Hiện nay ở trong nước, các tỉnh miền Nam hầu như tỉnh nào, huyện nào cũng có từng nhóm sinh hoạt đờn ca tài tử, ở miền Tây thì rất nhiều nhóm có giới trẻ tham gia. Vùng đồng bằng sông Cửu Long, mà khi xưa gọi là Nam Kỳ Lục Tỉnh thì đâu đâu cũng có.
Tùy theo tổ chức của các nhóm ở các các địa phương, có nơi thì tổ chức ăn nhậu có đờn ca. Tài tử loại này chỉ lôi cuốn được thành phần nhậu nhẹt, chứ dân tài tử thực thụ thì không ưa thích các nhóm này, bởi khi “rượu vào thì lời ra” thì không còn tha thiết gì đến đờn ca nữa, mà chỉ lo chén tạc chén thù. Buổi đờn ca tài tử đã biến thành tranh luận, đấu khẩu lớn tiếng, đôi khi còn đưa đến cãi vã, đánh lộn…
Người ta thấy nhà anh Năm Cà ở Bến Cát, Bình Dương, cả hai vợ chồng là dân tài tử từ lúc còn trẻ, họ quen biết nhau trong lúc đi đờn ca rồi nên vợ nên chồng (tiệc cưới hẳn nhiên là có đờn ca tài tử). Cặp vợ chồng tài tử này tuy đã khoảng 50, nhưng nếu ở đâu có tổ chức đờn ca mời gọi là cùng đi xe đến tham dự.
Năm Cà làm ăn cũng khá, có trồng mấy mẫu cao su cạnh nhà, và anh có đủ máy âm thanh, đờn điện, đờn thùng. Mỗi khi tổ chức ca hát thì thường hay làm ở vườn cao su, và khi mưa gió thì tổ chức trong nhà.
Tiếp tục theo dõi hoạt động đờn ca tài tử ở trong nước, cũng cần ghi nhận một vài hiện tượng nữa mang sắc thái đặc biệt, mà nhiều nhất có lẽ là ở tỉnh Tây Ninh. Tại vùng Long Hoa Thánh Địa Cao Đài, dễ thấy các quán cà phê với diện tích hơi rộng, họ lập sân khấu nhỏ, rồi mời nhạc sĩ, thường là lục huyền cầm và đờn sến đến đờn (trả tiền theo thỏa thuận) cho khách ca.
Quán mở từ chiều tối đến khoảng 10 giờ đêm, các quán cà phê này mở ra để phục vụ dân ghiền đờn ca cổ nhạc, và tài tử giai nhân đến ca chỉ trả tiền ly cà phê, nước ngọt của mình uống mà thôi. Nước uống tính tiền gấp rưỡi so với quán khác.
Có người chỉ đến để thưởng thức tiếng đờn giọng hát thì uống cà phê ngồi bao lâu cũng được, khách thuộc loại khán giả này thường là ngồi đến tan cuộc. Trái lại dân tài tử thì sau khi ca xong, một số đông ra về. Muốn ca phải ghi tên theo thứ tự để MC mời lên sân khấu nhỏ. Nam nữ tài tử ở các địa điểm cà phê này đa số là trung niên trở lên, giới trẻ chỉ chiếm khoảng 10%.
Cũng cần nói thêm các quán loại này chỉ phục vụ cho các buổi đờn ca tài tử mà thôi, thì giờ còn lại thì không thấy bán, và cũng không thấy ai ngồi. Đờn ca ở các quán này không biết có phải gọi là “đờn ca tài tử” hay không?
Nhìn chung thì đờn ca tài tử hiện nay đã biến thể, biến dạng, biến chất nhiều nếu đem so sánh với đờn ca tài tử thời thập niên 1940, 1950, 1960. Riêng đờn ca tài tử hải ngoại thì Hội Cổ Nhạc Miền Nam Việt Nam Hải Ngoại hết sức cố gắng gìn giữ nét độc đáo của đờn ca tài tử năm xưa. (Ngành Mai)
Đờn ca tài tử hải ngoại họp mặt 6 giờ chiều Thứ Năm
Kể từ nay giới đờn ca tài tử hải ngoại họp mặt sinh hoạt hằng tuần lúc 6 giờ chiều Thứ Năm, tại phòng sinh hoạt nhật báo Người Việt, 14771 Moran St., Westminster, CA 92683.
Ban tổ chức mời tất cả giai nhân tài tử, những ai từng học đờn, học ca cổ nhạc hãy đến tham gia. Những người khi xưa từng đi đờn ca nhưng bỏ lâu quá quên bài ca, xin hãy cứ đến nói lên kỷ niệm của mình đối với đờn ca tài tử.
Riêng những người yêu thích, chỉ muốn nghe đờn ca thì đến với tư cách khán giả. Vào cửa tự do, miễn phí. Liên lạc trưởng ban tổ chức, ông Lê Quang Thế (714) 454-7851.
