SACRAMENTO, California (NV) – California ra luật mới cấm đưa hầu hết tiền nợ khám chữa bệnh vào bản báo cáo tín dụng, giúp cư dân tránh bị mất điểm tín dụng (credit score), loại điểm rất quan trọng, theo CalMatters hôm Thứ Năm, 26 Tháng Mười Hai.
Đây là vấn đề lớn ở California, nơi hàng triệu cư dân đang khó nhọc trả nợ khám chữa bệnh. Luật này có hiệu lực từ ngày 1 Tháng Giêng, 2025. Cần lưu ý, luật này chỉ áp dụng cho khoản nợ trực tiếp với bệnh viện hoặc công ty thu nợ, chứ không cho khoản nợ trả bằng thẻ tín dụng.
Y tá kiểm tra đường huyết bệnh nhân tại bệnh viện Sharp Grossmont Hospital ở La Mesa, California, ngày 5 Tháng Năm, 2020. (Hình minh họa: Mario Tama/Getty Images)
Hiện nay, nhiều người Mỹ đành bỏ khám chữa bệnh vì chi phí cao. Người nào đi khám chữa bệnh thì có thể không trả nổi chi phí. Món nợ đó có thể ảnh hưởng tới điểm tín dụng, gây ra gánh nặng tài chính về lâu dài.
Từ ngày 1 Tháng Giêng, 2025, luật mới của California cấm bệnh viện và công ty đòi nợ cung cấp thông tin tiền nợ khám chữa bệnh của bệnh nhân cho công ty điểm tín dụng. Nghĩa là tiền nợ khám chữa bệnh sẽ không còn xuất hiện trên bản báo cáo tín dụng. Các tổ chức ủng hộ người tiêu dùng cho rằng điều này có lợi cho bệnh nhân đang mắc nợ.
Lý do là: Mặc dù không giúp xóa nợ, luật này có thể bảo đảm đi bệnh viện hoặc đi cấp cứu sẽ không ảnh hưởng tới điểm tín dụng sau này. Điểm tín dụng thấp thường bị lãi suất cao và khiến người ta khó thuê nhà, vay tiền mua xe hoặc thậm chí kiếm việc làm.
Khi điều trần ở Quốc Hội California, Thượng Nghị Sĩ Monique Limon (Dân Chủ-Santa Barbara), tác giả luật này, lập luận rằng vì người ta không thể chọn đi cấp cứu hoặc bệnh tật, không nên tính khoản nợ này vào điểm tín dụng của họ. Phe ủng hộ luật này còn cho rằng tiền nợ khám chữa bệnh dễ thiếu chính xác vì bệnh viện và công ty bảo hiểm có thể tính sai.
Năm 2023, ba công ty điểm tín dụng – TransUnion, Equifax và Experian – dừng báo cáo tiền nợ khám chữa bệnh dưới $500. Nhưng hầu hết bệnh nhân nào còn nợ tiền khám chữa bệnh đều nợ nhiều hơn $500. Hiện nay, tiền nợ khám chữa bệnh trung bình ở Mỹ là $3,100, theo Cơ Quan Bảo Vệ Tài Chính Tiêu Dùng. Ở California, khoảng 38% cư dân còn nợ tiền khám chữa bệnh; và riêng trong số người nghèo, hơn 50% còn nợ tiền khám chữa bệnh, theo Tổ Chức Chăm Sóc Sức Khỏe California.
Luật này của California tương tự những luật đã có hiệu lực ở một số tiểu bang khác, như New York và Colorado. Luật này cũng giống kế hoạch mà chính quyền Tổng Thống Joe Biden đưa ra cho cả nước. Tuy nhiên, khi Tổng Thống Đắc Cử Donald Trump lên nắm quyền từ Tháng Giêng, 2025, không rõ kế hoạch đó đi về đâu. (Th.Long) [qd]
SACRAMENTO, California (NV) – Ông Gavin Newsom, thống đốc California, giới thiệu kế hoạch đầu tiên trong số 13 kế hoạch khu vực nhằm thúc đẩy phát triển kinh tế toàn tiểu bang California, kế hoạch này sẽ đi vào chi tiết, sẽ được công bố vào Tháng Giêng, 2025, theo báo mạng CalMatters.
Central Valley sẽ không còn bị bỏ lại phía sau nữa, các nhà lãnh đạo và Thống Đốc Newsom cho biết khi khu vực này là khu vực đầu tiên ở California gặp thống đốc để đệ trình kế hoạch phát triển kinh tế 20 năm, nhằm thúc đẩy ngành nông nghiệp của mình và chuẩn bị cho vai trò chủ chốt trong nền kinh tế xanh.
Ông Gavin Newsom, thống đốc California, sẽ tổng kết mọi kế hoạch kinh tế của các quận hạt rồi công bố kế hoạch chung cho California vào Tháng Giêng, 2025. (Hình minh họa: Larry Valenzuela/CalMatters)
Sự kiện xảy ra ở Fresno được xây dựng dựa trên sáng kiến của thống đốc giới thiệu hồi Tháng Ba, nhằm đầu tư vào phát triển kinh tế và lực lượng lao động, tập trung vào 13 khu vực của California để tạo ra nhiều việc làm hơn ngoài các trung tâm việc làm truyền thống, như vùng Vịnh và Los Angeles.
“Khu vực Sierra San Joaquin thịnh vượng là điều cần thiết cho tương lai California,” bà Ashley Swearengin, giám đốc điều hành Central Valley Community Foundation, tổ chức đã giúp tập hợp các quận hạt trong khu vực để tạo ra kế hoạch dài 502 trang được chính phủ tài trợ, nói. Bà đưa một tập tài liệu có kế hoạch cho ông Newsom trong cuộc họp báo, CalMatters viết ngày 21 Tháng Mười Một.
Ngoài ra, các quận hạt Madera, Fresno, Kings, và Tulare đang yêu cầu $58 tỷ đầu tư công và tư vào khu vực trong vài thập niên tới, theo kế hoạch dự thảo từ Tháng Tám. Kế hoạch cho biết khu vực này, nơi sản xuất 25% nguồn cung cấp thực phẩm của quốc gia, có sản lượng hàng năm là $70 tỷ.
“Mặc dù có những đóng góp cho nông nghiệp và vai trò quan trọng trong việc tạo ra năng lượng tái tạo của tiểu bang, nhưng cứ năm người trong khu vực thì có một người sống dưới mức nghèo khổ,” bà Swearengin, cựu thị trưởng Fresno, cho biết. “Những trở ngại mà các gia đình trong khu vực này phải đối mặt luôn hiện hữu trong tâm trí chúng tôi.”
Thống đốc cho biết ông sẽ xem xét kế hoạch của các khu vực khác và đưa ra kế hoạch chi tiết khắp tiểu bang vào Tháng Giêng, 2025. Đến nay, California đã dành $182 triệu tài trợ để thực hiện các kế hoạch.
Có sự lạc quan về việc chính phủ tập trung vào các khu vực. Bà Kate Gordon, giám đốc điều hành California Forward, một tổ chức phi lợi nhuận tập trung vào nền kinh tế California và là cựu giám đốc Văn Phòng Kế Hoạch và Nghiên Cứu của thống đốc, cho biết. “Khắp California, các bên liên quan đang cùng nhau thực hiện một cách tiếp cận chu đáo để tạo cơ hội cho việc làm có phẩm chất cao.”
Bà Gordon thêm rằng một số người “hiện không cảm thấy là một phần của nền kinh tế” và rằng các khu vực đang thực hiện chiến lược của riêng họ là “một quá trình toàn diện đáng ngạc nhiên.”
Ông Newsom thừa nhận điều mà ông gọi là sự bất an kinh tế của cư dân California mặc dù tỉ lệ thất nghiệp khá thấp.
“Điều này khiến mọi người cảm thấy lo lắng và tôi rất vui mừng được hỗ trợ các đơn xin trợ cấp từ khu vực,” ông Newsom nói. “Đây không là về các điều kiện vĩ mô mà là về thực tế vi mô.”
Một điểm chung rút ra từ cuộc bầu cử năm nay là cử tri quyết định một phần vì lo ngại về kinh tế, ít nhất là theo các cuộc thăm dò ý kiến.
Ông Newsom, sắp bước vào hai năm cuối của nhiệm kỳ thống đốc, cho biết ông đang giải quyết những lo ngại đó. Đảng Cộng Hòa liên tục chỉ trích ông vì lạc lõng với những cuộc đấu tranh hằng ngày của nhiều người dân California.
Ngay cả khi tầm vóc quốc gia của ông tăng lên, các cử tri California vẫn bị chia rẽ về thành tích thống đốc của ông.
Thống đốc đưa ra thông báo hôm 21 Tháng Mười Một tại Fresno County, nơi 51% bỏ phiếu cho ông Donald Trump và 46% bỏ phiếu cho bà Kamala Harris, với tất cả phiếu được kiểm, chỉ thiếu 7,100.
Năm 2020, ông Trump bị mất quận hạt vào tay ứng cử viên Joe Biden của đảng Dân Chủ với tỷ lệ 53% và 45%.
Theo dữ liệu của Bộ Phát Triển Việc Làm, Fresno County, nơi có thu nhập bình quân đầu người khoảng $50,000/năm, nằm trong số những nơi thấp nhất tại California, cũng liên tục có số đơn xin trợ cấp thất nghiệp cao nhất trong tiểu bang.
Tỉ lệ thất nghiệp của California nhích lên trong Tháng Mười, từ 5.3% lên 5.4% trong tháng trước. Đó là tỉ lệ thất nghiệp cao thứ hai toàn quốc, chỉ sau Nevada, trong khi tỉ lệ thất nghiệp ở Mỹ là 4.1%.
Trong khi đó, Văn Phòng Phân Tích Lập Pháp phi đảng phái của California đã lưu ý trong triển vọng tài chính cho năm tới: “Ngoài chính phủ và chăm sóc sức khỏe, tiểu bang không có thêm việc làm nào trong một năm rưỡi.” (ĐG) [đ.d.]
SEOUL, Nam Hàn (NV) – Hôm Thứ Sáu, 27 Tháng Mười Hai, Quốc Hội Nam Hàn đã bỏ phiếu luận tội Thủ Tướng kiêm Quyền Tổng Thống Han Duck-soo (Hàn Đức Chu), chưa đầy hai tuần sau khi cơ quan lập pháp tước quyền của Tổng Thống Yoon Suk Yeol (Doãn Tích Duyệt) vì đã ban hành một lệnh thiết quân luật ngắn ngủi khiến đất nước rơi vào tình trạng hỗn loạn chính trị, Đài CNN đưa tin.
Tổng cộng có 192 phiếu trong số 300 nhà lập pháp tại Quốc Hội đã bỏ phiếu luận tội ông Han, tức là nhiều hơn con số 151 phiếu cần thiết để quyết định luận tội có hiệu lực.
Cảnh tượng hỗn loạn đã diễn ra bên trong tòa nhà Quốc Hội vào lúc diễn ra cuộc bỏ phiếu, khi các nhà lập pháp của Đảng Quyền Lực Nhân Dân cầm quyền giơ cao nắm đấm và reo hò câu “Lạm dụng quyền lực” sau khi Chủ Tịch Quốc Hội Woo Won-shik tuyên bố chỉ cần đa số thông thường để thông qua kiến nghị luận tội ông Han.
Các dân biểu cãi nhau trong phiên họp Quốc Hội biểu quyết luận tội quyền Tổng Thống Han Duck-soo ở Seoul, Nam Hàn, ngày 27 Tháng Mười Hai, 2024. (Hình: JUNG YEON-JE/AFP/Getty Images)
Ông Han, nhân vật đảm nhận vai trò quyền tổng thống sau khi Quốc Hội đã bỏ phiếu luận tội Tổng Thống Yoon, cho biết qua một bản tuyên bố rằng ông tôn trọng quyết định của Quốc Hội và “sẽ đình chỉ nhiệm vụ của tôi theo luật lệ hiện hành để tránh gây ra thêm tình trạng lộn xộn và bất ổn.”
Sau cuộc bỏ phiếu luận tội ông Han, Bộ Trưởng Tài Chánh kiêm Phó Thủ Tướng Choi Sang-mok, trở thành quyền tổng thống.
Đảng Dân Chủ đối lập chính của Nam Hàn đã đưa ra kiến nghị luận tội vị quyền tổng thống vào hôm Thứ Năm sau khi ông Han từ chối cử người trám vào ba ghế trống trong Tòa Hiến Pháp, cơ quan có thẩm quyền xét xử đễ luận tội Tổng Thống Yoon.
Hai tuần trước đó, các nhà lập pháp, trong đó ít nhất cũng có tới mười mấy thành viên đảng cầm quyền, đã bỏ phiếu luận tội ông Yoon sau khi vị tổng thống nhiều lần từ chối không chịu từ chức.
Tòa Hiến Pháp có tối đa sáu tháng để quyết định giữ nguyên hay bác bỏ kết quả cuộc bỏ phiếu luận tội vị tổng thống. Tòa đã quyết định coi vụ này là “ưu tiên hàng đầu” trong số các vụ luận tội khác mà phe đối lập đã thúc đẩy chống lại các thành viên trong chính quyền của ông Yoon, bao gồm vị bộ trưởng tư pháp, các công tố viên và các giới chức cấp cao khác.
Tuy nhiên, tòa án tối cao Nam Hàn, gồm chín thành viên, hiện chỉ còn có sáu thẩm phán tại vị vì sự chậm trễ trong việc bổ sung các vị trí bị bỏ trống do các thẩm phán về hưu để lại, làm tình hình trở nên phức tạp thêm. Theo luật pháp Nam Hàn, phải có ít nhất sáu trong số chín thẩm phán chấp thuận việc luận tội thì phán quyết của Tòa Hiến Pháp mới có giá trị pháp lý. (TTHN)
Trước thềm lễ Giáng Sinh năm nay ở Mỹ và Đức đã xảy ra vài vụ giết người tuy không lớn nhưng gây chấn động cả thế giới và có thể làm thay đổi cơ cấu chính trị nghiêng về phía những đảng chính trị cực hữu và bài ngoại. Trong tương lai không xa, di dân sẽ không còn được chào đón, sẽ bị trục xuất, thậm chí bị ngược đãi.
Nơi tưởng niệm hôm 23 Tháng Mười Hai các nạn nhân của vụ tấn công bằng xe BMW đâm vào một khu chợ Giáng Sinh đông đúc ở thành phố Magdeburg miền Đông nước Đức. (Hình: Ralf Hirschberger/AFP via Getty Images)
Di dân và những vụ giết người tàn ác
Thứ Sáu tuần trước, 20 Tháng Mười Hai, một kẻ khủng bố lái chiếc xe BMW lao thẳng vào một khu chợ Giáng Sinh đông đúc ở thành phố Magdeburg miền Đông nước Đức, giết chết năm người và làm bị thương hơn 200 người. Ngày hôm sau, một người đàn ông vô cớ thiêu sống một phụ nữ trên toa tàu điện ngầm ở New York và thản nhiên ngồi nhìn nạn nhân quằn quại trong đau đớn trước khi mất; thậm chí nghi can còn dùng áo sơ mi quạt cho lửa cháy to hơn.
Nghi can của hai vụ giết người máu lạnh này có điểm chung là đều là dân nhập cư. Hành vi tội ác của họ không chỉ phủ bóng đen lên ngày Chúa Giáng Sinh mà còn biện minh cho chính sách chống di dân của các đảng chính trị cánh hữu ở cả Mỹ và Âu Châu.
Trong vụ ở Đức, nghi can tên là Taleb al-Abdulmohsen, 50 tuổi, gốc người Saudi Arabia di cư đến Đức năm 2006 và được cấp quy chế thường trú nhân một thập niên sau đó. Theo thông tin của cảnh sát, ông ta là một bác sĩ tâm lý làm việc cho một bệnh viện địa phương, nhưng các bài đăng trên mạng xã hội cho thấy ông ta có quan điểm chống Hồi Giáo, tức giận với chính sách về nhập cư của chính phủ Đức và ủng hộ thuyết âm mưu về “Hồi Giáo hóa” Âu Châu được những người cực hữu truyền bá. Có thể nỗi bất mãn với chính sách nhập cư “rộng rãi” của Đức là động cơ khiến ông ta gây tội ác dù bản thân ông ta được hưởng lợi từ chính sách đó.
Tại Mỹ, nghi can Sebastian Zapeta-Calil, 33 tuổi, là công dân Guatemala, vượt biên vào Mỹ ở khu vực Arizona và bị trục xuất Tháng Sáu, 2018. Sau đó không rõ bằng cách nào và khi nào, nghi can quay lại Mỹ và thực hiện hành vi tội ác ở New York. Đây không phải là lần đầu tiên một kẻ nhập cư bất hợp pháp phạm tội giết người ở Mỹ, trước nghi can đã có nhiều vụ tương tự.
Hồi Tháng Hai năm nay, cô sinh viên ngành y tá Laken Riley, 22 tuổi, Đại Học Georgia ở Athens bị sát hại trong khi chạy thể dục buổi sáng; thủ phạm được xác định là Jose Antonio Ibarra, một di dân bất hợp pháp từ Venezuela đến Mỹ năm 2022.
Di dân thành vũ khí chính trị
Những vụ án chấn động, được loan tải chi tiết trên truyền thông như vậy dễ làm cho người nhập cư bất hợp pháp bị coi là tội phạm dù thực tế không hẳn như vậy. Các công trình nghiên cứu của giới khoa học Mỹ và Âu Châu đều kết luận, người nhập cư bất hợp pháp nói chung ít phạm trọng tội hơn người bản xứ nhưng dư luận thường phẫn nộ hơn khi phát hiện kẻ thủ ác là người nhập cư bất hợp pháp.
Trong báo cáo công bố Tháng Chín, 2024, Viện Nghiên Cứu Quốc Gia Về Công Lý (National Institute of Justice) viện dẫn số liệu của Texas Department of Public Safety cho biết trong bảy năm, từ 2012 đến 2018, tỷ lệ phạm trọng tội, bao gồm tội giết người và những tội bạo lực khác, của thành phần di dân bất hợp pháp đều thấp hơn một nửa so với người Mỹ bản xứ, còn các tội về tài sản thì chỉ bằng một phần tư.
Trong ba nhóm dân số được nghiên cứu (người bản xứ, di dân hợp pháp và di dân bất hợp pháp) thì di dân bất hợp pháp có tỷ lệ phạm trọng tội thấp nhất, người bản xứ chiếm tỷ lệ cao nhất và người nhập cư hợp pháp nằm ở giữa hai nhóm này. Năm 2018 chẳng hạn, trong 100,000 dân Texas thì có 1,100 người bản xứ phạm trọng tội, 800 di dân hợp pháp và 400 di dân bất hợp pháp.
Di dân bất hợp pháp cả ở Mỹ và Âu Châu bị coi là nguyên nhân gây ra tình trạng trộm cướp và bạo lực lan tràn, mất an toàn ở các đô thị, tăng áp lực lên hệ thống y tế, giáo dục của các nước tiếp nhận. Cử tri, một mặt phản đối chính sách nhập cư “lỏng lẻo” của các chính phủ, một mặt đòi phải có những biện pháp cứng rắn hơn đối với di dân bất hợp pháp như trục xuất hàng loạt, đóng cửa biên giới. Để thực hiện yêu cầu đó, họ bỏ phiếu cho các đảng cánh hữu.
Tại Mỹ, đề tài “chống di dân bất hợp pháp” là đòn bẩy có tính quyết định đưa đến thắng lợi của ông Donald Trump, tổng thống đắc cử, và các ứng cử viên Cộng Hòa. Vụ sát hại cô Riley kể trên đã trở thành một điểm nhấn, được nhắc đi nhắc lại trong chiến dịch tranh cử của ông Trump nhằm lên án cái chính sách gọi là “mở cửa biên giới cho bọn tội phạm” của chính quyền Biden-Harris.
Cam kết của ông Trump chống nhập cư, siết chặt biên giới và trục xuất hàng loạt những di dân không giấy tờ đang sống ở Mỹ là thông điệp được cử tri ủng hộ nhiều nhất, đem lại chiến thắng cho ông. Với đảng Cộng Hòa giành được cả Tòa Bạch Ốc và đa số ở cả hai viện Quốc Hội, chính trường nước Mỹ đang chuyển dần sang cánh hữu với phương châm nước Mỹ trên hết.
Tại Đức, vụ thảm sát chợ Giáng Sinh đã làm gia tăng sự ủng hộ của cử tri dành cho đảng cực hữu Lựa Chọn Khác Cho Nước Đức (Alternative for Germany – AfD) chỉ hai tháng trước ngày tổng tuyển cử. Nghi can Abdulmohsen được biết là người theo đảng AfD, cổ xúy cho đường lối bài ngoại của đảng này và quyết trừng phạt nước Đức vì đã khoan dung tiếp nhận quá nhiều người nhập cư Hồi Giáo.
Các cuộc thăm dò ý kiến cử tri cho thấy đảng AfD từ vị trí “bên lề” đã vươn lên vị trí đảng lớn thứ hai của chính trường Đức. Trong cuộc bầu cử cấp tiểu bang Tháng Chín, đảng AfD chiếm vị trí dẫn đầu ở tiểu bang Thuringia, thứ nhì ở các tiểu bang Saxony và Brandenburg. Dự báo, trong cuộc tổng tuyển cử ngày 23 Tháng Hai, 2025, đảng AfD cực hữu sẽ giành được 19% số phiếu, chỉ sau Liên Minh Dân Chủ Thiên Chúa Giáo trung hữu gồm hai đảng CDU+CSU với 31% nhưng vượt qua đảng cánh tả lâu đời của Đức là đảng Dân Chủ Xã Hội (SPD) với 17% số phiếu.
Chống di dân trên toàn cầu
Cho đến nay, làn sóng di dân bất hợp pháp đã dần dần làm thay đổi bối cảnh chính trị Âu Châu, các đảng cánh hữu và cực hữu lần lượt giành được quyền cai trị, đẩy các đảng cánh tả vào hậu trường. Hungary, Ý, Slovakia, Hòa Lan và Ba Lan đã nằm trong tay các đảng dân tộc chủ nghĩa; sắp tới có thể sẽ là Đức và Pháp – hai quốc gia đông dân nhất, cũng là hai nền kinh tế mạnh nhất Âu Châu.
Nếu Pháp và Đức chuyển sang cánh hữu và cực hữu như bốn nước vừa kể thì tương lai của khối EU có thể chao đảo. Hình ảnh của Liên Âu như một thế giới đa dạng và bao dung, miền đất hứa của những người khốn khổ chạy trốn chiến tranh và nghèo đói sẽ không còn nữa. Ngay một vấn đề cụ thể như cuộc chiến tranh ở Ukraine cũng sẽ bị ảnh hưởng nặng nề vì các chính phủ cánh hữu không muốn hỗ trợ người dân Ukraine chống xâm lược.
Một số nhân vật hàng đầu trong chính quyền mới của Mỹ dường như đang thúc đẩy xu thế chuyển dịch chính trị ở hai bờ Đại Tây Dương, trong cái được coi là một chiến dịch toàn cầu ủng hộ các hệ tư tưởng cực hữu. Tỷ phú Elon Musk, một nhân vật thân cận của ông Donald Trump còn cố can thiệp vào nội tình chính trị các đồng minh Âu Châu và cổ xúy cho các đảng cực hữu.
Mới đây ông Musk khẳng định trên mạng X rằng “chỉ có đảng AfD mới cứu được nước Đức,” chê bai ông Olaf Scholz, thủ tướng đương nhiệm, là kẻ ngu ngốc. Ông Musk đòi sa thải các thẩm phán tòa án tối cao Ý đã đặt nghi vấn về tính hợp pháp của chính sách ngăn chặn di dân bất hợp pháp mà chính phủ của bà Giorgia Meloni, thủ tướng, ban hành.
Với nước Anh, ông Musk phê phán chính phủ trung tả của ông Keir Starmer, thủ tướng, là “nhà nước cảnh sát chuyên chế,” kêu gọi người Anh bầu một chính phủ mới. Trong bữa ăn tối hôm đầu tuần này với ông Trump tại khu nghỉ dưỡng Mar-a-Lago, tỷ phú Musk hứa hẹn với ông Nigel Farage, nhà lãnh đạo đảng cực hữu Reform UK, rằng ông ta sẽ tài trợ cho chiến dịch tranh cử của đảng này thông qua các chi nhánh công ty của ông Musk tại Anh. Ông Nigel Farage chính là nhân vật đã vận động cử tri Anh lựa chọn “chia tay” Liên Âu, gọi là Brexit, trong cuộc trưng cầu dân ý năm 2016.
Từ chỗ một tỷ phú trung dung về chính trị, ông Elon Musk càng ngày càng theo đuổi các hệ tư tưởng cực hữu mà nội dung chính là chống di dân, bài ngoại, dù bản thân ông cũng là một di dân thành đạt nhờ môi trường chính trị bao dung của nước Mỹ. Với tầm ảnh hưởng vô đối, ông Musk có thể là kẻ mà di dân phải lo ngại nhất.
Cánh cửa ngày càng hẹp
Cánh cửa cho di dân vào Mỹ và Âu Châu đang dần khép lại, và ngay cả những người đã định cư ở hai miền đất hứa này cũng phập phồng lo ngại cho tương lai. Rồi đây những người bị bần cùng hóa, bị bức hại trong các nước độc tài và lạc hậu sẽ không còn chỗ nào để trú ẩn và làm lại cuộc đời.
Có nhiều lý do phức tạp nhưng rõ ràng sự trỗi dậy của đường lối chính trị dân túy cực hữu cộng với những hành vi tội phạm của chính người di dân bất hợp pháp đang làm cho vấn đề di dân khó mà giải quyết được, ngay cả ở Mỹ, đất nước của di dân. [qd]
WASHINGTON, DC (NV) – Người Mỹ gia tăng mua sắm mùa lễ cuối năm 2024, bất chấp giá cả nhiều loại thực phẩm và nhu yếu phẩm tăng cao, theo dữ liệu mới, AP đưa tin hôm Thứ Năm, 26 Tháng Mười Hai.
Doanh số mùa lễ từ đầu Tháng Mười Một tới hết đêm Noel 24 Tháng Mười Hai tăng 3.8% so với cùng kỳ năm ngoái, thậm chí nhiều hơn mức tăng 3.1% hồi năm ngoái, theo Mastercard SpendingPulse, công cụ theo dõi tất cả hình thức trả tiền, gồm tiền mặt và thẻ ngân hàng. Doanh số năm ngày cuối cùng của mùa lễ chiếm 10% cả mùa.
Khách mua sắm tại thương xá Glendale Galleria ở Glendale, California, hôm 26 Tháng Mười Hai. (Hình: Mario Tama/Getty Images)
Năm nay, doanh nghiệp thậm chí chịu áp lực nhiều hơn trong việc thu hút người tiêu dùng vì số ngày giữa lễ Tạ Ơn với Giáng Sinh ít hơn năm ngoái năm ngày.
Doanh số mùa lễ vừa qua tăng nhiều hơn Mastercard SpendingPulse dự đoán hồi mùa Thu – chỉ 3.2%. Dữ liệu công bố hôm Thứ Năm không tính doanh số xe hơi và lạm phát.
Doanh số quần áo tăng 3.6%, phần lớn nhờ mua sắm trên mạng. Chi tiêu cho nhà hàng, đồ điện tử và trang sức cũng tăng. Mua sắm trên mạng tăng 6.7%, còn mua sắm trực tiếp tăng 2.9%.
Sức mua sắm của người tiêu dùng chiếm gần 70% hoạt động kinh tế Mỹ, và các nhà kinh tế học thường theo dõi kỹ cách người Mỹ tiêu tiền, nhất là vào mùa lễ, để đánh giá họ cảm thấy như thế nào về tài chính.
Thông tin chi tiết hơn về cách người Mỹ đang tiêu tiền ra sao sẽ có vào tháng tới khi Liên Đoàn Bán Lẻ Quốc Gia, hiệp hội bán lẻ lớn nhất nước Mỹ, công bố dữ liệu kết hợp hai tháng dựa trên doanh số Tháng Mười Một và Tháng Mười Hai do Bộ Thương Mại đưa ra.
Hiệp hội này ước tính người Mỹ mua sắm khoảng $979.5 tỷ tới $989 tỷ trong Tháng Mười Một và Tháng Mười Hai, tăng 2.5% tới 3.5% so với cùng kỳ năm ngoái, nhưng ít hơn mức tăng 3.9% của mùa lễ năm 2023 so với năm 2022. (Th.Long) [qd]
WASHINGTON, DC (NV) – Tổng Thống Đắc Cử Donald Trump hôm Thứ Sáu, 27 Tháng Mười Hai, yêu cầu Tối Cao Pháp Viện (TCPV) chặn đạo luật cấm TikTok ở Mỹ từ ngày 19 Tháng Giêng nếu mạng xã hội này không được bán cho công ty không phải của Trung Quốc, theo NBC News.
Theo lịch, TCPV sẽ nghe tranh luận trong vụ này vào ngày 10 Tháng Giêng, 2025.
Một người cầm điện thoại có logo TikTok. (Hình minh họa: Storyblocks)
Tổng Thống Đắc Cử Trump không đứng về phía nào trong vụ tranh cãi này, ông D. John Sauer, luật sư của ông Trump và được ông Trump chọn làm tổng thanh tra Bộ Tư Pháp, viết trong đơn yêu cầu nộp lên TCPV.
Tuy nhiên, ông Trump muốn tòa chặn lệnh cấm TikTok tới khi ông trở lại Tòa Bạch Ốc để ông có thể “thương lượng giải pháp cứu mạng xã hội này,” và lúc đó, TCPV không cần can thiệp, ông Sauer cho hay.
Đạo luật trong vụ kiện này là Đạo Luật Bảo Vệ Người Mỹ Trước Ứng Dụng Bị Đối Thủ Ngoại Quốc Kiểm Soát, được cả hai đảng ủng hộ và được Quốc Hội thông qua hồi Tháng Ba và Tổng Thống Joe Biden ký chuẩn thuận hồi Tháng Tư.
Đạo luật này bắt buộc ByteDance, công ty làm chủ TikTok, bán mạng xã hội này cho công ty Mỹ, nếu không, sẽ bị cấm.
Tháng Năm năm nay, TikTok nộp đơn kiện lên tòa liên bang. Trong đơn, TikTok lập luận rằng đạo luật này “vi phạm Tu Chính Án Số 1 của Hiến Pháp Hoa Kỳ,” và “vi phạm Tu Chính Án Số 5 bảo đảm được pháp luật bảo vệ công bằng.”
Quốc Hội Mỹ lo ngại TikTok gây nguy hiểm cho an ninh quốc gia. Cụ thể, các nhà lập pháp Mỹ lo ngại ByteDance có thể cung cấp dữ liệu của người dùng TikTok cho chính phủ Trung Quốc, hoặc chính phủ Trung Quốc có thể ép buộc ByteDance giúp tuyên truyền trên TikTok.
Trong khi đó, lúc vận động tranh cử, Tổng Thống Đắc Cử Donald Trump bất ngờ tuyên bố ông phản đối cấm TikTok và sẽ cố gắng “cứu” mạng xã hội này. Trong nhiệm kỳ tổng thống đầu tiên, ông Trump từng cố gắng cấm TikTok. (Th.Long) [qd]
SÀI GÒN, Việt Nam (NV) – Lượng kiều hối do Việt kiều, người Việt đi lao động tại các nước gửi về Việt Nam trong năm 2024 lên tới $16 tỷ, theo lời ông Bùi Thanh Sơn, phó thủ tướng kiêm bộ trưởng Ngoại Giao Việt Nam.
Theo báo VNExpress hôm 27 Tháng Mười Hai, ông Sơn nhận định rằng số tiền nêu trên, cộng với hơn 421 dự án FDI có tổng số vốn ghi danh $1.72 tỷ “là những nguồn lực rất quan trọng cho sự phát triển của đất nước.”
Khách hàng giao dịch kiều hối tại một ngân hàng trên đường Nguyễn Thị Minh Khai, quận 3, Sài Gòn. (Hình: Ngọc Phượng/VNExpress)
Mức kiều hối này được ghi nhận “tương đương năm 2023,” thời điểm kiều hối gửi về Việt Nam “cao kỷ lục” sau thời gian tăng trưởng chậm do ảnh hưởng của dịch COVID-19.
Ông Bùi Thanh Sơn nói thêm rằng trong thời gian tới, Việt Nam sẽ tiếp tục hoàn thiện chính sách và pháp luật, “tạo điều kiện để bà con kiều bào gắn kết hơn với trong nước…”
Đáng lưu ý, hầu hết trong số $16 tỷ kiều hối là được cộng đồng người gốc Việt cũng như người Việt đi lao động ở ngoại quốc gửi về Sài Gòn.
Hồi giữa Tháng Mười, báo Nhân Dân xác nhận, lượng kiều hối về Sài Gòn trong chín tháng đầu năm đạt gần $7.4 tỷ.
Trước nguồn kiều hối tăng đều đặn sau mỗi năm, nhà cầm quyền Việt Nam cho thấy họ muốn “thúc đẩy” và gia tăng kiểm soát đối với nguồn tiền này.
Một nhóm Việt kiều được chính quyền TP.HCM mời đi thử tuyến metro Bến Thành-Suối Tiên hồi đầu năm nay. (Hình: Pháp Luật TP.HCM)
Một bản tin của báo VOV hôm 16 Tháng Mười Hai cho hay, Ủy Ban Nhân Dân TP.HCM thông qua “đề án phát huy nguồn lực kiều hối.”
Theo đó, chính quyền muốn “nắn” dòng tiền kiều hối để “bảo đảm sử dụng hiệu quả nguồn tiền này.”
Bản tin dẫn lời ông Nguyễn Đức Lệnh, phó giám đốc Ngân Hàng Nhà Nước chi nhánh Sài Gòn: “Kiều hối về bản chất là nguồn tiền của kiều bào cho, tặng thân nhân, người thụ hưởng hoàn toàn chủ động trong việc sử dụng để chi tiêu, sửa chữa nhà cửa, mua phương tiện và tích lũy. Những việc này cũng là nguồn lực tốt cho xã hội, nhưng rõ ràng nếu định hướng tập trung được nguồn kiều hối nhỏ lẻ vào một dự án đầu tư phát triển nào đó thì hoàn toàn mang lại hiệu quả nhanh và to lớn hơn.” (N.H.K) [qd]
CAMILLA, Georgia (NV) – Một phụ nữ thiệt mạng và hai người bị thương trong vụ cháy nhà máy Tyson Foods ở Tây Nam Georgia, giới chức tiểu bang loan báo hôm Thứ Sáu, 27 Tháng Mười Hai, theo AP.
Tường sập xuống xe vận tải 18 bánh đậu bên ngoài nhà máy Tyson ở Camilla, làm thiệt mạng vợ tài xế chiếc xe này đang ngủ trên xe, ông Robby Willis, giới chức giảo nghiệm tử thi Mitchell County, nói với AP. Nạn nhân là bà Bajarma Batozhapov, 61 tuổi, cư dân Las Vegas, Nevada.
Thịt gà đông lạnh của Tyson Foods. (Hình minh họa: Anna Moneymaker/Getty Images)
Retail, Wholesale and Department Store Union, nghiệp đoàn đại diện 1,600 tại nhà máy này, cho biết nồi hơi bị nổ. Tyson cho hay họ đang làm việc với nhà chức trách địa phương để xác định nguyên nhân vụ cháy. Giới chức cho biết lửa cháy khoảng ba tiếng.
Ông Bryce Rawson, phát ngôn viên cơ quan cứu hỏa tiểu bang Georgia, xác nhận một người chết và hai người được đưa đi bệnh viện, nhưng lưu ý ông không thể cung cấp thêm thông tin nào vì vụ cháy vẫn đang được điều tra.
Nhà máy Tyson Foods ở Camilla là doanh nghiệp thuê nhiều người lao động nhất Mitchell County. Tyson mua nhà máy này năm 2018 trong vụ mua Keystone Foods giá $2.16 tỷ. Nghiệp đoàn nêu trên cho hay nhà máy này chủ yếu sản xuất thịt gà cho nhà hàng. (Th.Long) [qd]
SÀI GÒN, Việt Nam (NV) – Sau năm năm bị tước thẻ hành nghề luật sư, ông Phạm Công Út, người từng bào chữa cho các bị cáo thuộc giới hoạt động và dân nghèo, qua đời trong nghèo khó tại Sài Gòn, hưởng thọ 64 tuổi.
Luật Sư Phạm Công Út, tên thật là Phạm Công Phụng, là cựu trưởng Văn Phòng Luật Phạm Nghiêm ở Sài Gòn trước khi bị cấm hành nghề.
Luật Sư Phạm Công Út. (Hình: Pháp Luật TP.HCM)
Luật Sư Ngô Anh Tuấn viết trên trang cá nhân hôm 27 Tháng Mười Hai: “Luật Sư Phạm Công Út – một người bạn, một người anh trong nghề và là một trong số ít những người truyền cảm hứng, khiến tôi yêu quý và đi theo nghề luật sư tranh tụng cho tới tận ngày hôm nay, dù trải qua không ít gian nan. Tôi kịp tới chào anh ít hôm trước ngày anh ra đi nhưng lời hứa đi thăm ‘Thiên Đường Xanh’ của anh vẫn dang dở. Thật vui khi anh đón nhận điều sắp xảy ra một cách bình thản.”
“Thiên Đường Xanh” là tên căn nhà vườn ở tỉnh Đồng Nai, được Luật Sư Út mở ra với ý định làm nơi nuôi dưỡng người vô gia cư, người cao niên neo đơn…
Vài ngày trước đó, gia đình Luật Sư Phạm Công Út đăng một mẩu tin trên mạng xã hội thông báo ông được bệnh viện cho xuất viện để “về nhà chờ làm đám…”
“Gia đình rất cảm ơn mọi người đã chung tay phụ tiếp một phần viện phí những ngày cuối đời Luật Sư Phạm Công Út. Số tài khoản Luật Sư Phạm Công Út…,” thông báo viết.
Nhà hoạt động Phạm Thanh Nghiên, cựu tù chính trị hiện đang ở Mỹ, cho biết trên trang cá nhân: “Tôi không có may mắn được kết bạn với Luật Sư Phạm Công Út ngoài đời, nhưng tôi biết ông và cảm phục những việc ông làm. Ông nghèo quá, chẳng còn tiền để trang trải mọi thứ trước khi ông giã từ cõi tạm…”
Cáo phó về lễ tang Luật Sư Phạm Công Út, tên thật là Phạm Công Phụng. (Hình: Facebook Nguyen Van Mieng)
Về chuyện ông Phạm Công Út bị tước thẻ hành nghề, báo Pháp Luật TP.HCM hồi cuối năm 2019 cho biết lý do là vì ông này “vi phạm một quy định của Luật Luật Sư.”
Bản tin thời điểm đó đưa cáo buộc cho rằng Luật Sư Phạm Công Út ký hợp đồng “dịch vụ pháp lý” với một khách hàng và nhận thù lao 1 tỷ đồng ($39,315) chưa kể 30% giá trị tài sản thu hồi được.
Tuy vậy, sau đó, Luật Sư Út bị cho là “không có khả năng thực hiện hợp đồng” nhưng lại không trả lại tiền cho khách hàng.
Đến khi khách hàng yêu cầu thanh lý hợp đồng thì ông Út chỉ trả lại 200 triệu đồng ($7,863) nên bị người này làm đơn tố cáo đến Đoàn Luật Sư TP.HCM, nơi ông Út là thành viên. (N.H.K) [qd]
PODGORICA, Montenegro (NV) – Montenegro cho phép dẫn độ “vua tiền số” người Nam Hàn qua Mỹ, Bộ Tư Pháp Montenegro loan báo hôm Thứ Sáu, 27 Tháng Mười Hai, theo AP và BBC.
Ông Bojan Bozovic, bộ trưởng Tư Pháp Montenegro, ra quyết định cho phép dẫn độ ông Do Kwon, 33 tuổi, nhà sáng lập công ty tiền số Terraform Labs ở Singapore, theo Bộ Tư Pháp Montenegro. Ông Kwon bị bắt ở nước này năm ngoái.
Cảnh sát ở Montenegro áp giải ông Do Kwon ra khỏi tòa án ở Podgorica, Montenegro, hôm 23 Tháng Ba. (Hình: Savo Prelevic/AFP via Getty Images)
Hiện chưa rõ chính xác khi nào ông Kwon bị đưa qua Mỹ.
Diễn biến này xảy ra sau cuộc chiến pháp lý suốt nhiều tháng trong vụ án của ông Kwon. Trước đó, cả Nam Hàn lẫn Mỹ đều yêu cầu dẫn độ ông Kwon, và mấy tháng qua, một loạt tòa án ở Montenegro đưa ra rồi hủy bỏ phán quyết liên quan tới dẫn độ ông Kwon qua Mỹ hay Nam Hàn.
Hôm Thứ Sáu, Bộ Tư Pháp Montenegro viện dẫn phán quyết mới nhất của Tối Cao Pháp Viện nước này, theo đó, đã đủ điều kiện dẫn độ ông Kwon qua Mỹ hay Nam Hàn, và quyền quyết định thuộc về bộ trưởng Tư Pháp.
Bộ Tư Pháp Montenegro cho biết có nhiều tiêu chuẩn pháp lý ủng hộ dẫn độ ông Kwon qua Mỹ hơn Nam Hàn.
Luật sư của ông Kwon ở Montenegro nói họ biết quyết định của Bộ Tư Pháp thông qua báo chí, và nếu họ chưa nhận được phán quyết thì thân chủ của họ không thể bị dẫn độ.
Montenegro không có hiệp ước dẫn độ với Mỹ hay Nam Hàn, nên vấn đề này phải đưa ra tòa giải quyết.
Ông Kwon bị công tố viên liên bang ở New York truy tố tội lừa đảo liên quan tới vụ sập sàn tiền số Terraform Labs $40 tỷ, gây thiệt hại lớn cho nhà đầu tư bán lẻ khắp thế giới.
Ông Kwon và một người Nam Hàn khác bị bắt ở Montenegro khi đang tìm cách đi Dubai, Các Tiểu Vương Quốc Ả Rập Thống Nhất, bằng sổ thông hành Costa Rica giả. Từ đó tới nay, ông Kwon ngồi tù ở Montenegro vì tội dùng sổ thông hành giả.
Trước đó, ông Kwon và năm người khác liên hệ với Terraform bị truy nã với cáo buộc lừa đảo và phạm tội tài chính liên quan tới vụ sập tiền số của công ty này hồi Tháng Năm, 2022. (Th.Long) [qd]
QUẢNG NAM, Việt Nam (NV) – Một tấm hình lan truyền trên mạng xã hội hôm 27 Tháng Mười Hai cho thấy cảnh ông Nguyễn Xuân Phúc, cựu chủ tịch nước Việt Nam, được hai người đàn ông dìu đi vào nhà thờ tổ Nguyễn Xuân của gia đình ở Quảng Nam.
Tấm ảnh không rõ thời gian, được cho là chụp sau khi ông Phúc bị Bộ Chính Trị CSVN cảnh cáo hôm 13 Tháng Mười Hai do “vi phạm quy định những điều đảng viên không được làm và trách nhiệm nêu gương; gây hậu quả nghiêm trọng, dư luận xấu, ảnh hưởng đến uy tín của đảng và nhà nước.”
Ông Nguyễn Xuân Phúc (giữa), cựu chủ tịch nước Việt Nam, được hai người đàn ông dìu đi vào nhà thờ tổ Nguyễn Xuân. (Hình: Facebook Hoàng Dũng)
Các bản tin trên báo ở Việt Nam về vụ kỷ luật không nêu chi tiết sự việc khiến ông Phúc bị mất ghế hồi đầu năm ngoái và mãi đến nay mới bị đảng kỷ luật.
Facebooker Hoàng Dũng, người thạo tin về chính trường Việt Nam, đăng hình ông Nguyễn Xuân Phúc với lời bình: “Bọn đồng chí nó hành hạ anh tôi ra đến nông nỗi này đây.”
Trước đó, ông Hoàng Dũng bình luận trên trang cá nhân: “…[Nguyễn Xuân] Phúc đang ra sức chạy chọt năn nỉ quỳ lạy Tô Lâm [tổng bí thư] để thoát án tù. Phúc không đi tù thì tức là Lâm đã cắn những gì mà Phúc cúng. Đơn giản và dễ hiểu là như vậy. Lột sạch những gì Phúc đã lấy của nhân dân nộp vào ngân sách hay cho vào túi riêng, Tô Lâm toàn quyền quyết định. Kết quả sẽ có trong thời gian tới.”
Từ nhiều tháng nay, trên mạng xã hội dấy lên tin đồn về khả năng ông Nguyễn Xuân Phúc bị bắt giữ do dính vụ bê bối Việt Á và vụ Đại Ninh.
Tuy vậy, điều này đến nay chưa xảy ra, được hiểu là do giới chức “tứ trụ” được hưởng tiền lệ “kim bài miễn tử” sau khi rời ghế.
Ông Nguyễn Xuân Phúc (trái), cựu chủ tịch nước Việt Nam, và ông Vương Đình Huệ, cựu chủ tịch Quốc Hội, đều bị Bộ Chính Trị CSVN cảnh cáo sau khi mất ghế. (Hình: Quốc Hội)
Vụ cảnh cáo ông Phúc đánh dấu việc giới chức “tứ trụ” thứ nhì bị kỷ luật trong vòng một tháng, sau khi cả hai đã mất chức.
Ba tuần trước đó, ông Vương Đình Huệ, cựu chủ tịch Quốc Hội, bị Bộ Chính Trị cảnh cáo, do dính vụ Thuận An.
Cùng bị xem xét kỷ luật với ông Huệ nhưng “thoát án” là ông Võ Văn Thưởng, cựu chủ tịch nước, do “đang điều trị bệnh.”
Theo một số nguồn tin khả tín về chính trường Việt Nam, ông Thưởng bị bệnh ung thư và dính vụ Phúc Sơn. (N.H.K) [qd]
