EDINBURGH, Anh (NV) – Cao to, quyến rũ chưa hẳn là lợi thế về lâu về dài cho phái nam. Một nghiên cứu khoa học mới vừa giải thích tại sao sau bao cuộc tiến hóa, trong các loài, số con đực to lớn nhất chỉ chiếm một phần nhỏ, và hầu hết là cỡ nhỏ hoặc trung bình.
Nhà sinh học Susan Johnston là một giáo sư tại Đại học Edinburgh, Anh. Để giải thích thắc mắc của chính mình về nghịch lý nói trên, bà đã cùng các đồng sự và nghiên cứu sinh theo dõi nhiều đàn cừu núi trên đảo dọc bờ biển Scotland, trong hơn hai thập niên từ năm 1985.
(Hình minh họa: Thomas Niedermueller/Bongarts/Getty Images)
Sừng cừu đực, điểm thu hút bạn tình của chúng, chỉ do một gene quyết định. Việc này giúp đơn giản hóa quá trình nghiên cứu.
Kết quả từ đàn cừu 1,750 con cho thấy, những con cừu có sừng lớn, tuy là những con thu hút được nhiều cừu cái nhất để giao phối, lại chết yểu nhiều hơn và có ít con hơn là những chú cừu đực sừng nhỏ, loại vốn không được cừu cái ưa chuộng.
Theo cha đẻ của thuyết tiến hóa, Charles Darwin, việc phối giống và sinh sản đóng vai trò quan trọng trong lịch sử của bất kỳ loài vật nào. Ông giả thiết rằng, để tạo ra nhiều con cái, con đực được tiến hóa theo thời gian để trở nên thu hút với phái kia. Điều này cũng đúng với phái nữ. Tùy loài, tùy giới, mà động vật phát triển các yếu tố tạo sự quyến rũ giới. Với đàn ông, đó có thể là cao to khỏe mạnh. Với cừu núi đực, đó là những chiếc sừng cong cứng cáp. Những chiếc sừng này giúp cừu đực chiến thắng trong khi giao đấu với đối thủ, và cũng giúp chúng thu hút các bạn tình.
Tuy vậy, có vẻ như đi ngược lại thuyết của Darwin, trong nhiều loài động vật mà cừu núi là một ví dụ, số con đực có sừng to chỉ chiếm một phần nhỏ, và hầu hết là sừng nhỏ hoặc trung bình.
Nhóm nghiên cứu thu thập và phân tích dữ liệu về tuổi thọ của những con cừu đực, số con cái chúng tạo ra, và các yếu tố giống nòi khác. Họ cũng phân tích DNA, tập trung về gene cho sừng và tuổi thọ.
Cừu đực được chia làm ba nhóm: sừng to, với gene có hai alen trội; sừng trung bình, với một alen trội và một alen lặn; và sừng nhỏ, có hai alen lặn.
Kết quả, nhóm sừng to giao phối thường xuyên và có nhiều con gấp đôi nhóm sừng nhỏ. Mỗi năm, một con cừu đực sừng to có khoảng ba cừu con, trong khi một con cừu đực sừng nhỏ chỉ có khoảng 1.6 cừu con. Tuy vậy, tỉ lệ sống sang năm sau của cừu đực sừng to thấp hơn cừu sừng nhỏ. Chỉ 61% cừu sừng lớn sống qua được năm sau, trong khi đến cừu sừng nhỏ có 75% cơ hội sống.
Giáo Sư Susan Johnston đưa ra một vài giả thiết dẫn đến thực tế trên. “Cừu sừng nhỏ có nhiều thời gian để ăn cỏ và chăm sóc bản thân hơn. Cừu sừng lớn dành thời gian đó cho cừu cái.”
Có lợi về mặt tiến hóa trên hết vẫn là các con cừu có sừng cỡ trung. Chúng cũng giao phối với tần độ cao, sinh khoảng ba con mỗi năm như cừu sừng to, nhưng sống lâu hơn. Tuổi thọ của cừu sừng trung bình là bốn mùa sinh sản, trong khi cừu sừng to chỉ sống được khoảng ba mùa.
Kết quả thống kê cùng các giả thiết của nhóm nghiên cứu vừa được đăng trên tạp chí khoa học danh tiếng Nature. Họ cũng sẽ trình bày về công trình này tại hội thảo khoa học XIV Congress of the European Society for Evolutionary Biology.
Cần nói thêm, không chỉ động vật mới chuộng hình thức bề ngoài. Phụ nữ cũng ưa chuộng phái nam có hình thức đẹp. Người ta làm một cuộc thí nghiệm nhỏ về tỉ lệ hẹn hò thành công của đàn ông trên trang Match.com. Ở trên trang mạng chuyên để hẹn hò này, mỗi người chơi lập một profile (hồ sơ cá nhân) để miêu tả về các đặc điểm của bản thân. Trong cuộc thí nghiệm, ông Tom Pandofol tạo ra hai profile giống hệt nhau về tính tình, công việc, sở thích… nhưng khác nhau một điểm duy nhất là chiều cao, một cao 1.60m (5ft 3) và một cao 1.77m (5ft10) Sau 1 tháng, profile thấp hơn không có được một tin nhắn nào trong khi profile kia có gần 60 cuộc hẹn. Khi được hỏi lý do không chọn anh 1.60m, hầu hết các nàng bảo “tính tình không hợp.”
Kết quả nghiên cứu của Giáo sư Susan Johnston nay cho thấy quý ông có chiều cao khiêm tốn đừng nên lo buồn vì không được các cô để ý nhiều. Về lâu về dài, không chừng các ông lại có nhiều “con dòng cháu giống” hơn đấy. (T.A.)
