Bắc Hàn dẹp loa phóng thanh tại biên giới với Nam Hàn

SEOUL, Nam Hàn (NV) – Bắc Hàn đã dời một số loa phóng thanh khỏi biên giới liên Triều, quân đội Nam Hàn cho biết hôm Thứ Bảy, 9 Tháng Tám, vài ngày sau khi Nam Hàn cho dẹp dàn loa phóng thanh dùng trong các chương trình phát thanh tuyên truyền chống Bắc Hàn nhằm giảm bớt căng thẳng.

Hội Đồng Tham Mưu Trưởng Liên Quân Nam Hàn không tiết lộ Bắc Hàn dời loa phóng thanh ở địa điểm nào và vẫn chưa rõ liệu Bắc Hàn có cho dẹp toàn bộ số loa hay không, ABC đưa tin.

Trong những tháng gần đây, cư dân Nam Hàn sinh sống tại vùng biên giới phàn nàn rằng loa phóng thanh Bắc Hàn phát ra những âm thanh đinh tai nhức óc, gồm có tiếng hú của động vật và tiếng cồng chiêng, nhằm đáp trả các chương trình phát thanh tuyên truyền của Nam Hàn.

Chòi canh của Bắc Hàn cạnh một chiếc loa khổng lồ (bên phải), gần Vùng Phi Quân Sự (DMZ) chia đôi hai nước Nam Bắc Hàn ở Paju ngày 12 Tháng Sáu, 2025. (Hình: ANTHONY WALLACE/AFP/Getty Images)

Quân đội Nam Hàn cho biết Bắc Hàn đã ngừng phát loa vào Tháng Sáu sau khi tân Tổng Thống theo chủ nghĩa tự do, Lee Jae Myung, yêu cầu Nam Hàn dừng chương trình tuyên truyền, hành động đầu tiên sau khi ông nhậm chức nhằm giảm bớt căng thẳng giữa hai miền Bán Đảo Triều Tiên đang chia rẽ vì chiến tranh. Quân đội Nam Hàn cũng bắt đầu cho dẹp loa phóng thanh khỏi khu vực biên giới vào Thứ Hai nhưng không nói rõ nơi cất dàn loa hoặc liệu có được lập tức sử dụng lại hay không nếu căng thẳng tái diễn.

Bắc Hàn, một thể chế vô cùng khó chịu với các lời chỉ trích mà ngoại bang nhắm vào chế độ độc tài và lãnh tụ thế hệ thứ ba, Kim Jong Un, không lập tức xác nhận kế hoạch dẹp loa phóng thanh.

Chính quyền bảo thủ tiền nhiệm tại Nam Hàn đã lập lại chương trình phát thanh hàng ngày vào Tháng Sáu năm ngoái sau khi tạm dừng nhiều năm hầu trả đũa việc Bắc Hàn thả bong bóng đựng rác qua Nam Hàn.

Loa phóng thanh Nam Hàng phát các thông điệp tuyên truyền và hàng loạt ca khúc K-pop nhằm gây bất bình ở Bình Nhưỡng, trong lúc họ Kim đang quyết liệt đốc thúc một chiến dịch dập tắt ảnh hưởng của văn hóa đại chúng và ngôn ngữ Nam Hàn trong dân chúng nhằm củng cố thể chế gia đình trị.

Các chiến dịch tâm lý chiến theo kiểu Chiến Tranh Lạnh ngày càng làm căng thẳng gia tăng vì chương trình nguyên tử vốn đang được Bắc Hàn phát triển, cũng như những nỗ lực của Nam Hàn trong các chiến dịch tập trận với Hoa Kỳ và hợp tác an ninh ba bên với Nhật Bản.

Tổng Thống Lee, nhậm chức vào Tháng Sáu sau khi giành chiến thắng trong cuộc bầu cử sớm nhằm thay thế ứng cử viên bảo thủ bị lật đổ Yoon Suk Yeol (Doãn Tích Duyệt), là một nhà lãnh đạo muốn nối lại bang giao với Bình Nhưỡng sau những phản ứng dữ dội chống lại các chính sách cứng rắn của ông Yoon và việc lảng tránh đối thoại.

Tuy nhiên, Kim Yo Jong, người em ruột có tầm ảnh hưởng của lãnh tụ Bắc Hàn thì khước từ những lời đề nghị của chính quyền Lee vào cuối Tháng Bảy, nói rằng việc Seoul “mù quáng tin tưởng” vào liên minh với Hoa Kỳ không khác gì nhà lãnh đạo bảo thủ tiền nhiệm.

Sau đó, trong một tuyên bố riêng biệt, bà Kim bác bỏ ý định của chính quyền Tổng Thống Donald Trump trong việc tiếp tục đàm phán cho kế hoạch giải trừ nguyên tử tại Bắc Hàn. Bà Kim cho rằng Bình Nhưỡng đang tập trung vào việc mở rộng bang giao với Nga trong chiến sự Ukraine nên nối lại đàm phán với Seoul hoặc Washington không phải là một việc cấp thiết.

Căng thẳng giữa hai miền Nam Bắc Hàn có thể tiếp tục gia tăng vào cuối tháng này khi Nam Hàn và Hoa Kỳ tổ chức tập trận quân sự quy mô lớn thường niên, bắt đầu vào 18 Tháng Tám. Bắc Hàn nhìn nhận rằng các cuộc tập trận hỗn hợp của phe đồng minh là diễn tập xâm lược và thường lấy diễn tiến này làm cái cớ để biểu dương lực lượng và thí nghiệm võ khí nhằm đôn đốc phát triển chương trình nguyên tử trong nước. (TTHN) [kn]

Ông gốc Việt hút thuốc lá điện tử trên phi cơ còn đôi co với chiêu đãi viên

SAN FRANCISCO, California (NV) – Một hành khách trong một chuyến bay American Airlines nổi điên với nữ chiêu đãi viên hàng không khi bị bắt quả tang hút thuốc lá điện tử và bao biện rằng ông nổi cơn điên là vì đang cai nghiện nicotine, tờ Daily Mail loan tin.

Peter Nguyễn bỗng nổi tiếng vào đầu tuần này sau khi bị bắt quả tang hút thuốc lá điện tử trong phòng vệ sinh trên chuyến bay từ Phoenix tới San Francisco hôm Thứ Hai, 4 Tháng Tám.

Sau màn bắt quả tang, ông liền quay lại tình cảnh lúc đó khi bị một chiêu đãi viên hàng không trách cứ vì hành vi bất hợp pháp trên chuyến bay.

Phi cơ American Airlines. (Hình minh họa: Alfred GF/Pexels)

Hành động hợm hĩnh gây xôn xao dư luận, và rồi Peter Nguyễn nói với Đài KVTU rằng vào thời điểm đó ông đang cai nghiện nicotine và phải hút thuốc lá điện tử.

“Phải chi lúc đó tôi dẹp điếu thuốc lá điện tử thì hay biết mấy,” Peter Nguyễn nói.

“Lúc nào không có nicotine là tôi lại đánh mất chính mình, chán thật. Tôi cảm thấy thật bất lực.”

Peter Nguyễn gửi lời tạ lỗi các hành khách trên phi cơ: “Tôi thành thật xin lỗi quý vị từ tận tâm can. Tôi không còn lời lẽ nào để biện hộ cho bản thân hết. Không một lời nào có thể bao biện cho những chuyện vừa qua.”

Đoạn phim cho thấy Peter Nguyễn bắt đầu bấm máy quay ngay lúc nữ chiêu đãi viên hàng không tỏ ra bực dọc trong chuyến bay vào đêm Thứ Hai.

“Tôi đang ngồi trên bồn cầu thì cô mở cửa,” Peter Nguyễn nói khi đứng ngay cửa phòng vệ sinh.

“Tôi không cần biết, thưa ông!” nữ chiêu đãi viên hàng không lớn tiếng, khiến Peter phải xin lỗi vì đã hút thuốc lá điện tử. “Ông muốn xin lỗi bao nhiêu lần cũng được, nhưng tôi có trách nhiệm với tất cả những hành khách trong chuyến bay này.”

Trong chốc lát, nữ chiêu đãi viên hàng không dường như với tay chụp lấy điện thoại của Peter Nguyễn khi nói rằng bà ấy biết Peter Nguyễn đang quay phim.

Sau đó đoạn phim chuyển qua cảnh Peter Nguyễn liên tục nói rằng nữ chiêu đãi viên hàng không động tay vào người ông ấy. Thấy vậy một thành viên phi hành đoàn liền can thiệp để bênh vực nữ chiêu đãi viên hàng không.

“Vì sao ông lại hút thuốc? Ông không được phép hút thuốc!” thành viên phi hành đoàn nọ nói với Peter Nguyễn.

“Tôi biết nhưng bà ấy cứ động vào người tôi. Tôi có luật sư. Và tôi cũng là luật sư đấy,” Peter Nguyễn đáp. “Tôi có 25,000 người theo dõi và tôi đăng sẽ đăng đoạn phim này cho họ coi.”

Hai chiêu đãi viên không hề run sợ trước lời hăm he kiện cáo của Peter Nguyễn, cũng không hề nao núng trước số lượng người theo dõi trương mục mạng xã hội của ông.

Một trong trong hai chiêu đãi viên quát Peter Nguyễn vì hút thuốc lá điện tử, sau đó ông đáp: “Tôi biết đó là lỗi của tôi.”

Trong những diễn tiến tiếp theo Peter Nguyễn bắt đầu đôi co với chiêu đãi viên hàng không, tố cáo bà ấy xâm phạm nơi riêng tư và cảnh cáo rằng ông đã quay lại mọi thứ trong đoạn phim.

“Vậy bây giờ bà muốn tôi đăng đoạn phim này lên mạng hay là xin lỗi tôi ngay?” Peter Nguyễn đề nghị.

Sau đó nữ chiêu đãi viên nói lời xin lỗi nhưng Peter Nguyễn vẫn không ngừng ăn vạ.

“Chừng nào hạ cánh tôi sẽ gọi cảnh sát. Bà liệu hồn!” Peter Nguyễn nói. “Bà đã động vào người tôi và ráng giật điện thoại của tôi. Bà đánh tôi.”

Mặc cho nữ chiêu đãi viên phủ nhận, Peter Nguyễn vẫn oang oang nói với các hành khách trên phi cơ rằng ông bị hành hung.

“Thưa quý vị, bà chiêu đãi viên này vừa đánh tôi!” Peter Nguyễn nói. “Bà ấy động vào người tôi.”

American Airlines xác nhận tin tức về vụ đôi co giữa Peter Nguyễn và chiêu đãi viên hàng không đồng thời cho biết ông đã bị đuổi xuống phi cơ ngay khi hạ cánh vì hành vi gây rối.

Chưa rõ Peter Nguyễn có gọi cảnh sát như đã nói hay không, nhưng American Airlines cho biết cảnh sát đã có mặt sau khi hạ cánh.

“Sở Cảnh Sát San Francisco đã tiếp đón và hộ tống hành khách ra khỏi nhà ga ngay khi phi cơ hạ cánh,” hãng hàng không cho biết thêm.

Hút thuốc lá điện tử trên phi cơ là một hành vi phạm pháp liên bang và có thể bị phạt nặng. Nếu ai đó cố tình phá hoại dụng cụ báo động bốc khói trên phi cơ có thể bị phạt thêm $2,000. (TTHN) [kn]

Hai thanh niên ở Huế ăn trộm 22 kg thịt bò trong nháy mắt

HUẾ, Việt Nam (NV) – Nhà chức trách tại thành phố Huế xác nhận vụ bắt giữ một trong hai nghi can vụ trộm 22 kg thịt bò gây xôn xao dư luận, nhưng chưa công bố danh tính tên trộm.

Theo báo Dân Trí hôm 10 Tháng Tám, ông PCT, khổ chủ ở phường Phú Xuân, thành phố Huế, kể, vào lúc 7 giờ 10 phút sáng cùng ngày, vợ chồng ông đến tiệm thịt lấy 22 kg thịt bò đem về nhà, chuẩn bị đem giao cho khách. Ông T. để túi thịt bên ngoài cửa rồi vào trong nhà rửa tay.

Vụ trộm bị camera an ninh ghi lại. (Hình: Chụp qua màn hình)

Cùng lúc, có hai thanh niên đi xe gắn máy chạy ngang qua nhà ông T. Nam thanh niên ngồi sau xe nhảy xuống trộm túi thịt bò rồi cả hai mau chóng tẩu thoát.

Phát giác vụ việc, ông T. đã chạy ra khỏi nhà đuổi theo hai tên trộm nhưng không kịp. Sự việc được camera an ninh ghi lại.

Theo lời ông T., số thịt bò bị trộm trị giá 5 triệu đồng ($190), tương đương cả tháng lương của vợ ông.

Sau khi bị kẻ gian lấy trộm, vợ chồng ông phải mua lại thịt khác để kịp giao cho khách hàng.

Ông T. đã nhờ người quen phát tán clip trên mạng xã hội nhằm cảnh báo cộng đồng về nạn trộm cắp giữa ban ngày tại Huế.

Khổ chủ cũng cho biết, có nhiều người liên lạc với ông vì họ nghi ngờ hai nam thanh niên trong đoạn clip cũng gây ra các vụ trộm cắp tài sản khác.

Sau vụ này, giới chức Công An Phường Phú Xuân kêu gọi người dân nâng cao cảnh giác, bảo quản tài sản cẩn thận, không để sơ hở, tạo điều kiện cho kẻ gian trộm cắp.

Vụ trộm thu hút hàng trăm bình luận rôm rả trên Facebook Huế có gần 300,000 lượt follow.

Hai gã thanh niên tháo chạy sau khi trộm thịt bò. (Hình: Chụp qua màn hình)

Facebooker Trần Văn Đào bình luận: “Hai cháu nên trả lại vì họ cũng nghèo. Có lẽ khỏi vào tù nếu làm vậy. Quan tham tham nhũng $5 triệu vẫn được giảm án nếu chịu nộp vào kho bạc một phần.”

Một số ý kiến thì cho rằng vụ trộm thịt bò diễn ra trong bối cảnh dân Huế sợ thịt heo vì dịch tả heo Phi Châu, khiến nhiều hàng quán lúc này không còn bán món nào liên quan đến thịt heo.

Các ý kiến khác thì suy đoán, hai tên trộm sẽ “tới số” trong lúc chưa kịp ăn hết 22 kg thịt bò vì camera an ninh hiện đại ghi hình rõ nét bảng số xe và hành trình của chúng sau khi rời khỏi hiện trường. (N.H.K) [kn]

Hà Nội: Một bà được cho gần $700 chơi tiền số, sau đó mất hơn $26,000

HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Một phụ nữ 45 tuổi, được nêu tên tắt là bà D. được tội phạm chuyển 18 triệu đồng ($686) để tham gia đầu tư tiền số, sau đó nạp 700 triệu đồng ($26,692) rồi mất sạch.

Theo báo Thanh Niên hôm 10 Tháng Tám, bà D. cho biết, hồi trung tuần tháng trước, bà được một người quen qua mạng xã hội rủ đầu tư tiền số qua ứng dụng (app) Koi Global.

Các vụ lừa chơi tiền số diễn ra gần như hằng tuần ở Việt Nam. (Hình: Thanh Niên)

Người này chủ động chuyển cho bà 18 triệu đồng để chơi thử.

Do tin tưởng vào “người bạn,” bà D. nạp 60 triệu đồng ($2,287) vào tài khoản trên ứng dụng Koi Global và rút được 1.5 triệu đồng ($57) tiền lãi. Thấy dễ kiếm tiền, bà D. nạp tiền thêm năm lần, với tổng số tiền đầu tư 350 triệu đồng ($13,346).

Sau đó, “người bạn” giới thiệu cho bà nâng cấp tài khoản lên tài khoản VIP 1 với giá 30,000 USDT (quy đổi tương đương đồng đô la).

Bà D. nạp thêm 280 triệu đồng ($10,676) nhưng vẫn chưa đủ mức tiền theo yêu cầu. “Người bạn” liên tục thúc giục xen lẫn đe dọa để nạn nhân phải chuyển đủ tiền. Lúc đó, bà D. mới nhận ra mình bị lừa và báo công an.

Nhân vụ này, Công An Hà Nội khuyến cáo người dân cảnh giác khi tham gia các ứng dụng hẹn hò online và lời mời kết bạn từ người lạ qua mạng xã hội.

Chiêu thức lừa đảo của các băng nhóm hoạt động trực tuyến là sau khi làm quen, dụ dỗ nạn nhân tham gia đầu tư trên các sàn giao dịch tiền số.

Hầu hết các nạn nhân đều bị sập bẫy khi được hứa hẹn mau chóng có lợi nhuận cao hoặc cơ hội đầu tư hấp dẫn.

Đến nay, các vụ lừa đảo đầu tư tiền số xảy ra hằng tuần nhưng chỉ một vài vụ trong số này được nhà chức trách tại Việt Nam lần ra dấu vết và bắt giữ nghi can.

Hồi tháng trước, báo Người Lao Động cho hay, hai bị cáo Trần Lê Phạm Trung và Hán Hữu Hải lãnh lần lượt 13 và 15 năm tù trong một phiên tòa diễn ra tại Sài Gòn, với cáo buộc lừa đầu tư tiền ảo, nhắm vào giới ca sĩ, người mẫu, hoa hậu…

Trong hình chụp tại phiên tòa, bị cáo Hải được nhìn thấy mỉm cười tươi tắn trong lúc đồng phạm Trung cúi đầu tránh ống kính phóng viên.

Hai nam bị cáo bị quy tội “sử dụng mạng máy tính, mạng viễn thông, phương tiện điện tử thực hiện hành vi chiếm đoạt tài sản,” lừa 14.6 tỷ đồng ($559,076) của các nạn nhân.

Theo cáo trạng của vụ án thể hiện, hai bị cáo Hải, Trung lập sàn Winrich.club và Wintop1.com, lôi kéo con mồi đầu tư tiền số kiểu đa cấp, chủ yếu lấy tiền người sau trả cho người trước, sau đó đánh sập sàn để chiếm đoạt.

Số tiền chiếm đoạt được được các bị cáo chia nhau. Bị cáo Hải và một người được nêu tên tắt là Vinh (chưa rõ lai lịch, ở Anh) nhận 30% mỗi người, bị cáo Trung 15%, còn lại chia cho các “leader” và đại lý.

Theo báo VNExpress, trong danh sách nạn nhân có một loạt người nổi tiếng, gồm ca sĩ Hoàng Y Nhung, vũ công Phạm Lịch, một á hậu được giấu danh tính…

Một ứng dụng (app) đầu tư tiền số bị nhà chức trách Việt Nam khuyến cáo là lừa đảo. (Hình: Chụp qua màn hình)

Bà Hoàng Y Nhung, tên thật là Trần Thị Hồng Nhung, bị hai bị cáo chiếm đoạt tổng cộng 13 tỷ đồng ($497,807). Bà Nhung khai rằng mình đã tham gia đầu tư sàn tiền số Winrich vào Tháng Tám, 2021, thông qua giới thiệu của Nguyễn Thị Hiền (còn gọi là Alice, chưa rõ lai lịch).

Nữ ca sĩ được hướng dẫn tạo danh khoản kinh doanh tiền số và mua đồng USDT chuyển vào ví của sàn Winrich để đổi thành đồng Gold.

Bà Nhung tham gia đầu tư nhiều lần trong vai trò “leader” và còn giới thiệu em trai ruột cùng đầu tư kiếm lợi nhuận trên sàn Wintop và Winrich. Người em bà Nhung đã bỏ ra 1 tỷ đồng ($38,292) mở ba danh khoản và kêu gọi 10 người khác cùng tham gia.

Đến đầu Tháng Mười, 2021, hai bị cáo Hải và Trung đã đánh sập sàn và chiếm đoạt toàn bộ số tiền còn lại trong ví của bà Nhung và các nạn nhân khác. (N.H.K) [kn]

Dân Biểu Cộng Hòa gốc Việt đệ đơn kiện vì biếm họa ‘kỳ thị chủng tộc’

PHOENIX, Arizona (NV) – Dân Biểu Quang Nguyễn (Arizona-Cộng Hòa) đệ đơn khiếu nại lên Hội Đồng Luật Sư Tiểu Bang nhằm chống lại người từng là nhà lập pháp kiêm luật sư David Stringer, tố cáo các bức biếm họa kỳ thị chủng tộc đăng tải trên trang tin tức Prescott eNews do ông David Stringer sở hữu vi phạm đạo đức nghề nghiệp dành cho luật sư.

Tuần trước, tờ Arizona Mirror đưa tin rằng trang Prescott eNews đăng một số bức biếm họa do AI tạo ra nhắm vào Quang Nguyễn, một công dân sinh quán tại Việt Nam và nhập tịch Hoa Kỳ, bằng những luận điệu kỳ thị chủng tộc, bài xích dân nhập cư. Trong đó có một bức biếm họa dường như mô tả một nhân vật giống Quang Nguyễn bị cảnh sát buộc tội ăn thịt chó, và một bức biếm họa khác tuyên bố Quang Nguyễn không hiểu tiếng Anh.

Các bức biếm họa vẫn còn trên trang Prescott eNews.

Dân Biểu Quang Nguyễn (Cộng Hòa-Arizona). (Hình: quangforarizona.com)

Trong đơn khiếu nại đệ trình lên Hội Đồng Luật Sư Tiểu Bang Arizona SBA, ông Quang Nguyễn tố cáo các bức biếm họa này vi phạm quy tắc ứng xử nghề nghiệp dành cho luật sư.

Ông Quang Nguyễn chỉ ra một quy tắc nói rõ rằng khi một luật sư “có hành vi không trung thực, gian lận, lừa dối hoặc trình bày sai sự thật” thì bị coi là sái quấy.

“Stringer cố ý đăng những tấm hình kệch cỡm, bóp méo và đánh lừa công chúng về tư cách hợp hiến của một viên chức dân cử, đây là một hành vi không trung thực, lừa dối và làm ảnh hưởng tới tư cách của tôi trong việc đảm nhiệm chức vụ,” ông Quang Nguyễn, chủ tịch Ủy Ban Tư Pháp Hạ Viện, thành viên Đảng Cộng Hòa đại diện cho thành phố Prescott viết.

Ông Stringer không trả lời yêu cầu bình luận.

Ông Stringer từ chức khỏi Cơ Quan Lập Pháp Arizona vào năm 2019 sau khi tờ Phoenix New Times đưa tin rằng ông bị buộc tội tình dục vào năm 1983 và nhận tội theo một thỏa thuận dính líu tới tội lạm dụng tình dục trẻ em.

Ông Stringer cũng từng đưa ra những bình luận liên quan tới kỳ thị chủng tộc, trong đó có cả tuyên bố rằng nhập cư là “hiểm họa hiện hữu” ảnh hưởng tới Hoa Kỳ, dẫn tới những lời kêu gọi từ chức.

SBA kỷ luật ông Stringer năm 2022 sau hàng loạt bức thư vận động tranh cử từng được ông gửi đi khi tìm cách hạ bệ cựu Biện Lý Quận Yavapai Sheila Polk trong đợt bầu cử sơ bộ do Đảng Đảng Cộng Hòa tổ chức năm 2020.

Ông Stringer chính thức bị trách cứ và được lệnh trả $1,200 để trang trải chi phí cho SBA.

Do quá khứ không tốt đẹp của ông Stringer, ông Quang Nguyễn yêu cầu SBA áp dụng “hình phạt nghiêm khắc hơn,” có thể gồm có quản chế, đình chỉ hoặc khai trừ khỏi SBA.

Tiểu sử trên trang mạng tranh cử của Dân Biểu Quang Nguyễn ghi nhận ông rời Sài Gòn trên một phi cơ quân sự Hoa Kỳ một tuần lễ trước khi miền Nam rơi vào tay Cộng Sản vào Tháng Tư, 1975, khi ấy ông được 12 tuổi rưỡi. Ông được đưa tới Subic Bay rồi Guam, Căn Cứ Travis, Căn Cứ Pendleton, và cuối cùng tới Căn Cứ Chaffee ở Arkansas. Bốn tháng sau, ông mới đoàn tụ với gia đình ở San Joaquin Valley, California.

Tự học Anh ngữ và tốt nghiệp xong trung học, ông vào đại học California State University, Long Beach. Ra trường với bằng cử nhân ngành đồ họa kỹ thuật, ông làm việc cho công ty Northrop Corporation.

Năm 1993, ông lập gia đình, và năm 2004, hai vợ chồng ông cùng hai người con rời California đến định cư tại Prescott Valley, Arizona. Ông thành lập một công ty chuyên về quảng cáo tại đây.

Đại diện cho hầu hết Quận Yavapai và một phần Quận Coconino, Quang Nguyễn đang phục vụ nhiệm kỳ thứ ba tại Nghị Viện Lập Pháp Arizona. (TTHN) [kn]

Lâm Đồng: Lên đồi thông nướng gà, phát giác bộ xương người

LÂM ĐỒNG, Việt Nam (NV) – Một nhóm thanh thiếu niên đi dã ngoại trên đồi thông ở xã Trường Xuân, tỉnh Lâm Đồng, định nướng gà ăn thì phát giác một bộ xương người.

Xã Trường Xuân  trước lúc sáp nhập thì thuộc tỉnh Đắk Nông.

Hiện trường nơi xảy ra vụ việc. (Hình: Pháp Luật TP.HCM)

Theo báo Pháp Luật TP.HCM hôm 10 Tháng Tám, khi lên đến đồi thông, nhóm thanh thiếu niên bất ngờ nhìn thấy một thi thể đã phân hủy hoàn toàn, chỉ còn khung xương và hộp sọ. Bên cạnh bộ xương là một võng dù treo trên thân cây thông.

Công an địa phương công bố đặc điểm nhận dạng nạn nhân xấu số là áo khoác tối màu, áo phông màu hồng nhạt. Danh tính nạn nhân chưa được xác định.

Nhà chức trách tỉnh Lâm Đồng kêu gọi người dân, nhất là những ai có thân nhân mất tích trong thời gian gần đây, cung cấp thông tin để giúp xác minh danh tính thi thể.

Trước vụ này, tại tỉnh Lâm Đồng từng xảy ra một số vụ phát giác thi thể cạnh đồi thông nhưng không tìm được danh tính nạn nhân.

Hồi đầu Tháng Mười năm ngoái, báo Dân Trí cho biết, dù đã mở cuộc điều tra nhưng Công An Thành Phố Đà Lạt cũ, vẫn không xác định được danh tính nạn nhân có chân bị cắt rời trong một con đường gần hồ Tuyền Lâm, Đà Lạt.

Trước đó, vào sáng ngày 1 Tháng Sáu, một số người đi trên đường Hoa Hồng, cạnh hồ Tuyền Lâm, phường 4 cũ của Đà Lạt, nhìn thấy một chân người từ đùi đến bàn chân đang trong quá trình phân hủy.

Tiếp đó, khám nghiệm hiện trường, nhà chức trách tìm thấy thêm một phần thi thể đang trong quá trình phân hủy ở một lùm cây gần đó.

Xã Trường Xuân, tỉnh Lâm Đồng, trước lúc sáp nhập thì thuộc tỉnh Đắk Nông. (Hình: Lâm Đồng)

Công an mô tả, nạn nhân là phụ nữ 20-30 tuổi, cao 1.45-1.55 mét, tóc đen dài, hầu hết răng của nạn nhân được bọc sứ.

Người xấu số cũng được ghi nhận mặc đồ mỏng, áo và quần màu trắng với họa tiết màu đỏ và có in hai chữ “beautiful” và “Mona.”

Nhiều tháng sau, các báo ở Việt Nam cho hay, nạn nhân có khả năng là người ở tỉnh khác đến vì tại Lâm Đồng, không có bất kỳ trình báo nào về người mất tích có đặc điểm trùng khớp với nạn nhân.

Đến nay, sau hơn một năm, vụ này vẫn còn là một bí ẩn chưa có lời giải. (N.H.K) [kn]

Bênh con, ông Hà Nội đánh tới tấp một phụ nữ ở chung cư

HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Nghi can Đặng Chí Thành, 31 tuổi, ở phường Phương Liệt, Hà Nội, bị bắt giữ với cáo buộc đánh tới tấp một phụ nữ ở chung cư Sky Central.

Trước đó, một đoạn video clip ghi lại vụ việc được phát tán trên mạng xã hội, khiến công luận phẫn nộ vì hành vi đánh phụ nữ của nghi can Thành xảy ra ngay trước mặt nhiều đứa bé, trong đó có con trai của ông ta và con trai của nạn nhân.

Nghi can Đặng Chí Thành lúc bị bắt. (Hình: Công An Hà Nội)

Theo báo Tuổi Trẻ hôm 10 Tháng Tám, khi bị đưa về đồn, nghi can Thành khai rằng mình có mâu thuẫn từ trước với gia đình cô NT, 28 tuổi, ở cùng chung cư nêu trên.

Vào đêm 9 Tháng Tám, nghi can Thành nhìn thấy cô T. ở sảnh chờ thang máy nên tiến đến nói chuyện. Lúc này hai bên xảy ra tranh cãi.

Nam nghi can đòi cô T. xin lỗi nhưng không được đồng ý nên đã đấm, tát liên tiếp vào đầu, mặt cô gái và chỉ chịu dừng tay khi bị nhân viên bảo vệ chung cư can ngăn.

Liên quan vụ này, báo Dân Trí dẫn lời chị ruột cô T. cho hay, sự việc bắt nguồn từ vài ngày trước, khi cô T. dẫn con xuống sân chung cư và gặp con trai của nghi can Thành.

Hai bé trai bằng tuổi nhau mau chóng làm quen nhưng sau đó xảy ra cãi nhau, xô xát. Cô T. cho rằng trẻ con mâu thuẫn với nhau là chuyện nhỏ nên không can thiệp. Tuy nhiên, vợ nghi can Thành lại lớn tiếng yêu cầu cô T. xin lỗi.

Vụ việc được camera an ninh của chung cư Sky Central ghi lại. (Hình: Chụp qua màn hình)

“Người phụ nữ kia dọa sẽ gọi chồng mình xuống để giải quyết,” chị cô T. cho hay.

Chị cô T. nói thêm rằng khi hay tin con gái bị đánh dưới sảnh chung cư, mẹ chị chạy xuống định can ngăn thì bị nghi can Thành lớn tiếng thách thức, đe dọa rằng “đã biết số căn hộ và lên sẽ giết cả gia đình.”

Sau vụ bị hành hung, cô T. được ghi nhận “đau nhức toàn thân, nhất là vùng cổ và tay không thể nhấc lên, tinh thần suy sụp, chán ăn.”

Chứng kiến vụ mẹ mình bị đánh, bé trai 3 tuổi, con của cô T., bị hoảng loạn, khóc nhiều và không dám ra khỏi cửa. (N.H.K) [kn]

Tìm thấy thi thể thanh niên leo núi ở Nha Trang, nghi công an nhận công

KHÁNH HÒA, Việt Nam (NV) – Nhà chức trách xác nhận tìm thấy thi thể anh Nguyễn Bá Khánh Cường, 22 tuổi, quê Phan Rang, sau gần một tuần mất tích trên núi Hoàng Ngưu Sơn ở phường Nam Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa.

Anh Cường mất tích vào đêm 4 Tháng Tám sau chuyến leo núi một mình. Vài giờ trước sự việc, anh gửi cho bạn bè tấm hình mình “check-in” trên đỉnh núi.

Nhiều người tụ tập chờ đưa thi thể nạn nhân Nguyễn Bá Khánh Cường xuống núi vào chiều hôm 10 Tháng Tám. (Hình: Người Lao Động)

Nam thanh niên được mô tả là người thích các hoạt động du lịch mạo hiểm. Anh thuê phòng trọ tại Nha Trang và làm cho một cơ sở sản xuất đậu hũ.

Theo báo Pháp Luật TP.HCM hôm 10 Tháng Tám, giới chức Công An Khánh Hòa cho biết thi thể anh Cường được phát giác nằm dưới một vực sâu của núi Hoàng Ngưu Sơn.

Nơi phát giác thi thể nằm cách chân núi khoảng 5 cây số về phía Đông.

Vị trí này được cho là trùng khớp với định vị của số điện thoại di động của anh Cường trước khi hết pin.

Tờ Người Lao Động cho biết thêm, thi thể nạn nhân được “đội tình nguyện” tìm kiếm phát giác khi có mùi bốc lên sau nhiều ngày.

Chi tiết nêu trên cho thấy các đội cứu hộ tự phát, là “tour guide” leo núi tại Nha Trang và vùng Tây Nguyên, tìm được thi thể anh Cường chứ không phải lực lượng cứu nạn của Công An Khánh Hòa.

Đáng lưu ý, khi tin tìm thấy thi thể anh Cường được công bố, một số người trong “đội tình nguyện” cứu nạn bày tỏ sự bất mãn về chuyện công an đứng ra nhận công.

Camera an ninh của một căn nhà gần núi Hoàng Ngưu Sơn ghi nhận hình ảnh nạn nhân Nguyễn Bá Khánh Cường trước khi lên núi hôm 4 Tháng Tám. (Hình: Chụp qua màn hình)

Facebooker Mai Vinh, người tham gia đội “tour guide,” tìm kiếm tung tích nạn nhân trên núi Hoàng Ngưu Sơn trong gần một tuần qua, bình luận trên trang cá nhân sau sự việc: “Chúng tôi làm vì cái tâm, bỏ mọi thứ để đi tìm… Có những chuyện anh chị sẽ không hiểu được. Thậm chí là những gì trên các báo chí đăng. Toàn là giả, tào lao… Anh chị em đừng để họ dắt mũi. Xin thân ái.”

Núi Hoàng Ngưu Sơn cao 972 mét, tọa lạc ở phường Nam Nha Trang, được ví như nóc nhà của Nha Trang.

Khu vực này có địa hình dốc đứng, với nhiều gộp đá lớn, một số đoạn trơn trượt, cỏ tranh cao, nhưng chỉ có dịch vụ leo núi và “trekking” tự phát dành cho các du khách ưa thích loại hình du lịch mạo hiểm. (N.H.K) [kn]

Dân luật: Luật tài sản

Luật Sư LyLy Nguyễn chuyên về Hoạch Ðịnh Tài Sản, chuyên thảo Di Chúc và Tín Mục (trust), ủy quyền điều hành tất cả tài sản, dặn dò săn sóc y tế khi bất lực và hoạch định kế nghiệp. Về Luật Thương Mại, Luật Sư LyLy giúp thành lập công ty và tổ hợp hùn hạp. Nếu cần tham khảo riêng xin liên lạc với Luật Sư LyLy Nguyễn tại văn phòng ở địa chỉ: 17151 Newhope Street, Suite 113, Fountain Valley, California 92708. Điện thoại: (714) 531-7080, website: www.lylylaw.com

LyLy Nguyễn

Mỗi người hôn phối đều có quyền cùng sử dụng tài sản chung mà không cần xin phép người kia. (Hình minh họa: AS Photograpy/Pixabay)

Tại Hoa Kỳ, khi đề cập đến quyền sở hữu một tài sản, chúng ta thường nghĩ ngay đến chủ nhân là một người. Trên thực tế, rất nhiều tài sản chung, thí dụ như một ngôi nhà của hai vợ chồng cùng đứng tên khi mua. Công ty (Corporation hay Incorporated) là một hình thức tài sản chung điển hình với nhiều người cùng đứng làm chủ tập thể căn cứ vào số cổ phần (shares of stock) mua nhiều hay ít.

Trên phương diện pháp luật, nếu có người mua một cổ phần của Microsoft thì người ấy cũng có quyền lợi ngang với Bill Gates là vị chủ tịch cầm đầu công ty này đang nắm giữ 20% cổ phần của Microsoft. Dĩ nhiên, trong thực tế những người mua cổ phần không tham dự vào việc điều hành công ty, mà chỉ có ảnh hưởng gián tiếp bằng cách bầu người vào Ban Quản Trị. Cổ phần viên có quyền bán, mua hay trao đổi số cổ phiếu mình có. Dưới pháp lý các người có cổ phần đều độc lập nên quyền sở hữu của mỗi người không mạnh bằng làm chủ một mình.

Tổ hợp hùn hạp (partnership) khác với công ty ở điểm, sở hữu chủ đi đôi với quyền điều hành. Như vậy, có nghĩa là những người hùn hạp lập một cơ sở thương mại đều có quyền trực tiếp điều hành cơ sở đó và quyền lợi của người hùn hạp không bị giới hạn theo trị giá số phần hùn như theo công ty. Giả sử một công ty bị phá sản, giá trị cổ phiếu trở thành số không thì các người nắm cổ phiếu chỉ bị mất vốn nhưng không bị liên đới phải góp phần trả nợ.

Ngược lại, cá nhân những người hùn hạp chịu trách nhiệm hoàn toàn nếu cơ sở bị lỗ lã nợ nần thì phải nai lưng ra mà gánh lấy. Vì điểm bất lợi này, nên có vài hình thức hùn hạp biến cải thành tổ hợp hạn chế (limited partnerships) hay công ty hữu hạn (limited companies) theo đó cơ sở được điều hành như một tổ hợp hùn hạp nhưng có đặc tính của công ty.

Mặc dù tổ chức công ty và hùn hạp cùng các cơ sở thương mại khác đều có hình thức chủ quyền chung, nhưng do luật thương mại chi phối và luật tài sản chỉ áp dụng cho các hình thức sở hữu chung đối với tài sản cá nhân.

Trong luật tài sản Hoa Kỳ, danh từ để gọi sở hữu chủ hay chủ quyền là ownership hay tenancy (xin đừng nhầm với nghĩa thuê mướn nhà cửa). Có ba loại quyền sở hữu tài sản chung (concurrent estates) là liên chủ quyền (joint tenancy), đồng chủ quyền (tenancy in common), và song chủ quyền (tenancy by the entirety). Trong cả ba loại quyền sở hữu chung nói trên, mỗi người chủ chung (cotenant) đều có thẩm quyền chiếm hữu và sử dụng trọn vẹn tài sản đó. Song, chủ quyền được đồng nhất dành riêng cho hai người hôn phối, có nghĩa là chỉ có hai vợ chồng đứng làm chủ của cải cùng có. Trái lại, liên chủ quyền và đồng chủ quyền có thể gồm nhiều nhân vật khác nhau cùng đứng làm chủ không giới hạn số người.

Liên chủ quyền và song chủ quyền có đặc điểm giống nhau là quyền chuyển lại cho người sống sót (right of survivorship) khi một người qua đời thì tài sản đó tự động trao cho người chủ chung còn sống, trái lại theo đồng chủ quyền khi một người chết thì tài sản sẽ được chuyển cho con cháu thừa tự (heir) chứ không cho người sống sót. Sau hết, theo liên chủ quyền và song chủ quyền bao giờ tài sản chung cũng chia đồng đều cho mỗi người hưởng phần bằng nhau, còn theo đồng chủ quyền thì có thể chia không đều như người được phần ba còn người kia được hai phần ba chẳng hạn.

Thời nay, quyền sở hữu chung rất thông dụng. Thí dụ như vợ chồng cùng đứng một chương mục ngân hàng hoặc cùng đứng tên mua nhà. Hai anh em ruột có thể cùng làm chủ một nông trại, một cửa hàng hay một nhạc sĩ viết nhạc có sở hữu bản quyền chung với người đặt lời ca.

Để hiểu rõ khác biệt giữa các hình thức sở hữu chung, hãy lấy thí dụ bà quả phụ Năm trước khi qua đời để di chúc lại ngôi nhà cho hai người con còn sống là cậu Nam và cô Hoa. Theo luật lệ hiện hành thì hai anh em cậu Nam và cô Hoa được coi như có đồng chủ quyền trên ngôi nhà của mẹ để lại, trừ phi bà Năm muốn cho các con theo kiểu liên chủ quyền, thì luật sư của bà phải viết rõ như vậy trong di chúc.

Một thí dụ khác, khi mở chương mục tại ngân hàng trong hồ sơ chương mục bao giờ cũng có một ô vuông nhỏ bên cạnh có câu “Liên chủ quyền với quyền cho người sống sót” để ai muốn như vậy thì đánh dấu chữ x vào ô đó, nếu không thì đương nhiên coi như đồng chủ quyền.

Liên chủ quyền và đồng chủ quyền đều có quyền chiếm hữu và sử dụng tài sản bất khả phân, có nghĩa là cậu Nam và cô Hoa đều có quyền ở chung trong ngôi nhà của mẹ để lại, chứ không phải xé lẻ thí dụ như cậu Nam ở dưới bếp còn cô Hoa ở phòng trên. Nếu ngôi nhà có liên chủ quyền đem cho thuê, thì cả hai anh em đều được chia đều số tiền thu hàng tháng.

Theo đồng chủ quyền, khi cậu Nam chết, nửa phần ngôi nhà sẽ về tay con cái thừa tự của cậu Nam. Ngược lại, theo liên chủ quyền thì trọn ngôi nhà sẽ về tay cô Hoa. Như vậy, nếu cậu Nam trước khi qua đời muốn chuyển phần mình cho con thì có thể xin đổi liên chủ quyền thành đồng chủ quyền để hủy đi quyền cho người sống sót là cô Hoa. Riêng song chủ quyền chỉ dành cho một cặp vợ chồng, nên dĩ nhiên quyền chuyển cho người vợ hoặc chồng sống sót được luật bảo vệ và không thay đổi được.

Xưa kia theo luật cũ, cả hai vợ chồng được kể làm một nhưng chỉ có người chồng được quyền bán tài sản chung không cần đến sự đồng ý của vợ, người vợ chỉ có chủ quyền khi chồng chết mà thôi. Ngày nay, tài sản của vợ chồng được chi phối theo một trong hai luật là tài sản tách riêng (separate property) áp dụng tại hầu hết các tiểu bang, hay là tài sản cộng đồng (community property) áp dụng ở một vài tiểu bang khác như California, Texas, và Louisiana.

Theo luật thứ nhất, tài sản của cả vợ lẫn chồng được tách riêng cho dù có sống chung. Nếu người vợ có một số đất đai, nhà cửa hay cổ phiếu, thì bà ta có quyền sử dụng hay chuyển nhượng cho bất cứ ai theo ý muốn mà không cần chồng đồng ý.

Trong suốt thời gian ăn ở vợ chồng chỉ có một ràng buộc là bổn phận chia sẻ và nâng đỡ nhau. Thí dụ một bà vợ giàu sang không được để cho chồng bị nghèo túng cơ cực hay ngược lại. Dĩ nhiên, vợ chồng vẫn có quyền chọn chủ quyền chung với nhau theo tài sản cộng đồng. Nếu ly dị, cả hai được phân chia đồng đều (equitable distribution) theo tự nguyện thỏa thuận với nhau trong việc chia tài sản chung, tùy ai là người đóng góp nhiều hơn và ai có nhu cầu cần hơn.

Theo luật thứ hai, tài sản của vợ chồng có sẵn trước khi thành hôn kể cả những tặng phẩm hay những gì đạt được sau khi đã thành hôn do quà tặng riêng hoặc do di sản thừa hưởng riêng, đều được kể là tài sản cá nhân của mỗi người và áp dụng theo Luật Tài Sản tách riêng.

Ngược lại, những tài sản tạo được trong cuộc sống vợ chồng kể cả những gì do lợi tức của hai người kiếm ra phải kể là tài sản chung. Mỗi người hôn phối đều có quyền cùng sử dụng tài sản chung mà không cần xin phép người kia. Ngoài ra cả vợ lẫn chồng đều có quyền chuyển nhượng ngoại trừ đất đai và một vài loại tài sản thương mại cần phải có sự đồng ý của cả hai vợ chồng. Khi ly dị tài sản chung sẽ được chia đôi còn các tài sản khác sẽ được phân ra một cách công bằng và hợp tình hợp lý.

Chiếu theo luật thừa kế (elective share) trong việc vợ chồng phân chia tài sản có một giới hạn quan trọng là cấm không cho giải tán tài sản chia cho thừa kế khác khi chồng hay vợ qua đời. Bất kể đến di chúc viết ra sao người hôn phối sống sót còn lại vẫn được hưởng một nửa hoặc một phần ba tài sản chung. Điều luật này bảo vệ cho vợ hoặc chồng còn sống không bị lâm vào tình trạng quẫn bách và thiệt thòi vì mất hết tài sản do hôn nhân tạo chung mà người quá cố lại muốn để cho người khác.

Tuần tới, chúng tôi tiếp tục mục tìm hiểu luật tài sản với chi tiết về các thủ tục chuyển nhượng tài sản theo thời gian.

Cũng như thường lệ, người viết xin xác nhận nội dung của những loạt bài tìm hiểu luật pháp này chỉ có mục đích sử dụng với tính cách thông tin (information) giúp quý độc giả một vài kiến thức tổng quát về luật pháp Hoa Kỳ mà thôi và không thể coi như liên hệ của luật sư với thân chủ (attorney-client relationship). Do đó, nếu có vấn đề liên quan đến luật, quý độc giả vẫn cần thảo luận với một luật sư chuyên môn về trường hợp của quý vị.

2026 Toyota bZ: sự cải tiến chưa như mong đợi từ bZ4X

QUẬN CAM, California (NV) – Vào giữa năm 2022, mẫu xe điện đầu tiên của Toyota bZ4X được tung ra thị trường. Một số chuyên gia đánh giá phiên bản 2025 của chiếc SUV điện này không cao vì phạm vi di chuyển kém, sạc chậm và nội thất sắp xếp hơi kỳ lạ.

Theo trang mạng xe hơi motortrend.com, Toyota chuẩn bị tung ra phiên bảng mới nhất 2026, cố gắng giải quyết những nhược điểm của bz4X. Rõ ràng nhất là Toyota đã rút gọn cái tên khó đọc này thành bZ. Chuyên gia MotorTrend đã lái thử để đánh giá những cải tiến của Toyota trên chiếc bZ 2026. Kết quả là nhiều kỳ vọng vẫn chưa có câu trả lời thỏa đáng.

2025 Toyota bZ4Z vẫn chưa có nhiều cải tiến trong đời xe 2026. (Hình: HD/Người Việt)

Đầu tiên, Toyota làm MotorTrend thất vọng khi trì hoãn việc công bố giá chính thức. Hiện tại, Toyota chỉ cho biết bZ sẽ có giá khởi điểm khoảng $40,000 (bao gồm phí vận chuyển), mức giá tăng khoảng $1,500 so với 2025 bZ4X. Nhưng đó là phiên bản cơ sở XLE dẫn động cầu trước FWD, với phạm vi di chuyển và công suất thấp hơn so với đời xe trước. Phiên bản mà chuyên gia lái thử nghiệm là Limited AWD, đưa bZ đi đúng hướng với công suất và phạm vi di chuyển lớn hơn. Nhưng giá bao nhiêu thì chưa biết!

2026 BZ Limited AWD có động cơ kép có công suất 338 mã lực. Nhờ vậy mà khả năng tăng tốc được cải thiện từ 0-60 mph trong 4.4 giây, so với thời gian tăng tốc 5.8 giây của bZ4X cũ. Chiếc bZ này chạy quãng đường 1/4 dặm trong 13.1 giây, đạt tốc độ gần 102 mph, một cải tiến đáng kể so với 14.5 giây và gần 96 mph của bZ4X.

Tất cả các phiên bản bZ, ngoại trừ phiên bản cơ sở, đều có công suất bình điện lớn hơn một chút so với đời trước: 74.7 kWh so với 72.8 kWh. Kết hợp với các cải tiến khác, điều này mang lại sự gia tăng đáng kể về phạm vi di chuyển. Theo EPA, bZ dẫn động bốn bánh có thể hoạt động từ 278 đến 288 miles (tùy thuộc vào phiên bản), tăng từ 222 và 228 miles ở bZ4X. Phiên bản Limited dẫn động cầu trước, với bình điện lớn hơn cho phạm vi di chuyển 314 miles. Phiên bản cơ sở có bình điện công suất 57.7 kWh, chỉ cho phạm vi di chuyển là 236 miles.

Nói về tốc độ sạc, Toyota bZ lại không có cải tiến đáng kể. Các mẫu xe dẫn động bốn bánh hiện nay sạc nhanh ở mức 150 kW; so với 2025 bZ4X AWD sạc ở mức 100 kW. Trong khi đó, hầu hết các đối thủ cạnh tranh của bZ đều sạc nhanh ở mức 240 kW hoặc cao hơn. Khi bình chỉ còn 5%, việc sạc thêm 115 dặm mất 15 phút; 187 dặm mất 30 phút. Một lần nữa, đây không phải là một tốc độ sạc mong đợi.
2026 bZ đã được trang bị cổng sạc NACS kiểu Tesla, giúp việc tìm kiếm bộ sạc dễ dàng hơn nhiều. Tuy nhiên, chủ sở hữu bZ nên chuẩn bị tinh thần cạnh tranh với rất nhiều xe Tesla, Hyundai, Kia tại các trạm sạc Tesla.

Các chuyên gia Motor Trend đánh giá bZ “vụng về” và thiếu đáp ứng khi lái trên những cung đường quanh co. Chất lượng lái ổn định, nhưng tiếng ồn quá mức của mặt đường và lốp xe đã phá hỏng nỗ lực của bZ trong việc khẳng định sự tinh tế của mình.

Nhìn chung, 2026 Toyota bZ AWD Limited tạo được một số ấn tượng tốt cho chuyên gia MotorTrend với một số nỗ lực nhằm cải tiến một “sản phẩm tầm thường” trước đây là bZ4X. Mặc dù khả năng tăng tốc của xe hiện nay và phạm vi hoạt động là ngang bằng với các đối thủ, nhưng bZ không có gì nổi bật, ngoại trừ chất lượng lái và camera đỗ xe tiện lợi. Chắc chắn nó không có những phẩm chất kỹ thuật của Toyota đã khiến chiếc Prius giành giải thưởng Xe Của Năm 2024 của MotorTrend. 2026 bZ vẫn là một chiếc SUV điện tầm thường theo hầu hết mọi tiêu chí, chỉ đáng mua khi có những khuyến mãi đặc biệt. (HD)

Tô Lâm nói về ‘tấm khiên đạo đức.’ Ai tin?

Minh Hải

Đảng CSVN dưới lãnh đạo của ông Tô Lâm có thực sự mong muốn giới trí thức trở thành “chính trực, trung thục và tử tế.” Đúng nghĩa hay không?

Mọi tuyên ngôn đạo đức, nếu được phát ra từ người đang nắm giữ quyền lực tối cao trong hệ thống chính trị độc đảng, nơi tự do ngôn luận bị bóp nghẹt, tiếng phản biện bị trấn áp và giới trí thức bị giám sát chặt chẽ thì rất cần được xem xét lại cho thật kỹ lưỡng, thấu đáo.

Hôm 6 Tháng Tám vừa qua, ông Tô Lâm, tổng bí thư đảng CSVN có buổi gặp mặt 80 đại biểu trí thức, nhà khoa học và văn nghệ sĩ tiêu biểu toàn quốc tại Hà Nội. Tại đây, ông có bài phát biểu đại khái nhấn mạnh tầm quan trọng của đội ngũ trí thức luôn giữ vai trò tiên phong trong khai sáng dân trí, phục vụ sự nghiệp đấu tranh giành độc và thúc đẩy phát triển đất nước.

Đáng chú ý, bài phát biểu là nằm ở đoạn kết thúc, khi ông Lâm đặc biệt nhấn mạnh: “Sự chính trực, trung thực và tử tế là tấm khiên bảo vệ chân lý, bảo vệ con người, giúp xã hội lành mạnh và phát triển,” như lời kêu gọi thể hiện tinh thần cao đẹp, sống chuẩn mực của giới trí thức đến từ người đứng đầu đảng CSVN.

Lời này của ông Tô Lâm không có gì sai, nhưng điều gây tranh cãi không nằm ở lời nói, mà là người nói. Ông Lâm đang là người nắm quyền lãnh đạo, quản lý đất nước nhưng từ lâu nay bị đánh giá là người độc đoán, chuyên quyền và trấn áp mạnh mẽ mọi tiếng nói phản biện thì liệu có đủ tư cách rao giảng về những phẩm chất đạo đức này hay không?

Không cần đến giới trí thức, bất kỳ người dân bình thường nào chỉ cần có chút tinh thần quan tâm đến hiện tình đất nước, theo dõi vài sự kiện diễn ra thời gian gần đây đều thấy rõ, giữa lời nói của ông Lâm từ trong hội trường và thực tế ở bên ngoài xã hội, nhiều việc làm mà hệ thống cầm quyền do ông lãnh đạo đang có sự khác biệt rất lớn, giữa tuyên truyền và sự thật.

Với chiến lược tiếp tục chiêu bài “đốt lò” chống tham nhũng, ông Tô Lâm từ cương vị bộ trưởng Công An đã có bước thăng tiến “thần tốc” chưa từng có trong tiền lệ, vượt mặt thủ tướng, chủ tịch nước lẫn chủ tịch quốc hội để ngồi vào chiếc ghế quyền lực tối cao trong hệ thống Đảng.

Đảng CSVN dưới thời nắm quyền của Tổng Bí Thư Tô Lâm, hoặc các đời tổng bí thư trước đó đều duy trì việc bắt bớ, kỷ luật đảng viên rất thiếu minh bạch thông tin, ít công khai tranh tụng, không có giám sát độc lập. Thậm chí, ngay cả những bản án chính trị dành cho người bất đồng chính kiến, nhà báo độc lập, luật sư nhân quyền thường được chuẩn bị từ trước, cứ đến giờ là hội đồng xét xử đưa ra đọc và tuyên án. Như vậy sự chính trực, trung thực và tử tế mà Tô Lâm nói thể hiện ở đâu trong hoạt động tố tụng này? Một sự rao giảng đạo đức rỗng tếch, đôi khi còn thể hiện sự xúc phạm những giá trị cao đẹp.

Chưa hết, một trong những biểu hiện rõ ràng nhất của sự thiếu tử tế đến từ nhà cầm quyền CSVN là những lần cưỡng chế đất đai, đập phá nhà dân như ở Thủ Thiêm, Dương Nội, Long Hưng…ở khắp mọi miền đất nước, khiến hàng ngàn, hàng vạn hộ dân lâm vào cảnh sống bần cùng, oan khuất bởi tài sản, đất đai lọt vào túi quan tham và lợi ích nhóm.

Trong nhiều trường hợp, người dân đứng lên phản đối hoặc trường kỳ khiếu kiện, trường kỳ dùng mạng xã hội để phản biện những sự sai trái bất công thì sớm muộn cũng bị CSVN gán cho cái tội “lợi dụng tư do dân chủ” “tuyên truyền chống nhà nước,” rồi sau đó bỏ tù một cách nặng nề. Những cái chết bất thường của người dân khi vào đồn công an được báo cáo do “tự tử,” rõ ràng sự tử tế mà ông Tô Lâm nói có chăng nó nằm ngay trong những văn bản pháp luật không thông qua ý kiến của người dân, các cơ quan công quyền dùng nó để trấn áp người dân không thuận theo ý Đảng một cách vô nhân đạo.

Trước những vấn đề nổi cộm, gây phẫn nộ xã hội, thay vì cử đại diện tử tế tổ chức những buổi đối thoại với người dân, lắng nghe những ý kiến trái chiều, phản biện đến từ giới trí thức đặng tìm ra giải pháp điều chỉnh chính sách hợp lý, nhà cầm quyền CSVN lại thể hiện sự chuyên quyền, thắt chặt hơn nữa việc kiểm duyệt, kiểm soát thông tin, bịt miệng và bắt bớ khiến nhiều cơ quan nhân quyền quốc tế phải lên tiếng chỉ trích gay gắt.

Tháng Bảy, 2014, Hội Nhà Báo Độc Lập Việt Nam, nơi quy tụ những trí thức, nhà báo độc lập ở trong và ngoài nước, sau vài năm kiên trì hoạt động phản biện ôn hòa, đăng tải những bài viết phản biện giúp phát triển xã hội, bảo vệ quyền con người thì bị nhà cầm quyền CSVN đàn áp, nhiều thành viên của hội bị bắt bỏ tù trong đó có bản án 15 năm tù dành cho Chủ Tịch Hội Phạm Chí Dũng và 11 năm tù dành cho Phó Chủ Tịch Hội Nguyễn Tường Thụy. Ở những con người này, chính do sự trung thực sống tại Việt Nam nên phải trả giá bằng bản án tù hình sự.

“Sự chính trực, trung thực và tử tế là tấm khiên bảo vệ chân lý”, không hiểu “tấm khiên” và “chân lý” mà ông Tô Lâm nói ở đây nó có dụng ý gì? Bởi lẽ ở Việt Nam, tự do ngôn luận nằm trong khuôn khổ pháp luật cộng sản, được định hướng bởi cơ quan Tuyên Giáo. “Chân lý” là phục tùng, còn “tấm khiên” có chăng là công cụ mà nhà cầm quyền dùng để che chắn cho quyền lực, che chắn mọi sự dối trá, ngăn không cho ánh sáng của sự thật soi rọi.

Hàng trăm tờ báo và đài truyền thông Việt Nam đồng loạt đăng thông tin sau những phát biểu của ông Tô Lâm bằng mỹ từ, nhưng tuyệt nhiên không một bản tin nào đề cập mối nguy của việc tập trung quyền lực quá mức về tay một cá nhân, một tổ chức. Trước mặt 80 đại biểu trí thức, nhà khoa học, văn nghệ sĩ như nêu ở trên, ông Tô Lâm có dám thừa nhận bữa ăn bò dát vàng tại nhà hàng ở London vào năm 2021, giữa lúc gần 100 triệu người dân trong nước kiệt quệ vì đại dịch COVID-19? Đây là hình ảnh thực tế phản chiếu đời sống xa hoa của số đông cán bộ cộng sản và nỗi thống khổ của người dân. Vậy “tấm khiên bảo vệ chân lý” chính là vũ khí bảo vệ quyền lợi cho kẻ nắm quyền. Ông Tô Lâm là kẻ nắm quyền và cũng chính là kẻ rao giảng đạo đức thiếu tử tế.

Ở một thể chế mà người dũng cảm nói sự thật luôn phải đối diện với tù tội, lưu vong, bị bịt miệng, còn những những người thao túng quyền lực nhân danh “chống tham nhũng” để loại trừ đối thủ lại ngày càng leo cao. Vậy câu hỏi đặt ra, một trí thức mà không dám lên tiếng trước bất công xã hội, không dám đụng trạm đến những vấn đề quy hoạch treo, lợi ích nhóm thì có còn gọi là trí thức “chính trực”? Việt Nam không thiếu người tử tế, càng không thiếu trí thức chính trực nhưng lại rất thiếu cơ chế bảo vệ và quá nhiều cán bộ giả tạo.

Nếu ông Tô Lâm thực sự mong muốn đội ngũ trí thức ở Việt Nam thực sự trở thành người chính trực, trung thực và tử tế hòng thành tấm khiên bảo vệ chân lý, bảo vệ con người, giúp xã hội lành mạnh và phát triển thì hãy để họ tự do lên tiếng, được đối thoại công khai minh bạch kể cả khi đụng chạm đến các vấn đề nhạy cảm. Mọi việc sẽ không thành công khi chỉ dừng ở lời nói, khẩu hiệu tuyên truyền và không có hành động đúng với thực tế. Một quốc gia không thể phát triển bền  vững khi nó được xây dựng trên nền móng của sự độc tài chuyên dối trá. Lời của ông Tô Lâm chính là sự che đậy về một hệ thống quyền lực đang ngày càng thoái hóa.

Trump đối diện vụ kiện đầu tiên đòi công bố hồ sơ Epstein, chánh án Chutkan “TT không phải vua” xử

Trump đối diện vụ kiện đầu tiên đòi công bố hồ sơ Epstein, chánh án Chutkan “TT không phải vua” xử

Một tổ chức pháp lý phi lợi nhuận hoạt động vì dân chủ, Democracy Forward, đã đệ đơn kiện chính quyền Trump hôm 8/8 vì không chịu công bố các tài liệu liên quan đến tội phạm ấu dâm Epstein, qua đó cáo buộc Bộ Tư pháp và FBI đã vi phạm luật Tự do Thông tin (FOIA).

Thẩm phán liên bang Tanya Chutkan, do Obama bổ nhiệm, được biết đến qua câu nổi tiếng “Tổng thống không phải là vua”, người từng chủ trì vụ án can thiệp bầu cử của Trump năm 2024, sẽ chịu trách nhiệm xét xử vụ kiện này.

 

Đi chợ nổi miền Tây

Trần Hoàng Vy

Về Nam kỳ lục tỉnh, hay nói theo kiểu ngôn ngữ thời… hiện đại là về miền Tây Nam bộ, hoặc vắn tắt là về miền Tây, điều đặc biệt thú vị là được đi chơi hay mua sắm ở “chợ nổi,” nhưng “đi” ở đây không phải là “đi”… xe hơi, xe gắn máy, xe đạp hay thậm chí là đi bộ mà phải “đi” bằng ghe, thuyền hay tắc-ráng!

Bởi chợ được tổ chức và bày bán trên ghe, thuyền ở trên sông, hay còn gọi là “chợ nổi” trên sông…

(Hình minh họa: Pixabay)

Miền Tây có bao nhiêu chợ nổi? Có người nói: “Lục tỉnh” là 6 tỉnh, chắc có 6 chợ nổi?” Điều đó cũng… đúng, nhưng chưa thật chính xác, vì nếu kể những chợ ở rìa sông, mé sông, thì có lẽ cũng nhiều hơn. Song nếu tính về qui mô chợ nổi, và những chợ nổi… nổi tiếng và quen thuộc với du khách và những người mua bán kiểu “thương hồ” thì miền Tây có đến 8 chợ nổi, gồm: Cần Thơ có 2 chợ nổi là Cái Răng và Phong Điền, Vĩnh Long có chợ nổi Trà Ôn, Tiền Giang có chợ nổi Cái Bè, Sóc Trăng có chợ nổi Ngã Năm, Hậu Giang có chợ nổi Ngã Bảy, An Giang có chợ nổi Long Xuyên và Cà Mau có chợ nổi Cà Mau.

Có những chợ nổi, có từ lâu đời như chợ nổi Ngã Năm, chợ nổi Phụng Hiệp, chợ nổi Ngã Bảy… Có chợ là chợ đầu mối, chuyên bán những đặc sản, hoa, trái của từng tỉnh quanh vùng như chợ nổi Trà Ôn, Ngã Bảy… song hầu hết các chợ đều bán rau, trái, gạo, mắm, cá thịt, kể cả hàng hóa, thực phẩm, đồ dùng hàng ngày, và đồ thủ công mỹ nghệ, thú sống v.v… Bên cạnh là những hàng cà phê, cơm, phở, hủ tiếu, cháo, mồi nhậu, không thiếu thứ gì, để mọi người tha hồ lựa chọn và thưởng thức tại chổ, cùng… bồng bềnh theo con nước, hoặc đắm mình theo tiếng đàn ca tài tử, nghe tâm hồn, bay bay theo con gió trên sông vào buổi tối đùng đục hơi sương, hay ánh bình minh le lói, rạng dần ở phía chân trời xa…

(Hình minh họa: Pixabay)

Đi chợ nổi là phải xuống… bến, lên ghe thuyền và theo dòng sông mà… đến chợ, xa gần tùy theo chợ và cũng tùy theo món hàng mà mình muốn tìm mua, sĩ hay lẻ. Và nhìn trên những cây bẹo! Thời gian họp chợ có thể bắt đầu từ lúc 2, 3 giờ sáng, hay lúc ban ngày, tùy theo… cảm hứng muốn đi chợ mua sắm hay chỉ đi ngắm “chợ nổi trên sông.”

Đi cho hết… 8 chợ, chỉ e không có thời gian và cách trở về địa lý, khoảng cách, thôi gần đâu đi đó, xin mời mọi người cùng ghé chợ nổi Ngã Năm, đây cũng là một chợ nổi có từ lâu đời và nổi tiếng ở Nam kỳ Lục tỉnh, chợ thuộc thị trấn Ngã Năm, huyện Ngã Năm, tỉnh Sóc Trăng (sau sáp nhập Tháng Bảy/2025, thuộc thành phố Cần Thơ), nằm ở vị trí giao nhau của 5 con sông: Cà Mau, Vĩnh Quới, Thạnh Trị, Long Mỹ và Phụng Hiệp.

Chợ hoạt động hầu như xuyên suốt cả ngày góp phần vào việc trao đổi, giao lưu hàng hóa giữa 3 tỉnh cũ là Sóc Trăng, Hậu Giang và Bạc Liêu, nơi đây người đi chợ có thể tìm thấy và mua bán các loại trái cây miệt vườn của miền Tây sông nước, nhiều loại gạo ngon nổi tiếng, cùng các loại hải sản, tôm, cá, cua, ghẹ… đặc biệt là các ghe bán cháo, hủ tiếu, bún mắm, mang hương vị, đặc sắc của người dân Triều Châu, Khmer vùng Bạc Liêu, Sóc Trăng…

Dù là ngã năm, nơi giao lưu của các con sông, nhưng đến nay, phương tiện giao thông đi lại vẫn còn nhiều hạn chế, nên chợ nổi vẫn giữ được nét đặc trưng và hồn cốt quê kiểng, thật thà của những lưu dân đi mở cõi ngày xưa, chợ mua bán theo kiểu “có sao nói vậy” không nói thách, không chê bai, dè bĩu, nhiều loại trái cây không “cân, đong” mà bán theo đơn vị “một chục,” và “một chục” thông thường là “mười hai” trái, lại được nâng lên thành “mười bốn,” có khi là “mười sáu,” “mười tám” không chừng!

***

Những câu ca dao xưa, những câu hát lưu truyền cũ về những vùng sông nước Nam bộ như: “Cà Mau khỉ khọt trên bưng/Dưới sông sấu lội trên rừng cọp um” hay “ U Minh, Rạch Giá, thị quá sơn trường/Dưới sông sấu lội, trên rừng cọp đua” và “ Cái Răng, Ba Láng, Vàm Xáng, Phong Điền/Anh thương em thì cho bạc, cho tiền/Đừng cho lúa gạo, xóm giềng họ hay.”

Đã dần lui vào dĩ vãng, ngày nay, dưới sông không còn “sấu lội” mà ghe, thuyền tấp nập, “ lội qua, lội lại,” xuôi ngược với giọng hò ngân nga, trong vắt, cùng tiếng đàn, tiếng phách ca ngợi những phiên “chợ nổi” đông vui như: “Chợ Cái Răng, xứ hào hoa/Mảng lo mua bán, ra vào Cần Thơ,” hay “Có ai về xứ Cần Thơ/Ghé qua chợ nổi, chở mơ về làng.”

“Chở mơ,” hay bóng hình cô gái miền Tây duyên dáng, dịu dàng, đưa chèo lướt sóng, chở những bông hoa thơm hương, cây trái ngọt ngào, cùng lời mời “Hia mua… hôn” ngọt lịm, mà khách đi thuyền ra chợ, cảm cái bềnh bồng, bềnh bồng, ngây ngất của một sáng mơi nào trên chợ nổi miền Tây…

Những mẫu xe mà chủ nhân cần đề phòng bị trộm

QUẬN CAM, California (NV) – Trộm cắp xe hơi vẫn là một vấn đề đáng quan tâm ở Mỹ, mặc dù dữ liệu gần đây cho thấy có sự giảm nhẹ sau đợt tăng vọt trong thời kỳ đại dịch COVID. Trong năm 2024, số lượng xe được báo cáo bị mất cắp là 850,708 chiếc, giảm 16.7% so với năm trước. Đây là lần đầu tiên kể từ năm 2021, số vụ trộm cắp giảm xuống dưới mốc 1 triệu.

Theo trang mạng tin tức cbsnews.com, một báo cáo mới của Highway Loss Data Institute (HLDI) đã xếp hạng 20 mẫu xe bị đánh cắp nhiều nhất ở Mỹ. Để xác định những chiếc xe hay bị trộm nhất, HLDI đã phân tích dữ liệu xe bị đánh cắp từ năm 2022 đến 2024 của các đời xe 2021 đến 2024. Phân tích của họ tìm ra một vài đặc điểm chung giữa các mẫu xe hay bị kẻ trộm chú ý.

Một chiếc xe thể thao Chevrolet Camaro ZL1. (Hình: Daniel Kalisz/Getty Images)

Trong danh sách này, Chevrolet Camaro ZL1, với giá bán lẻ khoảng $75,400, có tỷ lệ bị trộm cao nhất, gấp 39 lần so với mức trung bình của các mẫu xe sản xuất từ năm 2022 đến 2024. Lưu ý rằng các mẫu xe Camaro đã ngừng sản xuất từ năm 2024.

Acura TLX 4WD, một chiếc sedan thể thao có giá khoảng $46,000, bị trộm cắp với tỷ lệ cao gấp 21 lần so với mức trung bình, đứng hàng thứ hai.

Mẫu xe bị trộm nhiều thứ ba là Chevrolet Camaro, mẫu xe phiên bản cơ sở của ZL1, với tỷ lệ bị trộm cao gấp 13 lần so với mức trung bình. Giá bán lẻ của mẫu xe thể thao Camaro là từ $32,495 đến $50,000.

Theo Matt Moore, giám đốc điều hành bảo hiểm tại HLDI, điểm chung của các mẫu xe trong top 20 là tương đối đắt tiền, mạnh mẽ. Đa số trong danh sách này là xe bán tải pickup.

Những chiếc xe thể thao hấp dẫn kẻ trộm vì chúng có mã lực cao, tốc độ nhanh. Các mẫu xe Camaro còn có một đặc điểm khác khiến chúng dễ bị trộm: các cổng dữ liệu (OBD) thường được sử dụng trong công tác bảo trì xe cũng là điểm đột nhập vào máy tính điều khiển xe. Trong trường hợp Camaro ZL1, những kẻ trộm tìm thấy một “lỗ hổng” trên OBD, nên xe dễ bị đánh cắp.

Đầu năm 2025, General Motors (chủ nhân thương hiệu Chevrolet), đã phát hành bản cập nhật phần mềm cho các mẫu Camaro từ năm 2020 đến 2024, nhằm mục đích cải thiện vấn đề dễ bị trộm. Phát ngôn viên của GM cho biết công ty đang tìm cách đối phó với các phương thức trộm xe đang phát triển. Công ty thường xuyên làm việc với các cơ quan thực thi pháp luật để xác định các chiến thuật trộm mới, thực hiện các bản cập nhật phần mềm khi cần thiết để phòng ngừa.

Theo báo cáo, các mẫu xe bán tải, xe đắt tiền, xe có công suất mạnh mẽ khác cũng thường xuyên bị đánh cắp. Dưới đây là danh sách 20 mẫu xe có tỉ lệ yêu cầu bồi thường mất cắp cao nhất:
Chevrolet Camaro ZL1
Acura TLX 4WD
Chevrolet Camaro
GMC Sierra 2500 crew cab 4WD
Acura TLX 2WD
GMC Sierra 3500 crew cab 4WD
Chevrolet Silverado 3500 crew cab 4WD
Dodge Durango 4WD
Land Rover Range Rover 4WD
Ram 1500 crew cab short-wheelbase 4WD
Chevrolet Silverado 2500 crew cab 4WD
Ram 3500 crew cab long-wheelbase 4WD
Honda CR-V hybrid 4WD
GMC Sierra 1500 crew cab 2WD
Dodge Durango 2WD
GMC Sierra 1500 crew cab 4WD
BMW X7 4WD Large luxury SUV
Mercedes-Benz S-Class long-wheelbase 4WD
Jeep Gladiator crew cab convertible 4WD
Cadillac Escalade ESV 4WD
(HD)

Anh hùng là mấy thằng khùng!

Đoàn Xuân Thu

Có một thời ở miền Bắc xã hội chủ nghĩa, anh hùng mọc như nấm sau mưa. Từ bầy trâu ngửi được mùi Coca-Cola là hộc tốc chạy tới chém cho “you” lòi ruột non lẫn ruột già.

Từ con ong vò vè thấy lính Mỹ là vo ve… đánh chết mẹ tụi mày luôn! Tất tần tật đều có thể được phong… anh hùng, trừ con bò, vì nó ngu quá. “Ngu như bò” là không đủ tiêu chuẩn “chống Mỹ cứu nước.”

Ấy là hồi chiến tranh Việt Nam còn đang sôi sục, và bộ máy tuyên truyền cộng sản thì hoạt động hết công suất, giống như cái máy xay tiêu, cái gì cũng xay thành… lý tưởng cách mạng.

Câu chuyện “ra ngõ gặp anh hùng” không phải là lời ví von, mà là một chủ trương nhất quán trong chiến dịch “nặn tượng xi-măng” của đảng Lao Động Việt Nam. Nói cho ngay, đó là chính sách “cọp dê” học từ Mao Trạch Đông và Kim Nhật Thành thời chiến tranh Triều Tiên. Ai cũng có thể thành biểu tượng, miễn là biết hy sinh, chết kiểu oanh liệt, hoặc… được viết lại theo kiểu oanh liệt!

Những anh hùng không có thật

Không thể không nhắc đến hai biểu tượng nổi tiếng nhất trong “huyền thoại cách mạng”: Lê Văn Tám và Nguyễn Văn Bé. Tám, theo sách giáo khoa, là một thiếu niên tự tẩm xăng đốt kho Thị Nghè thời Pháp. Một câu chuyện thiêng liêng, máu lửa, đầy can trường! Nhưng chính ông Trần Huy Liệu, người dựng nên hình tượng này, sau năm 1954 đã thừa nhận: Lê Văn Tám chưa từng tồn tại! Đó chỉ là sản phẩm “cần thiết để tuyên truyền.”

Nguyễn Văn Bé? Người được vẽ ra là ôm bom cảm tử diệt Mỹ. Sau bị báo chí miền Nam phanh phui là… không chết, mà bị bắt sống, còn đầu hàng và hợp tác. Nhưng trong sách giáo khoa miền Bắc, Bé vẫn được dạy là “liệt sĩ quên mình vì Tổ quốc,” trong khi thực tế là anh ta đang ăn hủ tiếu Phánh Ký ở Mỹ Tho!

Những thành tích “ảo”

Người cộng sản có tài rất lạ: biến sự dũng cảm thành kỳ tích, biến bịa đặt thành… lịch sử.
Phan Đình Giót lấy thân mình lấp lỗ châu mai. Bế Văn Đàn lấy vai làm giá súng. Câu chuyện nghe đã thấy “thấy ghê”! Các cựu chiến binh tiết lộ: chiến trường đạn như vài trấu, ai dám lấy thân làm bia? Lấy vai làm giá súng thì… súng nhảy tưng tưng à? Lỗ châu mai thì nằm trên cao, thân người sao lấp cho nổi?

Còn phi công Phạm Tuân thì được ca tụng “bắn rơi B-52.” Nhưng hồ sơ Hoa Kỳ khẳng định: B-52 bị hạ bởi hỏa tiễn SAM-2 của Liên Xô, chứ MiG-21 không thể bay tới độ cao đó. Tuân vẫn được phong anh hùng và gắn thêm chức… “phi công vũ trụ đầu tiên” nhờ quá giang lên trời với Liên Xô, mang theo bèo hoa dâu cho… lợn nó ăn!

Những anh hùng tưởng tượng

Một thời, mọi sân trường ở miền Bắc đều dựng tượng Võ Thị Sáu tóc búi, áo bà ba, tay cầm lựu đạn, miệng hát quốc ca ra pháp trường. Nhưng tư liệu cho thấy cô Sáu chỉ là thành viên tổ ám sát địa phương, bị bắt khi ném lựu đạn hụt. Và bị biệt giam, chẳng ai cho hát hò gì ráo!

Nguyễn Văn Trỗi cũng được ca tụng là hô to “Đả đảo đế quốc Mỹ!” trước pháp trường. Nhưng thực tế là ông ta bị bắt sống khi mưu sát Bộ Trưởng McNamara… vì kíp nổ bị lỗi! Sau đó, cảnh xử tử được quay phim lại để… dựng phim tài liệu cho “ăn ảnh.”

Nhà thơ Lê Anh Xuân thì chết trong chiến dịch Mậu Thân với vai trò cán bộ tuyên huấn, nhưng sau này báo chí viết lại là anh hy sinh “ngay giữa tuyến lửa Phi Trường Tân Sơn Nhứt máu phun thành cầu vồng, mà thực ra ông ta chỉ là ngồi viết khẩu hiệu!

Cứu cánh biện minh cho phương tiện: Nghệ thuật dối trá cách mạng

Tất cả các anh hùng ấy, dù thật hay giả, đều được dựng lên để phục vụ một mục đích: kiểm soát tư tưởng quần chúng. Muốn thắng giặc ngoài, phải thắng giặc trong lòng dân. Muốn thắng lòng dân, phải có biểu tượng để mà khóc, mà thờ, mà học tập. Tư tưởng “cứu cánh biện minh cho phương tiện” là sợi chỉ đỏ xuyên suốt. Miễn là đạt mục tiêu “giải phóng dân tộc” thì dựng lên vài chiến công “nổ” cũng không sao. Trâu bò, ong vò vẽ, heo gà… miễn có ích là được điểm danh luôn!

Không thấy anh hùng, chỉ thấy… khùng!

Rồi chiến tranh qua đi. Miền Nam thất thủ. Tượng cô Sáu rơi đầu, tượng Trỗi tróc sơn, tượng Lê Anh Xuân mọc rêu. Trên giảng đường, người ta không dạy Tám, Bé, Sáu nữa, mà dạy “lý luận Mác-Lênin.” Dân miền Nam nhìn quanh, chẳng thấy anh hùng nào, chỉ thấy cán bộ to bụng leo lên bằng lý lịch, sống sót nhờ biết cúi đầu đúng lúc. Chỉ thấy cảnh chạy gạo, vượt biên, cán bộ CS chửi dân như chó.

Dân gian bèn kết luận: “Trên trời anh hùng, dưới đất anh hùng. Ai ai cũng anh hùng… nhưng bây giờ chỉ thấy mấy thằng khùng trong đảng uỷ các cấp từ thấp tới cao.” Hóa ra, anh hùng thật sự không cần tuyên dương, họ lặng lẽ làm điều phải làm. Còn những “anh hùng có chỉ thị” thì chỉ là sản phẩm nhất thời. Một khi dân trí lên, sự thật hiện ra, thì hình tượng anh hùng ấy… như “vàng dẻo” mắc mưa.

(Melbourne)

Biến ‘dải đất nghèo nàn’ trước nhà thành nơi ‘bắt mắt’ người qua đường

ORANGE COUNTY, California (NV) – Khi Renee và Larry Hartsook chuyển đến ngôi nhà mới ở Longmont, Colorado, họ được “tặng kèm” 9,000 sqft cỏ xanh Kentucky, loại cỏ cần tưới nước thường xuyên. Nhưng họ chỉ chịu đựng được một mùa Hè trước khi bắt đầu dỡ bỏ toàn bộ thảm cỏ. Một hóa đơn nước $900 mỗi tháng khiến quyết định đó trở nên dễ dàng hơn nhiều.

Báo The Wall Street Journal kể về kế hoạch cải tạo là thay toàn bộ thảm cỏ ngốn nước bằng kiểu vườn khô chịu hạn (xeriscape). Bắt đầu từ dải đất nhỏ giữa lề đường và vỉa hè, thường được gọi bằng cái tên không mấy thân thiện là “hellstrip” (tạm dịch: dải đất nghèo nàn).

Hoa trước sân nhà. (Hình minh họa: Diogo Miranda/Pexels.com)

“Chúng tôi bắt đầu cải tạo từ khu vực đó một phần để dần dần giúp ban quản lý HOA (hội sở) làm quen với việc bãi cỏ sẽ không còn nữa,” Renee chia sẻ.

Sau hai mùa Hè, và vài lần đụng độ với HOA, họ đã hoàn thành khu vườn mặt tiền ngập tràn cây bụi, cỏ và hoa lâu năm chịu hạn. “Hàng xóm nói rằng cảm giác khi đi ngang qua như thể đang dạo bước giữa một cánh đồng hoang,” Renee kể.

Theo ước tính của chủ nhà, đã có khoảng 10 căn nhà khác trong khu dân cư gồm 154 căn nhà cũng thay thế phần “hellstrip” của mình.

Khu đất hẹp này còn được gọi bằng nhiều tên khác như “parking strip,” “median” hay “boulevard,” nhưng nhà thiết kế cảnh quan kiêm tác giả Lauren Springer đã đặt cho nó cái tên “hellstrip” từ những năm 1990.

Vì sao lại là “nghèo nàn”? Những luống đất nhỏ này thường có đất nén chặt, nghèo dinh dưỡng và rất ít được tưới nước. Thêm vào đó là nơi phải cào tuyết, rải muối đường và đủ loại tác động tiêu cực từ lề đường.

Bốn mươi năm trước, Springer đã biến dải đất khô cằn trước nhà mình ở Windsor, Colorado, thành một khu vườn bắt mắt, mở đầu cho một cuộc “cách mạng mặt tiền,” dù ban đầu hàng xóm còn hoài nghi.

Tại Bloomington, Indiana, nhà thiết kế cảnh quan Andrew Marrs gọi những khu vườn ven vỉa hè này là “đúng nghĩa là diện mạo mặt tiền của ngôi nhà.” Anh thường tạo hình “hellstrip” sao cho ăn nhập với cây trồng sát nền nhà, và đôi khi, giống như Whitehead, anh trồng cây ở cả hai bên đường lát đá để vỉa hè gần như biến mất khi nhìn từ đường cái.

Một trong những kỹ thuật anh ưa chuộng là trồng theo cụm và trồng lặp lại. “Khi bạn lướt xe ngang qua, một cây đơn lẻ sẽ không có nhiều tác động bằng nhóm 5-7 cây,” Marrs nói. Anh đã trồng khắp các luống tại Bloomington bằng cụm hoa cẩm hương (bee balm) màu hồng, hoa ngọc hương (salvia) và cỏ trang trí lặp đi lặp lại. “Khi có hoa hay kết cấu xuất hiện nhiều lần, khu vườn sẽ có nhịp điệu riêng.”

Springer, hiện là chuyên gia thực vật làm việc tại Gardens on Spring Creek (Fort Collins, Colorado), lưu ý rằng hoa chỉ nở trong thời gian ngắn và thường khiến người qua đường không cưỡng lại được việc… hái trộm. Vì thế, bà tập trung vào lá – như những cụm lá nhọn của cây lưỡi kiếm (yucca), cỏ mảnh, và các loại cây phủ đất có kết cấu như cây Creeping Veronica hay cây xạ hương (thyme). Bà cũng ưu tiên trồng cây lâu năm bản địa thay vì chỉ cho hoa một mùa. Trừ khi tự gieo hạt, hoa một mùa thường đòi hỏi nhiều phân bón và công chăm sóc hơn.

Trước khi cải tạo “hellstrip” – vốn là phần đất thường thuộc quyền quản lý của thành phố – bạn cần tìm hiểu các quy định liên quan đến tầm nhìn cho người đi bộ và xe cộ, vì điều này ảnh hưởng đến chiều cao cây được phép trồng.

Nếu chó dắt đi dạo làm héo cây thì sao? Marrs chia sẻ một giải pháp khá duyên dáng: cắm rào nhựa vinyl đơn lẻ bao quanh. “Nhìn thoáng qua thì giống vật trang trí, nhưng thật ra là để cản chó đi vào luống cây.” (Ng.Tr) [kn]

Tòa bác việc đại học UC cấm sinh viên không giấy tờ làm việc trong trường

LOS ANGELES, California (NV) – Một tòa kháng án của tiểu bang California vừa ra phán quyết nói rằng hệ thống đại học University of California (UC) không cung cấp lý do pháp lý đầy đủ trong việc cấm sinh viên không có giấy tờ di trú hợp pháp làm việc trong khuôn viên trường.

Theo nhật báo Los Angeles Times hôm Thứ Tư, 6 Tháng Tám, phán quyết này là một chiến thắng quan trọng cho các tổ chức bảo vệ quyền của người nhập cư. 

Khuôn viên đại học UCLA. (Hình minh họa: Mario Tama/Getty Images)

Một cựu sinh viên UCLA và một giảng viên đệ đơn kiện vào Tháng Mười năm ngoái, cho rằng chính sách tuyển dụng của hệ thống UC vi phạm luật tiểu bang vì phân biệt đối xử với sinh viên dựa trên tình trạng di trú của họ.

Các nguyên đơn cho biết việc không được tiếp cận với các công việc trong khuôn viên trường khiến nhiều sinh viên không có giấy tờ di trú gặp khó khăn trong việc chi trả học phí, và các nhu cầu cơ bản như nhà ở và thực phẩm.

Những sinh viên này thường buộc phải làm việc trong nền “kinh tế ngầm” và bỏ lỡ các cơ hội phát triển nghề nghiệp như vị trí trợ lý nghiên cứu.

Các luật sư đại diện cho hệ thống UC lập luận rằng chính sách của họ là hợp lý vì việc tuyển dụng sinh viên không có giấy tờ di trú hợp lệ có thể vi phạm luật liên bang, theo đó, cấm tuyển dụng người không có tình trạng di trú hợp lệ, và có thể bị chính phủ liên bang trả đũa.

Tuy nhiên, một hội đồng gồm ba chánh án đưa ra phán quyết rằng chính sách của hệ thống này vi phạm Đạo Luật Việc Làm Công Bằng và Nhà Ở của California, và nỗi lo sợ bị chính phủ liên bang kiện không phải là lý do hợp pháp để duy trì chính sách đó.

“UC không khẳng định rằng họ đã dựa vào yêu cầu của một đạo luật, hoặc quy định liên bang, khi quyết định không sửa đổi chính sách của mình – mà chỉ dựa vào các rủi ro liên quan đến việc áp dụng một chính sách mà chính phủ liên bang có thể xem là bất hợp pháp,” phán quyết nêu rõ. 

“Do đó, chúng tôi kết luận rằng UC đã lạm dụng quyền hạn khi dựa vào một lý do không hợp lệ để tiếp tục thực thi chính sách mang tính phân biệt đối xử một cách rõ ràng,” vẫn theo phán quyết.

Ba vị chánh án không ra lệnh buộc hệ thống UC phải hủy bỏ chính sách đó, mà chỉ yêu cầu họ xem xét lại chính sách dựa trên các tiêu chí pháp lý đúng đắn.

Các luật sư đại diện cho nguyên đơn xem phán quyết này là một chiến thắng và kêu gọi UC mở rộng cơ hội việc làm cho sinh viên không có giấy tờ di trú hợp pháp.

“Phán quyết mạnh mẽ của tòa bác bỏ nỗ lực của UC nhằm biện minh cho chính sách phân biệt đối xử với sinh viên không có giấy tờ. Cấm đoán những sinh viên tài năng nhất của tiểu bang chúng ta tiếp cận các cơ hội việc làm giáo dục quan trọng chỉ vì tình trạng di trú là sai, cả về đạo đức lẫn pháp lý,” ông Ahilan Arulanantham, đồng giám đốc Trung Tâm Luật và Chính Sách Di Trú của đại học UCLA, phát biểu. 

“Chúng tôi kêu gọi UC tuân thủ luật tiểu bang và đối xử công bằng với tất cả sinh viên, bất kể tình trạng di trú của họ,” ông thêm.

Hệ thống UC cho biết đang xem xét phán quyết của tòa, nhưng chưa đưa ra bình luận về chuyện liệu họ có thay đổi chính sách tuyển dụng hay không.

“Trong phạm vi phù hợp với luật pháp, UC vẫn tin rằng sinh viên không có giấy tờ xứng đáng có được những cơ hội giống như các sinh viên khác,” ông Stett Holbrook, phát ngôn viên của UC, cho biết.

Trước đó, các giới chức UC từng bày tỏ lo ngại rằng việc thay đổi chính sách tuyển dụng có thể bị phạt dân sự, truy tố hình sự, và có thể mất hàng tỷ đô tài trợ từ chính phủ liên bang. 

Sinh viên đại học UCLA xuống đường trong cuộc biểu tình “Kill the Cuts” chống đối chính quyền Trump cắt giảm ngân sách nghiên cứu hồi Tháng Tư. (Hình minh họa: Robyn Beck/AFP via Getty Images)

Tuần trước, chính quyền Trump tuyên bố đóng băng hàng trăm triệu đô la tài trợ nghiên cứu liên bang cho UCLA, với lý do lo ngại về chủ nghĩa bài Do Thái và cách đại học này giải quyết các cuộc biểu tình ủng hộ Palestine.

Phán quyết của tòa kháng án được đưa ra sau nhiều năm vận động mở rộng cơ hội việc làm trong khuôn viên trường cho sinh viên không có giấy tờ.

Cuộc tranh luận về tính hợp pháp của chính sách xoay quanh Đạo Luật Cải Tổ và Kiểm Soát Di Trú (IRCA) năm 1986, vốn cấm tuyển dụng người không có tình trạng di trú hợp lệ.

Nguyên đơn lập luận rằng luật liên bang này không áp dụng cho các cơ quan chính phủ như hệ thống UC. Các luật sư đại diện UC không tranh cãi liệu IRCA áp dụng cho các trường đại học công lập hay không, nhưng cho rằng chính phủ liên bang có thể tin như vậy.

Trong phán quyết hôm Thứ Ba, ba vị chánh án lưu ý rằng UC hoàn toàn có thể đệ đơn kiện chính phủ liên bang để yêu cầu tòa ra phán quyết là liệu hệ thống đại học này có bị IRCA ràng buộc hay không.

Theo chính sách DACA (Deferred Action for Childhood Arrivals) dưới thời cựu Tổng Thống Barack Obama, những người trẻ không có giấy tờ di trú hợp pháp, nhưng được đưa đến Mỹ từ nhỏ, có thể xin giấy phép làm việc. Hệ thống UC cho phép tuyển dụng sinh viên không có giấy tờ nếu họ có giấy phép làm việc.

Tuy nhiên, Tổng Thống Trump chấm dứt chương trình DACA vào năm 2017, và dù tòa có thách thức quyết định đó, chương trình hiện không còn nhận hồ sơ mới.

Hiện có khoảng 64,300 sinh viên đại học không có giấy tờ tại California không đủ điều kiện tham gia DACA, do đó, không thể xin giấy phép làm việc hoặc nhận các công việc trong khuôn viên trường.

“Là một người từng không có giấy tờ và là giảng viên của UC, tôi hiểu rõ sức mạnh thay đổi cuộc đời mà cơ hội làm việc trong trường tạo ra,” cô Iliana G. Perez, một trong những nguyên đơn, phát biểu. 

“UC giờ đây phải hành động khẩn trương để bỏ các chính sách loại trừ và bảo đảm rằng tất cả sinh viên, bất kể tình trạng di trú, đều có thể tham gia đầy đủ vào việc học, đóng góp cho trường và định hình tương lai của California,” cô tiếp.

Sinh viên và giảng viên bắt đầu vận động để UC mở rộng việc làm cho tất cả sinh viên, bất kể tình trạng di trú, từ năm 2022.

Hồi năm 2023, Hội Đồng Quản Trị UC có thành lập một nhóm công tác để xem xét thay đổi chính sách tuyển dụng, nhưng nhóm này đã ngừng hoạt động vì lo ngại rằng thay đổi chính sách có thể vi phạm IRCA.

Một năm sau đó, Quốc Hội California thông qua Dự Luật Cơ Hội Cho Tất Cả (Opportunity for All Act), yêu cầu các trường đại học công lập mở rộng tuyển dụng cho tất cả sinh viên, nhưng bị Thống Đốc Gavin Newsom phủ quyết, viện dẫn lo ngại pháp lý liên quan đến IRCA.

Điều đó thúc đẩy các nguyên đơn đệ đơn kiện vào Tháng Mười, yêu cầu tòa ra lệnh buộc hệ thống UC xem xét tuyển dụng sinh viên không có giấy tờ cho các công việc trong khuôn viên trường. 

Ban đầu, một tòa thượng thẩm từ chối xử vụ này, nhưng nguyên đơn kháng cáo lên Tối Cao Pháp Viện California. Sau đó, tòa án cao nhất California yêu cầu Tòa Kháng Án xét xử vụ này. Tòa nghe tranh luận vào Tháng Năm và ra phán quyết vào Thứ Ba vừa rồi. (T.Nhiên) [đ.d.]

Ngay cả lãi suất thế chấp 0%, phần lớn dân San Francisco vẫn không mua nổi nhà

ORANGE COUNTY, California (NV) – Ngay cả ở những khu vực đô thị trên toàn nước Mỹ, nơi những hộ gia đình có thu nhập trung bình vẫn đang còn khả năng vay mua nhà, thì mức lãi suất hiện nay vẫn quá cao đối với phần lớn người dân.

Hơn thế nữa, theo báo San Francisco Chronicle hôm 1 Tháng Tám, lãi suất vay mua nhà tăng cao đã khiến thị trường địa ốc tại Bay Area gần như đóng băng. Nhiều người mua tiềm năng đang chờ đợi lãi suất giảm xuống. Lãi suất trong tuần này hiện đang dao động quanh mức trung bình khoảng 6.7%, kéo theo doanh số bán nhà sụt giảm, và trong một số trường hợp, giá trị nhà cũng bắt đầu chững lại.

Một căn nhà rao bán ở San Francisco. (Hình minh họa: David Paul Morris/Getty Images)

Ở khu vực đô thị San Francisco, Zillow ước tính giá trị căn nhà điển hình vào khoảng $1.2 triệu, chỉ cần giảm 0.5% trong lãi suất cũng đã có thể tiết kiệm được một khoản lớn. Tuy nhiên, giá nhà cao đến mức ngay cả khi lãi suất có 0% chăng nữa, phần lớn người dân vẫn không đủ khả năng chi trả một cách thoải mái.

Đó là kết luận được công bố từ một báo cáo mới đây của Zillow, cho thấy ngay cả khi một hộ gia đình có thu nhập trung vị (median) tại khu vực đô thị San Francisco và San Jose được vay với lãi suất 0%, họ vẫn phải dành ít nhất 30% thu nhập để trả tiền nhà.

Phân tích của Zillow dựa trên ước tính trong Tháng Sáu đối với những căn nhà có mức giá trung bình, kể cả condo và co-ops. Báo cáo cũng đã bao gồm các khoản thuế địa ốc, bảo hiểm và chi phí bảo trì.

Ngoài San Francisco và San Jose, còn có năm khu đô thị lớn khác của Mỹ cũng rơi vào tình cảnh tương tự: Los Angeles, San Diego, Seattle, New York và Miami.

Ngay cả tại những khu vực đô thị mà một gia đình thu nhập trung bình vẫn có thể vay mua nhà, thì mức lãi suất hiện tại vẫn vượt quá khả năng của đa số. Trên toàn nước Mỹ, lãi suất cần phải giảm xuống mức 4.4% thì giá nhà điển hình $369,000 mới được coi là giá nhà “hợp túi tiền.” Lần cuối cùng lãi suất thấp như vậy là vào năm 2022.

Hiện tại chỉ có một số ít khu đô thị có giá nhà điển hình vẫn còn phù hợp với khả năng chi trả của cư dân theo mức lãi suất hiện nay, gồm có Pittsburgh, St. Louis và Detroit.

Tất nhiên, không chỉ riêng lý do lãi suất cao khiến giấc mơ sở hữu nhà trở nên xa vời – thậm chí với cả các gia đình khá giả cũng phải tạm dừng kế hoạch mua nhà. Bên cạnh đó, giá nhà tại California tăng phi mã đã đẩy cả những căn nhà khởi đầu vượt mốc $1 triệu ở một số thành phố. Chi phí bảo hiểm và phí hội sở (HOA) tăng cao khiến ngay cả các condo (vốn thường được xem là giải pháp thay thế hợp túi tiền hơn so với nhà biệt lập) nay cũng không còn hấp dẫn nữa.

Ngoài ra, các đợt sa thải trong lĩnh vực công nghệ và tình trạng bất ổn kinh tế nói chung cũng khiến nhiều người mua dè dặt hơn.

Ngay cả khi người mua nhà có đủ khả năng trả lãi vay, họ vẫn cần xoay xở để đủ tiền cho khoản trả trước lớn, con số này ở khu vực Bay Area có thể lên tới gần $400,000. Nhiều người mua, đặc biệt là những người mua lần đầu, để có tiền cho khoản trả trước họ chỉ có thể nhờ vào sự hỗ trợ từ người thân, cổ phiếu hoặc các chương trình hỗ trợ của chính phủ. (Ng.Tr) [kn]

Một thoáng hạ mơ – Thơ Tuấn Hằng

Tuấn Hằng

Một thoáng hạ mơ 

Lá hoa đua sắc trong sương sớm. (Hình: Triết Trần)

Qua Đông dài, ta chờ nắng Hạ
Đợi cơn mưa rào mát dáng cây
Chờ chuyến du chơi vùng đất lạ
Đợi sóng biển thì thầm quanh đây

Tháng Năm Tháng Sáu, Hạ vừa đến
Cho lũ chim thức sớm chuyện trò
Lá hoa đua sắc trong sương sớm
Áo ngắn ai khoe đón nắng mai

Tháng Bảy về mang cơn mưa vội
Tầm tả mưa, ngập cả mùa Hè
Lang thang mưa nắng qua lễ hội
Lũ trẻ đùa vui suốt cả ngày

Tháng Tám gió lay thu hanh nắng
Hoa cúc vàng tươi dưới ánh trăng
Níu kéo những đêm dài hạ trắng
Người vội du chơi chuyến cuối mùa

Hạ ơi, sao em vội vã thế!
Nhớ sao tóc xõa nắng vương lơi
Dáng hạ mơ ẩn hiện trên sóng biển
Thu Đông về, tiếc nuối thuở rong chơi…

 


LTS: Nhằm mục đích tạo thêm tình thân ái giữa bạn đọc và tòa soạn, nhật báo Người Việt trân trọng kính mời quý bạn đọc, thân hữu tham gia “Vườn Thơ Người Việt” Bài vở xin gửi về địa chỉ email: [email protected], hoặc “Vườn Thơ Người Việt” 14771 Moran Street, Westminster, CA 92683
(Vì trang báo có giới hạn, toà soạn được quyền quyết định đăng bài cho phù hợp)


 

 

Bác sĩ UCI Medical Center nối thành công cánh tay đứt lìa cho phụ nữ bị xe lửa tông

ORANGE, California (NV) – Sau một tháng bị xe lửa tông đứt lìa cánh tay, một phụ nữ được bệnh viện UCI Medical Center cho về hôm Thứ Sáu, 8 Tháng Tám, sau khi nối thành công cánh tay bị đứt cho cô, theo tạp chí People và nhật báo The Orange County Register.

Ngày 7 Tháng Bảy, cô Elieah Boyd, 24 tuổi, cư dân Ventura, đang đẩy xe đạp điện băng qua đường rầy trên đường đi gặp bạn trai thì thấy xe lửa Amtrak còn cách cô khoảng 150 yard.

Cô Elieah Boyd lúc còn nằm ở bệnh viện UCI Medical Center sau khi bị xe lửa tông đứt lìa cánh tay. (Hình: Chụp từ màn hình GoFundMe)

Cô Boyd nghĩ cô có thể băng qua kịp, nhưng chỉ trong vài giây, xe lửa lao tới tông chiếc xe đạp của cô, làm cô bị đứt lìa cánh tay phải, cô kể.

Vẫn còn đứng được, cô chụp lấy vai phải thật chặt để cố gắng cầm máu, cô cho hay.

Một lính cứu hỏa về hưu, đang đi dạo và trước đó giúp cô Boyd băng qua đường rầy, liền chạy tới bên cô và sau đó chỉ cho cảnh sát tìm cánh tay của cô.

Cô Boyd vẫn tỉnh táo suốt 45 phút được trực thăng chở tới UCI Medical Center, bên cạnh cô là cánh tay phải được ướp đá.

Chỉ trong vòng 5 phút nhận được cuộc điện thoại từ bệnh viện ở Ventura, Bác Sĩ Michael Lekawa, trưởng khoa chấn thương UCI Medical Center, xác nhận ông đang có sẵn bác sĩ mổ và phòng mổ và đồng ý để cô Boyd được chuyển tới đó.

Vì tình huống khẩn cấp, cô Boyd được đưa liền vào phòng mổ trong vòng 30 phút sau khi tới Orange County.

“Khi tới nơi, cô vẫn tỉnh táo và nói chuyện được. Hiếm có ai bị thương như vậy mà vẫn tỉnh táo như vậy,” ông Lekawa nhớ lại. “Mỗi khi phải chọn lựa mạng sống hoặc tay chân, chúng tôi chọn mạng sống. Trong trường hợp này, vì tính mạng của cô vẫn ổn định, chúng tôi chỉ cần lo nối lại cánh tay.”

Cô Boyd nhớ lại cô thậm chí xin phép gọi cho mẹ và bạn trai để anh khỏi chờ. Cô còn lo ai sẽ dắt chó đi dạo cho cô.

Ca mổ hôm đó dài 10 tiếng. Sau đó, cô Boyd được giải phẫu thêm ba lần nữa. Và Thứ Sáu tuần này, lần đầu tiên cô được ra ngoài kể từ khi tới bệnh viện.

Bác sĩ không thể nói chính xác cô sẽ hồi phục trong bao lâu hay sẽ cử động được cánh tay bị đứt tới mức nào, nhưng cô Boyd quyết tâm thích nghi với hoàn cảnh mới, cô cho hay.

Là huấn luyện viên lướt sóng và người quản lý tiệm cà phê ở Ventura trước khi bị tai nạn, cô Boyd nói cô hy vọng có thể leo lên ván lướt sóng trở lại, dù chỉ ngồi.

“Có thể tôi chỉ dạy bằng một tay,” cô cho biết. “Tôi rất muốn được dạy trở lại.” (Th.Long) [qd]

Tin mới cập nhật