SACRAMENTO, California (NV) – Hơn 70% học sinh Lớp 12 niên khóa 2025-2026 tại California hoàn tất hồ sơ xin trợ cấp tài chính để học tiếp sau trung học, được xem là con số cao nhất từ trước đến nay, theo thông cáo của Ủy Ban Hỗ Trợ Sinh Viên California (CSAC) hôm Thứ Hai, 15 Tháng Sáu.
Con số này bao gồm cả học sinh nộp Đơn Xin Trợ Cấp Sinh Viên Liên Bang Miễn Phí (Free Application for Federal Student Aid – FAFSA) và học sinh nộp đơn xin trợ cấp dành cho sinh viên không đủ điều kiện nộp FAFSA nhưng có thể được tiểu bang xét hỗ trợ, gọi là “CA Dream Act Application” (CADAA).
Hơn 70% học sinh Lớp 12 niên khóa 2026 tại California hoàn tất FAFSA hoặc CADAA, được xem là mức cao nhất từ trước đến nay. (Hình minh họa: Storyblocks.com)
“Các em học sinh Lớp 12 đã làm nên lịch sử trong năm nay,” bà Daisy Gonzales, giám đốc điều hành ủy ban, nói. Theo bà, cột mốc này phản ánh nỗ lực của học sinh, gia đình, nhà giáo, và các tổ chức cộng đồng toàn tiểu bang.
Theo CSAC, hơn 325,000 học sinh Lớp 12 tại California hoàn tất hồ sơ trong năm nay, tăng khoảng 16% so với năm 2019. Tỉ lệ vượt 70% cũng đưa California tiến gần hơn đến mục tiêu 80% học sinh hoàn tất hồ sơ xin trợ cấp tài chính vào năm 2030.
Mục tiêu này được đặt ra sau khi California ban hành quy định mới từ năm học 2022-2023, yêu cầu học sinh Lớp 12 tại các trường trung học công lập phải hoàn tất FAFSA hoặc CADAA trước khi tốt nghiệp, trừ trường hợp gia đình nộp đơn xin miễn.
Quy định đó xuất phát từ một thực tế kéo dài nhiều năm. Nhiều học sinh đủ điều kiện nhận trợ cấp nhưng không nộp hồ sơ, khiến hàng ngàn đô la tiền hỗ trợ liên bang và tiểu bang phải để lại. Với nhiều gia đình, đặc biệt là gia đình thu nhập thấp, hồ sơ trợ cấp tài chính có thể quyết định một học sinh có tiếp tục học lên đại học, đại học cộng đồng, hoặc trường dạy nghề, hay không.
Chi phí đại học tăng trong nhiều năm khiến nhiều học sinh và phụ huynh nghi ngại về giá trị của bằng cấp. Với không ít gia đình, tiếp tục học thường gắn liền với nỗi lo vay nợ. Vì vậy, các trường học và học khu tại California đẩy mạnh hướng dẫn để học sinh hiểu rằng nộp FAFSA hoặc CADAA không đồng nghĩa với vay tiền. Đây là bước đầu để mỗi học sinh biết mình có thể được xét những khoản hỗ trợ nào, từ Cal Grant của tiểu bang, Pell Grant của liên bang, học bổng của trường, đến các chương trình vừa học vừa làm.
Bà Catalina Cifuentes, chủ tịch CSAC, nói dữ liệu năm nay cho thấy một bức tranh khác với những nhận định bi quan về giới trẻ và giáo dục sau trung học.
“Học sinh không quay lưng với giáo dục sau trung học,” bà nói. Theo bà, các em đang chọn nhiều con đường khác nhau, trong đó có đại học, đại học cộng đồng, giáo dục nghề nghiệp, và các chương trình đào tạo kỹ thuật mang đến cơ hội việc làm ổn định.
Tại San Diego County, tỉ lệ học sinh hoàn tất FAFSA tăng từ 49% năm 2019 lên 65% năm 2026. Các trường trong quận hạt dùng nhiều cách thức để thúc đẩy học sinh nộp hồ sơ, từ việc mời phụ huynh dự các buổi hướng dẫn, theo dõi dữ liệu từng trường, đến việc tổ chức cuộc thi giữa các trường để khuyến khích tỉ lệ hoàn tất cao hơn.
Sở Giáo Dục San Diego County cũng lập chương trình “Race 2 Submit” từ năm 2023. Trong chương trình này, các trường cạnh tranh về tỉ lệ hoàn tất hồ sơ, trường đạt kết quả cao nhận giải thưởng tiền mặt và bảng chúc mừng.
Một số trường còn đưa việc hướng dẫn tài chính vào sớm hơn, không đợi đến năm Lớp 12. Học sinh được giải thích về điểm trung bình GPA, yêu cầu vào đại học, lựa chọn đại học cộng đồng, trường dạy nghề, cũng như các khoản trợ cấp không phải hoàn trả.
Theo các chuyên viên tư vấn học đường, sự khác biệt lớn nhất không chỉ nằm ở tiền thưởng hay bảng thành tích. Điều quan trọng hơn là học sinh nhìn thấy một hướng đi cụ thể. Khi một học sinh biết mình có thể được Pell Grant, Cal Grant, hoặc các khoản hỗ trợ khác, quyết định học tiếp trở nên thực tế hơn, nhất là với những gia đình phải cân nhắc cho con em giữa việc đi làm ngay và việc tiếp tục học.
Tại California, học sinh dự định vào đại học cộng đồng vẫn còn hạn đến ngày 2 Tháng Chín để hoàn tất hồ sơ FAFSA hoặc CADAA để xin trợ cấp tài chính của liên bang hoặc của tiểu bang. Hạn này cũng áp dụng cho học sinh thuộc diện “foster youth,” tức những em từng được tiểu bang đưa vào hệ thống chăm sóc thay thế vì hoàn cảnh gia đình không an toàn hoặc không ổn định.
CSAC cho biết chiến dịch của tiểu bang sẽ tiếp tục theo dõi dữ liệu nộp hồ sơ theo trường, học khu, và quận hạt. Mục tiêu là giúp học sinh không bỏ lỡ cơ hội nhận trợ cấp chỉ vì không biết thủ tục, không có người hướng dẫn, hoặc nghĩ rằng chi phí học tiếp sau trung học nằm ngoài tầm với của gia đình. (T.C.) [đ.d.]
SACRAMENTO, California (NV) – Khoảng 40% lớp học trong hệ thống đại học cộng đồng (community college) California hiện được dạy qua hình thức online, theo CalMatters hôm 27 Tháng Năm.
Dù các trường mở lại lớp trực tiếp từ sau đại dịch COVID 19, các lớp online vẫn chiếm một phần lớn trong hệ thống, khiến nhiều sinh viên tiếp tục học từ bàn ăn ở nhà, phòng ngủ, hoặc quán cà phê thay vì trong lớp học.
Một sinh viên học online tại nhà. (Hình minh họa: Storyblocks.com)
Hình thức này mở thêm cơ hội cho người đi làm, phụ huynh, và người chăm sóc gia đình, những người khó theo lịch học cố định tại trường. Tuy nhiên, với nhiều sinh viên, sự linh hoạt này đi kèm cảm giác cô đơn, thiếu tương tác, khó tập trung, và khó nhận hỗ trợ kịp thời khi gặp trở ngại trong học tập.
Hệ thống đại học cộng đồng California phục vụ hơn 2 triệu sinh viên, lớn nhất trong hệ thống giáo dục đại học Mỹ, với quy mô gấp khoảng 60 lần số sinh viên bậc cử nhân của đại học UC Berkeley. Tuy nhiên, nếu đi quanh một khuôn viên trường đại học cộng đồng hiện nay, không dễ cảm nhận được quy mô ấy.
Từ sau đại dịch COVID 19, tiệm ăn và các quán cà phê gần trường vắng hơn, ít sinh viên ngồi ngoài sân trường hơn, và những bãi cỏ xanh tốt hơn vì lượng người qua lại giảm. Dù lớp học trực tiếp mở lại, nhiều sinh viên vẫn học từ bàn ăn trong nhà. Theo bà Melissa Villarin, phát ngôn viên Văn Phòng Điều Hành Hệ Thống Đại Học Cộng Đồng California, khoảng 40% lớp học trong hệ thống này hiện diễn ra dưới hình thức online.
Các trường đại học cộng đồng ở California phần lớn nhận ngân sách theo số sinh viên ghi danh. Vì vậy, khi sinh viên chọn lớp online, các trường có thêm động lực mở rộng hình thức học này.
Với nhiều sinh viên và giáo sư, lớp online có ưu điểm rõ ràng là dễ tiếp cận hơn các hình thức tổ chức lớp khác. Người có con nhỏ, người làm việc toàn thời gian, hoặc người phải chăm sóc gia đình, có thể tiếp tục đi học mà không bị bó buộc vào thời khóa biểu cố định.
Lý do này cũng góp phần giải thích vì sao các hệ thống đại học công lập như University of California và California State University vẫn mở thêm nhiều lớp online so với trước đại dịch, dù tỉ lệ này vẫn thấp hơn đáng kể so với các trường đại học cộng đồng.
Mặt trái của giáo dục online cũng dễ dàng được nhận ra. Sinh viên và giáo sư nói đến tình trạng thiếu gắn kết, cảm giác cô đơn, bài giảng xa cách, và sức cám dỗ của việc gạt cửa sổ Zoom sang một bên để bấm vào nội dung khác.
Trong những lớp online mà phần lớn sinh viên tắt camera, bot, và các nhóm lừa đảo đang là vấn đề nổi lên trong toàn hệ thống. Những kẻ lừa đảo dùng AI (trí tuệ nhân tạo) và các thuật toán phức tạp để giả danh sinh viên thật, nộp bài, và chiếm đoạt khoản trợ cấp tài chính dành cho sinh viên. Ngay cả sinh viên thật cũng dùng AI để làm bài tập online, trong khi một số giảng viên lại dùng AI để chấm điểm bài tập.
Trường hợp cô Lupe Archundia, sinh viên San Joaquin Delta College ở Stockton, cho thấy rõ mặt trái đó. Trong lớp học kinh tế vi mô của cô, toàn bộ bài giảng đều được thu sẵn, có bài cũ hơn 10 năm trước. Giáo sư còn đưa sẵn đáp án bài kiểm tra trước khi sinh viên làm bài, trong khi toàn bộ kiểm tra ở dạng trắc nghiệm và do máy chấm.
“Tôi là một phụ nữ 39 tuổi,” cô Archundia nói. “Tôi không phải vừa học xong trung học rồi muốn có sẵn đáp án dễ dàng.”
Cô Archundia có hai con và làm thư ký toàn thời gian cho một công ty. Buổi tối, cô học tại bàn ăn ở nhà, kê thêm vài thùng giấy để có thể đứng học. Cô muốn lấy bằng cử nhân nhằm có thêm cơ hội thăng tiến trong công việc.
Ban đầu, cô dành khoảng ba giờ để học trước mỗi bài kiểm tra ngắn. Nhưng khi phát hiện đáp án có sẵn, cô bắt đầu học lơ là hơn. Cô nói vẫn chưa nắm chắc một số khái niệm, trong đó có “elasticity,” tức độ co giãn trong kinh tế học, dù đạt điểm cao trong bài thi online.
Các nghiên cứu hiện nay chưa đưa ra kết luận dứt khoát về phẩm chất giáo dục online. Một nghiên cứu năm 2025 cho thấy sinh viên thường đạt kết quả thấp hơn trong lớp online so với lớp trực tiếp, dù khoảng cách này đang thu hẹp. Bà Di Xu, giáo sư tại Khoa Giáo Dục đại học UC Irvine, nói lớp online cũng giúp sinh viên vừa đi học vừa giữ việc làm, qua đó có thêm cơ hội hoàn tất bằng cấp về lâu dài.
Ông Alex Breitler, phát ngôn viên của Delta College, nói các lớp online mở rộng cơ hội vào đại học cho người đi làm, phụ huynh, người chăm sóc gia đình, và những sinh viên phải cân bằng việc học với nhiều trách nhiệm khác trong đời sống. Theo ông, nếu không có lựa chọn online, nhiều người khó tiếp tục con đường học vấn.
Tuy vậy, bà Xu cho rằng lớp online đòi hỏi sinh viên phải có khả năng tự học và quản lý thời gian rất cao. Trong lớp trực tiếp, sự tương tác thường diễn ra tự nhiên. Với lớp online, nhất là lớp học không theo giờ cố định, cơ hội tương tác phải được đưa sẵn vào thiết kế môn học. Nếu thiếu phần này, sinh viên rất dễ cảm thấy cô đơn.
Phần lớn lớp online tại các trường đại học cộng đồng California không học theo giờ cố định. Bài giảng thường được thu sẵn, sinh viên tự xem và làm bài theo lịch học riêng.
Việc thiếu hỗ trợ cá nhân cũng là một trở ngại. Cô Archundia muốn đổi ngành từ quản trị kinh doanh sang Anh Ngữ vì mơ ước trở thành nhà văn. Hồi Tháng Tư, khi cô liên lạc với cố vấn học tập để hỏi về các lớp cần chọn, lịch hẹn gần nhất cách đó khoảng ba tuần. Đến nay, cô vẫn chưa tìm được giờ hẹn phù hợp với lịch làm việc.
Ông Breitler thừa nhận lịch cố vấn tại trường thường kín trước nhiều tuần vì nhu cầu học online cao. Ông nói Delta College đang cố gắng thử một số cách mới, ví dụ như cho sinh viên gửi câu hỏi online và mở giờ tư vấn tự do, không cần hẹn trước.
Không riêng Delta College, nhiều sinh viên ở các trường khác cũng gặp khó khăn tương tự. Bà Cyndi Cunningham ghi danh tại Palomar College ở San Marcos năm 2022, sau khi đại dịch khiến công việc bán lẻ lâu năm của bà trở nên bấp bênh. Lần đầu vào đại học, bà học phần lớn các môn đại cương và nhập môn online, nhưng khó tập trung và quản lý thời gian.
“Mỗi học kỳ tôi chỉ học được một lớp trực tiếp, không phải vì tôi không muốn học tại lớp, mà vì tôi không tìm được lớp,” bà Cunningham nói. “Tôi cảm thấy như mình không học được gì, chỉ làm cho xong từng việc.”
Bà Cunningham sau đó chuyển lên đại học Cal State San Marcos, theo học ngành nghiên cứu sắc tộc và dự tính trở thành giáo viên trung học.
Theo bà, việc trao đổi trực tiếp với bạn học khác hẳn chuyện viết vài dòng trên bảng thảo luận online. Càng học lên, bà càng nhận ra các lớp online khiến mình bị thiệt thòi hơn.
Các lớp ngoại ngữ là một mối lo riêng. Bà Julia Simon, giáo sư tiếng Pháp tại đại học UC Davis và là chủ tịch một nhóm chuyên trách về ngoại ngữ của trường, nói các lớp này thường cần sĩ số nhỏ, gặp nhau thường xuyên, và cho sinh viên nhiều cơ hội luyện nói.
Trong bối cảnh ngân sách bị siết chặt, các trường đại học cộng đồng gần UC Davis và cả hệ thống UC đều mở rộng lớp ngoại ngữ online, vì mô hình này cho phép mở lớp với quy mô lớn hơn. Sacramento City College, chẳng hạn, dự kiến mở bốn lớp tiếng Pháp vào mùa Thu năm nay. Cả bốn lớp đều online và hoàn toàn không học theo giờ cố định.
Theo bà Simon, sinh viên học ngoại ngữ online thường thiếu cơ hội luyện nói và bỏ lỡ những bài học văn hóa quan trọng. Khi các sinh viên này vào UC Davis, nhiều em chưa đủ nền tảng, nhưng nhà trường không thể buộc các em học lại những môn từng hoàn tất.
Bà Simon nói bà đang tính mở các lớp hội thoại, gần như một hình thức học bổ trợ căn bản.
Từ sau đại dịch, các nhà lập pháp và giới chức giáo dục California chi hàng triệu đô la để cải thiện giáo dục online. Tiểu bang cũng ban hành quy định mới nhằm khuyến khích thêm tương tác giữa giảng viên và sinh viên.
Khắp California, nhiều giảng viên thường xuyên được huấn luyện về cách dạy online. Các trường cũng thuê thêm nhân viên hỗ trợ thiết kế môn học online và sắp xếp lớp.
Tuy vậy, khảo sát năm 2024 của RP Group cho thấy trong số giảng viên từng dạy ít nhất một lớp online, đa số họ vẫn thích dạy trực tiếp hơn.
Bà Tina Rocha, 55 tuổi, sinh viên San Joaquin Delta College, có kinh nghiệm tích cực hơn trong một lớp viết sáng tạo online. Bà bắt đầu học năm 2024, sau khi hồi phục qua ba cơn đột quỵ liên tiếp vào năm 2020.
Do tình trạng khuyết tật, đôi khi bà cần giảng viên nhắc nộp bài. Có lúc bà cũng xin điều chỉnh để tránh một số tiếng động hoặc ánh sáng làm rối thị giác và khiến cơ thể bà co giật. Bà nói giáo sư lớp viết sáng tạo của bà thấu hiểu và hỗ trợ tốt. Với bà, giáo dục online có thể là một lựa chọn “tuyệt vời.”
Nhưng chính kinh nghiệm của bà Rocha cũng cho thấy phẩm chất của lớp online tùy thuộc rất nhiều vào từng giảng viên.
Lớp phim online của bà trong học kỳ này kém hơn nhiều so với lớp viết sáng tạo. Sau lưng giáo sư có một đèn lava, phản chiếu những hoa văn sặc sỡ lên trần nhà. Khi bà Rocha xin tắt đèn vì ánh sáng và hoa văn đó làm bà có phản ứng khó chịu về thị giác, giáo sư nói với bà là có thử tắt nhưng không được, rồi không giải thích gì thêm.
Để tránh bị ảnh hưởng, mỗi khi giáo sư bắt đầu nói, bà Rocha phải dán một tờ giấy ghi chú lên màn hình.
“Mọi chuyện tùy thuộc vào từng giáo sư,” bà Rocha nói. (T.C.) [đ.d.]
Từ việc các bậc tiền bối bị… “nhét chữ vào miệng” đến việc thay đổi nội dung và hiện vật trưng bày trong các viện bảo tàng thuộc quản lý liên bang, đặc biệt Viện Smithsonian,… khó có thể kể hết những gì diễn ra từ khi Trump trở lại Tòa Bạch Ốc trong nỗ lực viết lại lịch sử. Dịp kỷ niệm 250 năm ngày lập quốc đáng lý là cơ hội tốt để nhắc về lịch sử thăng trầm quốc gia nhưng lịch sử Mỹ đang bị lật lại, bị “biên tập” và thậm chí bị tẩy xóa…
Viện Smithsonian đang chịu sức ép gay gắt thay đổi nội dung nhằm thể hiện quan điểm lịch sử theo góc nhìn hạn hẹp từ chính quyền Trump. (Hình: Trúc Phương/Người Việt)
Sau Trung Tâm Kennedy, đến lượt Viện Smithsonian
Ngày 28 Tháng Tám, 2025, khi được Trump triệu tập vào Tòa Bạch Ốc, Giám Đốc Viện Smithsonian Lonnie Bunch biết rằng số phận ông sắp kết thúc. Chín ngày trước đó, trên Truth Social, Trump viết: “Viện Smithsonian đang MẤT KIỂM SOÁT, nơi mọi thứ được thảo luận đều xoay quanh vấn đề đất nước chúng ta tồi tệ như thế nào, chế độ nô lệ tồi tệ ra sao…”
Ngay từ đầu nhiệm kỳ hai, Trump đã tấn công Smithsonian. Tháng Ba, 2025, Trump ban hành sắc lệnh hành pháp yêu cầu khôi phục “sự thật và lẽ phải” cho lịch sử Mỹ. Hai tháng sau, ông tuyên bố sa thải Kim Sajet, giám đốc Phòng Triển Lãm Chân Dung Quốc Gia (National Portrait Gallery, thuộc Smithsonian) dù tổng thống không có quyền làm điều này. Trong lịch sử 180 năm, Smithsonian chưa từng bị tổng thống nào can thiệp theo cách như Trump.
Người đứng đầu Smithsonian, Tiến Sĩ Sử Lonnie Bunch, là một trong những sử gia hàng đầu nước Mỹ. Trong một lần chuẩn bị chương trình triển lãm lịch sử Mỹ thế kỷ 19 với chủ đề di sản chế độ nô lệ, Bunch đi khắp đồn điền miền Nam để tìm một địa điểm tiêu biểu có thể đại diện cho toàn bộ hệ thống đồn điền thời bấy giờ. Từ Louisiana, Alabama đến North Carolina – những nơi từng in đậm dấu vết nô lệ trên những cánh đồng mía, bông và thuốc lá, Bunch miệt mài tìm kiếm; cuối cùng, ông phát hiện một đồn điền có từ những năm 1730, nằm bên bờ sông Sampit thuộc South Carolina.
Đó là nơi Bunch gặp Princy Jenkins. Cụ ông da đen ngoài 90 tuổi này từng là người trông coi đồn điền và có thời gian sống trong căn nhà dành cho nô lệ cùng người bà cũng là nô lệ của ông. Khi gặp Bunch, cụ Jenkins nói: “Nếu anh là nhà sử học, nhiệm vụ của anh là phải giúp mọi người ghi nhớ không chỉ những gì họ muốn nhớ mà cả những gì họ cần phải nhớ.”
Bản thân Bunch luôn ghi tạc lời dặn dò trên và suốt từ khi được bổ nhiệm làm giám đốc Smithsonian đến nay, ông luôn trung thành với sứ mệnh của một sử gia tôn trọng sự thật. Tuy nhiên, 21 bảo tàng, 21 thư viện, Vườn Thú Quốc Gia cùng nhiều trung tâm nghiên cứu và giáo dục thuộc Viện Smithsonian liên tục bị chính quyền tấn công, khi bị chụp “cái mũ” hiểm ác rằng họ “nỗ lực viết lại lịch sử quốc gia, thay thế những sự thật khách quan bằng câu chuyện xuyên tạc, bị chi phối bởi hệ tư tưởng chứ không phải sự thật.”
Cho đến thời điểm hiện tại, Lonnie Bunch chỉ nhân nhượng ở mức gần như tối thiểu. Tuy nhiên, với sức ép ngày càng mạnh từ Trump lẫn các nhà lập pháp Cộng Hòa, một số người lo rằng Bunch có thể bỏ cuộc và từ chức…
Lịch sử nô lệ và đóng góp của người da màu trong lịch sử Mỹ đang được yêu cầu “làm mờ” đi. (Hình: Trúc Phương/Người Việt)
“Dốt bày đặt nói chữ”
Ngay trước thềm kỷ niệm Quốc Khánh lần thứ 250, chính quyền liên bang đã hai lần đưa ra những câu dẫn không rõ nguồn. Sự việc đầu tiên xảy ra vào Ngày Quốc Kỳ (Flag Day, 14 Tháng Sáu), khi trương mục X của Bộ Nội An đăng câu trích được cho là “nguồn” từ George Washington: “Chúng ta lấy những ngôi sao từ thiên đường, lấy màu đỏ từ mẫu quốc, chia tách bằng những sọc trắng, để cho thấy chúng ta đã tách rời, và những sọc trắng này sẽ lưu truyền lại cho hậu thế, biểu trưng cho sự tự do của chúng ta.”
Đây là câu phổ biến mà nhiều người dùng internet, hiếm khi kiểm tra độ xác thực, thường lan truyền và cho là có nguồn gốc từ George Washington. Tuy nhiên, Bộ Nội An không phải là “người dùng Internet” bình thường, và đáng lý họ phải biết, giới sử học nghiêm túc từng nhiều lần nhắc rằng chưa từng có bằng chứng nào cho thấy câu nói trên là di ngôn của George Washington.
Sự việc tiếp theo cho thấy một sự cẩu thả nữa về mặt lịch sử. Ngày 16 Tháng Sáu, tờ The Washington Post cho biết một tấm băng rôn khổng lồ in hình Theodore Roosevelt vừa được treo ở mặt tiền Văn Phòng Quản Lý Nhân Sự tại trung tâm Washington, kèm theo câu trích: “Can đảm không phải là có đủ sức mạnh để tiếp tục mà là dấn bước ngay cả khi không còn sức.” Vấn đề ở chỗ, giới sử học khẳng định vị tổng thống thứ 26 chưa bao giờ nói câu đó. Sử gia Michael Patrick Cullinane, giám đốc Trung Tâm Theodore Roosevelt (North Dakota), nói: “Điều tôi có thể khẳng định chắc chắn là câu đó không bắt nguồn từ Theodore Roosevelt.”
Hai sự việc trên không phải là “sơ sót” và “hiếm xảy ra” đối với chính quyền Trump. Bộ Trưởng Quốc Phòng Pete Hegseth, với vẻ ngoài sáng láng như thể là kẻ “có ăn, có học, có địa vị,” từng gây xôn xao khi đọc bài cầu nguyện trong một buổi lễ tôn giáo trong Ngũ Giác Đài vào Tháng Tư. Với vẻ mặt trịnh trọng, Hegseth nói rằng lời cầu nguyện trên là rút từ Sách Ezekiel (Book of Ezekiel). Thật ra đó là nguyên văn một câu thoại trong phim “Pulp Fiction” (1994) của đạo diễn Quentin Tarantino. Trong phim, đoạn Ezekiel 25:17 (sửa lại để phù hợp kịch bản phim) được đọc bởi sát thủ máu lạnh Jules Winnfield (do tài tử Samuel L. Jackson đóng) lúc hắn “cầu nguyện” trước khi ra tay giết người.
Lịch sử 250 năm đang bị “biên tập” lại. (Hình: Trúc Phương/Người Việt)
“Sự ngu dốt cố hữu”
Người Mỹ luôn tranh cãi về lịch sử đất nước, về giá trị và ý nghĩa của nó. Năm 1835, một số thành viên đảng Dân Chủ trung thành với cố Tổng Thống Thomas Jefferson từng phản đối việc đặt bức tượng đối thủ của ông, Alexander Hamilton, bên ngoài Sở Giao Dịch Chứng Khoán New York. Thế kỷ 20, những người ủng hộ phân biệt chủng tộc đã dựng hàng trăm đài tưởng niệm binh sĩ Liên Minh Miền Nam (Confederate). Năm 1995, giám đốc Bảo Tàng Hàng Không và Vũ Trụ Quốc Gia thuộc Viện Smithsonian buộc phải từ chức giữa làn sóng phản đối dữ dội quanh cuộc triển lãm dự kiến, khi một số nhà lập pháp và các nhóm cựu chiến binh cho rằng triển lãm chỉ trích quá gay gắt việc ném bom nguyên tử xuống Nhật.
Với Trump, ông rất hứng thú “nhìn lại lịch sử;” dù vậy, chẳng phải do ông thật sự quan tâm đến tính chính xác của lịch sử. Trump từng cho dựng một tấm biển lịch sử dỏm để kỷ niệm một trận chiến không có thật thời Nội Chiến tại sân golf của ông ở Virginia. Sở dĩ Trump muốn đào bới lịch sử theo “nhãn quan mới” là vì ông muốn thực hiện cuộc chiến toàn diện về văn hóa lẫn chính trị để biến tư tưởng MAGA thành dòng chính. Johann Neem, nhà sử học thuộc Đại Học Western Washington, nhận định, đích nhắm của Trump là “triệt tiêu các nguồn tri thức và thẩm quyền độc lập.”
Tại Việt Nam, vấn đề “lật sử,” hiểu theo khái niệm nhìn lại lịch sử theo nhãn quan nhà cầm quyền, đang trở thành hiện tượng thời sự. Với một nước cộng sản, chuyện này không có gì lạ.
Với Mỹ, người ta hiếm khi tránh né vết thương lịch sử, từ chuyện cướp đất người da đỏ đến chế độ nô lệ tàn ác. Nhìn nhận sai lầm quá khứ chưa bao giờ khiến nước Mỹ trở nên thấp kém hơn, nếu không nói là ngược lại. Chính sự trốn tránh lịch sử hoặc nhào nặn quá khứ theo quan điểm kẻ thắng cuộc hoặc kẻ cầm quyền mới khiến quốc gia trở nên nhỏ nhen và hèn mọn. Những người từng sống với cộng sản Việt Nam hẳn hiểu điều này hơn ai hết. Và bởi vậy không ít người không thể không bàng hoàng khi chứng kiến điều tương tự xảy ra ở một nơi như Mỹ.
Trong bài “Trump and History: Ignorance and Denial”/freedomcenter.org), sử gia David W. Blight thuộc Đại Học Yale nhận định: “Từ khi Donald Trump trở thành tổng thống, tôi tin rằng mối đe dọa lớn nhất đối với xã hội và nền dân chủ chúng ta không hẳn là chủ nghĩa độc đoán mà là sự ngu dốt cố hữu của ông, về lịch sử, về chính sách, về tiến trình chính trị, lẫn Hiến Pháp…”
Tượng George Washington trong Viện Bảo Tàng Quốc Gia Lịch Sử Hoa Kỳ, thuộc Smithsonian. (Hình: Trúc Phương/Người Việt)
Khó có thể kể hết những gì Trump làm chỉ trong vòng một năm rưỡi. Những ai quan tâm có lẽ nên đọc tài liệu 64 trang (được phổ biến trên mạng) mang tựa “The Federal Assault on History A Record of Executive Actions, Briefing Report, June 2026” do Tổ Chức Sử Gia Hoa Kỳ thực hiện. Nhóm tác giả sử gia kết luận:
“Chính quyền Trump nhiệm kỳ hai đã dốc toàn lực để áp đặt lên người dân Mỹ một phiên bản lịch sử quốc gia phiến diện, hạn hẹp và khô khan. Đó là trang sử loại bỏ trải nghiệm của đại đa số người dân Mỹ. Đó là trang sử mà trong đó các hệ thống phân cấp văn hóa, cấu trúc quyền lực và bất bình đẳng xã hội bị biến thành những điều vô hình hoặc hiển nhiên, không đáng để quan tâm hay phê phán.
“Đó là trang sử dựa trên lối kể chuyện ‘yêu nước’ giản lược và sai lệch… Nói cách khác, đó là trang sử đồng điệu với thái độ coi thường chuyên môn, tri thức và chủ nghĩa thực nghiệm – một thái độ làm xói mòn việc giảng dạy tư duy phản biện. Đó là trang sử gây tổn hại sâu sắc đến nền dân chủ chúng ta, ngầm cổ xúy sự tự mãn và thái độ phục tùng trước tham vọng thiết lập một chế độ độc đoán mà chính quyền hiện tại đang tiến hành.” [kn]
LTS. Nhật báo Người Việt nhận được Thư Cảm Tạ của Viện Bảo Tàng Di Sản Người Việt sau đây nhờ đăng tải.
Kính thưa quý vị ân nhân, quý thân hữu, quý mạnh thường quân, cùng toàn thể thành viên của đại gia đình Viện Bảo Tàng Di Sản Người Việt.
Ban tổ chức giới thiệu các thí sinh thắng giải cuộc thi viết quốc tế của VHM với chủ đề “Who Am I” (Tôi Là Ai) nhân dịp kỷ niệm 10 thành lập. (Hình minh họa: Văn Lan/Người Việt)
Thay mặt Viện Bảo Tàng Di Sản Người Việt (Vietnamese Heritage Museum – VHM), chúng tôi xin kính gửi lời tri ân chân thành đến quý vị đã hiện diện – yểm trợ. Chúng ta đã có được một lễ kỷ niệm 10 năm thành lập VHM thật trọn vẹn, tràn ngập tiếng cười, và đầy tình nhân ái.
Sự hiện diện quý báu của quý vị khiến cho buổi lễ thêm phần trang trọng, ấm cúng, và đầy ý nghĩa. Trong sự chung tay tích cực xây dựng và phát triển cộng đồng, chúng ta đã cùng nhau nhìn lại một chặng đường 10 năm gìn giữ lịch sử, bảo tồn ký ức, và vinh danh cuộc hành trình đầy hy sinh, can đảm của người Việt tị nạn Cộng Sản.
Buổi lễ diễn ra thành công tốt đẹp với sự tham dự của trên 300 quan khách, bao gồm đại diện các viện bảo tàng trong vùng, các tổ chức hoạt động gìn giữ lịch sử, các hội đoàn – các công ty đang cộng tác với VHM, cùng đông đảo thân hữu và đồng hương. Đặc biệt, nhiều quý khách không quản đường xa, đến từ các tiểu bang như New York, Massachusetts, Washington, và nhiều nơi khác, để cùng hiện diện trong buổi kỷ niệm đầy ý nghĩa này.
Một trong những niềm khích lệ lớn lao của chúng tôi là quý quan khách đã có dịp hiểu rõ hơn về bốn dự án gây quỹ quan trọng của VHM: Chương trình xe buýt đưa học sinh đến thăm và học hỏi tại VHM, chương trình Youth Council và AI Translation Lab, chương trình lịch sử qua chuyện kể giữa các bậc cao niên và giới trẻ, cùng dự án Bức Tường Vàng Di Sản Người Việt. Nhiều vị đã nhận ra ý nghĩa sâu xa và nội dung tích cực của các công trình này mà hăng hái đóng góp để chúng ta cùng tiếp tục sứ mạng bảo tồn di sản chung.
Chúng tôi cũng vô cùng hãnh diện khi thấy sự hiện diện và sự tham gia tích cực của thế hệ trẻ. Các em đã trình bày về dự án Thanh Niên Kiến Tạo (Youth Council) với lòng nhiệt thành, sự hiểu biết, và tinh thần trách nhiệm. Sự góp mặt của các em là một dấu hiệu đáng mừng rằng công việc gìn giữ ký ức không chỉ thuộc về thế hệ đi trước, mà đang được trao truyền cho thế hệ kế tiếp.
Nhờ tấm lòng rộng rãi của quý vị, phần yểm trợ tài chánh trong đêm kỷ niệm đạt được mức dự phóng đề ra. Đây không chỉ là một con số đáng khích lệ, mà còn là một minh chứng mạnh mẽ rằng cộng đồng chúng ta vẫn luôn trân quý lịch sử, quan tâm đến giáo dục thế hệ trẻ, và sẵn lòng chung tay xây dựng tương lai cho VHM.
Đặc biệt, dự án xe buýt đưa học sinh đến thăm và tìm hiểu về lịch sử tại VHM nhận được sự hưởng ứng nhiệt tình. Điều này chứng tỏ quý quan khách và đồng hương rất quan tâm đến thế hệ con cháu chúng ta, mong muốn các em được tận mắt nhìn thấy, lắng nghe, học hỏi và hiểu rõ hơn về hành trình đi tìm tự do của cha ông mình.
Bên cạnh đó, chương trình mới “Who Am I – Tôi Là Ai” cũng tạo được nhiều xúc động và niềm hy vọng. Đây là một sáng kiến nhằm tiếp tục viết lại, ghi nhớ, và chia sẻ hành trình tị nạn của người Việt khắp nơi trên địa cầu. Chúng tôi rất vui mừng khi chương trình nhận được bài dự thi từ khắp năm châu, cho thấy ký ức Việt Nam không chỉ hiện diện trong một địa phương riêng lẻ, mà đang sống động lan tỏa trong tâm hồn người Việt ở khắp thế giới.
Mười năm qua, từ một hoài bão khiêm nhường nhưng thiết tha, VHM từng bước trở thành một mái nhà chung của ký ức – nơi lưu giữ những câu chuyện đời, những di vật lịch sử, những chứng tích vượt biển, tù đày, mất mát, và cũng là nơi nối kết các thế hệ con cháu với cội nguồn của mình.
Chúng tôi xin đặc biệt tri ân quý vị bảo trợ, quý ân nhân, quý dân cử, quý thiện nguyện viên, quý nghệ sĩ, quý diễn giả, quý vị cao niên, quý cựu quân nhân, các em thanh thiếu niên, cùng tất cả những tấm lòng đã tích cực góp công, góp của, góp lời cầu chúc – khích lệ để buổi lễ được thành tựu tốt đẹp.
Buổi lễ kỷ niệm này không chỉ là dịp nhìn lại thành quả quá khứ, mà còn là lời cam kết cho tương lai rằng lịch sử của người Việt tị nạn sẽ không bị lãng quên, rằng những hy sinh của thế hệ đi trước sẽ được trân trọng, và rằng con cháu chúng ta sẽ có một nơi để tìm về, học hỏi, và hãnh diện về nguồn gốc của mình.
Kính mong quý vị tiếp tục đồng hành cùng VHM trong thập niên sắp tới. Mỗi sự nâng đỡ của quý vị bằng tài chánh, công sức, thời giờ đều góp phần giữ cho ngọn lửa ký ức và di sản Việt Nam được tỏa sáng mãi ở các thế hệ mai sau.
Một lần nữa, chúng tôi xin thành kính tri ân quý vị. Kính chúc quý vị luôn được dồi dào sức khỏe, an vui và nhiều phước lành. [đ.d.]
Hùng Cao: ‘Mỹ cần Việt Nam giúp ngăn Trung Quốc ở Biển Đông’
Vừa từ Việt Nam trở về, quyền Bộ Trưởng Hải Quân Hùng Cao của Mỹ phát biểu trên đài Fox News rằng Mỹ cần Việt Nam giúp ngăn Trung Quốc gây hấn ở Biển Đông.
BERKELEY, California (NV) – Đại Học University of California, Berkeley (UC Berkeley) vừa công bố kế hoạch thành lập một viện nghiên cứu mang tên của cựu Chủ Tịch Hạ Viện Nancy Pelosi dự trù sẽ chính thức hoạt động từ Tháng Giêng, năm 2027.
Theo The New York Times (NYT) hôm Thứ Hai, 29 Tháng Sáu, Nancy Pelosi Institute sẽ là một trung tâm học thuật và nghiên cứu chính sách lãnh đạo công, tạo cơ hội cho sinh viên tìm hiểu về hoạt động của chính phủ, nghệ thuật lãnh đạo và các thể chế dân chủ, đồng thời được trao đổi trực tiếp với các cựu và đương nhiệm quan chức chính phủ.
Bà Pelosi, người sẽ rời Quốc Hội vào Tháng Giêng năm 2027 sau gần 40 năm đại diện khu vực San Francisco tại Hạ Viện, sẽ tham gia giảng dạy, hướng dẫn sinh viên và hỗ trợ gây quỹ cho viện.
Lãnh đạo trường UC Berkeley khẳng định viện được xây dựng trên nền tảng học thuật nghiêm túc, không nhằm phục vụ bất kỳ đảng phái chính trị nào. Theo NYT, hiệu trưởng Richard K. Lyons cho biết mục tiêu của chương trình là truyền cảm hứng để nhiều sinh viên lựa chọn con đường phục vụ công chúng, bất kể quan điểm chính trị của họ.
“Chúng tôi muốn sinh viên nhìn nhận phục vụ công là một con đường sự nghiệp đầy ý nghĩa,” ông Lyons nói, đồng thời nhấn mạnh sứ mệnh của trường là đào tạo tư duy phản biện chứ không phải vận động chính trị.
Ông Scott Straus, trưởng khoa Khoa Học Chính Trị của UC Berkeley và là một trong những người đề nghị mời bà Pelosi tham gia dự án, cho biết viện hướng tới việc đào tạo những nhà lãnh đạo có khả năng bảo vệ hiệu quả những giá trị mà họ theo đuổi.
“Chúng tôi thực sự muốn nhấn mạnh đến vai trò lãnh đạo trong phục vụ công để sinh viên có thể trở thành những người vận động hiệu quả hơn cho những mục tiêu mà họ tin tưởng, dù đó là bất kỳ mục tiêu nào,” ông Straus nói với NYT, nhấn mạnh rằng trọng tâm của chương trình là giáo dục công dân chứ không phải chính trị đảng phái.
Về phần mình, bà Pelosi cũng khẳng định vai trò mới của bà tại Berkeley sẽ hoàn toàn khác với sự nghiệp chính trị kéo dài nhiều thập niên ở Quốc Hội. Trong cuộc phỏng vấn với CNN tại văn phòng của bà ở Washington, bà Pelosi nói:
“Đây là câu chuyện về giáo dục công dân, về tầm nhìn của những người lập quốc và về nền dân chủ. Trong môi trường học thuật, bạn không thể mang tính đảng phái.”
Bà mô tả việc gia nhập UC Berkeley giống như “một sự giải phóng khỏi chính trị đảng phái,” cho rằng các trường đại học nên là nơi nghiên cứu và bảo vệ các giá trị dân chủ thay vì trở thành chiến trường chính trị.
“Tôi rất thích điều đó vì họ đã thảo luận về quyền con người tại Mỹ và trên thế giới, bàn về và giải quyết những thách thức đối với nền dân chủ của chúng ta, cũng như đề cập đến các vấn đề về khí hậu và bất bình đẳng thu nhập,” bà Pelosi, 86 tuổi, chia sẻ với CNN.
Nhà trường cũng tiết lộ đã huy động được khoảng $35 triệu để xây dựng. UC Berkeley từ chối công bố danh tính các nhà tài trợ, nhưng bà Pelosi xác nhận bà sẽ đóng góp tài chính và tham gia vận động gây quỹ trong thời gian tới, theo NYT.
Thông báo thành lập viện được đưa ra đúng thời điểm UC Berkeley đang chịu áp lực ngày càng lớn từ chính quyền Tổng Thống Trump. Bộ Tư Pháp và Bộ Giáo Dục Hoa Kỳ đã mở nhiều cuộc điều tra liên quan đến các cáo buộc bài Do Thái cũng như cách nhà trường xử lý các cuộc biểu tình ủng hộ Palestine trong khuôn viên trường.
Khi được hỏi liệu UC Berkeley có lo ngại việc vinh danh bà Pelosi sẽ khiến chính quyền Tổng Thống Trump phản ứng mạnh hơn hay không, hiệu trưởng Lyons tránh bình luận trực tiếp. Thay vào đó, ông nhắc lại rằng quy định của hệ thống đại học California nghiêm cấm việc “nhồi nhét tư tưởng chính trị” trong lớp học và khẳng định viện sẽ hoạt động độc lập về học thuật.
Theo ông, các trường đại học nên tạo điều kiện để nhiều quan điểm khác nhau cùng tồn tại, ngay cả khi mỗi trung tâm nghiên cứu có thể tập trung vào những chủ đề hoặc truyền thống học thuật khác nhau.
Về phần mình, bà Pelosi cho biết viện sẽ mời cả các lãnh đạo đảng Cộng Hòa tham gia các buổi diễn thuyết và thảo luận. Tuy nhiên, bà nhấn mạnh những khách mời phải là những người tôn trọng nền dân chủ và Hiến Pháp Hoa Kỳ.
Những người ủng hộ cho rằng gần 40 năm kinh nghiệm lập pháp của bà Pelosi, cùng việc trở thành người phụ nữ đầu tiên giữ chức chủ tịch Hạ Viện Hoa Kỳ, khiến bà trở thành người có đủ năng lực để truyền đạt kinh nghiệm cho thế hệ lãnh đạo tương lai, bất kể họ thuộc đảng phái nào.
Trong khi đó, những người hoài nghi cho rằng một viện mang tên một trong những biểu tượng lớn nhất của đảng Dân Chủ sẽ khó tránh khỏi những tranh luận về tính trung lập chính trị. (KL) [kn]
WASHINGTON, DC (NV) – Tổng Thống Donald Trump hôm Chủ Nhật, 28 Tháng Sáu, tuyên bố sân golf công cộng East Potomac Golf Course sẽ bắt đầu được sửa sang vào ngày 1 Tháng Chín bất chấp tòa liên bang cảnh cáo “hậu quả nặng nề” nếu chính quyền bắt đầu thực hiện công trình lớn mà không được phép và không báo trước với tòa, theo ABC News.
Sáng Chủ Nhật, mặc dù trời mưa, Tổng Thống Trump đi xem một số dự án mà ông đã đặt làm hoặc dự định làm.
Tổng Thống Donald Trump sau khi thăm East Potomac Golf Links ở Washington, DC, hôm 28 Tháng Sáu. (Hình: Kent Nishimura/AFP via Getty Images)
Đoàn xe chở Tổng Thống Trump đi ngang công viên Lafayette gần Tòa Bạch Ốc và xung quanh khu vực Memorial Circle trước Nghĩa Trang Quốc Gia Arlington, nơi ông tính xây khải hoàn môn cao 250 foot, rồi đi ngang Trung Tâm Kennedy, trung tâm mà ông đưa tên mình vào nhưng bị tòa bắt gỡ ra.
Tổng Thống Trump tuyên bố sẽ tiến hành dự án sửa sang công viên East Potomac bất chấp tổ chức bất vụ lợi National Links Trust (NLT) nộp đơn kiện liên quan tới hợp đồng của họ thuê một số sân golf công cộng ở DC. Tháng Mười Hai năm ngoái, chính quyền ông Trump chấm dứt hợp đồng với NLT, nêu lý do tổ chức này không làm đúng thỏa thuận về bảo quản sân golf. NTL không chấp nhận.
Tháng Năm năm nay, hai bên đạt thỏa thuận cho NTL tiếp tục điều hành sân golf East Potomac trong lúc kế hoạch sửa sang của chính quyền Tổng Thống Trump tiến triển.
Bà Ana Reyes, chánh án liên bang, cảnh cáo chính quyền ông Trump không được tiến hành sửa sang sân golf East Potomac nếu không được phép và không báo trước với bà.
“Tôi nói điều này một lần nữa, và tôi không muốn xảy ra tình huống là chuyện gì đó xảy ra, rồi tôi được chính quyền hoặc tổ chức nào đó hoặc công ty ủi đất nào đó thông báo rằng trễ quá rồi, không làm gì được,” bà Reyes cho hay hồi Tháng Năm. “Nếu chuyện như vậy xảy ra… sẽ có hậu quả nặng nề.”
Tổng Thống Trump đã hứa làm sân golf East Potomac. Ông cho biết sân golf này sẽ được sửa sang và thiết kế lại thông qua sự hợp tác công-tư, sẽ là “một trong những sân golf tốt nhất so với bất cứ nơi nào trên thế giới” và sẽ mở cửa cho công chúng. (Th.Long) [kn]
NEW YORK, New York (NV) – Phi công chuyến bay JetBlue thông báo đụng “drone” (máy bay điều khiển từ xa) khi đang bay tới gần Phi Trường Quốc Tế John F. Kennedy vào sáng Thứ Hai, 29 Tháng Sáu, theo USA Today.
Sau chuyến bay, chiếc phi cơ được kiểm tra nhưng không có bằng chứng bị hư hại, Cơ Quan Hàng Không Liên Bang (FAA) cho hay. Tuy nhiên, FAA vẫn đang điều tra.
FAA đang điều tra phi cơ JetBlue đụng “drone” ở New York hôm Thứ Hai, 29 Tháng Sáu, hay không. (Hình minh họa: Storyblocks)
“Phi công chuyến bay 948 JetBlue Airlines thông báo đụng ‘drone’ trên cao khoảng 3,000 foot khi đang tới gần Phi Trường Quốc Tế John F. Kennedy khoảng 7 giờ 15 phút sáng Thứ Hai, 29 Tháng Sáu,” FAA loan báo.
JetBlue cũng xác nhận vụ này và nhấn mạnh không có tin gì về thương vong.
“Phi hành đoàn chuyến bay 948 của JetBlue từ Las Vegas (LAS) đi New York (JFK) thông báo có lẽ đụng ‘drone’ khi đang tới gần New York. Chuyến bay đáp xuống mà không bị trục trặc, hành khách xuống phi cơ bình thường, và phi cơ được cho ngưng hoạt động để kiểm tra nhưng không thấy hư hại gì hoặc bằng chứng có đụng vật gì,” hãng hàng không giá rẻ này tuyên bố. “Sự an toàn là điều ưu tiên hàng đầu của JetBlue, và chúng tôi sẽ hỗ trợ bất cứ cuộc điều tra nào liên quan.”
FAA cảnh báo cho “drone” bay gần phi trường hoặc phi cơ vừa nguy hiểm vừa bất hợp pháp, và người điều khiển “drone” nào vi phạm luật có thể bị phạt tiền nặng hoặc ở tù.
Trang web FAA có thông tin đầy đủ về luật lệ điều khiển “drone.” (Th.Long) [kn]
WASHINGTON, DC (NV) – Tối Cao Pháp Viện (TCPV) Mỹ, hôm Thứ Hai, 29 Tháng Sáu, đã giữ nguyên quy định của tiểu bang Mississippi về thời gian gia hạn dành cho các phiếu bầu qua thư đến muộn, bác bỏ nỗ lực của chính quyền Tổng Thống Trump nhằm vô hiệu hóa luật này.
Theo The New York Times (NYT,) với tỷ lệ 5-4, trong đó Thẩm Phán John G. Roberts Jr. và Thẩm Phán Amy Coney Barrett đã cùng ba thẩm phán theo khuynh hướng tự do của TCPV ủng hộ luật của tiểu bang. Phán quyết giữ nguyên luật Mississippi, theo đó các lá phiếu được đóng dấu bưu điện đúng Ngày Bầu Cử vẫn được kiểm nếu cơ quan bầu cử nhận được trong vòng năm ngày làm việc.
Tối Cao Pháp Viện giữ nguyên quy định của tiểu bang Mississippi về thời gian gia hạn dành cho các phiếu bầu qua thư đến muộn. (Hình: Justin Sullivan/Getty Images)
Các nhóm bảo vệ quyền công dân đã hoan nghênh quyết định này như một biện pháp bảo vệ cử tri, theo NBC.
“Nền dân chủ của chúng ta sẽ vững mạnh hơn khi có nhiều người tham gia hơn, chứ không phải ít đi,” ông Robert Weiner, giám đốc Dự Án Quyền Bầu Cử, thuộc Ủy Ban Luật Sư Quyền Dân Sự Theo Pháp luật (Lawyers’ Committee for Civil Rights Under Law), phát biểu trong một thông cáo.
Quyết định này cũng giúp duy trì hiệu lực của các quy định tương tự tại các tiểu bang như California và Nevada, nơi bỏ phiếu qua thư đã trở thành một phần quen thuộc của hệ thống bầu cử. Phe đa số nhận định rằng không có quy định nào trong luật liên bang bắt buộc các lá phiếu phải được tiếp nhận ngay trong ngày bầu cử.
“Bản chất quyết định của một ‘cuộc bầu cử’ luôn là sự lựa chọn của cử tri đối với ứng cử viên,” Thẩm Phán Barrett viết. “Sự lựa chọn đó được hoàn tất khi việc bỏ phiếu kết thúc, chứ không phải khi các lá phiếu được nhận.”
Thẩm Phán Barrett nhấn mạnh đây là một phán quyết có phạm vi hẹp, chỉ giải quyết câu hỏi liệu các bang có quyền quy định một khoảng thời gian gia hạn hợp lý để kiểm các lá phiếu được gửi đúng hạn hay không.
Trong ý kiến phản đối, Thẩm Phán Samuel Alito bác bỏ lập luận của đa số.
“Ngày Bầu Cử là một ngày cụ thể, chứ không phải khoảng thời gian kéo dài nhiều ngày,” ông Alito viết.
Để đi đến kết luận này, theo NYT, Thẩm Phán Barrett điểm lại lịch sử phát triển của hình thức bỏ phiếu vắng mặt tại Hoa Kỳ. Sau Nội Chiến, nhiều tiểu bang đã cho phép binh sĩ bỏ phiếu từ xa. Đến Đệ Nhất Thế Chiến, nhiều tiểu bang bắt đầu chấp nhận kiểm các lá phiếu gửi đến sau Ngày Bầu Cử. Ngày nay, hàng triệu người Mỹ dùng hệ thống bỏ phiếu qua thư, bao gồm sinh viên học xa nhà, quân nhân, công dân sống ở nước ngoài và người cao niên.
Phán quyết với tỷ lệ 5-4 không chỉ bảo vệ quy định của Mississippi mà còn gián tiếp duy trì hiệu lực của các đạo luật tương tự tại ít nhất 18 tiểu bang và vùng lãnh thổ của Mỹ, đánh dấu một thất bại pháp lý đáng chú ý đối với Tổng Thống Trump và các đồng minh Cộng Hòa, những người nhiều năm qua đã thúc đẩy việc siết chặt quy định bỏ phiếu qua thư sau cuộc bầu cử năm 2020.
Tổng Thống Donald Trump ngay sau đó phản ứng trên mạng xã hội Truth Social, gọi đây là “một tổn thất to lớn” và kêu gọi Quốc Hội thông qua đạo luật SAVE America ACt, nhằm áp đặt các quy định nghiêm ngặt hơn đối với bỏ phiếu qua thư, đồng thời bổ sung các yêu cầu mới về giấy tờ chứng minh danh tính cử tri.
Mặc dù tiểu bang Mississippi giành chiến thắng tại TCPV, tương lai của quy định gia hạn kiểm phiếu vẫn chưa hoàn toàn chắc chắn, theo NYT.
Ngay sau khi phán quyết được công bố, thống đốc đảng Cộng Hòa Tate Reeves của Mississippi tuyên bố sẽ đề nghị cơ quan lập pháp tiểu bang hủy bỏ quy định gia hạn năm ngày trong kỳ họp tới. Theo đề nghị của ông, tất cả phiếu bầu sẽ phải được cơ quan bầu cử nhận trước 5 giờ chiều Ngày Bầu Cử.
“Chỉ vì tòa án cho rằng quy định này là hợp hiến không có nghĩa chúng ta nên tiếp tục áp dụng nó tại tiểu bang mình,” ông Reeves viết trên mạng xã hội. (KL) [kn]
LONDON, Anh (NV) – Bà Catherine, thường gọi là Kate, công nương xứ Wales, vừa leo xong ba ngọn núi cao nhất ở Scotland, England và Wales trong 24 tiếng nhằm nêu cao ý thức về bệnh ung thư và gây quỹ cho hội từ thiện ung thư, theo CBS News hôm Thứ Hai, 29 Tháng Sáu.
Bà Kate, 44 tuổi, từng loan báo bà bị chẩn đoán mắc bệnh ung thư hồi Tháng Ba, 2024, nhưng không nói ung thư gì. Đầu năm 2025, bà cho hay bà đang hồi phục sau khi được hóa trị.
Công Nương Kate tham gia Cuộc Thử Thách Chinh Phục Ba Ngọn Núi Quốc Gia của Anh hôm 28 Tháng Hai. (Hình: X The Prince and Princess of Wales)
Hôm Chủ Nhật, trên mạng xã hội X, Cung Điện Kensington, nhà ở chính thức của Công Nương Kate và Hoàng Tử William, cho hay bà tham gia Cuộc Thử Thách Chinh Phục Ba Ngọn Núi Quốc Gia của Anh không những để thi thố, mà còn “là dịp để khám phá cuộc sống bất chấp bị bệnh và để trả ơn đời.”
Trong cuộc thử thách này, người tham gia phải leo núi Ben Nevis ở Scotland, núi Scafell Pike ở England, và núi Mount Snowdon ở Wales – leo tổng cộng 23 dặm và 10,052 foot – trong 24 tiếng, chưa kể phải lái xe tổng cộng 462 dặm để đi từ núi này qua núi kia.
Công Nương Kate tham gia cuộc thử thách này để ủng hộ Hội Từ Thiện Ung Thư Royal Marsden, tổ chức có liên hệ với bệnh viện nơi bà từng được điều trị ung thư.
Bà tham gia cuộc thử thách này một mình nhưng được hội từ thiện Cứu Hộ Vùng Núi của Anh hỗ trợ suốt chặng đường. Lúc hoàn tất, bà được gia đình đón, gồm có chồng – Hoàng Tử William, người sẽ thừa kế ngôi vua; ba đứa con – Hoàng Tử George, Hoàng Tử Louis và Công Chúa Charlotte – và cha mẹ, em trai bà.
Trên mạng xã hội, viết về cuộc đời của bản thân bà sau khi bị chẩn đoán mắc ung thư, Công Nương Kate cho hay, mỗi năm, hàng trăm ngàn người phải nghe những lời “không ai muốn nghe.”
“Sau đó là con đường thử thách mọi bộ phận trong con người chúng ta: Về cơ thể, cảm xúc, tâm lý, tinh thần,” bà viết, cho biết thêm rằng nó ảnh hưởng tới mọi thứ xung quanh họ, kể cả “những lúc yên tĩnh mà chúng ta ngồi suy tư một mình.”
Công Nương Kate ngưng xuất hiện trước công chúng sau khi bị chẩn đoán mắc ung thư để tập trung điều trị, nhưng từ khi công bố đang hồi phục vào năm ngoái tới nay, bà bắt đầu trở lại với đời sống liên hệ với công chúng.
Tháng Năm năm nay, bà đi thăm miền Bắc nước Ý, chuyến đi ngoại quốc đầu tiên từ khi bà công bố bị ung thư. (Th.Long) [kn]
BOSTON, Massachusetts (NV) – Đức được đánh giá cao hơn rất nhiều nhưng huấn luyện viên Gustavo Alfaro của Paraguay dám tuyên bố từng thắng Brazil và Argentina thì không lý do gì không đánh bại được Đức. Kết quả là Đức không thắng nổi Paraguay sau 120 phút và thất bại ở loạt luân lưu, theo Daily Mail.
Đức vẫn lấy tấn công làm sức mạnh và dồn ép Paraguay trong khi đại diện của Nam Mỹ thì chủ động chơi phòng ngự số đông, tranh cướp quyết liệt và phản công cực nhanh, sắc sảo.
Đội trưởng Gustavo Gomez (15) ăn mừng bàn thắng mở tỉ số của Julio Enciso (19) dù thời điểm này Đức đang có thời lượng cầm bóng đến 82%. (Hình: Alexander Hassenstein/Getty Images)
Không dễ dàng như thắng Cape Verde 7-1 hay giải quyết được Bờ Biển Ngà ở vòng bảng, Đức chạm trán bức tường thép mang tên Paraguay và có lúc còn hụt hơi với những pha phản đòn của đối thủ.
Trong khi Đức mải mê tìm bàn thắng thị họ nhận đòn “hồi mã thương” từ các cầu thủ Paraguay. Tiền vệ Bobadilla cắt bóng trước mũi giày của Kai Havertz, mở đường chuyền xuống biên phải. Sau hai nhịp chạm bóng, Galaza thực hiện đường chuyền đẹp cho Julio Enciso bằng xuống đánh đầu mở tỉ số ở phút 42.
Bàn thắng từ pha phối hợp đẹp của Paraguay nhưng có phần lỗi lớn của hàng thủ Đức khi có tám cầu thủ trong khu vực 16m50 nhưng không ai kèm Enciso.
Đức tiếp tục tấn công với 82% thời lượng kiểm soát bóng nhưng quá bế tắc.
Cơ hội duy nhất đến với Đức từ quả tạt bóng ở biên trái của Wirtz đúng tầm Kai Havertz băng vào đánh đầu hiểm hóc gỡ hòa 1-1 ở phút 54.
Thế trận cứ diễn ra như thế, Đức tung toàn bộ những tiền đạo có trong tay vào trong khi Paraguay vẫn cứ chặt chẽ gia cố hàng phòng ngự.
Tỉ số 1-1 kéo dài sang hai hiệp phụ và kết thúc 120 phút vẫn không bên nào ghi thêm được bàn thắng.
Hai đội bước vào loạt luân lưu khi cả khu kỹ thuật Paraguay reo mừng như đã giành chiến thắng.
Trên chấm luân lưu, thủ môn Orlando Gill của Paraguay thể hiện sự xuất sắc của mình với hai lần cản phá cú sút của Kai Havertz và Woltema ở loạt sút đầu tiên và thứ tư.
Thủ môn Orlando Gill (12) của Paraguay, người hùng của trận đấu với những pha cản phá các chân sút Paraguay đồng thời chặn đứng được hai cú sút luân lưu của Đức. (Hình: Odd Andersen/AFP via Getty Images)
Paraguay chính xác cả ba lượt sút đầu nhưng khi cần một quả luân lưu thành công nữa để kết thúc trận đấu thì Sanabria sút ra ngoài loạt thứ tư trong khi cú sút thứ năm của Balbuen bị thủ môn Neuer cản phá thành công.
Vào loạt luân lưu thứ sáu khi tưởng rằng tâm lý thuộc về các cầu thủ Đức thì trung vệ Jonathan Tah sút lên trời. Cơ hội đến cho Paraguay lần nữa và lần này thì trung vệ Canale đã sút chính xác đánh bại thủ môn Neuer đưa Paraguay vào vòng 1/8 đầy ngoạn mục.
Đức dừng chân đau đớn nhưng nên tự trách mình vì không thắng nổi Paraguay trong 120 phút. (Thiện Vi) [kn]
WASHINGTON, DC (NV) – Tổng Thống Donald Trump hôm Thứ Hai, 29 Tháng Sáu, vẫn chưa quyết định ký dự luật gia cư (được cả hai đảng mạnh mẽ ủng hộ) hay không, theo CNN.
Không lâu sau khi Dân Biểu Mike Johnson (Cộng Hòa-Louisiana), chủ tịch Hạ Viện, chuyển dự luật này qua Tòa Bạch Ốc cho ông ký, Tổng Thống Trump cho hay dự luật này “chẳng quan trọng” so với việc ông đang cố gắng cải tổ luật bầu cử liên bang bằng Đạo Luật SAVE America.
Thợ xây dựng xây nhà ở Altadena, California, hôm 6 Tháng Ba. (Hình: Mario Tama/Getty Images)
“Chẳng quan trọng so với Đạo Luật SAVE America,” Tổng Thống Trump nói với báo chí tại Tòa Bạch Ốc hôm Thứ Hai, theo The Hill. “Khi tôi nhìn vào dự luật này, đây chỉ là dự luật. Khi tôi nhìn vào Đạo Luật SAVE America, dự luật này liên quan tới giải cứu nước Mỹ.”
“Chán phèo,” ông nói tiếp. “Tôi thấy so với Đạo Luật SAVE America, cái gì của nó cũng chán phèo.”
Ông Johnson chuyển dự luật gia cư qua Tòa Bạch Ốc hôm Thứ Hai, phát ngôn viên của ông xác nhận, theo CNN. Sau 10 ngày nữa, dự luật này tự động trở thành luật, dù Tổng Thống Trump không ký.
Theo nguồn tin biết vấn đề này, Tổng Thống Trump nhiều phần sẽ không ký dự luật gia cư, nhưng nguồn tin này lưu ý “lúc nào cũng có thể ông đổi ý.” Nguồn tin này cho hay ông Trump cũng sẽ không phủ quyết mà cứ để dự luật này tự động trở thành luật sau 10 ngày.
Thứ Tư tuần trước, Tổng Thống Trump làm mọi người bất ngờ khi ông từ chối ký dự luật gia cư, tuyên bố tới khi nào Quốc Hội thông qua Đạo Luật SAVE America thì ông mới ký dự luật này. Dự luật gia cư có tên chính thức Con Đường Tới Nhà Ở Thế Kỷ Thứ 21, được cả Thượng Viện lẫn Hạ Viện thông bằng đại đa số phiếu thuận.
Dự luật này có mục đích tăng số lượng nhà ở, giảm chi phí nhà cửa và hạn chế số lượng nhà biệt lập mà công ty tư nhân được quyền mua. Đây là dự luật cả ứng cử viên đảng Cộng Hòa lẫn Dân Chủ đang muốn dùng để tranh cử trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ Tháng Mười Một, cuộc bầu cử mà giá cả sẽ là một trong những vấn đề cử tri quan tâm nhiều nhất. (Th.Long) [kn]
FOUNTAIN VALLEY, California (NV) – Đông đảo cư dân Orange County tham dự Hội Chợ Dịch Vụ và Thông Tin Mùa Hè, do Giám Sát Viên Janet Nguyễn và Trung Tâm Khu Vực Orange County (Regional Center of Orange County – RCOC) đồng tổ chức lần đầu tiên tại Freedom Hall, trong Mile Square Regional Park, Fountain Valley, hôm Thứ Bảy, 27 Tháng Sáu.
Quang cảnh Hội Chợ Dịch Vụ và Thông Tin Mùa Hè tại Freedom Hall trong công viên Mile Square Regional Park, Fountain Valley. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Đến tham dự có Giám Sát Viên Janet Nguyễn và các giới chức của RCOC gồm ông Larry Landauer, giám đốc điều hành, cô Kaitlynn Trương, quản lý Hỗ Trợ Gia Đình và Quan Hệ Cộng Đồng; ông Derrick Nguyễn, chuyên viên văn hóa; cùng Thị Trưởng Jim Cunneen, và Nghị Viên Ted Bùi của Fountain Valley.
Giám Sát Viên Janet Nguyễn, cho hay: “Chương trình hôm nay thu hút đông đảo người tham dự. Tôi rất vui khi thấy nhiều gia đình có cơ hội tiếp cận các dịch vụ và nguồn hỗ trợ thiết yếu. Tôi xin gửi lời cảm ơn đến Thị Trưởng Jim Cunneen, Nghị Viên Ted Bùi, RCOC, OC Parks cùng các nhân viên của tôi vì đã góp phần tổ chức một chương trình rất thành công hôm nay. Chúng tôi vẫn luôn chú tâm các gia đình trong cộng đồng cần có được sự hỗ trợ cần thiết để phát triển vững vàng.”
Có khoảng 30 gian hàng hiện diện trong hội chợ, mang đến những thông tin y tế, giáo dục, và xã hội, được người dân quan tâm đến tìm và được giải thích những vấn đề cần thiết.
Hàng người xếp hàng dài từ sáng sớm để tham dự Hội Chợ Dịch Vụ và Thông Tin Mùa Hè. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Hàng người xếp hàng dài để ghi danh, hướng dẫn vào những bàn với những dịch vụ cần tìm hiểu, được những chuyên viên giải thích nhiều câu hỏi, có cả các gian hàng dành cho trẻ em vui chơi, vẽ mặt.
Đến quá trưa, hàng người đến càng đông kéo dài tận bên ngoài tòa nhà Freedom Hall.
Cô Kaitlynn Trương cho hay đây là hội chợ đa văn hóa cho các gia đình có con em khuyết tật ở RCOC và không có khuyết tật, vì đây là một sự kiện để mọi gia đình biết đến những dịch vụ khác có thể phục vụ các em.
“Thứ đến nữa là đây là cơ hội để các em có và không có khuyết tật cùng chơi đùa với nhau, cùng sinh hoạt trong một sự kiện trong không gian vui chơi, vẽ mặt, các trò chơi thể thao,” cô cho biết. “Nhân viên của RCOC tổ chức các trò chơi và hoạt náo làm cho hội chợ thêm phần sôi động. Sự kiện có các hoạt động được thiết kế phù hợp với trẻ em nhạy cảm về giác quan nhằm khuyến khích sự hòa nhập của trẻ em có và không có khuyết tật. Bữa ăn trưa và thức uống được cung cấp cho người tham dự phong phú và đa dạng phù hợp với nhiều sắc tộc khác nhau.”
Nhiều người gặp nhân viên của RCOC để tìm hiểu thông tin cần thiết. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Cô Kaitlynn Trương thêm: “Ngoài RCOC chuyên phục vụ các em khuyết tật phát triển, còn có nhiều trung tâm khác phục vụ các em và cả gia đình, như Trung Tâm BPSOS, chuyên giúp về nhập cư, trung tâm chuyên về các em tự kỷ, hoặc trung tâm của các học khu, rất đa dạng với gần 30 gian hàng.”
“Chúng tôi có ý định tổ chức hàng năm, và đây là lần đầu tiên hội chợ được tổ chức ở đây và hợp tác với Văn Phòng Giám Sát Viên Janet Nguyễn. Hy vọng có nhiều hội chợ nữa sẽ được tổ chức ở đây mỗi năm vào dịp Hè,” cô thêm.
Bà Yesenia Floves và con gái, cư dân Santa Ana, đến hỏi thăm những thông tin y tế cần thiết, cho hay những hội chợ như thế này rất cần thiết, người dân rất cần những dịch vụ này, để có thể nhờ những thông tin hữu ích giúp hiểu biết thêm những nhu cầu y tế.
Bà Mỹ Nguyễn, cư dân Garden Grove, đi cùng con trai Hảo Nguyễn, đến tham dự hội chợ, cho hay đến đây nhờ biết thông tin từ truyền thanh và truyền hình, và những lần hội chợ y tế do Giám Sát Viên Janet Nguyễn tổ chức, bà luôn đến ủng hộ.
Từ trái, Giám Sát Viên Janet Nguyễn, cô Kaitlynn Trương, ông Larry Landauer, ông Derrick Nguyễn, Thị Trưởng Jim Cunnen, và Nghị Viên Ted Bùi tại hội chợ. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Bà chia sẻ: “Những hội chợ như thế này giúp rất nhiều người dân trong vấn đề chăm sóc sức khỏe. Tôi hiện nay đã 90 tuổi rồi, tai nghe vẫn rất rõ và trí nhớ còn tốt.”
Ông Hảo Nguyễn kể: “Đưa mẹ tôi đi hội chợ hôm nay cũng là dịp để bà vận động cơ thể ngoài trời và tiếp xúc với mọi người sẽ vui hơn ở nhà. Sẳn dịp tôi cũng được đi bộ bên mẹ, trò chuyện cùng nhau thật hạnh phúc.”
Cô Thư Trần thuộc Trung Tâm Phát Triển Cộng Đồng, là một trong các nhóm hỗ trợ người Việt có con em khuyết tật phát triển, để họ có dịp cùng nhau chia sẻ những cảm xúc, những khó khăn trong cuộc sống.
Cô cho hay tới hội chợ để giúp cộng đồng biết những thông tin bổ ích về Medi-Cal, SSI, hoặc những chương trình cần thiết về sức khỏe cho con em mình.
Bà Mỹ Nguyễn (phải) và con trai Hảo Nguyễn tham dự hội chợ từ sáng sớm. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Cô chia sẻ: “Hôm nay thấy người Mỹ và người Hispanic tham dự nhiều hơn cộng đồng Việt, có lẽ do họ chưa biết thông tin nhiều trên mạng hoặc chỉ biết tin tức do truyền nhau nghe nên còn hạn chế. Báo Người Việt cũng là một nguồn thông tin bổ ích, với nhiều tin về sức khỏe cộng đồng, nhất là những người cao niên và trẻ khuyết tật. Hy vọng lần tới người Việt biết thông tin nhiều sẽ tham gia nhiều hơn.”
Càng quá trưa không khí hội chợ càng nhộn nhịp khi dòng người xếp hàng chờ ghi danh càng đông, sau đó được vào bên trong để đến các gian hàng tự chọn cho các nhu cầu cần tìm hiểu, được chuyên viên hướng dẫn tường tận.
Ông Derrick Nguyễn cho biết ban tổ chức cũng chuẩn bị 800 phần ăn để cung cấp phục vụ trong ngày hội chợ. [đ.d.]
WESTMINSTER, California (NV) – Thị Trưởng Chí Charlie Nguyễn của Westminster vừa cho biết ông sẽ tái ứng cử chức vụ cao nhất thành phố trung tâm Little Saigon vào Tháng Mười Một tới đây, qua một thông cáo báo chí gởi đến nhật báo Người Việt hôm Thứ Sáu, 26 Tháng Sáu.
“Chúng tôi, Thị Trưởng Chí Charlie Nguyễn, trân trọng thông báo sẽ tái tranh cử chức vụ thị trưởng thành phố Westminster cho nhiệm kỳ thứ hai (2026-2030),” ông Chí tuyên bố.
Thị Trưởng Chí Charlie Nguyễn tại phòng làm việc trong Tòa Thị Chính Westminster. (Hình: Đỗ Dzũng/Người Việt)
Ông tiếp: “Trước hết, chúng tôi xin chân thành cảm ơn sự tín nhiệm và ủng hộ của quý vị trong nhiệm kỳ đầu tiên (2022-2026). Với sự đồng hành của quý vị, hội đồng thành phố và toàn thể nhân viên, chúng ta đã cùng nhau đưa Westminster phát triển lên một tầm mức cao hơn.”
“Bên cạnh đó, các vấn đề liên quan đến tiểu thương, sinh hoạt cộng đồng, và các dịch vụ hỗ trợ cư dân cũng được phối hợp chặt chẽ hơn, góp phần xây dựng một môi trường sống lành mạnh, năng động và đoàn kết hơn. Ngoài ra, nhiều dự án mới, có ý nghĩa lâu dài cho cộng đồng, cũng đang được nghiên cứu và xúc tiến để phục vụ cho sự phát triển bền vững của thành phố,” ông tiếp.
Ông thêm: “Chúng tôi tin tưởng rằng Westminster đang đi đúng hướng và sẽ tiếp tục phát triển mạnh mẽ hơn nữa trong tương lai. Vì vậy, chúng tôi kính mong tiếp tục nhận được sự tín nhiệm và ủng hộ của quý vị trong nhiệm kỳ thứ hai này.”
“Với sự đồng lòng của cộng đồng, chúng ta sẽ hoàn thành các dự án đang thực hiện, thúc đẩy sự thịnh vượng của thành phố, nâng cao đời sống cư dân và tiếp tục xây dựng một cộng đồng người Việt ngày càng vững mạnh và phát triển,” vị thị trưởng gốc Việt thứ nhì trong lịch sử thành phố cho biết thêm.
Ông Chí trưởng thành và làm việc trong khu vực Little Saigon hơn 30 năm qua.
Ông từng là đoàn trưởng Phong Trào Giới Trẻ Công Giáo, tham gia điều hợp nhiều công tác quan trọng trong cộng đồng người Việt tại Orange County như đi bộ gây quỹ cho thuyền nhân hoặc nạn nhân bão lụt, đại nhạc hội gây quỹ xây Tượng Đài Chiến Sĩ Việt Mỹ, đêm thắp nến cầu nguyện cho các nạn nhân 9/11 hoặc tự do tôn giáo và nhân quyền cho Việt Nam.
Năm 2010, ông Chí là trưởng ban tổ chức cuộc bầu cử ban đại diện cộng đồng và từng là chủ tịch Hội Đồng Giám Sát Ban Đại Diện Cộng Đồng Người Việt Quốc Gia Nam California.
Ông Chí tốt nghiệp trung học Westminster, có bằng cử nhân đại học Cal State Fullerton, bằng cao học đại học Cal State Long Beach, và sau đó làm việc cho nhiều hãng xưởng máy bay, hàng không, và nắm giữ nhiều chức vụ quản lý quan trọng trong các cơ xưởng này.
Đây là lần thứ 10 ông Chí ứng cử nhiều chức vụ khác nhau.
Năm 2010, ông ứng cử chức ủy viên Học Khu Huntington Beach. Năm 2012 và năm 2014, ông ứng cử chức nghị viên Westminster. Năm 2016, ông ứng cử và đắc cử chức ủy viên Đặc Khu Vệ Sinh Midway City, với nhiệm kỳ bốn năm, và tái đắc cử năm 2020 và năm 2024.
Năm 2017, ông ứng cử và đắc cử nghị viên Westminster, với nhiệm kỳ bốn năm, bắt đầu từ năm 2018.
Năm 2022, ông ứng cử chức thị trưởng Westminster và thắng cử với nhiệm kỳ bốn năm.
Hôm 2 Tháng Sáu, ông ứng cử chức dân biểu liên bang Địa Hạt 45 của California trong cuộc bầu cử sơ bộ và đứng hạng ba.
Cho đến nay, ngoài ông Chí, còn có Nghị Viên Carlos Manzo và Bác Sĩ Kimberly Hồ tuyên bố ứng cử chức vụ cao nhất của Westminster. Ông Carlos Manzo đang đại diện Địa Hạt 2. Còn bà Kimberly Hồ từng là nghị viên Địa Hạt 3.
Theo thông báo của thành phố, năm nay Westminster bầu lại chức thị trưởng và hai chức nghị viên của Địa Hạt 1 và Địa Hạt 4. Các chức vụ này có nhiệm kỳ kéo dài bốn năm.
Thành phố bắt đầu nhận đơn ứng cử từ ngày Thứ Hai, 13 Tháng Bảy và chấm dứt vào lúc 5 giờ chiều Thứ Sáu, 7 Tháng Tám.
Nếu dân cử đương nhiệm không nộp đơn ứng cử vào lúc hạn chót, thành phố sẽ gia hạn thêm năm ngày, và hạn chót mới là lúc 5 giờ chiều Thứ Tư, 12 Tháng Tám. Dân cử đương nhiệm không được nộp đơn trong thời gian gia hạn. (Đ.D.)
SACRAMENTO, California (NV) – California sẽ có nhiều đạo luật có hiệu lực vào đầu Tháng Bảy, và dưới đây là những đạo luật quan trọng mà cư dân cần biết.
Theo đài NBC Los Angeles hôm Thứ Bảy, 20 Tháng Sáu, những đạo luật có hiệu lực vào ngày 1 Tháng Bảy gồm có luật từ lương tối thiểu đến cách dán nhãn hiệu thức ăn và thức uống cho người tiêu dùng.
Tòa nhà Quốc Hội California ở Sacramento. (Hình minh họa: Justin Sullivan/Getty Images)
Lương tối thiểu
Chính quyền địa phương, như Los Angeles County, phải cập nhật quy định lương tối thiểu, vì lương của họ cao hơn yêu cầu của tiểu bang. Hiện nay, lương tối thiểu của California là $16.90/giờ cho đa số các ngành nghề.
Người trong ngành khách sạn và ngành tiếp khách, cùng những người trong ngành y tế ở một số thành phố, sẽ được tăng lương bắt đầu từ ngày 1 Tháng Bảy.
Lương tối thiểu trung bình của đa số ngành nghề tại một số thành phố ở Los Angeles County khoảng $18.30/giờ. Trong khi đó, lương tối thiểu cho nhân viên khách sạn hay ngành tiếp khách là từ $20.87 đến $26.50/giờ.
Những người làm trong lĩnh vực y tế, tùy theo khu vực và ngành nào, sẽ có lương từ $19.28 đến $25/giờ.
Nhãn hiệu của thực phẩm
Đạo Luật AB 660 sẽ tạo ra tiêu chuẩn về nhãn hiệu hoặc ghi chú thành phần cụ thể hơn trên thực phẩm, nhất là về hạn sử dụng. Đạo luật này còn khuyến khích quyên góp thực phẩm để giảm phí phạm.
1-Ghi rõ hạn sử dụng và hạn đông lạnh tốt nhất giúp người tiêu dùng biết rõ thực phẩm tươi ngon nhất vào lúc nào.
2-Ghi rõ hạn chót sử dụng và hạn chót đông lạnh giúp người tiêu dùng biết rõ ngày nào để không bị nguy hiểm.
3-Nhãn hiệu hạn chót để bán sẽ bị gần như bị cấm hoàn toàn.
4-Các hãng rượu có thể ghi chú ngày đóng chai.
5-Các siêu thị hay chợ có thể sử dụng nhãn hiệu “đóng gói sẵn” cho thức ăn làm sẵn.
6-Những thực phẩm được miễn áp dụng luật này gồm có sữa bột cho em bé, trứng, và bia.
Một đạo luật khác là AB 68 giúp California trở thành tiểu bang đầu tiên bắt buộc các chuỗi nhà hàng lớn phải nêu rõ những chất gây dị ứng thường thấy cho khách hàng. Những loại thực phẩm thường gây dị ứng gồm có sữa, trứng, đậu phộng, hạt cây, lúa mì, đậu nành, cá, ốc, và hạt mè. Đạo luật này chỉ áp dụng cho những chuỗi nhà hàng lớn, có 20 chi nhánh trở lên ở toàn quốc, chứ không áp dụng cho các tiệm ăn nhỏ và doanh nghiệp nhỏ.
Trường học và học sinh
Một đạo luật đáng chú ý về trường học là AB 3216, còn gọi là Đạo Luật Không Có Điện Thoại Trong Trường, yêu cầu mọi trường học ở California có quy định giới hạn hoặc cấm học sinh sử dụng điện thoại trong trường với mục đích giảm phân tán suy nghĩ và bảo vệ sức khỏe tâm thần cho học sinh.
Đạo Luật SB 760 yêu cầu mọi trường công lập và bán công phải xây ít nhất một nhà vệ sinh không có giới tính cho học sinh. Nhà vệ sinh này phải có bảng rõ ràng, cho biết dành cho học sinh nhận dạng theo bất kỳ giới tính nào.
Đạo Luật AB 727 yêu cầu cả hai cấp trung học và đại học phải ghi số điện thoại của đường dây ngăn chặn khủng hoảng và tự tử của tổ chức Trevor Project lên trên thẻ ID của học sinh hay sinh viên. Nếu trường có thẻ ID cũ chưa phát hết mà không có số điện thoại này, họ có thể tiếp tục phát hết thẻ cũ cho đến khi cần in thẻ mới.
Công nghệ
Đạo Luật SB 576 bắt buộc các công ty chiếu chương trình trực tuyến, như YouTube và Peacock, phải kiểm soát âm lượng của quảng cáo. Họ không được để âm lượng của quảng cáo lớn hơn âm lượng của phim hay của video mà khán giả đang xem. Đạo luật này có mục đích chặn âm lượng tăng đột ngột khi khán giả đang xem video hay phim.
Xe tự động lái cũng là một điều cần chú ý qua Đạo Luật AB 1777, cho phép nhân viên công lực phát xe hơi không người lái khi vi phạm luật giao thông. Những xe tự động lái đó phải có đường dây liên lạc với nhân viên công lực 24 giờ, và bắt buộc các công ty xe tự động lái phải có người trực điện thoại.
Một số đạo luật khác
Đạo Luật SB 79 đáng chú ý vì thay đổi khu vực quy hoạch nhà ở, cho phép tiểu bang không cần làm theo quy định địa phương để xây nhà nhiều gia đình gần những trung tâm giao thông. Ví dụ, những khu dân cư cách những tuyến xe công cộng ít nhất nửa dặm sẽ không còn là khu xây nhà chỉ có nhà biệt lập nữa. Tuy bị các giới chức của Los Angeles phản đối, đạo luật mới này nhắm vào những khu đông dân, trong đó có Los Angeles County và San Francisco County.
Đạo Luật 729 có mục đích giúp cư dân điều trị vô sinh. Những công ty có từ 100 nhân viên trở lên phải mở rộng bảo hiểm để nhân viên được chẩn đoán và điều trị vô sinh. Bảo hiểm phải có ba lần chọc hút trứng và chuyển phôi không có giới hạn số lần. (TL) [đ.d.]
WASHINGTON, DC (NV) – Tối Cao Pháp Viện (TCPV) Mỹ, hôm Thứ Hai, 29 Tháng Sáu, bác bỏ đơn của Tổng Thống Donald Trump yêu cầu hủy kết luận của bồi thẩm đoàn về một trong hai vụ án liên quan tới nhà văn E. Jean Carroll, theo đó, ông phải chịu trách nhiệm vì tấn công tình dục rồi phỉ báng bà và phải bồi thường $5 triệu, theo Reuters.
TCPV từ chối xem xét đơn kháng án của Tổng Thống Trump sau khi tòa cấp dưới tán thành bản tuyên án của bồi thẩm đoàn năm 2023 và bác bỏ lời lập luận của ông rằng phiên tòa này bất công vì chánh án cho bồi thẩm đoàn nghe bằng chứng trong vụ ông bị cáo buộc có hành vi tình dục sai trái trong quá khứ, trong khi chánh án không được phép làm như vậy.
Nhà văn E. Jean Carroll năm 2024. (Hình: Leonardo Munoz/AFP via Getty Images)
Tổng Thống Trump, 80 tuổi, đụng độ với bà Carroll, 82 tuổi, từ khi bà công bố đoạn trích trong quyển hồi ký của bà năm 2019, trong đó, bà cáo buộc ông hiếp dâm bà khoảng năm 1996 trong phòng thử đồ của cửa hàng Bergdorf Goodman ở Manhattan, thành phố New York.
Ông Trump bác bỏ lời cáo buộc của bà Carroll, và khẳng định bà bịa đặt lời cáo buộc đó vào năm 2019, khi ông đang làm tổng thống nhiệm kỳ đầu, và một lần nữa vào năm 2022, khi ông hết nhiệm kỳ đầu.
Trên mạng xã hội Truth Social, Tổng Thống Trump cho hay ông thất vọng với quyết định của TCPV hôm Thứ Hai, gọi vụ kiện của bà Carroll là “vụ giả mạo,” và tuyên bố sẽ đấu tranh chống lại vụ này “hết sức lực.”
Cuối Tháng Năm, Bộ Tư Pháp bắt đầu điều tra bà Carroll, như họ từng điều tra nhiều người khác bị Tổng Thống Trump coi là kẻ thù. Cuộc điều tra nhằm xác định bà có khai man trong hai vụ kiện dân sự mà bà thắng ông hay không.
Trong vụ đầu tiên năm 2022, bồi thẩm đoàn liên bang kết luận Tổng Thống Trump tấn công tình dục và phỉ báng bà, và buộc ông bồi thường $5 triệu.
Trong vụ thứ nhì năm 2024, bồi thẩm đoàn khác xác định ông Trump phỉ báng bà Carroll, và bắt ông bồi thường hơn $83 triệu. Tòa Kháng Án Hoa Kỳ Số 2 tán thành số tiền bồi thường này. Luật sư của ông Trump chuẩn bị kháng án lên TCPV. (Th.Long) [kn]
WASHINGTON, DC (NV) – Cơ Quan Thời Tiết Quốc Gia (NWS) hôm Thứ Hai, 29 Tháng Sáu, cảnh báo một đợt nắng nóng kéo dài và nguy hiểm dự báo sẽ bao trùm phần lớn miền Trung và miền Đông nước Mỹ trong tuần này, đồng thời hàng triệu người dân sẽ phải đối mặt với hiện tượng “vòm nhiệt” và độ ẩm ngột ngạt ngay trước kỳ nghỉ Lễ Độc Lập.
Theo hãng thông tấn AP, NWS cho biết một vùng áp cao rộng lớn, thường được gọi là “vòm nhiệt” (heat dome), đẩy nhiệt độ tại hàng chục tiểu bang lên từ trên 90°F đến hơn 100°F (khoảng 32–38°C hoặc cao hơn). Khi kết hợp với độ ẩm cao, nhiệt độ cảm nhận thực tế (heat index) có thể đạt từ 105 đến 115°F (40-46°C) tạo ra điều kiện nguy hiểm ngay cả đối với những người khỏe mạnh.
Người dân đến Washington DC cuối tuần qua xoa dịu cơn nóng bằng cách thả chân xuống mặt hồ ở Đài Tưởng Niệm Đệ Nhị Thế Chiến. (Hình: Kalynh/Người Việt)
“Đó là mức nhiệt mà ai cũng có thể bị ảnh hưởng, đặc biệt là những ai đang ở ngoài trời vào dịp cuối tuần nghỉ lễ này,” ông Bryan Putnam, chuyên gia khí tượng thuộc cơ quan dự báo thời tiết, nói với AP. “Không chỉ người cao tuổi, trẻ nhỏ hay những người dành nhiều thời gian hoạt động ngoài trời và có thể đang gắng sức hơn mức bình thường mới chịu tác động.”
Nhà khí tượng học Tyler Roys của AccuWeather cho biết nhiệt độ sẽ cao hơn nhiều so với mức trung bình. Chẳng hạn, tại Washington DC, nhiệt độ cao nhất ngày 4 Tháng Bảy thường ở mức trung bình 89 độ F (32 độ C), trong khi tại Indianapolis là khoảng 85 độ F (29 độ C). Tuy nhiên, ông Roys cho biết trong tuần này, nhiệt độ tại cả hai thành phố sẽ tăng thêm 10 hoặc 11 độ F.
Đợt nắng nóng sẽ ảnh hưởng đến khu vực rộng lớn trải dài từ vùng Đại Bình Nguyên (Great Plains,) thung lũng sông Mississippi, Trung Tây, khu vực Trung Đại Tây Dương cho đến vùng Đông Bắc. Các thành phố như Chicago, St. Louis, Washington D.C., Philadelphia, New York và Boston có thể trải qua nhiều ngày liên tiếp với nhiệt độ “nóng như đổ lửa) thậm chí có thể có các kỷ lục nhiệt độ mới.
Mối nguy hiểm lớn nhất không chỉ nằm ở nhiệt độ ban ngày mà còn ở việc ban đêm không đủ mát. Nhiệt độ về đêm nhiều nơi chỉ giảm xuống khoảng trên 70°F (hơn 21°C) khiến cơ thể không có đủ thời gian phục hồi sau nhiều giờ chịu nóng. Điều này làm gia tăng nguy cơ say nóng và các bệnh liên quan đến nhiệt, đặc biệt đối với người cao tuổi, trẻ nhỏ, lao động ngoài trời và những người không có điều hòa nhiệt độ.
Theo tờ TIME, trong các bản tin dự báo, NWS nhấn mạnh đây không đơn thuần là một buổi chiều nắng nóng, mà là nhiều ngày liên tiếp có nhiệt độ và độ ẩm cao. Cơ quan này khuyến cáo người dân uống nhiều nước, hạn chế hoạt động ngoài trời vào thời điểm nắng gắt, thường xuyên kiểm tra sức khỏe người già và người sống một mình.
Thời điểm xảy ra đợt nắng nóng càng đáng lo ngại vì trùng với kỳ nghỉ Lễ Độc Lập, khi hàng triệu người Mỹ dự trù tham gia các lễ hội, diễn hành, bắn pháo hoa và nhiều hoạt động ngoài trời. Giới chức y tế khuyến nghị ban tổ chức các sự kiện cần bố trí khu vực có bóng râm, trạm làm mát và nguồn nước uống đầy đủ cho người tham dự.
Một mối lo khác là nhu cầu sử dụng điện sẽ tăng mạnh khi hàng triệu hộ gia đình đồng loạt sử dụng máy điều hòa nhiệt độ. Các công ty điện lực đang chuẩn bị cho mức tiêu thụ điện cao trong tuần này, đồng thời khuyến khích người dân tiết kiệm điện vào giờ cao điểm nhưng vẫn ưu tiên bảo vệ sức khỏe bằng cách giữ không gian sống đủ mát.
Các chuyên gia y tế nhấn mạnh rằng nắng nóng là hiện tượng thời tiết gây tử vong nhiều nhất tại Hoa Kỳ. Không giống bão hay lốc xoáy xuất hiện đột ngột, nắng nóng thường diễn biến âm thầm nhưng có thể nhanh chóng trở nên nguy hiểm nếu người dân chủ quan. Say nắng có thể tiến triển thành sốc nhiệt, một tình trạng cấp cứu y khoa có thể đe dọa tính mạng nếu không được điều trị kịp thời. (KL) [kn]
SEOUL, Nam Hàn (NV) – Rời Mexico sau những ngày chờ đợi trong vô vọng, đội tuyển Nam Hàn lặng lẽ về nhà không một nghi thức chào đón nào, lại còn đối diện với cơn bão lớn từ sự giận dữ của người hâm mộ và các quan chức đòi mổ xẻ thất bại của đội, theo Yonhap News ngày 29 Tháng Sáu.
Chỉ vài giờ sau khi đội tuyển Nam Hàn chính thức dừng bước ở World Cup 2026, cả đất nước gần như bước vào một cuộc chất vấn tập thể. Từ nơi ở tại Mexico, Trưởng Đoàn Park Hang-seo cúi đầu xin lỗi nhân dân Nam Hàn vì không thực hiện được lời hứa và gây thất vọng lớn cho người hâm mộ. Đoàn xin lỗi và cái cúi đầu sâu cùng lời nói thống thiết của ông trưởng đoàn vẫn không làm nguôi sự giận dữ. Các cổ động viên thậm chí còn in logo đội tuyển Nam Hàn đóng khung tang.
Son Heung-min (7) không tin vào mắt mình khi Nam Hàn bị loại từ vòng bảng. (Hình: Luke Hales/Getty Images)
Một trong những người bị chỉ trích nặng nề nhất là huấn luyện viên Hong Myung-bo. Ông không chỉ bị bêu riếu trên mạng xã hội mà gia đình ông cũng bị đe dọa khiến cảnh sát phải bảo vệ phòng tránh những điều bất trắc xảy đến. Làn sóng phản đối huấn luyện viên này còn xuất hiện hình ảnh một cửa hàng tiện lợi dán giấy A4 với dòng chữ: “Cấm Hong Myung-bo vào.”
Trái với hình ảnh những người hùng Nam Hàn trở về từ World Cup 2018 sau chiến thắng 2-0 loại đương kim vô địch Đức, lần này là sự lặng lẽ, cúi đầu trốn tránh các máy quay, micro của truyền thông.
Những không chỉ người hâm mộ Nam Hàn phản ứng gay gắt. Chính quyền Nam Hàn cũng “vào cuộc,” phát tín hiệu sẽ mở một cuộc rà soát toàn diện mổ xẻ nguyên nhân thất bại của thầy trò huấn luyện viên Hong Myung-bo.
Yonhap News thông tin Tổng Thống Nam Hàn Lee Jae-myung yêu cầu cơ quan chức năng và Bộ Văn Hóa-Thể Thao-Du Lịch Nam Hàn làm rõ quá trình chuẩn bị, công tác quản trị và những quyết định chuyên môn dẫn đến kết cục đáng thất vọng ở World Cup 2026.
Phát biểu của người đứng đầu đất nước gây chấn động bởi mức độ gay gắt hiếm thấy. Ông cho rằng thất bại không đơn thuần nằm ở một vài trận đấu mà phản ánh những vấn đề sâu hơn trong cách điều hành bóng đá quốc gia – từ việc bổ nhiệm nhân sự đến quá trình ra quyết định…
Lập tức công tác chuẩn bị cho chiến dịch World Cup 2026 của Nam Hàn được “đào bới” những dấu hiệu bất ổn từ rất sớm mà trước đây không ai nói đến.
Nước mắt và nỗi thất vọng của các cổ động viên Nam Hàn khi đội nhà thất bại và bị loại sớm tại World Cup 2026. (Hình: Hector Mata/AFP via Getty Images)
Liên quan đến các cổ động viên Nam Hàn sang Mexico cổ vũ đội nhà, hàng trăm người đã lên kế hoạch lưu trú dài ngày tại Mexico với niềm tin đội nhà sẽ vượt qua vòng bảng và tiếp tục thi đấu ở các vòng knock-out. Họ đã book khách sạn, vé máy bay khứ hồi và lịch theo cổ vũ đội nhà nhưng nay tất cả đều kẹt lại Mexico trong tâm trạng chán chường.
Hình ảnh các cổ động viên Nam Hàn mặc áo đỏ ngồi chờ ở phi trường hoặc kéo vali giữa các thành phố đăng cai lan truyền trên mạng xã hội được với chú thích rất thảm về một “giấc mơ đổ vỡ trên đất khách.”
Theo báo chí Nam Hàn, cuộc điều tra được khởi động lúc này có thể là phản ứng tức thời trước áp lực dư luận. Nhưng nếu đi đến tận cùng của vấn đề, từ cơ chế vận hành, cách lựa chọn nhân sự đến chiến lược phát triển đội tuyển Nam Hàn thì đó cũng có thể là điểm khởi đầu cho một chu kỳ mới. (Anh Khoa) [kn]
