MIỀN TÂY (NV) – Mỗi năm, sạt lở đã “ngoạm” mất 500 héc ta đất của vùng đồng bằng sông Cửu Long, làm người dân ở nhiều tỉnh mất nhà và phập phồng lo “chạy lở.”
Một phần căn nhà của ông Lai Tấn Đủ đã bị sóng biển đánh sập. (Hình: Người Lao Động)
Người Lao Động ngày 13 tháng 4, dẫn tin từ Bộ Nông Nghiệp cho biết, với trên 700 cây số bờ biển, khu vực miền Tây hiện có 265 điểm sạt lở bờ sông, bờ biển với tổng chiều dài 450 cây số, trong đó có 20 địa điểm đang sạt lở liên tục. Sạt lở đã ăn 500 héc ta đất của vùng miền Tây với tốc độ dọc theo bờ biển lên đến 30-40 mét/năm.
Tại cửa biển Gành Hào, huyện Đông Hải, tỉnh Bạc Liêu, cách đây hơn 20 năm, từ bờ kè chắn sóng hiện tại đi xuyên qua một cánh rừng phòng hộ, rồi thêm một dải đất trống khoảng hơn 500 mét nữa mới thấy được nước biển, nhưng giờ đây, sóng biển ngoạm mất đất đai, rừng phòng hộ và tiến vào sát thị trấn đông đúc này, đe dọa cuộc sống của 4,000 hộ dân. Trong khi đó, đoạn kè chắn sóng hàng trăm tỷ đồng được xây từ năm 2000 dường như không còn đủ sức chống chọi với những cơn sóng hung tợn.
Tình trạng xói lở bờ biển ở tỉnh Kiên Giang cũng ngày càng diễn ra nghiêm trọng do diện tích rừng phòng hộ bị thu hẹp. Nhiều hộ dân đã mất nhà cửa hoặc phải dời nhiều lần để tránh thiệt hại. Mới đây, cả nhà ông Lai Tấn Đủ, ngụ xã Vân Khánh, huyện An Minh, đang ngủ say thì một phần căn nhà bị sóng đánh sập xuống bờ biển. Cũng do xói lở bờ biển mà ở xã Kim Quy, huyện An Minh phải dời sâu trong đất liền 500 mét.
Tương tự, mũi Cà Mau từng là vùng bãi bồi, hàng năm lấn biển hàng chục, hàng trăm mét thì giờ phía bờ Đông đang bị sạt lở nghiêm trọng, có những nơi lên đến 50 mét.
Ngoài bờ biển, bờ sông Tiền và sông Hậu cũng xảy ra sạt lở nghiêm trọng vào đầu và cuối mùa lũ tại các khu vực nóng, như: Thị trấn Tân Châu, tỉnh An Giang; thị xã Sa Đéc, thị trấn Hồng Ngự; xã An Hiệp, huyện Châu Thành, tỉnh Đồng Tháp; thành phố Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long; khu vực Châu Đốc, thành phố Long Xuyên, tỉnh An Giang…, với quy mô sạt lở từ vài trăm mét đến vài cây số.
Thậm chí, sạt lở còn diễn ra trong cả mùa khô, không chỉ xảy ra trên các sông chính mà ngay cả các kênh rạch lớn như: kênh Xáng Xà No chạy qua Cần Thơ và Hậu Giang; kênh Vĩnh Tế, An Giang…
Tin cho biết, do nằm đầu nguồn sông Tiền nên tỉnh Đồng Tháp luôn chịu thiệt hại nặng nề nhất ở khu vực miền Tây về tình trạng sạt lở bờ sông xảy ra ở nhiều nơi. Ông Lê Thanh Hùng, chi cục trưởng Chi Cục Thủy Lợi tỉnh Đồng Tháp, cho biết, các ngành chức năng đang cùng địa phương vận động di dời 1,000 hộ dân vùng sạt lở đến các cụm, tuyến dân cư mới.
Trong khi đó, ông Hoàng Văn Tuấn, phó giám đốc Sở Nông Nghiệp tỉnh Kiên Giang, khẳng định, xói lở xảy ra ở hầu hết các huyện ven biển trong tỉnh. Hiện 2 đoạn đai rừng phòng hộ ở huyện An Minh chỉ còn rất mỏng, khoảng 30-100 mét, gây ảnh hưởng đến đời sống của ngàn hàng hộ dân.
Theo ông Nguyễn Hữu Thiện, chuyên gia nghiên cứu độc lập về sinh thái miền Tây, lượng phù sa đổ về đồng bằng sông Cửu Long trước đây khoảng 160 triệu tấn bùn cát/năm. Sau khi Trung Quốc xây các đập ở thượng nguồn sông MêKông, lượng phù sa chỉ còn 75 triệu tấn/năm. Nếu Lào và Cambodia xây thêm đập thì tương lai lượng phù sa này chỉ còn 42 triệu tấn/năm khi đổ về ĐBSCL. Thiếu phù sa sẽ sinh ra hiện tượng “nước đói” nên lòng sông sẽ “cạp” 2 bên bờ sông, bờ biển để bù vào, sinh ra sạt lở. Do vậy, vùng này sẽ còn tiếp tục bị mất đất trong thời gian tới. (Tr.N)
