Bằng cách kiểm soát truyền thông trong nước, VinFast cho người dân Việt Nam thấy công ty này vẫn đang phát triển, như đang giao nhiều xe hơn Lucid, Nikola và nhiều nhà sản xuất xe điện cũng niêm yết theo cách thức SPAC khác.
Các con số tỷ suất lợi nhuận gộp của hãng đang dần được cải thiện và cổ phiếu của hãng trông có vẻ không đắt, giao dịch ở mức gấp 4 lần doanh thu năm ngoái. Do đó, những người lạc quan có thể tin rằng tất cả những thất bại này chỉ đơn giản là những cơn đau ngày càng tăng mà VinFast cuối cùng cũng có thể vượt qua.
Nhưng chuyên gia của Motley Fool không lạc quan như vậy. Họ đơn giản là không thể tin tưởng một công ty đã bỏ lỡ dự báo giao hàng của chính mình, bán phần lớn xe cho công ty liên kết của mình và phải đối mặt với rất nhiều thách thức pháp lý và quy định tại thị trường mục tiêu lớn nhất của mình.
Vì thế, lời khuyên của chuyên gia đến từ hãng tin tài chính danh tiếng này là tránh xa cổ phiếu của VinFast cho đến khi nào họ chứng minh được rằng có thể giải quyết những vấn đề cấp bách này và mở rộng quy mô kinh doanh.
Như trong báo cáo của Motley Fool có nói đến con số giao dịch tăng hơn gấp 4 lần doanh thu năm ngoái cũng là một tỷ lệ được thổi phồng. Vì quý 1 năm 2023 hãng VinFast mới bắt đầu chuyển đổi sản xuất từ xe xăng sang xe điện và mới bán được 1,689 ô tô điện thời điểm ấy.
Trong khi thông tin doanh số giảm 28% so với quý 4 năm 2023, lại bị báo chí truyền thông Việt Nam ém nhẹm dù được báo chí tài chính quốc tế lưu ý. Nên nhớ, thị trường xe hơi không phải là một thị trường mùa vụ nên việc giảm doanh số so với quý liền trước là một điều đáng lo ngại.
Doanh số xe điện trong quý 1 năm 2024 là 9,689 với 56% được ghi nhận đến từ GSM, do đó doanh số thực tế là chỉ là 4,263. Đáng lưu ý, trong báo cáo quý 1 năm 2024 của tập đoàn Vingroup, doanh thu VinFast đã bán hàng cho GSM lên tới 5,400 tỷ đồng. Trong đó, các khoản đã thu là 2,200 tỷ và phải thu là 3,200 tỷ đồng. Như vậy, tỷ trọng doanh thu của VinFast đến từ việc bán xe cho GSM lên tới 74%.
Biên lợi nhuận gộp giảm mạnh 7% xuống mức -49,8%, từ-43% trong quý 4 năm 2023. Điều này có nghĩa là Vinfast đang lỗ trung bình 50% trên mỗi chiếc xe bán ra. Lỗ ròng đạt $618.3 triệu, giảm nhẹ so với $650 triệu trong quý 4 năm 2023.
Sự giảm nhẹ này được VinFast giải thích chủ yếu do chi phí nghiên cứu và phát triển (R&D) giảm từ $119 triệu xuống $109 triệu và chi phí quản lý giảm từ $62 triệu xuống $56 triệu. Tuy nhiên, chi phí bán hàng và phân phối lại tăng từ $61,8 triệu lên $82 triệu, đồng thời lỗ gộp giảm từ $178 triệu xuống $150 triệu.
Vì vậy, về cơ bản, khoản lỗ ròng của VinFast trong quý này không có gì khác biệt đáng kể so với quý trước. Sự giảm nhẹ về mặt số liệu chủ yếu là do doanh số bán hàng thấp hơn, dẫn đến mức lỗ tuyệt đối thấp hơn.
Tình hình tài chính cũng đang ở mức báo động. Vinfast đã huy động được $645 triệu từ các khoản vay ngân hàng và Vingroup, trong đó $200 triệu được sử dụng để đầu tư vào cơ sở hạ tầng và thiết bị.
Nợ nần tăng chóng mặt. Chi phí tài chính tăng mạnh lên $173 triệu, so với $148 triệu trong quý 4 năm 2023. Nợ ngắn hạn tăng lên $6.65 tỷ, từ mức $5.8 tỷ vào cuối năm 2023. Nợ dài hạn cũng tăng lên $2.74 tỷ, so với $2.44 tỷ vào cuối năm 2023. Cho thấy các khoản nợ ngắn hạn phải trả năm 2024 đang tới hạn nhiều hơn, đồng thời VinFast vẫn phải vay nhiều hơn để tiếp tục duy trì hoạt động.
Tổng cộng, nợ phải trả của Vinfast đã tăng thêm $1.15 tỷ trong quý 1, lên mức $9.397 tỷ, so với $8.24 tỷ vào cuối năm 2023. Đây là mức tăng nợ chóng mặt nhất trong lịch sử của Vinfast, trong khi lượng tiền mặt dự trữ lại giảm xuống chỉ còn $123 triệu, so với $163 triệu trong quý 4 năm 2023.
Tổng thâm hụt và nợ phải trả hiện tại là $6 tỷ, so với $5.48 tỷ vào cuối năm 2023.
Nợ ngắn hạn tăng chủ yếu do việc vay thêm $300 triệu từ ngân hàng lên $1.98 tỷ (từ $1.67 tỷ và $520 triệu từ các công ty liên kết như Vingroup, Vinhomes, VRE lên $2.37 tỷ, từ $1.85 tỷ).
Đáng lưu ý, theo Vietcap, vào cuối quý 1 năm 2024, sau khi Vincom Retail được bán đi cho 4 nhóm công ty có liên quan đến Nguyễn Hoài Nam và Techcombank, Vincom Retail cho các bên liên quan vay 2,350 tỷ đồng, bao gồm 1,900 tỷ đồng cho VinFast vay và 450 tỷ đồng cho VinBus vay.
Thương vụ Vingroup bán cổ phần cho Vincom Retail cho Nguyễn Hoài Nam và Techcombank theo Vietcap dự tính có giá trị lên tới 39,000 tỷ đồng, tương đương hơn $1.5 tỷ. Tuy nhiên, do Vingroup không còn là công ty mẹ của Vincom Retail nữa nên về mặt kế toán, doanh thu hơn $1.5 tỷ từ thương vụ này sẽ được ghi vào doanh thu của Vingroup.
Sau khi chuyển nhượng thì Vingroup vẫn nắm quyền kiểm soát và vận hành Vincom Retail nên có thể thấy rằng việc bán cổ phần này thực tế là một thương vụ Techcombank bơm tiền cho Vingroup và VinFast.
Ông Vượng nói Vingroup không thiếu nợ đồng nào. Thực tế là ông chỉ đảo nợ chứ không phải có doanh thu trả nợ. Tổng nợ hiện nay của VinFast chỉ thua top hai ngân hàng.
Với những tin tức như vậy, những nhà đầu tư cổ phiếu đặt niềm tin vào Vinfast, liệu có còn tự tin nữa hay không?
