CẦN THƠ, Việt Nam (NV) – Bắt đầu từ 16 Tháng Ba, con đường cao tốc Cần Thơ-Cà Mau phải tạm đóng trong vòng một tháng để “hoàn thiện các hạng mục còn lại, bảo đảm an toàn cho xe cộ chạy trên tuyến,” Ban Quản Lý Dự Án Mỹ Thuận, chủ đầu tư dự án loan báo.
Điều đáng nói là tuyến cao tốc trọng điểm phía Nam “tạo động lực phát triển kinh tế cho các địa phương miền Tây” này mới vừa được thông xe gần hai tháng, nay đã có văn bản gửi Bộ Xây Dựng xin đóng đường do sụt lún.
Một đoạn cao tốc Cần Thơ-Cà Mau qua xã Vĩnh Viễn, thành phố Cần Thơ, bị sụt lún. (Hình: An Bình/VnExpress)
Theo báo VnExpress, tuyến tốc Cần Thơ-Cà Mau được đưa vào sử dụng hôm 19 Tháng Giêng để “chào mừng đại hội đảng 14.”
Tuy nhiên, sau gần hai tháng khai thác, nhiều đoạn đường tiếp giáp đường dẫn với mố cầu như Đường Gỗ, Cà Dăm, Tư Sang, Kênh Ngang, Năm Khấu, Sáu Châu hay các dốc cầu Xẻo Lợp 1, Nước Đục, Ba Be, Ông Cả, Cái Lớn… trên cao tốc đã bị sụt lún khoảng 4-5 cm, buộc xe cộ phải giảm tốc độ để đi qua an toàn.
Vừa lái xe hơi chở gia đình từ Cà Mau về Cần Thơ sau chuyến du lịch, cô Nguyễn Thanh Hương, 32 tuổi, cho biết nhiều vị trí tiếp giáp mố cầu của tuyến cao tốc Cần Thơ-Cà Mau bị lún sâu, xe cộ chạy qua dễ va gầm, nảy mạnh. Để an toàn, cô phải giảm tốc độ xe xuống dưới 60 km/h khi chạy qua.
Tương tự, anh Nguyễn Văn Hùng, 36 tuổi, mỗi ngày lái xe tải 8 tấn chở rau củ, trái cây từ Cần Thơ đi Cà Mau cũng gặp khó khăn khi qua các khu vực gần cầu trên tuyến cao tốc trên. Mỗi chuyến đi, anh Hùng mất thêm khoảng 20 phút và tốn thêm 4-5 lít dầu so với bình thường.
Theo anh Hùng, tình trạng sụt lún tại các đoạn nối mố cầu xuất hiện khoảng hai tuần nay và ngày càng nhiều.
“Mỗi lần qua đây phải giảm tốc độ, nếu chạy nhanh xe xóc mạnh, hàng hóa dễ xáo trộn, hư hỏng,” anh Hùng nói với báo VnExpress.
Cao tốc Cần Thơ-Cà Mau dài gần 111 km được chia làm hai dự án gồm đoạn Cần Thơ-Hậu Giang (hơn 37 km) và đoạn Hậu Giang-Cà Mau (hơn 73 km), quy mô bốn làn xe, tổng vốn đầu tư hơn 27,500 tỷ đồng (hơn $1 tỷ) giúp rút ngắn thời gian di chuyển từ Cà Mau đến Cần Thơ và Sài Gòn.
Đơn vị thi công cho trải thảm nhựa vuốt độ chênh tại các mố cầu trên đoạn cao tốc Hậu Giang-Cà Mau. (Hình: Chí Quốc/Tuổi Trẻ)
Giải thích với các báo đài về tình trạng trên, Ban Quản Lý Dự Án Mỹ Thuận cho rằng do tuyến cao tốc “đi qua khu vực có nền đất yếu, chủ yếu là bùn sét mềm, khả năng chịu tải thấp.” Đây là hiện tượng đã được dự báo trong hồ sơ thiết kế, không phải bất thường.
Để hạn chế, chủ đầu tư đã yêu cầu các nhà thầu “tăng cường quan trắc lún, theo dõi chặt chẽ diễn biến tại các vị trí đầu cầu, đồng thời thảm bù bê tông nhựa mặt đường để xe cộ chạy qua an toàn.”
Theo đơn vị quản lý, khi nền đất dần ổn định, các vị trí lún cục bộ sẽ “không ảnh hưởng nhiều” đến việc khai thác, bảo đảm tuyến cao tốc vận hành thuận lợi.
Phản ảnh với báo VnExpress, độc giả “kent.androi” cho rằng: “Nên xem lại phẩm chất của tuyến cao tốc này. Mới đưa vào sử dụng hai tháng và rất ít xe lưu thông nhưng thật sự phẩm chất rất tệ.” (Tr.N) [kn]
HƯNG YÊN, Việt Nam (NV) – Sau khi nổ súng bắn chết vợ, dùng dao đâm chết nhân tình của vợ, một ông ở xã Đông Tiền Hải, tỉnh Hưng Yên, lái xe hơi cách hiện trường 20 km rồi tự sát.
Tối 15 Tháng Ba, Công An Tỉnh Hưng Yên loan báo đã phát hiện nghi can Nguyễn Xuân Thăng, 40 tuổi, ở thôn Phụ Thành, xã Đông Tiền Hải, hung thủ bắn chết vợ và người được cho là “nhân tình” của vợ, đã chết trong xe hơi tại khu vực thôn Bắc Dũng, xã Trà Giang, tỉnh Hưng Yên.
Nghi can Ngô Duy Thăng và chiếc xe hơi dùng để bỏ trốn. (Hình: VnExpress)
Báo Tuổi Trẻ dẫn tin điều tra ban đầu cho biết, khoảng 3 giờ 10 phút chiều cùng ngày, nghi can Nguyễn Xuân Thăng đã dùng súng bắn và dao đâm chết vợ mình là cô Nguyễn Thùy Linh, 31 tuổi.
Sau đó, nghi can Thăng lái xe hơi chạy đến nhà anh Vũ Văn Ngọc, 29 tuổi, ở thôn Canh Xuyên, xã Đông Tiền Hải, dùng dao đâm anh này gục tại chỗ rồi lên xe bỏ trốn khỏi hiện trường.
Cú đâm khiến anh Ngọc bị thương nặng. Dù được đưa đi cấp cứu tức thời tại bệnh viện Đa Khoa Tiền Hải nhưng nạn nhân đã không qua khỏi.
Nhận được tin báo, Công An Tỉnh Hưng Yên đến khám nghiệm hiện trường, giảo nghiệm tử thi để điều tra truy bắt hung thủ.
Hiện trường xảy ra vụ án. (Hình: Dân Việt)
Tuy nhiên, đến khoảng 6 giờ 40 phút tối cùng ngày, lực lượng công an phát hiện nghi can Ngô Duy Thăng đã chết trong xe hơi tại khu vực thôn Bắc Dũng, xã Trà Giang, tỉnh Hưng Yên.
“Qua xác minh ban đầu, nguyên nhân vụ việc là do mâu thuẫn tình ái,” Công An Tỉnh Hưng Yên cho hay.
Sự việc đang được Công An Tỉnh Hưng Yên tiếp tục điều tra. (Tr.N) [kn]
ĐÀ NẴNG, Việt Nam (NV) – Một du khách người Trung Quốc bị phát hiện điều khiển Flycam không có giấy phép ở ven Biển Đông, cách phi trường quốc tế Đà Nẵng khoảng 6 km.
Theo báo Dân Trí hôm 16 Tháng Ba, Đồn Biên Phòng Sơn Trà, Đà Nẵng, cho biết đang điều tra người có tên viết tắt là SA, 25 tuổi, quốc tịch Trung Quốc, đã điều khiển Flycam không giấy phép tại khu vực công viên Biển Đông, đường Võ Nguyên Giáp, phường An Hải.
Tang vật là chiếc Flycam hiệu DJI Mavic 3 Pro bị thu giữ. (Hình: Dân Trí)
Khi kiểm tra giấy tờ, ông SA. xuất trình sổ thông hành và thị thực còn hiệu lực nhưng không có giấy phép bay Flycam do cơ quan có thẩm quyền Việt Nam cấp. Tiếp tục kiểm tra dữ liệu trong thiết bị cho thấy, anh ta chưa kịp quay và lưu hình ảnh nào vào máy.
Theo cơ quan hữu trách, ven biển Đà Nẵng nằm gần phi trường quốc tế Đà Nẵng nên việc sử dụng thiết bị bay không người lái (drone) phải được cấp phép.
Thời gian gần đây, khu vực lân cận phi trường Đà Nẵng liên tiếp xuất hiện Flycam bay trái phép. Theo đó, từ ngày 17 đến 24 Tháng Hai, giới hữu trách đã ghi nhận sáu vụ, buộc 83 chuyến bay phải bay chờ, đổi đường cất hạ cánh hoặc chuyển sang phi trường dự bị.
Liên quan đến Flycam, báo VnExpress cho hay chiều 15 Tháng Ba, bốn chuyến bay đến phi trường Cát Bi, Hải Phòng, phải chuyển hướng hạ cánh xuống phi trường dự bị.
Phi trường quốc tế Cát Bi, thành phố Hải Phòng. (Hình: HPH/VnExpress)
Theo đại diện Cục Hàng Không Việt Nam, do lo ngại nguy cơ mất an toàn khi hạ cánh, nhiều chuyến bay như HVN1186, VJC282, HVN1518 và HVN1188… sau khi bay chờ đã buộc phải chuyển hướng hạ cánh xuống phi trường Nội Bài, Hà Nội. Trong khi đó, dưới mặt đất vẫn còn nhiều chuyến chờ bay khiến hoạt động tại phi trường bị gián đoạn.
Cơ quan hữu trách đánh giá, UAV hay drone uy hiếp nghiêm trọng an toàn hàng không. Chỉ cần một vật thể nhỏ xuất hiện bất ngờ gần phi đạo cũng đủ khiến phi công phải hủy tiếp cận, bay vòng chờ hoặc chuyển hướng sang phi trường khác.
Theo quy định hiện hành, hành vi bay flycam không phép trong khu vực cấm có thể bị phạt 30-40 triệu đồng ($1,141 tới $1,521) và tịch thu phương tiện. (Tr.N) [kn]
HOLLYWOOD, California (NV) – Hai bộ phim “One Battle After Another” và “Sinners” thắng lớn tại lễ trao giải Oscar lần thứ 98 hôm Chủ Nhật, 15 Tháng Ba, theo AP.
“One Battle After Another,” phim hài hành động của đạo diễn Paul Thomas Anderson, đoạt một loạt giải, gồm phim hay nhất, giải danh giá nhất trong buổi lễ tại rạp Dolby ở Hollywood.
Dàn diễn viên và đoàn làm phim “One Battle After Another” chụp hình với giải phim hay nhất. (Hình: Richard Harbaugh/The Academy via Getty Images)
Đây là sự tôn vinh được coi là quá trễ đối với Anderson, 55 tuổi, người bắt đầu làm phim năm 18 tuổi và là một trong những đạo diễn điện ảnh nổi tiếng nhất của Mỹ. Trước Chủ Nhật, ông chưa bao giờ đoạt giải Oscar.
Tuy nhiên, “One Battle After Another,” vốn đoạt giải phim hay nhất tại lễ trao giải Quả Cầu Vàng hồi Tháng Giêng và là ứng cử viên sáng giá nhất tại Oscar, đoạt tổng cộng sáu giải, gồm phim hay nhất, đạo diễn xuất sắc nhất và kịch bản chuyển thể hay nhất cho Anderson, tuyển chọn diễn viên hay nhất, và nam diễn viên phụ hay nhất cho Sean Penn.
“Tôi viết bộ phim này cho con cái tôi để xin lỗi về đống bề bộn trong nhà mà chúng ta để lại trên đời – chúng ta đang giao lại cho con cái,” Anderson phát biểu khi nhận giải kịch bản hay nhất. “Nhưng cũng bằng sự động viên rằng con cái chúng ta sẽ là thế hệ mà tôi hy vọng sẽ đem lại cho chúng ta đôi chút lẽ thường và sự đứng đắn.”
Xếp sau “One Battle After Another,” phim kinh dị “Sinners” của đạo diễn Ryan Coogler đoạt bốn giải Oscar, gồm kịch bản gốc hay nhất cho Coogler, nam diễn viên chính xuất sắc nhất cho Michael B. Jordan, đạo diễn hình ảnh xuất sắc nhất cho Autumn Durald Arkapaw, và bản nhạc gốc hay nhất. Bước vào đêm trao giải, “Sinners” lập kỷ lục được đề cử nhiều giải nhất: 16 giải.
Arkapaw, 46 tuổi, là nữ đạo diễn hình ảnh đầu tiên và cũng là người da đen đầu tiên đoạt giải này trong lịch sử Oscar. Trước đó, bà là nữ đạo diễn hình ảnh thứ tư được đề cử giải này.
“Tôi rất muốn tất cả phụ nữ trong phòng này đứng lên,” Arkapaw phát biểu khi nhận giải. “Vì tôi cảm thấy tôi không thể đứng đây nếu không có quý vị.”
Jessie Buckley đoạt giải nữ diễn viên chính xuất sắc nhất cho vai Agnes Shakespeare trong phim “Hamnet” của đạo diễn Chloe Zhao, trở thành tài tử Ireland đầu tiên đoạt giải này.
“Hôm nay là Ngày Lễ Mẹ ở Anh,” Buckley phát biểu trên sân khấu. “Tôi muốn dành tặng giải này cho sự hỗn loạn tuyệt đẹp trong trái tim người mẹ.”
Giải nữ diễn viên phụ xuất sắc nhất thuộc về Amy Madigan cho vai Gladys trong phim “Weapons.” Đây là lần đầu tiên tài tử 75 tuổi này đoạt giải Oscar. (Th.Long) [kn]
WASHINGTON, DC (NV) – Hàng trăm nhân viên Cơ Quan An Ninh Giao Thông Vận Tải (TSA) bỏ việc sau cuối tuần đầu tiên không có lương đầy đủ, giữa lúc chính phủ vẫn đóng cửa một phần, theo CNN.
Hôm Chủ Nhật, 15 Tháng Ba, ông Sean Duffy, bộ trưởng Giao Thông Vận Tải, loan báo 300 nhân viên TSA bỏ việc, và số nhân viên “bỏ ca” tăng gấp đôi so với trước khi chính phủ đóng cửa. Ông Duffy cho hay nhân viên TSA đã mất một kỳ lương một phần và một kỳ lương đầy đủ. Ông cho biết những nhân viên này “không làm được nhiều tiền.”
Nhân viên TSA làm việc tại phi trường Ronald Reagan ở Arlington, Virginia, hôm 9 Tháng Ba. (Hình: Aaron Schwartz/AFP via Getty Images)
Ông Duffy nói tình trạng bế tắc chính trị là nguyên nhân không có ngân sách cho Bộ Nội An (DHS), nơi giám sát TSA.
DHS không được cấp ngân sách từ giữa Tháng Hai tới nay trong bối cảnh phía Dân Chủ và Cộng Hòa ở Quốc Hội tranh cãi với nhau về việc cải tổ cơ quan này. Cuối tuần vừa qua là lần đầu tiên từ đó tới nay nhân viên TSA không nhận được lương đầy đủ.
Ông George Borek, nhân viên TSA ở Atlanta, Georgia, và là người đại diện lao động cho nghiệp đoàn nhân viên liên bang, nói với CNN nhiều người không biết nhân viên TSA hiện đang làm việc không lương vì những cơ quan khác của chính phủ không bị ảnh hưởng trong đợt đóng cửa này.
“Người ta đang kinh hãi. Người ta đang lo sợ. Họ không biết ngày mai ra sao. Rất nhiều người đang cố gắng… họ đang suy sụp tinh thần. Họ đang tự hỏi, ‘Kiếm ăn ở đâu bây giờ?’” ông Borek cho biết.
Từ đầu Tháng Ba tới nay, ngày càng nhiều phi trường ở Mỹ chứng kiến cảnh hàng dài hành khách xếp hàng lâu hơn bình thường để làm thủ tục an ninh vì thiếu nhân viên TSA. Có hành khách phải mất vài tiếng mới xong thủ tục này.
Hôm Chủ Nhật, tổng giám đốc một số hãng hàng không lớn, như American, Delta, Southwest và JetBlue, gửi thư thúc giục Quốc Hội cấp ngân sách cho DHS trở lại và tìm giải pháp nào đó bảo đảm nhân viên hàng không liên bang vẫn được trả lương trong lúc chính phủ đóng cửa.
“Rất khó, nếu không muốn nói là không thể, mua thức ăn, đổ xăng và trả tiền thuê nhà nếu không có lương,” tổng giám đốc những hàng này viết trong thư.
Cuối năm ngoái, vụ chính phủ đóng cửa lâu nhất lịch sử (tổng cộng 43 ngày) kết thúc sau khi số lượng kiểm soát viên không lưu và nhân viên TSA nghỉ làm tăng lên. Lần đóng cửa này, kiểm soát viên không lưu không bị ảnh hưởng. (Th.Long) [kn]
WASHINGTON, DC (NV) – Ông Chris Wright, bộ trưởng Năng Lượng Mỹ, hôm Chủ Nhật, 15 Tháng Ba, cho hay giá xăng “có thể” xuống dưới $3 một gallon từ nay tới Hè, dự đoán “vài tuần nữa,” Mỹ sẽ “loại bỏ xong mối nguy hiểm” mà Iran gây ra cho nguồn cung cấp năng lượng toàn cầu, theo NBC News.
“Ngay lúc này, người Mỹ đang cảm nhận được. Vài tuần nữa, người Mỹ sẽ cảm nhận được,” ông Wright cho biết trong chương trình “Meet the Press” của NBC News về giá xăng tăng giữa lúc Mỹ và Israel đang có chiến tranh với Iran.
Giá xăng tại trạm xăng Exxon ở Washington, DC, hôm 13 Tháng Ba. (Hình: Heather Diehl/Getty Images)
Ông Wright khẳng định một khi cuộc chiến kết thúc, “chúng ta sẽ tiến tới một thế giới dồi dào năng lượng hơn, giá năng lượng rẻ hơn, và ít rủi ro cho lính Mỹ cũng như thương mại ở Trung Đông.”
Tuần qua, giá dầu thô tiếp tục tăng vọt khắp thế giới vì Iran thề tiếp tục chặn Eo Biển Hormuz, nơi 20% lượng dầu thô thế giới được vận chuyển qua lại.
Khi NBC News hỏi eo biển này bây giờ có an toàn cho tàu bè không, ông Wright nói, “Không, không an toàn,” nhưng lưu ý bảo đảm mở lại eo biển này an toàn là “một trong những mục tiêu khi kết thúc cuộc xung đột.”
Trả lời phỏng vấn của NBC News qua điện thoại hôm Thứ Bảy, Tổng Thống Donald Trump bác bỏ nỗi lo về giá xăng ở Mỹ tăng.
“Tôi nghĩ giá xăng sẽ xuống thấp hơn lúc trước. Tôi từng làm giá xăng xuống thấp kỷ lục,” ông Trump tuyên bố.
“Có rất nhiều dầu, khí – rất nhiều, nhưng quý vị biết đó, đang mắc kẹt đôi chút. Không lâu nữa sẽ hết mắc kẹt,” ông thêm.
Theo công ty theo dõi giá xăng GasBuddy, giá xăng trung bình ở Mỹ là $2.94 một gallon hôm 1 Tháng Ba, ngay sau ngày cuộc chiến Iran bùng nổ. Hôm Thứ Bảy, giá xăng trung bình $3.70 một gallon.
Khi NBC News hỏi thẳng liệu giá xăng sẽ xuống dưới $3 một gallon trước mùa du lịch mùa Hè hay không, ông Wright nói, “Có thể như vậy.”
“Trong chiến tranh, không có gì bảo đảm. Bây giờ vẫn hoàn toàn chưa rõ thời gian cụ thể, nhưng tôi nghĩ chắc chắn đó là mục tiêu của chính quyền,” ông Wright cho hay. (Th.Long) [kn]
MELBOURNE, Úc (NV) – Một du học sinh Việt Nam đang học ngành Y khoa tại Đại Học Melbourne, Úc, phải ra hầu tòa sau khi thừa nhận dùng điện thoại quay lén phụ nữ tại nhà vệ sinh công cộng ở Docklands, Melbourne.
Báo VnExpress hôm 16 Tháng Ba dẫn tin từ Australian News và Herald Sun cho hay, hồi cuối tuần trước, Tòa Sơ Thẩm Melbourne, Úc, đã đưa ra xét xử bị cáo Bao Phuc Cao, 23 tuổi, du học sinh Việt Nam, người bị bắt quả tang khi quay lén phụ nữ trong nhà vệ sinh công cộng tại trung tâm mua sắm District Docklands hồi Tháng Hai, 2025, khi đang theo học để trở thành bác sĩ giải phẫu thần kinh tại Đại Học Melbourne.
Bị cáo Bao Phuc Cao rời tòa ở Melbourne hôm 13 Tháng Ba vừa qua. (Hình: Campaspe News/VnExpress)
Theo cáo trạng, bị cáo Cao khi đó chĩa điện thoại qua khe hở bên dưới vách ngăn buồng vệ sinh, khiến nữ nạn nhân hoảng loạn và báo bảo vệ. Sau đó, người này bị khống chế và giao cho cảnh sát.
Khi làm việc với cảnh sát, bị cáo Cao khai rằng mình bước vào nhà vệ sinh nữ vì “không rõ giới tính của bản thân.”
Công tố viên cho biết, trong lúc kiểm tra điện thoại của bị cáo Cao, cảnh sát phát hiện hơn 100 đoạn video quay lén. Tuy nhiên, cơ quan công tố chưa xác định được các đoạn clip ghi hình này liên quan tới một hay nhiều nạn nhân khác nhau.
Bị cáo Cao chính thức nhận tội hôm 5 Tháng Ba. Tuy nhiên, phiên tòa đã tạm hoãn để chờ bản tường trình về mức độ ảnh hưởng đối với nạn nhân. Tài liệu này không được đọc công khai trước tòa, song Chánh Án Michelle Mykytowycz cho biết nạn nhân “chịu tác động tâm lý nghiêm trọng sau sự việc.”
Công tố viên cũng tiết lộ rằng, trước đó bị cáo Cao từng bị xử phạt “cải tạo không giam giữ” hồi Tháng Năm, 2025, vì một hành vi “gần như tương tự” liên quan tới một nạn nhân khác.
Theo tòa án, kể từ thời điểm đó, bị cáo Cao đã chấp hành các yêu cầu được đưa ra, trình diện đúng hạn, đồng thời được yêu cầu tham gia một chương trình giáo dục dành riêng cho người phạm loại tội danh này.
Kết thúc phiên xét xử, tòa tuyên bị cáo Bao Phuc Cao phải chấp hành lệnh thử thách trong 12 tháng nhưng không ghi án tích. Trong thời gian này, anh ta phải “duy trì hạnh kiểm tốt” và tiếp tục thực hiện các yêu cầu “cải tạo tại cộng đồng” đã được tuyên trước đó.
“Nếu không tuân thủ lệnh cải tạo, anh sẽ bị coi là vi phạm. Tùy vào tính chất, tòa có thể hủy các lệnh trước đó và tuyên án lại,” Chánh Án Mykytowycz cảnh báo.
Nữ chánh án cho biết thêm, khi đưa ra phán quyết, tòa đã xem xét việc bị cáo Cao còn trẻ, đã nhận tội và không có gia đình sinh sống tại Úc. Tuy nhiên, bà nhấn mạnh hành vi quay lén trong nhà vệ sinh là “đặc biệt nghiêm trọng” và khẳng định người tố cáo hoàn toàn có quyền được cảm thấy an toàn.
Bị cáo Bao Phuc Cao được hộ tống rời tòa. (Hình: Herald Sun/VnExpress)
Trước làn sóng phản ứng dữ dội, Bộ Nội Vụ Úc xác nhận đang xem xét lại thị thực của bị cáo Cao.
Theo Luật Di Trú của Úc, thị thực sẽ bị hủy bắt buộc nếu người ngoại quốc bị tuyên án từ 12 tháng tù trở lên.
Đại Học Melbourne không xác nhận Bao Phuc Cao còn là sinh viên ngành Y Sinh của trường nữa hay không (vì lý do riêng tư), nhưng cam kết “loại bỏ hành vi sai trái tình dục và hỗ trợ nạn nhân.” Phát ngôn viên của trường nhấn mạnh “an toàn là ưu tiên hàng đầu.” (Tr.N) [kn]
QUẬN CAM, California (NV) – Trong phân khúc xe cạnh tranh SUV cỡ trung, mẫu xe Đại Hàn Hyundai Palisade đã xuất sắc vượt qua các đối thủ Nhật sừng sỏ như Toyota Highlander, Honda Passport để giành giải thưởng “Xe Đáng Mua Nhất Năm 2026” (Best Buy Award) của KBB. Trên trang mạng www.kbb.com có bài phân tích về mẫu xe này.
2026 Hyundai Palisade được thiết kế lại, có bước chuyển mình ngoạn mục từ mức “tốt” lên mức “xuất sắc”. Thiết kế mới của cả ngoại thất và nội thất đều mang tính thẩm mỹ cao, một ưu điểm thường có với các mẫu xe Đại Hàn. Xe còn được bổ sung tùy chọn hệ truyền động hybrid mới hiệu quả; không gian nội thất rộng rãi hơn cùng các tính năng và vật liệu được nâng cấp. Có phiên bản XRT Pro mang phong cách mạnh mẽ, sẵn sàng cho mọi chuyến phiêu lưu.
Hyundai Palisade là mẫu xe SUV cỡ trung đáng mua nhất năm 2026 theo KBB. (Hình: HD/Người Việt)
Hyundai thực sự làm tốt hơn cả mong đợi về thiết kế nội thất. 2026 Hyundai Palisade có không gian đủ rộng rãi cho người lớn, cùng các trang bị tiện nghi sang trọng như một chiếc xe hạng sang. Hàng ghế thứ ba có không gian để chân rộng rãi hơn so với thế hệ trước, việc ra vào cũng khá dễ dàng. Hàng ghế này có cửa sổ lớn hơn, giúp không gian ở khu vực phía sau cùng trở nên thoáng đãng hơn. Trong phiên bản cao cấp nhất – Calligraphy – hành khách ở hàng ghế thứ ba sẽ được hưởng những tiện nghi sang trọng như khả năng trượt và ngả ghế chỉnh điện, có cả tính năng sưởi ghế.
Xe được trang bị công nghệ thông tin giải trí vừa hiện đại vừa dễ thao tác. 2026 Hyundai Palisade có cặp màn hình toàn cảnh (panoramic) được trang bị tiêu chuẩn trên mọi phiên bản, với tính năng kết nối không dây Android Auto và Apple CarPlay. Một số phiên bản cao cấp bao gồm hệ thống âm thanh Bose, camera hành trình tích hợp sẵn.
2026 Hyundai Palisade cho một cảm giác lái thư thái và đáng tin cậy. Xe vận hành êm ái và thoải mái trên những chuyến đi dài, với sự yên tĩnh bên trong cabin. Động cơ V6 tiêu chuẩn, công suất 287 mã lực và hiệu suất vận hành tương đương với thế hệ trước. Trong lúc nhiều mẫu xe cùng phân khúc đang dần chuyển sang sử dụng động cơ tăng áp, những tài xế yêu thích âm thanh mạnh mẽ đầy uy lực đặc trưng của động cơ V6 sẽ hài lòng với Palisade.
KBB đặc biệt khen ngợi phiên bản Hyundai Palisade Hybrid mới. Với công suất mạnh mẽ 329 mã lực, mô-men xoắn 339 lb-ft lớn hơn, khả năng tiết kiệm nhiên liệu tốt hơn (đạt tới 34 dặm/gallon kết hợp).
Mức giá của 2026 Hyundai Palisade tương đồng với các mẫu xe cùng phân khúc, nhưng xe có điều kiện bảo hành dẫn đầu phân khúc, bao gồm gói bảo hành cơ bản 5 năm/60,000 dặm và gói bảo hành hệ thống truyền động 10 năm/100,000 dặm.
Giá MSRP:
SE: $41,035
SEL: $43,540
SEL Convenience: $44,970
SEL Premium: $46,900
Limited: $51,370
XRT PRO: $51,470
Calligraphy: $56,160
Kết hợp mức giá hợp lý, giá trị bán lại cao hơn mức trung bình, điều kiện bảo hành dẫn đầu phân khúc, 2026 Hyundai Palisade thực sự là một lựa chọn có giá trị xuất sắc trong phân khúc SUV cỡ trung. (HD)
TEHRAN, Iran (NV) – Iran bắn khoảng 700 hỏa tiễn và 3,600 chiếc “drone” (máy bay điều khiển từ xa) vào mục tiêu Mỹ và Israel từ khi chiến tranh bùng nổ, phát ngôn viên Vệ Binh Cách Mạng Hồi Giáo (IRGC), lực lượng bán quân sự tinh nhuệ của Iran, tuyên bố hôm Chủ Nhật, 15 Tháng Ba, theo thông báo của IRGC trên Telegram, CNN đưa tin.
Thông báo của IRGC không nói rõ họ bắn số vũ khí đó lúc nào, mục tiêu ở đâu hay thiệt hại ra sao.
Một phụ nữ ngồi giữa căn nhà bị đổ nát của bà ở Tehran, Iran, hôm Chủ Nhật, 15 Tháng Ba, sau hai ngày căn nhà này bị không kích. (Hình: Majid Saeedi/Getty Images)
Cũng hôm Chủ Nhật, thông tấn xã bán chính thức Tasnim của Iran loan báo chiến dịch không kích của Mỹ và Israel từ khi cuộc chiến bắt đầu hôm 28 Tháng Hai tới nay làm hư hại hơn 54,000 căn nhà, cơ sở thương mại và cơ sở y tế.
Theo Tasnim, 29,146 căn nhà ở hàng loạt tỉnh bị hư hại, cùng với 6,851 cơ sở thương mại khắp Iran. Ở tỉnh Tehran, nơi có thủ đô Tehran, 18,180 căn nhà và cơ sở thương mại bị hư hại.
Tổng cộng 236 cơ sở y tế, như bệnh viện và tiệm thuốc tây, bị hư hại, theo Tasnim.
Cùng ngày, phát ngôn viên chính phủ Iran xác nhận chiến dịch không kích của Mỹ và Israel làm hư hại hơn 42,000 cơ sở dân sự khắp đất nước, gồm nhà cửa, trường học, bệnh viện, và làm hàng trăm người chết, hàng ngàn người bị thương, theo đài Al Jazeera.
Bộ Y Tế Iran công bố hơn 1,200 dân thường thiệt mạng và trên 10,000 người bị thương trong chiến dịch của Mỹ và Israel, theo đài NPR hôm Thứ Bảy. (Th.Long) [kn]
WASHINGTON, DC (NV) – Giá dầu thô ở Mỹ vượt $100 một thùng vào chiều Chủ Nhật, 15 Tháng Ba, giữa lúc chính quyền Tổng Thống Donald Trump dự định sẽ không kích cơ sở xuất cảng dầu chính trên đảo Kharg của Iran, theo CNBC.
Tính tới 6 giờ 15 phút chiều Chủ Nhật, giá dầu thô WTI, giá dầu tiêu chuẩn ở Mỹ, tăng 2.64% lên $101.32 một thùng. Giá dầu Brent, giá dầu tiêu chuẩn thế giới, tăng 2.94% lên $106.17 một thùng.
Máy bơm dầu đang hoạt động tại mỏ dầu ở Gillett, Texas, hôm 11 Tháng Ba. (Hình minh họa: Brandon Bell/Getty Images)
Hôm Thứ Sáu, Tổng Thống Trump ra lệnh không kích cơ sở quân sự Iran trên đảo Kharg. Ông cho hay cuộc không kích đó không nhắm vào cơ sở hạ tầng dầu mỏ. Nhưng ông cảnh cáo Mỹ sẽ cân nhắc tấn công cơ sở xuất cảng dầu chính trên hòn đảo này nếu Iran tiếp tục tấn công tàu dầu ở Eo Biển Hormuz, nơi 20% lượng dầu thô thế giới được vận chuyển qua lại.
Ngay trong tuần này, Tòa Bạch Ốc dự định công bố hàng loạt quốc gia đồng ý giúp hộ tống tàu dầu đi qua Hormuz, giới chức chính Mỹ nói với báo Wall Street Journal. Tuy nhiên, họ đang bàn xem nên làm như vậy trước hay sau khi chiến tranh kết thúc, theo những giới chức này.
Ông Mike Waltz, đại sứ Mỹ tại Liên Hiệp Quốc, nhắc lại lời đe dọa của Tổng Thống Trump là sẽ tấn công cơ sở hạ tầng dầu mỏ trên đảo Kharg. Khoảng 90% lượng dầu xuất cảng của Iran xuất phát từ hòn đảo này, theo ngân hàng JPMorgan. Trước khi chiến tranh bùng nổ hôm 28 Tháng Hai, Iran sản xuất khoảng 3.2 triệu thùng dầu một ngày trong tháng đó, theo dữ liệu Tổ Chức Quốc Gia Xuất Cảng Dầu (OPEC).
Giá dầu đang tăng bất chấp hơn 30 quốc gia hứa rút tổng cộng 400 triệu thùng dầu dự trữ – nhiều nhất từ trước tới nay – để giải quyết tình trạng nguồn cung cấp dầu bị gián đoạn do cuộc chiến Iran. Mỹ sẽ rút 172 triệu thùng trong Kho Dầu Chiến Lược.
Nhiều quốc gia ở Á Châu sẽ bắt đầu xả kho dầu dự trữ ngay lập tức, Cơ Quan Năng Lượng Quốc Tế ở Paris, Pháp, cho hay hôm Chủ Nhật. Một loạt quốc gia ở Mỹ Châu và Âu Châu sẽ bắt đầu xả kho dầu dự trữ khoảng cuối Tháng Ba.
Tuy nhiên, hôm Chủ Nhật, ông Chris Wright, bộ trưởng Năng Lượng Mỹ, lưu ý không có gì bảo đảm giá dầu sẽ giảm trong mấy tuần tới.
“Trong chiến tranh, không có gì bảo đảm,” ông Wright nói với ABC News. “Tôi có thể bảo đảm tình hình sẽ xấu đi nghiêm trọng nếu không có chiến dịch quân sự để chặt đứt răng nanh của chính quyền Iran.”
Trong khi đó, giá xăng ở Mỹ cũng tăng. Hôm Chủ Nhật, giá xăng trung bình loại thường lên $3.70 một gallon, theo Hiệp Hội Xe Hơi Hoa Kỳ (AAA), tăng 24% kể từ khi chiến tranh xảy ra. (Th.Long) [kn]
WASHINGTON, DC (NV) – Phía Dân Chủ Thượng Viện soạn nghị quyết ngăn chặn Mỹ gây chiến với Cuba nếu Quốc Hội chưa cho phép, giữa lúc Tổng Thống Donald Trump đe dọa giành “quyền kiểm soát” đảo quốc này, theo The Hill hôm Thứ Sáu, 13 Tháng Ba.
Hôm Thứ Năm, ba thượng nghị sĩ Dân Chủ, gồm ông Tim Kaine của Virginia, ông Ruben Gallego của Arizona, và ông Adam Schiff của California, soạn nghị quyết quyền tuyên chiến. Nghị quyết này có thể được đưa ra bỏ phiếu cuối Tháng Ba.
Người dân đi lại trong khu Guinera ở Havana, Cuba, hôm 13 Tháng Ba. (Hình: Yamil Lage/AFP via Getty Images)
Phía Dân Chủ Thượng Viện soạn nghị quyết này trong bối cảnh Tổng Thống Trump tuyên bố có thể Mỹ sẽ giành “quyền kiểm soát thân thiện” hoặc “không thân thiện” đối với Cuba. Ông Trump cảnh cáo chế độ Cộng Sản ở Cuba sắp sụp đổ dưới áp lực của Mỹ.
“Theo Hiến Pháp, chỉ Quốc Hội có quyền tuyên chiến, nhưng [ông Trump] làm như thể quân đội Mỹ là cấm vệ quân, ra lệnh tấn công ở Caribbean, Venezuela, và Iran mà chưa được Quốc Hội cho phép, mà cũng không giải thích với người dân Mỹ việc ông làm,” ông Kaine nói với The Hill. “Chúng ta không nên gây nguy hiểm cho tính mạng con cái chúng ta vì ý nghĩ bốc đồng của bất cứ ai.”
Phía Dân Chủ ở Quốc Hội liên tục dùng nghị quyết quyền tuyên chiến để cố gắng hạn chế hoặc rút ngắn chiến dịch tấn công của Tổng Thống Trump ở những quốc gia như Venezuela và Iran. Tới nay, nhìn chung, phía Cộng Hòa ủng hộ quyết định của ông Trump, nên không có nghị quyết nào được thông qua.
Trong tuần qua, Tổng Thống Trump cho hay Ngoại Trưởng Marco Rubio đang đàm phán với giới lãnh đạo Cuba giữa lúc đảo quốc này đang chìm vào khủng hoảng năng lượng do bị Mỹ cấm vận.
Hôm Thứ Sáu, ông Manuel Diaz-Canel, chủ tịch Cuba, xác nhận chính phủ nước này đang đàm phán với chính quyền Tổng Thống Trump để giải quyết “điểm bất đồng giữa hai bên” và tìm ra “lĩnh vực hợp tác.”
Từ Tháng Giêng tới nay, Tổng Thống Trump chặn tất cả nguồn cung cấp nhiên liệu cho Cuba, đặc biệt từ Venezuela sau khi lật đổ cựu Tổng Thống Nicolas Maduro bằng chiến dịch quân sự bất ngờ. Ông Maduro hiện đang bị xét xử ở Mỹ tội buôn lậu ma túy.
Việc Tổng Thống Trump dùng chiến dịch quân sự để truất phế nhà lãnh đạo ngoại quốc, cộng với lời lẽ đe dọa Cuba, làm người ta lo ngại có thể đảo quốc này trở thành mục tiêu kế tiếp của ông – đặc biệt trong bối cảnh mối quan hệ giữa Mỹ với Cuba căng thẳng hàng chục năm nay. (Th.Long) [kn]
MOSCOW, Nga (NV) – Nga hôm Thứ Sáu, 13 Tháng Ba, tuyên bố bà Nina Khrushcheva, cháu cố của ông Nikita Khrushchev, là “đặc vụ ngoại quốc,” ý nói làm gián điệp chống Nga, theo Reuters.
Bà Khrushcheva, 62 tuổi, hiện đang làm giáo sư đại học The New School ở New York và vẫn tiếp tục về Nga nghiên cứu từ khi nước này xâm lăng Ukraine năm 2022 tới nay.
Ông Nikita Khrushchev (trái), vợ ông, bà Nina Petrovna Khrushcheva, và Tổng Thống Dwight D. Eisenhower (giữa) của Mỹ ngồi trên xe hơi tới Washington, DC, ngày 15 Tháng Chín, 1959. (Hình minh họa: Gilloon Photo/AFP via Getty Images)
Ông Khrushchev lãnh đạo Liên Xô từ năm 1953 tới 1964 thì bị Bộ Chính Trị truất phế.
Bà Khrushcheva cho Reuters hay bà không ngạc nhiên bị Nga đưa vào danh sách “đặc vụ ngoại quốc.” Tính tới Thứ Sáu, danh sách này gồm 1,164 cái tên, từ chính trị gia, ký giả, nghệ sĩ tới tổ chức bất vụ lợi và tổ chức truyền thông.
“Sớm muộn gì họ cũng làm như vậy,” bà nói, lưu ý bà chưa biết điều này sẽ có tác động như thế nào vì còn quá sớm.
“Chắc chắn có sự mỉa mai về lịch sử nhưng không có gì bất ngờ. Stalin mà lên thì Khrushchev xuống,” bà cho biết thêm.
Ý bà Khrushcheva muốn nói tới danh tiếng nhà độc tài Josef Stalin thời Liên Xô hiện đang nổi lên lại ở Nga. Trong bài diễn văn nổi tiếng tại đại hội Đảng Cộng Sản năm 1956, ông Khrushchev từng lên án chế độ cai trị như khủng bố của ông Stalin.
Tháng trước, Nga kỷ niệm 70 năm ông Khrushchev đọc bài diễn văn đó, khiến dư luận nước này lại bàn tán về di sản của cả ông lẫn ông Stalin.
Ông Khrushchev là nhà lãnh đạo Liên Xô chấp nhận giao bán đảo Crimea cho Ukraine năm 1954. Nhưng năm 2014, ông Vladimir Putin, tổng thống Nga, xua quân qua chiếm lại bán đảo này rồi sáp nhập vào Nga.
Ông Khrushchev cũng nổi tiếng là nhân vật đối đầu với Tổng Thống John F. Kennedy của Mỹ trong Cuộc Khủng Hoảng Hỏa Tiễn Cuba năm 1962, năm thế giới đứng bên bờ vực chiến tranh nguyên tử.
Thông tấn xã TASS của Nga dẫn lời Bộ Tư Pháp nước này cho hay bà Khrushcheva phát tán thông tin sai sự thật về chính sách Nga và phản đối “chiến dịch quân sự đặc biệt” của nước này ở Ukraine. (Nga gọi cuộc xâm lăng Ukraine của họ là “chiến dịch quân sự đặc biệt.”)
Người bị Nga coi là “đặc vụ ngoại quốc” thường phải chịu thủ tục quan liêu nặng nề và bị hạn chế lợi tức ở Nga. Họ còn phải để nhãn “đặc vụ ngoại quốc” lên bài đăng trên mạng xã hội hoặc bất cứ thứ gì khác mà họ đăng.
Có người coi việc bị Nga gán là “đặc vụ ngoại quốc” là huân chương danh dự, nhưng có người cho hay đây là gánh nặng ảnh hưởng tới công việc vì khiến người khác tránh làm việc với họ. (Th.Long) [kn]
Giới chức California dù giảm nhẹ mức độ rủi ro việc Iran có thể tấn công bằng máy bay không người lái (drone) nhưng đồng thời chính quyền vẫn thận trọng nói rằng họ tiếp tục theo dõi các mối đe dọa mà FBI cảnh báo…
Một loại máy bay không người lái (drone) của Iran. (Hình minh họa: Majid Saeedi/Getty Images)
Thời của drone
Liệu Iran có thể tấn công nước Mỹ bằng drone? Từ khi chiến cuộc Trung Đông bùng nổ, Iran đã tung ra ào ạt drone Shahed và phá hoại khắp Vùng Vịnh. Đây là dòng drone được thiết kế bởi Trung Tâm Nghiên Cứu Công Nghiệp Hàng Không Shahed – công ty Iran có liên hệ trực tiếp với Lực Lượng Vệ Binh Cách Mạng Hồi Giáo (IRGC). Shahed có thể mang theo 50 kg thuốc nổ. So với hỏa tiễn đạn đạo, Shahed rẻ hơn rất nhiều, chỉ khoảng $20,000 đến $50,000/chiếc.
Theo Stacie Pettyjohn, giám đốc chương trình quốc phòng thuộc tổ chức nghiên cứu độc lập “Center for a New American Security,” phiên bản tầm xa Shahed-136 có thể bay đến 1,200 dặm (tương đương 1,900 km – tức hơn chiều dài từ Bắc xuống Nam Việt Nam, khoảng 1,650 km theo đường chim bay).
Tầm bay này không thể lọt vào bờ Tây nước Mỹ. Do vậy, để đánh phá Mỹ bằng drone, Iran phải dùng tàu áp sát bờ, mà muốn như vậy, tàu Iran phải vượt qua mạng lưới dày đặc các căn cứ quân sự Mỹ trên toàn thế giới. Đó là phương án không khả thi. ABC News cho biết tình báo Mỹ lo ngại rằng vũ khí drone Iran có thể “ém” sẵn ở đâu đó, trên đất liền hoặc trên biển. Chẳng phải tự nhiên mà FBI đưa ra một cảnh báo thoạt nghe tưởng như chuyện “hoang đường”…
Ngày 1 Tháng Sáu, 2025, Ukraine thực hiện một cuộc tấn công chấn động thế giới, khi họ dùng drone phá hoại một lúc đến năm căn cứ Không Quân nằm trên lãnh thổ Nga. Hơn 100 drone – được bí mật đưa vào Nga trong những cabin gỗ đặt trên các xe tải do những tài xế Nga không hề hay biết điều khiển – đã phá hủy hàng loạt oanh tạc cơ đang đậu trên đường băng, trong đó có cả căn cứ Belaya ở Siberia, cách Kyiv khoảng 3,000 dặm (hơn 4,800 km).
Đợt tấn công choáng váng Kremlin của Ukraine đã loại khỏi vòng chiến khoảng một phần ba oanh tạc cơ tầm xa của Nga và gây thiệt hại khoảng $7 tỷ. Chiến dịch mang mật danh “Spiderweb” được xem là một trong những đòn tấn công táo bạo và ngoạn mục nhất kể từ khi cuộc chiến Ukraine bùng nổ và nó đáng lưu vào quân sử chiến tranh đương đại. Chẳng ai có thể nghĩ Ukraine có thể thực hiện một chiến dịch với mức độ phá hoại nặng nề sâu trong lòng nước Nga như thế. Với Mỹ, đó cũng là một cảnh báo rõ ràng rằng trong mô hình chiến tranh bất đối xứng ngày nay, bất kỳ bất ngờ nào cũng có thể xảy ra và bất kỳ mối đe dọa tiềm tàng nào cũng không nên xem nhẹ.
Chỉ sau năm năm kể từ khi cuộc chiến Ukraine bùng nổ năm 2022, drone và chiến thuật sử dụng drone đã phát triển đến mức ngoài sức tưởng tượng. Chiến trường Ukraine cho thấy mức độ sát thương khủng khiếp của loại vũ khí này. Theo ước tính của Ukraine, drone gây ra đến 70% tổng số thương vong trên chiến trường.
Chiến trường Ukraine cũng trở thành “phòng thí nghiệm” cho sự phát triển ào ạt các hệ thống máy bay không người lái (unmanned aircraft systems – UAS), từ việc chế tạo drone sử dụng cáp quang có thể bay hàng dặm mà không bị gây nhiễu vô tuyến; thế hệ drone tấn công tầm xa ngày càng chính xác khi đánh vào hạ tầng năng lượng hay các mục tiêu dân sự; đến việc sản xuất hàng loạt drone FPV (first-person-view) – loại drone được điều khiển theo góc nhìn người lái, có nghĩa người điều khiển thấy hình ảnh trực tiếp từ camera gắn trên drone, y hệt như đang “ngồi trong buồng lái” của nó. Với drone FPV, người điều khiển có thể lái thiết bị mang thuốc nổ bay thẳng vào cửa tháp pháo của xe tăng.
Một bài báo cuối năm 2025 trên Foreign Affairs (“How to Secure the Sky”) cho biết, Ukraine, chỉ sau bốn năm và bắt đầu từ con số không, giờ có thể sản xuất khoảng bốn triệu drone mỗi năm. Con số đó có thể chưa chính xác. Doanh số drone của Ukraine năm 2026 dự kiến lên đến bảy triệu chiếc – nhiều hơn tổng sản lượng của toàn bộ các nước NATO cộng lại và chắc chắn cũng nhiều hơn Nga (khoảng hai triệu chiếc mỗi năm).
Nguy cơ drone đe dọa Mỹ như thế nào?
Tại Mỹ, drone xuất hiện ngày càng nhiều. Theo Cơ Quan Hàng Không Liên Bang (FAA), hiện có hơn 800,000 người có giấy phép đăng ký sử dụng drone. Số drone thực tế chắc chắn cao hơn, vì nhiều người chơi drone nhỏ không cần đăng ký và một người đăng ký có thể vận hành nhiều thiết bị.
Chính quyền Biden lẫn Trump đều có những bước cụ thể nhằm bảo vệ nước Mỹ trước mối đe dọa drone, từ việc xác định trách nhiệm các cơ quan liên bang, cấm drone ở một số địa điểm nhạy cảm và các sự kiện đặc biệt, đến việc đầu tư vào công nghệ chống drone. Tuy nhiên, giới quan sát cho rằng Mỹ vẫn chưa theo kịp tốc độ tăng dần của mối đe dọa.
Nhiều lỗ hổng vẫn tồn tại. Hệ thống nhận diện và kiểm soát drone trong không phận Mỹ còn yếu; ngân sách dành cho các hệ thống chống drone tiên tiến để bảo vệ hạ tầng quan trọng và các sự kiện đông người còn hạn chế; và chuỗi cung ứng drone của Mỹ vẫn phụ thuộc vào Trung Quốc. Nói cách khác, Mỹ chưa có một hệ thống phòng thủ drone toàn diện.
Nhiều vụ bí ẩn đã xảy ra. Tháng Mười Hai, 2023, Căn Cứ Không Quân Langley ở Virginia bị drone lạ bay qua bay lại suốt 17 đêm, buộc quân đội phải tạm dời chỗ các chiến đấu cơ F-22 Raptor và đình chỉ hoạt động huấn luyện. Nhân chứng thuật rằng có những đội hình drone nối đuôi dài 20 feet (hơn 6m) và bay với vận tốc 100 dặm/giờ. Thế nhưng sau nhiều tuần điều tra, FBI, Ngũ Giác Đài và NASA vẫn không xác định được ai đứng sau (“Mystery Drones Swarmed a U.S. Military Base for 17 Days. The Pentagon Is Stumped”/Wall Street Journal). Năm sau, 2024, hơn 350 vụ drone xâm nhập lại được phát hiện tại 100 cơ sở quân sự khác nhau ở Mỹ.
Tháng Mười Hai, 2024, loạt báo cáo nhìn thấy drone ở New Jersey đã gây ra cơn sốt truyền thông. Thống đốc tiểu bang cho biết chỉ trong một đêm đã có gần 50 lần phát hiện drone, buộc FAA phải áp đặt hạn chế bay quanh các cơ sở hạ tầng trọng yếu. Một lần nữa, giới chức vẫn không xác định được nguồn gốc “drone lạ,” thậm chí không thể xác nhận chắc chắn các vụ chứng kiến có thực hay không.
Chỉ riêng quý đầu năm 2025, FAA đã ghi nhận 411 vụ xâm nhập trái phép của drone tại các phi trường, tăng hơn 25% so với cùng kỳ 2024. Tất cả đang đặt ra câu hỏi quan trọng rằng, làm sao xác định ai đứng sau các hệ thống bay không người lái không rõ nguồn gốc, và quan trọng không kém, cơ quan nào thực sự chịu trách nhiệm xử lý những tình huống đó?
Không phải là mối đe dọa lý thuyết
Với thế giới ngày nay, drone dễ tiếp cận hơn bao giờ hết, từ những kẻ hành động đơn lẻ, các tổ chức tội phạm, cho đến các quốc gia thù địch. Trong tay cá nhân, những chiếc drone giá rẻ có thể trở thành công cụ khủng bố. Tháng Bảy, 2024, Thomas Crooks đã dùng drone khảo sát khu vực tổ chức cuộc vận động tranh cử ở Butler (Pennsylvania) trước khi nổ súng mưu sát ứng cử viên Donald Trump.
Ở cấp độ quốc gia, drone có thể dùng để gây rối loạn kinh tế. Tại châu Âu, nhiều cuộc tấn công gần đây – mà giới chức Châu Âu cho rằng tình báo Nga thực hiện – đã gây gián đoạn hoạt động hàng không. Tháng Chín, 2025, loạt hoạt động drone bất thường đã khiến phi trường Copenhagen và Oslo tạm đóng cửa. Tháng sau, sự cố tương tự gần phi trường Munich cũng làm gián đoạn chuyến bay của hơn 3,000 hành khách.
Năm 2022, chính quyền Biden công bố kế hoạch liên quan phòng thủ drone nhưng không thực hiện trên diện rộng, trong đó có việc lập cơ sở dữ liệu quốc gia để theo dõi các sự cố, đào tạo người điều khiển chống drone, huy động lực lượng thực thi pháp luật tiểu bang và địa phương tham gia hoạt động chống drone, đầu tư vào công nghệ mới và thông qua luật để làm rõ cơ quan nào chịu trách nhiệm về việc gì.
Tháng Sáu, 2025, chính quyền Trump ban hành sắc lệnh hành pháp “Khôi phục chủ quyền không phận Mỹ” (“Restoring American Airspace Sovereignty”), yêu cầu FAA thắt chặt các quy định về drone tại những địa điểm nhạy cảm, mở rộng quyền hạn và kinh phí thực thi pháp luật để chống lại hoạt động drone trái phép.
FAA cũng đưa ra Quy Tắc Nhận Dạng Từ Xa (Remote ID Rule), có hiệu lực vào Tháng Ba, 2024, yêu cầu người có giấy phép chỉ có thể sử dụng drone khi nó có “bảng số kỹ thuật số” (“digital license plate”) – tức phát sóng thông tin nhận dạng và vị trí. Tuy nhiên, việc tuân thủ diễn ra chậm và việc thực thi còn kém. Báo cáo của Văn Phòng Trách Nhiệm Giải Trình Chính Phủ (GAO) cho thấy trong nhiều trường hợp, các cơ quan thực thi pháp luật cấp tiểu bang và địa phương thậm chí không biết về quy định “Remote ID.”
Thực tế cho thấy chẳng có quốc gia nào trên thế giới thực sự an toàn. Nước Nga hiểu rõ điều này hơn ai hết. Mỹ cũng vậy. Vụ 9/11 mãi mãi là sự kiện không bao giờ được phép quên đối với bất kỳ chính quyền nào ở bất kỳ thời nào ở Mỹ.
Trong bối cảnh Mỹ lại đang gây thù chuốc oán với thế giới Hồi Giáo, mối đe dọa từ drone không còn là vấn đề mang tính lý thuyết. Nhiều sự kiện lớn đang đến gần, từ World Cup 2026 được tổ chức tại 11 thành phố Mỹ đến lễ kỷ niệm 250 năm độc lập vào Tháng Bảy. Chưa kể Olympic Los Angeles 2028. Đó là những mục tiêu hấp dẫn đối với khủng bố hoặc các cá nhân cực đoan. Trong khi đó, FBI cho biết họ chỉ có thể bảo vệ 0.05% trong hơn 240,000 sự kiện mà họ đủ điều kiện giám sát. [kn]
Hôm 15 Tháng Ba, 2026, dân chúng Việt Nam phải đi bầu đại biểu Quốc Hội (ĐBQH) và đại biểu hội đồng nhân dân (HĐND) nơi họ cư ngụ.
Một địa điểm bầu cử ở Sài Gòn, sáng 15 Tháng Ba, 2026. (Hình: Báo Tuổi Trẻ)
Về lý thuyết ĐBQH và đại biểu HĐND là những cá nhân được dân chúng lựa chọn để đại diện cho ý chí và nguyện vọng của họ trong việc quản trị quốc gia và địa phương nơi họ sinh sống.
Những cá nhân được dân chúng chọn làm người đại diện cho họ phải bám sát ý chí và nguyện vọng của cử tri trong việc soạn thảo, bỏ phiếu thông qua các quy phạm pháp luật, đưa ra những quyết định quan trọng trong việc định hình chính sách (chẳng hạn sử dụng công quỹ thế nào, chi bao nhiêu, cho chuyện gì,…), giám sát hoạt động của hệ thống công quyền và báo cáo cặn kẽ với cử tri, nghe thêm ý kiến của cử tri để bảo đảm hoàn thành nghĩa vụ của một dân cử, nếu không, họ sẽ bị cử tri bãi nhiệm ngay trong nhiệm kỳ đó hoặc loại bỏ ở nhiệm kỳ sau.
Để dễ hình dung, có thể xem các ĐBQH và đại biểu HĐND là một bên trong hợp đồng với xã hội và phải chu toàn những nghĩa vụ như vừa đề cập. Tuy nhiên dựa trên các quy định và thực tế hoạt động của các ĐBQH và đại biểu HĐND cũng như các cơ quan dân cử tại Việt Nam, có thể thấy, bầu cử chỉ là hoạt động nhằm hợp thức vai trò giới chủ của dân.
Cứ vào Internet, xem những hướng dẫn, nhắc nhở của hệ thống công quyền và hệ thống truyền thông chính thức về cuộc bầu cử vừa diễn ra, tự nhiên sẽ tìm được đầy đủ bằng chứng. Cụ thể: Việt Nam xác định bầu cử là nghĩa vụ. Cử tri bị buộc phải chọn ứng cử viên (ƯCV) trong “danh sách chính thức,” không được bỏ phiếu trắng, không được loại tất cả ƯCV đã được chọn trước, không được tự giới thiệu người họ muốn.
***
Giống như các quốc gia khác, Hiến Pháp Việt Nam xác định, công dân tự do lựa chọn người đại diện họ. Đó cũng là lý do công dân các xứ khác tự do trong việc bỏ phiếu trắng (không chọn ai), gạch bỏ hết những ứng cử viên có tên trên phiếu bầu hoặc viết thêm tên người mà họ thích và muốn người đó đại diện cho họ (write-in). Việc buộc cử tri phải chọn ƯCV đã được chọn trước chính là hạn chế quyền tự do lựa chọn người mà cử tri thật sự tin cậy. Làm sao “quyền lực thuộc về nhân dân” trở thành hiện thực như hiến định khi nhân dân phải lựa chọn trong khuôn khổ đã được giới cầm quyền định sẵn? Khi dân chúng không thể tự do bày tỏ suy nghĩ của họ về các ƯCV qua là phiếu của họ thì lấy gì để tin tỷ lệ tín nhiệm là khả tín?
Không cần phải nhìn sang Âu Mỹ, cứ hỏi những người gốc Việt đang sống ở các quốc gia thuộc khu vực Đông Nam Á như Thái Lan, Philippines, Indonesia,… là có thể thấy sự khác biệt giữa chọn đại diện để thực thi dân chủ và hợp thức hóa vai trò giới chủ của dân. Ở Thái Lan, các phiếu bầu luôn có ô “No Vote” (không chọn ai). Nếu tỷ lệ “No Vote” ở khu vực bầu cử nào đó cao hơn tỷ lệ ƯCV dẫn đầu đạt được thì phải tổ chức bầu cử lại, các ƯCV có thể bị cấm tái tranh cử và điều này được xem như một kiểu loại bỏ ƯCV mà cử tri xem là bất xứng. Ở Philippines và Indonesia, tỷ lệ phiếu trắng và phiếu gạch chéo (loại bỏ toàn bộ ứng cử viên) được xem là yếu tố quyết định thành bại của cuộc bầu cử bởi đó chính là nhận định của cử tri về chất lượng ƯCV.
Ở khu vực Đông Á, cử tri Nhật có quyền viết thêm tên ƯCV lên phiếu bầu. Cử tri Nam Hàn, Đài Loan thì có thể chọn vô số ƯCV tự ứng cử chứ không phải ƯCV đã qua… “hiệp thương” (độc quyền đề cử). Nhờ cái gọi là “hiệp thương,” ƯCV này không cần thuyết phục cử tri rằng họ xứng đáng hơn ƯCV khác, các ƯCV cũng không cần cạnh tranh, thậm chí không thèm bận tâm đến chuyện cử tri nghĩ về họ như thế nào. Xét về bản chất, “hiệp thương” là ép chọn, thủ tiêu cả tự do lựa chọn lẫn tự do ứng cử. Gọi đó là dân chủ có khác gì nói lấy được?
***
Do tôn trọng “tự do lựa chọn,” rất nhiều quốc gia không ép buộc công dân đi bầu, không xem bầu cử là “nghĩa vụ.” Chỉ có khoảng 20 quốc gia xác định bầu cử là nghĩa vụ. Ở châu Âu có Bỉ, Luxembourg,… Châu Mỹ có Argentina, Brazil, Châu Úc có Úc, Châu Á có Singapore,… Tại những quốc gia xem bầu cử là nghĩa vụ, không đi bầu có thể bị phạt tiền, bị gạch tên khỏi danh sách cử tri, không thể tham gia những cuộc bầu cử trong tương lai. Có một số lý do khiến những quốc gia vừa kể xác định bầu cử là nghĩa vụ: Thứ nhất là để công dân không thờ ơ với chính trị. Thứ hai là buộc chính khách phải quan tâm đến tất cả các tầng lớp trong xã hội, lơ là người nghèo, người ít học có thể thất cử.
Tuy nhiên khác với Việt Nam, tại những quốc gia ấy, song hành với nghĩa vụ là nhiều quyền liên quan đến bầu cử. Ví dụ quyền tự ứng cử được tôn trọng một cách tuyệt đối, không ai, nơi nào có quyền sàng lọc ƯCV, cũng vì vậy ƯCV hết sức đa dạng,. Đồng thời quyền tự do lựa chọn của cử tri cũng được tôn trọng một cách tuyệt đối, cử tri có quyền bỏ phiếu trắng, có quyền gạch chéo, từ chối chọn tất cả ƯCV có tên trên phiếu bầu. Tại sao cử tri ở Việt Nam chỉ có “nghĩa vụ” mà không có những quyền vốn cũng đã được hiến định này?
Nếu những quốc gia theo mô hình “tổng thống chế” như Mỹ, Nam Hàn, Indonesia, Philippines,… không cho phép tổng thống, thủ tướng, các bộ trưởng kiêm nhiệm vai trò ĐBQH để bảo vệ nguyên tắc “kiểm soát và đối trọng” (checks and balances) giữa hành pháp (chính phủ) với lập pháp (quốc hội) thì những quốc gia theo mô hình đại nghị như Anh, Úc, Nhật, Thái,… chấp nhận kiêm nhiệm.
Thế nhưng khác với Việt Nam, sự hiện diện của các viên chức hành pháp trong cơ quan lập pháp ở những quốc gia vừa kể là để giải trình trực tiếp khi bị chất vấn và có thể bị bãi nhiệm ngay lập tức nếu giải trình ngớ ngẩn. Khi nào thì các thành viên trong chính phủ Việt Nam kiêm nhiệm ĐBQH sẽ xem việc bảo vệ lợi ích cử tri quan trọng hơn bảo vệ chính sách? Khi nào thì tại nghị trường, các ĐBQH bình thường bình đẳng với các cá nhân vừa là thành viên trong nội các, vừa là ĐBQH để chất vấn, truy cứu đến cùng về trách nhiệm đối với những chính sách khiến nhân tâm hoang mang, những vấn đề khiến dân chúng bất bình? Cứ bầu cử theo kiểu đã biết, đã thấy như trước nay thì ngày ấy còn thuộc tương lai xa lơ, xa lắc! [kn]
INDIAN WELLS, California (NV) – Giải quần vợt Indian Wells mở ra thế cờ mới sau khi “ông vua Indian Wells” Djokovic bất ngờ bị loại sớm và tiếp theo là số 1 thế giới Carlos Alcaraz bị đánh bại ở bán kết, theo ESPN ngày 14 Tháng Ba.
Chuỗi phong độ hủy diệt của Carlos Alcaraz từ đầu mùa 2026 với 16 trận thắng liên tiếp cuối cùng cũng phải dừng lại. Tại bán kết giải Masters 1000 ở Indian Wells 2026, tay vợt người Tây Ban Nha đã gục ngã trước Daniil Medvedev với tỷ số 3-6, 6-7(3).
Medvedev (trái) sau khi bị đánh bại Alcaraz trong trận bán kết đơn nam Indian Wells 2026. (Hình: Clive Brunskill/Getty Images)
Trận thua không chỉ khiến Alcaraz lỡ cơ hội vào chung kết mà còn làm dấy lên nhiều phân tích về cách các đối thủ “giải mã” lối chơi của tay vợt số 1 thế giới.
Trước khi bước vào bán kết Indian Wells, Alcaraz đang trải qua giai đoạn thăng hoa nhất trong sự nghiệp. Chuỗi chiến thắng đó bao gồm cả chức vô địch Úc mở rộng 2026 giúp Alcaraz hoàn tất bộ sưu tập danh hiệu Grand Slam trong sự nghiệp. Sau hào quang ở Melbourne, Úc, Alcaraz đến với mặt sân cứng ở Indian Wells và được điểm danh là ứng viên số 1 cho chức vô địch.
Tay vợt số 1 thế giới bước vào giải đấu với những chiến thắng khá nhẹ nhàng trước Arthur Rinderknech ở vòng 3, vượt qua Casper Ruud rồi vào tứ kết thắng Cameron Norrie không tốn nhiều sức lực với tỉ số 6-3, 6-4.
Chiến thắng trước Norrie nâng chuỗi thắng của Alcaraz từ đầu năm 2026 lên 16 trận và giúp tay vợt trẻ người Tây Ban Nha lập thêm kỷ lục về sự ổn định ở hệ thống Masters 1000.
Ai cũng nghĩ việc ít mất sức ở tứ kết là lợi thế cho Alcaraz tại bán kết. Nhưng bất ngờ đã xảy ra khi Medvedev trong một trận đấu không chỉ mất sức mà còn là đấu trí và đưa ra những chiến thuật hợp lý khi quá hiểu về nhau.
Medvedev đã đánh bại Alcaraz 6-3, 7-6 chấm dứt tham vọng tại Indian Well của tay vợt đang có chuỗi thăng hoa và những thành tích tốt nhất.
Chiến thuật của Medvedev được phân tích:
-Áp lực sớm giành break để kiểm soát thế trận. Tay vợt người Nga với cú trả giao bóng sâu vào cuối sân khiến Alcaraz khó triển khai các pha tấn công quen thuộc và thắng set đầu 6-3.
-Phòng thủ bền bỉ từ cuối sân nhờ khả năng “chịu đòn” và bất ngờ phản công ở baseline. Trước Alcaraz đầy sức mạnh, Medvedev đã cố tình kéo dài các pha rally, buộc Alcaraz phải mạo hiểm nhiều hơn và mắc lỗi.
-Tâm lý lạnh lùng ở thời điểm quyết định. Thể hiện ở set 2 với màn giằng co khi Alcaraz dẫn 3-1. Không nôn nóng đáp trả như trước, Medvedev kiên nhẫn gỡ hòa rồi thắng áp đảo ở loạt tie-break. Tay vợt người Nga đã ghi liền sáu điểm và kết thúc trận bằng một cú “ace.”
Chính Alcaraz sau thất bại đã thừa nhận đối thủ của mình đã chơi “gần như hoàn hảo.” Alcaraz cũng thừa nhận việc trở thành tay vợt số 1 thế giới khiến mình luôn là mục tiêu bị nghiên cứu kỹ.
Sau khi “gạch tên” Alcaraz ở bán kết, Medvedev bước vào trận chung kết gặp tay vợt số 2 thế giới người Ý, Jannik Sinner.
Sinner tại tứ kết đã giành chiến thắng trước tay vợt trẻ chủ nhà Learner Tien rồi bước vào bán kết vượt qua Zverev thật nhẹ nhàng với tỉ số 6-2, 6-4.
Chung kết Indian Wells 2026 là cuộc so tài thú vị khi Sinner, số 2 thế giới là tay vợt ổn định nhất tour trong khi Medvedev lại là “kẻ phá bĩnh” làm đảo lộn tất cả. (Yến Nhi) [kn]
SAN FRANCISCO, California (NV) – Một chánh án liên bang, hôm Thứ Sáu, 13 Tháng Ba, ra lệnh chính quyền Tổng Thống Donald Trump tiếp tục trợ cấp Cơ Quan Bảo Vệ Tài Chính Người Tiêu Dùng (CFPB) vô thời hạn, theo Reuters.
Ông Edward Davila, chánh án liên bang ở California, cho hay giới chức hàng đầu chính quyền Tổng Thống Trump dựa vào lời cố vấn về pháp lý không đầy đủ để lấy cớ ngưng trợ cấp CFPB, mà như vậy là bất hợp pháp.
Người biểu tình ủng hộ CFPB ở Washington, DC, hay 9 Tháng Hai. (Hình minh họa: Jemal Countess/Getty Images for Protect Borrowers)
Ông Davila là chánh án thứ nhì phán quyết bất lợi cho chính quyền Tổng Thống Trump trong vấn đề trợ cấp CFPB. Hồi Tháng Mười Hai, một chánh án ở Washington cũng phán quyết tương tự.
Người đại diện CFPB chưa trả lời thư của Reuters yêu cầu nhận xét về phán quyết của Chánh Án Davila. Công việc chính của CFPB bao gồm giải quyết thủ đoạn tài chính, như cho vay nặng lãi, thu phí quá đáng và tính tiền nợ khám chữa bệnh vào điểm tín dụng.
Ngay từ những ngày đầu nhiệm kỳ thứ nhì của Tổng Thống Trump, chính quyền ông hầu như dẹp bỏ hết công việc của CFPB giữa lúc chính quyền cố gắng sa thải hàng loạt nhân viên liên bang.
Năm 2025, chính quyền Tổng Thống Trump từ chối trợ cấp CFPB. Hồi Tháng Mười Một, chính quyền loan báo theo lời cố vấn về pháp lý mà họ nhận được, họ không được phép lấy tiền Ngân Hàng Trung Ương (Fed) để trợ cấp CFPB, như Quốc Hội chỉ định, vì Fed đang làm ăn thua lỗ.
Trong phán quyết hôm Thứ Sáu, Chánh Án Davila kết luận ông Russell Vought, quyền giám đốc CFPB, hỏi ý kiến Bộ Tư Pháp (DOJ) “rõ ràng nhằm” dẹp bỏ CFPB bằng cách dựa vào lời diễn giải không đúng về tình trạng tài chính của Fed cũng như luật pháp, để cố né tránh mục tiêu của Quốc Hội là bảo vệ tính độc lập của CFPB.
Theo lệnh tòa, hồi Tháng Giêng, ông Vought, cũng là giám đốc Văn Phòng Quản Trị Ngân Sách (OMB), yêu cầu Fed chi $145 triệu để trợ cấp CFPB một quý tài chính, nhưng lưu ý ông miễn cưỡng làm như vậy.
Giới chức hàng đầu chính quyền Tổng Thống Trump cáo buộc CFPB làm việc mang tính chính trị và cản trở thị trường tự do, nhưng nhân viên và người ủng hộ cơ quan này bác bỏ lời cáo buộc đó. Nhân viên và người ủng hộ CFPB cho rằng dẹp bỏ cơ quan này là món quà cho những nhà tài trợ và thương gia có liên hệ với chính trị.
Đơn kiện này do một số tổ chức bảo vệ người tiêu dùng ở San Jose, California, nộp. (Th.Long) [kn]
SÀI GÒN, Việt Nam (NV) – Mạng xã hội hôm 15 Tháng Ba dấy lên tranh cãi xoay quanh một bài đăng trên trang cá nhân của nghệ sĩ Thành Lộc nói rằng ông “mắc cười” với khái niệm “ngày hội non sông” mà các báo tuyên truyền về bầu cử Quốc Hội.
Trong nhiều tuần qua, truyền thông Việt Nam được lệnh của Ban Tuyên Giáo và Dân Vận Trung Ương liên tục đưa tin rằng hôm bầu cử Quốc Hội và Hội Đồng Nhân Dân các cấp là “ngày hội non sông.”
Bài đăng của nghệ sĩ Thành Lộc, người được nhà nước Việt Nam trao danh hiệu “nghệ sĩ ưu tú.” (Hình: Chụp qua màn hình)
Bài đăng của ông Thành Lộc cho biết ông “đọc báo là đã mắc cười rồi nhưng mà tại vì cũng quen mắt quen nếp nghĩ luôn rồi nên thôi cũng hổng có gì phải sân với si làm chi nữa.”
Theo đoạn hội thoại với một “đứa em,” ông Thành Lộc chỉ nghĩ đơn giản hôm 15 Tháng Ba là ngày “Chúa Nhật” (Chủ Nhật), trong lúc người kia nhất định nói là “ngày hội non sông.”
Bài đăng của ông Thành Lộc, người được nhà nước Việt Nam trao danh hiệu “nghệ sĩ ưu tú,” lập tức khiến giới dư luận viên bàn tán, với đa phần ý kiến chỉ trích.
Trang Facebook “Công Chúa Vịt Quay – Phuket Auth” có 165,000 lượt follower, mỉa mai rằng ông Thành Lộc “không yêu đất nước này, căm hận chính quyền này nhưng vẫn phải sống nhờ tình yêu thương của đồng bào dân tộc.”
Trang này mô tả ông “sống cao sang ăn trên ngồi trốc, rửng mỡ hực lên ngày cả nước đi bầu.”
Bên dưới bài đăng, có nhiều ý kiến bày tỏ sự đồng tình, đặt câu hỏi cho rằng ông Thành Lộc “phản động mà sao lại được nhà nước cho danh hiệu ‘nghệ sĩ ưu tú.’”
Các Facebooker khác thì lại giải thích rằng nhiều phần ông Thành Lộc không được phong “nghệ sĩ nhân dân” nên “nảy sinh bất mãn với chế độ.”
Ông Thành Lộc (trái) tham dự một cuộc gặp giữa lãnh đạo Sài Gòn và những nghệ sĩ thường xuyên góp mặt trong các chương trình văn nghệ tuyên truyền của đảng. (Hình: Người Lao Động)
Tuy vậy, cũng có một số ý kiến bênh vực nam diễn viên kịch kỳ cựu.
Facebooker Nguyễn Huỳnh Tâm cho biết: “Mỗi người điều có quyền bày tỏ ý kiến của riêng mình. Ông ấy nói gì sai? Ông ấy làm việc vẫn đóng thuế đầy đủ, đó là đóng góp cho xã hội, nên việc ông ấy sống ở đất nước này không phải là ăn nhờ. Toàn là ngụy biện công kích cá nhân. Thiển cận!”
Trước vụ này, ông Thành Lộc và sân khấu kịch Thiên Đăng do ông làm chủ ở Sài Gòn thường xuyên được các báo lăng xê.
Nửa tháng trước, tờ Người Lao Động đưa tin “Sân khấu Thiên Đăng chinh phục khán giả, nghệ sĩ Thành Lộc xuất thần với bốn vai mới.” (N.H.K) [kn]
WASHINGTON, DC (NV) – Chính quyền Tổng Thống Donald Trump giảm khoảng 80% phí lệ phí để từ bỏ quốc tịch Mỹ, theo AP hôm Thứ Sáu, 13 Tháng Ba.
Sau nhiều năm tranh cãi về pháp lý với nhiều nhóm đại diện người Mỹ muốn từ bỏ quốc tịch Mỹ, hôm Thứ Sáu, trên công báo Federal Register, Bộ Ngoại Giao tuyên bố giảm mức lệ phí này từ $2,350 còn $450, có hiệu lực ngay lập tức.
Sổ thông hành Mỹ. (Hình minh họa: Storyblocks)
Trước đó, năm 2023, thời Tổng Thống Joe Biden, Bộ Ngoại Giao hứa thu lệ phí $450 nhưng không bao giờ thực hiện. Mức phí này bằng với lúc Bộ Ngoại Ngoại Giao bắt đầu thu phí bỏ quốc tịch Mỹ hồi năm 2010.
Bỏ quốc tịch Mỹ là thủ tục có thể tốn công sức và dài dòng. Người muốn bỏ quốc tịch Mỹ phải liên tục xác nhận bằng văn bản và bằng lời nói với viên chức lãnh sự của Bộ Ngoại Giao rằng họ hiểu hệ quả của việc này, mới được cho phép tuyên thệ bỏ quốc tịch. Sau đó, Bộ Ngoại Giao phải xem xét lại thủ tục này.
Từ $450, lệ phí bỏ quốc tịch Mỹ vọt lên $2,350 năm 2015 để trang trải chi phí hành chánh giữa lúc số lượng người muốn bỏ quốc tịch Mỹ tăng mạnh, một phần do Mỹ bắt buộc công dân Mỹ sinh sống ở ngoại quốc cũng phải khai thuế ở Mỹ. Chính sách này làm nhiều người Mỹ bất bình.
Lệ phí bỏ quốc tịch Mỹ tăng quá cao bị nhiều tổ chức phản đối kịch liệt, như Hiệp Hội Vô Tình Là Người Mỹ, tổ chức ở Pháp đại diện người mang quốc tịch Mỹ chỉ vì sinh ở Mỹ nhưng chủ yếu sống ở ngoại quốc.
Hiệp hội này nộp hàng loạt đơn kiện về khoản lệ phí này, trong đó có đơn kiện cho rằng lẽ ra bỏ quốc tịch Mỹ không phải nộp bất cứ khoản phí nào.
“Hiệp Hội Vô Tình Là Người Mỹ hoan nghênh quyết định này vì thừa nhận rằng phải làm cho mọi người được hưởng quyền căn bản này,” ông Fabien Lehagre, chủ tịch hiệp hội, cho biết. “Thắng lợi này là kết quả trực tiếp của sáu năm đấu tranh pháp lý không ngơi nghỉ.”
Ở tòa án, hiệp hội này lưu ý từ khi Bộ Ngoại Giao loan báo giảm lệ phí bỏ quốc tịch Mỹ năm 2023, ít nhất 8,755 người Mỹ đóng $2,350 để bỏ quốc tịch. Bộ Ngoại Giao không công bố tổng cộng bao nhiêu người Mỹ bỏ quốc tịch. (Th.Long) [kn]
HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Trong lúc các báo tuyên truyền rằng có 79 triệu cử tri “nô nức” đi bầu đại biểu Quốc Hội và Hội Đồng Nhân Dân các cấp, một Facebooker ở Hà Nội công khai tuyên bố từ chối bỏ phiếu vì “mất lòng tin vào Quốc Hội.”
Bài đăng trên Facebook Nguyễn Tâm hôm 15 Tháng Ba cho biết họ được Công An Phường Dương Nội đến tận nhà đưa năm tấm thẻ cử tri nhưng quyết định “cất giữ làm kỷ niệm cho con cháu” chứ không đi bầu.
Tại một địa điểm bầu cử ở Hà Nội sáng 15 Tháng Ba. (Hình: Báo Hà Nội Mới)
Facebooker này giải thích: “Suốt gần hai chục năm khiếu kiện, gia đình tôi và bà con Dương Nội đã gửi đơn đến Quốc Hội quá nhiều. Riêng gửi đường bưu điện đến tất cả gần 500 đại biểu Quốc Hội khóa 13 là ba đợt, tôi còn cất giữ gần 1,500 biên nhận. Vậy mà vụ việc khiếu nại của chúng tôi đang bước sang năm thứ 19, mặc dù kiện đúng nhưng không được giải quyết.”
“Bao năm qua, Quốc Hội nhận hàng gánh đơn của đoàn chúng tôi và xử lý như thế nào? Quốc Hội đã không thực hiện chức năng giám sát, không đại diện cho ý chí nguyện vọng của gia đình tôi. Vậy nên gia đình tôi mất lòng tin vào Quốc Hội. Tôi tuyên bố không tham gia bầu cử Quốc Hội khóa 16,” bài đăng cho biết.
Facebooker Nguyễn Tâm được biết đến là bà Nguyễn Thị Tâm, 54 tuổi, dân oan Dương Nội và là tù nhân lương tâm, được ra tù sớm bảy tháng hồi Tháng Mười Một năm ngoái.
Bà Tâm, bị bắt năm 2020 cùng với bà Cấn Thị Thêu và hai con trai Trịnh Bá Phương, Trịnh Bá Tư. Một phiên tòa diễn ra năm 2022 kết án bà Tâm sáu năm tù với cáo buộc “tuyên truyền chống nhà nước.” Đây là lần thứ ba bà bị kết án liên quan đến việc phản đối chính quyền cưỡng chế đất không bồi thường thỏa đáng cho người dân.
Hiện bà Tâm đang bị chính quyền địa phương áp lệnh ba năm quản chế.
Bài đăng trên Facebook Nguyễn Tâm vào sáng 15 Tháng Ba. (Hình: Chụp qua màn hình).
Bên dưới bài đăng của bà Tâm, nhiều ý kiến bày tỏ sự tán đồng quyết định của nữ dân oan.
Facebooker Hùng Điêu Linh cho biết: “Tôi cũng đã khiếu nại tố cáo ở địa phương rất nhiều rồi, để bảo vệ quyền lợi chính đáng của mình và nhân dân trong khu vực nhưng nhận được thực tế là zero và còn tai hại thêm, nên tôi không bầu gì hết.”
Facebooker này lập luận: “Bầu cử tự do dân chủ, công khai minh bạch là không được áp đặt hoặc dùng các hình thức khác như hù dọa, đe dọa và thúc giục người dân mà trái với ý chí của họ.”
Facebooker Bùi Mạnh Tiến cho hay: “Em cũng không đi bầu vì chẳng tin thằng nào nó [đảng] cử đại diện cho mình cả!” (N.H.K) [kn]
