ORANGE COUNTY, California (NV) – Mùa Xuân, mùa mua bán nhà sôi động nhất trong năm tại Mỹ, đang khép lại trong không khí khá trầm lắng.
Theo Redfin, số nhà mới đưa lên thị trường trong tuần kết thúc ngày 21 Tháng Sáu giảm 1.7% so với tuần trước, xuống mức thấp nhất kể từ Tháng Hai. Tổng số nhà đang rao bán cũng giảm 0.4%, mức giảm theo tuần mạnh nhất kể từ cuối Tháng Tư.
Nhiều người bán rút lui khỏi thị trường khi nhu cầu mua nhà yếu đi, trong lúc người mua vẫn dè dặt vì giá nhà đắt và lãi suất vay mua nhà còn cao. (Hình minh họa: Storyblocks.com)
Nguyên nhân chính là nhiều chủ nhà bắt đầu rút lui khi thấy nhu cầu mua nhà yếu đi. Doanh số nhà chờ bán giảm 0.1% so với tuần trước, đánh dấu tuần giảm thứ ba liên tiếp sau khi đạt đỉnh vào Tháng Năm. Đơn xin vay mua nhà cũng giảm tuần thứ hai liên tiếp, theo Hiệp Hội Ngân Hàng Thế Chấp (MBA). Tuy vậy, nếu so với cùng kỳ năm ngoái, doanh số nhà chờ bán vẫn cao hơn 4.2%.
Nhu cầu mua nhà chậm lại vì chi phí sở hữu nhà vẫn ở mức quá cao. Giá bán nhà trung vị (median) tại Mỹ tăng 2.5% so với cùng kỳ năm trước, lên mức kỷ lục $408,814. Lãi suất cố định trung bình cho khoản vay mua nhà kỳ hạn 30 năm ở mức 6.47% trong tuần qua, theo Freddie Mac.
Lãi suất cao cũng làm cho nguồn cung mới giảm. Nhiều chủ nhà muốn bán căn hiện tại rồi mua căn khác. Nhưng nếu bán vào lúc này, họ có thể phải từ bỏ khoản vay cũ với lãi suất thấp để nhận khoản vay mới với lãi suất cao hơn nhiều. Vì vậy, nhiều người chọn ở lại căn nhà hiện tại, dù trước đó từng có ý định bán.
Tâm lý người mua cũng chịu tác động từ bất ổn kinh tế, từ lạm phát đến các biến động chính trị quốc tế. Khi lãi suất vay mua nhà còn cao, giá nhà lập kỷ lục và triển vọng kinh tế bấp bênh, nhiều người mua chọn đứng ngoài quan sát thay vì xuống tiền.
Dù vậy, thị trường chậm lại đang giúp người mua có thêm lợi thế ở nhiều nơi. Redfin cho biết tại phần lớn nước Mỹ, số người bán hiện nhiều hơn số người mua. Nhờ đó, người mua có thêm cơ hội thương lượng giá, yêu cầu sửa chữa, hoặc đòi người bán nhượng bộ trước khi hoàn tất giao dịch. Trong Tháng Năm, gần một nửa người bán nhà tại Mỹ đã nhượng bộ người mua, tỉ lệ cao nhất từng được ghi nhận cho tháng này.
Ben Ambroch, chuyên viên địa ốc Premier của Redfin ở Milwaukee, cho biết các chuyên viên kiểm tra nhà đang rất bận. Người mua thường đưa điều khoản kiểm tra nhà vào đề nghị mua nhà, một dấu hiệu cho thấy họ có nhiều thế thương lượng hơn. Khi người bán nắm lợi thế, người mua thường phải bỏ điều khoản này để đề nghị mua hấp dẫn hơn. Hiện nay, sau khi kiểm tra nhà, người mua có thể yêu cầu sửa chữa hoặc yêu cầu người bán giảm tiền, và nhiều người bán phải chấp nhận để hoàn tất giao dịch.
Tuy nhiên, khả năng thương lượng còn tùy thuộc từng căn nhà. Những căn nằm trong khu vực được săn đón, tình trạng tốt và định giá hợp lý vẫn có thể thu hút nhiều người mua. Một số căn như vậy vẫn tạo ra cạnh tranh trả giá gay gắt.
Các dữ liệu khác cũng cho thấy thị trường đang chậm lại. Tính đến ngày 20 Tháng Sáu, lượng tìm kiếm Google cho cụm từ “homes for sale” giảm khoảng 10% so với tháng trước, và cũng giảm khoảng 10% so với cùng kỳ năm ngoái. Hoạt động đi xem nhà tăng 19% so với đầu năm, trong khi cùng thời điểm này năm trước mức tăng là 33%.
Trong bốn tuần kết thúc ngày 21 Tháng Sáu, giá niêm yết trung vị tại Mỹ là $404,396, tăng 2.6% so với cùng kỳ năm trước. Với lãi suất 6.47%, khoản thanh toán vay mua nhà hằng tháng ở mức $2,628. Nhà cũng mất nhiều thời gian hơn để bán, với thời gian rao bán là 39 ngày, lâu hơn một ngày so với năm ngoái. Riêng tỉ lệ nhà rao bán phải giảm giá là 19.6%, thấp hơn mức 21% của cùng kỳ năm trước.
Nhìn chung, mùa Xuân địa ốc Mỹ năm nay khép lại trong sự thận trọng của cả người mua lẫn người bán. Giá nhà kỷ lục và lãi suất cao tiếp tục gây áp lực lên thị trường. Nhưng với những người mua còn kiên nhẫn, đây cũng là giai đoạn họ có nhiều cơ hội thương lượng hơn so với thời thị trường nóng trước đây. (Ng.Tr) [T.C.]
ORANGE COUNTY, California (NV) – Cư dân mọi thành phố ở Orange County sẽ được dự các cuộc họp Hội Đồng Thành Phố trực tuyến bắt đầu vào Tháng Bảy vì luật mới của tiểu bang.
Theo báo mạng Voice of OC hôm Thứ Ba, 23 Tháng Sáu, đó là một phần của Đạo Luật SB 707, yêu cầu các thành phố phải cho cư dân dự các cuộc họp trực tuyến qua điện thoại hoặc qua hệ thống liên lạc qua hình ảnh và âm thanh.
Một cư dân phát biểu trước Hội Đồng Thành Phố Garden Grove. (Hình minh họa: Julie Leopo/Voice of OC)
Điều đó có nghĩa là các dân cử phải cho phép cư dân cơ hội phát biểu trong các phiên họp, qua điện thoại hoặc qua mạng bằng Zoom. Đó là cách từng được áp dụng trong đại dịch COVID-19 vì cư dân không thể đến dự những phiên họp Hội Đồng Thành Phố.
Tuy nhiều thành phố đã chấm dứt cho cư dân họp trực tuyến, tiểu bang đang bắt buộc họ làm điều này lại để tăng cường minh bạch và cho cư dân cơ hội tiếp xúc với các dân cử nhiều hơn.
SB 707 áp dụng cho những thành phố có hơn 30,000 dân hoặc cho những thành phố trong quận hạt có hơn 600,000 dân. Điều này có nghĩa là tất cả thành phố của Orange County đều đạt tiêu chuẩn này vì quận hạt có hơn 3 triệu cư dân. SB 707 có hiệu lực cho đến Tháng Giêng, 2030.
Hiện nay, một số thành phố của Orange County vẫn cho cư dân họp trực tuyến, trong khi nhiều thành phố đang tìm cách thực hiện lại trước hạn chót.
Những thành phố vẫn còn cho cư dân dự các phiên họp trực tuyến là Costa Mesa, Fountain Valley, Fullerton, Irvine, Santa Ana, và Villa Park. Họ vẫn giữ phương pháp này từ đại dịch cho đến nay và làm theo đúng yêu cầu của SB 707.
Costa Mesa cho biết họ cho cư dân dự trực tuyến không chỉ Hội Đồng Thành Phố, mà còn dự họp các ủy ban.
Fullerton cho hay chưa bao giờ ngưng cho cư dân dự các cuộc họp trực tuyến, Irvine cũng nói điều đó, và Fountain Valley nhấn mạnh không có vấn đề gì với hệ thống đó từ năm 2020 đến nay.
Villa Park, thành phố nhỏ nhất Orange County với 6,000 cư dân, cho cư dân phát biểu trực tuyến từ đại dịch COVID-19 đến nay nếu họ xin phép.
Đến ngày 1 Tháng Bảy, các thành phố khác phải tìm được cách cho cư dân phát biểu trực tuyến.
Bà Theresa Bass, thư ký thành phố Anaheim, cho biết cư dân vẫn được phát biểu qua Zoom, nhưng phải ghi danh trên mạng trước 5 giờ chiều Thứ Ba. Tuy là thành phố lớn nhất Orange County, Anaheim không cho cư dân gọi điện thoại để phát biểu, ngay cả lúc quyết định bán sân vận động Angel Stadium đầy tranh cãi.
Hầu hết các thành phố sẽ sử dụng Zoom cho cư dân dự các cuộc họp và phát biểu tại nhà khi đến lúc cần nói về một vấn đề nào đó. Những người đến phòng họp thường có ba phút để phát biểu, và SB 707 yêu cầu thành phố cho những người phát biểu trực tuyến thời gian như nhau.
Vài thành phố như Anaheim hay Aliso Viejo khen ngợi thay đổi từ SB 707, cho rằng sẽ làm cư dân quan tâm đến chính trị nhiều hơn. Trong khi đó, một số thành phố khác thì chỉ trích, cho rằng như vậy sẽ làm các phiên họp kéo dài hơn.
SB 707 còn yêu cầu các Hội Đồng Thành Phố phải thông qua quy định về gián đoạn nếu hệ thống chiếu các phiên họp gặp trục trặc, phải ngưng họp ít nhất một tiếng đồng hồ để sửa lại.
Nếu không sửa lại được sau một tiếng, các dân cử phải bỏ phiếu để kết thúc phiên họp hay tiếp tục phiên họp mà không chiếu trực tuyến nữa.
Hội Đồng Thành Phố Orange thông qua quy định vào ngày 9 Tháng Sáu, nhưng không hài lòng với chi phí vì những thay đổi này, nhất là khi thành phố đang thiếu hụt ngân sách. Tuy không có chi phí nào lớn liên quan đến SB 707, thành phố phải mua nhu liệu và nâng cấp hệ thống điện toán để chiếu các phiên họp cũng như cho cư dân phát biểu trực tuyến.
Garden Grove thì bỏ ra $75,500 để nâng cấp công nghệ và thiết bị để làm theo yêu cầu của SB 707.
Một vấn đề khác mà các thành phố phải đối phó khi cho cư dân họp trực tuyến là cách cư xử không đàng hoàng khi phát biểu, còn được gọi là “đánh bom Zoom.”
Đó là một vấn đề với các Hội Đồng Thành Phố trong đại dịch COVID-19 vì nhiều người tham dự họp trực tuyến chỉ để chửi bới hoặc phát biểu không đúng chủ đề với mục đích trêu chọc và xem phản ứng của các dân cử.
Kiểm soát phát biểu trực tuyến rất khó vì những người phát biểu không cần cho người khác thấy mặt. Các luật sư thành phố cho biết các dân cử có quyền cảnh cáo những người phát biểu qua mạng và còn có thể tắt microphone của họ nếu vi phạm quy định.
Đây là lần đầu tiên mọi thành phố của Orange County chiếu trực tiếp các phiên họp Hội Đồng Thành Phố trên mạng, sau khi hai thành phố là Rancho Santa Margarita và La Palma không chiếu trong nhiều năm. Hai thành phố chỉ phát thanh các cuộc họp, làm nhiều cư dân khó theo dõi tại nhà và không biết ai đang nói.
Tuy SB 707 không yêu cầu các thành phố chiếu trực tiếp những phiên họp, Rancho Santa Margarita và La Palma bỏ phiếu để thông qua việc chiếu họp Hội Đồng Thành Phố vì nghĩ điều đó sẽ bị yêu cầu trong tương lai. (TL) [đ.d.]
WASHINGTON, DC (NV) – “Mình xin vào diễn hành, họ không cho thì thôi. Họ chỉ gởi thông báo, mình quyết định không nói tới nói lui nữa, không muốn mọi người suy đoán, rồi nói người này người kia vô trách nhiệm.”
Cộng đồng Việt Nam tham gia Diễn Hành Văn Hóa Quốc Tế tại New York năm nay. (Hình minh họa: Kathy Nguyễn/vacdmv.org)
Đó là lời của ông Hoàng Đức Long, chủ tịch Cộng Đồng Việt Nam Vùng Washington DC, Maryland, và Virginia, nói với nhật báo Người Việt hôm Thứ Ba, 30 Tháng Sáu, liên quan đến việc nói rằng cộng đồng Việt Nam “bị loại” khỏi cuộc diễn hành Lễ Độc Lập kỷ niệm 250 ngày lập quốc của Mỹ, đang được lan truyền trên mạng xã hội mấy ngày nay.
Ông kể tiếp: “Chúng tôi nộp đơn khoảng Tháng Ba hoặc Tháng Tư cho America250. Đây là việc chúng tôi làm đều đặn mỗi năm và đều được tham gia. Tuy nhiên, năm nay họ nói có nhiều hội đoàn quá, nên không còn chỗ.”
“Sau đó, chúng tôi có nhờ nhiều người can thiệp, nhất là các vị dân cử như hai dân biểu liên bang Derek Trần (California) và James Walkinshaw (Virginia), cũng như Dân Biểu Tiểu Bang Kathy Trần của Virginia và bà Kimmy Dương, một nhân vật có thanh thế trong cộng đồng,…nói chung là nhiều lắm, nhưng không thấy ai nói gì hết,” ông Long chia sẻ thêm.
Cộng Đồng Việt Nam Vùng Washington DC, Maryland, và Virginia tham dự Diễn Hành Ngày Độc Lập Mỹ năm 2024. (Hình minh họa: Người Việt)
Ông Long cũng chia sẻ với nhật báo Người Việt email của ban tổ chức trả lời ông như sau:
“Thưa ông Long,
Cảm ơn ông nộp đơn ghi danh tham gia Cuộc Diễn Hành Quốc Gia Ngày Độc Lập của Freedom250.
Chúng tôi rất tiếc phải thông báo rằng chúng tôi không thể chấp nhận đơn ghi danh của ông cho Cuộc Diễn Hành Quốc Gia Ngày Độc Lập năm 2026. Nhân dịp kỷ niệm 250 năm thành lập nước Mỹ, sự kiện lịch sử này nhận được sự quan tâm chưa từng có. Sự kiện được tổ chức nhằm tôn vinh và kỷ niệm 250 năm kể từ khi quốc gia chúng ta được thành lập, cùng với lịch sử, những thành tựu, và quá trình phát triển của đất nước. Do đó, nhiều ứng viên xứng đáng và đủ điều kiện buộc phải bị từ chối chỉ vì chúng tôi không thể đáp ứng số lượng nhóm ghi danh quá lớn.
Vì các lý do liên quan đến an ninh, việc phối hợp với các sự kiện quốc gia khác tại Washington DC, cũng như các yêu cầu về phát sóng và phát trực tiếp, cuộc diễn hành phải được giới hạn trong thời lượng hai giờ, điều này càng làm hạn chế số lượng đơn vị có thể tham gia.
Chúng tôi trân trọng sự thông cảm của ông và chân thành cảm ơn ông đã quan tâm. Chúng tôi khuyến khích ông cân nhắc nộp đơn lại để tham gia Cuộc Diễn Hành Quốc Gia Ngày Độc Lập năm 2027.
Trân trọng,
Ban Tổ Chức Cuộc Diễn Hành Ngày Độc Lập Hoa Kỳ.”
Ông Long cũng cho biết trong email, sau khi bị từ chối, “chúng tôi liền báo cho Ban Chấp Hành, văn phòng thường trực, đại diện các hội đoàn của tổ chức Cộng Đồng Việt Nam vùng Hoa Thịnh Đốn. Và chúng tôi cũng kêu gọi mọi người cùng lên tiếng yêu cầu Ban Tổ Chức DCparade250 cứu xét để cộng đồng Việt Nam có mặt trong cuộc diễn hành quan trọng năm 2026.”
“Có nhiều vị trong cộng đồng, thân hào nhân sĩ, các tổ chức đấu tranh, dân biểu, thượng nghị sĩ, Cộng Đồng Việt Nam Liên Bang,… viết thư yêu cầu cứu xét lên ban tổ chức, nhưng cũng không được giải quyết,” ông Long viết.
Ông khẳng định: “Còn những chi tiết khác qua các email, tin tức khắp nơi về việc này thì chúng tôi không biết và chúng tôi không nên bàn tới khi mọi việc đã xong.”
Nhật báo Người Việt có gọi điện thoại cho ông Lê Thanh Liêm, chủ tịch Cộng Đồng Người Việt Quốc Gia Liên Bang Hoa Kỳ, có văn phòng ở Pinellas Park, Florida, hai lần, nhưng chưa được hồi âm.
Cựu quân nhân QLVNCH tham dự Diễn Hành Ngày Độc Lập Mỹ năm 2024. (Hình minh họa: Người Việt)
Vào ngày Thứ Bảy, 4 Tháng Bảy, nước Mỹ sẽ có hai sự kiện kỷ niệm sinh nhật lần thứ 250 của Hoa Kỳ ở hai bờ biển miền Đông và miền Tây. Sự kiện tại National Mall, Washington DC, với nhân vật chính là Tổng Thống Donald Trump, mà ông gọi là “cuộc VẬN ĐỘNG DONALD TRUMP ngoạn mục nhất.” Sự kiện tại Los Angeles sẽ do ca sĩ Queen Latifah chủ trì, với phần trình diễn của hai ca sĩ Chris Stapleton, Chaka Khan, và ban nhạc Smashing Pumpkins.
Theo tạp chí Time hôm Thứ Hai, 29 Tháng Sáu, hai sự kiện này có hai phong thái và địa lý khác nhau. Cả hai đều do hai tổ chức riêng rẽ có liên quan đến chính quyền liên bang, nhưng gần như không thừa nhận lẫn nhau trong sự kiện trọng đại của đất nước, một điều mà ít ai có bao giờ tưởng tượng ra được khi các nhà lập pháp Hoa Kỳ bắt đầu chuẩn bị một cách nghiêm túc cho sự kiện 250 năm mới có một lần.
Hồ sơ nội bộ và nói chuyện với năm người làm việc gần gũi với cả hai sự kiện nêu trên cho thấy quan hệ căng thẳng giữa hai tổ chức có quan điểm khác nhau và không muốn hợp tác với nhau.
Hầu hết những người này trả lời phỏng vấn với Time trong điều kiện ẩn danh vì sợ trả thù.
Năm 2016, Quốc Hội lên kế hoạch cho sự kiện 250 năm, gọi là America250, bao gồm một ủy ban lưỡng đảng trong đó có dân thường, dân cử, và các giới chức trong nội các.
Ý tưởng của ủy ban này là tổ chức các sự kiện không mang tính đảng phái để mọi người dân Mỹ có thể tham dự.
Tuy nhiên, mọi sự thay đổi khi Tổng Thống Donald Trump bắt đầu nhiệm kỳ thứ nhì.
Vào ngày 29 Tháng Giêng, 2025, ông Trump ký một sắc lệnh hành pháp thành lập Freedom250, một nhóm riêng rẽ phụ trách các chương trình ở thủ đô Washington, DC.
Tối Cao Pháp Viện xóa giới hạn tiền tranh cử: Trump, Cộng Hòa mừng, Dân Chủ lo tham nhũng
Tối Cao Pháp Viện Hoa Kỳ hôm 30/6 đã bác bỏ các giới hạn về số tiền mà các đảng chính trị có thể gây quỹ và chi tiêu cho ứng cử viên của mình.
Đây là chiến thắng lớn cho Trump và đảng Cộng Hòa trong mùa bầu cử tháng 11 tới. Nhìn chung, CH thu hút nhiều nhà tài trợ tỷ phú hơn và nhận được tổng số tiền đóng góp chính trị từ các tỷ phú lớn hơn so với Đảng Dân chủ. Với phán quyết, CH có thể gây quỹ và chi tiêu mạnh hơn, lại được phối hợp trực tiếp với ứng cử viên. Với phe Dân Chủ, đây là điều đáng lo vì có thể mở thêm cửa cho giới tài trợ giàu có gây ảnh hưởng chính trị.
QUẬN CAM, California (NV) – Chỉ mới năm ngoái, người mua vẫn có thể tìm được một vài mẫu xe nhỏ có giá khoảng $20,000. Nhưng trong năm nay, số tiền này chỉ còn thể mua được một chiếc xe cũ! Nhiều người mua gặp khó khăn khi lựa chọn một chiếc xe cũ có giá dưới $20,000. Bởi vì đây là một số tiền khá lớn, nếu mua nhầm một chiếc xe không tốt là một sự lãng phí lớn. Trang mạng tin tức xe hơi https://cars.usnews.com có làm nghiên cứu và đưa ra một số mẫu xe “còn tương đối mới” mà người mua nên cân nhắc lựa chọn.
2023 Honda Accord là một trong những mẫu xe cũ dưới $20,000 đáng mua nhất. (Hình của nhà sản xuất Honda)
⦁ 2023 Honda Accord
Điểm đánh giá của U.S. News: 8.5/10
$17,967 (giá xe cũ trung bình)
Honda Accord là lựa chọn tối ưu để có được không gian rộng rãi tương xứng với số tiền bỏ ra. Đời xe 2023 mang lại giá trị sử dụng cao nhất trong mức giá này. Năm 2023 đánh dấu sự khởi đầu của một thế hệ Accord mới, là một lựa chọn tuyệt vời trong các mẫu xe đã qua sử dụng có nhiều tính năng an toàn và giải trí hiện đại. Xe có động cơ mạnh mẽ cùng mức tiết kiệm nhiên liệu cao. 2023 Honda cho khả năng điều khiển linh hoạt, vận hành êm ái, với chi phí sở hữu và vận hành thấp hơn so với nhiều đối thủ cạnh tranh.
⦁ 2023 Mazda3
Điểm đánh giá của U.S. News: 8.5/10
$18,579 (giá xe cũ trung bình)
Trung bình Mazda3 có giá cao hơn một chút so với các mẫu xe cỡ nhỏ (compact) khác cùng đời, nhưng mức giá này hoàn toàn xứng đáng. Đây là mẫu xe vừa thể thao vừa có giá cả phải chăng. Mazda3 có thiết kế thanh lịch cả trong lẫn ngoài, khả năng điều khiển khẳng định đẳng cấp của thương hiệu.
2023 Mazda3 có động cơ công suất 191 mã lực. Xe còn có các tùy chọn nâng cấp hấp dẫn như động cơ mạnh mẽ hơn và hệ dẫn động bốn bánh (AWD), với công suất tối đa lên tới 227 mã lực. Mazda3 có cả hai dạng thân xe sedan và hatchback. Phiên bản hatchback có khoang hành lý rộng rãi hơn
⦁ 2023 Hyundai Kona
Điểm đánh giá của U.S. News: 8.3/10
$18,803 (giá xe cũ trung bình)
Mẫu xe SUV cỡ nhỏ gọn (subcompact) gây ấn tượng tốt này của Hyundai đã giành được hai giải thưởng của U.S News trong năm 2023: “SUV nhỏ gọn đáng tiền nhất” và “Xe mới tốt nhất cho thanh thiếu niên”. Giống như nhiều mẫu crossover nhỏ gọn khác, Kona có không gian chứa hành lý và hành khách ngồi ghế sau hơi chật chội. Tuy nhiên, điểm cộng lớn của Kona là được trang bị đầy đủ tiện nghi. Chuyên gia khuyên nên chọn phiên bản tiêu chuẩn với màn hình cảm ứng 8 inch, có kết nối không dây cho Android Auto và Apple CarPlay. Các phiên bản cao cấp hơn có thêm những trang bị như ghế bọc da và tính năng sưởi cho hàng ghế trước.
⦁ 2023 Hyundai Elantra
Điểm đánh giá của U.S. News: 8.2/10
$18,173 (giá xe cũ trung bình)
Hyundai luôn gắn liền với tiêu chí giá cả phải chăng. Dù có những nhược điểm của các dòng xe giá rẻ, Elantra vẫn có “cá tính riêng” cùng khả năng tiết kiệm nhiên liệu cao. Một biên tập viên cấp cao của US News nhận định rằng Elantra là một trong những mẫu xe đáng mua nhất trong phân khúc sedan cỡ nhỏ vì công suất động cơ ổn định và cảm giác lái êm ái. Cabin của ELantra được thiết kế gọn gàng, trang bị tiêu chuẩn màn hình cảm ứng 8 inch, kết nối Apple CarPlay và Android Auto không dây; tuy nhiên các phiên bản nâng cấp với màn hình giải trí 10.25 inch lại chuyển sang sử dụng kết nối có dây với điện thoại. (HD)
SACRAMENTO, California (NV) – Hơn 70% học sinh Lớp 12 niên khóa 2025-2026 tại California hoàn tất hồ sơ xin trợ cấp tài chính để học tiếp sau trung học, được xem là con số cao nhất từ trước đến nay, theo thông cáo của Ủy Ban Hỗ Trợ Sinh Viên California (CSAC) hôm Thứ Hai, 15 Tháng Sáu.
Con số này bao gồm cả học sinh nộp Đơn Xin Trợ Cấp Sinh Viên Liên Bang Miễn Phí (Free Application for Federal Student Aid – FAFSA) và học sinh nộp đơn xin trợ cấp dành cho sinh viên không đủ điều kiện nộp FAFSA nhưng có thể được tiểu bang xét hỗ trợ, gọi là “CA Dream Act Application” (CADAA).
Hơn 70% học sinh Lớp 12 niên khóa 2026 tại California hoàn tất FAFSA hoặc CADAA, được xem là mức cao nhất từ trước đến nay. (Hình minh họa: Storyblocks.com)
“Các em học sinh Lớp 12 đã làm nên lịch sử trong năm nay,” bà Daisy Gonzales, giám đốc điều hành ủy ban, nói. Theo bà, cột mốc này phản ánh nỗ lực của học sinh, gia đình, nhà giáo, và các tổ chức cộng đồng toàn tiểu bang.
Theo CSAC, hơn 325,000 học sinh Lớp 12 tại California hoàn tất hồ sơ trong năm nay, tăng khoảng 16% so với năm 2019. Tỉ lệ vượt 70% cũng đưa California tiến gần hơn đến mục tiêu 80% học sinh hoàn tất hồ sơ xin trợ cấp tài chính vào năm 2030.
Mục tiêu này được đặt ra sau khi California ban hành quy định mới từ năm học 2022-2023, yêu cầu học sinh Lớp 12 tại các trường trung học công lập phải hoàn tất FAFSA hoặc CADAA trước khi tốt nghiệp, trừ trường hợp gia đình nộp đơn xin miễn.
Quy định đó xuất phát từ một thực tế kéo dài nhiều năm. Nhiều học sinh đủ điều kiện nhận trợ cấp nhưng không nộp hồ sơ, khiến hàng ngàn đô la tiền hỗ trợ liên bang và tiểu bang phải để lại. Với nhiều gia đình, đặc biệt là gia đình thu nhập thấp, hồ sơ trợ cấp tài chính có thể quyết định một học sinh có tiếp tục học lên đại học, đại học cộng đồng, hoặc trường dạy nghề, hay không.
Chi phí đại học tăng trong nhiều năm khiến nhiều học sinh và phụ huynh nghi ngại về giá trị của bằng cấp. Với không ít gia đình, tiếp tục học thường gắn liền với nỗi lo vay nợ. Vì vậy, các trường học và học khu tại California đẩy mạnh hướng dẫn để học sinh hiểu rằng nộp FAFSA hoặc CADAA không đồng nghĩa với vay tiền. Đây là bước đầu để mỗi học sinh biết mình có thể được xét những khoản hỗ trợ nào, từ Cal Grant của tiểu bang, Pell Grant của liên bang, học bổng của trường, đến các chương trình vừa học vừa làm.
Bà Catalina Cifuentes, chủ tịch CSAC, nói dữ liệu năm nay cho thấy một bức tranh khác với những nhận định bi quan về giới trẻ và giáo dục sau trung học.
“Học sinh không quay lưng với giáo dục sau trung học,” bà nói. Theo bà, các em đang chọn nhiều con đường khác nhau, trong đó có đại học, đại học cộng đồng, giáo dục nghề nghiệp, và các chương trình đào tạo kỹ thuật mang đến cơ hội việc làm ổn định.
Tại San Diego County, tỉ lệ học sinh hoàn tất FAFSA tăng từ 49% năm 2019 lên 65% năm 2026. Các trường trong quận hạt dùng nhiều cách thức để thúc đẩy học sinh nộp hồ sơ, từ việc mời phụ huynh dự các buổi hướng dẫn, theo dõi dữ liệu từng trường, đến việc tổ chức cuộc thi giữa các trường để khuyến khích tỉ lệ hoàn tất cao hơn.
Sở Giáo Dục San Diego County cũng lập chương trình “Race 2 Submit” từ năm 2023. Trong chương trình này, các trường cạnh tranh về tỉ lệ hoàn tất hồ sơ, trường đạt kết quả cao nhận giải thưởng tiền mặt và bảng chúc mừng.
Một số trường còn đưa việc hướng dẫn tài chính vào sớm hơn, không đợi đến năm Lớp 12. Học sinh được giải thích về điểm trung bình GPA, yêu cầu vào đại học, lựa chọn đại học cộng đồng, trường dạy nghề, cũng như các khoản trợ cấp không phải hoàn trả.
Theo các chuyên viên tư vấn học đường, sự khác biệt lớn nhất không chỉ nằm ở tiền thưởng hay bảng thành tích. Điều quan trọng hơn là học sinh nhìn thấy một hướng đi cụ thể. Khi một học sinh biết mình có thể được Pell Grant, Cal Grant, hoặc các khoản hỗ trợ khác, quyết định học tiếp trở nên thực tế hơn, nhất là với những gia đình phải cân nhắc cho con em giữa việc đi làm ngay và việc tiếp tục học.
Tại California, học sinh dự định vào đại học cộng đồng vẫn còn hạn đến ngày 2 Tháng Chín để hoàn tất hồ sơ FAFSA hoặc CADAA để xin trợ cấp tài chính của liên bang hoặc của tiểu bang. Hạn này cũng áp dụng cho học sinh thuộc diện “foster youth,” tức những em từng được tiểu bang đưa vào hệ thống chăm sóc thay thế vì hoàn cảnh gia đình không an toàn hoặc không ổn định.
CSAC cho biết chiến dịch của tiểu bang sẽ tiếp tục theo dõi dữ liệu nộp hồ sơ theo trường, học khu, và quận hạt. Mục tiêu là giúp học sinh không bỏ lỡ cơ hội nhận trợ cấp chỉ vì không biết thủ tục, không có người hướng dẫn, hoặc nghĩ rằng chi phí học tiếp sau trung học nằm ngoài tầm với của gia đình. (T.C.) [đ.d.]
SACRAMENTO, California (NV) – Khoảng 40% lớp học trong hệ thống đại học cộng đồng (community college) California hiện được dạy qua hình thức online, theo CalMatters hôm 27 Tháng Năm.
Dù các trường mở lại lớp trực tiếp từ sau đại dịch COVID 19, các lớp online vẫn chiếm một phần lớn trong hệ thống, khiến nhiều sinh viên tiếp tục học từ bàn ăn ở nhà, phòng ngủ, hoặc quán cà phê thay vì trong lớp học.
Một sinh viên học online tại nhà. (Hình minh họa: Storyblocks.com)
Hình thức này mở thêm cơ hội cho người đi làm, phụ huynh, và người chăm sóc gia đình, những người khó theo lịch học cố định tại trường. Tuy nhiên, với nhiều sinh viên, sự linh hoạt này đi kèm cảm giác cô đơn, thiếu tương tác, khó tập trung, và khó nhận hỗ trợ kịp thời khi gặp trở ngại trong học tập.
Hệ thống đại học cộng đồng California phục vụ hơn 2 triệu sinh viên, lớn nhất trong hệ thống giáo dục đại học Mỹ, với quy mô gấp khoảng 60 lần số sinh viên bậc cử nhân của đại học UC Berkeley. Tuy nhiên, nếu đi quanh một khuôn viên trường đại học cộng đồng hiện nay, không dễ cảm nhận được quy mô ấy.
Từ sau đại dịch COVID 19, tiệm ăn và các quán cà phê gần trường vắng hơn, ít sinh viên ngồi ngoài sân trường hơn, và những bãi cỏ xanh tốt hơn vì lượng người qua lại giảm. Dù lớp học trực tiếp mở lại, nhiều sinh viên vẫn học từ bàn ăn trong nhà. Theo bà Melissa Villarin, phát ngôn viên Văn Phòng Điều Hành Hệ Thống Đại Học Cộng Đồng California, khoảng 40% lớp học trong hệ thống này hiện diễn ra dưới hình thức online.
Các trường đại học cộng đồng ở California phần lớn nhận ngân sách theo số sinh viên ghi danh. Vì vậy, khi sinh viên chọn lớp online, các trường có thêm động lực mở rộng hình thức học này.
Với nhiều sinh viên và giáo sư, lớp online có ưu điểm rõ ràng là dễ tiếp cận hơn các hình thức tổ chức lớp khác. Người có con nhỏ, người làm việc toàn thời gian, hoặc người phải chăm sóc gia đình, có thể tiếp tục đi học mà không bị bó buộc vào thời khóa biểu cố định.
Lý do này cũng góp phần giải thích vì sao các hệ thống đại học công lập như University of California và California State University vẫn mở thêm nhiều lớp online so với trước đại dịch, dù tỉ lệ này vẫn thấp hơn đáng kể so với các trường đại học cộng đồng.
Mặt trái của giáo dục online cũng dễ dàng được nhận ra. Sinh viên và giáo sư nói đến tình trạng thiếu gắn kết, cảm giác cô đơn, bài giảng xa cách, và sức cám dỗ của việc gạt cửa sổ Zoom sang một bên để bấm vào nội dung khác.
Trong những lớp online mà phần lớn sinh viên tắt camera, bot, và các nhóm lừa đảo đang là vấn đề nổi lên trong toàn hệ thống. Những kẻ lừa đảo dùng AI (trí tuệ nhân tạo) và các thuật toán phức tạp để giả danh sinh viên thật, nộp bài, và chiếm đoạt khoản trợ cấp tài chính dành cho sinh viên. Ngay cả sinh viên thật cũng dùng AI để làm bài tập online, trong khi một số giảng viên lại dùng AI để chấm điểm bài tập.
Trường hợp cô Lupe Archundia, sinh viên San Joaquin Delta College ở Stockton, cho thấy rõ mặt trái đó. Trong lớp học kinh tế vi mô của cô, toàn bộ bài giảng đều được thu sẵn, có bài cũ hơn 10 năm trước. Giáo sư còn đưa sẵn đáp án bài kiểm tra trước khi sinh viên làm bài, trong khi toàn bộ kiểm tra ở dạng trắc nghiệm và do máy chấm.
“Tôi là một phụ nữ 39 tuổi,” cô Archundia nói. “Tôi không phải vừa học xong trung học rồi muốn có sẵn đáp án dễ dàng.”
Cô Archundia có hai con và làm thư ký toàn thời gian cho một công ty. Buổi tối, cô học tại bàn ăn ở nhà, kê thêm vài thùng giấy để có thể đứng học. Cô muốn lấy bằng cử nhân nhằm có thêm cơ hội thăng tiến trong công việc.
Ban đầu, cô dành khoảng ba giờ để học trước mỗi bài kiểm tra ngắn. Nhưng khi phát hiện đáp án có sẵn, cô bắt đầu học lơ là hơn. Cô nói vẫn chưa nắm chắc một số khái niệm, trong đó có “elasticity,” tức độ co giãn trong kinh tế học, dù đạt điểm cao trong bài thi online.
Các nghiên cứu hiện nay chưa đưa ra kết luận dứt khoát về phẩm chất giáo dục online. Một nghiên cứu năm 2025 cho thấy sinh viên thường đạt kết quả thấp hơn trong lớp online so với lớp trực tiếp, dù khoảng cách này đang thu hẹp. Bà Di Xu, giáo sư tại Khoa Giáo Dục đại học UC Irvine, nói lớp online cũng giúp sinh viên vừa đi học vừa giữ việc làm, qua đó có thêm cơ hội hoàn tất bằng cấp về lâu dài.
Ông Alex Breitler, phát ngôn viên của Delta College, nói các lớp online mở rộng cơ hội vào đại học cho người đi làm, phụ huynh, người chăm sóc gia đình, và những sinh viên phải cân bằng việc học với nhiều trách nhiệm khác trong đời sống. Theo ông, nếu không có lựa chọn online, nhiều người khó tiếp tục con đường học vấn.
Tuy vậy, bà Xu cho rằng lớp online đòi hỏi sinh viên phải có khả năng tự học và quản lý thời gian rất cao. Trong lớp trực tiếp, sự tương tác thường diễn ra tự nhiên. Với lớp online, nhất là lớp học không theo giờ cố định, cơ hội tương tác phải được đưa sẵn vào thiết kế môn học. Nếu thiếu phần này, sinh viên rất dễ cảm thấy cô đơn.
Phần lớn lớp online tại các trường đại học cộng đồng California không học theo giờ cố định. Bài giảng thường được thu sẵn, sinh viên tự xem và làm bài theo lịch học riêng.
Việc thiếu hỗ trợ cá nhân cũng là một trở ngại. Cô Archundia muốn đổi ngành từ quản trị kinh doanh sang Anh Ngữ vì mơ ước trở thành nhà văn. Hồi Tháng Tư, khi cô liên lạc với cố vấn học tập để hỏi về các lớp cần chọn, lịch hẹn gần nhất cách đó khoảng ba tuần. Đến nay, cô vẫn chưa tìm được giờ hẹn phù hợp với lịch làm việc.
Ông Breitler thừa nhận lịch cố vấn tại trường thường kín trước nhiều tuần vì nhu cầu học online cao. Ông nói Delta College đang cố gắng thử một số cách mới, ví dụ như cho sinh viên gửi câu hỏi online và mở giờ tư vấn tự do, không cần hẹn trước.
Không riêng Delta College, nhiều sinh viên ở các trường khác cũng gặp khó khăn tương tự. Bà Cyndi Cunningham ghi danh tại Palomar College ở San Marcos năm 2022, sau khi đại dịch khiến công việc bán lẻ lâu năm của bà trở nên bấp bênh. Lần đầu vào đại học, bà học phần lớn các môn đại cương và nhập môn online, nhưng khó tập trung và quản lý thời gian.
“Mỗi học kỳ tôi chỉ học được một lớp trực tiếp, không phải vì tôi không muốn học tại lớp, mà vì tôi không tìm được lớp,” bà Cunningham nói. “Tôi cảm thấy như mình không học được gì, chỉ làm cho xong từng việc.”
Bà Cunningham sau đó chuyển lên đại học Cal State San Marcos, theo học ngành nghiên cứu sắc tộc và dự tính trở thành giáo viên trung học.
Theo bà, việc trao đổi trực tiếp với bạn học khác hẳn chuyện viết vài dòng trên bảng thảo luận online. Càng học lên, bà càng nhận ra các lớp online khiến mình bị thiệt thòi hơn.
Các lớp ngoại ngữ là một mối lo riêng. Bà Julia Simon, giáo sư tiếng Pháp tại đại học UC Davis và là chủ tịch một nhóm chuyên trách về ngoại ngữ của trường, nói các lớp này thường cần sĩ số nhỏ, gặp nhau thường xuyên, và cho sinh viên nhiều cơ hội luyện nói.
Trong bối cảnh ngân sách bị siết chặt, các trường đại học cộng đồng gần UC Davis và cả hệ thống UC đều mở rộng lớp ngoại ngữ online, vì mô hình này cho phép mở lớp với quy mô lớn hơn. Sacramento City College, chẳng hạn, dự kiến mở bốn lớp tiếng Pháp vào mùa Thu năm nay. Cả bốn lớp đều online và hoàn toàn không học theo giờ cố định.
Theo bà Simon, sinh viên học ngoại ngữ online thường thiếu cơ hội luyện nói và bỏ lỡ những bài học văn hóa quan trọng. Khi các sinh viên này vào UC Davis, nhiều em chưa đủ nền tảng, nhưng nhà trường không thể buộc các em học lại những môn từng hoàn tất.
Bà Simon nói bà đang tính mở các lớp hội thoại, gần như một hình thức học bổ trợ căn bản.
Từ sau đại dịch, các nhà lập pháp và giới chức giáo dục California chi hàng triệu đô la để cải thiện giáo dục online. Tiểu bang cũng ban hành quy định mới nhằm khuyến khích thêm tương tác giữa giảng viên và sinh viên.
Khắp California, nhiều giảng viên thường xuyên được huấn luyện về cách dạy online. Các trường cũng thuê thêm nhân viên hỗ trợ thiết kế môn học online và sắp xếp lớp.
Tuy vậy, khảo sát năm 2024 của RP Group cho thấy trong số giảng viên từng dạy ít nhất một lớp online, đa số họ vẫn thích dạy trực tiếp hơn.
Bà Tina Rocha, 55 tuổi, sinh viên San Joaquin Delta College, có kinh nghiệm tích cực hơn trong một lớp viết sáng tạo online. Bà bắt đầu học năm 2024, sau khi hồi phục qua ba cơn đột quỵ liên tiếp vào năm 2020.
Do tình trạng khuyết tật, đôi khi bà cần giảng viên nhắc nộp bài. Có lúc bà cũng xin điều chỉnh để tránh một số tiếng động hoặc ánh sáng làm rối thị giác và khiến cơ thể bà co giật. Bà nói giáo sư lớp viết sáng tạo của bà thấu hiểu và hỗ trợ tốt. Với bà, giáo dục online có thể là một lựa chọn “tuyệt vời.”
Nhưng chính kinh nghiệm của bà Rocha cũng cho thấy phẩm chất của lớp online tùy thuộc rất nhiều vào từng giảng viên.
Lớp phim online của bà trong học kỳ này kém hơn nhiều so với lớp viết sáng tạo. Sau lưng giáo sư có một đèn lava, phản chiếu những hoa văn sặc sỡ lên trần nhà. Khi bà Rocha xin tắt đèn vì ánh sáng và hoa văn đó làm bà có phản ứng khó chịu về thị giác, giáo sư nói với bà là có thử tắt nhưng không được, rồi không giải thích gì thêm.
Để tránh bị ảnh hưởng, mỗi khi giáo sư bắt đầu nói, bà Rocha phải dán một tờ giấy ghi chú lên màn hình.
“Mọi chuyện tùy thuộc vào từng giáo sư,” bà Rocha nói. (T.C.) [đ.d.]
Từ việc các bậc tiền bối bị… “nhét chữ vào miệng” đến việc thay đổi nội dung và hiện vật trưng bày trong các viện bảo tàng thuộc quản lý liên bang, đặc biệt Viện Smithsonian,… khó có thể kể hết những gì diễn ra từ khi Trump trở lại Tòa Bạch Ốc trong nỗ lực viết lại lịch sử. Dịp kỷ niệm 250 năm ngày lập quốc đáng lý là cơ hội tốt để nhắc về lịch sử thăng trầm quốc gia nhưng lịch sử Mỹ đang bị lật lại, bị “biên tập” và thậm chí bị tẩy xóa…
Viện Smithsonian đang chịu sức ép gay gắt thay đổi nội dung nhằm thể hiện quan điểm lịch sử theo góc nhìn hạn hẹp từ chính quyền Trump. (Hình: Trúc Phương/Người Việt)
Sau Trung Tâm Kennedy, đến lượt Viện Smithsonian
Ngày 28 Tháng Tám, 2025, khi được Trump triệu tập vào Tòa Bạch Ốc, Giám Đốc Viện Smithsonian Lonnie Bunch biết rằng số phận ông sắp kết thúc. Chín ngày trước đó, trên Truth Social, Trump viết: “Viện Smithsonian đang MẤT KIỂM SOÁT, nơi mọi thứ được thảo luận đều xoay quanh vấn đề đất nước chúng ta tồi tệ như thế nào, chế độ nô lệ tồi tệ ra sao…”
Ngay từ đầu nhiệm kỳ hai, Trump đã tấn công Smithsonian. Tháng Ba, 2025, Trump ban hành sắc lệnh hành pháp yêu cầu khôi phục “sự thật và lẽ phải” cho lịch sử Mỹ. Hai tháng sau, ông tuyên bố sa thải Kim Sajet, giám đốc Phòng Triển Lãm Chân Dung Quốc Gia (National Portrait Gallery, thuộc Smithsonian) dù tổng thống không có quyền làm điều này. Trong lịch sử 180 năm, Smithsonian chưa từng bị tổng thống nào can thiệp theo cách như Trump.
Người đứng đầu Smithsonian, Tiến Sĩ Sử Lonnie Bunch, là một trong những sử gia hàng đầu nước Mỹ. Trong một lần chuẩn bị chương trình triển lãm lịch sử Mỹ thế kỷ 19 với chủ đề di sản chế độ nô lệ, Bunch đi khắp đồn điền miền Nam để tìm một địa điểm tiêu biểu có thể đại diện cho toàn bộ hệ thống đồn điền thời bấy giờ. Từ Louisiana, Alabama đến North Carolina – những nơi từng in đậm dấu vết nô lệ trên những cánh đồng mía, bông và thuốc lá, Bunch miệt mài tìm kiếm; cuối cùng, ông phát hiện một đồn điền có từ những năm 1730, nằm bên bờ sông Sampit thuộc South Carolina.
Đó là nơi Bunch gặp Princy Jenkins. Cụ ông da đen ngoài 90 tuổi này từng là người trông coi đồn điền và có thời gian sống trong căn nhà dành cho nô lệ cùng người bà cũng là nô lệ của ông. Khi gặp Bunch, cụ Jenkins nói: “Nếu anh là nhà sử học, nhiệm vụ của anh là phải giúp mọi người ghi nhớ không chỉ những gì họ muốn nhớ mà cả những gì họ cần phải nhớ.”
Bản thân Bunch luôn ghi tạc lời dặn dò trên và suốt từ khi được bổ nhiệm làm giám đốc Smithsonian đến nay, ông luôn trung thành với sứ mệnh của một sử gia tôn trọng sự thật. Tuy nhiên, 21 bảo tàng, 21 thư viện, Vườn Thú Quốc Gia cùng nhiều trung tâm nghiên cứu và giáo dục thuộc Viện Smithsonian liên tục bị chính quyền tấn công, khi bị chụp “cái mũ” hiểm ác rằng họ “nỗ lực viết lại lịch sử quốc gia, thay thế những sự thật khách quan bằng câu chuyện xuyên tạc, bị chi phối bởi hệ tư tưởng chứ không phải sự thật.”
Cho đến thời điểm hiện tại, Lonnie Bunch chỉ nhân nhượng ở mức gần như tối thiểu. Tuy nhiên, với sức ép ngày càng mạnh từ Trump lẫn các nhà lập pháp Cộng Hòa, một số người lo rằng Bunch có thể bỏ cuộc và từ chức…
Lịch sử nô lệ và đóng góp của người da màu trong lịch sử Mỹ đang được yêu cầu “làm mờ” đi. (Hình: Trúc Phương/Người Việt)
“Dốt bày đặt nói chữ”
Ngay trước thềm kỷ niệm Quốc Khánh lần thứ 250, chính quyền liên bang đã hai lần đưa ra những câu dẫn không rõ nguồn. Sự việc đầu tiên xảy ra vào Ngày Quốc Kỳ (Flag Day, 14 Tháng Sáu), khi trương mục X của Bộ Nội An đăng câu trích được cho là “nguồn” từ George Washington: “Chúng ta lấy những ngôi sao từ thiên đường, lấy màu đỏ từ mẫu quốc, chia tách bằng những sọc trắng, để cho thấy chúng ta đã tách rời, và những sọc trắng này sẽ lưu truyền lại cho hậu thế, biểu trưng cho sự tự do của chúng ta.”
Đây là câu phổ biến mà nhiều người dùng internet, hiếm khi kiểm tra độ xác thực, thường lan truyền và cho là có nguồn gốc từ George Washington. Tuy nhiên, Bộ Nội An không phải là “người dùng Internet” bình thường, và đáng lý họ phải biết, giới sử học nghiêm túc từng nhiều lần nhắc rằng chưa từng có bằng chứng nào cho thấy câu nói trên là di ngôn của George Washington.
Sự việc tiếp theo cho thấy một sự cẩu thả nữa về mặt lịch sử. Ngày 16 Tháng Sáu, tờ The Washington Post cho biết một tấm băng rôn khổng lồ in hình Theodore Roosevelt vừa được treo ở mặt tiền Văn Phòng Quản Lý Nhân Sự tại trung tâm Washington, kèm theo câu trích: “Can đảm không phải là có đủ sức mạnh để tiếp tục mà là dấn bước ngay cả khi không còn sức.” Vấn đề ở chỗ, giới sử học khẳng định vị tổng thống thứ 26 chưa bao giờ nói câu đó. Sử gia Michael Patrick Cullinane, giám đốc Trung Tâm Theodore Roosevelt (North Dakota), nói: “Điều tôi có thể khẳng định chắc chắn là câu đó không bắt nguồn từ Theodore Roosevelt.”
Hai sự việc trên không phải là “sơ sót” và “hiếm xảy ra” đối với chính quyền Trump. Bộ Trưởng Quốc Phòng Pete Hegseth, với vẻ ngoài sáng láng như thể là kẻ “có ăn, có học, có địa vị,” từng gây xôn xao khi đọc bài cầu nguyện trong một buổi lễ tôn giáo trong Ngũ Giác Đài vào Tháng Tư. Với vẻ mặt trịnh trọng, Hegseth nói rằng lời cầu nguyện trên là rút từ Sách Ezekiel (Book of Ezekiel). Thật ra đó là nguyên văn một câu thoại trong phim “Pulp Fiction” (1994) của đạo diễn Quentin Tarantino. Trong phim, đoạn Ezekiel 25:17 (sửa lại để phù hợp kịch bản phim) được đọc bởi sát thủ máu lạnh Jules Winnfield (do tài tử Samuel L. Jackson đóng) lúc hắn “cầu nguyện” trước khi ra tay giết người.
Lịch sử 250 năm đang bị “biên tập” lại. (Hình: Trúc Phương/Người Việt)
“Sự ngu dốt cố hữu”
Người Mỹ luôn tranh cãi về lịch sử đất nước, về giá trị và ý nghĩa của nó. Năm 1835, một số thành viên đảng Dân Chủ trung thành với cố Tổng Thống Thomas Jefferson từng phản đối việc đặt bức tượng đối thủ của ông, Alexander Hamilton, bên ngoài Sở Giao Dịch Chứng Khoán New York. Thế kỷ 20, những người ủng hộ phân biệt chủng tộc đã dựng hàng trăm đài tưởng niệm binh sĩ Liên Minh Miền Nam (Confederate). Năm 1995, giám đốc Bảo Tàng Hàng Không và Vũ Trụ Quốc Gia thuộc Viện Smithsonian buộc phải từ chức giữa làn sóng phản đối dữ dội quanh cuộc triển lãm dự kiến, khi một số nhà lập pháp và các nhóm cựu chiến binh cho rằng triển lãm chỉ trích quá gay gắt việc ném bom nguyên tử xuống Nhật.
Với Trump, ông rất hứng thú “nhìn lại lịch sử;” dù vậy, chẳng phải do ông thật sự quan tâm đến tính chính xác của lịch sử. Trump từng cho dựng một tấm biển lịch sử dỏm để kỷ niệm một trận chiến không có thật thời Nội Chiến tại sân golf của ông ở Virginia. Sở dĩ Trump muốn đào bới lịch sử theo “nhãn quan mới” là vì ông muốn thực hiện cuộc chiến toàn diện về văn hóa lẫn chính trị để biến tư tưởng MAGA thành dòng chính. Johann Neem, nhà sử học thuộc Đại Học Western Washington, nhận định, đích nhắm của Trump là “triệt tiêu các nguồn tri thức và thẩm quyền độc lập.”
Tại Việt Nam, vấn đề “lật sử,” hiểu theo khái niệm nhìn lại lịch sử theo nhãn quan nhà cầm quyền, đang trở thành hiện tượng thời sự. Với một nước cộng sản, chuyện này không có gì lạ.
Với Mỹ, người ta hiếm khi tránh né vết thương lịch sử, từ chuyện cướp đất người da đỏ đến chế độ nô lệ tàn ác. Nhìn nhận sai lầm quá khứ chưa bao giờ khiến nước Mỹ trở nên thấp kém hơn, nếu không nói là ngược lại. Chính sự trốn tránh lịch sử hoặc nhào nặn quá khứ theo quan điểm kẻ thắng cuộc hoặc kẻ cầm quyền mới khiến quốc gia trở nên nhỏ nhen và hèn mọn. Những người từng sống với cộng sản Việt Nam hẳn hiểu điều này hơn ai hết. Và bởi vậy không ít người không thể không bàng hoàng khi chứng kiến điều tương tự xảy ra ở một nơi như Mỹ.
Trong bài “Trump and History: Ignorance and Denial”/freedomcenter.org), sử gia David W. Blight thuộc Đại Học Yale nhận định: “Từ khi Donald Trump trở thành tổng thống, tôi tin rằng mối đe dọa lớn nhất đối với xã hội và nền dân chủ chúng ta không hẳn là chủ nghĩa độc đoán mà là sự ngu dốt cố hữu của ông, về lịch sử, về chính sách, về tiến trình chính trị, lẫn Hiến Pháp…”
Tượng George Washington trong Viện Bảo Tàng Quốc Gia Lịch Sử Hoa Kỳ, thuộc Smithsonian. (Hình: Trúc Phương/Người Việt)
Khó có thể kể hết những gì Trump làm chỉ trong vòng một năm rưỡi. Những ai quan tâm có lẽ nên đọc tài liệu 64 trang (được phổ biến trên mạng) mang tựa “The Federal Assault on History A Record of Executive Actions, Briefing Report, June 2026” do Tổ Chức Sử Gia Hoa Kỳ thực hiện. Nhóm tác giả sử gia kết luận:
“Chính quyền Trump nhiệm kỳ hai đã dốc toàn lực để áp đặt lên người dân Mỹ một phiên bản lịch sử quốc gia phiến diện, hạn hẹp và khô khan. Đó là trang sử loại bỏ trải nghiệm của đại đa số người dân Mỹ. Đó là trang sử mà trong đó các hệ thống phân cấp văn hóa, cấu trúc quyền lực và bất bình đẳng xã hội bị biến thành những điều vô hình hoặc hiển nhiên, không đáng để quan tâm hay phê phán.
“Đó là trang sử dựa trên lối kể chuyện ‘yêu nước’ giản lược và sai lệch… Nói cách khác, đó là trang sử đồng điệu với thái độ coi thường chuyên môn, tri thức và chủ nghĩa thực nghiệm – một thái độ làm xói mòn việc giảng dạy tư duy phản biện. Đó là trang sử gây tổn hại sâu sắc đến nền dân chủ chúng ta, ngầm cổ xúy sự tự mãn và thái độ phục tùng trước tham vọng thiết lập một chế độ độc đoán mà chính quyền hiện tại đang tiến hành.” [kn]
LTS. Nhật báo Người Việt nhận được Thư Cảm Tạ của Viện Bảo Tàng Di Sản Người Việt sau đây nhờ đăng tải.
Kính thưa quý vị ân nhân, quý thân hữu, quý mạnh thường quân, cùng toàn thể thành viên của đại gia đình Viện Bảo Tàng Di Sản Người Việt.
Ban tổ chức giới thiệu các thí sinh thắng giải cuộc thi viết quốc tế của VHM với chủ đề “Who Am I” (Tôi Là Ai) nhân dịp kỷ niệm 10 thành lập. (Hình minh họa: Văn Lan/Người Việt)
Thay mặt Viện Bảo Tàng Di Sản Người Việt (Vietnamese Heritage Museum – VHM), chúng tôi xin kính gửi lời tri ân chân thành đến quý vị đã hiện diện – yểm trợ. Chúng ta đã có được một lễ kỷ niệm 10 năm thành lập VHM thật trọn vẹn, tràn ngập tiếng cười, và đầy tình nhân ái.
Sự hiện diện quý báu của quý vị khiến cho buổi lễ thêm phần trang trọng, ấm cúng, và đầy ý nghĩa. Trong sự chung tay tích cực xây dựng và phát triển cộng đồng, chúng ta đã cùng nhau nhìn lại một chặng đường 10 năm gìn giữ lịch sử, bảo tồn ký ức, và vinh danh cuộc hành trình đầy hy sinh, can đảm của người Việt tị nạn Cộng Sản.
Buổi lễ diễn ra thành công tốt đẹp với sự tham dự của trên 300 quan khách, bao gồm đại diện các viện bảo tàng trong vùng, các tổ chức hoạt động gìn giữ lịch sử, các hội đoàn – các công ty đang cộng tác với VHM, cùng đông đảo thân hữu và đồng hương. Đặc biệt, nhiều quý khách không quản đường xa, đến từ các tiểu bang như New York, Massachusetts, Washington, và nhiều nơi khác, để cùng hiện diện trong buổi kỷ niệm đầy ý nghĩa này.
Một trong những niềm khích lệ lớn lao của chúng tôi là quý quan khách đã có dịp hiểu rõ hơn về bốn dự án gây quỹ quan trọng của VHM: Chương trình xe buýt đưa học sinh đến thăm và học hỏi tại VHM, chương trình Youth Council và AI Translation Lab, chương trình lịch sử qua chuyện kể giữa các bậc cao niên và giới trẻ, cùng dự án Bức Tường Vàng Di Sản Người Việt. Nhiều vị đã nhận ra ý nghĩa sâu xa và nội dung tích cực của các công trình này mà hăng hái đóng góp để chúng ta cùng tiếp tục sứ mạng bảo tồn di sản chung.
Chúng tôi cũng vô cùng hãnh diện khi thấy sự hiện diện và sự tham gia tích cực của thế hệ trẻ. Các em đã trình bày về dự án Thanh Niên Kiến Tạo (Youth Council) với lòng nhiệt thành, sự hiểu biết, và tinh thần trách nhiệm. Sự góp mặt của các em là một dấu hiệu đáng mừng rằng công việc gìn giữ ký ức không chỉ thuộc về thế hệ đi trước, mà đang được trao truyền cho thế hệ kế tiếp.
Nhờ tấm lòng rộng rãi của quý vị, phần yểm trợ tài chánh trong đêm kỷ niệm đạt được mức dự phóng đề ra. Đây không chỉ là một con số đáng khích lệ, mà còn là một minh chứng mạnh mẽ rằng cộng đồng chúng ta vẫn luôn trân quý lịch sử, quan tâm đến giáo dục thế hệ trẻ, và sẵn lòng chung tay xây dựng tương lai cho VHM.
Đặc biệt, dự án xe buýt đưa học sinh đến thăm và tìm hiểu về lịch sử tại VHM nhận được sự hưởng ứng nhiệt tình. Điều này chứng tỏ quý quan khách và đồng hương rất quan tâm đến thế hệ con cháu chúng ta, mong muốn các em được tận mắt nhìn thấy, lắng nghe, học hỏi và hiểu rõ hơn về hành trình đi tìm tự do của cha ông mình.
Bên cạnh đó, chương trình mới “Who Am I – Tôi Là Ai” cũng tạo được nhiều xúc động và niềm hy vọng. Đây là một sáng kiến nhằm tiếp tục viết lại, ghi nhớ, và chia sẻ hành trình tị nạn của người Việt khắp nơi trên địa cầu. Chúng tôi rất vui mừng khi chương trình nhận được bài dự thi từ khắp năm châu, cho thấy ký ức Việt Nam không chỉ hiện diện trong một địa phương riêng lẻ, mà đang sống động lan tỏa trong tâm hồn người Việt ở khắp thế giới.
Mười năm qua, từ một hoài bão khiêm nhường nhưng thiết tha, VHM từng bước trở thành một mái nhà chung của ký ức – nơi lưu giữ những câu chuyện đời, những di vật lịch sử, những chứng tích vượt biển, tù đày, mất mát, và cũng là nơi nối kết các thế hệ con cháu với cội nguồn của mình.
Chúng tôi xin đặc biệt tri ân quý vị bảo trợ, quý ân nhân, quý dân cử, quý thiện nguyện viên, quý nghệ sĩ, quý diễn giả, quý vị cao niên, quý cựu quân nhân, các em thanh thiếu niên, cùng tất cả những tấm lòng đã tích cực góp công, góp của, góp lời cầu chúc – khích lệ để buổi lễ được thành tựu tốt đẹp.
Buổi lễ kỷ niệm này không chỉ là dịp nhìn lại thành quả quá khứ, mà còn là lời cam kết cho tương lai rằng lịch sử của người Việt tị nạn sẽ không bị lãng quên, rằng những hy sinh của thế hệ đi trước sẽ được trân trọng, và rằng con cháu chúng ta sẽ có một nơi để tìm về, học hỏi, và hãnh diện về nguồn gốc của mình.
Kính mong quý vị tiếp tục đồng hành cùng VHM trong thập niên sắp tới. Mỗi sự nâng đỡ của quý vị bằng tài chánh, công sức, thời giờ đều góp phần giữ cho ngọn lửa ký ức và di sản Việt Nam được tỏa sáng mãi ở các thế hệ mai sau.
Một lần nữa, chúng tôi xin thành kính tri ân quý vị. Kính chúc quý vị luôn được dồi dào sức khỏe, an vui và nhiều phước lành. [đ.d.]
Hùng Cao: ‘Mỹ cần Việt Nam giúp ngăn Trung Quốc ở Biển Đông’
Vừa từ Việt Nam trở về, quyền Bộ Trưởng Hải Quân Hùng Cao của Mỹ phát biểu trên đài Fox News rằng Mỹ cần Việt Nam giúp ngăn Trung Quốc gây hấn ở Biển Đông.
BERKELEY, California (NV) – Đại Học University of California, Berkeley (UC Berkeley) vừa công bố kế hoạch thành lập một viện nghiên cứu mang tên của cựu Chủ Tịch Hạ Viện Nancy Pelosi dự trù sẽ chính thức hoạt động từ Tháng Giêng, năm 2027.
Theo The New York Times (NYT) hôm Thứ Hai, 29 Tháng Sáu, Nancy Pelosi Institute sẽ là một trung tâm học thuật và nghiên cứu chính sách lãnh đạo công, tạo cơ hội cho sinh viên tìm hiểu về hoạt động của chính phủ, nghệ thuật lãnh đạo và các thể chế dân chủ, đồng thời được trao đổi trực tiếp với các cựu và đương nhiệm quan chức chính phủ.
Bà Pelosi, người sẽ rời Quốc Hội vào Tháng Giêng năm 2027 sau gần 40 năm đại diện khu vực San Francisco tại Hạ Viện, sẽ tham gia giảng dạy, hướng dẫn sinh viên và hỗ trợ gây quỹ cho viện.
Lãnh đạo trường UC Berkeley khẳng định viện được xây dựng trên nền tảng học thuật nghiêm túc, không nhằm phục vụ bất kỳ đảng phái chính trị nào. Theo NYT, hiệu trưởng Richard K. Lyons cho biết mục tiêu của chương trình là truyền cảm hứng để nhiều sinh viên lựa chọn con đường phục vụ công chúng, bất kể quan điểm chính trị của họ.
“Chúng tôi muốn sinh viên nhìn nhận phục vụ công là một con đường sự nghiệp đầy ý nghĩa,” ông Lyons nói, đồng thời nhấn mạnh sứ mệnh của trường là đào tạo tư duy phản biện chứ không phải vận động chính trị.
Ông Scott Straus, trưởng khoa Khoa Học Chính Trị của UC Berkeley và là một trong những người đề nghị mời bà Pelosi tham gia dự án, cho biết viện hướng tới việc đào tạo những nhà lãnh đạo có khả năng bảo vệ hiệu quả những giá trị mà họ theo đuổi.
“Chúng tôi thực sự muốn nhấn mạnh đến vai trò lãnh đạo trong phục vụ công để sinh viên có thể trở thành những người vận động hiệu quả hơn cho những mục tiêu mà họ tin tưởng, dù đó là bất kỳ mục tiêu nào,” ông Straus nói với NYT, nhấn mạnh rằng trọng tâm của chương trình là giáo dục công dân chứ không phải chính trị đảng phái.
Về phần mình, bà Pelosi cũng khẳng định vai trò mới của bà tại Berkeley sẽ hoàn toàn khác với sự nghiệp chính trị kéo dài nhiều thập niên ở Quốc Hội. Trong cuộc phỏng vấn với CNN tại văn phòng của bà ở Washington, bà Pelosi nói:
“Đây là câu chuyện về giáo dục công dân, về tầm nhìn của những người lập quốc và về nền dân chủ. Trong môi trường học thuật, bạn không thể mang tính đảng phái.”
Bà mô tả việc gia nhập UC Berkeley giống như “một sự giải phóng khỏi chính trị đảng phái,” cho rằng các trường đại học nên là nơi nghiên cứu và bảo vệ các giá trị dân chủ thay vì trở thành chiến trường chính trị.
“Tôi rất thích điều đó vì họ đã thảo luận về quyền con người tại Mỹ và trên thế giới, bàn về và giải quyết những thách thức đối với nền dân chủ của chúng ta, cũng như đề cập đến các vấn đề về khí hậu và bất bình đẳng thu nhập,” bà Pelosi, 86 tuổi, chia sẻ với CNN.
Nhà trường cũng tiết lộ đã huy động được khoảng $35 triệu để xây dựng. UC Berkeley từ chối công bố danh tính các nhà tài trợ, nhưng bà Pelosi xác nhận bà sẽ đóng góp tài chính và tham gia vận động gây quỹ trong thời gian tới, theo NYT.
Thông báo thành lập viện được đưa ra đúng thời điểm UC Berkeley đang chịu áp lực ngày càng lớn từ chính quyền Tổng Thống Trump. Bộ Tư Pháp và Bộ Giáo Dục Hoa Kỳ đã mở nhiều cuộc điều tra liên quan đến các cáo buộc bài Do Thái cũng như cách nhà trường xử lý các cuộc biểu tình ủng hộ Palestine trong khuôn viên trường.
Khi được hỏi liệu UC Berkeley có lo ngại việc vinh danh bà Pelosi sẽ khiến chính quyền Tổng Thống Trump phản ứng mạnh hơn hay không, hiệu trưởng Lyons tránh bình luận trực tiếp. Thay vào đó, ông nhắc lại rằng quy định của hệ thống đại học California nghiêm cấm việc “nhồi nhét tư tưởng chính trị” trong lớp học và khẳng định viện sẽ hoạt động độc lập về học thuật.
Theo ông, các trường đại học nên tạo điều kiện để nhiều quan điểm khác nhau cùng tồn tại, ngay cả khi mỗi trung tâm nghiên cứu có thể tập trung vào những chủ đề hoặc truyền thống học thuật khác nhau.
Về phần mình, bà Pelosi cho biết viện sẽ mời cả các lãnh đạo đảng Cộng Hòa tham gia các buổi diễn thuyết và thảo luận. Tuy nhiên, bà nhấn mạnh những khách mời phải là những người tôn trọng nền dân chủ và Hiến Pháp Hoa Kỳ.
Những người ủng hộ cho rằng gần 40 năm kinh nghiệm lập pháp của bà Pelosi, cùng việc trở thành người phụ nữ đầu tiên giữ chức chủ tịch Hạ Viện Hoa Kỳ, khiến bà trở thành người có đủ năng lực để truyền đạt kinh nghiệm cho thế hệ lãnh đạo tương lai, bất kể họ thuộc đảng phái nào.
Trong khi đó, những người hoài nghi cho rằng một viện mang tên một trong những biểu tượng lớn nhất của đảng Dân Chủ sẽ khó tránh khỏi những tranh luận về tính trung lập chính trị. (KL) [kn]
WASHINGTON, DC (NV) – Tổng Thống Donald Trump hôm Chủ Nhật, 28 Tháng Sáu, tuyên bố sân golf công cộng East Potomac Golf Course sẽ bắt đầu được sửa sang vào ngày 1 Tháng Chín bất chấp tòa liên bang cảnh cáo “hậu quả nặng nề” nếu chính quyền bắt đầu thực hiện công trình lớn mà không được phép và không báo trước với tòa, theo ABC News.
Sáng Chủ Nhật, mặc dù trời mưa, Tổng Thống Trump đi xem một số dự án mà ông đã đặt làm hoặc dự định làm.
Tổng Thống Donald Trump sau khi thăm East Potomac Golf Links ở Washington, DC, hôm 28 Tháng Sáu. (Hình: Kent Nishimura/AFP via Getty Images)
Đoàn xe chở Tổng Thống Trump đi ngang công viên Lafayette gần Tòa Bạch Ốc và xung quanh khu vực Memorial Circle trước Nghĩa Trang Quốc Gia Arlington, nơi ông tính xây khải hoàn môn cao 250 foot, rồi đi ngang Trung Tâm Kennedy, trung tâm mà ông đưa tên mình vào nhưng bị tòa bắt gỡ ra.
Tổng Thống Trump tuyên bố sẽ tiến hành dự án sửa sang công viên East Potomac bất chấp tổ chức bất vụ lợi National Links Trust (NLT) nộp đơn kiện liên quan tới hợp đồng của họ thuê một số sân golf công cộng ở DC. Tháng Mười Hai năm ngoái, chính quyền ông Trump chấm dứt hợp đồng với NLT, nêu lý do tổ chức này không làm đúng thỏa thuận về bảo quản sân golf. NTL không chấp nhận.
Tháng Năm năm nay, hai bên đạt thỏa thuận cho NTL tiếp tục điều hành sân golf East Potomac trong lúc kế hoạch sửa sang của chính quyền Tổng Thống Trump tiến triển.
Bà Ana Reyes, chánh án liên bang, cảnh cáo chính quyền ông Trump không được tiến hành sửa sang sân golf East Potomac nếu không được phép và không báo trước với bà.
“Tôi nói điều này một lần nữa, và tôi không muốn xảy ra tình huống là chuyện gì đó xảy ra, rồi tôi được chính quyền hoặc tổ chức nào đó hoặc công ty ủi đất nào đó thông báo rằng trễ quá rồi, không làm gì được,” bà Reyes cho hay hồi Tháng Năm. “Nếu chuyện như vậy xảy ra… sẽ có hậu quả nặng nề.”
Tổng Thống Trump đã hứa làm sân golf East Potomac. Ông cho biết sân golf này sẽ được sửa sang và thiết kế lại thông qua sự hợp tác công-tư, sẽ là “một trong những sân golf tốt nhất so với bất cứ nơi nào trên thế giới” và sẽ mở cửa cho công chúng. (Th.Long) [kn]
NEW YORK, New York (NV) – Phi công chuyến bay JetBlue thông báo đụng “drone” (máy bay điều khiển từ xa) khi đang bay tới gần Phi Trường Quốc Tế John F. Kennedy vào sáng Thứ Hai, 29 Tháng Sáu, theo USA Today.
Sau chuyến bay, chiếc phi cơ được kiểm tra nhưng không có bằng chứng bị hư hại, Cơ Quan Hàng Không Liên Bang (FAA) cho hay. Tuy nhiên, FAA vẫn đang điều tra.
FAA đang điều tra phi cơ JetBlue đụng “drone” ở New York hôm Thứ Hai, 29 Tháng Sáu, hay không. (Hình minh họa: Storyblocks)
“Phi công chuyến bay 948 JetBlue Airlines thông báo đụng ‘drone’ trên cao khoảng 3,000 foot khi đang tới gần Phi Trường Quốc Tế John F. Kennedy khoảng 7 giờ 15 phút sáng Thứ Hai, 29 Tháng Sáu,” FAA loan báo.
JetBlue cũng xác nhận vụ này và nhấn mạnh không có tin gì về thương vong.
“Phi hành đoàn chuyến bay 948 của JetBlue từ Las Vegas (LAS) đi New York (JFK) thông báo có lẽ đụng ‘drone’ khi đang tới gần New York. Chuyến bay đáp xuống mà không bị trục trặc, hành khách xuống phi cơ bình thường, và phi cơ được cho ngưng hoạt động để kiểm tra nhưng không thấy hư hại gì hoặc bằng chứng có đụng vật gì,” hãng hàng không giá rẻ này tuyên bố. “Sự an toàn là điều ưu tiên hàng đầu của JetBlue, và chúng tôi sẽ hỗ trợ bất cứ cuộc điều tra nào liên quan.”
FAA cảnh báo cho “drone” bay gần phi trường hoặc phi cơ vừa nguy hiểm vừa bất hợp pháp, và người điều khiển “drone” nào vi phạm luật có thể bị phạt tiền nặng hoặc ở tù.
Trang web FAA có thông tin đầy đủ về luật lệ điều khiển “drone.” (Th.Long) [kn]
WASHINGTON, DC (NV) – Tối Cao Pháp Viện (TCPV) Mỹ, hôm Thứ Hai, 29 Tháng Sáu, đã giữ nguyên quy định của tiểu bang Mississippi về thời gian gia hạn dành cho các phiếu bầu qua thư đến muộn, bác bỏ nỗ lực của chính quyền Tổng Thống Trump nhằm vô hiệu hóa luật này.
Theo The New York Times (NYT,) với tỷ lệ 5-4, trong đó Thẩm Phán John G. Roberts Jr. và Thẩm Phán Amy Coney Barrett đã cùng ba thẩm phán theo khuynh hướng tự do của TCPV ủng hộ luật của tiểu bang. Phán quyết giữ nguyên luật Mississippi, theo đó các lá phiếu được đóng dấu bưu điện đúng Ngày Bầu Cử vẫn được kiểm nếu cơ quan bầu cử nhận được trong vòng năm ngày làm việc.
Tối Cao Pháp Viện giữ nguyên quy định của tiểu bang Mississippi về thời gian gia hạn dành cho các phiếu bầu qua thư đến muộn. (Hình: Justin Sullivan/Getty Images)
Các nhóm bảo vệ quyền công dân đã hoan nghênh quyết định này như một biện pháp bảo vệ cử tri, theo NBC.
“Nền dân chủ của chúng ta sẽ vững mạnh hơn khi có nhiều người tham gia hơn, chứ không phải ít đi,” ông Robert Weiner, giám đốc Dự Án Quyền Bầu Cử, thuộc Ủy Ban Luật Sư Quyền Dân Sự Theo Pháp luật (Lawyers’ Committee for Civil Rights Under Law), phát biểu trong một thông cáo.
Quyết định này cũng giúp duy trì hiệu lực của các quy định tương tự tại các tiểu bang như California và Nevada, nơi bỏ phiếu qua thư đã trở thành một phần quen thuộc của hệ thống bầu cử. Phe đa số nhận định rằng không có quy định nào trong luật liên bang bắt buộc các lá phiếu phải được tiếp nhận ngay trong ngày bầu cử.
“Bản chất quyết định của một ‘cuộc bầu cử’ luôn là sự lựa chọn của cử tri đối với ứng cử viên,” Thẩm Phán Barrett viết. “Sự lựa chọn đó được hoàn tất khi việc bỏ phiếu kết thúc, chứ không phải khi các lá phiếu được nhận.”
Thẩm Phán Barrett nhấn mạnh đây là một phán quyết có phạm vi hẹp, chỉ giải quyết câu hỏi liệu các bang có quyền quy định một khoảng thời gian gia hạn hợp lý để kiểm các lá phiếu được gửi đúng hạn hay không.
Trong ý kiến phản đối, Thẩm Phán Samuel Alito bác bỏ lập luận của đa số.
“Ngày Bầu Cử là một ngày cụ thể, chứ không phải khoảng thời gian kéo dài nhiều ngày,” ông Alito viết.
Để đi đến kết luận này, theo NYT, Thẩm Phán Barrett điểm lại lịch sử phát triển của hình thức bỏ phiếu vắng mặt tại Hoa Kỳ. Sau Nội Chiến, nhiều tiểu bang đã cho phép binh sĩ bỏ phiếu từ xa. Đến Đệ Nhất Thế Chiến, nhiều tiểu bang bắt đầu chấp nhận kiểm các lá phiếu gửi đến sau Ngày Bầu Cử. Ngày nay, hàng triệu người Mỹ dùng hệ thống bỏ phiếu qua thư, bao gồm sinh viên học xa nhà, quân nhân, công dân sống ở nước ngoài và người cao niên.
Phán quyết với tỷ lệ 5-4 không chỉ bảo vệ quy định của Mississippi mà còn gián tiếp duy trì hiệu lực của các đạo luật tương tự tại ít nhất 18 tiểu bang và vùng lãnh thổ của Mỹ, đánh dấu một thất bại pháp lý đáng chú ý đối với Tổng Thống Trump và các đồng minh Cộng Hòa, những người nhiều năm qua đã thúc đẩy việc siết chặt quy định bỏ phiếu qua thư sau cuộc bầu cử năm 2020.
Tổng Thống Donald Trump ngay sau đó phản ứng trên mạng xã hội Truth Social, gọi đây là “một tổn thất to lớn” và kêu gọi Quốc Hội thông qua đạo luật SAVE America ACt, nhằm áp đặt các quy định nghiêm ngặt hơn đối với bỏ phiếu qua thư, đồng thời bổ sung các yêu cầu mới về giấy tờ chứng minh danh tính cử tri.
Mặc dù tiểu bang Mississippi giành chiến thắng tại TCPV, tương lai của quy định gia hạn kiểm phiếu vẫn chưa hoàn toàn chắc chắn, theo NYT.
Ngay sau khi phán quyết được công bố, thống đốc đảng Cộng Hòa Tate Reeves của Mississippi tuyên bố sẽ đề nghị cơ quan lập pháp tiểu bang hủy bỏ quy định gia hạn năm ngày trong kỳ họp tới. Theo đề nghị của ông, tất cả phiếu bầu sẽ phải được cơ quan bầu cử nhận trước 5 giờ chiều Ngày Bầu Cử.
“Chỉ vì tòa án cho rằng quy định này là hợp hiến không có nghĩa chúng ta nên tiếp tục áp dụng nó tại tiểu bang mình,” ông Reeves viết trên mạng xã hội. (KL) [kn]
LONDON, Anh (NV) – Bà Catherine, thường gọi là Kate, công nương xứ Wales, vừa leo xong ba ngọn núi cao nhất ở Scotland, England và Wales trong 24 tiếng nhằm nêu cao ý thức về bệnh ung thư và gây quỹ cho hội từ thiện ung thư, theo CBS News hôm Thứ Hai, 29 Tháng Sáu.
Bà Kate, 44 tuổi, từng loan báo bà bị chẩn đoán mắc bệnh ung thư hồi Tháng Ba, 2024, nhưng không nói ung thư gì. Đầu năm 2025, bà cho hay bà đang hồi phục sau khi được hóa trị.
Công Nương Kate tham gia Cuộc Thử Thách Chinh Phục Ba Ngọn Núi Quốc Gia của Anh hôm 28 Tháng Hai. (Hình: X The Prince and Princess of Wales)
Hôm Chủ Nhật, trên mạng xã hội X, Cung Điện Kensington, nhà ở chính thức của Công Nương Kate và Hoàng Tử William, cho hay bà tham gia Cuộc Thử Thách Chinh Phục Ba Ngọn Núi Quốc Gia của Anh không những để thi thố, mà còn “là dịp để khám phá cuộc sống bất chấp bị bệnh và để trả ơn đời.”
Trong cuộc thử thách này, người tham gia phải leo núi Ben Nevis ở Scotland, núi Scafell Pike ở England, và núi Mount Snowdon ở Wales – leo tổng cộng 23 dặm và 10,052 foot – trong 24 tiếng, chưa kể phải lái xe tổng cộng 462 dặm để đi từ núi này qua núi kia.
Công Nương Kate tham gia cuộc thử thách này để ủng hộ Hội Từ Thiện Ung Thư Royal Marsden, tổ chức có liên hệ với bệnh viện nơi bà từng được điều trị ung thư.
Bà tham gia cuộc thử thách này một mình nhưng được hội từ thiện Cứu Hộ Vùng Núi của Anh hỗ trợ suốt chặng đường. Lúc hoàn tất, bà được gia đình đón, gồm có chồng – Hoàng Tử William, người sẽ thừa kế ngôi vua; ba đứa con – Hoàng Tử George, Hoàng Tử Louis và Công Chúa Charlotte – và cha mẹ, em trai bà.
Trên mạng xã hội, viết về cuộc đời của bản thân bà sau khi bị chẩn đoán mắc ung thư, Công Nương Kate cho hay, mỗi năm, hàng trăm ngàn người phải nghe những lời “không ai muốn nghe.”
“Sau đó là con đường thử thách mọi bộ phận trong con người chúng ta: Về cơ thể, cảm xúc, tâm lý, tinh thần,” bà viết, cho biết thêm rằng nó ảnh hưởng tới mọi thứ xung quanh họ, kể cả “những lúc yên tĩnh mà chúng ta ngồi suy tư một mình.”
Công Nương Kate ngưng xuất hiện trước công chúng sau khi bị chẩn đoán mắc ung thư để tập trung điều trị, nhưng từ khi công bố đang hồi phục vào năm ngoái tới nay, bà bắt đầu trở lại với đời sống liên hệ với công chúng.
Tháng Năm năm nay, bà đi thăm miền Bắc nước Ý, chuyến đi ngoại quốc đầu tiên từ khi bà công bố bị ung thư. (Th.Long) [kn]
BOSTON, Massachusetts (NV) – Đức được đánh giá cao hơn rất nhiều nhưng huấn luyện viên Gustavo Alfaro của Paraguay dám tuyên bố từng thắng Brazil và Argentina thì không lý do gì không đánh bại được Đức. Kết quả là Đức không thắng nổi Paraguay sau 120 phút và thất bại ở loạt luân lưu, theo Daily Mail.
Đức vẫn lấy tấn công làm sức mạnh và dồn ép Paraguay trong khi đại diện của Nam Mỹ thì chủ động chơi phòng ngự số đông, tranh cướp quyết liệt và phản công cực nhanh, sắc sảo.
Đội trưởng Gustavo Gomez (15) ăn mừng bàn thắng mở tỉ số của Julio Enciso (19) dù thời điểm này Đức đang có thời lượng cầm bóng đến 82%. (Hình: Alexander Hassenstein/Getty Images)
Không dễ dàng như thắng Cape Verde 7-1 hay giải quyết được Bờ Biển Ngà ở vòng bảng, Đức chạm trán bức tường thép mang tên Paraguay và có lúc còn hụt hơi với những pha phản đòn của đối thủ.
Trong khi Đức mải mê tìm bàn thắng thị họ nhận đòn “hồi mã thương” từ các cầu thủ Paraguay. Tiền vệ Bobadilla cắt bóng trước mũi giày của Kai Havertz, mở đường chuyền xuống biên phải. Sau hai nhịp chạm bóng, Galaza thực hiện đường chuyền đẹp cho Julio Enciso bằng xuống đánh đầu mở tỉ số ở phút 42.
Bàn thắng từ pha phối hợp đẹp của Paraguay nhưng có phần lỗi lớn của hàng thủ Đức khi có tám cầu thủ trong khu vực 16m50 nhưng không ai kèm Enciso.
Đức tiếp tục tấn công với 82% thời lượng kiểm soát bóng nhưng quá bế tắc.
Cơ hội duy nhất đến với Đức từ quả tạt bóng ở biên trái của Wirtz đúng tầm Kai Havertz băng vào đánh đầu hiểm hóc gỡ hòa 1-1 ở phút 54.
Thế trận cứ diễn ra như thế, Đức tung toàn bộ những tiền đạo có trong tay vào trong khi Paraguay vẫn cứ chặt chẽ gia cố hàng phòng ngự.
Tỉ số 1-1 kéo dài sang hai hiệp phụ và kết thúc 120 phút vẫn không bên nào ghi thêm được bàn thắng.
Hai đội bước vào loạt luân lưu khi cả khu kỹ thuật Paraguay reo mừng như đã giành chiến thắng.
Trên chấm luân lưu, thủ môn Orlando Gill của Paraguay thể hiện sự xuất sắc của mình với hai lần cản phá cú sút của Kai Havertz và Woltema ở loạt sút đầu tiên và thứ tư.
Thủ môn Orlando Gill (12) của Paraguay, người hùng của trận đấu với những pha cản phá các chân sút Paraguay đồng thời chặn đứng được hai cú sút luân lưu của Đức. (Hình: Odd Andersen/AFP via Getty Images)
Paraguay chính xác cả ba lượt sút đầu nhưng khi cần một quả luân lưu thành công nữa để kết thúc trận đấu thì Sanabria sút ra ngoài loạt thứ tư trong khi cú sút thứ năm của Balbuen bị thủ môn Neuer cản phá thành công.
Vào loạt luân lưu thứ sáu khi tưởng rằng tâm lý thuộc về các cầu thủ Đức thì trung vệ Jonathan Tah sút lên trời. Cơ hội đến cho Paraguay lần nữa và lần này thì trung vệ Canale đã sút chính xác đánh bại thủ môn Neuer đưa Paraguay vào vòng 1/8 đầy ngoạn mục.
Đức dừng chân đau đớn nhưng nên tự trách mình vì không thắng nổi Paraguay trong 120 phút. (Thiện Vi) [kn]
WASHINGTON, DC (NV) – Tổng Thống Donald Trump hôm Thứ Hai, 29 Tháng Sáu, vẫn chưa quyết định ký dự luật gia cư (được cả hai đảng mạnh mẽ ủng hộ) hay không, theo CNN.
Không lâu sau khi Dân Biểu Mike Johnson (Cộng Hòa-Louisiana), chủ tịch Hạ Viện, chuyển dự luật này qua Tòa Bạch Ốc cho ông ký, Tổng Thống Trump cho hay dự luật này “chẳng quan trọng” so với việc ông đang cố gắng cải tổ luật bầu cử liên bang bằng Đạo Luật SAVE America.
Thợ xây dựng xây nhà ở Altadena, California, hôm 6 Tháng Ba. (Hình: Mario Tama/Getty Images)
“Chẳng quan trọng so với Đạo Luật SAVE America,” Tổng Thống Trump nói với báo chí tại Tòa Bạch Ốc hôm Thứ Hai, theo The Hill. “Khi tôi nhìn vào dự luật này, đây chỉ là dự luật. Khi tôi nhìn vào Đạo Luật SAVE America, dự luật này liên quan tới giải cứu nước Mỹ.”
“Chán phèo,” ông nói tiếp. “Tôi thấy so với Đạo Luật SAVE America, cái gì của nó cũng chán phèo.”
Ông Johnson chuyển dự luật gia cư qua Tòa Bạch Ốc hôm Thứ Hai, phát ngôn viên của ông xác nhận, theo CNN. Sau 10 ngày nữa, dự luật này tự động trở thành luật, dù Tổng Thống Trump không ký.
Theo nguồn tin biết vấn đề này, Tổng Thống Trump nhiều phần sẽ không ký dự luật gia cư, nhưng nguồn tin này lưu ý “lúc nào cũng có thể ông đổi ý.” Nguồn tin này cho hay ông Trump cũng sẽ không phủ quyết mà cứ để dự luật này tự động trở thành luật sau 10 ngày.
Thứ Tư tuần trước, Tổng Thống Trump làm mọi người bất ngờ khi ông từ chối ký dự luật gia cư, tuyên bố tới khi nào Quốc Hội thông qua Đạo Luật SAVE America thì ông mới ký dự luật này. Dự luật gia cư có tên chính thức Con Đường Tới Nhà Ở Thế Kỷ Thứ 21, được cả Thượng Viện lẫn Hạ Viện thông bằng đại đa số phiếu thuận.
Dự luật này có mục đích tăng số lượng nhà ở, giảm chi phí nhà cửa và hạn chế số lượng nhà biệt lập mà công ty tư nhân được quyền mua. Đây là dự luật cả ứng cử viên đảng Cộng Hòa lẫn Dân Chủ đang muốn dùng để tranh cử trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ Tháng Mười Một, cuộc bầu cử mà giá cả sẽ là một trong những vấn đề cử tri quan tâm nhiều nhất. (Th.Long) [kn]