‘Trăng Sáng Đồi Thông’ về thăm ngôi mộ nàng

Ngành Mai

Bìa cuốn bài ca “Trăng Sáng Đồi Thông.” (Hình: Ngành Mai sưu tập)

Dĩa hát tân cổ giao duyên “Trăng Sáng Đồi Thông” do hãng dĩa Continental phát hành “không gặp thời.”

Tháng Tám, 1968, năm Mậu Thân, chiến sự vẫn còn tiếp diễn ở nhiều nơi, nhưng hãng dĩa Continental do nhạc sĩ Nguyễn Văn Đông điều hành cũng không ngại tình hình, đã cho phát hành dĩa hát tân cổ giao duyên “Trăng Sáng Đồi Thông” do Hà Thanh và Thanh Hải trình bày, và được một số đại lý ở các tỉnh nhận gởi bán.

Tình tiết nội dung câu chuyện xảy ra ở một nơi nào đó vùng cao nguyên, chứ không hẳn là ở Đà Lạt, do lâu nay hễ nói tới đồi thông là người ta nghĩ ngay đến Đà Lạt. Chớ thật ra ở Pleiku hay Quảng Đức (bây giờ gọi là Đắk Nông) cũng có nhiều rừng thông hoang dã.

Đây là câu chuyện tình giữa người chiến sĩ Cộng Hòa và cô gái gánh gạo góp sức cho chiến binh đang chiến đấu ở vùng rừng thông gió lạnh. Chàng và nàng thệ ước trăm năm, dù gian khổ cũng không thay lòng đổi dạ.

Là thân nhi nữ má hồng, nàng cũng hòa mình vào lửa đạn để bảo vệ quê hương, đã hy sinh và yên giấc ngàn thu tại một đồi thông lạnh lẽo. Nhưng rồi chàng trai chiến binh lại lên đường ra biên ải tiếp tục chiến đấu, và sau bao ngày khói lửa chàng về tìm lại đồi thông năm xưa giữa một đêm trăng sáng. Đốt ba nén nhang bên ngôi mộ đất, chàng hẹn khi biên thùy im tiếng súng sẽ về xây lại mộ người yêu bên cội thông già.

Là một câu chuyện tình thơ mộng, khá đẹp, cũng như cái chết của người con gái trong câu chuyện này đầy ý nghĩa cao đẹp, khác với đôi trai gái cùng nằm xuống ở đồi thông gần Hồ Than Thở Đà Lạt, mà văn nhân thi sĩ đã huyền thoại hóa câu chuyện, và bản nhạc “Đồi Thông Hai Mộ” ra đời phổ biến cùng khắp.

Tóm lại bài tân cổ giao duyên “Trăng Sáng Đồi Thông” rất hay, mang nhiều ý nghĩa tốt đẹp. Nhưng tiếc rằng bài ca ra đời nhằm năm Mậu Thân nên dĩa hát không tiêu thụ được nhiều, mà cuốn bài ca thì do tình hình không yên ổn, phổ biến chẳng bao nhiêu.

Dưới dây là bài tân cổ giao duyên “Trăng Sáng Đồi Thông,” tân nhạc của Hồng Vân, vọng cổ của Yên Sơn.

Nhạc:

Đêm dần buông lúc rừng vừa ngủ yên,
Lúc trăng soi đầu núi.
Nhìn không gian lòng tôi như cõi trống,
Mây trắng buồn nhẹ trôi.
Thương nhớ lại người em xưa gánh gạo,
Hôm nào cho chiến binh.
Nhưng nửa xuân vội đi theo khói chiến,
Dở dang trong cuộc đời.

Vọng Cổ:

1-Cuộc đời người thiếu nữ đang xuân, mới hôm nào chung vai góp sức tiếp tế cho binh ta tiêu diệt lũ quân thù… Giữa lúc đạn bay khói lửa mịt mù… Nàng đã hy sinh không phân biệt mình là nhi nữ đem má hồng để bảo vệ quê hương. Chốn biên thùy khói đạn mờ vương quân ta dành lại từ đường đê tấc đất, nàng cũng hòa mình trong các chiến binh đuổi quân thù khỏi bờ ranh chiến lũy.

2-Có những đêm đông gió lùa vai áo chiến nguyệt tàn canh nghiêng bóng rọi biên thùy… gác lại yêu đương vui dưới quân kỳ… Suốt tháng quanh năm tay ghì trên bá súng, nhưng có lúc thanh nhàn cũng nhớ lại cô gái đồi thông? Đã cùng tôi thệ ước trăm năm dù gian khổ không đổi thay lòng chung thủy. Rồi tôi ra đi xây đời ngoài biên ải, đã mấy thu rồi chưa lại viếng đồi xưa.

Lối:

Đồi cũ hôm nay buồn lặng lẽ,
Gió đêm về vương kẻ lá cành cây,
Đã ba năm rồi cách biệt nơi đây,
Nhưng lòng chẳng đổi thay lòng chung thủy.

Thơ:

Trăng vẫn mơ màng treo lửng lơ,
Người xưa đã vắng tự bao giờ,
Tiếng dế nỉ non hờn trong gió,
Như tiếc thương người nơi giới ba.

Vọng Cổ:

5-Tôi đã về đây sau bao ngày khói lửa, tìm lại đồi xưa đã hoang vắng đêm tàn… Trăng vẫn mờ soi trên cỏ nội hoa ngàn… Dòng suối trong đêm vẫn mơ màng phẳng lặng, vẫn im lìm theo năm tháng buồn trôi. Nhìn đêm về như tan nát lòng tôi, bao kỷ niệm ngàn đời không thay đổi, nhưng người tôi yêu đã về bên kia thế giới để lại lòng tôi bao khúc hận ly sầu.

Nhạc:

6-Đồi thông reo tựa như bao tiếng khóc,
Cho kiếp người hồng nhan,
Trăng đã tàn nàng ơi xin giã biệt,
Mong ngày sẽ tái lại,
Khi nào tan giặc tan như khói súng,
Về đây xây mộng nàng.

Anh sẽ về đây xin biên thùy im tiếng súng, xây lại mồ em dưới cội thông già. Vậy đây là ba nên hương thơm giã từ người trinh nữ.

Thơ:

Anh đi xây đắp Cộng Hòa,
Thái bình trở lại cội thông già thăm em. (Ngành Mai)

Lưu ý: Để mở âm thanh, xin bấm vào nút muted icon imagephía góc phải bên dưới của khung video.

Báo Người Việt hoan nghênh quý vị độc giả đóng góp và trao đổi ý kiến. Chúng tôi xin quý vị theo một số quy tắc sau đây:

Tôn trọng sự thật.
Tôn trọng các quan điểm bất đồng.
Dùng ngôn ngữ lễ độ, tương kính.
Không cổ võ độc tài phản dân chủ.
Không cổ động bạo lực và óc kỳ thị.
Không vi phạm đời tư, không mạ lỵ cá nhân cũng như tập thể.

Tòa soạn sẽ từ chối đăng tải các ý kiến không theo những quy tắc trên.

Xin quý vị dùng chữ Việt có đánh dấu đầy đủ. Những thư viết không dấu có thể bị từ chối vì dễ gây hiểu lầm cho người đọc. Tòa soạn có thể hiệu đính lời văn nhưng không thay đổi ý kiến của độc giả, và sẽ không đăng các bức thư chỉ lập lại ý kiến đã nhiều người viết. Việc đăng tải các bức thư không có nghĩa báo Người Việt đồng ý với tác giả.

Thanh Nam, giấc ngủ cô đơn

Nhà văn Thanh Nam tên khai sinh Trần Đại Việt, sinh năm 1931 tại Nam Định, Bắc Việt Nam, mất năm 1985 tại Seattle, Hoa Kỳ, vì bệnh ung thư.

Tuồng chiến tranh thịnh hành thời đầu thập niên 1950

Không hiểu do nhận định thế nào về nhu cầu giải trí, mà khán giả cải lương những năm đầu thập niên 1950 lại đổ xô đi coi tuồng chiến tranh.

‘Ánh Trăng’ của Nguyễn Xuân Thiệp – bài thơ như bút ký đời người

Thơ Nguyễn Xuân Thiệp là một làn gió mới thổi vào sinh hoạt văn học hải ngoại đầu 1990. Kết cấu thơ không cách tân thời thượng, nhưng mới.

Thơ Bùi Giáng ảnh hưởng Nguyễn Du, Huy Cận?

Bùi Giáng là một trong những thi nhân cách biệt với đám đông. Tuy vậy, tiếng thơ ông khởi đầu ít phổ cập đại chúng.

Nhân một cái phân ưu

Tháng Giêng, 2019, cũng khoảng tháng này nhà thơ Nguyễn Bính qua đời ngay nơi quê quán Nam Định của ông, nhưng vào năm 1965.

Sân khấu Hậu Tấn với tuồng chiến tranh hiện đại

Đoàn hát Hậu Tấn ra đời đầu năm 1950 và khi gánh Hoa Sen hình thành khai trương bảng hiệu (1951) thì Hậu Tấn rã gánh.

Thơ Trần Vấn Lệ – Ôi Sao Thơ Buồn Vậy

Có bóng bởi có hình...Có hình nên có bóng.../ Anh nhớ em, bất động...sao trời rớt thành sương!/ Em ơi, anh dễ thương...làm thơ như vậy đó...

Mỹ như Tôi

Nhưng nếu tôi cũng thấy không được thoải mái, chính là vì tôi không thể không tự hỏi: Đây là nước Mỹ nào vậy.

Thơ Hoa Nguyên – Cho hết thời lãng mạn

Ta lãng mạn cho hết thời lãng mạn/ Vẽ chân dung mình lên những củ khoai/ Ta lãng mạn cho hết đời bỉ vận/ Thơ về đâu quang gánh ở phương đoài

Một thứ tự do hoang dại

Lần đầu lên Đà Lạt, tôi được nghe kể là người Pháp trước kia đề ra những quy chế rất gắt gao cho việc xây dựng các biệt thự ở đây.