Văn Lan/Người Việt
WESTMINSTER, California (NV) – Viện Bảo Tàng Di Sản Người Việt (VHM) vừa kỷ niệm 10 thành lập, được tổ chức tại Lavender’s Hall, Westminster, vào chiều Thứ Bảy, 20 Tháng Sáu, dưới sự điều hợp của hai MC, xướng ngôn viên Diệu Quyên và Luật Sư Nguyễn Hoàng Dũng.
Sau nghi thức chào cờ khai mạc và phút mặc niệm, mọi người cùng tưởng nhớ bà Mai Công, anh Trần Thanh Phi, và bà Madelena Lài, ba người có những đóng góp vô cùng to lớn cho sứ mệnh của VHM.
Cô Thanh Giang, phụ trách cuộc thi viết quốc tế của VHM với chủ đề “Who Am I” (Tôi Là Ai), giới thiệu các thí sinh thắng giải, được ban giám khảo trao giải thưởng.
Tại buổi lễ, VHM nhận được bằng tưởng lục của Hội Đồng Thành Phố Westminster và đại diện các vị dân cử như Dân Biểu Liên Bang Derek Trần và Giám Sát Viên Janet Nguyễn.
Một trường hợp độc đáo là ông Quang Adam, cựu chủ tịch Cộng Đồng Người Việt Quốc Gia, từ Seattle, Washington, về tham dự, mang theo chiếc áo sơ mi trắng ông mặc khi vượt biển tại Lăng Cô, Huế, lúc mới 14 tuổi, cách nay hơn 50 năm, để trao tặng và ủng hộ thêm cho VHM.
Từ Sacramento về, bà Kim Nguyễn, đại diện ông Art Muir, một nhà leo núi nổi tiếng người Mỹ, tặng VHM $25,000.
Bà xúc động nói: “VHM làm những việc rất có ý nghĩa để bảo tồn lịch sử của người Việt tị nạn cho thế hệ mai sau, khi cộng đồng mình hôm nay rất thành công nơi xứ người. Và quan trọng nhất là giúp giới trẻ đừng quên nguồn gốc của mình ở đâu và tại sao mình đến đây.”
Trong 10 năm qua, VHM không chỉ thu thập hiện vật, mà còn cả ký ức về một dân tộc đã vượt đại dương, sống sót qua các trại tập trung, xây dựng lại gia đình, và mang đến tương lai tốt đẹp cho con cái họ nơi miền đất mới.
Đóng góp vào một viện bảo tàng là lời hứa những ký ức, những câu chuyện được kể lại, và những hy sinh vì tự do sẽ được lưu giữ, không bao giờ bị lãng quên.
Buổi lễ thông qua chương trình gây quỹ “Fund-a-Need,” giúp VHM có thể tiếp tục công việc quan trọng của mình trong 10 năm tới khi những câu chuyện bị mất đi vì không được ghi chép lại, khi người lớn tuổi qua đời.
Nhân dịp này, ban tổ chức trình bày các dự án hiện tại và tương lai của VHM:
1-Xe Buýt Di Sản Thanh Niên: Đưa học sinh đến VHM để tìm hiểu lịch sử đã định hình gia đình và cộng đồng của mình. Với $1,000 sẽ tài trợ một chuyến xe buýt khoảng 50 học sinh, $10,000 sẽ có 10 xe buýt để chở 500 học sinh mỗi năm được tìm hiểu lịch sử trực tiếp, giúp truyền cảm hứng cho thế hệ kế tiếp thông qua giáo dục và bảo tồn văn hóa.
2-Lịch Sử Truyền Miệng: Kết nối người trẻ với các bậc cao niên để ghi lại những câu chuyện cá nhân trước khi chúng bị mất đi, bảo tồn những câu chuyện trực tiếp về sự di cư, khả năng phục hồi, sự hy sinh, và hy vọng. Với $1,500 sẽ tài trợ việc ghi âm và bảo tồn, mỗi câu chuyện sẽ trở thành một phần sự trường tồn lịch sử chung của Việt Nam.
3-Phòng Dịch Thuật AI, do học sinh Ryan Beaupain cùng hai người em và các bạn học đã thúc đẩy VHM thành lập Youth Council giúp dịch các video tài liệu và các phụ đề chính xác qua tiếng Anh, để người Mỹ dòng chính tiếp cận dễ hơn với các thế hệ trẻ, nhà giáo dục, nhà nghiên cứu, và trên toàn thế giới. Sinh viên trở thành người giữ ký ức, bảo tồn, và chia sẻ lịch sử cộng đồng Việt qua các ngôn ngữ và nhiều thế hệ.
4-Câu chuyện người Việt tị nạn sẽ thôi thúc các em tìm hiểu về lịch sử gia đình và tham gia dự án Lịch Sử Qua Chuyện Kể, để phỏng vấn ông bà cha mẹ, với những thước phim tài liệu kể lay con đường tìm tự do của gia đình mình.
VHM cần ngân sách để mua thêm máy móc, trang bị phòng thu, mướn chuyên viên huấn luyện các em phương pháp phỏng vấn và hiệu đính phim tài liệu. Với $25,000 trong một năm, VHM có thể huấn luyện khoảng 30 em học sinh sản xuất 30 phim tài liệu.
5-Bức Tường Di Sản Việt Nam: Trọng tâm của nỗ lực gìn giữ di sản bằng kỹ thuật số, vĩnh viễn lưu giữ tên tuổi, hình ảnh, lời chứng, và lịch sử truyền miệng của những người đã chiến đấu vì hoặc hy sinh vì tự do, hoặc sống chết trong các trại cải tạo.
Câu chuyện của mỗi gia đình cần được chuyển ngữ qua tiếng Anh để thành những tài liệu giảng dạy, tham khảo nghiên cứu.
VHM cho biết lịch sử của người Việt không thể nào trường tồn nếu không được giảng dạy và lưu truyền trong hệ thống giáo dục dòng chính. Vì thế, VHM rất cần nhân lực và ngân sách để chuyển ngữ qua tiếng Anh và phụ đề chính xác, chi phí mỗi năm từ $7,000-$10,000.
Cũng theo VHN, để cho 100 triệu người dân Việt Nam trong nước và 5 triệu người Việt hải ngoại cùng học hỏi và gìn giữ di sản này, viện bảo tàng cần xây dựng dự án điện tử hóa tất cả kho dữ liệu và thành lập hệ thống lưu trữ, triển lãm trên Internet… Với một ngân sách kế hoạch dài hạn, dự trù $10 triệu trong 10 năm. Bước đầu tiên là xây dựng Bức Tường Tưởng Niệm (Vietnamese Memorial Wall). [đ.d.]
