Lương không biết Lễ, khi Lễ làm việc cho bà Tú, vì ít khi mẹ con bà Hậu đến chơi nhà bà Tú, vì cả hai gia đình cùng bận việc đi làm để sinh sống, Lễ thì sau khi làm việc còn phải đi học ở nhà cụ Ðồ ở làng bên, mà Lễ cũng không bao giờ tò mò hỏi đến họ hàng nhà bà Tú!


Lương ngắm Lễ từ đầu đến chân… biết không phải là tay sai của ông Lý, hay ông Huyện dò tìm Châu Long.


Dắt tay Lễ đến sau bụi ruối, cho đỡ bị gió lạnh, rồi kể hết đầu đuôi chuyện gia biến của mẹ con Châu Long.


Bà Tú đã mất gần năm nay… trước khi chết, bà ốm liệt giường, Châu Long phải nghỉ chợ ở nhà, tiền hết, mẹ ốm, nó phải bán hết ruộng vườn, nhà cửa.


Mộ bà Tú không xa lắm, nếu anh muốn, ta sẽ đến thắp hương, khấn bà phù hộ cho Châu Long.


Lòng Lễ đau như cắt. Trời ơi! Bà Tú đã xa lánh cõi trần, anh về đây muộn quá! Anh muốn òa ra khóc, xong cổ anh nghẹn ngào…


– Thế Châu Long ở đâu?


Lưỡng lự hồi lâu… Lương nói:


– Nàng đi tìm người cô họ trong kinh thì phải!


Lễ đoán ngay là Châu Long đi tìm mình, một phút còn ở đây… là một ngày xa Châu Long, anh muốn mọc cánh, bay cao vào kinh tìm nàng… mà kinh thành rộng rãi, bao la… kẻ hiền thì ít… người dữ thì nhiều. Châu Long của anh ra đi từ gần một năm nay! Nàng ở đâu? đã tới kinh đô… hay còn lưu lạc nơi nào?


Tấm thân bồ liễu, vì anh mà phải chịu bao nỗi đắng cay. Nếu anh thi đậu khoa trước… nếu anh không đi tìm Lưu Bình, có phải anh đã về trước khi gia đình của Châu Long tan nát!


Con tạo khắt khe! Trời già độc địa sinh ra bao điều rắc rối, cản trở duyên anh!


Lễ còn đang thương thân tủi phận… tơ lòng dứt, rối! Thì Lương lại nói:


– Nào, anh có đi với tôi không?


Lễ gật đầu, lặng lẽ đi theo Lương, Lương tạt qua nhà, lấy bó hương, rồi cùng Lễ rảo bước ra cánh đồng thanh vắng, Lễ đi như một mất hồn, lòng anh tan rã, anh thương Châu Long quá, tới trước ngôi mộ, Lương thắp hương cắm xuống ụ đất cỏ xanh phủ kín, anh vái ba lạy, rồi tránh ra cho Lễ vào vái, Lễ vái như một cái máy, lòng anh… tim anh… đâu có ở đây!


Lương vỗ vai Lễ nói: Thôi, bà Tú đã trả xong nợ đời, anh có lòng thành về thăm mộ. Chắc bà Tú hiểu thấu lòng anh, mình về đi… kẻo trời tối rồi.


Lễ quên cả chào Lương, quay gót ra về… anh đi như người chạy trốn… về tới nhà anh thu xếp khăn gói, xin từ tạ hai vợ chồng Cụ Lưu, để vô kinh ngay, họ Lưu giữ làm sao cũng không được.


Anh hứa: Sau này anh làm nên, sẽ thay Lưu Bình mà trả hiếu cho bạn.


Bà cụ nắm cơm, rang muối vừng, bọc vào cái mo cau, để anh đem lên đường ăn cho đỡ dạ, Cụ Lưu thì mò mẫm, tìm ra cái nghiên bút bằng gỗ mun trạm khảm ngày xưa, cầm đưa cho Lễ.


– Bây giờ tôi mù lòa, con trai thì đi đâu mất, vật này… của gia bảo, tôi kính tặng cậu. Khi nào tôi trăm tuổi, nếu Lưu Bình còn sống, nhờ cậu trao lại cho nó, và nhờ cậu nói với nó là, chúng tôi tha hết tội lỗi của nó… nếu tổ tiên tôi còn phúc đức, thì nó sửa lại tính tình, cố làm cho chúng tôi khỏi tủi lòng trông cậy vào nó…


Rồi hai ông bà tủi thân khóc sướt mướt…


Lòng Lễ nặng như chì, nghĩ đến sự đời mà ngao ngán!


Mới bước chân vào đời… mà hai vai đã phải gánh nặng cương thường…


Mà một mình chỉ biết than thở với bóng lúc đêm khuya!


*


Châu Long ngụ trong chùa đã gần một năm trời. Nàng không bỏ phí thì giờ.


Vị sư hết tâm dạy dỗ nàng, lúc không học thì làm thêm gặt hái… lấy chút tiền để dành, để có dịp vô kinh tìm Lễ.


Mỗi ngày, đèn nhang cửa Phật, nàng chỉ tụng niệm cho linh hồn cha mẹ được siêu thoát, cho Lễ học thành danh toại, cho một ngày được đoàn tụ cùng Lễ…


Từ trong chùa cho đến ngoài làng, ai cũng yêu kính nàng, không ai dám bảo nàng là nhi nữ. Nàng ăn nói đoan trang, đàm đạo cùng với thầy như người đạo hữu, mỗi khi nàng ngỏ ý xin đi… thì vị sư buồn rầu khuyên nàng cố ở lại đợi có dịp may, gặp người đưa thẳng tiến kinh, chứ bây giờ đường xa thăm thẳm, thân học trò mảnh khảnh, làm sao đi nổi một mình.


Hôm nay ngày rằm, trong chùa rộn rã, sư cụ có người bạn quý ở xa sắp tới, người bắt quét dọn sạch sẽ, để đón tiếp bạn hiền.


Tiểu Pháp tâm, đầu tắt mặt tối, bà vãi ra vườn cắt cây rau cải thật ngon, hái mướp, thái cà, làm như nhà có tiệc to lắm.


Châu Long phải dọn dẹp thư phòng, án thư, tràng kỷ, sách vở giấy bút, văn phòng tứ bảo, mực tầu… bút lông…


Trong thư phòng bóng lộn. Chiều hôm ấy, khách thập phương đã ra về cả…


Nhà sư đang xén mấy cành mẫu đơn. Bỗng… ngoài cửa chùa.


Một người trạc tuổi nhà sư, mặt mũi hiền lành, sáng sủa, dáng điệu nghiêm trang, bước vào chùa.


Người ấy ngừng chân trước giẫy hành lang… ngắm sư cụ… rồi buột miệng gọi:


– Trần Thiếu Tâm!


Báo Người Việt hoan nghênh quý vị độc giả đóng góp và trao đổi ý kiến. Chúng tôi xin quý vị theo một số quy tắc sau đây:

Tôn trọng sự thật.
Tôn trọng các quan điểm bất đồng.
Dùng ngôn ngữ lễ độ, tương kính.
Không cổ võ độc tài phản dân chủ.
Không cổ động bạo lực và óc kỳ thị.
Không vi phạm đời tư, không mạ lỵ cá nhân cũng như tập thể.

Tòa soạn sẽ từ chối đăng tải các ý kiến không theo những quy tắc trên.

Xin quý vị dùng chữ Việt có đánh dấu đầy đủ. Những thư viết không dấu có thể bị từ chối vì dễ gây hiểu lầm cho người đọc. Tòa soạn có thể hiệu đính lời văn nhưng không thay đổi ý kiến của độc giả, và sẽ không đăng các bức thư chỉ lập lại ý kiến đã nhiều người viết. Việc đăng tải các bức thư không có nghĩa báo Người Việt đồng ý với tác giả.

‘Người Đọc và Người Viết,’ một tác phẩm mới của Hai Trầu-Lương Thư Trung

Với 95 bài viết về nhiều tác giả và tác phẩm, “Người Đọc và Người Viết” là một tập tiểu luận nhận định văn học của Hai Trầu-Lương Thư Trung.

Nhạc sĩ Ngọc Chánh, từ soạn sách nhạc tới phát hiện ca sĩ Minh Hiếu

Trong sinh hoạt âm nhạc suốt 20 năm (1954-1975) tại miền Nam Việt Nam, rất nhiều người biết tên tuổi nhạc sĩ Ngọc Chánh.

Lục bát sinh nhật

Mỗi sinh nhật tôi lại nhớ đến bài thơ ấy của Cung Trầm Tưởng. Mỗi đêm mưa tôi lại đọc bài thơ ấy của Cung Trầm Tưởng. Đó là mùa mưa Sài Gòn. Đó là Sài Gòn của chúng tôi.

Một trung đội trưởng Nghĩa Quân

VNCH mà điên cuồng chống Cộng thì đâu có chính sách chiêu hồi, đâu có bắt tù binh cả trăm ngàn nuôi ăn cho mập rồi trao trả? Thằng cha này chắc chưa bao giờ cầm súng!

Một nén nhang cho ngày Tháng Tư Ðen – Thơ Nguyễn Xuân Nghĩa

Người bắn anh có thể là bạn tôi/ Một gã thanh niên miền Bắc/ Cũng có thể là tôi/ Tôi cũng bị buộc vào Nam “đánh giặc.”

Phố Hoài – Thơ Phùng Hiếu

Hoàng hôn nghiêng phố cổ/ Bóng em nghiêng sông Hoài/ Tóc dài em nghiêng phố/ Ta nghiêng về bên nhau.

Gióóóóóó… – Thơ Trần Vấn Lệ

Hôm nay... nắng mà lạnh... và gió... như gió lộng./ Cái ao nhỏ nổi sóng, biển chắc là bạc đầu!

Ngày 30 Tháng Tư

Tôi là một người Việt Nam, sống và lớn lên, trưởng thành trong thời buổi ấy, thời buổi đau thương nhất của đất nước, nay lại sống suốt 29 năm trong chế độ, sắp sửa 30 năm...

Ngủ đi con – Thơ Đặng Tiến Đạt

Quằn quại khóc than, làm sao khô suối lệ/ Con đâu rồi, con ơi, con ở đâu?/ Chưa vào đời đã thắm đỏ mái đầu/ Cha mẹ chôn con, chôn từng khúc ruột...

tình yêu? – Thơ Lê Minh Hiền

làm gì có tình yêu/ khung cửa đời hé mở/ lối đi... về thiên thu