TALLAHASSEE, Florida (NV) – Ông Ron DeSantis, thống đốc Florida, ứng cử viên đảng Cộng Hòa tranh cử tổng thống 2024, đang dùng hình ảnh về giá trị đạo đức gia đình để giành tín nhiệm từ những cử tri theo đạo Tin Lành ở Iowa, trái ngược với cựu Tổng Thống Donald Trump với nhiều cáo buộc “ngoại tình,” theo NBC News hôm Thứ Sáu, 2 Tháng Sáu.
Trong những ngày đầu cuộc tranh cử của Thống Đốc Santis, bà Casey DeSantis, đệ nhất phu nhân Florida, cùng chồng lên sân khấu và kể những câu chuyện về gia đình, về quá trình làm mẹ và chăm sóc con cái. Cặp vợ chồng quyền lực này đưa ra hình ảnh nhấn mạnh giá trị gia đình lành mạnh trước những khán giả theo Cộng Hòa bảo thủ nặng về giá trị đức tin tôn giáo.
Thống Đốc Ron DeSantis và vợ, Casey DeSantis, vận động tranh cử tại Clive, Iowa, hôm 30 Tháng Năm. (Hình: Scott Olson/Getty Images)
“Rõ ràng đây là sự ra mắt đẹp toàn vẹn của thống đốc với những tín đồ Tin Lành,” một nguồn tin có mặt ngay từ đầu với ban tranh cử ông DeSantis để vạch chiến lược nói với đài NBC News.
“Hình ảnh gia đình thống đốc hạnh phúc viên mãn thật là ‘nguyên bản!’ Không ai có thể giả tạo được một gia đình như thế. Không thể nào giả dối được nét chung thuỷ với vợ và lòng tận tụy với con cái như thế.”
“Khi nhìn thấy một hình ảnh gia đình toàn vẹn như thế này, rõ ràng là một sự tương phản. Thử hỏi cử tri Cộng Hoà nào mà lại muốn bảo vệ cho chuyện trả tiền bịt miệng một ngôi sao khiêu dâm,” nguồn tin nhấn mạnh.
Dù không chỉ đích danh ai, nhưng hình ảnh gia đình toàn vẹn của Thống Đốc DeSantis trái ngược hoàn toàn với ông Trump, người vướng vào các bê bối lạm dụng tình dục và ngoại tình với ngôi sao phim khiêu dâm. Ngay cả việc khi ông Trump đến Iowa để vận động tranh của nhưng lại không có vợ đi theo cùng.
Có vẻ như ban tranh cử của ông DeSantis đang hiểu rõ cuộc chơi ở Iowa. Giới chức ước tính rằng 65% những cử tri thuộc đảng Cộng Hòa Iowa là người đạo Tin Lành. Và ông DeSantis đánh cược rằng thành phần này đang chán ngán với những vụ lăng nhăng bê bối của ông Trump cùng với những nghi án gian lận bầu cử ở Georgia hay lấy hồ sơ mật quốc gia về Mar-a-Lago.
Cử tri Iowa cầu nguyện tại buổi tranh cử của ông Ron DeSantis. (Hình: Andrew Caballero-Reynolds/AFP via Getty Images)
Tất nhiên, việc biến phe bảo thủ đạo Tin Lành từ bỏ ủng hộ ông Trump không phải là điều dễ dàng, vì ông Trump là người bổ nhiệm ba Thẩm Phán Tối Cao có công trong việc lật ngược án lệ Roe v. Wade.
Mặc dù vậy, phía ông DeSantis cho rằng đây là hướng đi đúng đắn để giành chiến thắng tại các tiểu bang bỏ phiếu sớm.
Tuần này, trong chuyến công du đầu tiên kể từ khi tuyên bố tranh cử, ông DeSantis và vợ đi đến ba tiểu bang bỏ phiếu sớm, bao gồm Iowa, New Hampshire và South Carolina. Đôi khi bà là người điều phối cuộc trò chuyện, đôi khi bà lại trở thành diễn giả nổi bật.
Hôm Thứ Tư, 31 Tháng Năm, ông bà DeSantis thông báo dự định đưa hai trong số ba đứa con đến cùng trong chiến dịch tranh cử. Ngoài ra, hình ảnh về con cái của họ cũng tràn ngập trên mạng xã hội, chẳng hạn bữa tối gia đình hoặc video cả hai cùng nhau bế con khi nói chuyện trước đám đông.
Thống Đốc DeSantis thường nói với thành viên đảng Cộng Hòa rằng ông “không có thời gian cho mấy chuyện bê bối” hoặc “gia đình trị.” Lời nói này được cho là ám chỉ bà Ivanka Trump và ông Jared Kushner, cả hai người này, con gái và con rể, đều được ông Trump cho chức vụ cố vấn cao cấp trong Toà Bạch Ốc khi trở thành tổng thống.
Gia đình Thống Đốc Ron DeSantis sau khi chiến thắng tranh cử năm 2022 tại Tampa, Florida. (Hình: Octavio Jones/Getty Images)
Tuy nhiên sự vắng mặt của bà Melania Trump, vợ ông Trump, mới là điều gây chú ý nhất. Bà không đi cùng cựu tổng thống đến phiên tòa ở Manhattan liên quan đến khoản tiền bịt miệng ngôi sao phim khiêu dâm, cũng như không tham dự bài phát biểu sau đó của ông ở Mar-a-Lago.
Hồi Tháng Năm, bà từng nói với Fox News rằng mình ủng hộ hoàn toàn chiến dịch tranh cử 2024 của chồng mình.
Bên cạnh việc thể hiện hình ảnh gia đình hạnh phúc toàn vẹn và tư cách làm cha mẹ, hành động nhấn mạnh vào gia đình trẻ của Thống Đốc DeSantis cũng có thể là cách gửi tín hiệu tinh tế đến đảng Cộng Hòa rằng chính ông, người mới chỉ 44 tuổi, sẽ là đại diện cho thế hệ lãnh đạo kế tiếp thay vì ông Trump 76 tuổi, hoặc Tổng Thống Joe Biden 80 tuổi. (MPL) [kn]
LOS ANGELES, California (NV) – Mùa hè đã đến, mang lại niềm vui cho giới trẻ tuổi teen. Có em vừa tốt nghiệp trung học, được nhận vào các trường đại học. Có em vừa được cha mẹ tặng cho chiếc xe đầu tiên trong đời, để bắt đầu cuộc sống tự lập. Tuy nhiên, đó cũng là thời điểm rất đáng quan tâm đối với an toàn cho tài xế tuổi teen.
Theo trang mạng tin tức ktla.com, trong một sự kiện ở trung tâm thành phố Los Angeles hôm Thứ Năm 1 Tháng Sáu, các giới chức đã cảnh báo rằng thời gian giữa ngày lễ Chiến Sĩ Trận Vong và ngày lễ Lao Động ngày càng trở nên nguy hiểm đối với những người lái xe tuổi teen.
Các vụ tai nạn xe liên quan đến tuổi teen tăng 5% trong mùa hè. (Hình minh họa: FREDERIC J. BROWN/AFP via Getty Images)
Câu lạc bộ xe hơi AAA Nam California hợp tác với Cambridge Mobile Telematics tổ chức sự kiện mang tên “100 ngày nguy hiểm nhất,” với mục đích cảnh báo, ngăn ngừa việc tài xế tuổi teen dính vào các vụ tai nạn xe hơi gây tử vong, thương tích .
Một chiếc xe hơi bị hư hại hoàn toàn (total lost) do một thanh niên 18 tuổi ở San Diego lái cách đây vài tháng được trưng bày tại sự kiện này, như một hồi chuông cảnh tỉnh các tay lái trẻ khi mùa hè tới. Các giới chức cũng chia sẻ các video về các vụ tai nạn liên quan đến các tài xế tuổi teen.
Những con số thống kê về tai nạn xe cộ liên quan rất đáng lo ngại trong những năm gần đây. Từ năm 2012 đến năm 2021, 7,316 tài xế ở tuổi vị thành niên đã chết vì tai nạn xe hơi. Chỉ tính riêng ở California trong năm 2021, có 205 người thiệt mạng trong các vụ đụng xe ở độ tuổi thanh thiếu niên. Các vụ tai nạn xe liên quan đến tuổi teen tăng 5% trong mùa hè.
Một khách mời chia sẻ về kinh nghiệm đau thương của mình. Anh đã thụ án tù sau khi dính vào một vụ tai nạn ở Sacramento khiến hai người thiệt mạng, khi đó anh còn là một thiếu niên. Anh kể rằng đã quyết định một cách kém ý thức khi lái xe với tốc độ 130 mph, để rồi đụng với một chiếc xe khác được cho là do một tài xế say rượu điều khiển.
Vị khách mời nói rằng sau đó đã rất ân hận. Anh bị dằn vặt khi nghĩ đến nỗi đau của gia đình các nạn nhân. Sống với cảm giác tội lỗi như vậy là một nỗi đau khó có thể chữa lành, có thể đi theo anh suốt cuộc đời. Anh chia sẻ câu chuyện của bản thân với hy vọng có thể ngăn cản người khác phạm sai lầm giống như mình. Anh cảm thấy như mình được an ủi khi làm được việc này.
Doug Shupe, phát ngôn viên của AAA cho biết những tháng mùa hè là “cực kỳ nguy hiểm” đối với các tài xế tuổi teen. Theo ông, các em có cảm giác tự do hơn, dành nhiều thời gian hơn với bạn bè. Và thật không may, các em lại có những hành vi lái xe nguy hiểm, như chạy quá tốc độ, lái xe mất tập trung, kể cả việc không thắt dây an toàn.
Giới phụ huynh cần nhắc nhở con em tuổi teen của mình cẩn trọng khi lái xe trong mùa hè. Đừng để mùa hè của niềm vui biến thành thảm họa cho mình và cho người khác. (HD)
cho thêm một buổi chiều. (Tranh: Đinh Trường Chinh)
cho thêm một buổi chiều
đi em
như đi chợ xin thêm cọng hành
nêm nấu vào đâu
ông phải ngày cuối cùng
xen giữa những lần hào phóng
tôi nguyện mình biển lận
đừng để lời tôi rơi thõng
dù một cái lắc đầu
hờ hững
tôi mang ơn một chối từ
lặng lẽ
của nả đời người tắt mau
thắp rồi ngọn đèn đường
thiên hạ
em về
tôi trở về
cuộc mặc cả dở dang.
LTS: Nhằm mục đích tạo thêm tình thân ái giữa bạn đọc và tòa soạn, nhật báo Người Việt trân trọng kính mời quý bạn đọc, thân hữu tham gia “Vườn Thơ Người Việt,” bằng tất cả mọi thể loại thơ. Xin gửi về địa chỉ email: [email protected], hoặc “Vườn Thơ Người Việt” 14771 Moran Street, Westminster, CA 92683
WASHINGTON, DC (NV) – Các chiến đấu cơ F-16 của Hoa Kỳ tiến hành cuộc rượt đuổi một máy bay hạng nhẹ vi phạm không phận Washington D.C. vào trưa Chủ Nhật, 4 Tháng Sáu.
Giới chức cho biết phi công của chiếc máy bay hạng nhẹ Cessna Citation đã không hồi đáp các tín hiệu và mệnh lệnh của giới chức thẩm quyền, theo Reuters.
Một chiếc Cessna Citation tại triển lãm EBCE ở Geneva năm 2014. (Hình minh hoạ: Fabrice Coffrini/AFP via Getty Images)
Chiếc máy bay hạng nhẹ này đang bay dưới chế độ lái tự động và sau đó đã rớt xuống một khu vực có địa hình đồi núi ở phía Tây Nam tiểu bang Virginia.
Có bốn người ở trên chiếc Cessna bị rơi, theo hãng CNN đưa tin, trích dẫn một nguồn giấu tên.
Bộ Tư Lệnh Phòng Không Bắc Mỹ (NORAD) cho biết quân đội Mỹ cố gắng liên lạc với phi công, nhưng người này không trả lời, cho đến khi chiếc Cessna bị rơi gần công viên quốc gia George Washington National Forest ở Virginia.
Chiếc Cessna cất cánh từ phi trường Elizabethton Municipal Airport ở Elizabethton, Tennessee, nhắm hướng đến phi trường Long Island MacArthur Airport ở New York, cách Manhattan khoảng 50 dặm về phía Đông, theo Cơ Quan Quản Trị Hàng Không FAA.
Vụ tai nạn xảy ra vào khoảng 3 giờ 30 phút chiều, giờ miền Đông, FAA cho biết.
Theo trang web theo dõi chuyến bay Flight Aware, chiếc máy bay Cessna dường như đã đến không phận New York và nhưng đã quay ngoắt 180 độ, để rồi rớt tại Virginia.
Các máy bay F-16 đã được triển khai từ phi trường quân sự Joint Base Andrews, ABC News trích dẫn một quan chức Hoa Kỳ giấu tên. Ít nhất một phi công quân sự nhìn thấy phi công chiếc Cessna bất tỉnh, theo ABC đưa tin. (MPL) [kn]
NEW YORK, New York (NV) – Giá dầu trên thị trường thế giới tăng vọt sau khi Saudi Arabia tuyên bố quyết định cắt giảm sản lượng thêm một triệu thùng mỗi ngày, theo CNBC.
Tổ Chức Các Quốc Xuất Cảng Dầu và các đối tác, được gọi chung là OPEC +, không báo hiệu có bất kỳ thay đổi nào đối với việc cắt giảm sản lượng dầu theo kế hoạch trong năm nay.
Ông Abdulaziz bin Salman, bộ trưởng năng lượng Saudi Arabia, tại hội nghị OPEC + ở Vienna, Áo, Tháng Mười, 2022. (Hình minh hoạ: Vladimir Simicek/AFP via Getty Images)
Tuy nhiên, Saudi Arabia, chủ tịch OPEC +, hôm Chủ Nhật, 4 Tháng Sáu, tuyên bố tự nguyện cắt giảm thêm sản lượng 1 triệu thùng/ngày.
Việc cắt giảm này sẽ được thực hiện từ Tháng Bảy.
Tuyên bố trên của Riyadh khiến giá dầu tương lai Brent tăng 2.4% ở mức $78/một thùng vào phiên giao dịch mở màn ngày Thứ Hai, 5 Tháng Sáu, ở châu Á, cùng lúc giá dầu West Texas tăng 2.5% lên $73.53/một thùng.
Ông Bob McNally, chủ tịch Rapidan Energy, trong một email nói với CNBC về quyết định của quyết định của Riyadh rằng: “Thị trường không kỳ vọng nhiều vào quyết định đơn phương cắt giảm sản lượng một triệu thùng mỗi ngày của Saudi.”
“Điều đó một lần nữa chứng minh rằng Saudi Arabia sẵn sàng hành động đơn phương để ổn định giá dầu,” McNally nhận định, trích dẫn ví dụ về Tháng Giêng năm 2021 khi quốc gia sản xuất dầu mỏ khổng lồ này đơn phương cắt giảm sản lượng một triệu thùng mỗi ngày.
Vào ngày 3 Tháng Tư, một số nhà sản xuất của liên minh dầu mỏ OPEC + tiết lộ tổng sản lượng giảm 1.66 triệu thùng mỗi ngày cho đến cuối năm nay. (MPL) [kn]
BERLIN, Đức (NV) – Trong bối cảnh căng thẳng gia tăng giữa Trung Quốc và Đài Loan, khu vực Biển Đông đang tranh chấp, Đức sẽ gửi hai chiến hạm đến Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương vào năm 2024, theo lời ông Boris Pistorius, bộ trưởng quốc phòng nước này cho biết hôm Chủ Nhật, 4 Tháng Sáu.
Phát biểu tại Đối Thoại Shangri-La ở Singapore, hội nghị an ninh quan trọng nhất châu Á, ông Pistorius cho rằng các nước cần ủng hộ trật tự quốc tế dựa trên luật lệ và bảo vệ các tuyến hàng hải quan trọng.
Chiến hạm Bayern của Hải Quân Đức đến khu vực Biển Đông hồi Tháng Mười Hai, 2021. (Hình minh hoạ: Michael Kappeler/AFP via Getty Images)
“Để đạt được mục tiêu này, chính phủ Đức đã từng gửi một tàu khu trục nhỏ đến Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương vào năm 2021, và một lần nữa, vào năm 2024, sẽ triển khai một tàu khu trục nhỏ và một tàu tiếp tế đến khu vực,” ông Pistorius tuyên bố.
Vị bộ trưởng quốc phòng Đức nhấn mạnh rằng việc triển khai tàu chiến này không nhằm vào bất kỳ quốc gia nào, tuy nhiên người nghe ngầm hiểu ám chỉ nhằm vào Trung Quốc.
“Các chiến hạm Đức cam kết bảo vệ trật tự quốc tế dựa trên luật lệ mà tất cả chúng ta đã ký kết và nên được hưởng lợi, có thể là ở Địa Trung Hải, Vịnh Bengal hay Biển Đông.”
Vào năm 2021, một tàu chiến của Đức đi vào Biển Đông lần đầu tiên sau gần 20 năm, một hành động cho thấy Đức cùng với các quốc gia phương Tây khác mở rộng sự hiện diện quân sự trong khu vực trong bối cảnh ngày càng có nhiều báo động về tham vọng lãnh thổ của Trung Quốc.
Khoảng 40% lượng hàng hoá thương mại của châu Âu đi qua Biển Đông. (MPL) [kn]
SÀI GÒN, Việt Nam (NV) – Một nhà sản xuất đồng hồ ở Thụy Sĩ tung ra mẫu đồng hồ đặc biệt trong đó khắc họa Hai Bà Trưng cưỡi voi đánh giặc.
Hãng sản xuất đồng hồ đeo tay Christophe Claret loan báo hôm 26 Tháng Năm trên trang Facebook của họ là làm một ấn bản đặc biệt “để tỏ lòng tôn kính hai chị em Bà Trưng, hai vị nữ anh hùng ở thế kỷ thứ nhất (Tây Lịch) đã đánh đuổi quân đô hộ Đông Hán trong suốt ba năm.
Đồng hồ của nhà sản xuất Christophe Claret khắc họa Hai Bà Trưng. (Hình: FB Christophe Claret)
Hình ảnh chiếc đồng hồ đặc biệt “Hai Bà Trưng” được thiết kế với những nét độc đáo từ vận hành tự động phát ra tiếng nhạc mô phỏng theo tiếng chuông đồng hồ Westminster mỗi 15 phút theo ba nhạc chuông (ringstone) khác nhau. Không những vậy, hình ảnh Hai Bà Trưng còn cử động theo nhịp vận hành lập lại của quy tắc tự động.
Nhà sản xuất cho hay tranh khắc họa Hai Bà Trưng do nhà vẽ kiểu André Martinez thực hiện trong khi nhạc chuông được chính nhà sản xuất Christophe Claret hợp tác với một bậc thầy vĩ cầm “cống hiến những nốt nhạc với phẩm chất tối hảo”.
Nhiều Facebooker ở Việt Nam truyền nhau bản tin của hãng đồng hồ Christophe Claret dẫn đến các lời bàn thích thú vì không ngờ một nhà sản xuất đồng hồ ở Thụy Sĩ lại có sáng kiến đặc biệt như vậy.
Trên trang Facebook của hãng Christophe Claret nhiều người hỏi xem giá bán mỗi chiếc đồng hồ đặc biệt này là bao nhiêu, chưa thấy nhà sản xuất trả lời. Nhưng tờ Lao Động cũng đưa tin này cho rằng “dự đoán sẽ có giá bán khoảng $700,000.”
Trên trang mạng của hãng Christophe Claret (christopheclaret.com) người ta thấy quảng cáo chiếc đồng hồ khắc họa danh tướng, hoàng đế Pháp Napoleon bán với giá từ $649,000 đến $682,000 tùy phiên bản mà hãng đưa ra năm 2021.
Đồng hồ của hãng này cũng có bán tại một số cửa hàng bán đồng hồ, nữ trang ở Mỹ tại các tiểu bang California, New York, Lousiana.
Theo Facebooker Võ Hồng Ly bình luận, “Với phiên bản Hai Bà Trưng huyền thoại lần này, Christophe Claret cùng đội ngũ chế tác muốn gởi gắm ra thế giới hình ảnh đấu tranh bất khuất của hai vị nữ tướng dũng cảm cũng như tinh thần yêu nước và khát vọng tự do độc lập của dân tộc Việt Nam.”
Hãng Christophe Claret, cũng là tên của nhà thiết kế sáng lập thương hiệu đồng hồ đeo tay, đã sản xuất nhiều bộ sưu tập (collection) đặc biệt, vinh danh các nhân vật lịch sử trên thế giới từ Âu sang Á. Một số thành phố lớn của thế giới cũng từng được thiết kế trên mặt đồng hồ của họ, gồm cả thành phố Hà Nội cổ.(TN) [kn]
HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Một ngày sau khi hình ảnh Thủ Tướng Úc Anthony Albanese uống bia hơi và ăn bánh mì ở vỉa hè tại Hà Nội, công luận Úc dấy lên nhiều lời chỉ trích, kể cả sự giận dữ qua hình ảnh “ăn chơi” này.
Theo báo Daily Mail hôm 4 Tháng Sáu, bên dưới các bài đăng trên Twitter của Thủ Tướng Albanese, hằng trăm người để lại bình luận tiêu cực và đặt câu hỏi về mức độ nghiêm túc của ông trong việc giải quyết các vấn đề tại quê nhà.
Thủ Tướng Úc Anthony Albanese uống bia hơi ở vỉa hè tại Hà Nội hôm 3 Tháng Sáu. (Hình: Zing)
“Hãy nhớ khi ông ấy phàn nàn về người tiền nhiệm Scott Morrison mất tích khi người dân cần thủ tướng hành động. Ít nhất thì Morrison đã không ưu tiên bia rượu hơn công việc,” một ý kiến nói.
Hầu hết người dùng mạng xã hội ở Úc chỉ trích ông Albanese vì thăm Việt Nam để “uống bia,” trong khi người dân đang phải vật lộn với áp lực chi phí sinh hoạt gia tăng.
Một người khác chỉ trích ông Albanese “ham chụp ảnh selfie với bia, không quan tâm đến chi phí sinh hoạt của người dân và tập trung vào công việc của mình.”
“Đây không chỉ là một trò đùa. Tại sao dân Úc chịu đựng điều này? Thủ tướng gì mà toàn tiệc tùng và selfie. Thật đáng xấu hổ,” một người Úc bình luận.
Theo Daily Mail, chuyến thăm Việt Nam không phải là lần đầu tiên ông Albanese bị chỉ trích về cách hành xử trong lúc xã hội Úc có nhiều rối ren.
Hồi Tháng Giêng, ông Albanese bị chỉ trích vì đã dành ba ngày để “nốc bia” tại giải quần vợt Úc mở rộng sau khi nán lại Alice Springs vỏn vẹn bốn giờ, dù đây là nơi xảy ra tình trạng gia tăng bạo lực do rượu bia vào thời điểm đó.
Liên quan chuyến thăm Việt Nam, báo Tiền Phong hôm 4 Tháng Sáu cho hay, Thủ Tướng Albanese công bố khoản viện trợ 105 triệu đô la Úc ($69.5 triệu) cho Việt Nam trong lĩnh vực phát triển cơ sở hạ tầng, ứng phó biến đổi khí hậu và chuyển đổi năng lượng.
Hành động này diễn ra chỉ vài ngày sau vụ bắt giữ nhà hoạt động môi trường Hoàng Thị Minh Hồng, người sáng lập tổ chức Change, với cáo buộc “trốn thuế.”
Ống kính phóng viên dày đặc ghi lại cảnh Thủ Tướng Úc Anthony Albanese bên xe bánh mì tại Hà Nội cho thấy đây là một cảnh được sắp đặt. (Hình: Zing)
Hiện chưa rõ khi gặp “tứ trụ” tại Hà Nội, Thủ Tướng Albanese có nêu quan ngại về vụ bắt bà Hồng, cũng như đòi trả tự do cho ông Châu Văn Khảm, 73 tuổi, người Úc gốc Việt, đang thụ án 12 năm tù hay không.
Phản hồi yêu cầu của Tổ Chức Theo Dõi Nhân Quyền tại Úc, Thủ Tướng Albanese hôm 3 Tháng Sáu cho hay: “Úc luôn nêu vấn đề nhân quyền cho công dân Úc và chúng tôi nêu vấn đề đó một cách thích hợp và theo phương cách ngoại giao để bảo đảm có kết quả tích cực.” (N.H.K) [kn]
WESTMINSTER, California (NV) – Hai nhà văn Nguyễn Thanh Việt và Isabella Thuy Pelaud đang sử dụng một hệ thống để giúp nhiều tác giả gốc Việt có tiếng nói hơn sau 48 năm ngày Sài Gòn thất thủ.
Theo Yahoo! News, hai nhà văn này là sáng lập viên của Mạng Lưới Nghệ Sĩ Việt Nam Di Cư (Diasporic Vietnamese Artist Network – DAVN). Nhà văn Nguyễn Thanh Việt là giáo sư văn học của đại học University of Southern California (USC) và là người gốc Việt đầu tiên và duy nhất đoạt giải thưởng Pulitzer cho văn học. Còn nhà văn Isabella Thuy Pelaud là giáo sư khoa nghiên cứu người Mỹ gốc Á của đại học San Francisco State University.
Nhà văn Nguyễn Thanh Việt (trái) và nhà văn Isabella Thuy Pelaud, đồng sáng lập DVAN. (Hình: Guillaume Souvant/AFP via Getty Images và Isabella Thuy Pelaud cung cấp)
Nhật báo Người Việt liên lạc với hai nhà văn Nguyễn Thanh Việt và Isabella Thuy Pelaud về nỗ lực của DVAN, nhưng chưa có hồi âm.
DVAN sẽ giúp nhiều tác giả gốc Việt quảng bá và xuất bản nhiều tác phẩm văn học nói về những câu chuyện của người Việt Nam sau chiến tranh.
Chủ Nhật, 30 Tháng Tư, vừa qua là đánh dấu 48 năm ngày Sài Gòn thất thủ. Vì vậy, việc công nhận những câu chuyện của người gốc Việt rất quan trọng đối với sự hiểu biết về ảnh hưởng của chiến tranh Việt Nam đến nay vẫn hiện hữu.
Những câu chuyện như vượt biển rồi sống trong trại tị nạn, sự khác biệt văn hóa của các thế hệ, lịch sử của gia đình và những nỗi đau về chiến tranh được thêu dệt vào những tác phẩm văn học nghệ hay hội họa rất tinh vi.
Tuy có một số tác giả thành công, việc đưa những câu chuyện của người gốc Việt vào dòng chính vẫn còn gặp nhiều trở ngại, càng nhấn mạnh sự ủng hộ và vinh danh các văn nghệ sĩ gốc Việt.
Một số tác phẩm văn học do DVAN xuất bản. (Hình: Facebook Diasporic Vietnamese Artists Network)
Học Viện Chính Sách Di Cư cho biết cộng đồng người Việt Nam ở Hoa Kỳ hiện có hơn 2 triệu người. Họ có thể là người sinh ra ở Việt Nam, hoặc là người Mỹ gốc Việt.
Trong một thập niên qua, thế giới văn học có những tác giả gốc Việt thành công vang dội, như Nguyễn Thanh Việt, Nguyễn Phan Quế Mai, Monique Trương, và Ocean Vương. Họ đang là những tiếng nói đại diện cho người Việt trong thế giới văn học.
Tuy nhiên, sự thành công của họ còn quá nhỏ trong giới văn học có người da trắng chiếm đa số. Trong năm 2020, nhật báo New York Times đánh giá có đến 220 tác phẩm bán chạy nhất, nhưng trong đó chỉ có 20 tác phẩm do người da màu sáng tác.
Văn học của các cộng đồng thiểu số không chỉ đưa câu chuyện của họ vào dòng chính, mà còn tạo ra những cơ hội để giúp đỡ và gieo mầm cho những tiếng nói của thế hệ tiếp theo.
Vì vậy, để vượt qua sự kỳ thị trong nghành xuất bản, hai nhà văn Nguyễn Thanh Việt và Isabella Thuy Pelaud thành lập DVAN. Họ còn hợp tác với cơ quan truyền thông của đại học Texas Tech và chủ bút Travis Snyder.
Sự hợp tác đó tạo ra một bộ sưu tập văn học của DVAN, giúp quảng bá và phát hành nhiều tác phẩm văn học của các tác giả gốc Việt, tạo ra nhiều cơ hội để kể nhiều câu chuyện của người Việt Nam hơn.
Ban đầu, DVAN và đại học Texas Tech chỉ có mục đích giúp đỡ những tác giả mới, nhưng sau đó giúp đỡ cả những tác giả có tên tuổi.
Trong mùa Xuân 2023, DVAN sẽ phát hành ba tác phẩm của những tác giả có tên tuổi như “Hà Nội at Midnight” của Bảo Ninh, Quan Hà, và Cab Trần; “Nothing Follows” của Lan Dương; và ấn bản kỷ niệm 25 năm “Watermark: Vietnamese American Poetry and Prose” của Barbara Trần, Monique Trương, và Khôi Lưu.
Trong hai năm tới, bộ sưu tập của DVAN sẽ có ít nhất thêm sáu tác phẩm, gồm có một tuyển tập thơ, một tiểu thuyết, một hồi ký và hai tác phẩm được chuyển ngữ.
Một buổi đọc thơ ở Seattle, Washington, do DVAN tổ chức. (Hình: Facebook Diasporic Vietnamese Artists Network)
Để tiếp tục phát triển và giúp đỡ nhiều tác giả gốc Việt, DVAN sẽ gây quỹ, mời cộng đồng và các mạnh thường quân tham dự nhiều sự kiện. Tổ chức này còn muốn mở rộng bằng cách hợp tác với nhà xuất bản bất vụ lợi Kaya Press.
Giáo Sư Isabella Thuy Pelaud nhấn mạnh tầm quan trọng của việc không bị thành công làm quên đi những đức tính của cộng đồng. Từ năm 1975 đến nay, cộng đồng Việt Nam khắp Hoa Kỳ vẫn nhớ đến sự xây dựng, hàn gắn, và làm việc cần cù của người tị nạn và người nhập cư.
Vì vậy, đưa những tác phẩm thể hiện tiếng nói của cộng đồng Việt Nam vào dòng chính rất quan trọng vì những nỗ lực thể hiện được sự kiên cường của cộng đồng. (TL) [đ.d.]
NASHVILLE, Tennessee (NV) – Chánh Án Thomas Parker, toà liên bang địa hạt Tây Tennessee, hôm Thứ Sáu, 2 Tháng Sáu, ra phán quyết rằng luật cấm drag show (chương trình văn nghệ của nam giới đồng tính ăn mặc như nữ giới) ở nơi công cộng hoặc có trẻ em của Tennessee là hành động vi hiến, giáng một đòn mạnh vào các nỗ lực cấm đoán các hoạt động LGBTQ của các tiểu bang bảo thủ, theo Reuters.
Trước đó vào Tháng Hai, Thống Đốc Bill Lee của Tennessee ký thông qua luật hạn chế drag show, biến tiểu bang này thành nơi tiên phong trong nỗ lực hạn chế hoạt động của người đồng tính do đảng Cộng Hòa lãnh đạo ở ít nhất 15 tiểu bang trong thời gian gần đây.
Cửa vào rạp Atomic Rose, một nơi trình diễn các chương trình “drag show” tại Memphis, Tennessee. (Hình: Google Map)
Trong bảng phán quyết dài 70 trang, Chánh Án Parker cho biết luật của Tennessee “vi hiến vì quá mơ hồ và bao quát,” bởi vì theo Tu Chính Án Thứ Nhất, các luật vi phạm quyền tự do ngôn luận cần phải được xác định rõ ràng, thu hẹp trong phạm vi nhất định.
Trong quy định của Tennessee, những người vi phạm có thể bị phạt tiền và phạt tù đến một năm. Người tái vi phạm có thể đối mặt với án tù lên đến sáu năm.
Trước thềm cuộc bầu cử năm 2024, giới lập pháp đảng Cộng Hòa khắp cả nước đưa ra hơn 500 dự luật liên quan đến cộng đồng đồng tính và chuyển giới, từ việc quy định nên dạy gì trong trường, cho đến việc sử dụng phòng tắm và chăm sóc sức khỏe. Ít nhất 48 dự luật được thông qua.
Phán quyết là kết quả từ vụ kiện với nguyên đơn là Friends of George’s, một nhóm kịch LGBTQ có trụ sở ở Memphis, và bên bị kiện là Tennessee. Ông Parker tạm thời ngăn chặn luật này vào ngày 31 Tháng Ba, ngay trước khi luật có hiệu lực.
GLAAD, một nhóm ủng hộ LGBTQ, ca ngợi phán quyết của ông Parker, khẳng định đây là bước ngoặt, là minh chứng để các viên chức có suy nghĩ chống LGBTQ thấy được rằng những luật vô căn cứ sẽ không có hiệu lực, cũng như quyền tự do ngôn luận và biểu đạt của cộng đồng LGBTQ được hiến pháp bảo vệ. (MPL) [kn]
ORANGE COUNTY, California (NV) – Nhiều chủ nhà chèn ép người thuê nhà để họ không phải trả lại tiền đặt cọc khi cho thuê nhà.
Theo trang “The Street,” một trong những vấn đề khó chịu nhất xảy ra khi không thuê nhà nữa, rời khỏi nơi ở và lấy lại tiền đặt cọc. Ngoài ra, những người thuê nhà ở Mỹ cũng lỏng lẻo trong điều khoản tiền đặt cọc (cả trước và sau thỏa thuận đặt cọc) và việc tắc trách đó có thể tốn một số tiền lớn do mất tiền đặt cọc.
Một căn nhà cho thuê ở Los Angeles, California. (Hình minh họa: Mario Tama/Getty Images)
“Thật khó để biết số tiền hoàn trả tiền đặt cọc và hàng ngàn chủ nhà lại phân mảnh nó nữa nên khó biết được mức độ của vấn đề,” Jack Prenter, giám đốc điều hành của DollarWise, một công ty tư vấn tài chính cá nhân cho biết. “Nhưng được biết, vấn đề rất nghiêm trọng và với tình hình tài chính nghèo nàn của người đi thuê nhà, họ không thể để mất hàng trăm hoặc thậm chí hàng nghìn đô la tiền đặt cọc của mình.”
Một vấn đề tiềm tàng khác gần đây là tình trạng quá “nóng” của nền kinh tế địa ốc, làm nghiêng bảng thanh toán bảo đảm theo hướng có lợi cho chủ sở hữu nhà.
Derek Sall, người sáng lập Life and My Finances, một công ty quản lý tiền tệ, cho biết: “Một số chủ nhà có thể đã mua địa ốc trong vài năm qua khi giá quá cao.”
Trong nền kinh tế này, tỷ suất lợi nhuận thấp và dòng tiền eo hẹp, đó là một viễn cảnh không lạc quan đối với những người thuê nhà đang tìm cách lấy lại tiền đặt cọc của họ.
“Nếu một người thuê nhà dọn đi, đó là cơ hội tốt nhất để giữ một số tiền mặt trong tài khoản. Vì vậy, tự nhiên chủ nhà sẽ xem xét kỹ hơn tình trạng của căn nhà khi người thuê dọn đi và tìm mọi lý do để giữ lại tất cả (hoặc ít nhất là một phần lớn) tiền đặt cọc,” Sall nói.
Rành mạch với chủ nhà về tiền đặt cọc
Cho dù bạn để hóa đơn tiện ích (gas, điện, nước) chưa trả hay bạn không bận tâm đến việc gặp chủ nhà để kiểm tra nhà khi chuyển đi, chi phí có thể tăng lên nhanh chóng đến mức bạn có thể không lấy lại được đồng nào.
Làm thế nào để chống lại? Hãy nên thực hiện những hành động sau.
Kiểm tra luật tiểu bang bạn đang ở về tiền đặt cọc thuê nhà. Trong những năm gần đây, nhiều tiểu bang của Mỹ đang hỗ trợ người thuê nhà bằng các luật quy định về cư trú thuận lợi cho người thuê bao gồm cả tiền đặt cọc.
“Ở New York, HSTPA (Đạo luật bảo vệ người thuê nhà và nhà ở ổn định) đã được thông qua vào năm 2019,” Nicole Beauchamp, chuyên gia địa ốc của Engel & Völkers ở New York City, cho biết. “Một trong những điều trong luật này đề cập đến tiền đặt cọc, chủ nhà chỉ có thể yêu cầu tiền đặt cọc trong một tháng và họ phải trả lại trong vòng 14 ngày.”
Beauchamp nói với những người thuê nhà và chủ nhà của mình rằng, khi bắt đầu hợp đồng thuê, hãy ghi lại tình trạng của cănnhà, kèm theo ảnh và video, đồng thời cũng giống như vậy khi chuyển đi.
Cô ấy nói: “Ít nhất ở New York, những người thuê nhà hiện có quyền truy đòi theo luật đó.”
Hãy bảo đảm rằng đã kiểm tra chi tiết và ghi lại chính xác tình trạng của tài sản khi chuyển đến.
“Khi bạn chuyển đi, hãy dọn dẹp nhà cửa và sẵn sàng cho cuộc kiểm tra; bất cứ thứ gì bị hư hỏng mà bạn không muốn chịu trách nhiệm sửa chữa,” Bruce Ailion, địa ốc viên và luật sư của RE/MAX Town and Country cho biết.
“Hãy để địa ốc nguyên trạng và tiến hành kiểm tra khi chuyển đi với sự có mặt của chủ nhà hoặc đại diện của chủ nhà để ghi lại tình trạng căn nhà khi chuyển đi. Yêu cầu chủ nhà ký vào giấy chuyển đi và ghi lại bất kỳ mục nào mà bạn chịu trách nhiệm.”
Sử dụng luật pháp khi cần thiết. Ở Georgia, luật pháp yêu cầu bạn chuyển đến nhà trước khi phải trả tiền đặt cọc.
Ailion lưu ý: “Luật yêu cầu chủ nhà thực hiện kiểm tra việc chuyển đi và ghi lại bất kỳ thay đổi nào đối với người thuê nhà và trả lại số tiền đặt cọc còn lại trong vòng 30 ngày. Nếu chủ nhà không làm điều này, cho phép người thuê ra tòa, và ở Georgia, người thuê nhà có quyền được bồi thường thiệt hại gấp ba lần và phí luật sư theo quy định của pháp luật. Đây là một công cụ rất mạnh để lấy lại tiền đặt cọc.”
Một khu apartment cho thuê ở Los Angeles, California. (Hình minh họa: Allison Dinner/Getty Images)
Đừng ngại kiện ra tòa
Một số người thuê nhà có thể có ngần ngại khi kiện chủ nhà giàu có ra tòa, nhưng đó là một sai lầm.
Ailion nói thêm: “Nếu bạn đúng và có thể chứng minh điều đó thì đừng ngại đệ đơn kiện. Chủ nhà không thích kiện tụng và thẩm phán không thiện cảm với chủ nhà tham lam hoặc bất công.”
Nếu ra tòa, hãy nộp đơn lên tòa án cấp thấp nhất, điển hình là tòa án yêu cầu bồi thường nhỏ không yêu cầu bạn phải có luật sư và ít chính thức hơn các tòa án cấp cao hơn.
Ailion nói: “Trong mọi khả năng, chủ nhà sẽ giải quyết thay vì mạo hiểm với một phán quyết bất lợi .
Giữ bình tĩnh. Đừng nói, nhắn tin hoặc viết bất cứ điều gì khiến bạn cảm thấy xấu hổ hoặc bất lợi trong phòng xử án. “Cũng phải kiên trì,” Ailion nói. “Viết mọi thứ bằng văn bản và sử dụng thư bảo đảm.”
Ông ấy nói thêm: “Làm tất cả những điều này sẽ giúp bạn có được vị thế tốt nhất để nhận được tiền hoàn lại.” (Ng.Tr) [kn]
Luật Sư tại California và Washington. Luật Sư LyLy Nguyễn chuyên về Luật Khánh Tận Chương 7, 3 cho cá nhân và cơ sở thương mại, xóa hết các loại nợ, tranh tụng trước Tòa Khánh Tận và khai phá sản hủy bỏ nợ thuế. Về Hoạch Định Tài Sản, Luật Sư LyLy chuyên thảo Di Chúc và Tín Mục (trust), ủy quyền điều hành tất cả tài sản, dặn dò săn sóc y tế khi bất lực và hoạch định kế nghiệp. Về Luật Thuế, Luật Sư LyLy đại diện cho thân chủ trường hợp bị kiểm thuế, xin ngưng tịch thâu tài sản vì thiếu thuế, đại diện biện hộ trước Tòa Án Thuế và điều đình xin giảm nợ thuế. Về Luật Thương Mại, Luật Sư LyLy giúp thành lập công ty và tổ hợp hùn hạp. Ngoài ra, Luật Sư LyLy còn rất giàu kinh nghiệm về thuế lợi tức cá nhân, thuế trả nhân công, thuế mua bán và thuế tài sản ở hai cấp liên bang và tiểu bang. Nếu cần, tham khảo riêng xin liên lạc với Luật Sư LyLy Nguyễn tại văn phòng ở 17151 Newhope Street, Suite 113, Fountain Valley, California 92708. Ðiện thoại: (714) 531-7080. Email: [email protected]; website: www.lylylaw.com
LyLy NgLuyễn, ESQ, JD, LLM
Để khởi sự một vụ kiện, trước hết luật sư của nguyên đơn thảo đơn thưa (complaint) là một văn kiện để nộp lên tòa. (Hình minh họa: Fred Larson-Pool/Getty Images)
Tiếp tục tìm hiểu về thủ tục tố tụng theo dân luật Hoa Kỳ, sau đây là chi tiết “đáo tụng đình” tức là ra tòa án thưa kiện giữa hai bên dân sự mà người đi kiện được gọi là nguyên đơn (plaintiff) và người bị kiện được gọi là bị cáo (defendant).
Để khởi sự một vụ kiện, trước hết luật sư của nguyên đơn thảo đơn thưa (complaint) là một văn kiện để nộp lên tòa. Theo đó, người đi kiện buộc lỗi bị cáo gây thiệt hại cho mình và xin tòa xử bắt bị cáo bồi thường thiệt hại. Kèm theo đơn thưa là trát đòi (summons), một văn kiện của tòa ra lệnh cho bị cáo trả lời về các tội bị buộc (charges).
Nguyên đơn phải tống đạt trát đến bị cáo (service of process) qua biện lý hay thừa phát lại (process server) hoặc có thể qua bưu điện tùy theo thủ tục ấn định tại mỗi tòa. Trong đơn thưa, luật sư phải xác định rõ các nguyên đơn và các bị cáo là ai, sự tình xẩy ra như thế nào, liên can đến sự việc ra sao cùng các hậu quả do sự việc gây thiệt hại cho nguyên đơn, cuối cùng kết luận bằng câu “bởi các lẽ đó” (wherefore) xin tòa bắt bị cáo bồi thường thiệt hại cho nguyên đơn bằng tiền.
Nội dung những điều kể trên trong đơn thưa được dùng làm căn bản cho tòa xác định thẩm quyền tài phán xem có quyền xử không. Ngoài ra, đơn thưa cũng là văn kiện thông báo cho bị cáo biết đang bị kiện cùng lý do tại sao bị kiện.
Khi được tống đạt bản sao đơn thưa kèm theo trát đòi hầu tòa, người nhận coi như được thông báo chính thức là mình bị kiện. Lúc này, bị cáo (là người bị kiện) có vài cách phản ứng. Phản ứng thứ nhất là có thể lờ đi không trả lời.
Trong một vụ án hình sự, nếu bị cáo không trả lời trát tòa thì cảnh sát hay nhân viên công lực sẽ truy nã và câu lưu. Trong một vụ án dân sự, thì không ai bị bắt giam nhưng sẽ bị tòa xử khiếm diện (default). Theo đó, người bị kiện sẽ mất hết quyền phản kháng, tòa xử phạt đền tối đa theo lời xin của nguyên đơn mà bị cáo phải gánh chịu hoàn toàn không cãi lại được.
Trong những vụ đền nhỏ nhặt, nếu lờ đi có thể lợi vì nhiều khi nguyên đơn ngại tốn phí nặng hơn số tiền lấy về được nên bỏ qua. Phản ứng thứ hai là nộp đơn xin bãi bỏ (motion to dismiss) nếu người bị kiện nêu được lý do kiện không hợp lý hay kiện nhầm, vì sự việc không liên can đến mình, hoặc nêu được lý do tòa không có thẩm quyền tài phán. Phản ứng thứ ba, là xin bãi bỏ do thiếu yếu tố pháp lý (motion to dismiss for failure to state a claim). Nếu không theo ba cách trên, thì phải chuẩn bị ra tòa.
Trong một vụ kiện, thủ tục tìm hiểu sự kiện phía đối phương gọi là truy cứu (discovery). Trước kia, kiện tụng chỉ cần đôi bên khai trước chánh án để vị này căn cứ đó mà quyết định, nhưng thời nay luật sư hai phía đều có nhiều cơ hội moi móc mọi yếu tố đối nghịch bằng nhiều cách. Trước hết là dùng thủ tục vấn đáp có tuyên thệ gọi là chất vấn (deposition) hay là trả lời các câu hỏi viết sẵn gọi là cung từ (interrogatories) hoặc yêu cầu địch thủ trưng các bằng cớ. Dùng phương cách chất vấn không cần chánh án hiện diện nhưng phải có luật sư đôi bên. Luật sư có quyền đặt ra những câu hỏi trước một thư ký tòa án có tuyên thệ chứng kiến cùng ghi lại những câu trả lời.
Chất vấn có lợi điểm là dễ tìm được sơ hở qua các lời khai thiếu đồng nhất của nhân chứng, nhưng cũng bất lợi là rất tốn kém vì phải trả tiền lệ phí cho cả đôi bên luật sư cùng có mặt lẫn tiền công thư ký tòa án. Với thủ tục truy cứu cả hai bên, nguyên-bị đều dò dẫm được đối phương mạnh hay yếu hoặc dùng lý lẽ quanh co ra sao để thu hẹp vấn đề lại cho dễ đối phó.
Tuy nhiên, tòa cũng hạn chế không cho phép xử dụng một vài loại dụng cụ hay phương cách truy cứu mà tòa thấy không cần thiết hoặc có tính cách vi phạm quyền riêng tư cá nhân. Đôi khi, một vụ án có thể được bãi bỏ (dismissal) trước ngày xử nếu chánh án thấy mọi yếu tố và sự kiện đủ rõ ràng theo lời khai của đôi bên và ăn khớp không có mâu thuẫn, bên bị không kháng cáo nên chỉ việc tuyên án. Thủ tục này gọi là phán quyết tổng quát (general judgment) theo đó tòa có thể bãi bỏ cả vụ hay chỉ xử một phần thôi. Trong vài vụ kiện quan trọng, có thể chánh án cho tiền thẩm (pre- trial) là cho một buổi họp trước ngày xử để đôi bên kiểm điểm lại mọi sự kiện chuẩn bị sẵn sàng ra tòa hoặc khuyến khích cho đôi bên có dịp dàn xếp với nhau.
Sau khi đã qua hết các giai đoạn trên, cả hai bên chỉ việc chờ ngày ra tòa. Hàng ngày, trên truyền hình cũng như qua các phim chiếu bóng trình chiếu rất nhiều vụ xử kiện sôi nổi với nhiều màn được thêm thắt cùng bi kịch hóa cho hấp dẫn với các lời buộc tội hay biện hộ hùng hồn của các luật sư hoặc những cuộc thảo luận gay go của bồi thẩm đoàn trong việc quyết định bị cáo “có tội” hay “vô tội.” Trong một vụ xử có bồi thẩm đoàn, việc đầu tiên là tuyển lựa bồi thẩm viên. Sau khi chọn được từ sáu đến mười hai người, thì chánh án bắt đầu giới thiệu vụ án rồi đến lượt luật sư đôi bên nói mở đầu (opening statement) lược thuật nội vụ theo khía cạnh bên mình.
Tiếp theo, luật sư nguyên đơn trình bầy bằng chứng để trợ giúp lý lẽ đã đưa ra. Dĩ nhiên, phía nguyên đơn bao giờ cũng phải khai mào trước, vì theo căn bản luật pháp không ai bị trách nhiệm trước khi có chứng cớ buộc trách nhiệm lên mình và muốn thắng bên nguyên đơn phải trưng được bằng cớ để thuyết phục chánh án và bồi thẩm đoàn. Sau đó đến lượt phía bị cáo, luật sư mời nhân chứng ra hỏi những điều có lợi cho bên bị.
Kế tiếp lại đến lượt luật sư của nguyên đơn đối chất lại những vấn đề bên bị đã chống, lần này có thể gọi thêm nhân chứng khác tăng cường. Khi tất cả đôi bên trình bày xong, thì đến phần kết luận (closing statement) tóm tắt lại vụ án. Phần lớn các chứng cớ trình bày tại tòa lấy từ khẩu cung (testimony) của các nhân chứng.
Nhân chứng ra trước tòa phải dơ tay tuyên thệ “nói hết sự thật và chỉ có sự thật,” sau đó luật sư đặt một loạt các câu hỏi để hướng dẫn cung từ đồng thời luật sư phía bên kia có quyền giám định (cross-examine). Nếu thấy câu hỏi nào có vẻ bất lợi cho thân chủ mình, thì luật sư có quyền phản đối (objection) yêu cầu chánh án cho nhân chứng không trả lời câu hỏi đó.
Ngoài ra, các luật sư còn đưa ra các bằng cớ khác như tài liệu, giấy tờ hoặc những hiện vật, đôi khi còn có thể dùng các trợ dụng cụ như hình chụp, đồ bản, hay phim ảnh chẳng hạn để làm mạnh thêm lý lẽ phía mình. Tuy nhiên theo luật chứng cớ cũng chỉ được dùng hạn chế với những tài liệu có liên quan trực tiếp đến nội vụ để tránh phí thời giờ với những sự việc không liên can (irrelevant).
Trước khi kết thúc, chánh án ra chỉ thị hướng dẫn bồi thẩm đoàn quyết định về tội gì và áp dụng điều luật nào rồi cho phép bồi thẩm đoàn thảo luận kín với nhau trước khi nộp phán quyết (verdict). Thông thường, bồi thẩm đoàn lấy phiếu bầu kín theo đa số quyết định bị cáo vô tội hay có tội. Phần đông các vụ tố tụng dân sự ngày nay được xử với án quyết của bồi thẩm đoàn do Tu Chính Thứ Bảy của Hiến Pháp ấn định trừ phi đôi bên đồng ý yêu cầu xử do chánh án tuyên án quyết định trực tiếp của mình (bench trial).
Các bồi thẩm viên là các công dân trong cộng đồng được tuyển từ danh sách cử tri để thi hành nghĩa vụ bồi thẩm (jury duty). Thường thì họ được gọi tới tòa trình diện trong một ngày, sau đó qua thủ tục tuyển lựa do luật sư hai bên phỏng vấn để chọn những người vô tư không biết trước bất cứ điều gì về vụ án sắp xử.
Sau khi vụ án đã xử xong chưa hẳn đã hết chuyện. Cả hai bên thắng lẫn bại đều có quyền xin chống án lên tòa cao hơn. Không hẳn phía thua bao giờ cũng muốn chống án mà còn tùy theo ý kiến của luật sư xem có đủ lý lẽ vững chắc để xin xét lại, và cũng tùy đương sự có kham nổi tốn kém thêm nữa không. Ít ra, quyền chống án cũng cho bên thua kiện có cơ hội để được tòa trên tái xét nội vụ nếu cảm thấy bị oan uổng.
Một vụ án quan trọng có thể được đưa lên Tòa Kháng Án và nếu vẫn không thỏa mãn với kết quả xử lại thì còn có quyền kháng cáo thêm một lần nữa lên tòa cao nhất là Tối Cao Pháp Viện. Nếu chống án vì vấn đề áp dụng luật không đúng, thì tòa kháng án xử lại từ đầu rồi ra phán quyết riêng rẽ mà không ngả theo quyết định ở tòa dưới. Nếu chống án vì các sự kiện xử không công minh, thì tòa kháng án không ra phán quyết riêng, mà chỉ cứu xét thận trọng lại tường trình phiên xử ở tòa dưới với đầy đủ lời biện luận của luật sư đôi bên, mà không cần xét đến các bằng cớ hay lời khai của các nhân chứng. Do đó, tòa kháng án thường ngả theo các quyết định dựa trên các sự kiện nhất là quyết định của bồi thẩm đoàn.
Tuần tới, chúng tôi tiếp tục phần tìm hiểu về luật bồi thường thương tích và bồi thường do sai lầm cá nhân (tort law).
Cũng như thường lệ, người viết xin xác nhận nội dung của những loạt bài tìm hiểu luật pháp này chỉ có mục đích sử dụng với tính cách thông tin (information) giúp quý độc giả một vài kiến thức tổng quát về luật pháp Hoa Kỳ mà thôi và không thể coi như liên hệ của luật sư với thân chủ (attorney- client relationship). Do đó, nếu có vấn đề liên quan đến luật,quý độc giả vẫn cần thảo luận với một luật sư chuyên môn về trường hợp của quý vị.
HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Tình trạng cúp điện bất thường đang làm đảo lộn đời sống người dân tại nhiều tỉnh thành cũng như hoạt động sản xuất, kinh doanh ở Việt Nam.
Mấy ngày vừa qua, hệ thống điện lực tại Việt Nam ở khu vực miền Bắc và bắc miền Trung, cúp điện liên miên. Một số trường hợp cúp điện có thông báo trước trên báo địa phương, nhưng không thiếu những lần cúp rồi mới báo sau, gây nhiều thiệt hại kinh tế bên cạnh những lời “than trời”.
Dân Hà Nội chạy vào phòng trống tại một thương xá để trốn nóng khi bị cúp điện. (Hình: Nhạc Nguyễn/AFP/Getty Images)
Tờ Tuổi Trẻ ngày Chủ Nhật 4 Tháng Sáu viết rằng trong khi nhiều huyện của tỉnh Nghệ An “đang tìm đủ cách chống lại cái nóng khủng khiếp khi thời tiết đang nóng bức và liên tục bị cúp điện giữa trưa, nhưng nhiều thời điểm không nhận được thông báo từ điện lực” mà tình trạng này “chưa biết lúc nào chấm dứt”.
Nếu có thông báo thì cũng chỉ nói mơ hồ “trong thời gian nắng nóng kéo dài quý khách có thể mất điện ‘đột xuất’ hôm nay và các ngày tiếp theo”. Vì bị cúp điện bất ngờ, hai thanh niên ở thành phố Vinh, một bé trai ở huyện Đô Lương bị kẹt trong thang máy sau đó được nhân viên cứu hỏa tới giải cứu.
Suốt tuần qua, nhiều tỉnh miền Bắc và Bắc Trung Bộ nắng nóng thường ở khoảng 36 độ C đến 39 độ C, có nơi hơn 40 độ C. Nhu cầu dùng điện tăng cao khi người dân chạy quạt máy hay mở máy lạnh. Mấy năm trước cũng nắng nóng vào mùa Hè nhưng không cúp điện trầm trọng như năm nay.
Ông Đỗ Thắng Hải, thứ trưởng Bộ Công Thương, giải thích rằng nhiều nhà máy nhiệt điện “thiếu than,” còn nhiều hồ thủy điện “đã về mực nước chết” tức không có khả năng sản xuất điện, trong khi nhu cầu sử dụng điện lại gia tăng. Ông Hải nhìn nhận “một số nơi đang xuất hiện tình trạng thiếu điện kể cả cho sản xuất cũng như đời sống của người dân.”
Không có con số thông kê nào về các sự thiệt hại, ít nhất về mặt kinh tế mà người ta tin là không nhỏ. Trên báo mạng VNExpress, đăng video clip viên chức thành phố Hà Nội ngồi xe gắn máy, mang loa đi kêu gọi dân chúng “khắp các tuyến phố, vào tận nhà vận động người dân tắt bớt thiết bị để tiết kiệm điện.”
Nạn nhân (áo trắng) mắc kẹt trong thang máy khách sạn ở thành phố Vinh khi bị cúp điện bất ngờ được giải cứu ra ngoài. (Hình: CA/VNExpress)
Nhằm đối phó với nạn thiếu điện, Tập Đoàn Điện Lực Việt Nam (EVN) gia tăng mua điện từ Trung Quốc và Lào trong khi đủng đỉnh ép giá bán điện đối với các công ty tư nhân tham gia cung cấp năng lượng tái tạo, tức làm điện mặt trời và điện gió.
Theo tin của tờ Tuổi Trẻ cách đây hơn tuần lễ, hiện mới chỉ có 18/85 nhà máy điện gió, điện mặt trời “được cấp phép hoạt động điện lực”.
Có 42 nhà máy với tổng công suất 2,258MW “đang tiến hành thỏa thuận giá (bán) điện” với EVN trong khi 36 nhà máy với tổng công suất 2,063MW “đề xuất giá điện tạm bằng 50% khung giá để làm cơ sở huy động”. Còn 33 nhà máy với tổng công suất 1,581MW “chưa gửi hồ sơ đàm phán” với EVN.
Cuối Tháng Ba vừa qua, EVN công bố báo cáo tài chính nói tập đoàn điện lực quốc doanh này đã lỗ 26,235 tỉ đồng (khoảng $1.12 tỉ) vì “giá nhiên liệu như than, dầu, khí tăng đột biến khiến chi phí sản xuất điện tăng cao”.(TN) [kn]
ORANGE COUNTY, California (NV) – Giám Sát Viên Andrew Đỗ (Địa hạt 1) yêu cầu đưa vấn đề treo cờ tại các toà nhà do Orange County quản trị vào chương trình nghị sự của Hội Đồng Giám Sát, theo nhật báo Orange County Register (OCR) loan tin hôm Thứ Sáu, 2 Tháng Sáu.
Như vậy trong buổi thảo luận ngày Thứ Ba, 6 Tháng Sáu, Hội Đồng Giám Sát sẽ thảo luận về quy đinh treo cờ mới, theo đó các tòa nhà của county chỉ được treo cờ Mỹ, cờ tiểu bang và cờ Orange County.
Một người ủng hộ đồng tính mang theo lá cờ tiểu bang California viền sắc màu cầu vồng. (Hình: Justin Sullivan/Getty Images)
Vấn đề này được chú ý vì trước đó, hai giám sát viên khác là ông Vicente Sarmiento (Địa Hạt 2), và bà Katrina Foley (Địa Hạt 5) cùng vận động cho treo lá cờ Pride Flag vào Tháng Sáu ở các tòa nhà county nhằm chào mừng Pride Month, tháng của người đồng tính. Tuy nhiên yêu cầu của hai giám sát viên này không được đưa vào chương trình nghị sự.
Trong bản đề nghị quy định treo cờ, Giám Sát Viên Andrew không cung cấp thông tin chi tiết hoặc nguyên nhân và văn phòng của ông cũng hồi đáp những cú điện thoại của truyền thông, theo OCR.
Ông Don Wagner, chủ tịch Hội Đồng Giám Sát Orange County (OC), cho rằng vì county không có quy định nào về việc treo cờ nên khi Giám Sát Viên Andrew muốn được làm rõ, do đó ông chấp nhận yêu cầu đưa vấn đề này vào chương trình nghị sự.
“Nếu đề nghị mà ông Andrew đưa ra được thông qua, thì sẽ mở ra nhiều tranh luận khác. Ngược lại, nếu đề nghị này bị bác bỏ, thì tôi chờ đợi thông qua quy định để treo cờ của người đồng tính,” ông Wagner trả lời OCR.
Giám Sát Viên Sarmiento gọi Pride Month là “cơ hội để mọi người suy ngẫm về cuộc đấu tranh, về chiến thắng và hành trình của cộng đồng LGBTQ+.” Do đó ông cùng bà Foley mong muốn tạo nên không gian an toàn để các cộng đồng tại Orange County có thể chào mừng sự kiện này.
Đầu năm nay, đa số thành viên Hội Đồng Thành Phố Huntington Beach bỏ phiếu quy định các tòa nhà thuộc sở hữu thành phố chỉ được phép treo cờ chính phủ và cờ quân đội. Kết quả này đi ngược lại một quyết định năm 2021, trong đó các thành phố của Orange County đồng ý treo cờ trong Tháng Sáu, tháng của người đồng tính.
Lá cờ Pride Flag mang họa tiết màu sắc cầu vồng, là biểu tượng của cộng đồng đồng tính nam, đồng tính nữ, song tính, chuyển giới và dị tính.
Giám Sát Viên Andrew Đỗ phát biểu trước cộng đồng Little Saigon trong năm 2021. (Hình minh họa: Thiện Lê/Người Việt)=
Bà Peg Corley, giám đốc Trung Tâm LGBTQ Orange County, khẳng định rằng cờ Pride Flag đại diện cho rất nhiều người, tượng trưng cho tự do, niềm kiêu hãnh và các quyền mà nhiều thế hệ từng đấu tranh. Nếu được thấy cờ Pride Flag tại nhiều địa điểm công cộng, thì cộng đồng LGBTQ có thể cảm nhận được rằng đó là nơi an toàn cho họ, cho tất cả mọi người, bất kể sự khác biệt.
Tại nhiều thành phố trên khắp county, cờ Pride Flag vẫn được treo tại các tòa nhà của thành phố, chẳng hạn Anaheim, Aliso Viejo, Costa Mesa, Laguna Beach, Irvine và Santa Ana.
Hội Đồng Giám Sát Orange County sẽ họp lúc 9 giờ sáng ngày Thứ Ba, 6 Tháng Sáu, tại địa chỉ 400 W. Civic Center Drive, Santa Ana, CA 92701. (MPL) [kn]
BÌNH ĐỊNH, Việt Nam (NV) – “Tôi khẳng định việc triển khai dự án [nhà máy thép] Long Sơn, người dân cũng như địa phương chỉ có được chứ chẳng mất mát gì.”
Phát ngôn nêu trên của ông Hồ Quốc Dũng, bí thư Tỉnh Ủy Bình Định, được tờ Người Lao Động hôm 4 Tháng Sáu dẫn lại, thể hiện “sự quyết tâm” làm nhà máy thép Long Sơn của lãnh đạo tỉnh này.
Ông Hồ Quốc Dũng, bí thư Tỉnh Ủy Bình Định. (Hình: Người Lao Động)
Lời của ông Dũng được đưa ra trong bối cảnh người dân địa phương bày tỏ sự quan ngại về dự án Khu Liên Hợp Gang Thép Long Sơn và cảng chuyên dùng khi đi vào hoạt động sẽ hủy hoại bãi biển Lộ Diêu giống vụ Formosa.
Vài ngày trước, Bí Thư Dũng gây tranh cãi khi quả quyết trước người dân Lộ Diêu: “Nếu sau này làm nhà máy thép có mét khối nước thải nào đổ ra biển thì tôi sẽ chịu trách nhiệm.”
Trong cuộc phỏng vấn với báo Người Lao Động, ông Dũng trấn an: “Dự án sẽ sử dụng công nghệ tiên tiến nhất trên thế giới và quy trình khép kín nên hạn chế tối đa ảnh hưởng đến môi trường. Đặc biệt, nhà máy sẽ không xả giọt nước thải nào ra bên ngoài nên người dân không nên lo lắng về việc gây ô nhiễm cho vùng biển.”
Ông hứa hẹn rằng khi đi vào hoạt động, dự án Long Sơn “giải quyết việc làm cho hơn 7,500 người, trong đó 3,000 người ở giai đoạn một.”
Bên cạnh đó, ông nhấn mạnh vào các con số “hàng ngàn tỷ đồng” (hàng chục triệu đô la) mà nhà máy thép Long Sơn sẽ nộp cho ngân sách địa phương.
Ông Hồ Quốc Dũng cũng biện hộ cho sự cấp thiết phải có nhà máy thép Long Sơn vì theo lời ông, “miền Trung rất khắc nghiệt, nắng thì cháy da, còn mưa như trút nước. Nông nghiệp làm một sào ruộng, mỗi năm lãi chỉ 1.5 triệu đồng ($64). Nếu trồng cây keo, 1 hécta thì năm năm lãi 20 triệu đồng ($851), nuôi heo là giá cả bấp bênh…”
Người dân địa phương lo ngại dự án nhà máy thép sẽ hủy hoại bãi biển Lộ Diêu giống vụ Formosa. (Hình: Người Lao Động)
Bên dưới bài báo, một độc giả của báo Người Lao Động bình luận: “Nên để chủ đầu tư và chuyên gia nói về kỹ thuật. Bí thư tỉnh đi xác nhận thay cho bên chủ đầu tư thì nghe hơi vướng!”
Độc giả “Chan” để lại ý kiến: “Nếu tỉnh Bình Định quyết tâm thực hiện dự án nhà máy thép Long Sơn, khi nhà máy đi vào hoạt động và xả thải ra môi trường gây ô nhiễm, thì khi ấy ông đã về hưu lấy gì để chịu trách nhiệm? Giống như Formosa, ông Võ Kim Cự [cựu bí thư Hà Tĩnh] bị xử lý đến đâu?” (N.H.K) [kn]
CÀ MAU, Việt Nam (NV) – Nghi can Lê Đại Vũ, 34 tuổi, hành nghề thầy cúng, vừa bị bắt với cáo buộc trộm dây chuyền vàng nặng một cây bốn chỉ vàng đeo trên tượng Bà Chúa Xứ ở miếu Bà Chúa Xứ Vàm Sông Ông Đốc, thị trấn Sông Đốc, tỉnh Cà Mau.
Theo báo VNExpress hôm 4 Tháng Sáu, hai ngày trước trong lúc chuẩn bị tổ chức lễ cúng, ban quản lý miếu Bà Chúa xứ Vàm Sông Ông Đốc phát giác sợi dây chuyền vàng trị giá 50 triệu đồng ($2,129) trên tượng Bà Chúa Xứ đã “không cánh mà bay” nên báo công an.
Thầy cúng Lê Đại Vũ. (Hình: Hoàng Giang/VNExpress)
Khi bị triệu tập lên đồn, nghi can Vũ thừa nhận lúc đến vía bà đã tranh thủ trộm sợi dây chuyền vàng, giấu trong người rồi rời khỏi hiện trường.
Bản tin dẫn lời lãnh đạo thị trấn Sông Đốc cho biết, sợi dây chuyền vàng là do những chủ ghe làm ăn khấm khá đem đến cúng miếu Bà Chúa Xứ. Lê Đại Vũ là thầy cúng thường được thuê thực hiện các nghi thức lễ tại miếu.
Cứ vài tháng thì các báo ở Việt Nam lại ghi nhận một vụ trộm cắp xảy ra tại miếu, chùa. Nghi can trong các vụ này đều mau chóng bị bắt giữ.
Báo VOV hồi Tháng Tư cho hay nghi can Vũ Thế Long, 30 tuổi, ở quận Hải An, thành phố Hải Phòng, bị bắt vì trộm 100 triệu đồng ($4,258) tiền công đức của chùa Trúc Am ở huyện Kiến Thụy.
Theo công an, Long giả làm du khách, đi taxi đến chùa và gây ra vụ trộm. Số tiền tang vật mà công an tịch thu từ chiếc taxi trong vụ này gồm tiền đồng, bảng Anh và đô la Úc.
Trước đó, báo Tuổi Trẻ hồi đầu Tháng Hai cho hay nghi can Võ Xuân Định, 28 tuổi, là người tu tại gia ở xã Biển Hồ, thành phố Pleiku, tỉnh Gia Lai, bị bắt vì trộm bốn tượng Phật của chùa đem về nhà.
Theo hồ sơ của công an, vào đêm 28 Tháng Giêng, Võ Xuân Định đến chùa Bửu Minh ở huyện Chư Pah, đột nhập qua cửa sổ phía sau tòa nhà Tăng.
Thầy cúng Lê Đại Vũ “diễn” lại cảnh trộm dây chuyền của tượng Bà Chúa Xứ ở miếu Bà Chúa Xứ Vàm Sông Ông Đốc ở Cà Mau. (Hình: Tuổi Trẻ)
Định lấy một tượng Bổn Sư bằng đồng, hai tượng Bổn Sư bằng gỗ hương, một tượng A Di Đà bằng gỗ mít và dùng xe gắn máy chở về nhà.
Báo Tuổi Trẻ mô tả nghi can Định là người “không giao tiếp, quan hệ với làng xóm xung quanh” và nhà ông này “luôn đóng kín cửa.” (N.H.K) [kn]
HẬU GIANG, Việt Nam (NV) – Hành vi của ông Tăng Minh Thêm, phó chánh Thanh Tra tỉnh Hậu Giang, người đã có vợ con nhưng nhiều lần vào nhà nghỉ với người đã có chồng, “chưa đủ cơ sở để truy cứu trách nhiệm hình sự.”
Tờ Người Lao Động hôm 4 Tháng Sáu dẫn nhận định nêu trên của Luật Sư Trần Nguyễn Duy Thăng về vụ ông Thêm bị bà vợ bắt quả tang, quay video clip vụ hú hí với bà Phạm Thị Hồng Diễm, phó chánh văn phòng Sở Tài Nguyên Môi Trường tỉnh Hậu Giang.
Vợ ông Tăng Minh Thêm, phát giác chồng và bà D. ở trong một phòng tại nhà nghỉ. (Hình: Pháp Luật TP.HCM)
Từ góc độ pháp luật Việt Nam, Luật Sư Thăng phân tích: “Để có thể xử lý hình sự người có hành vi ‘ngoại tình’ là rất khó. Bởi lẽ, rất ít khi xảy ra trường hợp người đang có vợ, có chồng hợp pháp mà ‘kết hôn’ được với người khác vì pháp luật quy định thủ tục đăng ký kết hôn rất chặt chẽ, trừ trường hợp lén lút kết hôn và làm giả giấy tờ.”
Ông Thăng nói thêm, đối với tình tiết “chung sống như vợ chồng,” cơ quan tiến hành tố tụng phải chứng minh những người vi phạm “có con chung, được hàng xóm và xã hội xung quanh coi như vợ chồng, có tài sản chung đã được gia đình cơ quan, đoàn thể giáo dục mà vẫn tiếp tục duy trì quan hệ đó…”
Liên quan vụ này, báo Pháp Luật TP.HCM dẫn báo cáo của Công An tỉnh Hậu Giang cho biết bà Diễm và ông Thêm “có tình cảm yêu đương nam nữ với nhau và nhiều lần cùng nhau đi đến nhà nghỉ.” Tuy nhiên, chưa đủ cơ sở để kết luận hai người này “có quan hệ bất chính.”
Đồng thời, Sở Tài Nguyên Môi Trường tỉnh Hậu Giang phản hồi: “Việc tố cáo bà Diễm và ông Thêm lén lút qua lại là có cơ sở. Tuy nhiên, người tố cáo đã không cung cấp được chứng cứ chứng minh việc lén lút qua lại, không có những hình ảnh ghi lại những hành động thân mật như ôm hôn, câu cổ… theo trình bày.”
Trong khi đó, Ủy Ban Kiểm Tra Tỉnh Ủy Hậu Giang lại cho rằng hành vi của ông Tăng Minh Thêm “đến mức phải xem xét, thi hành kỷ luật” và được cho là đang tiến hành “quy trình” xử lý ông này.
Nhà nghỉ nơi ông Tăng Minh Thêm hú hí cùng tình nhân. (Hình: Pháp Luật TP.HCM)
Theo cơ quan nêu trên, hành vi dan díu cho thấy ông Thêm “chưa gương mẫu trong việc thực hiện các quy định của trung ương về tu dưỡng, rèn luyện đạo đức lối sống và những điều đảng viên không được làm.”
Hiện chưa rõ cuối cùng ông Thêm có bị kỷ luật hay lại được “minh oan” trong vụ này. (N.H.K) [kn]
Những người quý mến nhạc sĩ Xuân Tiên, một trong những kỳ tài của nền âm nhạc Việt Nam sống ở Sydney, Úc, đã báo tin cho nhau với niềm thương tiếc về sự ra đi của ông vào ngày 2 Tháng Sáu, được gia đình ông thông báo.
Trên trang Facebook của cô Hằng Phạm, con gái của nhạc sĩ Xuân Tiên, viết: “Thân phụ tôi, nhạc sĩ Xuân Tiên vừa qua đời hôm nay Thứ Sáu 2 Tháng Sáu 2023, vào lúc 4:00 AM tại viện dưỡng lão Avacs, ông hưởng thọ 102 tuổi. Chương trình tang lễ sẽ thông báo nay mai.”
Ngày mừng thọ 102 tuổi của nhạc sĩ Xuân Tiên. (Hình: Hằng Phạm Facebook)
Ít ai biết câu chuyện cảm động về nhạc sĩ Xuân Tiên, vào nhiều năm trước, khi người vợ của ông đau yếu và cần phải được chăm sóc đặc biệt, các con đã quyết định đưa bà vào nhà chăm sóc người già ở Avacs, Smithfield, New South Wales. Nơi đây có y tá theo dõi thường trực và chăm bón từng bữa ăn cho bà. Nhưng sau đó, ông Xuân Tiên xin vào ở luôn trong đó, dù sức khỏe còn tốt, chỉ là ông muốn để gần vợ cho bà đỡ cô quạnh.
Năm 2019, khi tôi đến thăm ông ở viện dưỡng lão, thấy ông mạnh khỏe và hào hứng khi nói về cuộc đời hoạt động âm nhạc của mình. Nói lý do ở trong viện sớm, ông cười, “thôi, để bà ấy nằm một mình, bà ấy buồn”.
Năm ông 100 tuổi, các con và những người hâm mộ khuyên ông nên để lại ít dòng hồi ký cho đời sau đọc, tìm hiểu. Bởi nhạc sĩ Xuân Tiên có một cuộc đời du hành theo vận nước, và hoạt động không ngừng. Vì vậy, năm 2021, ông cho ra tập sách nhỏ tựa đề “Những mẩu chuyện giữa hai thế kỷ của nhạc sĩ Xuân Tiên”, với những điều được kể lại rất thú vị.
Nói nhạc sĩ Xuân Tiên là kỳ tài cũng không ngoa. Ông chạm đến nhạc cụ nào thì ít lâu sao đã chơi thành thạo nhạc cụ đó, bất kể là nhạc cụ phương Tây hay cổ truyền. Bên cạnh đó, ông luôn tìm hiểu, nghiên cứu về mọi dòng nhạc, từ pop, jazz, cho đến nhạc Chăm, cải lương, hồ quảng…
Thậm chí, ông là người mày mò chế tạo ra những nhạc cụ mới cho thỏa sức tìm hiểu của mình. Đó là chưa nói, ông còn kiêm vận động viên thể thao và võ thuật. Nếu Việt Nam hòa bình và cuộc sống ổn định, có lẽ nhạc sĩ Xuân Tiên sẽ vận dụng được hết tài năng và giới thiệu lại đầy đủ cho đời sau. Viết trong hồi ký, lời tự dặn cho chính bản thân mình “người làm nhạc mà rành nhiều loại nhạc và nhạc tính từng vùng miền đất nước thì đến khi sáng tác sẽ dễ dàng phổ diễn âm điệu đi vào lòng người”.
Ông cũng kể rằng đời mình có số lớn, ba lần bị Việt Cộng đặt mìn nơi ông biểu diễn, rồi bị pháo kích, nhưng may sao đều thoát.
“Khi làm ở Catinat, tôi đang cầm kèn tenor sax thổi thì nghe nổ một tiếng thật to, tôi ngã ngồi, tay còn đang cầm kèn, thấy tối tăm mịt mù, bụi chung quanh trắng xóa. Tôi vội vàng đem kèn vào buồng để vào hộp rồi xách hộp kèn ra cửa đi lên xe Vespa. Thấy trên xe Vespa đầy mảnh kính, tôi gạt các mảnh kính leo lên chạy một mạch về nhà. Vợ tôi thấy tôi hết vía, nhìn thấy tôi tất cả từ đầu tới chân như cục bột, lúc đi tôi mặc bộ đồ đen. Hôm sau tôi nghe tin Catinat đặt mìn, nổ banh xác nhiều người, trong số đó có cô Mary, vợ nhỏ của nhạc sĩ Lê Văn Thiện. Hôm đó có mặt anh Toàn, hiện giờ anh đang làm với Bảo Văn Nghệ tại Cabramatta, Sydney.
Cũng trong tháng đó, tôi đậu chiếc xe hơi ở trước cửa nhà tôi, mé bên kia đường. Lúc đó tôi vừa bước ra khỏi cửa đến cái sân nhỏ trước nhà thì nghe nổ một tiếng thật to, cửa kính các nhà xung quanh đều vỡ tan, hóa ra xe hơi tôi bị mìn đặt dưới gầm xe. Mìn đặt theo hướng ngang, xe hơi tôi không sao, vì nổ từ gầm xe xuyên qua tường kho thuốc trước nhà. Đó là hai vụ nổ. Lại cũng tháng này, một viên đạn pháo kích rớt xuống Khánh Hội, trúng nhà hàng xóm chỉ cách nhà tôi một căn, trúng một bên mái ngói, đạn phá xuống tường nhà, cũng rung chuyển cả dãy và bể các cửa kính. Đó là ba vụ nổ trong tháng. Vợ tôi xem bởi thấy nói tháng này tôi bị tam tai. Không biết có nên tin không?”
(Trích Những Mẩu Chuyện Giữa Hai Thế Kỷ của nhạc sĩ Xuân Tiên, trang 67)
Là đời nhạc sĩ, đi theo tiếng gọi của sân khấu và có tính ngao du, từ năm 1942 nhạc sĩ Xuân Tiên đã vào Sài Gòn để chơi nhạc. Ngay khi vào Nam, ông nhận ra nơi này là không khí của một vùng đất tự do và dễ dàng phát triển đam mê âm nhạc của mình. Viết trong hồi ký, ông kể:
“Tôi đã từng đi và từng sống ở mọi miền đất nước, thấy miền Nam khí hậu ấm áp dân tình hiền hòa trong khi Hà Nội lạnh lắm không thích. Lòng tôi đã muốn đổi vào Sài Gòn làm ăn, có dịp sẽ vào làm trước để thăm thú công việc, rồi sẽ dời cả gia đình vào sau”.
Năm 1952, không khí chính trị miền Bắc lúc ấy hết sức căng thẳng, nên do biết trước đường đi nước bước từ năm 1942, nên ông im lặng đưa cả gia đình vào Nam theo lời mời của nhạc sĩ Ngọc Bích, người quản lý biểu diễn ở Cinema Văn Cầm.
“Bấy giờ thì tôi đã có thể thuê nhà, sắm sửa đồ đạc đầy đủ sẵn sàng để đón vợ con vào, tiếp đó đón anh Xuân Lôi, rồi sau đó đón cha mẹ vào. Ông bà thân sinh tôi không chịu đi vì còn bà nội già không muốn rời xa quê hương. Các anh em tôi kẻ trước người sau đều vô Sài Gòn làm nhạc và sinh sống tại đây từ năm 1952, ngoại trừ anh cả Xuân Thư. Thế là ông bà thân sinh và anh Xuân Thư ở lại miền Bắc rồi kẹt luôn ở đó sau khi chia đôi đất nước.”
Năm 1986, nhạc sĩ Xuân Tiên đến Úc theo diện bảo lãnh. Ông háo hức quay trở lại với sinh hoạt âm nhạc của mình sau nhiều năm im lặng, kể từ tháng Tư 1975. Năm 2019, khi được hỏi là ông có nhớ Việt Nam không, và muốn về thăm không? Người nhạc sĩ già im lặng, ngập ngừng một chút rồi nói “Người Việt ai không nhớ quê hương mình, nhưng tôi không về.”
Ông không giải thích lý do, mà nhìn đăm chiêu qua cửa sổ. Có thể những người Việt có cùng lời giải thích giống như nhạc sĩ Xuân Tiên sẽ hiểu và chia sớt được tâm tình khắc khoải của một thế hệ đã rời khỏi quê hương, mang theo những kỷ niệm đẹp trong trí nhớ, mà đọng lại phần nhiều là mất mát.
WESTMINSTER, California (NV) – Các học sinh trường trung học Westminster High School thắng giải STEM (Science, Technology, Engineering, and Mathematics) toàn nước Mỹ, tiểu bang và quận hạt đã có những giây phút tuyệt vời bên thầy cô giáo, bạn học, cùng gia đình trong không khí hào hứng sôi nổi ngày phát giải thưởng vào chiều Thứ Năm, 1 Tháng Sáu.
Học sinh Ashley Nguyễn, lớp Mười Hai trung học Westminster High School, đoạt giải nhất toàn quốc cuộc thi STEM, nhận bằng khen từ đại diện Dân Biểu Michelle Steel (trái) và Chánh Lục Sự Hugh Nguyễn (phải), bên cô Amy Sabol, hiệu trưởng. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Đại diện nhà trường cho biết, năm nay có khoảng trên 1,000 đội của các trường trên toàn tiểu bang California dự kỳ thi STEM. Điểm đặc biệt là năm nay có nhiều học sinh của trường thắng cùng lúc nhiều giải STEM trong cùng cuộc thi, làm gia tăng sự hứng thú của các học sinh.
Ở giải toàn quốc, trường trung học Westminster High School có học sinh Rachel Fernandez, Sophie Nguyễn, Ashley Nguyễn thắng giải.
Ở giải tiểu bang California có các học sinh Ashley Nguyễn, River Ngô, Matthew Lopez, Janeth Palafox, Tina Đỗ, Jesus Piceno, và Kianna Đoàn thắng giải.
Em Ashley Nguyễn, học sinh lớp Mười Hai, giành giải nhất cuộc thi STEM toàn quốc về biến đổi khí hậu môi trường, với dự án trồng cỏ giúp ngăn tình trạng xói mòn bờ biển.
Hai học sinh Sophie Nguyễn (trái) và Rachel Fernandez giới thiệu dự án thắng giải STEM cấp toàn quốc. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Dự án này có tên gọi “Seed Bomb” (Bom Hạt Giống), nhằm giúp tăng khả năng nảy mầm của cỏ lươn (eelgrass), giúp cỏ ổn định để các loài san hô sống tốt và phát triển, sẽ giúp bảo vệ và chống xói mòn bờ biển California.
Nói về dự án, em Ashley cho hay: “Với những viên tròn nhỏ làm bằng đất sét, bùn biển và phù sa, bên trong chứa những hạt cỏ lươn, nhằm cung cấp chất dinh dưỡng cho hạt cỏ để giúp tăng cơ hội nảy mầm và sống sót, được gieo dọc theo vùng bờ biển. Dự án giúp khôi phục cỏ lươn dọc theo bờ biển và bảo vệ những bãi biển quan trọng đối với cư dân Nam California.”
Em Ashley đã tham gia nhiều cuộc thi STEM, bao gồm triển lãm Khoa Học và Kỹ Thuật ở Orange County và được Toshiba ExploraVision bảo trợ vào năm 2022, khi nhóm của em trình bày dự án khôi phục đàn ong mật tại Washington, DC.
Hai học sinh Donna Huỳnh (thứ hai từ phải) và Maryan Trần, học sinh lớp Tám trường Warner Middle School, nhận giải STEM cho hai dự án thắng giải nhất của Ornge County và tiểu bang California. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Em mong ước năm sau sẽ học ở đại học UC Berkeley. Em cũng vừa đến thuyết trình đề tài “Seed Bomb” trong hội nghị của Battelle, một tổ chức phi lợi nhuận nhằm tăng cường giáo dục STEM tại đại học Ohio University vào cuối Tháng Ba vừa qua.
Một nhóm khác với dự án nghiên cứu về bệnh viêm gan B do hai học sinh lớp Mười Một là Rachel Fernandez và Sophie Nguyễn, được vào vòng chung kết giải quốc gia. Em Sophie cho hay em có người thân bị bệnh viêm gan B và đã qua đời, và “Em thấy rằng bệnh viêm gan B ảnh hưởng rất nhiều đến người Việt. Dự án được thực hiện khoảng một năm nay, nộp dự thi tại trường MIT. Có 10 đội tham dự trong dự án này, và năm đội được MIT chọn vào vòng cuối.”
“Em muốn chia sẻ rằng sự đam mê luôn khuyến khích học sinh có sự hào hứng để thực hiện dự án, và cũng nhờ sự bảo trợ của trường MIT mà em tiếp tục dự án này. Em thích nhất môn sinh vật học,” em Sophie Nguyễn chia sẻ.
Từ trái, các học sinh Matthew Lopez, River Ngô, và Ashley Nguyễn thắng giải STEM tiểu bang California và Samsung, bên cạnh là cô Amy Sabol, hiệu trưởng trung học Westminster High School. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Còn em Rachel Fernandez thích nhất về môn khoa học máy tính, dẫn đầu đội robot nghiên cứu những con chip điện tử rất nhỏ, dùng trong sinh học, giáo dục và kinh doanh.
Còn nhiều sáng kiến nữa của học sinh trung học Westminster High School, như của em Tina Đỗ, học sinh lớp Mười, với giải thưởng của nhóm bốn bạn học là theo dõi về bệnh ung thư gan, dùng robot để tìm tế bào ung thư, giúp biết trước căn bệnh để chữa bệnh tốt hơn.
Theo em, đề tài này trước hết là một bài nghiên cứu, với ý tưởng tại sao con người tạo ra những kỹ thuật máy tính để tìm hiểu vì sao có người mắc bệnh ung thư để có cách chữa tốt hơn.
Các học sinh trung học Westminster High School thắng giải STEM cấp tiểu bang California chụp hình chung với cô Amy Sabol, hiệu trưởng. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
“Nhóm chúng em rất hãnh diện khi được giải thưởng, vì đã có ý tưởng lâu lắm rồi nay mới thực hiện được, giúp cộng đồng thấy bệnh ung thư gan nguy hiểm như thế nào, và cần phải mau chóng chữa trị,” em Tina Đỗ nói.
Ngoài ra, em Tina Đỗ còn thích viết văn, chia sẻ về lịch sử Việt Nam qua câu chuyện “Con Rồng Cháu Tiên” luôn thôi thúc em tìm hiểu vì sao nước Việt lại gắn liền với biển. “Trong các truyện sử, em thích nhất là Lê Lợi,” em cho hay.
Buổi phát giải thưởng STEM mời hai em Donna Huỳnh và Maryan Nguyễn, học sinh lớp Tám trường Warner Middle School, cũng thuộc Học Khu Westminster, đến tham dự, với hai đề tài thắng giải khoa học của Orange County và cấp tiểu bang. Hai em đã được Toshiba và NSTA (Hiệp Hội Giáo Viên Khoa Học Quốc Gia) tuyên bố là người chiến thắng Exploravision khu vực 6.
Toàn thể học sinh trung học Westminster High School thắng giải STEM Danh Dự Quốc Gia, bên các thầy cô. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Anh Billy Lê, cựu chủ tịch Tổng Hội Sinh Viên Việt Nam Miền Nam California, cựu học sinh trường trung học Westminster High School, đại diện cho văn phòng Chánh Lục Sự Hugh Nguyễn, nói: “Tôi rất hãnh diện vì đàn em của mình học rất giỏi. Xin cám ơn các phụ huynh học sinh đã nuôi nấng yểm trợ cho con cháu mình, và cũng không quên cám ơn cô hiệu trưởng đã tạo cơ hội cho các giáo viên có nguồn nghiên cứu rộng rãi, giúp họ có được những buổi dạy kèm các học sinh sau giờ học để thực hiện những dự án đi thi này.”
Bà Amy Sabol, hiệu trưởng trường, chia sẻ: “Tôi rất hãnh diện vì học sinh của trường đã đoạt giải chương trình STEM với thành tích nhiều hơn ở cấp quốc gia, tiểu bang và quận hạt. Các em học sinh rất giỏi và thông minh. Không những vậy, các em còn cống hiến hết mình cho cộng đồng. Tôi tin chắc tương lai của các em sẽ sáng ngời!” [qd]
SANTA ANA, California (NV) – Phần mạn đàm của Viet Book Fest 2023 do Hội Văn Học Nghệ Thuật Việt Mỹ (VAALA) tổ chức tại Thư Viện Santa Ana vào sáng Thứ Bảy, 3 Tháng Sáu, với các diễn giả nhà văn Nguyễn Thanh Việt, Lan Dương, Lưu Trường Khôi và Isabelle Thúy Pelaud được rất đông người tham dự, đặc biệt là giới trẻ.
Các diễn giả của buổi mạn đàm do VAALA tổ chức, từ trái, Nguyễn Thanh Việt, Lưu Trường Khôi, Lan Dương và Isabelle Thúy Pelaud. (Hình: Đằng-Giao/Người Việt)
Đây cũng là dịp đánh dấu 25 năm ra mắt tuyển tập thơ đột phá “Watermark: Vietnamese American Poetry and Prose” và chuẩn bị tái xuất bản tập thơ này với sự đóng góp của những thi sĩ gốc Việt mới như Nam Lê, Anvi Hoàng, và Vinh Nguyễn.
Buổi nói chuyện xoay quanh những khó khăn mà các tác giả gốc Việt phải đối mặt từ 25 năm trước như tìm nhà xuất bản chấp nhận tác giả gốc Việt với tiếng nói trung thực phản ảnh những tâm tư, nguyện vọng, trăn trở hết sức đặc thù của người gốc Việt.
Các diễn giả cùng đồng ý rằng cách nay 25 năm, nếu có ai đó muốn phát hành sách cho họ thì cũng yêu cầu có quyền chỉnh sửa cho phù hợp với thị hiếu độc giả dòng chính chứ không để họ có tiếng nói đích thực từ đáy lòng.
Tuy nhiên, các tác giả gốc Việt này cũng chưa hoàn toàn có tự do khi sáng tác bây giờ.
“Có rất nhiều sự thật mà chúng tôi không thể nói ra vì sự ‘kiểm duyệt’ của gia đình. Những người lớn tuổi cứ ngăn cản, ‘Chuyện ấy có hay ho gì đâu mà đem khoe,’ hay, ‘vạch áo cho người xem lưng’ làm gì?,” các diễn giả kể. “Tình trạng ‘kiểm duyệt’ và ‘tự kiểm duyệt’ luôn luôn là khó khăn hàng đầu của chúng tôi.”
Họ cùng than, nhiệm vụ của người cầm bút là phải tìm tòi đề tài mới để viết trong lúc họ bị “cấm” không được đề cập đến như tệ nạn bạo hành gia đình hay sách nhiễu tình dục…
Một điều đáng mừng là ngày nay có thêm nhiều tác giả gốc Việt mặc dù vẫn còn thiếu những cây viết thuộc thế hệ thứ nhất, các diễn giả cho biết.
Các diễn giả đều quen thuộc đối với những người tham dự buổi mạn đàm.
Ông Nguyễn Thanh Việt nổi tiếng với cuốn “The Sympathizer” đoạt giải văn chương Pulitzer và sắp được HBO quay phim; Tiến Sĩ Lan Dương, giáo sư nghiên cứu điện ảnh và truyền thông tại đại học USC, tác giả nổi tiếng của tập thơ “Nothing Follows;” ông Lưu Trường Khôi, biên tập viên và cũng là thi sĩ có bài trong tuyển tập thơ “Watermark: Vietnamese American Poetry and Prose” và bà Isabelle Thúy Pelaud, sáng lập viên kiêm giám đốc điều hành DVAN (Diasporic Vietnamese Artist Network).
Những người tham dự buổi mạn đàm tỏ ý hài lòng đã đến đây.
“Bây giờ mình có nhiều trung học dạy song ngữ Anh-Việt rồi, cháu hy vọng những cuốn sách này sẽ được các thầy cô đưa vào chương trình giảng dạy. Cháu tự đọc thì sợ có nhiều ‘ẩn ngữ văn hóa’ mà cháu không hiểu. Nếu được người hiểu biết phân tích cho cháu thì hay quá,” em Sophia Lê, ở Westminster, nói.
Ông Hoàng Chí Cường, ở Garden Grove, nói: “Đây là một dấu hiệu tốt. Tôi thấy cộng đồng chúng ta ngày một thêm người cố gắng bảo vệ ‘linh hồn chung.’”
Có người cũng nể phục sự kiên trì làm việc của các tác giả.
“Những tác giả này là những người can đảm. Họ chọn cho mình công việc đơn độc này mà tôi tin là gia đình họ không khuyến khích. Họ dấn thân như những ‘chiến sĩ văn hóa,’” bà Nguyễn Như Nụ, ở Santa Ana, nói.
Các “fan” xếp hàng chờ gặp thần tượng Nguyễn Thanh Việt. (Hình: Đằng-Giao/Người Việt)
Được biết, sau buổi mạn đàm tại Thư Viện Santa Ana, Viet Book Fest tiếp tục với phần “Book Market” tại Chợ Alta Baja để giới thiệu một số tác giả người Mỹ gốc Việt mới gia nhập văn đàn tại Mỹ và sau cùng là chương trình văn nghệ tại rạp chiếu phim Frida cũng tại Santa Ana.
Toàn bộ chương trình Viet Book Fest do VAALA phối hợp với Diasporic Vietnamese Artist Network (DVAN) tổ chức nhằm làm quảng bá tiếng nói của các tác giả gốc Việt.
Viet Book Fest ra mắt lần đầu vào năm 2020 qua Zoom nhằm tôn vinh các tác giả viết sách trẻ em nhằm nâng cao khả năng đọc viết của giới trẻ trong thời kỳ đại dịch COVID-19.
Năm nay, Viet Book Fest được tổ chức trực tiếp lần đầu, tiếp tục sứ mệnh giới thiệu văn bản, bản sắc và cộng đồng của người Việt hải ngoại của VAALA.
Người tham dự từ đầu đến cuối buổi mạn đàm. (Hình: Đằng-Giao/Người Việt)
Cô Ysa Lê, giám đốc điều hành VAALA, phát biểu: “Chúng tôi rất vui mừng được tổ chức Viet Book Fest trực tiếp đầu tiên, với sự hợp tác của DVAN. Đây là dịp chúng ta cùng nhau tụ họp để tôn vinh nền văn học và văn hóa của người gốc Việt.”
Cô Isabelle Thúy Pelaud nói: “Viet Book Fest là cơ hội duy nhất để nâng cao tiếng nói của các nhà văn Việt Nam ở hải ngoại và thúc đẩy các kết nối có ý nghĩa trong cộng đồng của chúng ta. Cùng nhau, chúng tôi mong muốn tôn vinh di sản văn học đa dạng của chúng ta và hỗ trợ những tài năng mới nổi khi họ tiếp tục định hình và làm phong phú thêm câu chuyện chung của chúng ta.” [qd]
