LOS ANGELES, California (NV) – Trung Tâm Nghiên Cứu Người Mỹ Gốc Á ( Asian American Studies Center) thuộc trường đại học University of California, Los Angeles (UCLA), ra mắt một sách giáo khoa thuật số miễn phí nhằm giúp giáo viên trung học và giảng viên đại học trên toàn quốc dạy đầy đủ hơn về lịch sử, văn hóa và kinh nghiệm sống của người Mỹ gốc Á và người thổ dân các đảo ở Thái Bình Dương (AAPI), trong bối cảnh các định kiến lâu đời như “thiểu số kiểu mẫu” và “người ngoại quốc vĩnh viễn” vẫn còn đè nặng lên cộng đồng này tại Mỹ.
Cuốn sách có tên “Foundations and Futures: Asian American and Pacific Islander Multimedia Textbook,” đây là kết quả của nhiều năm làm việc với khoảng 100 người đóng góp, từ các nhà phát triển chương trình giảng dạy đến họa sĩ minh họa. Dự án trị giá $12 triệu này được thiết kế như một tài liệu đa phương tiện, miễn phí, có thể sử dụng trong lớp học, đồng thời tiếp tục được bổ sung thêm các chương mới theo thời gian, theo AP cho biết hôm Thứ Bảy, 9 Tháng Năm.

Giáo Sư Karen Umemoto, đồng chủ biên và giám đốc UCLA Asian American Studies Center, nói với AP rằng sự hiện diện, nghi lễ văn hóa và thực hành của cộng đồng AAPI thường không được xem là một phần của câu chuyện “Mỹ.” Theo bà, việc tập hợp cuốn sách này không chỉ là một dự án học thuật, mà còn là “cuộc đấu tranh để được bao gồm,” đại diện cho “quyền được nhìn thấy” và “quyền được lên tiếng” của cộng đồng.
Các học giả đứng sau dự án cho rằng giáo dục là một cách trực tiếp để chống lại các định kiến đã tồn tại nhiều thế hệ. Người Mỹ gốc Á thường bị gắn với hình ảnh “thiểu số kiểu mẫu,” như thể họ luôn thành công, im lặng, không cần hỗ trợ và không có xung đột chính trị. Cùng lúc, họ cũng bị xem là “người ngoại quốc vĩnh viễn,” dù nhiều cộng đồng AAPI có mặt và đóng góp vào lịch sử Mỹ trong nhiều thế hệ. Cuốn sách của UCLA tìm cách phá vỡ hai khuôn mẫu này bằng cách đưa vào lớp học những câu chuyện cụ thể, đa dạng và phức tạp hơn.
Dự án được hình thành từ tám năm trước, nhưng đại dịch COVID-19 và làn sóng tội ác thù ghét chống người Á Châu đã khiến nó mang thêm ý nghĩa cấp bách.
Giáo Sư Kelly Fong, một đồng chủ biên, nói COVID là một trong những yếu tố định hình cuốn sách, vì nhóm thực hiện hiểu rằng giáo dục có thể là một phương tiện để chống kỳ thị chủng tộc. Dự án cũng trùng với thời điểm California thông qua luật năm 2021 đưa chương trình học hỏi về sắc tộc thành điều kiện tốt nghiệp trung học, tạo thêm nhu cầu về tài liệu giảng dạy đáng tin cậy.
Nội dung sách vượt xa những chủ đề quen thuộc thường xuất hiện trong sách giáo khoa tiêu chuẩn, như trại giam giữ người Nhật hay lao động Trung Hoa. Nhóm biên tập đã rút từ 150 ý tưởng xuống còn 50 chủ đề, bao gồm sự hình thành của New York Taxi Workers Alliance, người Mỹ gốc Á tại miền Nam, các chương liên quan đến người Việt, người Hmong và người Indigenous Hawaiians. Sách cũng dùng hình ảnh lưu trữ và video, trong đó có video về công nhân nông trại Filipino do rapper Ruby Ibarra thuật lại.
Một điểm nổi bật khác là sách dành chỗ cho các câu chuyện phụ nữ AAPI. Người đọc có thể biết đến bà Cornelia Delute, một phụ nữ Filipino ủng hộ United Farm Workers, cô Mamie Tape, bé gái Mỹ gốc Hoa 8 tuổi từng đấu tranh để được vào trường công lập và được Tối Cao Pháp Viện California chấp thuận, hay bà Patsy Takemoto Mink, phụ nữ da màu đầu tiên và phụ nữ Mỹ gốc Á đầu tiên được bầu vào Quốc Hội, người phản đối Chiến Tranh Việt Nam và góp phần thúc đẩy Title IX chống kỳ thị giới tính trong giáo dục.
Tuy nhiên, cuốn sách ra đời giữa một môi trường chính trị ngày càng căng thẳng. Chính quyền Tổng Thống Donald Trump và đồng minh Cộng Hòa đang tìm cách tháo dỡ các sáng kiến đa dạng, bình đẳng và hòa nhập trong giáo dục. Một số tiểu bang lập đường dây nóng hoặc trang web để báo cáo các thực hành DEI tại trường công, trong khi những người chỉ trích gọi ethnic studies là hình thức nhồi sọ. Giáo Sư Fong nói nhiều giáo viên nay bị đẩy ra “tuyến đầu” của một cuộc giằng co văn hóa.
Dù vậy, những người thực hiện dự án tin rằng nhu cầu vẫn rất lớn. Tina Ellsworth, chủ tịch National Council for the Social Studies, nói sách giáo khoa hiện nay đã cải thiện phần nào về độ phù hợp văn hóa và nhạy cảm ngôn ngữ, nhưng tài liệu đa phương tiện của UCLA sẽ rất hữu ích vì miễn phí và gắn với một đại học có uy tín. Nhóm tác giả hiện tìm thêm $5 triệu từ đóng góp tư nhân để mở rộng, quảng bá và chi trả lưu trữ đám mây, với các phần mới có thể viết về người Mỹ gốc Tonga và người Mỹ gốc Taiwan.
Với UCLA, cuốn sách này không chỉ là một công cụ giảng dạy cho Tháng Di Sản AAPI trong Tháng Năm. Mục tiêu lớn hơn là giữ lịch sử AAPI hiện diện quanh năm trong lớp học Mỹ, để các thế hệ trẻ không chỉ nhìn thấy cộng đồng này như một nhóm bên lề, mà như một phần cấu thành của lịch sử, chính trị và văn hóa Mỹ. (MPL)







































































