TÂY NINH, Việt Nam (NV) – Lục bình, loài thực vật trôi nổi tưởng như vô hại đã trở thành “bức tường xanh” chắn ngang con nước trên sông Vàm Cỏ Đông ở hai huyện Bến Cầu và Gò Dầu, tỉnh Tây Ninh, khiến mọi hành trình mưu sinh của người dân gián đoạn.
Kể với báo Tuổi Trẻ hôm 13 Tháng Tư, bà Phạm Thị Ngọc Nhị, 61 tuổi, ở huyện Trảng Bàng, tỉnh Tây Ninh, ngán ngẩm cho biết như thường lệ, bà chất rau củ lên chiếc ghe nhỏ rồi rời nhà từ lúc còn sớm tinh mơ. Chiếc ghe đi được nửa quãng đường đến khu vực cầu Gò Dầu – nối đôi bờ huyện Bến Cầu và huyện Gò Dầu thì khựng lại, mắc kẹt giữa một đám lục bình dày đến mức “không thể cọ quậy.” Trước mắt bà Nhị lúc bấy giờ là một màu xanh trải dài, nhìn không còn thấy mặt nước đâu nữa.
Bà Nhị càng rồ máy ghe cố chạy thì lục bình lại cuốn vô chân vịt, kẹt cứng. Dồn hết sức, bà Nhị lấy cây chèo bằng gỗ khó nhọc đẩy những tán lục bình chen chúc, rễ tua tủa đan vào nhau như một tấm lưới lớn.
May mắn là cùng lúc này có một chiếc ghe lớn đi ngang tạo sóng đẩy bè lục bình xô lệch, bà Nhị nổ máy bám theo dòng nước mới thoát ra được.
“Tưởng đâu nằm ngủ luôn ngoài sông,” bà Nhị nửa đùa nửa thật nói.
Không riêng gì với bà Nhị, lục bình “chặn lối mưu sinh” là chuyện xảy ra như cơm bữa và cũng không còn là điều bất ngờ với bất kỳ ai bám vào con sông Vàm Cỏ Đông để mưu sinh.
Nhiều người dân dọc tuyến sông Vàm Cỏ Đông đoạn qua hai tỉnh Tây Ninh và Long An đều đang oằn mình chống chọi với tình trạng lục bình bủa vây.
Ông Lê Văn Lành, 49 tuổi, quê Đồng Tháp, làm nghề đánh bắt cá đem bán ở chợ Gò Dầu, cho biết vào mùa này năm nào lục bình cũng dày đặc. Chiếc ghe ông chở được khoảng 3 tấn cá, nếu gặp lục bình là phải dừng lại, gỡ từng mảng, canh từng chút để tránh hư máy.
“Từ nhà ra ruộng chưa tới 2 cây số mà có khi đi mất một tiếng. Ngặt nỗi đâu có đường bộ, chỉ có đường sông, đành chịu,” bà Nguyễn Thị Thùy Trang, 45 tuổi, ngao ngán cho biết thêm.
Có những hôm, người đi ghe phải lênh đênh giữa sông suốt nhiều giờ liền, chỉ biết phó mặc cho con nước vì lục bình quá dày.
Bà Lê Ngọc Hằng, 51 tuổi, chủ tiệm tạp hóa ven sông Vàm Cỏ Đông, có nhiều mối quen là người buôn bán bằng ghe, kể có lần khách ghé mua nước đá, lúc quay về thì bị kẹt giữa đám lục bình, ghe đứng yên một chỗ không nhúc nhích nổi.
“Có người ném dây nhờ tôi kéo phụ vào bờ nhưng cũng đành chịu thua. Từ những trải nghiệm nhớ đời đó, nhiều người rút kinh nghiệm ghé tiệm từ chiều hôm trước, xin ngủ nhờ một đêm để sáng sớm hôm sau ra chợ sớm, tránh bị kẹt giữa ‘biển lục bình’ khi trời vừa hửng sáng,” bà Hằng cho biết.
Ông Lê Hùng Dũng, giám đốc Cảng Vụ Đường Thủy Nội Địa thuộc Sở Xây Dựng Tỉnh Tây Ninh, thừa nhận cho biết sông Vàm Cỏ Đông qua tỉnh Tây Ninh dài hơn trăm cây số với nhiều khúc cua, đoạn cong hiện bị lục bình lấp dày trên sông gây khó khăn cho các ghe tàu nhỏ – vốn là phương tiện chính của người dân đi lại, canh tác hai bên bờ sông
Theo ông Dũng, có nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng này.
“Vào mùa khô dòng chảy yếu, lục bình sinh trưởng nhanh và thường tích tụ ở các khúc cua. Ngoài ra, khi người dân tháo chà để đánh bắt cá, lục bình bị cuốn trôi ra sông khiến mật độ càng cao hơn,” ông Dũng phân tích.
Theo Cảng Vụ Đường Thủy Nội Địa thuộc Sở Xây Dựng Tỉnh Tây Ninh, hiện diện tích lục bình cần xử lý rất lớn với chiều dài dòng sông khoảng 105km, rộng từ 80 đến 160 mét. Do đó hiện tại không đủ phương tiện để xử lý dứt điểm. (Tr.N) [kn]
