HÀ NỘI 3-9 (NV) .- Kinh tế Việt Nam sẽ tiếp tục suy thoái, thời gian khó khăn sẽ còn kéo dài trong hai năm nữa. Ngân sách đang hết sức gay go và không có nguồn bù đắp vì số lượng doanh nghiệp chết quá lớn.
Đó là nhận định của ông Trần Đình Thiên, một tiến sĩ kinh tế, hiện đang là Viện trưởng Viện Kinh tế CSVN. Ông Thiên đưa ra nhận định vừa dẫn trong cuộc tọa đàm với các thành viên của Hội Doanh nhân trẻ Việt Nam, diễn ra hôm 1 tháng 9, tại Hà Nội.
Nhân vật hiện là Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam loan báo, trong sáu tháng đầu năm nay, tại Việt Nam, có thêm 25,000 doanh nghiệp đóng cửa, ngưng hoạt động. Ông Thiên tỏ ra tiếc cho những doanh nghiệp này và đó cũng là lý do khiến ông thêm bi quan.
Tình trạng doanh nghiệp Việt Nam đóng cửa, ngưng hoạt động hàng loạt xảy ra từ năm 2011 và kéo dài cho tới nay. Theo ông Thiên, những doanh nghiệp mà nội lực yếu đã chết sớm, không đáng tiếc lắm, bởi đó là quy luật.
Tuy nhiên thật đáng tiếc và rất đáng lo khi từ đầu năm 2013 đến nay, có thêm 25,000 doanh nghiệp nữa “hy sinh”. Viện trưởng Viện Kinh tế CSVN nhận định, những doanh nghiệp mới chết và sắp chết đều là những doanh nghiệp tốt, họ đã cố gắng cầm cự, chống chọi với tình thế song “lực bất tòng tâm”.
Ngoài 25,000 doanh nghiệp đã chết từ đầu năm tới nay, người ta dự đoán, từ nay đến cuối năm, sẽ có thêm khoảng 15,000 – 20,000 doanh nghiệp nữa đóng cửa, ngưng hoạt động.
Trong vài tháng qua, chính quyền Việt Nam đưa ra nhiều số liệu và dự báo, theo đó, kinh tế Việt Nam sẽ bắt đầu hồi phục vào cuối năm nay.
Song bên cạnh những số liệu và dự báo lạc quan này, lại có nhiều số liệu cho thấy, kinh tế Việt Nam đang di chuyển từ bi đát tới… bế tắc.
Việt Nam đang vừa bội chi, vừa thất thu nghiêm trọng về ngân sách. Bảy tháng đầu 2013, bội chi lên tới 102 ngàn tỉ và gần như tất cả các địa phương đều đã thừa nhận, năm nay, thu cho ngân sách sẽ thất thu từ hàng trăm tỉ đến hàng chục ngàn tỉ. Sài Gòn hiện được xem là nơi dẫn đầu về thất thu ngân sách. Chính quyền thành phố này dự đoán, thất thu ngân sách của năm nay sẽ ở mức khoảng 20.000 tỉ đồng.
Trong cuộc tọa đàm với Hội Doanh nhân trẻ Việt Nam, ông Trần Đình Thiên nhận định, doanh nghiệp chết hàng loạt như thế thì lấy đâu ra tăng trưởng GDP! Ông Thiên cho rằng, hệ quả hiện tại có nguồn gốc từ “sự say sưa trong tăng trưởng” nên “chậm nhìn ra những vấn đề phải cơ cấu cho nền kinh tế”.
Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam gọi 2013 là “đáy tăng trưởng của 13 năm gần đây”. Theo ông ta, “kể từ khi đổi mới, chưa bao giờ kinh tế Việt Nam khó khăn như bây giờ”.
Hồi tháng 4 vừa qua, tại một hội thảo về “Ngân hàng và Doanh nghiệp”, do Phòng Công nghiệp Việt Nam (VCCI) tổ chức, ông Thiên đã từng nhận định: “Có nhiều thứ xấu hơn cả nợ xấu”. Lúc đó, khi hệ thống truyền thông tập trung chỉ trích hệ thống ngân hàng vì đã để “nợ xấu” (nợ không có khả năng thu hồi) quá lớn, ông Thiên cho rằng, quy trách nhiệm cho ngân hàng là đúng, vì ngân hàng sơ suất khi cho chủ đầu tư những dự án nhiều rủi ro vay tiền. Tuy nhiên, theo ông Thiên, chính phủ cũng phải chịu trách nhiệm về tình trạng nợ xấu gia tăng như hiện nay.
Ông Thiên nhắc rằng, đừng quên việc chính phủ từng khuyến khích nhiều doanh nghiệp vay tiền để thực hiện các công trình “đầu tư công”. Rồi sau đó chậm trễ thanh toán tiền cho các doanh nghiệp này, khiến nhiều doanh nghiệp khánh kiệt bởi phải trả lãi cao. Khoản nợ mà chính phủ còn thiếu các doanh nghiệp khi họ đứng ra thực hiện các công trình “đầu tư công” từ 2011 đến giữa năm 2013 được ước đoán là hàng trăm tỉ đồng.
Cũng theo Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam, “xấu hơn nợ xấu” còn là chuyện, thực tiễn kinh tế từ 2007 đến nay, không có điểm mới nào đáng kể. Xu hướng kinh tế chỉ càng ngày càng xấu.
Tình trạng không thể xác định chính xác tổng số nợ xấu cũng được ông Thiên xác định là “xấu hơn nợ xấu”, bởi khi “không có số liệu đáng tin cậy thì không thể xây dựng chiến lược đúng để giải quyết vấn đề”.
“Xấu hơn cả nợ xấu” còn là tình trạng quá nhiều doanh nghiệp được ông Thiên gọi là “lực lượng chủ lực của tăng trưởng” chết hàng loạt”.
Tuy nà cầm quyền Hà Nội tuyên truyền “kinh tế Việt Nam đang hồi phục và thoát đáy trong năm nay” nhưng Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam vẫn khẳng định đó là chuyện “còn xa với thực tế”. Theo ông Thiên, đó là “quyết tâm không thể nào thực hiện được” vì hai yếu tố quan trọng nhất là tín dụng và ngân sách nhà nước đều yếu. (G.Đ.)
