WASHINGTON, DC (NV) – Giới chức Trung Quốc, Mexico và Canada hôm Thứ Ba, 26 Tháng Mười Một, đều chỉ trích Tổng Thống Đắc Cử Donald Trump tuyên bố sẽ tăng thuế quan đối với cả ba đối tác thương mại lớn nhất này của Mỹ ngay ngày đầu tiên ông nhậm chức, theo USA Today.
Trên mạng xã hội Truth Social của ông, Tổng Thống Đắc Cử Trump cho hay biện pháp này nhằm ngăn chặn ma túy – đặc biệt là fentanyl – và di dân tràn vào Mỹ bất hợp pháp. Tuy nhiên, biện pháp này dường như vi phạm điều khoản thỏa thuận mậu dịch tự do mà ông Trump ký thành luật năm 2020.
Ông Trump cho biết, ngay sau khi nhậm chức ngày 20 Tháng Giêng, 2025, ông sẽ ký sắc lệnh đánh thuế 25% tất cả hàng hóa từ Mexico và Canada nhập cảng vào Mỹ và 10% hàng hóa từ Trung Quốc.
“Cả Mexico lẫn Canada đều hoàn toàn có quyền và khả năng giải quyết vấn đề âm ỉ từ lâu này,” ông Trump viết trên Truth Social. “Đã tới lúc họ phải trả giá rất đắt!”
Trong bài viết khác, ông cáo buộc Trung Quốc không chịu ngăn chặn nạn buôn lậu fentanyl, loại thuốc giảm đau thuộc nhóm opioid, vào Mỹ.
Cả Trung Quốc, Mexico và Canada đều lập tức chỉ trích tuyên bố của Tổng Thống Đắc Cử Trump.
Ông Liu Pengyu, phát ngôn viên Tòa Đại Sứ Trung Quốc ở Washington, DC, cho hay: “Không có kẻ thắng trong chiến tranh thương mại hoặc chiến tranh thuế quan” và “ai cho rằng Trung Quốc cố ý để fentanyl tràn vào Mỹ là hoàn toàn đi ngược lại thực tế.”
Bộ Tài Chính Mexico ra tuyên bố lưu ý Thỏa Thuận Mỹ-Mexico-Canada, hiệp ước thương mại được ông Trump bảo trợ lúc làm tổng thống nhiệm kỳ đầu, bảo đảm “chắc chắn” cho nhà đầu tư. “Thuế quan sẽ bị đáp trả bằng thuế quan, cho tới khi chúng ta gây rủi ro cho những công ty chung của chúng ta,” bà Claudia Sheinbaum, tổng thống Mexico, nhấn mạnh, và nêu tên một số công ty đó, gồm General Motors và Ford. Bà Sheinbaum cho biết thêm rằng bà cũng gửi thư cho ông Trump để nói đúng như vậy.
Ông Doug Ford, thủ hiến Ontario, tỉnh đông dân nhất Canada, cảnh báo mức thuế quan mới của Tổng Thống Đắc Cử Trump sẽ “gây thiệt hại nặng nề cho người lao động cũng như việc làm” ở cả Mỹ lẫn Canada.
Thuế quan là thuế mà nước này áp lên hàng hóa và dịch vụ nhập cảng từ nước khác. Dầu mỏ là hàng nhập cảng hàng đầu từ Canada vào Mỹ, theo Cơ Quan Thông Tin Năng Lượng Mỹ. Mặt hàng nhập cảng nhiều nhất từ Mexico vào Mỹ là xe hơi và phụ tùng xe hơi. Mỹ nhập cảng rất nhiều hàng điện tử từ Trung Quốc. Theo Thỏa Thuận Mỹ-Mexico-Canada, một số mặt hàng được miễn thuế quan.
Trong nhiệm kỳ đầu làm tổng thống, ông Trump dùng thuế quan làm chiến thuật đàm phán. Ông áp thuế hàng tỷ đô la lên hàng hóa Trung Quốc, hy vọng đạt được thỏa thuận mậu dịch mới với nước này, nhưng kế hoạch của ông bất thành sau khi đại dịch COVID-19 bùng lên năm 2020.
Hiện chưa rõ Tổng Thống Đắc Cử Trump sẽ tăng thuế quan đối với Trung Quốc, Mexico và Canada như ông tuyên bố hay không.
Tuy nhiên, tăng thuế quan đối với các đối tác thương mại của Mỹ là chủ đề chính trong kế hoạch kinh tế của ông Trump lúc vận động tranh cử. Dường như ông tin rằng biện pháp này sẽ bảo vệ việc làm ở Mỹ, tăng doanh thu thuế và giúp “phục hưng nền sản xuất” nội địa.” Nhiều chuyên gia kinh tế cảnh báo tăng thuế quan sẽ làm lạm phát và lãi suất tăng.
Thuế quan do công ty nhập cảng trả, chứ không phải quốc gia xuất cảng hàng hóa. Công ty nhập cảng thường đẩy chi phí đó sang người tiêu dùng bằng cách tăng giá sản phẩm, làm giá cả tăng. (Th.Long) [qd]
