HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Tỉnh Quảng Tây cho mở ba “cửa khẩu, lối mở” ở biên giới với tỉnh Quảng Ninh cho nông thủy sản Việt Nam thông quan sau nhiều cuộc điều đình.
Báo chí tại Việt Nam dẫn lại thông tin từ Bộ Công Thương CSVN cho hay như vậy khi hàng ngàn xe tải, phần lớn là nông, thủy sản tắc nghẽn tại các cửa khẩu thuộc hai tỉnh Quảng Ninh và Lạng Sơn suốt hơn tháng qua. Sự thiệt hại được mô tả rất lớn cho nông dân cũng như giới kinh doanh người Việt.
“Bộ Công Thương cho biết, từ sáng 10 Tháng Giêng, tỉnh Quảng Tây (Trung Quốc) đã chính thức khôi phục thông quan tại các cửa khẩu/lối mở biên giới tại thành phố Đông Hưng (phía Việt Nam là thành phố Móng Cái, tỉnh Quảng Ninh, bao gồm cầu Bắc Luân 1, cầu Bắc Luân 2 và cầu phao Km 3+4),” tờ Tuổi Trẻ hôm Thứ Hai, 10 Tháng Giêng, đưa tin.
Cho đến ngày 7 Tháng Giêng, còn hơn 3,600 xe tải chở hàng hóa kẹt tại hai cửa khẩu thuộc hai tỉnh Lạng Sơn và Quảng Ninh. Việc Trung Quốc cho mở cửa trở lại thêm ba cửa khẩu thuộc tỉnh Quảng Ninh cũng chỉ giúp giải tỏa phần nào cho số lượng hàng hóa còn kẹt ở khu vực này.
Báo chí trong nước dẫn thông tin từ Bộ Công Thương CSVN nói: “Phía Quảng Tây cho biết trước mắt sẽ ưu tiên xử lý hàng tồn đọng tại cửa khẩu, đặc biệt là nông sản và hàng đông lạnh.” Phần lớn các cửa khẩu dọc theo biên giới dài 1,300km giữa hai nước đã bị Trung Quốc ra lệnh đóng cửa để ngăn chặn dịch COVID-19 lây lan. Hiện chỉ còn 8/76 “cửa khẩu/lối mở” giữa hai nước “còn hoạt động.”
Ngày cuối năm 2021, Bộ Công Thương CSVN và đồng cấp phía Trung Quốc họp để tìm giải pháp giải tỏa số nông sản khồng lồ Việt Nam xuất bán vào dịp gần Tết nhưng bị kẹt ở biên giới vì cái lệnh không khoan nhượng (zero tolerance) của Trung Quốc trước nguy cơ gia tăng lây lan dịch bệnh nguy hiểm. Báo chí tường thuật cả lời than phiền từ phía Hà Nội là Bắc Kinh đã hành xử “quá đáng” dẫn đến thiệt hại nghiêm trọng cho phía Việt Nam.
Sẽ có thêm cửa khẩu/lối mở nào khác được mở lại để giải tỏa số lượng nông sản bị kẹt được thông quan hay không, hiện chưa thấy gì hơn ngoài sự thông báo như trên. Tuy nhiên, khi thấy bị tắc nghẽn tại các cửa khẩu trên bộ, một số nhà xuất cảng chuyển qua đường biển lại có tin “bạn hàng phía Trung Quốc thông báo tạm ngưng nhập bằng đường biển từ nay đến khi có quyết định mới,” VNExpress viết.
Trước một lượng nông sản tươi khổng lồ có nguy cơ phải đổ bỏ, và hơn 50 cuộc điều đình không có kết quả, ngày 3 Tháng Giêng, báo chí trong nước đưa tin nhà cầm quyền trung ương CSVN ra lệnh cho “chín bộ” và các địa phương phải “phối hợp khẩn giải quyết ùn tắc hàng hóa ở cửa khẩu.”
Chín bộ là: Công Thương, Nông Nghiệp và Phát Triển Nông Thôn, Tài Chính, Ngoại Giao, Giao Thông Vận Tải, Công An, Quốc Phòng, Y Tế, Thông Tin và Truyền Thông. Tức là cả guồng máy công quyền phải xúm vào “khẩn trương khắc phục ùn tắc hàng hóa tại các cửa khẩu biên giới phía Bắc,” một áp lực chưa từng có tiền lệ.
Trong khi nhà cầm quyền CSVN căng thẳng đối phó với hàng hóa giao thương bị trở ngại, ở một chỗ biên giới không biết đích xác trong tỉnh Hà Giang, clip phổ biến trên trang Twitter của Lee Ann Quann thấy một nhóm lính Trung Quốc ném đá vào chiếc xe xúc đất của phía Việt Nam.
Xe xúc đất có vẻ đang gia cố bờ sông để chống xói lở khi nước lũ dâng cao ở bên Việt Nam. Cái lạ là khu vực này đã có hàng rào sắt chăng kẽm gai Trung Quốc dựng lên, cao ít nhất 3 mét và có cả camera theo dõi an ninh, ngăn đôi hai nước.
Khi Hà Nội đưa cả guồng máy cầm quyền cấp cao đối phó với một trở ngại thương mại, Bắc Kinh hiểu tầm quan trọng của vấn đề không thuần túy kinh tế, khi quyết định mở thêm cửa khẩu thông quan hàng hóa cho đối tác “đồng chí anh em.”
Theo nhà báo Anh Quốc David Hutt viết trên trang mạng “9dashline.com” ngày 10 Tháng Giêng, rất có thể Bắc Kinh đưa ra một số biện pháp để tăng áp lực với CSVN qua cái vỏ bọc chống dịch COVID-19 gây thiệt hại thương mại cho Hà Nội.
Hai bên có những quan điểm trái ngược nhau về Biển Đông cũng như Bộ Quy Tắc Ứng Xử (COC). Năm nay, tới phiên Cambodia làm chủ tịch luân phiên hiệp hội ASEAN vốn được hiểu là tay trong của Bắc Kinh để họ hy vọng COC được thông qua theo chiều hướng họ muốn, khác với mong muốn của Hà Nội. (TN) [kn]
