Thiện Lê/Người Việt
ORANGE COUNTY, California (NV) – Đối với nhiều người LGBT (Lesbian, Gay, Bisexual, Transgender) gốc Việt ở Little Saigon và Orange County, báo cáo tội hay sự việc thù ghét qua California vs Hate (CA vs Hate) không phải là cách để thay đổi suy nghĩ bảo thủ của cộng đồng Việt Nam.
Đường dây báo cáo các vấn đề thù ghét của tiểu bang được thiết kế để ghi chú lại tội hay sự việc thù ghét và kết nối nạn nhân với những nguồn lực cần thiết. Tuy nhiên, một số người trong cộng đồng và các nhà hoạt động LGBT cho biết đường dây này không thể giúp họ thay đổi suy nghĩ bảo thủ của đồng hương, và suy nghĩ đó là tạo ra nhiều vấn đề thù ghét hay kỳ thị đầy đau đớn.
CA vs Hate là gì?
CA vs Hate là đường đây điện thoại và hệ thống giúp nạn nhân và nhân chứng báo cáo những tội hay sự việc thù ghét. Hệ thống đa ngôn ngữ này do Bộ Quyền Công Dân California thành lập vào năm 2023.
CA vs Hate không phải là một cơ quan công lực, mà là một hệ thống cho cư dân báo cáo ẩn danh, và mọi thông tin của họ sẽ không được đưa cho nhân viên công lực hay các cơ quan di trú nếu không được cho phép. Vì vậy, đó là một cách để khuyến khích nhiều cộng đồng, đặc biệt là người thiểu số, báo cáo các vấn đề thù ghét trong khi họ do dự không muốn tiếp xúc với hệ thống công lực.
Hệ thống này có 200 ngôn ngữ qua điện thoại và trang web có 15 ngôn ngữ, trong đó có tiếng Việt. Cư dân có thể gọi số 833-866-4283, từ Thứ Hai đến Thứ Sáu, từ 9 giờ sáng đến 6 giờ chiều, hoặc có thể báo cáo qua mạng tại trang web www.cavshate.org/vào bất cứ lúc nào. CA vs Hate phục vụ cho tất cả 58 quận hạt của California và tập trung vào việc cung cấp các nguồn lực địa phương cho những nơi có vấn đề thù ghét xảy ra.
Theo báo cáo của năm 2025, CA vs Hate nhận được 992 báo cáo về thù ghét, cho thấy sự cần thiết của sự hỗ trợ liên tục từ tiểu bang.
CA vs Hate sẽ ngưng hoạt động vào ngày 30 Tháng Sáu, 2026, trừ khi California thông qua ngân sách mới cho hệ thống này.
Thù ghét người LGBT ở Orange County và Little Saigon
Về người LGBT, họ là cộng đồng bị nhắm vào nhiều thứ nhì trong các vấn đề thù ghét ở California, chiếm 19% của tổng số 992 báo cáo, chỉ sau 47% thù ghét nhắm vào chủng tộc.
Little Saigon là thủ đô của người Việt Nam ở hải ngoại, tọa lạc tại Orange County ở Nam California, có đến khoảng 200,000 người gốc Việt sinh sống tại hai thành phố chính là Westminster và Garden Grove. Cộng đồng này còn mở rộng ra một số thành phố lân cận khác như Fountain Valley và Santa Ana.
Vì văn hóa và tôn giáo, nên nhiều người LGBT gốc Việt cho biết những người đáng tuổi cha chú với họ trong cộng đồng Little Saigon thường áp đặt suy nghĩ về tôn giáo.
Vào năm 2013, Cộng Đồng Người Việt Quốc Gia Nam California từng nói LGBT không phải là văn hóa Việt Nam và không cho một nhóm năm người LGBT, có tên là “Viet Rainbow of Orange County” (VROC), tham dự Diễn Hành Tết năm đó. Sau nhiều nỗ lực và biểu tình tại Hội Đồng Thành Phố Westminster, VROC được quyền tham dự diễn hành.
Anh James Huỳnh, cựu thành viên hội đồng quản trị của VROC, kể anh và tổ chức này từng là một phần của đoàn diễn hành trong Diễn Hành Tết tại Little Saigon vào năm 2018, và bị một số người la hét “Cút đi!” làm anh cảm thấy sợ hãi và hổ thẹn.
Một số người LGBT gốc Việt chia sẻ suy nghĩ với nhật báo Người Việt, nhưng không muốn nói họ tên đầy đủ vì sợ gây nguy hiểm cho bản thân và gia đình.
Anh Tuấn, cư dân Garden Grove, cho hay anh bị gia đình xa lánh vì là người đồng tính, và phải mất mấy năm mới hàn gắn lại được sau khi họ chấp nhận anh. Theo anh, lý do khiến họ làm điều đó là vì văn hóa bảo thủ của người Việt Nam và gia đình là người Công Giáo.
“Phải nói là cộng đồng Việt Nam chưa chấp nhận được cộng đồng LGBT. Nhiều người còn gọi giới tính hay xu hướng tình dục của chúng tôi là ‘bệnh’ nên dẫn đến các vấn đề thù ghét. Gia đình tôi là người Công Giáo nên họ lại càng khó chấp nhận, và phải mất gần năm năm trời tôi mới gần lại được với gia đình. Tuy nhiên, không phải ai trong gia đình cũng chấp nhận việc tôi có chồng,” anh nói.
Một người khác là cô Julia, cư dân Santa Ana, kể: “Tôi đi học thì bị nhiều học sinh khác kỳ thị và còn bị gia đình xa lánh vì tôi thích phái nữ. Vì vậy, trong nhiều năm qua, tôi chỉ liên lạc với gia đình trong những lúc cần thiết, có chuyện gì quan trọng mới về gặp cha mẹ.”
Báo cáo thù ghét không thay đổi được suy nghĩ
Tuy là một hệ thống giúp nhiều người báo cáo các vấn đề thù ghét ẩn danh và có nhiều ngôn ngữ cho các cộng thiểu số, người LGBT gốc Việt cho rằng CA vs Hate không phải là cách để thay đổi suy nghĩ của cộng đồng Little Saigon về họ.
Một trong những người đó có cô Indigo Vũ, một nhà giáo và nhà hoạt động LGBT ở Little Saigon. Cũng như nhiều người LGBT gốc Việt khác, cô cho biết cô lớn lên với sự thù ghét người LGBT và sự kỳ thị trong cộng đồng cũng như gia đình. Điều đó dẫn đến những hậu quả như các vấn đề về tâm lý và hổ thẹn với bản thân.
Cô cho hay người LGBT trẻ tuổi phải công khai về giới tính của họ, và điều đó sẽ giúp họ trở nên hạnh phúc và có một cuộc sống mãn nguyện. Cô cho hay suy nghĩ “tội thù ghét” có mục đích làm các bản án nặng hơn và tăng cường sức mạnh cho các cơ quan công lực chứ không đào sâu vào gốc rễ của thù ghét.
Cũng theo cô, các báo cáo thường đưa ra những thông số “gây ra sợ hãi,” và còn dẫn chứng báo cáo của The Trevor Project, đặc biệt là 14% người LGBT tìm cách tự tử trong năm 2021. Những con số đó tập trung vào bi kịch chứ không nói về những cách có ích trong tương lai.
Những trọng tâm trong công việc của cô Indigo là giáo dục về người LGBT và cung cấp chỗ ở cho những người không có nhà vì giới tính hay xu hướng tình dục.
Anh Tuấn cũng từng báo cáo thù ghét qua CA vs Hate, nhưng cho rằng hệ thống này không giải quyết được vấn đề gốc rễ trong cộng đồng Việt Nam, không thay đổi được suy nghĩ bảo thủ và tôn giáo.
“Điều đó không làm ai thay đổi được suy nghĩ,” anh nói.
Những chỉ trích đó hoàn toàn đáng được coi trọng vì CA vs Hate là một hệ thống báo cáo thù ghét và là nơi giúp nhiều nạn nhân tìm nguồn thông tin, không phải là một chương trình thay đổi văn hóa. Hệ thống đó chỉ giúp nhiều người báo cáo thù ghét ẩn danh với những người không phải là nhân viên công lực trong những cộng đồng mà nhiều người không thể báo cảnh sát.
The Trevor Project, tổ chức lớn nhất thế giới về ngăn chặn tự tử và chăm sóc sức khỏe tâm thần cho người LGBT trẻ tuổi, đưa ra báo cáo vào năm 2022, cho thấy có nhiều xu hướng đáng lo ngại trong sáu cộng đồng Á Châu, trong đó có cộng đồng Việt Nam.
Báo cáo đó cho thấy có 31% người LGBT trẻ tuổi gốc Việt từng nghĩ rất nhiều đến tự tử, và 14% tìm cách tự tử trong năm 2021. Có đến 41% người LGBTQ gốc Á không dám nói về xu hướng tính dục của mình với ít nhất là một phụ huynh và 60% trong số đó là người LGBT trẻ gốc Việt.
Trở lại với cô Indigo Vũ, các báo cáo thường đưa ra những thông số “gây ra sợ hãi,” và còn dẫn chứng báo cáo của The Trevor Project, đặc biệt là 14% người LGBT tìm cách tự tử trong năm 2021. Những con số đó tập trung vào bi kịch chứ không nói về những cách có ích trong tương lai.
Qua những trải nghiệm của bản thân và kinh nghiệm trong công việc, cô Indigo Vũ cho rằng California nên đầu tư vào những chính sách về đời sống nhiều hơn như kiểm soát giá thuê nhà và xây thêm nhà ở giá rẻ để phần nào giảm tội phạm.
Tuy nhiên, CA vs Hate có thể giúp đỡ các cộng đồng chưa được phục vụ đủ vì báo cáo thù ghét của Orange County năm 2024 cho thấy có 119 vấn đề thù ghét được báo cáo, và đó là con số cao nhất trong những năm gần đây. Trong khi đó, các nhà hoạt động địa phương tiếp tục tìm cách thay đổi những vấn đề trong văn hóa mà đường dây điện thoại của tiểu bang không thể làm được.
Đối với người LGBT gốc Việt ở California, họ phải đối mặt với kỳ thị trong gia đình cũng như trong xã hội. Vì vậy, họ chỉ muốn có đủ sự giúp đỡ từ tiểu bang lẫn địa phương, không coi trọng một nguồn lực nào hơn nguồn lực khác.
Hỗ trợ sau khi gặp thù ghét
CA vs Hate là đường đây điện thoại báo cáo thù ghét không khẩn cấp, có đa ngôn ngữ và còn có trang web để báo cáo ẩn danh. Nạn nhân và nhân chứng có thể gọi số 833-866-4283, từ Thứ Hai đến Thứ Sáu, từ 9 giờ sáng đến 6 giờ tối, hoặc có thể báo cáo qua mạng tại trang web cavshate.org vào bất cứ lúc nào. Ai cũng sẽ được giấu tên, bảo mật thông tin, không đụng đến cảnh sát và không đụng đến Cảnh Sát Di Trú (ICE).
—
Bài viết này hợp tác với CA vs Hate. Xin quý vị tham dự Thượng Đỉnh Quyền Công Dân California lần đầu tiên vào ngày 11 Tháng Năm. Để ghi danh và biết thêm thông tin, xin vào trang web www.cavshate.org/summit. [đ.d.]
—
Liên lạc tác giả: [email protected]
