Các cuộc bầu cử trong Tháng Tư, của đảng Cộng Hòa ở bảy tiểu bang và của đảng Dân Chủ ở tám tiểu bang, sẽ chưa đi đến dứt điểm nhưng có thể cho thấy rõ hơn tình hình cuộc tranh cử sơ bộ.
Ông Donald Trump vận động ở Palm Beach, Florida, bên trái là ông Corey Lewandowski vừa bị truy tố vì bị tố cáo hành hung một nữ ký giả, (Hình: AP/Gerald Herbert, File)
Phía Dân Chủ, Thượng Nghị Sĩ Bernie Sanders phấn khởi với chiến thắng ở ba tiểu bang cuối tuần vừa qua và thu ngắn cách biệt chỉ còn kém bà Hillary Clinton 268 đại biểu, hy vọng sẽ làm đà tiến cho các cuộc tranh cử sắp tới. Tuy nhiên, trong 22 tiểu bang chưa bầu cử, bà Clinton chỉ cần chiếm 44% trong số 2,049 đại biểu cam kết còn lại là được đủ đa số cần thiết và nhiều phân tích gia dự đoán bà có thể chiếm tới 54%. Đó là chưa cần kể tới số siêu đại biểu mà hiện nay bà Clinton vẫn vượt xa ông Sanders (469/29). Tuy nhiên, nên hiểu là siêu đại biểu có thể đổi ý nếu như thành tích của ứng cử viên bất ngờ tỏ ra sút kém.
Với tình hình còn nhiều khó khăn, để tạo nên động năng, ông Sanders phải trông đợi kết quả khả quan ở các cuộc bầu cử Tháng Tư, quan trọng nhất là các tiểu bang có nhiều đại biểu như Wisconsin 96, New York 291, Maryland 118, Pennsylvania 210. Các thăm dò dư luận cho biết ông có thể thắng ở Wisconsin và Maryland nhưng cùng lắm là ngang ngửa tại New York và Pennsylvania.
Cuộc bầu cử gần tới nhất là ở Wisconsin ngày 5 Tháng Tư, được đặc biệt chú ý trong cả hai đảng Dân Chủ và Cộng Hòa. Mục tiêu của Thượng Nghị Sĩ Ted Cruz và Thống Đốc John Kasich không phải là vượt qua ông Donald Trump mà là cản trở nhà tỷ phú này sao cho cuối cùng không đạt tới 1,237 đại biểu, và Wisconsin là cơ hội để thực hiện một phần kế hoạch ấy.
Ông Trump hiện nay đã thu được 739 đại biểu, còn thiếu 498, nghĩa là 52.7% của số 994 đại biểu còn lại.
Wisconsin có 42 đại biểu Cộng Hòa phân phối theo thể thức “winner-take-most” – thắng tại mỗi địa hạt dân biểu liên bang (congressional district) được ba đại biểu và thắng toàn tiểu bang được 18 đại biểu khoáng đại (at-large).
Wisconsin có nhiều điều kiện thuận lợi cho những đối thủ của ông Trump. Đây là tiểu bang của Dân Biểu Paul Ryan, chủ tịch Hạ Viện, và sẽ làm chủ tịch Đại Hội Cộng Hòa Toàn Quốc ở Cleveland vào Tháng Bảy. Thống Đốc Cộng Hòa Scott Walker nói rằng ông Kasich là bạn thân của ông, nhưng hôm Thứ Ba đã chính thức tuyên bố ủng hộ ông Ted Cruz.
Maryland và Delaware cũng bầu cử trong Tháng Tư. Maryland theo thể thức “winner-take-most” giống như Wisconsin, với 8×3 đại biểu địa hạt và 14 đại biểu khoáng đại. Nhưng Delaware chỉ có một địa hạt dân biểu liên bang, nên thể thức “winner-take-all” hay “winner-take-most” thì cũng giống nhau, thắng ở địa hạt nghĩa là thắng toàn tiểu bang và chiếm hết 16 đại biểu
Các tiểu bang khác bầu trong tháng này như New York, Connecticut, Pennsylvania chia đại biểu theo tỷ lệ phiếu nên chênh lệch sẽ không quan trọng nhiều.
Trong một sự kiện khác, cảnh sát thành phố Jupiter, Florida, hôm Thứ Ba truy tố ông Corey Lewandowski, trưởng ban tranh cử của ông Donald Trump, với tội danh hành hung một nhà báo. Băng video cho thấy hôm 8 Tháng Ba, xô xát xảy ra trong một cuộc tập họp vận động tranh cử ở Florida, ông Lewandowski đã túm áo nữ ký giả Michelle Fields của tờ Breibart News. (HC)
