Tâm Việt
Trong cuối tuần vừa qua, tôi được dự mấy sinh hoạt thật đặc sắc trong cộng đồng người Việt ở Virginia nhân cuộc tổng tuyển cử sắp tới đưa người vào Tòa Bạch Ốc. Thứ Bảy, 29 tháng 9, sáng chúng tôi được dự buổi khai mạc Ðại hội Hưng Ca kỳ XI, đánh dấu 10 năm tung ra chiến dịch “Trả Ta Sông Núi” ở khách sạn Herndon Hilton.
Chiều cùng ngày, cũng Hưng Ca tổ chức buổi sinh hoạt “Vote for Freedom” (“Bỏ Phiếu cho Tự Do”) ở James Lee Community Center (Falls Church, VA).
Ngày hôm sau, Chủ Nhật 30 tháng 9, chúng tôi lại có người cho đi quá giang xe xuống Virginia Beach để tham dự và chứng kiến sinh hoạt “ghi danh đi bầu” (“voters registration”) do Cộng đồng VN vùng Hampton Road tổ chức với sự tiếp tay hùng hậu của SBTN và Asia Entertainment của anh Trúc Hồ. Gần 1000 người ngồi chặt phòng họp lớn trong Philippines Cultural Center, một cơ sở thật khang trang của người Phi Luật Tân tại đây.
Như vậy, trong có hai ngày chúng tôi được chứng kiến cả sinh hoạt ở Bắc Virginia và Nam Virginia, hai vùng rất khác nhau của tiểu bang này, thậm chí người ta còn gọi Virginia là một tiểu bang nhị trùng nhân cách: phía Bắc gần Washington nên có nhiều chuyên gia làm việc trong chính quyền hay cho những cơ sở có liên hệ đến chính quyền liên bang, phía Nam thì nặng về nông nghiệp hay các ngành quốc phòng như Hải quân v.v…
Sinh hoạt khởi sắc
Sở dĩ có hai sinh hoạt rầm rộ trên là vì năm nay, SBTN và Vietnam Human Rights PAC (Ủy ban Hành động Chính trị về Nhân quyền) ở Cali đã phát động trên toàn quốc chiến dịch “Vote for Freedom” nhằm ảnh hướng chính sách của Mỹ về VN. Cùng lúc, Hưng Ca cũng tham gia chiến dịch để đẩy mạnh mục tiêu đòi “Trả Ta Sông Núi” của phong trào âm nhạc đấu tranh này, đã phát động từ hơn 10 năm nay.
Sự bừng tỉnh của cộng đồng VN ở Mỹ năm nay cũng là sự tiếp nối của chiến dịch thỉnh nguyện thư hồi tháng 3 đầu năm, chiến dịch đã thu hút được hơn 150 nghìn chữ ký gởi vào Tòa Bạch Ốc trong vòng không đầy 1 tháng.
Thêm vào đó còn có cuộc chạy đua vào Tòa Bạch Ốc của hai ứng cử viên, ông Mitt Romney của đảng Cộng Hòa và đương kim Tổng Thống Barack Obama. Thành thử cuộc tranh đua càng cận ngày bầu cử càng nóng lên và sôi nổi.
Bởi Virginia là một trong mấy tiểu bang có thể quyết định thắng bại của ông Obama hay Romney nên cả hai đảng tập trung vào tranh phiếu ở đây, với cả hai đảng gần như bỏ quên hẳn những tiểu bang như Cali hay Texas mà người ta đoán chắc được là một sẽ vào tay đảng Dân Chủ (CA) và một sẽ vào tay đảng Cộng Hòa (TX). Còn lại có 5-6 tiểu bang mà hai đảng phải tranh thủ để cho số phiếu cử tri đoàn (electoral votes) ngả về mình, trong đó 4 tiểu bang quan trọng nhất là Ohio, Florida, Pennsylvania và Virginia.
Những tiểu bang này tiếng Anh kêu là “swing states,” những tiểu bang mà tôi xin tạm gọi là “ngang ngửa,” có nghĩa là nếu chúng ngả về bên nào là đảng ấy thắng trong cuộc đua vào Tòa Bạch Ốc. Chính đó làm cho cuộc tổng tuyển cử năm nay đặc biệt hấp dẫn, lôi cuốn cả một cộng đồng hãy còn tương đối mới mẻ trong trò chơi này là cộng đồng VN.
“All politics is local” (“Chính trị nào thì cũng là chuyện địa phương”)
Mặc dầu chuyện chính trị quốc gia của xứ này là hệ trọng, liên hệ đến những chuyện to lớn như hòa bình chiến tranh trên thế giới, kinh tế toàn cầu, cạnh tranh Trung Mỹ (trong có có vấn đề Biển Ðông) v.v… song người dân thường không quan tâm mấy đến những chuyện đó, họ cho rằng những chuyện đó quá cao siêu, không nằm trong tầm hiểu biết của họ hoặc có lo lắng thì cũng không làm được gì, do vậy mà một chính trị gia người Mỹ (ông Huey Long) đã định nghĩa: “All politics is local,” nghĩa là “Chính trị nào thì cũng là chuyện địa phương.” Tóm lại, đối với người dân, khi họ đi bầu họ thường để ý đến những chuyện gần gũi với cuộc sống của họ hơn, như vấn đề công ăn việc làm, chuyện túi tiền có đủ sống không, chuyện giáo dục cho con em mình, chuyện tiền xăng tiền nhà không cao quá…
Lập trường Cộng Hòa
Có lẽ bởi thế mà khi cô Bích Ngân, một người trẻ đại diện cho Ðảng Cộng Hòa, được mời lên nói chuyện, cô đã nói đến những chuyện thiết thân hơn là những chuyện xa vời. “Như một người Việt Nam và như một phụ nữ, tôi cảm thấy gần gũi với lập trường của Ðảng Cộng Hòa ở Hoa Kỳ vì những giá trị bảo vệ gia đình của họ. Ðó là những giá trị gọi là ‘family values’ quen thuộc với người Á Ðông, không đi đến những tự do quá đáng như một vài người chủ trương ở xứ này về nạo thai hay đồng tính luyến ái.
“Về mặt này, tôi có cảm tưởng số lớn người Việt chúng ta cũng nghĩ giống tôi. Mà người Mỹ cũng không ít người nghĩ giống chúng ta. Như Giáo hội Công Giáo ở Hoa Kỳ cũng không ủng hộ phá thai một cách bừa bãi, mà người Công Giáo là 42 phần trăm của dân số Hoa Kỳ.”
“Tôi còn là một nhà tiểu thương,” cô nói tiếp, “với một chồng và hai con nhỏ. Trong số 1 triệu 600 nghìn người Mỹ gốc Việt ở Hoa Kỳ thì có tới trên 220 nghìn cơ sở tiểu thương như của chúng tôi. Những người như chúng tôi lấy công làm lời và chúng tôi khá chật vật để có một cuộc sống yên lành. Nếu bây giờ chúng tôi lại phải mua thêm bảo hiểm bắt buộc thì trên 80 phần trăm các cơ sở tiểu thương đó sẽ gặp vô cùng khó khăn.”
Ðến lượt ông Nguyễn Ngọc Bích lên tiếp lời cô Bích Ngân, ông nêu ra những điểm như “Tối cao Pháp viện Mỹ đã định nghĩa Obamacare là như một thứ thuế và Nhà nước có quyền đánh thuế: nếu bạn không mua bảo hiểm thì Nhà nước sẽ phạt bạn. Tôi không cần biết bạn có khỏe hay không. Bạn khỏe mà không mua bảo hiểm y tế thì bạn vẫn bị phạt như thường. Tóm lại, bạn không có lựa chọn. Mà lựa chọn chính là một quyền căn bản của con người tự do, sống trong một nền dân chủ.”
Ông cũng còn nhắc đến hiện tượng là “hiện có 24 triệu người đang thất nghiệp trên toàn quốc. Những người này khó khăn lắm mới nuôi sống nổi gia đình, họ đâu muốn bị áp đặt thêm một thứ thuế nữa về sức khỏe.”
“Chúng ta may mắn sống trong một tiểu bang mà mức thất nghiệp chỉ khoảng 6% so với tỷ lệ trên toàn quốc là hơn 8%,” ông Bích tiếp. “Ðó là vì đảng Cộng Hòa ở đây là một đảng bảo thủ về mặt chi tiêu và ông Thống đốc Tiểu bang Bob McDonnell biết làm việc với cả hai đảng để tạo ra công ăn việc làm, đem những công ty lớn về đây. Mặc dầu vậy, chính phủ Mỹ hiện đang dự tính đôi ba chuyện có thể làm cho Virginia và nhất là vùng Virginia Beach Newport News Hampton Norfolk sẽ mất khá nhiều công ăn việc làm, đó là việc đóng một xưởng xây dựng tàu ngầm nguyên tử, làm suy yếu hẳn khả năng tương lai của Hải Quân Mỹ khi những tranh chấp như ở biển Ðông cần hơn bao giờ sự hiện diện của Hải Quân Mỹ gần nước chúng ta.
“Chính phủ Obama cho đến giờ này cũng cấm Virginia khai thác dầu ngoài khơi, một điều vừa đẻ ra công ăn việc làm vừa giải quyết được sự lệ thuộc của ta vào dầu hỏa của Trung Ðông hay các nước sản xuất dầu như Venezuela, một nước hiện đang có một lãnh tụ không thân thiện với ta, với Mỹ.
“Sang lãnh vực an ninh quốc phòng và ngoại giao, thái độ làm lành của ông Obama không những đã không mua được thiện chí của các nước Ả Rập mà còn đem lại sự khinh khi của dân chúng các nước ấy. Ðiều này không thể đem lại sự nể trọng cần thiết phải có đối với một cường quốc hàng đầu của nhân loại.”
Lập trường Dân Chủ
Ðối nghịch với lập trường của đảng Cộng Hòa, anh Lý Trương Bình, một thanh niên 22 tuổi, đã lên trình bày những quan điểm của đảng Dân Chủ mà anh cho là cử tri người Mỹ gốc Việt có thể nhận ra dễ dàng.
Về mặt nhân quyền, anh cho rằng dưới thời ông Obama bà Ngoại Trưởng Hillary Clinton đã nêu ra một cách thẳng thắn những trường hợp thiếu sót về nhân quyền của Hà Nội trong những vụ nổi tiếng như: vụ xét xử anh Ðiếu Cày, can thiệp cho cha Nguyễn Văn Lý, lên tiếng đòi thả Việt Khang.
Anh cũng nhắc đến kinh nghiệm gia đình của anh là đi tỵ nạn từ Việt Nam để rồi phấn đấu trở thành công dân Mỹ với một đời sống yên lành nên ngày nay anh có thể tham gia trong đời sống chính trị chính mạch tại Mỹ.
Về an ninh quốc phòng, anh Bình cho rằng ông Obama đã diệt trừ được Osama Bin Laden và đang rút quân khỏi Á Phú Hãn.
Cuối cùng, anh cho rằng nếu được cơ hội làm tổng thống thêm bốn năm nữa thì ông Obama sẽ có thể vực nền kinh tế của Mỹ dậy.
Phải nói là sự hiện diện của hai thành phần trẻ tuổi, cô Bích Ngân bên đảng Cộng Hòa và anh Bình bên đảng Dân Chủ, đã cho chúng ta một cảm tưởng rất phấn khởi về tuổi trẻ VN ở xứ này. Cảm tưởng này được củng cố khi thấy cả hai người nói tiếng Việt khá trôi chảy cũng như rất chững chạc trong những bộ đồ “business suits” thật thẳng thướm và gọn ghẽ. Lời lẽ họ dùng cũng rất ôn tồn và tôn trọng nhau, không có chuyện lớn tiếng cãi vã hay đôi co, chỉ trích nặng nề nhau.
Bước ra ngoài phòng họp thì mỗi đảng có một bàn trưng tài liệu để cho ai muốn có thể ghé xem và nhận những tài liệu hay biểu ngữ của đảng nào hạp ý mình. Bên bàn Cộng Hòa cũng còn có một tình nguyện viên địa phương, cô Tâm và con trai cô, tham gia phân phát tài liệu.
Ghi danh đi bầu gần 300 người
Buổi sinh hoạt ở Virginia Beach được xem là rất thành công bởi mục đích chính không phải là để nghe tranh luận đôi bên mà là để ghi danh đi bầu với những ai chưa có phiếu cử tri hay lần đầu có quyền đi bầu. Về mặt này, buổi sinh hoạt đã đặc biệt mang lại kết quả là ghi danh được gần 300 người cử tri mới.
Theo thống kê chính thức năm 2010, dân số người Việt ở Virginia lên đến 53,529 người. Trong số này ít nhất cũng phải có trên 25,000 là công dân Mỹ trên 18 tuổi, nghĩa là có quyền đi bầu. Nếu 4/5 chúng ta đi bầu thì chúng ta sẽ có tới 20 nghìn lá phiếu để ảnh hưởng kết quả cuộc đua vào Tòa Bạch Ốc. Trong khi đó có khi chỉ cần vài nghìn lá phiếu là đủ quyết định về chuyện này. Vậy chúng ta hãy tỏ ra sức mạnh của lá phiếu VN bằng cách đi bầu tối đa hôm mồng 6 tháng 11 tới đây.
