WASHINGTON, DC (NV) – Kể từ 2 Tháng Tám, Ngoại Trưởng Mỹ Antony Blinken liên tiếp họp suốt năm ngày với các đối tác ASEAN để tranh ảnh hưởng với Bắc Kinh.
Cuộc họp này diễn ra trong khi khối ASEAN cũng họp cấp ngoại trưởng thảo luận các vấn đề khu vực và thể giới, trong đó ba vấn đề ưu tiên hàng đầu là đại dịch COVID-19 đang gia tăng, Miến Điện và Biển Đông. Tất cả các cuộc họp đều diễn ra trực tuyến vì trở ngại dịch bệnh.
Trước khi có cuộc họp, hôm 31 Tháng Bảy, Bộ Ngoại Giao Mỹ phổ biến bản thông cáo báo chí nói Ngoại Trưởng Blinken gặp trực tuyến các giới chức ngoại giao ASEAN, gồm cả cuộc họp chung với 10 ngoại trưởng ASEAN và cuộc riêng với ngoại trưởng năm nước vùng Mekong gồm Miến Điện, Thái Lan, Lào, Cambodia và Việt Nam.
Một viên chức Bộ Ngoại Giao Mỹ nói với hãng thông tấn Reuters là cuộc họp “chứng tỏ rõ ràng là Hoa Kỳ cam kết với khu vực.”
Dưới thời Tổng Thống Donald Trump, Hoa Kỳ chỉ gửi các viên chức cấp thấp hơn tham dự các cuộc họp, dù là họp “thượng đỉnh.”
Điều này đã làm nhiều lãnh đạo ASEAN tự ái, không dự họp, đồng thời cho người ta cảm tưởng Hoa Kỳ coi những khu vực khác ưu tiên hơn.
Tổng Thống Biden mới vừa gửi Bộ Trưởng Quốc Phòng Lloyd Austin tới ba nước Singapore, Việt Nam và Philippines, hôm nay đưa Ngoại Trưởng Antony Blinken dự họp và có tin bà Phó Tổng Thống Kamala Harris cũng có thể tới Singapore và Việt Nam vài tuần lễ tới đây.
Hồi Tháng Sáu, Thứ Trưởng Ngoại Giao Mỹ Wendy Sherman cũng đã tới Indonesia, Cambodia và Thái Lan.
Các cuộc tiếp xúc cấp cao tạo được sự chú ý ở khu vực vì “khi chúng ta không xuất hiện, người ta phàn nàn rằng chúng ta không thèm để ý đến họ hoặc coi thường họ,” viên chức ngoại giao Mỹ nói.
Theo ông này, việc chính phủ Mỹ tặng hàng triệu liều vaccine COVID-19 cho các nước ASEAN giúp thay đổi hình ảnh Hoa Kỳ ở khu vực.
Tuần qua, Mỹ đã đưa tới Việt Nam thêm ba triệu liều vaccine COVID-19 của Moderna sản xuất trong khi cũng cung cấp cho các nước quanh vùng.
Nếu kể tới giữa tuần trước thì Mỹ đã chuyển đến đến các nước khu vực 23 triệu liều khi đại dịch lây lan gia tăng nhanh chóng chỉ vì những nơi này có tỉ lệ người được chích ngừa thấp hơn hẳn các nước Tây phương.
Tuy nhiên, Mỹ đã không cấp cho Miến Điện một liều nào vì chính quyền quân phiệt đã đảo chánh chính phủ dân chủ của nhà lãnh đạo Aung San Suu Kyi. Hoa Kỳ cũng như các nước Tây phương ra lệnh cấm vận các lãnh tụ phe đảo chính. Dù vậy, viên chức Bộ Ngoại Giao Mỹ nói rằng chính quyền Biden “không đi khỏi ASEAN chỉ vì hành vi xấu của nhóm tướng lãnh ở Miến Điện.”
Năm ngoái, khi Mỹ có vẻ lơ là với ASEAN, trong Tháng Mười 2020, Ngoại Trưởng Trung Quốc Vương Nghị đã đi hầu hết các nước ASEAN trừ Việt Nam không ngoài ý hướng tìm cách đẩy ảnh hưởng Hoa Kỳ ra ngoài. Đến Tháng Tư năm nay, ông Vương Nghị đã gặp mặt song phương tại Phúc Kiến (Trung Quốc) với ngoại trưởng Singapore, Indonesia, Philippines và Malaysia.
Khi gặp lại ngoại trưởng cả khối ASEAN tại Trùng Khánh, Trung Quốc, vào Tháng Sáu, 2021, Vương Nghị lại hô hào nâng tầm quan hệ đối tác chiến lược trong khi dụ dỗ tăng cường hợp tác kinh tế, đầu tư. Đại diện ASEAN kêu gọi Bắc Kinh tăng ảnh hưởng để giải quyết khủng hoảng chính trị ở Miến Điện.
Một số nhà bình luận thời sự cho rằng Bắc Kinh đang ở thế thượng phong trong việc chèo kéo ASEAN trong khi khu vực này nhiều lần công khai tuyên bố trung lập giữa hai đại cường quân sự và kinh tế của thế giới. Bây giờ, người ta chờ xem ông Blinken làm được gì. (TN) [kn]
