Ngành Mai
Ông Trần Tấn Quốc và mẫu thân, cùng 2 đứa cháu. Hình chụp tại Cao Lãnh, lúc ông Quốc về quê tịnh dưỡng. (Hình: Bộ sưu tập của Ngành Mai)
Năm đó thành viên ban tuyển chọn gồm 15 người, chia ra 2 phe: Một phe thì đòi cứ công bố kết quả dù có mặt ông Quốc hay không, với lý luận nếu như ông Quốc chết rồi cũng chờ đợi ông sống dậy hay sao? Còn phe kia có 2 thành viên nặng ký là nghệ sĩ lão thành Bảy Nhiêu và Duy Lân thì nhứt quyết không chịu, nói rằng công bố kết quả giải Thanh Tâm mà vắng mặt chủ giải Thanh Tâm không lý do chính đáng thì còn ý nghĩa gì nữa chứ!
Nghệ sĩ Năm Châu và Má Bảy Phùng Há năm đó không có tên trong ban tuyển chọn, nhưng là nghệ sĩ kỳ cựu được hỏi ý kiến thì cũng chẳng đồng ý việc công bố kết quả mà thiếu vắng ông Trần Tấn Quốc. Do vậy giải Thanh Tâm lâm vào khủng hoảng khó mà giải quyết.
Tình trạng khủng hoảng kéo dài cả tuần không có lối thoát, chưa ai tìm ra phương thế giải quyết thì sự việc quan trọng diễn ra mà không ai có thể ngờ được. Vấn đề này về sau nghệ sĩ Năm Châu kể lại rằng thời ấy ông đang dạy ở Trường Quốc Gia Âm Nhạc Sài Gòn. Khoảng 2 giờ chiều ngày nọ ông vừa vào lớp thì vị giám đốc trường là Giáo Sư Nguyễn Phụng xuống báo tin, rằng ông Ngô Trọng Hiếu ở Phủ Ðặc Ủy Công Dân Vụ vừa cho người mời ông và Năm Châu đến đó mà không biết có việc chi.
Lúc 2 người đến nơi thì ông Hiếu hỏi về vấn đề khủng hoảng giải Thanh Tâm, và sau khi Năm Châu trình bày tự sự thì ông Hiếu nói: “Vậy theo ý anh Năm Châu thì sự việc phải giải quyết thế nào cho ổn?”
Từ những năm trước, khi đài phát thanh Sài Gòn cho trực tiếp truyền thanh tuồng cải lương vào tối Thứ Bảy hàng tuần tại các rạp, thì nghệ sĩ Năm Châu từng nói với vài nhà báo là ông rất thán phục ông Ngô Trọng Hiếu sự việc trên, và không ngần ngại khen tặng ông Hiếu là một chiến lược gia lỗi lạc về chính sách dân vận. Giờ đây ông Hiếu hỏi vấn đề, Năm Châu cũng nói thẳng ra sự thật, và ông cặn kẽ giãi bày rằng mình từng quen biết với ông Quốc từ 20 năm nay, nhận thấy ông ta có 2 cái đam mê: Một là làm báo và thứ hai là yêu thích sân khấu, làm chủ bút tờ báo nào cũng mở trang kịch trường nói về cải lương. Thế nhưng, từ những tháng đầu tiên Ngô Tổng Thống về nước làm Thủ Tướng thì Bộ Thông Tin liền ra nghị định đóng cửa 3 tờ báo: Nhựt báo Thần Chung của Nguyễn Kỳ Nam (Nam Ðình), tờ Dân Ta của Nguyễn Vỹ và tờ Tiếng Dội của Trần Tấn Quốc. Từ ấy đến nay ông Quốc hết làm chủ bút tờ báo này thì đến chủ bút tờ báo khác, và sau cùng là tờ Buổi Sáng đang vững mạnh thì có chuyện bà vợ Thanh Loan…
Ông Quốc thấy rằng giờ đây khó mà tiếp tục hành nghề nên bỏ về quê Cao Lãnh, một địa danh sát nách với Ðồng Tháp Mười, cứ địa của kháng chiến trong thời kỳ chiến tranh Việt Pháp vừa qua. Theo ông thì ông Quốc đang lo phụng dưỡng mẹ già, do hoàn cảnh mà phải chịu gác bút, thế thôi! Nếu như bị chèn ép quá, ông Quốc chỉ một bước là đi theo bà vợ Thanh Loan dễ dàng, chừng ấy giải Thanh Tâm vô phương cứu vãn, đại đa số người dân miền Nam yêu thích cải lương sẽ bất mãn.
Năm Châu nói tiếp giờ đây phương thức hay nhứt là gọi ông Quốc về tiếp tục nghề làm báo, nếu ông có mặt ở Sài Gòn thì giải Thanh Tâm đương nhiên được giải quyết mà không cần phải ai yêu cầu. Hiện giờ giải chỉ khủng hoảng trong nội bộ, dư luận thiên hạ bên ngoài chưa biết nhiều, phải gọi ông Quốc về liền chớ không thôi thì đã muộn, vì nghe nói thì ông vẫn còn ở Cao Lãnh chứ chưa đi đâu hết. Năm Châu giải thích xong, ông Hiếu tươi cười nói rằng ông sẽ có cách giải quyết vấn đề.
Thế là sau khi Năm Châu và Giáo Sư Nguyễn Phụng ra về thì ông Ngô Trọng Hiếu đi ngay vào Dinh Ðộc Lập trình bày sự thể với Tổng Thống Ngô Ðình Diệm. Liền sau đó một công điện hỏa tốc từ Phủ Tổng Thống gởi cho Trung Tá Ðinh Văn Phát, tỉnh trưởng Kiến Phong, ra lệnh cho viên tỉnh trưởng này phải tìm cho ra ông Trần Tấn Quốc, mời về gấp để gặp Ngô Tổng Thống tại Dinh Ðộc Lập.
(Kỳ sau tôi sẽ trình bày tiếp tục chuyện ông Trần Tấn Quốc)
