Đức tính hủy bỏ luật cấm xúc phạm lãnh đạo ngoại quốc

BERLIN, Đức (NV) – Bộ trưởng Tư Pháp Đức hôm Thứ Tư loan báo chính phủ quốc gia này sẽ hủy bỏ một luật có từ lâu, theo đó cấm người dân Đức xỉ vả và xúc phạm các nhà lãnh đạo ngoại quốc. Ông nói luật này “lỗi thời và không cần thiết.”

Bản tin của tờ Washington Post cho hay luật này cũng tương tự như luật cấm xúc phạm hoàng gia ở các nước quân chủ.

Một số quốc gia trên thế giới vẫn còn duy trì luật này, nhất là các quốc gia còn có hoàng gia, như ở Thái Lan.

Thời đại hoàng gia ở Đức chấm dứt vào cuối Thế Chiến I và luật này rất ít khi được áp dụng.

Người dân ở Đức rất thường có phát biểu xỉ vả các nhà lãnh đạo ngoại quốc.

Tuy nhiên, thời điểm có hành động này của chính phủ Đức khiến người ta để ý hơn cả: vì ông Donald Trump chỉ mới trở thành tổng thống Mỹ năm ngày trước đây.

Luật cấm xúc phạm ở Đức được sử dụng gần đây nhất khi chính phủ Thổ Nhĩ Kỳ đi kiện một nhà châm biếm Đức, ông Jan Boehmermann.

Mời độc giả xem video: 14 người chết vì tuyết lở ở Ý

Ông này đọc trên đài truyền hình một bài thơ về Tổng Thống Recep Tayyip Erdogan, cáo buộc ông này có quan hệ tính dục với với các con dê, nói rằng tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ thích “đàn áp người thiểu số, đá người Kurd, đánh người theo Thiên Chúa Giáo, trong khi xem hình ảnh video về ấu dâm.”

Bà Merkel đứng về phía luật pháp và ra lệnh truy tố ông Boehmermann, nói rằng “các hình thức châm biếm giới truyền thông tự do của Đức không phải là vô giới hạn.” (V.Giang)

Nga bắt giữ sĩ quan tình báo, nghi phạm tội phản quốc

MOSCOW, Nga (NV) – Một giới chức điều hành cao cấp của công ty an ninh mạng lớn nhất nước Nga và một sĩ quan tình báo cao cấp vừa bị bắt giữ vì tình nghi các tội phản quốc, theo tờ báo Kommersant cho hay hôm Thứ Tư.

Công ty Kaspersky Lab xác nhận ông Ruslan Stoyanov, người đứng đầu nhóm điều tra các vụ xâm nhập điện toán, bị cơ quan an ninh bắt giữ, theo tờ báo kinh tế Kommersant.

Ông Stoyanov nghe nói bị giữ trong nhà tù Lefortovo, nổi tiếng vì từng là nơi KGB giam giữ tù chính trị thời Liên Xô cũ.

Cùng bị bắt là ông Sergei Mikhailov, được cho biết là sĩ quan cao cấp của cơ quan tình báo FSB, hậu thân của KGB.

Nữ phát ngôn viên công ty Kaspersky Lab, bà Maria Shirokova, cho hay rằng việc ông Stoyanov bị bắt giữ “không liên hệ gì đến Kaspersky Lab và hoạt động của công ty.”

Hiện chưa rõ việc bắt giữ hai nhân vật này có liên hệ gì đến việc Mỹ và EU cáo buộc Nga là tấn công mạng để gây ảnh hưởng trong cuộc bầu cử vừa qua ở Mỹ cũng như chuẩn bị có các cuộc tấn công tương tự để phá các cuộc bầu cử tại Đức, Pháp và Hòa Lan trong năm nay. (V.Giang)

Mời độc giả xem video: 14 người chết vì tuyết lở ở Ý

Moscow: ‘Không ảo tưởng’ quan hệ với Mỹ sớm cải thiện

MOSCOW, Nga (AP) – Moscow không có “ảo tưởng” rằng mối quan hệ hiện đang căng thẳng với Mỹ sẽ sớm cải thiện dưới thời Tổng Thống Donald Trump, theo lời ngoại trưởng Nga trước Quốc Hội nước này hôm Thứ Tư.

Các giới chức Nga từng bày tỏ sự vui mừng sau khi ông Trump đắc cử và bày tỏ hy vọng sẽ có quan hệ tốt hơn với Mỹ, khác với thời Tổng Thống Barack Obama.

Lên tiếng tại Quốc Hội Nga hôm Thứ Tư, Ngoại Trưởng Sergey Lavrov nói rằng Nga “không có ảo tưởng” là sẽ nhanh chóng có việc phục hồi.

“Chúng tôi biết rằng ông Trump được coi là bậc thầy trong việc tạo ra các thoả thuận, nhưng Tổng Thống Vladimir Putin cũng giỏi về việc này, cho quyền lợi của Nga,” ông Lavrov nói.

Trước đó trong ngày Thứ Tư, ông Lavrov nói Moscow hoan nghênh sự khẳng định của Tổng Thống Trump rằng ông muốn cải thiện mối quan hệ với Nga.

Ông bày tỏ hy vọng rằng không giống như chính phủ Obama, ông Trump sẽ có sự tự chế để “không can dự vào nội bộ của các quốc gia khác.” (V.Giang)

Mời độc giả xem video: 14 người chết vì tuyết lở ở Ý

Texas: Học sinh tống tiền cô giáo gốc Việt có quan hệ tình dục với mình

DALLAS, Texas (NV) – Một cô giáo trung học tại Texas đã phải trả cho cậu học trò cũ của mình tới $28,000 để giữ cho cậu học trò khỏi phanh phui mối quan hệ tình dục của họ ra trước công chúng, nhưng vẫn bị bắt giữ sau khi bà mẹ cậu học trò biết được mối tình vụng trộm kia, tờ Houston Chronicle hôm Thứ Tư loan tin.

Cô Thảo “Sandy” Đoàn, một giáo viên tại trường Raul Quintanilla Sr. Middle School ở Dallas, bị bắt hồi tuần trước về tội tấn công tình dục trẻ vị thành niên.

Bà mẹ cậu bé ngạc nhiên khi thấy con mình, mới 14 tuổi, bỗng nhận được “nhiều món tiền lớn” rồi đem ra mua sắm và tiêu xài bậy bạ, như mua rượu và ma túy.

Sau khi khám phá ra chuyện cậu con trai mình có quan hệ tình dục với cô giáo Thảo, bà mẹ liền đem nội vụ tố cáo với nhà chức trách.

Cô giáo Thảo, làm việc cho học khu từ năm 2014, dạy lớp sáu, và là huấn luyện viên bóng đá, nhìn nhận có liên lạc với cậu học trò qua Insagram và Kik trước khi họ quan hệ tình dục với nhau trong một công viên hồi mùa Hè năm 2015 và còn tiếp tục nhiều lần sau đó nữa.

Ông Robyn Harris, phát ngôn viên Sở Cảnh Sát Dallas, cho biết cô giáo này đã bị nghỉ việc để điều tra từ hôm 10 Tháng Giêng. (V.P.)

Mời độc giả xem Điểm tin buổi sáng Thứ Tư, ngày 25 tháng 1 năm 2017

Kịch Giao Thừa, thơ Xuân

Giao Thừa, đó là khoảng thời gian tích tắc của tấm lịch cũ chấm hết, và của tấm lịch mới bắt đầu, đó là phút “không giờ” của đêm 30 Tháng Chạp năm nay bước sang ngày Nguyên Đán hay mồng Một Tháng Giêng năm tới. Nhà văn Vũ Khắc Khoan ngay khi ở Hà Nội trước 1954 đã cho diễn vở kịch nhan đề Giao Thừa của ông, trong đó một người thợ loay hoay đóng một cái bàn có 5 chân và một nhân vật chính nói qua bàn tới về hai chữ giao thừa.

Kịch Giao Thừa của Vũ Khắc Khoan

Có một đoạn như sau:

Thơm: Gớm nhà anh bừa bãi quá, anh chẳng chịu dọn dẹp gì cả… sắp Giao Thừa rồi đấy… à anh Linh này, (chỉ một quyển vở) Giao Thừa là gì hở anh ?

Người chồng: Ờ, Giao Thừa là gì? Cô Thơm có biết bảo giùm tôi với…
Thơm: Giao Thừa là…

Người chồng: (nhạo lại)… Giao thừa là…

(Yên lặng, Không khí chợt nghiêm nghiêm. Cả hai cùng suy nghĩ… Giữa lúc ấy, có tiếng gọi: Thơm ơi… Thơm có bên ông Giáo không? Có về mà sửa soạn đồ lễ cho me không ?

Thơm: (giật mình) Em về, anh nhé!

Người chồng: Thế còn chữ Giao Thừa?

Thơm: Em chịu!

Thơm chạy vụt về. Người chồng theo ra, nhìn ngược lên phía đầu đường, đóng cửa rồi thẫn thờ quay vào đứng cạnh bàn.

Người chồng giở nhanh vài quyển vở rồi ngồi xuống cạnh bàn, yên lặng một lát.

“Trong đời mình, kể có đến hơn ba mươi lần Giao Thừa rồi mà đến bây giờ vẫn chưa… hiểu Giao Thừa là cái gì! Mà hiểu hay không hiểu, có định nghĩa hay không định nghĩa thì Giao Thừa vẫn là… Giao Thừa, năm cũ vẫn hết, năm mới vẫn đến. Năm mới vẫn đến mà… (chợt nhìn đồng hồ). Chết chửa! Tám giờ rưỡi rồi mà An vẫn chưa về! Không hiểu mua bán những gì mà lâu thế? Đi từ chiều bụng mang dạ chửa… Không hiểu mua những gì? Hơn ba trăm bạc sắm Tết cơ mà! Mình dặn thế nào cũng mua lấy một hai chai ruợu, rồi lạp xưởng, rồi một ít kẹo mứt, rồi thủy tiên nữa, cho nó có vẻ Tết! (nhìn quanh) Còn có mấy giờ nữa thì Giao Thừa mà nhà mình…

(Yên lặng, Người chồng trầm ngâm một lát).

Giao thừa! Giao, giao đi, giao lại, giao thông, ngoại giao, giao tranh…

Giao là qua lại với nhau. Thừa! thừa thiên hưng vận… Thừa mệnh tổ mẫu.. Thừa dịp… Thừa cơ… Giao thừa là… mười hai giờ đêm hôm ba mươi Tháng Chạp âm lịch, là lúc hết năm cũ, bước sang năm mới. Hừ! mười hai giờ đêm hôm 30 Tết thì có gì lạ nhỉ? Có cái quái gì? Quả đất vẫn quay. Chả có lẽ đến lúc đó thì quả đất ngừng lại một chút để… Hay quả đất quay nhanh lên một chút?…Giao Thừa, đang ba mươi tuổi, chợt thấy già hơn một tuổi, chợt thấy mình những 31 tuổi!…” (Vũ Khắc Khoan, Giao Thừa, kịch, Hà Nội, 1949)

Trên nửa thế kỷ trước nhà văn ta viết như thế, so với thơ, thì thơ bền hơn. Những bài thơ tiền chiến còn nồng thắm hơn hậu chiến hay hiên đại khi lấy đề tài Xuân Tết, vì nhiều người còn cảm được.

Các nhà thơ Nguyễn Bính và Thanh Nam có những bài thơ Xuân đặc sắc.

Thơ Xuân Đất Khách của Thanh Nam

Tờ lịch đầu năm rớt hững hờ
Mới hay năm tháng đã thay mùa
Ra đi từ thuở làm ly khách
Sầu xứ hai xuân chẳng đợi chờ
Trôi giạt từ đông sang cõi bắc
Hành trình trơ một gánh ưu tư
Quê người nghĩ xót thân lưu lạc
Đất lạ đâu ngờ buổi viễn du
Thức ngủ một mình trong tủi nhục
Dặm dài chân mỏi bước bơ vơ
Giống như người lính vừa thua trận
Nằm giữ sa trường nát gió mưa
Khép mắt cố quên đời chiến sĩ
Làm thân cây cỏ gục ven bời
Chợt nghe từ đáy hồn thương tích
Vẳng tiếng kèn truy điệu mộng xưa.

Ơi hỡi quê hương, bè bạn cũ
Những ai còn mất giữa sa mù
Mất nhau từ buổi tàn xuân đó
Không một tin nhà, một cánh thư
Biền biệt thời gian mòn mỏi đợi
Rối bời tâm sự tuyết đan tơ
Một năm người có mười hai tháng
Ta trọn năm dài Một Tháng Tư!
Chấp nhận hai đời trong một kiếp
Đành cho giông bão phũ phàng đưa
Đầu thai lần nữa trên trần thế
Kéo nốt trăm năm kiếp sống nhờ
Đổi ngược họ tên cha mẹ đặt
Học làm con trẻ nói ngu ngơ
Vùi sâu dĩ vãng vào tro bụi
Thân phận không bằng đứa mãng phu
Canh bạc chưa chơi mà hết vốn
Cờ còn nước đánh phải đành thua
Muốn rơi nước mắt khi tàn mộng
Nghĩ đắt vô cùng giá tự do!
Bằng hữu qua đây dăm bẩy kẻ
Đứa nuôi cừu hận, đứa phong ba
Đứa nằm yên phận vui êm ấm
Đứa nhục nhằn lê kiếp sống thừa.

Mây nước có phen còn hội ngộ
Thâm tình viễn xứ lại như xa
Xuân này đón tuổi gần năm chục
Đối bóng mình ta say với ta.
(Seattle, mùa Xuân 1977)

Tổng Thống Trump tuyên bố mở cuộc điều tra bỏ phiếu gian lận

WASHINGTON, DC (AP) – Tổng Thống Donald Trump vào sáng sớm ngày Thứ Tư thông báo qua Twitter rằng ông ra lệnh mở cuộc điều tra rộng lớn về tình trạng cử tri gian lận, đưa trở lại điều mà ông trước đây từng than phiền là hệ thống bỏ phiếu bị “sắp đặt” trước.

Ông Trump nói rằng cuộc điều tra sẽ tìm kiếm những người bỏ phiếu tại hơn một tiểu bang, “những người bất hợp pháp và ngay cả những người đã chết mà vẫn bỏ phiếu từ lâu nay.”

Ông cho biết thêm rằng tùy theo kết quả cuộc điều tra, chính phủ sẽ tăng cường các biện pháp kiểm soát việc bỏ phiếu.

Tổng Thống Donald Trump trong thời gian qua tỏ ra rất nhạy cảm về việc ông thua bà Hillary Clinton gần 3 triệu phiếu phổ thông, cũng như sẵn sàng bày tỏ sự tức giận khi cảm thấy rằng thế chính thống của ông bị phía đảng Dân Chủ cũng như giới truyền thông thách đố, theo các phụ tá và những người quanh ông Trump.

Tuy nhiên, việc ông phóng đại về số người tham dự lễ tuyên thệ nhậm chức cùng các xác quyết sai lầm về việc bỏ phiếu bất hợp pháp đang khiến ông không thể chú tâm vào các vấn đề chính như kinh tế và an ninh quốc gia, những lãnh vực mà các cố vấn của ông đang muốn chính phủ Trump dồn nỗ lực nhắm tới.

Ông Sean Spicer, phát ngôn viên của ông Trump, từng hai lần tự bước vào cuộc tranh cãi này, kể cả hôm Thứ Ba, khi ông tái khẳng định lời tuyên bố của ông Trump rằng sở dĩ ông Trump thua số phiếu phổ thông vì có từ 3 triệu đến 5 triệu người sống bất hợp pháp tại Mỹ bỏ phiếu trong cuộc bầu cử vừa qua.

Tất cả 50 tiểu bang Mỹ và quận Columbia đều hoàn tất việc kiểm phiếu và không có báo cáo nào về tình trạng gian lận rộng rãi như ông Trump cáo buộc.

“Tổng thống tin tưởng vào những điều ông tin dựa trên những tin tức được cung cấp,” ông Spicer cho hay, nhưng không đưa ra chứng cớ gì để hỗ trợ lời phát biểu của Tổng Thống Trump.

Dân Biểu Elijah Cummings, giới chức cao cấp phía đảng Dân Chủ trong Ủy Ban Thanh Tra và Cải Cách Chính Phủ tại Hạ Viện, hôm Thứ Tư cho hay ủy ban này gửi thư đến bộ trưởng Tư Pháp của tất cả 50 tiểu bang, yêu cầu cho biết có sự gian lận nào trong cuộc bầu cử vừa qua hay không.

Tân Bộ trưởng Quốc Phòng Mỹ sẽ đi thăm Nhật và Nam Hàn

Thượng Nghị Sĩ Lindsey Graham (Cộng Hòa-South Carolina) cho rằng Tổng Thống Trump không nên phát ngôn mà không có bằng chứng, vì nói như vậy sẽ làm cho các quốc gia khác nghĩ rằng hệ thống bầu cử dân chủ của Mỹ có vấn đề.

Sáng Thứ Tư, trong cuộc họp báo, ông Spicer nói rằng cuộc điều tra có thể nhắm vào hai tiểu bang California và New York, hai nơi bà Clinton thắng vẻ vang.

Các dân cử khác cũng lo ngại rằng, phát biểu của ông Trump cũng có thể có nghĩa là chức vụ tổng thống và các chức vụ khác được bầu trong một cuộc bầu cử gian lận hôm 8 Tháng Mười Một, 2016.

Trong lúc vận động, ông Trump từng nói cuộc bầu cử có gian lận, và chỉ khi nào ông thắng, ông mới chấp nhận kết quả. (V.Giang)

Canada: Cảnh sắt bắt một người Việt buôn ma túy và vũ khí

EDMONTON, Canada (NV) – Cảnh sát chống ma túy và băng đảng tại Edmonton, Canada, vừa bắt giữ một người đàn ông Việt Nam, tịch thu một lượng lớn ma túy và nhiều vũ khí tại hai căn nhà và trên một chiếc xe, theo tin báo Metro ở thành phố này, hôm 25 Tháng Giêng.

Nghi can Đức Trần, 32 tuổi, bị truy tố bảy tội tàng trữ để buôn bán, cũng như sản xuất, tàng trữ áo giáp, và sở hữu vũ khí bị cấm.

Trong một căn nhà, cảnh sát tịch thu 3.4 kg bạch phiến, 1.5 kg bạch phiến cục, và 3.6 kg thuốc lắc.

Tại một nơi khác, cảnh sát nói họ tịch thu 50 kg thành phẩm để sản xuất ma túy, áo giáp, súng, và 100 viên đạn.

Cảnh sát khám một xe truck, và tịch thu thêm một mớ bạch phiến và thuốc lắc, sau khi dùng chó đánh hơi. (L.Q.T.)

Phá đường dây mua bán ma tuý đá lớn nhất Việt Nam

Sau những lời hứa hẹn, nay là công chuyện khó

Trong hàng trăm năm, lịch sử là câu chuyện của các người hùng, những người như Napoleon, Elizabeth I, Julius Caesar, Gengis Khan, v.v… Tập trung vào một số cá nhân có tầm mức vỹ đại hơn người thường dễ hấp dẫn người ta hơn trong việc tả lại cuộc hành trình của nhân loại hay của một dân tộc qua thời gian. Không riêng gì các sử gia, các nhà văn và kịch tác gia cũng đã thường xuyên kể lại những câu chuyện về các ông hoàng bà chúa, các vị thánh và những ác quỷ trong bối cảnh hưng suy của quốc gia dân tộc. Như Shakespeare viết trong vở kịch Richard III: “Hãy ngồi xuống đây và nghe kể câu chuyện về cái kết thúc đáng buồn của một vị vua!” (Now let’s us sit down and tell the sad tale of the end of king).

Thế nhưng một cái nhìn chính xác hơn về lịch sử thì thấy những người hùng này cũng giống như những người trượt sóng (surfer) lướt trên ngọn sóng của lịch sử vốn đã có sẵn khi họ xuất hiện. Những ngọn sóng mà những lãnh tụ hiện nay – Putin, Tập Cận Bình, Theresa May và nhất là vị tổng thống thứ 45 của Hoa Kỳ, Donald Trump – đã dùng để cưỡi lên tới thành công chính là phong trào dân túy (populism) thế kỷ thứ 21.

Dân túy là một phong trào vốn đã có từ ngàn xưa. Trong thời đế quốc La Mã, Julius Caesar là một trong những nhà chính trị đã sử dụng cái sức mạnh của tập thể dân thường (plebs) để đánh đổ quyền lực của Viện Trưởng Lão (Senate) La Mã. Dân túy có thể bảo thủ hay cấp tiến, quốc tế hay dân tộc, và nó đã thể hiện như trong phong trào “hippies” tại Mỹ với những học sinh đại học cài hoa trên tóc cũng như dưới hình thức những nguời Mỹ trung lưu trong bộ đồ nghề và cái nón lưỡi trai (baseball cap). Khi một phần đáng kể quần chúng trong một xã hội cảm thấy bị bất mãn, bị bỏ rơi hay không được tôn trọng bởi những người mà họ coi là tầng lớp “thượng lưu” chỉ lo cho quyền lợi của mình thì phong trào dân túy có môt môi trường phì nhiêu để phát triển. Dưới hình thức ôn hòa nó có thể là những than phiền về thuế má và những ràng buộc luật lệ phiền toái, nhưng nó có thể nổ bùng thành một phong trào phản kháng rộng rãi. Tại một quốc gia chuyên chế hay độc tài nó có thể trở thành một phong trào cách mạng, nhưng trong một nước dân chủ người ta dùng lá phiếu để “đuổi đám ăn hại” đi và “mang chính phủ lại cho người dân.”

Mọi chính phủ quả là sớm muộn đều có một vấn đề. Nó bắt đầu một cách khiêm tốn và nhạy bén với những vấn đề của dân. Nhưng với thời gian, nó lớn dần lên và thu hút vào trong đó một tầng lớp càng ngày càng lớn những thư lại, “lobbyist” và những đại diện cho quyền lợi cục bộ vốn biết làm sao kéo các đòn bẩy quyền lực để đạt mục đích của họ. Cái nhà thờ nhỏ nhắn ban đầu dần dà trở thành một một thánh đường khổng lồ với những trang trí phức tạp. Và công việc cũng như sứ mạng của nó dần dà bị những người mà nó có trách nhiệm cai trị và bảo vệ không hiểu và bất mãn. Những hứa hẹn mang trở lại một quá khứ đơn giản hơn đã tìm được một sự cộng hưởng qua những bất mãn đó.

Thế nhưng không một xã hội nào có thể tồn tại trường cửu khi bị điều hành qua một cơ sở “cách mạng” như vậy. Nhà nước hiện đại cần những người hiểu biết, các nhà khoa học tự nhiên và nhân văn, kinh tế gia, những người làm chính sách và một đạo quân các công chức biết được vì sao cần phải có đạo luật 19-409 chẳng hạn và biết làm sao thực thi nó. Đó là vì nhà nước hiện đại cần phải quản lý một nền kinh tế và một xã hội phức tạp, xây dựng hạ tầng cơ sở (đường xá cầu cống), duy trì một lực lượng quân sự (hải lục không quân) với tất cả những trang bị phức tạp của nó, cũng như là dung hòa quyền lợi của các tầng lớp dân chúng.

Thành ra cứ vài chục năm lại có một phong trào dân túy nổi lên và lật đổ trật tự cũ. Nó có thể dẫn đến những hậu quả tồi tệ nhất tỷ như trường hợp cuộc Cách Mạng Văn Hóa tại Trung Quốc làm 30 triệu người chết và hàng trăm triệu người khác còn mang vết thương trong đầu óc và cơ thể. Nhưng nó cũng có thể dẫn tới một hậu quả tốt đẹp tỷ như cuộc Cách Mạng Nhung của Tiệp Khắc dẫn tới một sự giã từ nhẹ nhàng chế độ Cộng Sản tại Tiệp. Khi một phong trào dân túy nổi lên có nghĩa là trong xã hội còn có những người mà tiếng nói và những bất bình của họ còn cần phải được nghe. Nhưng một nhà lãnh đạo khôn ngoan như ông Vaclav Havel có thể trở thành người nói lên những tiếng nói đó và sau đó lùi lại vài buớc và để cho những chưyên gia thực hiện công việc của họ. Như ông Havel vẫn thích đưa ra câu ngạn ngôn của Tiệp Khắc: “Hãy đi theo người nào đi tìm chân lý, nhưng hãy chạy trốn khỏi nhưng ai nói là đã thấy chân lý.”

Tổng thống Donald Trump tuyên bố mở cuộc điều tra bỏ phiếu gian lận

Những người mà đang trượt trên ngọn sóng dân túy hiện nay hứa hẹn sẽ nói lên tiếng nói của đa số trầm lặng. “Tôi là tiếng nói của các bạn” ông Donald Trump hứa hẹn như vậy khi ra tranh cử. Nay thì ông đã chiến thắng. Và bây giờ mới tới lúc khó khăn: làm sao thực hiện những hứa hẹn đó.

Thực tế có nhiều triển vọng sẽ làm cản trở những tham vọng của ông Trump. Chính phủ Mỹ không phải là một chiếc xe đua F1 mà người ta có thể điểu khiển quay vòng 180 độ một cách dễ dàng, mà nó giống như một chiếc tầu chở container khổng lồ trên đại dương có một quán tính to lớn và cần phải nhiều hải lý mới dừng lại được chứ chưa nói để trở đầu.

Hầu hết mọi vị tổng thống Mỹ khi nhậm chức đều muốn có một tác động ngay nhưng nó không dễ dàng như người ta tưởng. Giống như Tổng Thống Harry Truman đã bình luận khi nói về những thay đổi mà tổng thống mới đắc cử Dwight Eisenhower muốn làm khi lên thay thế ông: “Ông tướng sẽ thấy khi ngồi vào Phòng Bầu Dục, không phải ông cứ ra lệnh mà mọi chuyện xảy ra.”

‘Bí ẩn’ của lươn với lá nhàu

Nhàu, bình bát, bần… là những loại cây mọc hoang. Đặc biệt cây nhàu gắn liền với một thời quá khứ tuổi thơ nghèo nàn, đói kém của chúng tôi.

Cây nhàu cao nhất chừng sáu đến tám thước, thân nhẵn, thường mọc ở những nơi ẩm thấp, góc vườn, bờ rào, bờ ao, dọc bờ sông… Nhàu nở bông khoảng Tháng Một, Tháng Hai, trái chín khoảng Tháng Bảy, Tháng Tám âm lịch.

Nhàu có trái non nhỏ bằng ngón tay cái, hình quả trứng màu xanh nhạt, xung quanh có những cái u nhỏ cỡ đầu chưn nhang. Từ những u này nó mọc ra những bông nhàu nhiều cánh màu trắng tinh, rồi bông nhàu rụng đi, trái nhàu cứ thế lớn lên. Lớn lên đến khi đổi sang màu trắng đục là nhàu đã già. Lúc này, bọn con nít chúng tôi có thể lấy cây tre dài ra làm cần móc, móc nhàu rụng xuống đem chôn trong khạp muối hột để dành ăn từ từ. Trái nhàu trắng tuy đã già nhưng chưa chín, đem cắt miếng mỏng quệt cơm mẻ với muối, ăn ngọt ngọt, giòn giòn, chua chua, cay cay, mùi thơm nồng là lạ.

Trái nhàu chín rục sẽ đổi thành màu trắng hơi tim tím, thịt trong trong, có thể nhìn thấy rõ những cái hột nhàu màu tím đậm bên trong. Trái nhàu chín vị ngọt hơn, cay hơn, khi ăn thì chấm muối hột mới ngon, chớ không ăn với cơm mẻ nữa. Hột nhàu hơi cứng, nhưng khi ăn  trái nhàu, bọn tôi nuốt luôn hột. Con nít nhà quê những năm 80, cơm ăn với rau muống luộc ngày hai bữa còn không đủ no, lấy gì có quà bánh, nên trái nhàu, trái bình bát, trái bần… là thứ trái cây thay thế lượm ăn chơi quanh năm suốt tháng. Mùa nhàu chín, con nít ăn không hết, người lớn lấy ngâm rượu cũng không hết. Nhàu rụng đầy đất, nhiều lúc bọn tôi lượm trái nhàu chín chơi chọi nhau, kêu là “quăng lựu đạn.”

Từ trên xuống dưới, lá, trái, thân, rễ nhàu đều được dùng làm thuốc chữa nhức mỏi, nhuận tràng, lợi tiểu. Lá nhàu có bản lớn và bóng loáng, nhưng không ai lấy lá nhàu làm lá gói xôi như lá sen lá chuối do nó có vị đắng, nếu bị dập sẽ thấm vị đắng này vào thức ăn thì thức ăn biến mùi, không ngon nữa. Vậy mà đem lá nhàu nấu món lươn um thì lại ngon tuyệt vời, không thứ rau, lá nào thay thế được.

Người nhà quê phân biệt con lươn có hai loại: lươn da vàng đậm đến đen, bụng màu vàng và con lịch giống y con lươn nhưng da lưng đen, phía bụng màu xám. Thịt lươn ngọt và mềm, thịt lịch ăn dai, lạt và tanh hơn thịt lươn nên ít ai chịu ăn lịch, trừ phi đói quá không có gì ăn thì mới đụng đến nó. Lươn mắc tiền, dùng nấu cháo lươn, lẫu lươn, canh chua bạc hà, xào sả ớt, cà ri,… lươn um lá nhàu thì ăn vừa ngon vừa nên thuốc.

Mua lươn chọn con lớn bằng ngón cẳng cái người lớn vừa nhiều thịt vừa mềm. Lựa con lươn có hai màu rõ rệt: bụng màu vàng óng, lưng đen thì thịt sẽ chắc và thơm ngon vì đó là lươn tự nhiên mới bắt lên. Lươn nhỏ quá thì toàn xương mà ít thịt, nấu dễ nát. Lươn lớn quá là lươn già, nấu từ sáng đến trưa, ăn vẫn dai nhách, không ngon. Lươn nuôi, cũng lớn như lươn già nhưng thịt bở và không thơm. Cả hai đều không ngon.

Làm sạch lươn bằng cách trụng sơ qua nước sôi rồi lấy dao cạo cho sạch lớp nhớt bên ngoài. Hoặc tuốt lươn với nước cốt chanh hay tro bếp. Xong mổ một đường dài dưới đầu xuống hết phần bụng đến hậu môn, bỏ hết nội tạng, chặt bỏ đầu, đuôi (phần nhọn), cắt bỏ hậu môn rồi rửa lại bằng nước muối cho sạch, để ráo. Sau đó cắt khúc lươn chừng tấc rưỡi, ướp chút muối, tiêu, ngũ vị hương.

Bây giờ đến phần chọn lá nhàu để um. Đừng tưởng lá nhàu càng non thì càng ngon giống như ăn rau. Không phải vậy, lá nhàu càng non thì càng đắng dữ dội, Thánh cũng không ăn nổi, mà nó quá mềm, khi um bị rã bở nát bét trong nồi, hết cả ngon. Lá già ít đắng nhưng lại cứng và dai, ăn cũng không nổi luôn. Vì vậy, phải ra tận cây nhàu hái lá cặp thứ ba, thứ tư trên cây, cỡ này nó không quá đắng mà cũng không cứng, vừa đủ mềm, đủ dai, đủ giòn thì nấu mới ngon. Cho nên, làm món lươn um lá nhàu, người nấu phải tự mình đi hái lá, không mua lá người ta hái sẵn bán, biết người bán họ hái ở đoạn nào, đem về nấu rồi ăn không ngon thì uổng phí hết cả “tuyệt đỉnh công phu.”

Nếu um một ký lươn thì hái chừng vài chục cái lá nhàu, chừng chục tép sả tươi là đủ. Lựa lá nhàu tốt không sâu, không héo, rửa sạch để ráo rồi sắp dưới đáy nồi một nửa số lá. Nếu không chờ được lá nhàu khô hết nước thì phải lấy khăn sạch lau hai mặt lá cho khô. Rửa sạch vài tép sả, đập dập dập khoanh lại cho gọn, cũng để dưới đáy nồi. Lấy cái chảo khác bắc lên bếp cho nóng, đổ vô chừng vài muỗng canh dầu ăn, phi tỏi cho thơm rồi cho lươn vào chiên sơ thật nhanh, lấy lươn ra sắp lên lớp lá nhàu đã lót sẵn lúc nãy trong nồi um, lấy số lá nhàu và sả còn lại phủ lên trên lươn. Nạo một trái dừa khô lớn, vắt nước dão và nửa chén tương hột (đã vắt bớt nước) đổ vào nồi lươn, nước phải ngập xâm xấp phần lươn, đậy nắp he hé, canh chừng nấu cho vừa sôi lên thì hạ lửa liu riu ngay. Nước cốt dừa nhứt để bên ngoài cho thêm chút muối ăn, bột ngọt, chút đường cát trắng, khuấy cho tan đều. Chừng năm phút sau thấy da lươn hơi nhăn thì đổ nước cốt nhứt vô nồi. Khi nào thấy da lươn nứt hơi hơi thì nhắc nồi um xuống.

Mời độc giả xem Điểm tin buổi sáng Thứ Tư, ngày 25 tháng 1 năm 2017

Gắp lá nhàu trong nồi um ra sắp lên cái dĩa lớn, gắp lươn ra đặt lên trên, làm khéo khéo đừng để lươn bể hay đứt nhìn không đẹp. Rắc rau ngò om xắt nhuyễn, đậu phộng rang vàng giã nhỏ lên trên mặt dĩa lươn. Vậy là ăn được rồi. Nếu thích thì làm thêm tô nước chấm bằng nước cốt dừa, muối, bột ngọt với sả bằm. Có người không ăn nước chấm như vậy mà lấy muối hột đâm chén muối ớt chấm ăn cũng rất ngon.

Lươn um lá nhàu có thể ăn với bún gạo tươi, hủ tiếu tươi hay cơm đều phù hợp. Mà để làm mồi nhậu càng hấp dẫn. Thịt lươn vừa ngọt, vừa bùi, vừa béo, vừa thơm, lại thấm đẫm hương vị lá nhàu đăng đắng, nồng nồng, vị béo ngọt của nước cốt dừa, tạo thành một thứ mùi vị đặc biệt không thể diễn tả bằng lời mà chỉ có thể cảm nhận được khi ta từ từ dùng đũa xé gắp từng gắp thịt lươn cho vào miệng, nhai nhè nhẹ để cảm thấy thịt lươn tan vào trong miệng. Lá nhàu thấm gia vị, giảm bớt đắng, nhai trong miệng chỉ còn hơi nhân nhẩn, vừa dai dai, bùi bùi, béo béo, mặn mặn, ngọt ngọt, ngon lạ lùng. Ăn hết lươn, chỉ còn cái lá nhàu cũng có thể làm thức ăn ăn hết cả chén cơm đầy.

Còn gì thích thú bằng sau một ngày dài làm việc ngoài đồng mệt nhọc, về nhà tắm rửa sạch sẽ, trải cái chiếu cũ dưới chân cây rơm trước nhà, bày ra nồi lươn um lá nhàu với cơm gạo trắng xốp còn nóng hổi, cả nhà ngồi vây quanh ăn uống vui vẻ, thỉnh thoảng lại nhấp môi thêm chút “chất men say.” Kêu thêm ông bạn hàng xóm qua ngồi khề khà chén anh chén chú, đến lúc trăng lên sáng vằng vặc mới thôi. Lươn um lá nhàu là món nhà quê hương đồng cỏ nội, ăn lươn um không uống bia hay rượu Tây, mà phải “đưa cay” bằng rượu đế mới nấu trong vắt như mắt mèo thì mới đúng kiểu của nó, mới thưởng thức được hết cái tinh túy của món ăn dân dã vùng đất phương Nam.

San Jose thông qua nghị quyết cấm cờ CSVN

SAN JOSE, California (NV) – Hội Đồng Thành Phố San Jose đồng thanh bỏ phiếu chấp thuận nghị quyết cấm trưng bày cờ Cộng Sản Việt Nam dưới bất cứ hình thức nào tại các cơ sở công cộng trong thành phố, trong buổi họp thường kỳ vào tối Thứ Ba, 24 Tháng Giêng, tờ The Mercury News loan tin.

Tác giả nghị quyết này là Nghị Viên Tâm Nguyễn, người từng chạy trốn khỏi Cộng Sản Việt Nam lúc 19 tuổi. Nghị quyết của nghị viên gốc Việt này được chấp thuận sau nhiều tiếng đồng hồ điều trần và tranh luận.

Thành phố San Jose cũng tái xác định việc công nhận quốc kỳ Việt Nam Cộng Hòa là “Lá Cờ Di Sản và Tự Do của Việt Nam.”

Nghị Viên Chappi Jones, một trong những người bỏ phiếu chấp thuận nghị quyết, so sánh việc cho phép trưng bày lá cờ Cộng Sản với việc trưng lá cờ Liên Hiệp Miền Nam đang bị cấm.

Lên tiếng nhân dịp này, Thị Trưởng Sam Liccardo nói: “Rõ ràng là cộng đồng chúng ta vẫn còn đang cảm nhận những vết thương tinh thần trầm trọng… vì thế, chúng ta phải làm hết sức mình để giúp vào các nỗ lực hàn gắn vết thương đó mà vẫn tôn trọng tinh thần bản Hiến Pháp Hoa Kỳ.”

Được biết, trước cuộc bỏ phiếu, Thượng Nghị Sĩ California Janet Nguyễn cũng gởi thư cho Thị Trưởng Liccardo, cho biết bà “ủng hộ quốc kỳ Việt Nam Cộng Hòa và hoàn toàn phản đối cờ CSVN, và yêu cầu hội đồng thành phố thông qua nghị quyết để thể hiện sự đồng lòng với cộng đồng Việt Nam, đồng thời cho thấy sự sẵn sàng bảo vệ các giá trị tự do và dân chủ.”

Mời độc giả xem Điểm tin buổi sáng Thứ Tư, ngày 25 tháng 1 năm 2017

Nghị Viên Kimberly Hồ, thay mặt Hội Đồng Thành Phố Westminster, cũng có mặt tại buổi họp, phát biểu trước hội đồng thành phố, và cùng với cư dân vận động các vị dân cử ủng hộ nghị quyết.

Hồi năm ngoái, thành phố Westminster tại Orange County ở miền Nam California, nơi có khu Little Saigon được coi là thủ đô của người Việt tị nạn tại Hoa Kỳ, là nơi đầu tiên thông qua nghị quyết cấm trưng bày cờ Cộng Sản tại bất cứ nơi đâu trên địa bàn thành phố chứ không riêng gì tại những nơi công cộng. (V.P.)

When tourists smile and farmers cry in Vietnam

“Snow in Sa Pa” is something tourists always look forward to. Different groups of tourists rush to visit Sa Pa, mostly in order to see the Europe-like snowing there.However, for farmers in Sa Pa, ice and snow are just words of horror. Farmers are frightened of the moment when it starts snowing, as it is when their heavily invested pots of ornamental flowers start withering, and their vegetable crops share the fate.

Vietnam to launch e-visas for visitors from 40 countries

Nationals of eligible countries will be able to apply for a 30-day single-entry e-visa starting February 1. The Vietnamese government has announced a two-year pilot plan to launch an electronic visa system for foreign tourists visiting the country. Under a government directive released on Wednesday, citizens from 40 countries will be eligible to apply for the e-visas starting on February 1.

Việt Thanh Nguyễn: Người Mỹ gốc Việt là hiện thân của mâu thuẫn trong lịch sử Mỹ

Ngồi trên ghế sofa trong phòng khách được trang trí rất hiện đại và tinh tế, Việt Thanh Nguyễn nhìn qua khung cửa sổ rộng ra con đường đối diện mà thường ngày xe nối đuôi nhau đậu dọc bên hai hành lang. Thỉnh thoảng anh ngừng lại, nhấp một ngụm nước để giúp giảm đi những cơn ho và bớt đi cái mũi sụt sịt do bị cảm lạnh mấy ngày qua, cùng lúc trầm ngâm suy nghĩ làm sao để trả lời những câu hỏi của phóng viên nhật báo Người Việt về cuốn sách mới ra “The Refugees” (Những Người Tị Nạn).

Sinh ra tại Buôn Mê Thuột và lớn lên tại California, tác giả Việt Thanh Nguyễn là người Mỹ gốc Việt đầu tiên được giải Pulitzer thể loại tiểu thuyết hư cấu của cuốn sách đầu tay, “The Sympathizer” (Cảm Tình Viên). Với một cách viết rất khéo léo và đầy tinh vi, anh đã nói lên được sự phức tạp của chiến tranh Việt Nam và Mỹ và đưa ra một tiếng nói không mấy quen thuộc trong văn chương chiến tranh Việt Nam: Đó là tiếng nói đầy mâu thuẫn của một người gián điệp thân Cộng.

Viet and brother Tung and dad Joseph Nguyen at San Jose City Hall commendation ceremony for Viet 2016 1
Từ trái, ông Joseph Nguyễn, thân phụ của tác giả, Việt Thanh Nguyễn, và anh trai, Tùng Nguyễn, tại buổi lễ tuyên dương ở tòa thị chính San Jose. (Hình: Việt Thanh Nguyễn cung cấp)

Sau một vài tin nhắn trên facebook và nhờ vào mối quan hệ bạn bè với người phối ngẫu, phóng viên nhật báo Người Việt được tác giả đồng ý trả lời cuộc phóng vấn riêng tại tư gia của anh ở Los Angeles. Thật ngạc nhiên khi đến căn nhà gạch đỏ, cái cổng sắt đã mở rộng như đang chờ và chào đón khách đến. Cơn gió Santa Ana vào một chiều cuối tuần ở Nam California rú lên trên không làm cho những chiếc lá vàng rơi trước sân nhà xoáy thẳng tạo ra những cơn lốc lá vàng thật lạ. Có lẽ vì vậy mà con đường nhỏ gạch đỏ từ cổng sắt vào cửa chính trở nên huyền bí hơn. Việt Thanh Nguyễn mở cửa với một nụ cười tươi mặc dù gương mặt điển trai của tác giả này có nét gì đó rất mệt mỏi. Đằng sau cánh cửa chính là một cầu thang dẫn vào phòng khách. Cuối chân cầu thang là chỗ tháo giày mà có lẽ người chủ căn nhà tử tế nhắc nhở khách mà không cần lời. Tất cả các đôi giày bao gồm một vài đôi của người lớn và hai đôi bé tí đều được sắp xếp rất gọn gàng. Có lẽ cậu bé con của Việt và người phối ngẫu là chủ của hai đôi giày rất lịch lãm và hợp thời trang này.

So sánh giữa tị nạn và di dân

“The Refugees” là một tuyển tập nhiều truyện ngắn viết trước cuốn “The Sympathizer.” Có một sự khác biệt rõ ràng trong định nghĩa giữa tị nạn và di dân. Trong lúc những người tị nạn bắt buộc phải rời khỏi quê hương và không có sự chuẩn bị nào cả để trốn tránh chiến tranh, khủng bố, hoặc thảm hoạ thiên tai, di dân lựa chọn rời khỏi nơi chôn nhau cắt rốn để ra nước ngoài đi tìm đường sống với những cơ hội kinh tế, chính trị, xã hội tốt hơn. Hơn nữa, người tị nạn thường đối diện với nhiều khó khăn và thử thách hơn khi hoà nhập vào môi trường mới so với di dân vì họ thường bị kẹt trong những tình huống không có chuẩn bị.

Việt Thanh Nguyễn là một người tị nạn.

Viet Thanh Nguyen with his brother and parents in 1976
Việt Thanh Nguyễn và gia đình tại San Jose năm 1976 (Hình: Việt Thanh Nguyễn cung cấp)

Anh thố lộ, “Tôi lớn lên trong một cộng đồng người Việt tại San Jose vào thập niên 1970, 1980, một nơi có rất nhiều mặt trái, nghèo đói, lừa dối, lạm dụng tiền trợ cấp, bạo lực trong gia đình, những người bỏ nhà ra đi, từ bỏ vợ chồng, con cái, và bạo lực. Cho nên tôi nghĩ đương nhiên những điều đó uốn nắn suy nghĩ của tôi về ý nghĩa của một người tị nạn. Mà tị nạn không phải là một kinh nghiệm vui vẻ gì, và điều này tất cả những người Việt đều biết. Nhưng hầu như người Mỹ không biết về những câu chuyện tị nạn, và những gì xảy ra trong cộng đồng Việt Nam. Điều đó ảnh hưởng tôi về mặt lý thuyết một cách mà nó đưa tôi đến con đường muốn cố gắng tìm hiểu làm sao để kể một câu chuyện và làm cách nào mà chúng ta biết hoặc không biết những điều về những người mà mình nghĩ là khác biệt với mình. Trong trường hợp của người Việt, chúng ta là những người khác biệt so với người Mỹ hoặc những người Mỹ khác. Và chúng ta muốn thách thức cái thực tại ở Hoa Kỳ là người Mỹ đa số kể chuyện và viết những câu chuyện về họ, những người Mỹ trắng, mà không phải là những câu chuyện về những người Mỹ mới, những di dân, những người tị nạn, những người như chúng ta.”

Học cách kỳ thị chủng tộc để trở thành Mỹ hơn

Có câu nói “Mỹ là quốc gia của những di dân.” Hoa Kỳ có lịch sử lâu dài những người mới tới thường bị ăn hiếp. Việt Thanh Nguyễn giải thích, “Những nhóm người mới đến trong quốc gia này trong một thế kỷ, hoặc một thế kỷ hơn, đã trở thành người Mỹ, phần là do những người mới hơn đến sau càng bị thờ ơ ghét bỏ. Và một khi họ đã ở quốc gia này rồi, họ học biết được là nếu họ trở thành những người kỳ thị chủng tộc thì có thể họ trở thành người Mỹ bằng cách tách biệt họ ra khỏi thành phần dân số đang bị miệt thị.”

Người Mỹ gốc Việt thật ra không khác gì. Mặc dù Việt Thanh Nguyễn muốn thách thức ý nghĩ là một người phải có phong cách kỳ thị chủng tộc để trở thành người Mỹ, anh nhận biết rằng, ” Những người Việt mà tôi biết trong cộng đồng Việt nam là những người có tính cách kỳ thị chủng tộc. Họ nói những điều rất thành kiến về người Nam Mỹ, người Mỹ gốc Phi, và đây là một trong những thực tại của văn hoá Việt Nam. Một trong những thực tại của người Việt là khi họ trở thành người Mỹ, họ thu thập tính cách của người Mỹ.” Anh lo lắng là “những người Việt đương thời và những người Mỹ gốc Việt có thể không thông cảm cho người Hồi Giáo hoặc người Syria, và có những người Mỹ gốc Việt đang làm chính xác những việc như vậy, nói rằng chúng tôi là những người tị nạn Việt nam. Chúng tôi, người Mỹ gốc Việt, là những người tị nạn tốt, chúng tôi không giống như người tị nạn Syria. Đó là cách chính xác mà Mỹ hoá, một trong những gương mặt của nó, thực hiện được.”

Khác với “The Sympathizer,” một cuốn sách viết cho độc giả người Việt, “The Refugees” là tuyển tập của nhiều câu chuyện ngắn về người Mỹ gốc Việt và không cho độc giả Việt nam. Tác giả nhận, “Khi tôi còn là một tay bút trẻ, tôi muốn nói lên cái sự vắng mặt hoặc khoảng cách đó trong những câu chuyện ngắn, nhưng nếu làm như vậy thì có nghĩa những độc giả hàng đầu của tôi sẽ là người Mỹ. Người Việt đã biết những câu chuyện này rồi bằng cách này hay cách khác.”

Việt Thanh Nguyễn mất gần 20 năm để viết những câu chuyện ngắn nói lên những thắc mắc nội tâm về nhân cách như kỳ thị chủng tộc, đồng hoá, văn hoá ưu thế đối với văn hoá ức chế, để nhận ra rằng anh không phải giải thích sự khác biệt về văn hoá cũng như về màu da của riêng anh cho dân số dòng chính của Mỹ.

“Tôi là một tác giả ngang ngược và thách thức,” anh nhấn mạnh.

“Người thiểu số trong quốc gia này và hầu hết các quốc gia khác thường có cảm giác họ phải giải thích bản thân họ cho những người thuộc dòng chính. Những người thuộc dòng chính chưa bao giờ phải giải thích gì hết vì họ tự cho rằng mọi người đã biết những giả định và hiểu biết về họ. Thành thử, nếu bạn là một tác giả trong dòng chính, bạn không phải giải thích. Lý do tôi nói tôi là một tác giả ngang ngược và thách thức vì tôi nghĩ tất cả những tác giả thuộc dòng phụ nên là những tác giả ngang ngược và thách thức. Và nếu chúng ta giải thích, chúng ta sẽ là tác giả dòng phụ đến suốt đời. Công việc của tôi, một tác giả, là không từ chối văn hoá dòng phụ thiểu số nơi mà tôi lớn lên để tôi có thể viết về những người Việt, nhưng tôi sẽ viết như là một tác giả dòng chính.”

Viet and mother in Ban Me Thuot rubber plantation 1973 picture
Việt Thanh Nguyễn và mẹ tại đồn điền cao su Ban Mê Thuột năm 1973 (Hình: Việt Thanh Nguyễn cung cấp)

“Cái động lực căn bản trong quốc gia này là một người thuộc dòng phụ bạn chỉ có hai lựa chọn, thường là vậy, một là thuộc dòng chính hoặc dòng phụ. Đó là một trong những lý do tại sao nhiều người Mỹ gốc Á trong quốc gia này hoặc là dính chặt với dân của họ hoặc là họ đồng hoá với người da trắng. Họ lấy người da trắng chẳng hạn. Họ thường không thành hôn với người Nam Mỹ hoặc người Mỹ gốc Phi, và cái lựa chọn một-hoặc-hai này là cái lựa chọn tôi từ chối bởi vì tôi nghĩ nó tự động nhấn mạnh lại ưu thế của dòng chính của người da trắng, và tôi cũng không thích thú xoa dịu cái dân số đó cho lắm.”

“Người Mỹ gốc Việt là một trong những thiểu số ở quốc gia này mà phải cố gắng vươn lên để sống Giấc Mơ Mỹ–một cách nói khác về một thuyết lý sâu sắc giữa người Mỹ. Trong khi đó, sự tồn tại của người Mỹ gốc Việt ở quốc gia này mang lại một lịch sử đi ngược lại với Giấc Mơ Mỹ. Hầu hết chúng ta sẽ không có trong quốc gia này nếu không phải do chiến tranh Việt Nam. Chiến tranh đó, bạn có thể cải chính và tất cả những điều khác nhau, nhưng nó tồn tại trong lịch sử Hoa Kỳ như là một chương rất chia rẽ trong xã hội Mỹ, phần là vì nó chống lại tất cả những lý tưởng cao quý của Mỹ. Cho nên chúng ta là một trong những hiện thân đang sống của một sự mâu thuẫn sâu sắc trong lịch sử và tích cách Mỹ.

Người Mỹ, Việt Thanh Nguyễn diễn tả, “thì lạc quan một cách chóng quên.”

Hoa Kỳ thả bom tại Việt Nam nhiều hơn tất cả các bom Hoa Kỳ thả trước đó trong hai thế chiến, bao gồm hai quả bom nguyên tử tại Hiroshima và Nagasaki. Không thể nào từ chối quốc gia Việt nam và con người Việt Nam có một chỗ đứng trong lịch sử Mỹ. Nhưng giống như những thành phần thiểu số khác, sự cố gắng để được thừa nhận và từ đó tạo ra một danh tánh trong một quốc gia di dân đa dạng của Hoa Kỳ là một cố gắng không ngừng nghỉ và biến đổi qua nhiều giai đoạn. Quá trình này hiện rõ trong hành trình Việt Thanh Nguyễn trở thành một tác giả.

Anh hồi tưởng lại cú sốc văn hoá chủng tộc đầu tiên: “Tôi nhớ khi tôi đến San Jose trong cuối thập niên 1970, ba má tôi mở một tiệm tạp hoá ngay trung tâm thành phố. Tôi đi bộ xuống đường một ngày và thấy hàng chữ trên một cửa sổ của một tiệm khác ghi, ‘Lại một người Mỹ bị mất nghiệp vì người Việt,’ và lúc đó tôi không biết phân biệt chủng tộc là gì hết, nhưng nó làm tôi rối loạn. Tôi chưa bao giờ quên điều đó vì tôi thấy ba má của tôi không có làm cho ai thất nghiệp cả, bởi vì trung tâm thành phố San Jose lúc đó thật không phải là nơi tốt để sinh sống. Tôi cảm thấy được thật là sai khi đổ lỗi cho người Việt về những vấn đề kinh tế đang xảy ra tại San Jose, và rõ ràng đó là những vấn đề về văn hoá kỳ thị chủng tộc ở đây.”

Chủng tộc, màu da có thể thắng các vấn đề khác

Việt Thanh Nguyễn chọn ngòi bút như là vũ khí cá nhân để giải quyết các vấn đề danh tánh và văn hoá anh phải đối diện trong lúc trưởng thành. “Tôi chắc chắn thuộc dòng chính khi nói về học vấn, ngôn ngữ, tài sản, nghề nghiệp, những thứ như vậy, nhưng tôi không thuộc dòng chính khi nói về màu da. Và thực tế của quốc gia này là nó vẫn còn rất quan trọng như cuộc bầu cử tổng thống mới cho thấy. Và chủng tộc có thể thắng các vấn đề khác, theo đúng nghĩa đen. Đó là lý do tại sao tôi từ chối cái lựa chọn một-hoặc-hai của dòng chính hoặc dòng phụ, của đa số hoặc thiểu số. Một số tác giả không thuộc dòng chính quyết định họ sẽ không viết về lai lịch thiểu số của họ, nhưng thay vào đó họ quyết định viết về dòng chính, họ viết về người da trắng. Và một lần nữa đó là quy phục vào một lựa chọn sai lầm. Tôi sẽ viết như là một tác giả dòng chính nhưng cùng một lúc tôi cũng sẽ nói về người Việt Nam. Hai cái đó cần phải kết hợp với nhau. Những chiến lược đó là trái tim của những gì tôi cho là một quyết định thuần mỹ mà tôi đã quyết định trong lúc viết những quyển sách của tôi.”

Tác giả tiếp tục, “Tôi phải trải qua một thời gian dài để biết được làm sao để làm như vậy và đó là tại sao viết tuyển tập những câu chuyện ngắn là một phần cốt yếu trong giáo dục của tôi như một tác giả. Đây là cách tôi dạy cho bản thân trở thành một tác giả, bằng cách viết truyện ngắn. Lúc đầu tôi nghĩ tôi muốn giải thích người Việt cho những người không phải là người Việt. Nhưng khi đến đoạn cuối thì tôi lại nghĩ tôi sẽ từ chối giải thích và tôi sẽ viết về những kinh nghiệm không thuộc dòng chính như là tôi thuộc dòng chính và do đó dựng nên một nền tảng cho tôi viết cuốn ‘The Sympathizer,’ nó ngang ngược và tức giận hơn là ‘The Refugees.'”

Mặc dù Việt Thanh Nguyễn thuộc lớp người tị nạn Việt Nam đầu tiên thoát khoải Việt Nam khi Sài Gòn thất thủ, anh nghĩ anh may mắn khi đến Hoa Kỳ lúc anh còn bốn tuổi. Những người tị nạn Việt nam lớn tuổi hơn thường mang theo những vết sẹo chiến tranh và đã là người trưởng thành rồi. Họ có thể sẽ không bao giờ hoà nhập vào xã hội Mỹ dễ dàng như là những đứa trẻ.

Tôi là một người ngoài cuộc

Việt Thanh Nguyễn là một phần của dòng phụ ngay cả trong những cộng đồng Viêt Nam cho tới khi anh được giải Pulitzer. Anh thừa nhận, “Từ bản thân là một người trẻ, tôi không có được những di sản văn hoá, vừa là sức mạnh hoặc là nhân chứng. Thật ra, tôi nhận mối quan hệ với cộng đồng Việt Nam là như vậy cho tới năm ngoái, tôi thuộc dòng phụ trong cộng đồng đó, vì tôi là một người ngoài cuộc.”

Truyện duy nhất thuộc tiểu sử trong tuyển tập “The Refugees” là “War Years.” Trong đó, tác giả là một cậu bé giúp ba má trông chừng tiệm tạp hoá tại San Jose, và quan sát những giao thiệp hàng ngày giữa mẹ của anh và khách hàng. Những thực tập quan sát này tất nhiên giúp anh trở thành một tác giả riêng biệt khác với nhiều người Mỹ gốc Việt, và khác với ngay cả người Việt sống tại Việt Nam. “Tôi cảm nhận rằng,” anh giải thích, “cho chính tôi cái cảm giác xa cách khỏi cộng đồng người Việt, dù là cộng đồng ở đây hay ở Việt Nam, mà tôi nghĩ như là rắc rối vì tôi chưa bao giờ thích hợp với cộng đồng này và tới giờ vẫn chưa. Cùng lúc đó, điều này rất có lợi cho tôi là một tác giả bởi vì tôi biết đủ về Việt Nam và cộng đồng Việt Nam để hiểu nhiều những gì xảy ra, nhưng tôi lại ở bên ngoài nên tôi có thể nhìn thấy được những giới hạn của họ. Có nhiều người Việt Nam chìm sâu trong trong văn hoá Việt Nam quá mức đến nỗi họ không thấy được những gì bên ngoài của nó, và đó là một vấn đề. Cho những tác giả, nó là một điều tốt nếu có thể nhìn thấy được cả mặt trong và mặt ngoài của văn hoá mình đang viết.”

Những câu chuyện văn hoá

Trong “Other Men,” một truyện ngắn trong tuyển tập, Việt Thanh Nguyễn cho vai chính là một người đàn ông đồng tính tị nạn từ Việt nam, một người đang đối chọi với bản năng giới tính của chính mình trong lúc sống chung với hai người đàn ông đồng tính khác ở San Francisco. Mặc dù câu chuyện là hư cấu, tác giả công nhận là nó có một chút tiểu sử về khía cạnh anh từng là một người kỳ thị giới tính trong những năm anh còn ở bậc trung học.

Anh nhớ lại kinh nghiệm khi một người nào đó thách thức lối suy nghĩ của anh về kỳ thị đồng tính ở trung học. Lúc đó anh đi làm và một trông những bạn làm chung là một cô gái đồng tính. Anh chẳng hề mảy may cô là một cô gái đồng tính và quản lý của anh bảo, “Vâng, cô là một người đồng tính.” Anh nói, “Thật hả?” và quản lý nói, “Vâng, cô Nghĩ anh kỳ thị giới tính.” Anh trả lời, “Thật hả?” Sau này anh giải thích, “Tôi nghĩ đó là một giây phút khá thú vị cho chính tôi vì có một vài người khi bạn nói ‘bạn kỳ thị chủng tộc’ họ sẽ tự động nói ‘không.’ Họ sẽ như là ‘Không, tuyệt đối không! Tôi là một người tốt.’ Tôi nghĩ đó là một đáp trả không lành mạnh bởi vì bạn nên chất vấn. Bạn nên có khả năng chất vấn chính bản thân, và trong trường hợp của tôi, tôi như là, ‘Ok, có thể tôi kỳ thị giới tính. Tôi phải tìm hiểu nó có nghĩa gì.’ Người Việt cũng vậy, thực ra, họ sẽ chối là họ kỳ thị chủng tộc mặc dù họ đang làm điều đó. Họ nghĩ kỳ thị chủng tộc là một cái gì đó kinh khủng, tồi tệ, và nó là những điều mà KKK làm. Thật ra, hầu hết mọi người kỳ thị chủng tộc một cách ẩn ý, ôn hoà, và có thành kiến, và việc chối bỏ nhận ra điều này chính nó là một vấn đề.”

Viet and his brother Tung at young age
Việt Thanh Nguyễn (phải) và anh trai Tùng Nguyễn lúc còn nhỏ (Hình: Việt Thanh Nguyễn cung cấp)

Phóng viên nhật báo Người Việt hỏi Việt Thanh Nguyễn anh có bao giờ tự hỏi chính suy nghĩ bản thân về những người thuộc giới đồng tính, đa tính, chuyển giới hay bị gán cho những thành kiến mà cộng đồng này thường gặp phải. Ngay cả suy nghĩ của anh cũng làm cho người khác phải đắn đo. Anh nói, “Tôi nghĩ những người kỳ thị giới tính theo định nghĩa sẽ không tự hỏi chính bản thân họ. Hầu hết mọi người nằm trong quang phổ từ 100% đồng giới tính và 100% không đồng giới tính. Chúng ta nằm đâu đó trong quang phổ này và trong trường hợp của tôi, khoảng 90% không đồng giới. Tôi bằng lòng với điều đó. Ví dụ, 10% có nghĩa tôi nhận ra đàn ông thì quyến rũ nhưng tôi không có cảm giác lôi cuốn. Tôi bằng lòng với nhận định đó và tôi nghĩ điều đó lành mạnh nếu bạn có thể bao dung sự thật là có một tập hợp nhiều màu sắc từ hầu hết nhiều người, nhưng nếu bạn tuyệt đối và căn bản chối bỏ cái khả năng đó thì bạn có thể không nhận ra điều đó, và đó là một vấn đề thật sự.”

Gia đình:  Người Mỹ gốc Việt thì cũng giống như tất cả người khác thôi

“The Refugees” là một quyển sách nhằm kể những chuyện của người Mỹ gốc Việt cho người Mỹ nghe. Nhưng nó có vẻ không nói tới nhiều cho lắm về hôn nhân đa chủng tộc, một đề tài về danh tính hôn nhân thu hút quan tâm của nhiều giới trẻ gốc Việt. Khi hỏi anh nghĩ gì về đòi hỏi của những cuộc hôn nhân khác chủng tộc, những gia đình nhiều thế hệ, và gia đình Việt Nam truyền thống, anh chỉ nói thoáng qua một cách chung chung. Việt Thanh Nguyễn chia sẻ, “Tôi được cha mẹ nuôi dưỡng. Họ tin rằng gia đình Việt Nam và con người Việt nam là hoàn hảo bởi vì họ là người Công Giáo. Họ muốn tôi lấy một cô gái Việt, bởi vì những người phụ nữ Việt là nhất và trong trắng nhất và tất cả. Nhưng những cuộc tiếp xúc của tôi với những người gốc Việt, phụ nữ Việt, và đàn ông Việt thì sự thật là rất xa vời. Người Việt cũng giống như tất cả người khác thôi. Tôi có một chuỗi lý tưởng và đức hạnh dành cho những hành động giới tính mẫu mực của nam giới và nữ giới, của cha và mẹ, của mẹ và con. Nhưng trong thực tế, chúng ta lúc nào cũng phá vỡ những định mức văn hoá đó. Người Việt ngoại tình. Họ đối xử tệ bạc với nhau, với con cái của họ, cùng trên những gì tốt. Cũng có những điều tốt xảy ra nữa.”

Những suy nghĩ kết

Mời độc giả xem phóng sự: Chợ hoa xuân Little Saigon đón Xuân Đinh Dậu 2017

Nhưng mà, Việt Thanh Nguyễn giải thích, “Tôi cố gắng không minh bạch về những điều mà người Việt đã biết rồi vì nếu chúng ta đã biết rồi, chúng ta không cần phải minh bạch. Trong người Việt, chúng ta biết là cha mẹ và con cái chăm sóc lẫn nhau nhiều giai đoạn trong cuộc sống của họ. Điều đó ít khi nào cần phải nói ra. Nếu tôi nên nói lớn ra, thì tôi chắc sẽ phải giải thích cho một người nào đó không phải là Việt Nam và trong tuyển tập truyện ngắn tôi cố gắng không giải thích vì nếu bạn giải thích thì có nghĩa bạn tự động điều chỉnh mình về hướng độc giả không phải người Việt. Trong những câu chuyện này, mối quan hệ giữa những người Việt được những hiểu biết văn hoá thầm kín đưa đẩy. Rất quan trọng đối với tôi để miêu tả và biết rằng những mối quan hệ này là bình thường. Bởi vì trong cộng đồng người Việt, những điều này là bình thường. Chỉ khi nào người nào đó không phải là người Việt gia nhập vào trong hình ảnh thì những mối quan hệ này không có vẻ là bình thường vì người đó có một hiểu biết khác. Và nếu người đó là người da trắng thì tôi là một tác giả có lựa chọn giải thích hoặc không giải thích.”

Những cuộc phỏng vấn với những tác giả tuyệt tác và những cá nhân sâu sắc thường đem đến sự hiểu biết thông suốt và nhiều sức mạnh có tính thúc đẩy. Cuộc nói chuyện của Việt Thanh Nguyễn với tư cách là một người Mỹ gốc Việt về danh tính, văn hoá, kỳ thị chủng tộc, gia đình, và những thành quả cá nhân qua quá trình viết lách thì quả thật là những hiểu biết giúp nâng cao tri thức và thúc đẩy hành động sâu sắc. Một người không thể nào đạt được đến mức đó nếu không có sự hiểu biết sâu sắc về tâm trí của người Mỹ gốc Việt. Có lẽ đó là tại sao anh chọn ma, cả ma sống và ma chết, để làm vai chính trong chương đầu tiên của tuyển tập truyện ngắn “The Refugees.”

Gia Lai: Bắt 3 cán bộ đất đai lừa tiền tỷ

GIA LAI (NV) –  Lợi dụng công việc, cán bộ Văn Phòng Ghi Danh Đất Đai tỉnh Gia Lai đã  làm giả con dấu, giấy chủ quyền đất (còn gọi là sổ đỏ) mang bán để lừa đảo chiếm đoạt tài sản người dân.

Ngày 24 Tháng Giêng, Viện Kiểm Sát tỉnh Gia Lai cho biết, đã phê chuẩn lệnh bắt tạm giam đối với 3 người vốn là nhân viên văn phòng đăng ký đất đai Gia Lai để điều tra vì hành vi làm giả con dấu, tài liệu của cơ quan, tổ chức nhằm lừa đảo.

Theo báo Pháp Luật Sài Gòn, thời gian gần đây, tại Văn Phòng Ghi Danh Đất Đai Gia Lai bị mất 20 phôi Giấy Chứng Nhận Quyền Sử Dụng Đất (sổ đỏ). Cũng trong thời gian này, ông Nguyễn Đức Tuấn (28 tuổi) lợi dụng nhiệm vụ, chức trách được giao đã làm giả 4 sổ đỏ đất tại thành phố Pleiku. Trong số đó, có một lô đất “ảo” tại phường Thắng Lợi, Pleiku, được sang nhượng cho ông Nguyễn Văn Đức, ở phường Chi Lăng, với giá 1.3 tỉ đồng.

Qua xác minh, cơ quan điều tra phát hiện các bìa đỏ trên không có trong hồ sơ lưu trữ, giả chữ ký của phó giám đốc Sở Tài Nguyên và Môi Trường Gia Lai.

Sau khi bắt tạm giam ông Tuấn, Viện Kiểm Sát tỉnh Gia Lai tiếp tục phê chuẩn lệnh bắt tạm giam 2 đồng phạm là ông Vũ Tiến Công (27 tuổi) và ông Trần Lê Nhân Hảo (27 tuổi), cùng là nhân viên Phòng Ghi Danh Đất Đai Gia Lai để mở rộng điều tra. (Tr.N)

Người dân Việt Nam bỏ 22,000 tỉ đồng mua thuốc lá mỗi năm

Nghêu chết hàng trăm tấn, chính quyền đổ cho ‘ông Trời’

THANH HÓA (NV) – Nguyên nhân nghêu chết hàng loạt xảy ra ở biển Thanh Hóa trong Tháng Mười Hai năm 2016 vừa qua là do… ông Trời, không phải bị đầu độc.

Báo Người Lao Động cho biết, ngày 25 Tháng Giêng, Sở Nông Nghiệp Thanh Hóa đã có văn bản gửi ủy ban tỉnh này phúc trình  kết quả kiểm tra, phân tích và xác định nguyên nhân làm nghêu nuôi chết hàng loạt xảy ra hồi  cuối Tháng Mười Hai năm 2016 ở huyện Hậu Lộc.

Theo đó, kết quả quan trắc đột xuất nghêu chết của Trung Tâm Quan Trắc Môi Trường và Bệnh Thủy Sản Miền Bắc, nghêu nuôi chết hàng loạt không phải do dịch bệnh mà do “nghêu nuôi rất gầy do nuôi với mật độ cao, không phát hiện thấy mối liên quan giữa yếu tố môi trường nước nuôi cơ bản, yếu tố độc tố hóa học và tảo độc hại với hiện tượng ngao chết hàng loạt.”

Về điều kiện thời tiết, khí hậu và chế độ thủy triều vùng Hòn Nẹ trong khoảng thời gian trước và sau khi nghêu nuôi chết cho thấy “nhiệt độ không khí tại Thanh Hóa biến động rất lớn. Ban ngày từ 26-30 độ C, nhưng ban đêm xuống chỉ còn từ 10-12 độ C. Đây là những yếu tố ảnh hưởng xấu, gây sốc cho nghêu nuôi.”

Ngoài ra, kết quả phân tích mẫu nghêu thương phẩm thu ngày 8 Tháng Giêng năm 2017 về các chỉ tiêu an toàn thực phẩm của Cục Quản Lý Chất Lượng Nông, Lâm Sản và Thủy Sản cho thấy “không phát hiện độc tố sinh học, thuốc trừ sâu gốc hữu cơ, Trichlorfon trong mẫu nghêu, các kim loại nặng như Pb, Hg, Cd đều trong ngưỡng giới hạn cho phép. Với kết quả này, việc nghêu chết bất thường ở vùng triều nuôi nghêu xã Hải Lộc và Đa Lộc, huyện Hậu Lộc và xã Hoằng Trường, huyện Hoằng Hóa là do yêu tố thiên nhiên gây nên, không phải do con người đầu độc.”

Trước đó, truyền thông Việt Nam đã loan tin, hồi Tháng Mười Hai năm 2016, ở 2 huyện Hậu Lộc và Hoằng Hóa xuất hiện tình trạng nghêu chết hàng loạt bất thường trong bãi nuôi với số lượng cả trăm tấn.

Ba cán bộ đất đai làm giả bìa đỏ lừa tiền tỷ

Nghi ngờ có người cố tình đầu độc nên người dân đã tổ chức mật phục và rạng sáng ngày 31 Tháng Mười Hai năm 2016, họ đã bắt được vợ chồng ông Hoàng Văn Thành đang đổ chất tẩy rửa thủy sản của một cơ sở chế biến hải sản ở xã Ngư Lộc xuống bãi nuôi nghêu, với tiền công 200,000 đồng/chuyến. Việc làm này đã diễn ra từ đầu năm 2016, mỗi tháng từ 7-10 chuyến, mỗi chuyến đổ ra biển từ 10-15 thùng chất thải. (Tr.N)

Phá đường dây buôn lậu 45kg ma túy đá, thu hai khẩu AK

NAM ĐỊNH (NV) – Hai “bà trùm” người Ninh Bình chia nhỏ 45 kg ma túy đá và 30 bánh heroin sau đó bỏ lẫn vào các bao hàng ngụy trang bằng túi du lịch đem đi tiêu thụ.

Ngày 25 Tháng Giêng, công an tỉnh Nam Định đã tổ chức họp báo thông tin vừa triệt phá một đường dây mua bán, vận chuyển trái phép chất ma túy lớn nhất từ trước đến nay ở tỉnh này.

Ông Đặng Văn Sinh, giám đốc công an tỉnh Nam Định cho biết, sau khoảng 8 tháng theo dõi, khoảng 16 giờ 45 ngày 23 Tháng Giêng, công an Nam Định phối hợp với các lực lượng chức năng nhiều nơi đã bắt quả tang bà Nguyễn Thị Quyên (46 tuổi), ở huyện Kim Sơn và bà Đào Thị Lan (38 tuổi), ngụ thị trấn Yên Ninh, huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình, đang vận chuyển trái phép một lượng lớn ma túy qua sông Đáy, xã Nghĩa Sơn, huyện Nghĩa Hưng, giáp với huyện Kim Sơn, tỉnh Ninh Bình.

Theo báo điện tử VNExpress, qua khám xét 2 “bà trùm,” công an phát hiện 45 kg ma túy đá và 30 bánh heroin, được giấu trong một túi bóng đen ngụy trang trong một chiếc túi du lịch. Nhìn qua chẳng khác gì những người đi làm ăn xa đang về quê ăn Tết.

Tiếp tục khám xét nhà bà Quyên, công an thu thu giữ thêm 2 cân tiểu ly cùng nhiều súng đạn, trong đó có 2 khẩu súng AK. (Tr.N)

Người dân Việt Nam bỏ 22,000 tỉ đồng mua thuốc lá mỗi năm

Vietnamese Factories Hum at Full Capacity Despite Trump Snub

Vietnamese clothing maker NhaBe Garment Corp. had a lot riding on the Trans-Pacific Partnership. The supplier to brands such as Calvin Klein, Michael Kors and Kenneth Cole has seen its exports more than doubled since 2011 to $729 million last year — and it increased its factories two-fold to 35, was betting on a big drop in tariffs from Vietnam’s membership in the 12-nation trade pact.

Gia Lai: Ba cán bộ đất đai làm giả bìa đỏ lừa tiền tỷ

Lợi dụng công việc, cán bộ văn phòng ghi danh đất đai tỉnh Gia Lai đã làm giả con dấu và giấy chủ quyền đất mang bán để lừa đảo chiếm đoạt tài sản người dân.

San Jose council unanimously approves banning communist Vietnamese flag

Supporters draped yellow flags of South Vietnam over their shoulders while others joined hands and held back tears, as San Jose became the first Bay Area city to ban the flag of the Socialist Republic of Vietnam on city flagpoles. Councilman Tam Nguyen, who fled communism in his native Vietnam when he was 19 proposed the idea, got emotional when the unanimous vote was cast after a lengthy debate late Tuesday night.

14 người chết vì tuyết lở ở Ý

Các nhân viên cứu hộ tại Ý cho biết, số người chết do vụ lở tuyết đã lên đến 14 người sau khi một trận bão tuyết hồi tuần rồi ập xuống một khách sạn sang trọng trên núi.

Tin mới cập nhật