California có luật mới bảo vệ học sinh giờ thể dục

SACRAMENTO, California (NV) – California có quy định mới về việc các vận động viên trẻ thi đấu và luyện tập ở nhiệt độ cao, ảnh hưởng đến các trường học và đội tuyển trên toàn tiểu bang, theo báo mạng CalMatters.

“Football” luôn là một môn thể thao mạo hiểm ở Coachella Valley, nơi nhiệt độ có thể lên tới trên 100 độ F trong nhiều tuần liên tục.

Luật mới của California quy định giới hạn an toàn cho học sinh trong giờ thể dục một cách rõ ràng. (Hình minh họa: Carlin Stiehl/CalMatters)

Các quy định này sẽ ảnh hưởng đến hoạt động thể thao của các trung học toàn tiểu bang và mở rộng các biện pháp bảo đảm an toàn mà các trường học vùng sa mạc đã tuân thủ trong nhiều năm, ông Estevan Valencia, giám đốc thể thao tại trung học Palm Desert High, cho biết.

“Chúng tôi đã chơi thể thao hơn 100 năm rồi,” ông nói. “Các huấn luyện viên, cha mẹ, và con cái chúng tôi đều lớn lên trong môi trường này.”

Theo ông, các huấn luyện viên chuyển lịch tập luyện sang sáng sớm hoặc sau khi mặt trời lặn, hoặc họ yêu cầu nghỉ uống nước thường xuyên và theo dõi các vận động viên xem có dấu hiệu căng thẳng do nhiệt như đỏ mặt hoặc chóng mặt hay không.

“Chúng tôi tự làm việc này từ bao lâu nay, bây giờ lại được chỉ thị và giám sát,” ông tiếp.

Liên đoàn California Interscholastic Federation đã lập ra các quy tắc để đáp ứng các tiêu chuẩn được đặt ra trong luật của Dân Biểu Kate Sanchez (Cộng Hòa-Rancho Santa Margarita) bao gồm các phần phía Tây Riverside County.

Đối với ông Rafael Perez, huấn luyện viên việt dã tại trung học Norte Vista High ở Riverside, điều đó có nghĩa là các đường chạy xa của học trò ông bị thống trị.

“Những ngày quá nóng, chúng tôi giới hạn các em ở một không gian nhỏ hơn để họ có thể nghỉ uống nước, thay vì ra ngoài hai dặm và khiến họ gặp vấn đề liên quan đến nhiệt khi họ ở quá xa nơi hỗ trợ,” ông Perez nói.

Luyện tập ở sa mạc

Khi nhiệt độ tăng vọt lên 114 độ F ở Coachella Valley, các huấn luyện viên đã chuyển buổi tập sang thời gian mát mẻ hơn hoặc trong nhà và thận trọng theo dõi cái “wet bulb,” một dụng cụ cầm tay là trọng tâm của các quy tắc mới.

“‘Wet bulb’ giống điện thoại di động chích thuốc kích thích,” ông Valencia nói. “Chúng tôi bật nó lên là biết nhiệt độ, độ ẩm, và gió.”

“Wet bulb” được thiết kế để ước tính tác động của nhiệt trên cơ thể con người, bao gồm chuyển động của không khí, ánh sáng mặt trời và máy làm mát.

Khi nhiệt độ quá 100 độ F, mọi hoạt động trong sa mạc đều là nguy hiểm, nhất là khi không có người giám sát. (Hình minh họa: Carlin Stiehl/CalMatters)

Ở độ ẩm cao, số đọc của “wet bulb” bằng hoặc gần nhiệt độ không khí, nhưng trong điều kiện máy sấy, số đo nhiệt độ của nó giảm xuống, ước tính ảnh hưởng của sự bay hơi. Nó được phát minh vào những năm 1950 để bảo vệ quân nhân của Lục Quân và Thủy Quân Lục Chiến tránh bệnh nhiệt và đã được sử dụng trong thể thao từ đó.

“Wet bulb” là một phép đo được chấp nhận rộng rãi hơn về ứng suất nhiệt so với các chỉ số tiêu chuẩn về nhiệt độ không khí hoặc chỉ số nhiệt,” ông Dave Gustafson, giám đốc dịch vụ giáo dục của Học Khu Desert Sands, bao gồm cả trung học Palm Desert High, cho biết. “Đó là một chút thay đổi so với những gì chúng ta đã quen.”

Các quy định mới xuất phát từ những con số này, với những hạn chế ngày càng tăng trong việc luyện tập và thi đấu thể thao ở nhiệt độ “wet bulb” cao hơn.

Ngưỡng nhiệt khác nhau tùy theo từng vùng. Các khu vực ven biển thuộc Vùng 1, với những hạn chế ở nhiệt độ thấp hơn so với các trường ở Vùng 2, hơi sâu trong đất liền. Các khu vực nội địa nóng hơn và khô hơn – có ngưỡng nhiệt cao nhất – là Vùng 3.

Ở ngưỡng nhiệt đầu tiên là 82.2 độ F đối với Vùng 3, huấn luyện viên phải cung cấp thời gian nghỉ uống nước thường xuyên hơn. Ở mức nhiệt kế tiếp, các cầu thủ “football” phải cởi bỏ một số thiết bị bảo hộ. Khi nhiệt độ tăng cao hơn, họ không được mặc bất kỳ đồ bảo hộ nào. Ở mức nhiệt cuối cùng là 92.1 độ F, việc tập luyện ngoài trời bị cấm hoàn toàn.

Điều đó giúp các trường thuộc Vùng 3 có nhiều thời gian hơn để tổ chức các buổi tập trong thời tiết nắng nóng so với các trường khác. Nhưng nhiều ngày đầu mùa thể thao vẫn có nhiệt độ vượt quá giới hạn, có nghĩa là các đội phải dời lịch hoặc tập luyện trong nhà.

“Chúng tôi phải rất uyển chuyển,” ông Valencia nói.

Luật cũng yêu cầu tất cả các trường có hoạt động thể thao liên trường phải lập kế hoạch hành động khẩn cấp trong trường hợp ngừng tim đột ngột, chấn thương, hoặc bệnh do nhiệt.

Học sinh Sanchez, chơi bóng chuyền từ tiểu học đến trung học, đã soạn thảo luật sau khi biết về số lượng chấn thương và tử vong liên quan đến thể thao, ông Griffin Bovee, huấn luyện viên, nói.

Ông trích dẫn một báo cáo của Trung Tâm Quốc Gia Về Chấn Thương Trong Thể Thao cho thấy có 2,878 trường hợp chấn thương hoặc bệnh tật vì thể thao ở trung học và đại học toàn quốc từ năm 1982 đến năm 2020. Đó là khoảng 75 trường hợp chấn thương hoặc bệnh tật thảm khốc mỗi năm, trong đó có hai trường hợp tử vong vì “football” mỗi năm.

“Quá nhiều vận động viên học sinh chết vì say nắng,” ông Bovee nói. “Trung bình mỗi năm có hai người chết khi tập luyện hay thi đua, con số này đối với nữ dân biểu là quá nhiều.”

Trung bình, mỗi năm có hai học sinh chết vì chơi “football.” (Hình minh họa: Mario Villafuerte/Getty Images)

Ngăn chặn cái chết của vận động viên

Viện Korey Stringer, được thành lập để vinh danh cầu thủ “lineman” của đội Minnesota Vikings chết vì say nắng năm 2001, ủng hộ dự luật của bà Sanchez, cho biết bệnh nhiệt là nguyên nhân phổ biến thứ ba gây tử vong cho các vận động viên học sinh.

Hiện nay, số ca tử vong cao nhất do nhiệt độ trong số vận động viên trung học xảy ra trong môn “football,” nhưng bóng rổ, điền kinh, và chạy việt dã cũng có tỉ lệ tử vong đáng kể.

Đó là lý do khi trời nóng, ông Perez hạn chế học sinh chạy trên đường đua hoặc dọc theo chu vi khuôn viên trường để ông có thể quan sát và tăng gấp đôi số lần nghỉ giải lao.

Các huấn luyện viên cho biết họ cố gắng cân bằng giữa việc tránh cái nóng nguy hiểm và chuẩn bị cho các trận đấu trong thời tiết nắng nóng. Nếu không quen với cái nóng trong luyện tập, họ có thể bị nguy hiểm khi thi đấu.

“Trước đây, khi trời rất nóng, chúng cháu vẫn ra ngoài để thích nghi với nhiệt độ,” em Natalene Ocampo, 15 tuổi, học sinh lớp Mười trung học Norte Vista, nói. “Nhưng nếu trời quá nóng, chúng cháu vào phòng tập tạ.”

Đồng đội của em, Liliana Rubalcalva, mới bắt đầu chạy việt dã, cho biết ngay cả việc tập luyện hạn chế vào buổi chiều cũng là một thử thách sau thói quen chạy đêm một mình của cô.

Mặc dù các chương trình thể thao ở Inland Empire và các khu vực nắng nóng khác của tiểu bang phải đối mặt với nhiệt độ cao hơn so với các khu vực ven biển, các quy định này vẫn có thể khiến họ gặp bất lợi, các huấn luyện viên cho biết.

“Giả sử chúng tôi có một vài tuần cực kỳ nóng và chúng tôi không tập luyện trong tuần mà chơi ‘football’ vào tối Thứ Sáu với một trường ở Orange County có cả tuần tập luyện,” ông Valencia nói. “Nếu không được phép tập luyện, liệu chúng tôi có thể thi đấu an toàn vào tối Thứ Sáu hay không.”

Để công bình, một số huấn luyện viên ở vùng có nhiệt độ cực cao có thể yêu cầu Liên Đoàn Các Trường California lùi mùa thể thao lại vài tuần để tránh nhiệt độ khắc nghiệt của mùa Hè và đầu mùa Thu, ông nói.

Trong khi đó, các huấn luyện viên chọn theo dõi “wet bulb” và tập sớm hơn vào buổi sáng và thi đấu đấu vào buổi tối trễ hơn.

“Tất cả chúng tôi đều yêu thích các trận ‘football’ tối Thứ Sáu, nhưng gần đây chúng tôi phải xem thời gian bắt đầu trễ hơn rất nhiều so với trước đây,” ông Valencia nói. “Nhưng tất cả chỉ để giữ an toàn cho các vận động viên.” (ĐG) [đ.d

Năm vấn đề Quốc Hội California phải đối phó năm 2025

SACRAMENTO, California (NV) – Đại đa số đảng viên Dân Chủ và Cộng Hòa quay lại Quốc Hội California phải đối đầu và tranh cãi về năm vấn đề: Cách giảm chi phí sinh hoạt, mức độ chống lại nhiệm kỳ tổng thống thứ hai của ông Donald Trump, cắt giảm chi tiêu chính phủ ở đâu, cách khai thác các đổi mới công nghệ, và bồi thường như thế nào cho con cháu của những người từng bị bắt làm nô lệ, theo báo mạng CalMatters.

Giá cả thị trường

Giới lập pháp California luôn phải đối phó với những vấn đề hóc búa. (Hình minh họa: Florence Middleton/CalMatter)

Sau cuộc bầu cử đầy thất vọng cho đảng Dân Chủ, các nhà lập pháp lại làm việc với thông điệp nhằm xoa dịu nỗi lo lắng của cử tri về vật giá đắt đỏ tại California.

Thượng Nghị Sĩ Mike McGuire (Dân Chủ-Địa Hạt 2), thường vụ Thượng Viện, và Dân Biểu Robert Rivas (Dân Chủ-Địa Hạt 29), chủ tịch Hạ Viện, đều nói với CalMatters vào tháng trước rằng trọng tâm của họ trong phiên họp này sẽ là thúc đẩy các chính sách giúp giảm chi phí sinh hoạt cho người dân California, bao gồm cả việc xây dựng thêm nhà ở, giảm giá năng lượng, và cải thiện hạ tầng cơ sở công cộng.

“Con đường tiến tới duy nhất của chúng tôi là thừa nhận rằng chúng tôi phải làm tốt hơn,” ông Rivas nói. “Rõ ràng là chúng tôi chưa làm đủ.”

Đến nay, các đồng viện của họ đã phản hồi bằng các dự luật nới lỏng tiêu chuẩn xây dựng cho các tòa nhà chung cư nhỏ và tăng lượng ethanol có thể pha trộn với xăng, một nỗ lực nhằm giảm giá xăng.

Nhưng đảng Dân Chủ, nắm giữ 3/4 đa số ở cả hai viện, phải đối mặt với một cuộc chiến cam go với phe thiểu số đảng Cộng Hòa, vừa giành được ba ghế hồi Tháng Mười Một. Các nhà lập pháp Cộng Hòa đã nhanh chóng đưa ra các biện pháp sâu rộng – chấm dứt thuế khí đốt và điện, hủy bỏ các tiêu chuẩn nhiên liệu carbon thấp, miễn thuế tiền “tip” – những biện pháp gần như chắc chắn sẽ chẳng đi đến đâu mà còn khiến những nỗ lực của đảng Dân Chủ có vẻ như ít có kết quả hơn.

“Tôi gọi đây là lời cảnh tỉnh đến đảng Dân Chủ,” Dân Biểu James Gallagher (Cộng Hòa-Địa Hạt 3), trưởng Khối Thiểu Số Hạ Viện, cho biết trong một cuộc phỏng vấn. “Để thực sự làm được điều gì đó về khả năng chi trả, họ phải từ bỏ các chính sách mà họ ủng hộ.”

Tiếp tục chống cự

Mặc dù phản ứng của các chính trị gia California đối với chiến thắng của ông Donald Trump trong cuộc bầu cử đã dịu nhiều so với tám năm trước, họ vẫn chuẩn bị cho cuộc chiến.

Vài ngày sau khi ông Trump đắc cử, Thống Đốc Gavin Newsom triệu tập một phiên họp đặc biệt để dành ngân sách cho tiểu bang đưa chính quyền Donald Trump ra tòa.

Các nhà lập pháp Dân Chủ có kế hoạch gấp rút trong những tuần tới để dành $25 triệu cho các nguồn lực pháp lý trước khi ông Trump nhậm chức vào ngày 20 Tháng Giêng.

“Hoa Kỳ đang trong trạng thái tĩnh lặng trước khi cơn bão ập xuống,” ông McGuire nói với CalMatters. “Và thật xấu hổ nếu chúng ta không chuẩn bị.”

Vấn đề bồi thường cho con cháu những người da đen nô lệ luôn là đề tài nóng bỏng tại Quốc Hội California. (Hình minh họa: Jungho Kim/CalMatters)

Nhưng chính California cũng đã nghiêng về phía ông Trump trong cuộc bầu cử: Ông giành được tỉ lệ phiếu bầu ở tất cả trừ một quận hạt, mặc dù chỉ đủ để ông đạt được 38% số phiếu bầu trên toàn tiểu bang.

Dân Biểu Carl DeMaio (Cộng Hòa-Địa Hạt 75) nói rằng đảng Cộng Hòa có cơ hội tận dụng “sự khao khát thay đổi” quá lớn của người dân California.

Trong khi các đảng viên Dân Chủ đang “chia rẽ và đánh lạc hướng” công chúng bằng cuộc chiến chống lại ông Trump thay vì “hoàn thành công việc,” ông DeMaio nói, dự định sử dụng podcast làm nền tảng để tăng áp lực của công chúng đối với Quốc Hội để thay đổi đường lối. Ông đã đưa ra gói 10 dự luật về an ninh biên giới, yêu cầu nhận dạng cử tri, tăng thuế.

Ngân sách bấp bênh

Các cố vấn tài chính cho Quốc Hội đã cảnh báo vào Tháng Mười Một rằng tài chính của California rất bấp bênh: Hiện gần cân bằng, nhưng đang hướng tới mức thâm hụt ngày càng tăng trong những năm tới. Nỗi lo mất nguồn tài trợ liên bang dưới thời ông Trump, người đã nhiều lần đe dọa cắt viện trợ thảm họa, đang tạo thêm một sự bất ổn nữa.

Tuy nhiên, ngay cả khi các nhà lập pháp tán thành cách tiếp cận thận trọng đối với ngân sách tiểu bang sắp tới, ông Newsom đã đưa ra một số chương trình mới với mức giá đắt đỏ – từ việc mở rộng tín dụng thuế sản xuất phim và truyền hình đến khôi phục chính sách giảm giá cho xe điện.

Các nhà lập pháp vẫn chưa họp để thảo luận về các ưu tiên của họ, vì vậy không rõ họ sẽ mâu thuẫn với thống đốc như thế nào nào khi thông qua kế hoạch chi tiêu vào cuối Tháng Sáu.

Dân Biểu Jesse Gabriel (Dân Chủ-Địa Hạt 46), người đứng đầu Ủy Ban Ngân Sách Hạ Viện, cho biết Quốc Hội sẽ xem xét cẩn thận các đề nghị của ông Newsom, nhưng bất kỳ chương trình mới nào mà cơ quan này phê duyệt sẽ buộc cắt giảm chi tiêu ở chỗ khác.

“Chúng tôi biết rõ rằng sẽ có rất nhiều lựa chọn khó khăn,” ông Gabriel nói.

Vì vậy, ông hy vọng Quốc Hội sẽ tập trung nhiều hơn vào vai trò giám sát của mình thông qua quy trình ngân sách năm nay để xác định xem chương trình nào đang thực sự vận hành và mang lại kết quả.

Ông nói: “Nếu họ không hoạt động như dự định thì họ không xứng đáng được tiếp tục tài trợ.”

Phải đối phó với ông Donald Trump là một trong những vấn đề Quốc Hội California phải đương đầu trong năm 2025. (Hình minh họa: Arturo Holmes/Getty Images for National Urban League)

Chống cự gã khổng lồ công nghệ vô hình

California vẫn là trung tâm công nghệ cách tân – và ngày càng đi đầu. Sự căng thẳng về cách kiềm chế các hành vi lạm dụng tiềm ẩn ở Silicon Valley mà không làm ảnh hưởng đến một ngành công nghiệp quan trọng đối với nền kinh tế của tiểu bang đã trở nên không thể tránh khỏi tại thủ phủ, đặc biệt là với sự trỗi dậy của công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI).

“Chúng ta vẫn muốn dẫn đầu về AI. Chúng ta không muốn Trung Quốc qua mặt,” ông Gallagher nói. “Bí quyết là tìm ra sự cân bằng phù hợp. Tôi nghĩ sẽ có rất nhiều cuộc thảo luận về vấn đề này.”

Các nhà lập pháp đã đưa ra một loạt luật về AI vào năm ngoái, mặc dù các công ty công nghệ lớn đã chống lại đề nghị đầy tham vọng nhất, yêu cầu họ phải kiểm tra mô hình của mình để tìm những tác hại có thể có cho xã hội, bằng cách thuyết phục ông Newsom đứng về phía họ.

Dự kiến các cuộc đụng độ sẽ gia tăng trong phiên họp này khi các nhà lập pháp tìm cách cân nhắc mọi thứ, từ phương tiện tự hành đến việc mạo danh được AI hỗ trợ.

Việc sử dụng mạng xã hội trong giới trẻ cũng sẽ là một cuộc tranh luận gay gắt. Dự luật quy định các nền tảng phải chịu trách nhiệm về việc gây tổn hại cho trẻ em, đã được ban hành sau khi thất bại vào năm ngoái trong bối cảnh ngành công nghiệp phản đối gay gắt.

Với sự ủng hộ của Bộ Trưởng Tư Pháp Rob Bonta, các nhà lập pháp cũng có thể xem xét việc tạo nhãn cảnh báo sức khỏe tâm thần cho mạng xã hội.

Bồi thường nô lệ

Phiên họp lập pháp trước đó đã bùng nổ thành một cuộc tranh cãi bất ngờ, ngay trước khi kết thúc vào mùa Hè năm ngoái, khi các nhà lập pháp chủ chốt của người da đen đưa ra một vài dự luật về việc thành lập một cơ quan chính phủ mới, nhằm thực hiện việc bồi thường cho con cháu của những người nô lệ, khiến các nhà hoạt động thất vọng một cách cay đắng.

Mặc dù hàng chục biện pháp liên quan đến bồi thường khác đã được ký thành luật, nhưng sự bất đồng về việc thúc đẩy bao xa và nhanh đến mức nào, đối với một chính sách không nhận được sự tán thành rộng rãi của công chúng, đã gây ra sự rạn nứt trong phong trào và có thể làm suy yếu động lực chính trị của phong trào.

Các nhà lập pháp đã đưa ra một số dự luật trong phiên họp này, bao gồm việc thiết lập các ưu tiên tuyển sinh tại các đại học ở California, và dành tiền trong chương trình hỗ trợ mua nhà cho con cháu của nô lệ.

Dân Biểu Tina McKinnor (Dân Chủ-Địa Hạt 61) đã khôi phục đề nghị bồi thường cho những người bị chính phủ tịch thu tài sản, qua việc sử dụng tên miền nổi tiếng vì động cơ chủng tộc, một dự luật mà ông Newsom đã phủ quyết năm ngoái. Bà cho biết những người đề nghị bồi thường phải đi từng bước nhỏ, để xây dựng sự hỗ trợ cho mục tiêu cuối cùng là bồi thưởng tiền mặt cho con cháu của nô lệ, điều mà bà dự kiến sẽ mất từ năm đến 10 năm. (ĐG) [đ.d.]

Newsom ký sắc lệnh giới hạn thực phẩm có hóa chất ở California

SACRAMENTO, California (NV) – Ông Gavin Newsom, thống đốc California, ký sắc lệnh hôm Thứ Sáu, 3 Tháng Giêng, giới hạn thực phẩm chế biến quá nhiều bằng hóa chất để giữ tiêu chuẩn về dinh dưỡng và sức khỏe “đứng đầu Hoa Kỳ.”

Theo nhật báo Los Angeles Times, ông Newsom cho biết trong thông cáo: “Những thứ mà chúng ta ăn không nên gây bệnh hay tạo ra nhiều hậu quả không hay cho cuộc sống. California trong nhiều năm đứng đầu về việc cung cấp những bữa ăn trong trường học vừa ngon vừa bổ dưỡng và còn loại bỏ nhiều nguyên liệu và hóa chất nguy hiểm trong thực phẩm. Chúng tôi sẽ làm việc với các công ty thực phẩm, với người tiêu dùng và chuyên gia để loại bỏ thực phẩm chế biến bằng hóa chất và tạo ra một tương lai khỏe mạnh hơn cho mọi cư dân California.”

Các loại kẹo có hóa chất và phẩm màu sẽ là một điểm được thảo luận nhiều. (Hình minh họa: Brandon Bell/Getty Images)

Sắc lệnh của thống đốc yêu cầu các cơ quan của tiểu bang đưa ra các đề nghị để giảm những thực phẩm có nhiều hóa chất, và muốn họ đưa ra đề nghị để những người nhận trợ cấp thực phẩm bớt mua các loại thực phẩm không tốt cho sức khỏe và được nhuộm màu bằng hóa chất và có nhiều chất bảo quản như kẹo với nước ngọt.

Ông Newsom ký sắc lệnh này trước khi ông Donald Trump tuyên thệ nhậm chức tổng thống và trước khi người được ông chọn làm bộ trưởng y tế là ông Robert F. Kennedy Jr. chính thức được Thượng Viện xác nhận.

Ông Kennedy luôn chỉ trích các loại thực phẩm có nhiều hóa chất và hứa sẽ thay đổi hệ thống thực phẩm Hoa Kỳ rất nhiều. Những loại thực phẩm mà ông thường chỉ trích là phẩm màu, sữa tiệt trùng và dầu làm từ các loại hạt, nhưng có những lúc ông đưa ra các tuyên bố về sức khỏe không dựa theo khoa học.

Tuy ông Newsom không nhắc tên ông Kennedy, nhưng thống đốc Dân Chủ này muốn đưa ra biện pháp trước chính phủ liên bang và thể hiện sự không chịu chấp nhận những thay đổi do chính quyền Trump đưa ra. Sắc lệnh của ông có nhiều cách mà California đã thực hiện để tăng cường dinh dưỡng cho cư dân.

Ông Gavin Newsom, thống đốc California. (Hình: Mario Tama/Getty Images)

Nhiều nghiên cứu cho thấy thực phẩm được chế biến là những loại thực phẩm được thay đổi từ hình thể tự nhiên như các loại rau đông lạnh, còn những loại thực phẩm được chế biến nhiều là thực phẩm thay đổi hình thể tự nhiên quá nhiều như nước ngọt và chip. Những loại thực phẩm được chế biến nhiều chiếm đa số trong nguồn thực phẩm của Hoa Kỳ.

California đứng đầu trong việc cấm chất bảo quản thực phẩm, có một đạo luật được ký vào năm 2023 giúp tiểu bang này thành nơi đầu tiên ở Hoa Kỳ cấm bốn chất bảo quản trong những loại ngũ cốc, nước ngọt, kẹo, và nhiều loại thức uống khác.

Đạo luật đó có tên Luật An Toàn Thực Phẩm California, từng được gọi là luật “cấm Skittles” vì một phiên bản trước khi được ký nhắm vào hóa chất titanium dioxide dùng để nhuộm màu kẹo Skittles và nhiều loại kẹo phổ biến khác. Tuy nhiên, phiên bản được ký không cấm chất đó nữa, chỉ cấm dầu thực vật chế biến bằng bromine, potassium bromate, propylparaben, và màu đỏ số 3.

Ông Robert F. Kennedy Jr., người có thể được chuẩn thuận làm bộ trưởng Y Tế Hoa Kỳ. (Hình: Kevin Dietsch/Getty Images)

Ông Newsom còn ký một đạo luật hồi năm ngoái, cấm những loại đồ ăn vặt có phẩm màu nhân tạo xuất hiện trong trường học ở California. Điều đó có nghĩa là trường học khắp tiểu bang không được trữ những đồ ăn vặt đó trong căng-tin hay trong máy bán hàng tự động khi luật có hiệu lực vào ngày 31 Tháng Mười Hai, 2027.

Lý do ông Newsom ký sắc lệnh về thực phẩm được chế biến quá nhiều là những loại thực phẩm đó có thể gây ung thư, tiểu đường, và nhiều vấn đề sức khỏe khác. Theo sắc lệnh, hiện nay Hoa Kỳ có đến hơn 10,000 hóa chất, chất bảo quản, và phẩm màu. Trong khi đó, Liên Âu chỉ cho phép có 300 hóa chất.

Thống Đốc Newsom đang yêu cầu Bộ Y Tế California đưa ra những đề nghị để giảm nguy hiểm từ thực phẩm chế biến quá nhiều và những nguyên liệu có hại cho sức khỏe từ đây đến ngày 1 Tháng Tư. Ông ra lệnh cho Sở Dịch Vụ Xã Hội California đưa ra đề nghị về cắt giảm những loại thực phẩm mà người nhận trợ cấp mua được là nước ngọt, kẹo, những loại thực phẩm chế biến quá nhiều, hoặc những loại thực phẩm có nhuộm màu nhân tạo và có chất bảo quản.

Bữa ăn trong trường học cũng là một điều được chú ý khi nhắc đến thực phẩm. (Hình minh họa: George Frey/AFP via Getty Images)

Ngoài ra, ông còn yêu cầu các cơ quan của tiểu bang tìm ra những chỗ cần cải thiện trong tiêu chuẩn dinh dưỡng của bữa ăn trong trường học và tìm ra những điểm không tốt của phẩm màu đối với sức khỏe.

Các loại thực phẩm chế biến quá nhiều sẽ là một điểm được thảo luận khắp Hoa Kỳ trong những tuần tới trước khi ông Kennedy được Thượng Viện xem xét chuẩn thuận bộ trưởng Y Tế.

Ông Kennedy là một người chống chích vaccine, từng đưa ra một số tuyên bố sai lệch về sức khỏe và thảo luận về nhiều thuyết âm mưu. Tuy nhiên, suy nghĩ của ông về hóa chất trong thực phẩm giúp ông tìm được sự ủng hộ từ những người từng chỉ trích ông.

Cơ Quan An Toàn Thực Phẩm và Dược Phẩm Hoa Kỳ (FDA) là nơi có thể bị ông Kennedy chú ý đến nhiều nhất, và có thể bị ảnh hưởng rất nhiều dưới sự lãnh đạo của ông nếu ông được chuẩn thuận.

FDA thuộc quyền kiểm soát của Bộ Y Tế Hoa Kỳ, kiểm soát đến 77% nguồn thực phẩm của cả nước và giám sát thực phẩm, thuốc lá, và dược phẩm có trị giá đến gần $4,000 tỷ. (TL) [đ.d.]

Tacos El Jefe, ‘ông trùm’ với những loại taco đặc biệt

Thiện Lê/Người Việt

STANTON, California (NV) – Tiệm Tacos El Jefe ở Stanton, trong đó “El Jefe” có nghĩa là ông trùm, một cái tên đầy sự tự tin, nên tôi rất tò mò muốn thử taco của họ. Thấy trong tiệm ăn này đông khách vào giờ ăn trưa, nên tôi phần nào an tâm là thức ăn sẽ ngon.

Các loại taco của Tacos El Jefe. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)

Thực đơn của họ có những loại taco nhỏ kẹp các loại thịt quen thuộc, và còn có những loại taco đặc biệt với mùi vị mới lạ. Nhìn thực đơn một lúc, tôi gọi hai loại taco nhỏ là taco kẹp ruột heo chiên giòn và taco kẹp lưỡi bò.

Sau đó, tôi gọi mấy loại taco đặc biệt gồm có món bảng hiệu “El Jefe,” một cái taco gọi là “OMG” và một cái taco kẹp “tôm quỷ.”

Bảng hiệu của tiệm. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)

Trong khi đợi thức ăn, tôi uống thử ly nước hoa dâm bụt, một loại thức uống quen thuộc tại các tiệm ăn Mexico. Nước hoa dâm bụt của Tacos El Jefe pha nhạt hơn nhiều tiệm khác, không quá ngọt và cũng không quá chua, nên những ai thích mùi vị như vậy sẽ thích loại nước này.

Đợi chừng 10 phút thì các loại taco hấp dẫn được dọn ra, và tôi thử các loại taco nhỏ trước.

Bên trong tiệm. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)

Đầu tiên là taco với lưỡi bò, chỉ có bánh tortilla kẹp lưỡi bò hầm xắt nhỏ, nên thực khách có thể cho thêm các loại nước xốt salsa tự lấy trên quầy, cùng hành ngò, ớt và chanh. Tôi chỉ cho chút hành ngò, vắt chút chanh và cho một chút nước xốt salsa làm từ trái bơ lên trên.

Những miếng lưỡi bò mềm mại được nêm nếm rất đơn giản chỉ có chút vị mặn của muối, nhưng không tanh hôi chút nào. Vị chua của chanh, cùng vị ngọt và mùi thơm của hành ngò, thêm nước xốt salsa có vị béo của trái bơ cùng mùi thơm của ngò làm lưỡi bò ngon hơn nhiều. Bánh tortilla thì thơm phức mùi bắp, và bánh dày nhưng không làm át đi vị thịt như bánh của nhiều tiệm taco khác mà tôi từng ăn.

Taco với lưỡi bò hầm. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)

Taco với ruột heo chiên giòn cũng là một món rất quen thuộc, có bánh tortilla kẹp nhiều miếng ruột heo chiên. Tôi cũng cho hành ngò và vắt chanh vào loại taco này, nhưng chan nước xốt salsa “rất cay” lên.

Bánh tortilla vẫn thơm mùi bắp, và những miếng ruột heo thơm giòn, không hề có mùi tanh hôi vì được làm sạch kỹ, chỉ có vị béo và vị hơi đắng quen thuộc. Một điểm mà tôi thích là ruột không được chiên quá giòn, nên vẫn còn độ dai, không bị cứng như một số tiệm khác. Nước xốt salsa “rất cay” thì được làm từ ớt habanero, tuy đậm vị cay nhưng có vị ngọt tự nhiên và có mùi thơm như hoa.

Taco với ruột heo chiên giòn. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)

Loại taco lớn tôi thử đầu tiên là món “bảng hiệu” của tiệm có tên “El Jefe.” Loại taco này có thịt bò nướng với tôm cay và trái bơ xay nhuyễn, được kẹp giữa hai miếng tortilla có phô mai nướng. Thịt bò hơi dai, được nêm nếm cũng đơn giản với chút muối tiêu và chanh, cùng những con tôm được xào trong nước xốt có vị hơi ngọt và cay thơm rất ngon.

Người Mỹ thường kết hợp thịt bò với tôm, gọi là “surf and turf,” và Tacos El Jefe kết hợp thịt bò với tôm chế biến theo kiểu Mexico vào taco rất ngon. Trái bơ xay nhuyễn có vị béo cùng vị tươi mát làm giảm vị mặn của thịt bò với vị cay của tôm. Những miếng bánh tortilla vẫn ngon, và bây giờ có thêm độ giòn với độ dẻo dai của phô mai nướng, còn có vị béo thấm vào bánh rất ngon.

Loại taco “El Jefe” đặc biệt của tiệm. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)

Loại taco với “tôm quỷ” là taco kẹp tôm với nước xốt cay, có thêm trái bơ xắt lát và phô mai. Từng con tôm hơi dai thấm hết mùi vị cay thơm và hơi ngọt của nước xốt ngon không thể chê được. Tôm không quá cay, nên nếu muốn cay hơn nữa, thực khách có thể chan một chút nước xốt salsa “rất cay” vào. Vị béo và vị tươi mát của những lát bơ làm dịu đi vị cay của nước xốt, giúp thực khách ăn không ngán loại taco này.

Taco với “tôm quỷ.” (Hình: Thiện Lê/Người Việt)

Cuối cùng là loại taco có tên “OMG” của Tacos El Jefe. Món này có loại thịt do khách chọn, ăn với một trái ớt jalapeno nướng được cuốn phô mai bên ngoài. Tôi chọn thịt heo nướng cho loại taco này, và thịt heo có mùi thơm của hạt điều cùng nhiều gia vị cay thơm, có vị hơi ngọt rất ngon.

Điểm đặc biệt nhất của món này trái ớt jalapeno nướng có phô mai cuốn bên ngoài. Khi cắn vào, thực khách sẽ nếm được vị thơm của phô mai trước, sau đó là vị ngọt ngào tự nhiên trái ớt nướng mềm mại, rồi thấm vị cay của ớt vào đầu lưỡi. Ớt jalapeno không quá cay nên rất dễ ăn, và vị cay của ớt ăn với các loại thịt lúc nào cũng hợp.

Loại taco “OMG” có thịt và ớt nướng. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)

Món nào của Tacos El Jefe cũng đợi khách gọi rồi mới làm nên luôn nóng hổi, rất xứng đáng với cái tên “ông trùm.”

Giá cả của tiệm ăn này cũng rất vừa phải vì một cái taco nhỏ có giá $2.50, giảm giá còn $1.79 vào Thứ Ba hằng tuần, còn những loại taco lớn có giá $6.

Tiệm chỉ cách Little Saigon 15 phút lái xe. Tacos El Jefe tọa lạc tại địa chỉ 7006 Katella Ave., Stanton, CA 90680. [qd]

—–
Liên lạc tác giả: [email protected]

Mỹ cấm dùng thuốc nhuộm đỏ Số 3 trong thực phẩm, nước uống, thuốc

WASHINGTON, DC (NV) – Cơ Quan An Toàn Thực Phẩm và Dược Phẩm (FDA) cấm sử dụng thuốc nhuộm đỏ Số 3 trong thực phẩm, nước uống và thuốc uống, cơ quan này loan báo hôm Thứ Tư, 15 Tháng Giêng, theo CNN.

FDA công bố lệnh cấm này sau hơn 30 năm khoa học gia phát giác thuốc nhuộm đỏ Số 3 có liên hệ với ung thư ở động vật.

Thuốc nhuộm đỏ Số 3 được dùng để tạo màu đỏ tươi cho thực phẩm. (Hình minh họa: Storyblocks)

Là chất tạo màu tổng hợp làm bằng dầu mỏ và có tên hóa học là erythrosine, thuốc nhuộm đỏ Số 3 được dùng để làm cho thực phẩm và nước uống có màu đỏ tươi.

FDA ban hành lệnh cấm này dựa trên đơn yêu cầu được nhiều người và tổ chức tranh đấu nộp Tháng Mười Một, 2022, trong đó có Trung Tâm Khoa Học Vì Lợi Ích Công Cộng và Nhóm Hành Động Vì Môi Trường. Trong đơn, họ nêu ra mối liên hệ giữa thuốc nhuộm đỏ Số 3 với ung thư. Tháng Mười, 2023, tiểu bang California cũng cấm chất phụ gia này.

Hạn chót cho công ty thực phẩm nào dùng thuốc nhuộm đỏ Số 3 tuân thủ lệnh cấm này là ngày 15 Tháng Giêng, 2027; còn hạn chót cho công ty dược phẩm là 18 Tháng Giêng, 2028, theo FDA. Thực phẩm nhập cảng Mỹ cũng phải tuân thủ lệnh cấm này.

Thuốc nhuộm đỏ Số 3 có trong ít nhất hàng chục loại kẹo, thực phẩm và thức uống, nhưng một số thương hiệu thuộc loại nổi tiếng nhất hoặc là chưa bao giờ sử dụng hoặc đã ngưng dùng chất này. (Th.Long) [qd]

Chia sẻ file giữa PC và điện thoại Android

GARDEN GROVE, California (NV) – Bạn có thể chia sẻ file liền mạch giữa PC và thiết bị di động Android khi chúng được kết nối qua Phone Link và app Link to Windows.

Yêu cầu chỉ đơn giản là bạn có PC chạy Windows 11 và Thiết bị Android chạy Android 9.0 trở lên. Phone Link trên PC có phiên bản 1.24032.156.0 trở lên và app Link to Windows có phiên bản 1.24032.518.0 trở lên trên thiết bị di động Android.

Hướng dẫn 12 bước thực hiện. (Hình: Lê Hoàn/Người Việt)

Chia sẻ file từ PC sang thiết bị Android

Bạn chạy File Explorer rồi bấm phím phải chuột lên file bạn muốn chia sẻ trên PC của mình và chọn lệnh Share. (Hình 1)

Bấm chuột lên nút My Phone trong phần gợi ý của cửa sổ Share. (Hình 2)

File sẽ tự động truyền qua thiết bị di động được kết nối với Phone Link. Thông báo Windows sẽ xuất hiện sau khi file đã được chia sẻ với thiết bị di động của bạn. (Hình 3)

Nhận file trên thiết bị Android

Thông báo từ Link to Windows sẽ được hiển thị trên thiết bị di động của bạn. (Hình 4)

Bạn có thể chạm lên thông báo để mở app quản lý file mặc định xem file đã nhận. Tất cả các file đã nhận sẽ được lưu trữ trong Downloads -> Sent from your PC. (Hình 5, 6)

Lưu ý, chỉ có thể chia sẻ các file được lưu cục bộ giữa các thiết bị. Khi chia sẻ các file được lưu trữ trên cloud, chỉ các liên kết của file được chia sẻ.

Chia sẻ file từ thiết bị Android sang PC

Chọn file bạn muốn chia sẻ trên Android rồi chạm lên nút Share. (Hình 7)

Tìm và chạm lên biểu tượng Link to Windows trong phần app của danh sách Share. (Hình 8)

Vào trang danh sách thiết bị và chạm lên PC được kết nối để bắt đầu chia sẻ. (Hình 9)

Tiến trình truyền file sẽ được hiển thị, không rời khỏi trang này cho đến khi hoàn tất. Trạng thái sẽ được cập nhật thành Sent sau khi quá trình chia sẻ hoàn tất. (Hình 10, 11)

Nhận file trên PC

Thông báo của Phone Link sẽ được hiển thị trên PC của bạn. Bạn có thể bấm lên nút Open trên thông báo để mở file hoặc nút Show in folder để mở thư mục lưu trữ file. (Hình 12)

Tất cả file nhận được trên PC của bạn sẽ được lưu trữ trong thư mục Downloads\Phone Link. Bạn có thể thay đổi thư mục lưu trữ mặc định trong Phone Link > Settings. (Lê Hoàn) [qd]

Cứ 10 người Mỹ thì 4 có thể bị mất trí nhớ sau 55 tuổi

WASHINGTON, DC (NV) – Tới năm 2060, mỗi năm, Mỹ có thể có khoảng 1 triệu người bị mất trí nhớ, tăng gần gấp đôi hiện nay, giới nghiên cứu thông báo hôm Thứ Hai, 13 Tháng Giêng, theo AP.

Con số đó dựa trên kết quả nghiên cứu mới cho thấy rủi ro bị mất trí nhớ do tuổi tác cao hơn người ta nghĩ trước đây: Sau 55 tuổi, cứ 10 người thì có tới bốn người có thể bị mất trí nhớ.

Tích cực giao tiếp với người khác có thể giúp giảm rủi ro bị mất trí nhớ về già. (Hình minh họa: Storyblocks)

Chi tiết đó đáng lo ngại nhưng có nhiều cách giảm rủi ro, như kiểm soát huyết áp cao và những vấn đề sức khỏe khác không tốt cho não. Hơn nữa, tới tuổi trung niên bắt đầu thực hiện cũng chưa trễ.

“Theo chúng tôi nghiên cứu, những việc chúng ta làm ở tuổi trung niên cũng rất quan trọng,” Bác Sĩ Josef Coresh của bệnh viện NYU Langone Health, đồng tác giả cuộc nghiên cứu đăng trên tạp chí Nature Medicine, cho hay.

Mất trí nhớ không chỉ là Alzheimer

Phải mất lâu hơn mới nhớ ra tên người khác hoặc để chìa khóa ở đâu là tình trạng thường xảy ra khi lớn tuổi. Nhưng mất trí nhớ không phải là một phần bình thường của quá trình lão hóa – đó là quá trình mất trí nhớ, ngôn ngữ và chức năng nhận thức khác. Lớn tuổi là rủi ro lớn nhất làm mất trí nhớ, trong khi dân số Mỹ đang già đi nhanh chóng.

Alzheimer là loại mất trí nhớ phổ biến nhất, và những thay đổi trong não bộ dẫn tới căn bệnh này có thể bắt đầu trước khi triệu chứng xuất hiện tới 20 năm. Ngoài ra, còn có mất trí não mạch (vascular dementia), tức là khi bệnh tim hoặc những lần đột quỵ nhẹ làm cho máu khó chảy lên não.

Biết được rủi ro mất trí nhớ từ độ tuổi nào đó có thể giúp đưa ra lời khuyên về sức khỏe cho công chúng và giúp nghiên cứu y khoa.

“Không phải chắc chắn rằng người nào đó sẽ bị mất trí nhớ,” Bác Sĩ James Galvin, chuyên gia về Alzheimer đại học University of Miami, Florida, lưu ý. Ông Galvin không tham gia cuộc nghiên cứu này nhưng cho hay kết quả cuộc nghiên cứu này giống với những cuộc nghiên cứu khác.

Cách giảm rủi ro bị mất trí nhớ

Có một số yếu tố gây rủi ro bị mất trí nhớ mà người ta không thể tránh khỏi, như tuổi tác và liệu người ta có thừa hưởng APOE4, loại gene làm tăng rủi ro bị Alzheimer khi lớn tuổi.

Nhưng người ta có thể tránh hoặc ít nhất trì hoãn vấn đề sức khỏe góp phần gây mất trí nhớ. Chẳng hạn, đội mũ bảo hộ khi đi xe đạp, vì nếu bị chấn thương não liên tục hoặc nghiêm trọng do tông hoặc té thì rủi ro bị mất trí nhớ về già sẽ tăng.

Đặc biệt quan trọng: “Cái gì tốt cho tim thì cũng tốt cho não,” ông Galvin cho hay. Ông khuyên mọi người tập thể dục, tránh bị béo phì, kiểm soát huyết áp, bệnh tiểu đường và cholesterol.

Ngoài ra, cũng nên dành thời gian gặp gỡ, nói chuyện với người khác và giữ cho não hoạt động tích cực, theo ông Galvin. Ông khuyên người lớn tuổi mà bị lãng tai nên dùng máy trợ thính, vì bị lãng tai thường khiến người ta ngại giao tiếp.

“Có nhiều thứ chúng ta có thể kiểm soát, mà tôi nghĩ những thứ đó sẽ rất, rất quan trọng để giữ cho não hoạt động tốt khi về già,” ông Galvin cho biết. (Th.Long) [qd]

Tăng ni và Phật tử người Việt chung tay cứu trợ nạn nhân cháy rừng Los Angeles

Trà Nhiên/Người Việt 

LOS ANGELES, California (NV) – Đã một tuần trôi qua từ khi đám cháy rừng kinh hoàng ở Los Angeles County hoành hành khiến cả chục ngàn người phải di tản. Với tinh thần “lá lành đùm lá rách,” cộng đồng và các nhóm thiện nguyện viên gốc Việt chung tay cứu trợ các nạn nhân, đơn cử như đoàn Phật tử chùa Điều Ngự (Westminster), chùa Diệu Pháp (San Gabriel), Hội Từ Thiện Hoa Sen Việt, và IBC TV, đến tận nơi hôm 12 Tháng Giêng.  

Hòa Thượng Thích Viên Lý (trái) trao “gift card” cho các nạn nhân của vụ cháy rừng Los Angeles. (Hình: Facebook Thay Vien Ly)

Hòa Thượng Thích Viên Lý, chủ tịch hội đồng điều hành (HĐĐH) Tăng Đoàn Giáo Hội Phật Giáo Việt Nam Thống Nhất (GHPGVNTN) Hải Ngoại, trụ trì chùa Diệu Pháp, kiêm viện chủ chùa Điều Ngự, và Hòa Thượng Thích Viên Huy, phó chủ tịch HĐĐH Tăng Đoàn GHPGVNTN Hải Ngoại, trụ trì chùa Điều Ngự, kiêm phó viện chủ chùa Diệu Pháp, cùng tham gia vào phái đoàn tận tay phát các nhu yếu phẩm, thực phẩm… cùng 395 thẻ “gift card” cho nạn nhân.

Hòa Thượng Thích Viên Lý cho biết ông rất xúc động trước cảnh tượng thương tâm của trận thiên tai lần này.

“Phái đoàn chúng tôi may mắn được đến tận nơi, trao quà tận tay cho các nạn nhân chứ trước đó chỉ được thả đồ ở các địa điểm thôi. Cảnh tượng xúc động nhất là chứng kiến các vị cao niên ngồi xe lăn và trẻ em phải chịu đựng trong hoàn cảnh khó khăn này,” Hòa Thượng Thích Viên Lý nói.

Ông tiếp: “Chúng tôi cầu nguyện cho người quá vãng được siêu thoát và mong các nạn nhân sớm có đời sống ổn định và an lạc.”

Vị hòa thượng cho biết Hoa Kỳ cưu mang người tị nạn Việt Nam nên mong mọi người góp một phần hỗ trợ các nạn nhân để thể hiện lòng tri ân.  

Ông cũng gửi lời cảm tạ các ân nhân, mạnh thường quân, và thành viên phái đoàn từ thiện hạnh nguyện giúp người, giúp đời trong thời gian qua.

Ông cho biết phái đoàn từ thiện dự tính tổ chức thêm chuyến tiếp tế cho nạn nhân và sẽ thông báo thông tin cụ thể sau. [đ.d.]

—–
Liên lạc tác giả: [email protected]

Metro Bến Thành-Suối Tiên: Cứ mưa là ‘tàu gián đoạn’ ngưng chạy

SÀI GÒN, Việt Nam (NV) – Chiều 14 Tháng Giêng, nhiều hành khách đi tàu metro Bến Thành-Suối Tiên bất ngờ vì tàu phải dừng lại gần một giờ đồng hồ do cơn mưa trái mùa khá nhỏ ở Sài Gòn.

Theo báo VNExpress, khoảng 5 giờ chiều cùng ngày, cơn mưa khá lớn xuất hiện ở khu vực trung tâm cùng nhiều nơi khác như thành phố Thủ Đức, quận Bình Thạnh…

Tàu metro Bến Thành-Suối Tiên gặp trục trặc ở ga Văn Thánh, chiều 14 Tháng Giêng. (Hình: Pháp Luật TP.HCM)

Lúc này, lịch chạy tàu bị gián đoạn nên ở một số nhà ga, lượng khách đông đúc phải đứng chờ. Bảng thông tin cũng hiển thị “Dịch vụ tàu gián đoạn”…

Trong khi đó, hệ thống loa phát cảnh báo thời tiết xấu nên một số đoàn tàu đang chạy phải tạm dừng để “bảo đảm an toàn.”

Hành khách trên tàu xì xầm mỗi lúc một đông. Mười lăm phút trôi qua, tàu vẫn đứng yên, sau đó loa thông báo lại vang lên: “Vì lý do thời tiết, tàu tạm hoãn chạy.”

Có người cố kiên nhẫn, nhưng cũng có người nhăn mặt, xuống tàu để tìm phương tiện khác.

“Không lẽ cứ mưa là tàu không chạy? Đến mùa mưa, làm sao mà hoạt động được?,” một giọng nói cất lên, theo VNExpress.

Giải thích trục trặc trên, đại diện Ban Quản Lý Đường Sắt Đô Thị (MAUR) cho biết khi xuất hiện mưa lớn kèm dông lốc, đơn vị vận hành nhận thấy “một số chi tiết tín hiệu thuộc hệ thống cửa chắn ke ga (khu vực khách lên tàu) có vị trí chưa đúng quy trình vận hành, chỉ dẫn kỹ thuật.”

Các đoàn tàu cùng hệ thống được khôi phục hoạt động chạy trở lại lúc gần 6 giờ chiều cùng ngày.

“Đây không phải lần đầu tiên. Chỉ trong vòng một tháng kể từ ngày chính thức vận hành, tuyến metro Bến Thành-Suối Tiên đã hai lần hoãn chạy toàn tuyến vì mưa lớn. Những cơn mưa trái mùa vô tình trở thành bài kiểm tra không mong muốn cho ‘tân binh’ giao thông công cộng của Sài Gòn,” độc giả “QH” phản ảnh trên VNExpress.

“Mưa mấy tuần trước đúng là lớn thiệt, trục trặc xảy ra lần đầu thì cũng bình thường thôi. Nhưng mưa hôm qua chỉ nhẹ nhàng đâu có phải mưa nặng hạt, mà lại gặp trục trặc hao hao lần trước thì đúng lạ. Tự hỏi không viết có phải đúng y chang vấn đề lần trước giải quyết không triệt để nên tái phát?,” độc giả “Nguyen Tran” nghi ngờ.

Cứ lúc trời mưa là tàu metro Bến Thành-Suối Tiên dừng chạy dù đang ở giữa đường. (Hình: Pháp Luật TP.HCM)

Đây là lần thứ ba tàu metro Bến Thành-Suối Tiên phải tạm dừng hoạt động kể từ khi đưa vào khai thác hôm 22 Tháng Mười Hai, 2024.

Trước đó, Metro Bến Thành-Suối Tiên cũng gặp trục trặc phải dừng chạy khi mưa lớn chiều 27 Tháng Mười Hai, 2024, sau một tuần tàu điện vận hành chính thức.

Hai hôm trước đó, do lỗi tín hiệu nên hoạt động chạy tàu cũng bị ảnh hưởng trong thời gian ngắn.

Hiện metro Bến Thành-Suối Tiên đang miễn vé đến hết 20 Tháng Giêng. Theo công ty Một Thành Viên Đường Sắt Đô Thị Số 1 (HURC1), đơn vị vận hành, những ngày qua khách đi metro rất lớn, ngày cao điểm hơn 275,000 lượt, đa phần là người đi trải nghiệm. (Tr.N) [qd]

Nghi can phóng hỏa ở Los Angeles khai thích mùi lá cháy, cảnh hỗn loạn, tàn phá

LOS ANGELES, California (NV) – Những nghi can phóng hỏa bị bắt ở Los Angeles County có người khai thích mùi lá cây cháy, có người nói thích cảnh hỗn loạn, tàn phá, theo OC Patch hôm Thứ Tư, 15 Tháng Giêng.

Từ khi những đám cháy rừng tàn khốc bùng lên ở quận hạt này cách đây hơn một tuần tới Thứ Tư, cảnh sát bắt giữ ít nhất bốn người vì tội cố ý phóng hỏa, gồm hai nghi can bị bắt tuần này.

Nhân viên cứu hộ tìm kiếm nạn nhân giữa những căn nhà bị cháy rụi trong đám cháy rừng Eaton ở Altadena, California, hôm Thứ Tư, 15 Tháng Giêng. (Hình minh họa: Frederic J. Brown/AFP via Getty Images)

Khoảng 5 giờ 15 phút chiều Thứ Hai, cảnh sát tới khu vực gần ngã tư đường Glen Oaks với Van Nuys, nơi một cư dân đang tạm giữ nghi can phóng hỏa, ông Jim McDonnell, cảnh sát trưởng Sở Cảnh Sát Los Angeles (LAPD), cho hay.

“Khi tới nơi, cảnh sát bắt giữ nghi can, và cư dân đó đã dập tắt đám cháy trên cây gần đó,” ông McDonnell cho biết. “Nghi can thú nhận gây ra đám cháy đó vì ‘thích mùi lá cây cháy.’”

Nghi can đó bị truy tố tội cố ý phóng hỏa.

Tối hôm đó, khoảng 9 giờ rưỡi, ở khu vực đường Santa Monica với Vermont, lính cứu hỏa nhận được tin báo một phụ nữ đang đốt hàng loạt đống rác, theo ông McDonnell.

Lính cứu hỏa nhanh chóng dập tắt đám cháy đó, và nghi can bị bắt.

“Nghi can thú nhận gây ra nhiều đám cháy hôm đó, và khai rằng bà thích gây hỗn loạn và tàn phá,” ông cho hay.

Nghi can đó cũng bị truy tố tội cố ý phóng hỏa.

Ông Nathan Hochman, chánh biện lý Los Angeles County, tuyên bố sẽ đề nghị hình phạt cao nhất cho kẻ cố ý phóng hỏa.

Giới chức chưa biết nguyên nhân hai đám cháy rừng lớn nhất ở vùng Los Angeles hiện tại – đám cháy Eaton và đám cháy Palisades.

Tính tới chiều Thứ Tư, hai đám cháy rừng này lan ra tổng cộng gần 38,000 mẫu, làm ít nhất 25 người thiệt mạng và thiêu rụi hàng ngàn căn nhà. Trong khi đó, hơn 30 người vẫn còn mất tích. (Th.Long) [qd]

Ít nhất 15 kênh truyền hình tại Việt Nam phải đóng cửa

HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Ít nhất 15 kênh truyền hình tại Việt Nam đã bị ngừng phát sóng nhằm thực hiện “Nghị quyết 18” của Bộ Chính Trị CSVN và “Kế hoạch 141” của chính phủ về “sắp xếp tinh gọn tổ chức bộ máy.”

Báo VietNamNet cho hay từ 0 giờ hôm 15 Tháng Giêng, khi truy cập các kênh truyền hình của VTC, VOVTV… trên một số nền tảng truyền hình số, khán giả nhận được thông báo “gián đoạn,” tự động chuyển sang kênh khác hoặc chỉ còn màn hình đen.

Màn hình theo dõi các kênh truyền hình tại đài VTC hôm 15 Tháng Giêng. (Hình: Mạnh Hùng/VNExpress)

“Theo thông báo của Đài Truyền Hình Kỹ Thuật Số VTC, đơn vị sẽ chấm dứt toàn bộ hoạt động từ 15 Tháng Giêng. Vì vậy, các kênh thuộc VTC sẽ ngừng sản xuất, phát sóng trên tất cả hạ tầng tiếp phát sóng,” website của nhà cung cấp dịch vụ FPT Play nêu.

Đơn vị chủ quản của đài truyền hình VTC là Đài Tiếng Nói Việt Nam (VOV). Đài VTC thành lập hồi Tháng Tám, 2004, nhằm “ứng dụng, thử nghiệm kỹ thuật số trong phát sóng truyền hình.”

Trong hơn 20 năm, VTC được coi là đài truyền hình đầu tiên tại Việt Nam phát sóng kỹ thuật số, đồng thời tạo nhiều dấu ấn như thử nghiệm truyền hình 4K, kênh tương tác iTV.

Trên mạng xã hội hôm 14 Tháng Giêng, nhiều khán giả bày tỏ sự tiếc nuối. Không ít chương trình quen thuộc trên các kênh của VTC đã gắn bó với nhiều thế hệ người xem trong những năm qua.

“Ngày trước, khi chưa có điện thoại thông minh, công nghệ giải trí chưa phát triển thì giới trẻ cuối 8X, đầu 9X xem nhiều chương trình giải trí trên VTC lắm,” danh khoản “Văn Trà” bình luận, nhắc tới những cái tên quen thuộc như ITV (VTC13) hay kênh thiếu nhi VTC11.

Ngoài VTC, kênh truyền hình đài Tiếng Nói Việt Nam (VOVTV) và một số kênh khác như Truyền Hình Nhân Dân cũng dừng từ hôm nay, trong khi Quốc Hội TV đã không còn hoạt động từ hôm 1 Tháng Giêng.

Một khán giả sử dụng dịch vụ truyền hình trả tiền tại Việt Nam. (Hình: Lưu Quý/VNExpress)

Trước đó, một số kênh truyền hình ngoại quốc của Disney như National Geographic, Baby TV, Nat Geo Wild cũng ngừng cung cấp dịch vụ tại Việt Nam.

National Geographic, Nat Geo Wild là kênh chuyên về nội dung khoa học, khám phá, thiên nhiên… được người xem yêu thích hàng chục năm qua. Trong khi đó, Baby TV là kênh cung cấp nội dung hoạt hình cho trẻ em.

Hồi năm 2021, Disney cũng ngừng cung cấp 12 kênh truyền hình tại Việt Nam gồm Fox, Fox Movies, Fox Family Movies, Fox Action Movies, Fox Life, Fox Crime, Fox Sports, Fox Sports 2, Fox Sports 3, FX, Channel V và National Geographic People.

Các nhà cung cấp dịch vụ truyền hình tại Việt Nam chưa đưa ra kế hoạch bổ sung kênh mới cho khán giả. (Tr.N) [qd]

Coca-Cola tặng Trump chai Diet Coke đặc biệt, 4 năm sau khi chỉ trích ông

Coca-Cola tặng Trump chai Diet Coke đặc biệt, 4 năm sau khi chỉ trích ông
Hãng Coca-Cola vừa tặng Tổng Thống Đắc Cử Donald Trump một chai Diet Coke đặc biệt nhân dịp ông sắp đăng quang, dù từng chỉ trích ông trong vụ bạo loạn ở Quốc Hội cách đây bốn năm.

Vé máy bay Tết ở Việt Nam tăng cao, nhiều chặng ‘cháy vé’

SÀI GÒN, Việt Nam (NV) – Các hãng hàng không tại Việt Nam đã bổ sung thêm hàng trăm chuyến bay để cung ứng mùa cao điểm Tết 2025, nhưng nhiều chuyến bay đã “cháy vé,” kể cả hạng thương gia.

Báo Tuổi Trẻ hôm 15 Tháng Giêng dẫn thống kê của Cục Hàng Không Việt Nam cho biết, tính đến hôm 10 Tháng Giêng, các hãng hàng không ở Việt Nam đã bổ sung 522 chuyến bay trong dịp Tết Nguyên Đán Ất Tỵ, tăng khoảng 133,000 ghế trên các đường bay nội địa so với tuần trước đó.

Nhu cầu đi lại dịp Tết Ất Tỵ tăng mạnh khiến giá vé máy bay cao chưa từng thấy. (Hình: T.T.D/Tuổi Trẻ)

Cụ thể, Vietnam Airlines thuê ướt (bao gồm phi hành đoàn) ba máy bay loại Airbus A320 mới để thêm 75,000 chỗ ngồi, tương đương 400 chuyến bay trong mùa Tết. Hãng VietJet Air nhận thêm bốn máy bay và Bamboo Airways hai máy bay.

Dù vậy, nhiều đường bay từ Sài Gòn đến các tỉnh thành như Đà Nẵng, Huế, Nha Trang, Thanh Hóa, Pleiku, Vinh… đã được lấp đầy trong các ngày sát Tết và ở chiều ngược lại trong giai đoạn sau Tết.

Than với báo Tuổi Trẻ, cô Bảo Châu ở quận Tân Bình, Sài Gòn, cho hay sau một thời gian kiên nhẫn theo dõi các đợt vé bổ sung, nhưng cuối cùng cô vẫn phải chấp nhận trả tiền gấp đôi so với giá bình thường là 2.4 triệu đồng ($94.5)/chiều, cho vé một chiều Sài Gòn-Đà Nẵng.

Tương tự, ông Thanh Bình ở Phú Nhuận, trước đó đã kiểm tra giá vé khứ hồi chặng Sài Gòn-Vinh có tổng số tiền cho bốn người lên tới 25 triệu đồng ($984) nên chưa mua vì không gom đủ tiền. Tuy nhiên, khi ông Bình chuẩn bị đủ tiền và quyết định đặt mua thì giá vé đã tăng thêm khá cao.

Theo ông Bùi Thanh Tú, giám đốc marketing BestPrice, cho biết các hãng hàng không như Vietnam Airlines, VietJet Air, Vietravel Airlines đã điều chỉnh mức giá vé lên đến hàng triệu đồng, cao gấp đôi so với cùng kỳ năm ngoái.

Chẳng hạn, vé thương gia của Vietnam Airlines chặng bay Sài Gòn-Đà Nẵng có giá từ 9.4 đến 15.9 triệu đồng ($370 tới $626), trong khi VietJet Air và Vietravel Airlines có mức giá từ 5.8 đến 6 triệu đồng ($228 tới $236), gấp đôi mức giá so với trước đó hai tuần.

Ngoài ra, kể từ ngày 14 Tháng Giêng, Vietnam Airlines bắt đầu tăng cường kiểm soát hành lý xách tay. Hành khách cần kiểm tra tiêu chuẩn hành lý ký gửi và xách tay theo vé trước khi đến phi trường.

Kể từ ngày 14 Tháng Giêng, Vietnam Airlines bắt đầu tăng cường kiểm soát hành lý xách tay. (Hình: Quang Định/Tuổi Trẻ)

Theo ghi nhận của báo Tuổi Trẻ, do giá vé bay nội địa cao, nhiều người tính đến chuyện bay nối chuyến qua các quốc gia trong khu vực Đông Nam Á rồi vòng về Việt Nam, song giá vé cho các chuyến bay nối chuyến cũng đã tăng mạnh, khiến phương án bay vòng cũng không khả thi.

Đơn cử, nếu bay thẳng Sài Gòn-Hà Nội ngày 25 Tháng Giêng (nhằm 26 Tháng Chạp), giá vé đang vào khoảng 3.6 triệu đồng ($141)/chiều của tất cả hãng bay. Trong khi nếu bay chặng Sài Gòn-Bangkok (Thái Lan) cùng ngày, hành khách phải trả ít nhất 2.4 triệu đồng ($94.5), chưa kể thêm 1.4 triệu đồng ($55) cho vé chặng Bangkok-Hà Nội, nâng tổng tiền vé là 3.8 triệu đồng ($149), tăng thêm 200,000 đồng ($7.8) và mất thêm một ngày.

Hơn nữa, việc bay nối chuyến còn tốn nhiều thời gian, phải làm thủ tục xuất nhập cảnh và dễ gây mệt mỏi do thời gian bay kéo dài. (Tr.N) [qd]

Ông Nguyễn Văn Mẫn

Kia quyên góp được $250,000 cho nạn nhân cháy ở Los Angeles

IRVINE, California (NV) – Hãng xe hơi Kia thông báo quyên góp được $250,000 cho Hội Hồng Thập Tự để giúp đỡ những người bị ảnh hưởng từ cháy rừng ở Los Angeles County.

Ông Seungkyu Yoon, chủ tịch kiêm tổng giám đốc Kia Bắc Mỹ và Kia Hoa Kỳ, viết trong thông cáo ngày 10 Tháng Giêng: “Kia luôn sẵn sàng giúp đỡ những cộng đồng đang gặp khó khăn, nhất là trong những lúc hoạn nạn. Cháy rừng ở Los Angeles tiếp tục gây nhiều khó khăn cho nhiều gia đình và khu dân cư, nên chúng tôi muốn sát cánh cùng Hội Hồng Thập Tự để giúp đỡ họ.”

Logo của Kia. (Hình minh họa: Nathan Howard/Getty Images)

“Qua số tiền $250,000 này, chúng tôi hy vọng sẽ tạo được sự giúp đỡ, những thứ cần thiết, và tạo được niềm hy vọng cho những người cần nhất. Kia tin vào sức mạnh của sự đoàn kết để xây dựng lại và củng cố những cộng đồng mà nhiều người gọi là nhà,” ông Yoon cho biết.

Ngoài quyên góp tiền cho Hội Hồng Thập Tự, Kia còn hỗ trợ tài chánh cho những khách hàng đang gặp khó khăn và đủ điều kiện để nhận giúp đỡ trả tiền mua xe. Hãng xe hơi này sẽ hoàn lại $1,000 tiền mặt cho khách mua những mẫu xe đời 2024-2025. Khách hàng có thể liên lạc với một đại lý Kia để biết thêm thông tin.

Ngoài ra, Kia còn hỗ trợ tài chánh cho những khách hàng từng sống hay làm việc ở những nơi bị cháy rừng mà phải di tản.

Số tiền quyên góp này là một phần của chương trình “Thúc Đẩy Điều Tốt” của Kia, giúp đỡ nhiều nỗ lực từ thiện toàn quốc và địa phương, đã đóng góp hơn $30 triệu cho những người gặp khó khăn từ năm 2019 đến nay.

Những nỗ lực mà Kia thực hiện gồm có điều trị ung thư cho trẻ em, giảm đói nghèo, cung cấp chỗ tạm trú cho trẻ em, và giúp đỡ các cộng đồng bị thiên tai. (TL) [đ.d.]

Ông Ngụy Thiên Phúc

Mức lạm phát lại gia tăng vài ngày trước khi Trump nhậm chức

WASHINGTON, DC (NV) – Giá cả tiêu thụ đã tăng 2.9% trong Tháng Mười Hai so với năm ngoái và tăng cao hơn so với tháng trước, kéo dài thời kỳ lạm phát đều đều chỉ vài ngày trước khi Tổng Thống tân cử Donald Trump nhậm chức. Kết quả này phù hợp với sự trông đợi của các nhà kinh tế, Đài ABC loan tin hôm Thứ Tư, 15 Tháng Giêng.

Dữ liệu mới này được công bố sau khi một phúc trình công ăn việc làm vào tuần trước cho thấy số lượng tuyển dụng nhân viên tăng mạnh hơn dự trù trong Tháng Mười Hai, khiến thị trường chứng khoán tụt dốc và phân lời trái phiếu tăng vọt vì có sự lo ngại rằng Ngân Hàng Dự Trữ Liên Bang (Fed) có thể trì hoãn việc cắt giảm lãi suất đã được dự trù từ lâu.

Fed có thể viện thêm lý do để trì hoãn việc cắt giảm lãi suất trong bản phúc trình vào hôm Thứ Tư, bởi vì việc tăng giá cả liên tục có thể làm dấy lên lo ngại rằng lạm phát sẽ còn tăng cao hơn nếu lãi suất được hạ xuống. Chỉ số lạm phát trong Tháng Mười Hai đánh dấu mức tăng so với mức lạm phát hàng năm là 2.7% trong tháng trước.

Trứng gà đang tăng giá tại Hoa Kỳ. (Hình minh họa: Estudio Gourmet/Pexels)

Mức lạm phát căn bản đã tăng 3.2% so với năm rồi, kết thúc vào Tháng Mười Hai. Giá thực phẩm tăng 2.5% trong Tháng Mười Hai so với một năm trước, tuy cao hơn tháng trước nhưng cho thấy mức tăng giá chậm hơn so với tỷ lệ lạm phát chung.

Sở Thống Kê Lao Động Hoa Kỳ cho biết giá cả đã tăng đối với một loạt những loại hàng hóa trong tháng trước, bao gồm nhà ở, vé máy bay, xe hơi và xe vận tải cũ, xe hơi mới, bảo hiểm xe cộ và bảo hiểm y tế. Ngược lại, giá các sản phẩm chăm sóc cá nhân và rượu bia cùng với nhiều loại thực phẩm như bánh mì, hải sản và kem đều giảm bớt. Giá trứng tiếp tục tăng vọt trong Tháng Mười Hai do dịch cúm gia cầm khiến nguồn cung cấp giảm sút trong những tháng gần đây. Dữ liệu cho thấy giá trứng tăng 36% so với năm ngoái.

Lạm phát đã chậm lại đáng kể từ mức tối đa 9% vào Tháng Sáu năm 2022, nhưng mức tăng giá vẫn cao hơn tỷ lệ dự trù 2% của Fed.

Vào những tháng cuối cùng của năm ngoái, Fed đã thôi không cố gắng nữa trong cuộc chiến chống lạm phát và đã hạ lãi suất 1 điểm phần trăm. Tuy nhiên, lãi suất của Fed vẫn ở mức cao lịch sử, dao động từ 4.25% tới 4.5%. (TTHN)

Ông Lã Huy Quý

Chĩa súng hơi vào hàng chục người ở trường tiểu học Connecticut, thiếu niên bị bắt

MANCHESTER, Connecticut (NV) – Một thiếu niên 17 tuổi bị bắt sau khi chĩa súng hơi vào hàng chục người tại trường tiểu học ở Connecticut hôm Thứ Hai, 13 Tháng Giêng, cảnh sát loan báo, theo đài truyền hình địa phương WFSB.

Khoảng 1 giờ 20 phút trưa Thứ Hai, cảnh sát nhận được tin báo có người dường như cầm súng trường ngoài sân chơi trong Verplanck Elementary School ở Manchester, Sở Cảnh Sát Manchester (MPD) cho hay.

Khẩu súng hơi được nghi can sử dụng. (Hình: Manchester Police Department)

Người ta thấy nghi can mặc toàn đồ màu đen đang xách giỏ và “súng trường,” theo MPD.

“Nhân chứng cho biết nghi can chĩa ‘súng trường’ vào trường, cửa lớp, học sinh và nhân viên,” MPD thông báo.

Trường Verplanck Elementary School lập tức bị phong tỏa.

Cảnh sát nhanh chóng tìm thấy thiếu niên này, lúc đó vẫn đang cầm “súng trường.”

Cảnh sát ra lệnh nghi can buông vũ khí và nằm xuống đất. Nghi can tuân lệnh và bị bắt.

Cảnh sát phát giác đó là súng hơi. Nghi can chĩa súng hơi vào 29 học sinh và 10 người lớn trong trường, MPD cho hay.

Thiếu niên này khai với cảnh sát anh muốn tự tử bằng cách làm như vậy để bị cảnh sát bắn chết.

Thiếu niên này bị truy tố hơn 100 tội, gồm một loạt tội gây nguy hiểm, gây rối trật tự và gây rủi ro thương tích.

Thiếu niên này không bị nêu tên vì chưa đủ tuổi. (Th.Long) [qd]

Mỹ kiện Southwest, phạt Frontier vì chuyến bay thường xuyên bị trễ

WASHINGTON, DC (NV) – Bộ Giao Thông Vận Tải (DOT) kiện Southwest Airlines và phạt Frontier Airlines vì chuyến bay thường xuyên bị trễ, theo ABC News hôm Thứ Tư, 15 Tháng Giêng.

Trong đơn kiện nộp lên tòa liên bang ở California hôm Thứ Tư, DOT cáo buộc Southwest điều hành bất hợp pháp chuyến bay thường xuyên bị trễ và làm vỡ kế hoạch đi lại của hành khách. DOT tuyên bố sẽ đề nghị “hình phạt dân sự tối đa.”

Phi cơ Southwest Airlines chạy trong Phi Trường Quốc Gia Ronald Reagan Washington ở Arlington, Virginia. (Hình minh họa: Daniel Slim/AFP via Getty Images)

Theo luật, hãng hàng không có bổn phận bảo đảm chuyến bay khởi hành và tới nơi đúng lịch, ông Pete Buttigieg, bộ trưởng DOT, cho hay trong thông báo về đơn kiện của cơ quan này. “Đơn kiện hôm nay gửi thông điệp tới toàn bộ hãng hàng không rằng cơ quan này sẵn sàng ra tòa để bảo vệ hành khách.”

DOT cho biết, sau khi điều tra, họ thấy Southwest có hai tuyến đường thường xuyên bị trễ – giữa Phi Trường Quốc Tế Chicago Midway, Illinois với Oakland, California; và giữa Baltimore, Maryland với Cleveland, Ohio.

Từ Tháng Tư tới Tháng Tám, 2022, hai tuyến đường đó có tổng cộng 180 chuyến bay bị trễ, theo DOT.

Hôm Thứ Tư, DOT còn phạt Frontier $650,000, một nửa trong số đó phải nộp cho Bộ Tài Chính, một nửa còn lại được xóa bỏ nếu hãng này không có chuyến bay thường xuyên bị trễ trong ba năm tới.

Cách đây chưa đầy hai tuần, DOT cũng phạt hãng JetBlue $2 triệu vì chuyến bay thường xuyên bị trễ. Đó là lần đầu tiên DOT phạt hãng hàng không về tình trạng này. (Th.Long) [qd]

Tin mới cập nhật