WASHINGTON, DC (NV) – Ông Russell Vought, giám đốc Văn Phòng Ngân Sách Toà Bạch Ốc (OMB), xuất hiện trước Ủy Ban Ngân Sách Hạ Viện hôm Thứ Tư, 15 Tháng Tư, để bảo vệ kế hoạch ngân sách năm 2027 của chính quyền Trump. Tuy nhiên, ông Vought gây ra làn sóng tranh luận khi từ chối đưa ra con số ước tính cụ thể về chi phí cho cuộc chiến đang diễn ra với Iran, theo Reuters.
Trong buổi điều trần, ông Vought khẳng định yêu cầu ngân sách quốc phòng khổng lồ trị giá $1,500 tỷ cho năm tài khóa tới là cần thiết để đối phó với thực trạng bất ổn tại Trung Đông. Dù vậy, khi bị các dân biểu truy vấn về số tiền thực tế để duy trì các hoạt động quân sự tại Iran, ông Vought trả lời: “Chúng tôi chưa sẵn sàng đáp ứng yêu cầu; chúng tôi vẫn đang thực hiện nó. Tôi không có một con số ước chừng nào cả.”
Các nhà lập pháp từ cả hai đảng bày tỏ sự bất bình trước việc dữ liệu tài chính cụ thể không đầy đủ, và tình trạng thiếu minh bạch tại Bộ Quốc Phòng. Dân Biểu Pramila Jayapal (Dân Chủ-Washington) chỉ trích: “Bộ Quốc Phòng là cơ quan liên bang duy nhất chưa bao giờ vượt qua được một kỳ kiểm toán nhưng các ông lại không hề đụng đến việc đó.”
Sự bế tắc về ngân sách diễn ra trong bối cảnh kế hoạch tài khóa 2027 của Tổng Thống Donald Trump đề xuất tăng mạnh chi tiêu quân sự, đồng thời cắt giảm 10% các chương trình xã hội phi quốc phòng. Phía đảng Dân Chủ ngay lập tức tuyên bố dự thảo ngân sách này là “chết ngay trên đường đi.” (dead on arrival).
Trong khi Tòa Bạch Ốc giữ thái độ im lặng, các chuyên gia chính sách đưa ra những dự báo đáng lo ngại.
Một chuyên gia chính sách công từ đại học Harvard University vừa đưa ra lời cảnh báo mạnh mẽ rằng cuộc chiến với Iran khiến người đóng thuế Mỹ phải chi trả ít nhất $1,000 tỷ. Con số kinh hoàng này xuất hiện trong bối cảnh chính quyền của Tổng Thống Donald Trump đang yêu cầu một mức ngân sách quân sự kỷ lục cho năm 2027.
Giáo Sư Linda Bilmes, người từng dự báo chính xác sự thiếu hụt trong tính toán chiến phí Iraq trước đây, khẳng định bà “chắc chắn” về giá trị lên tới 13 chữ số này. Theo tính toán của bà Bilmes, Mỹ hiện đang tiêu tốn khoảng $2 tỷ mỗi ngày để duy trì các hoạt động quân sự tại Trung Đông. Trước đó, Ngũ Giác Đài báo cáo với Quốc Hội rằng chỉ riêng tuần đầu tiên của cuộc xung đột đã ngốn mất $11.3 tỷ.
Các nhà kinh tế từ Viện Doanh Nghiệp Mỹ (AEI) ước tính chỉ trong tháng đầu tiên của cuộc chiến, mỗi gia đình phải đóng thuế tại Mỹ phải gánh chịu khoản chi phí trung bình là $260. Mặc dù Tổng Thống Trump tuyên bố cuộc chiến có thể kết thúc “rất sớm,” nhưng bà Bilmes lập luận rằng các cuộc chiến luôn có “cái đuôi chi phí rất dài,” bao gồm cả trợ cấp thương tật cho cựu chiến binh và lãi suất nợ vay.
Hiện nay, khoảng $31,000 tỷ trong tổng số nợ quốc gia $39,000 tỷ của Mỹ đang do công chúng nắm giữ. Việc phải vay mượn với lãi suất cao để chi trả cho các hoạt động quân sự được bà Bilmes ví von là “vay tiền để đổ vào cát,” hàm ý rằng cây không sống trên cát.
Thực trạng mập mờ về chi phí chiến tranh đang gây ra những lo ngại sâu sắc về nền tảng tài chính của quốc gia. Sau những năm tháng kinh tế chịu áp lực, việc đổ hàng ngàn tỷ đôla vào một cuộc chiến vô cớ tại Trung Đông trong khi cắt giảm phúc lợi xã hội, đang đẩy người dân Mỹ vào thế khó chồng khó.
Không chỉ là gánh nặng nợ nần, sự tổn thất về nhân mạng và nguy cơ khủng hoảng kinh tế toàn cầu là cái giá quá đắt mà người đóng thuế phải gánh chịu. (MPL) [dt]
