SACRAMENTO, California (NV) – Giá nhà tại khu vực Sacramento đang giảm nhẹ khi thị trường địa ốc hạ nhiệt vào giai đoạn cuối năm 2025, theo nhận định của các chuyên gia phân tích.
Báo The Sacramento Bee dẫn lời ông Ryan Lundquist, chuyên viên định giá nhà lành nghề kiêm chuyên gia phân tích thị trường địa ốc, cho biết: “Tin tốt cho người mua nhà vào lúc này là lãi suất đã giảm nhẹ và giá nhà cũng mềm hơn.”
Sacramento, thành phố thủ phủ của California. (Hình minh họa: Justin Sullivan/Getty Images)
“Tất nhiên mức giảm đó vẫn chưa đủ hấp dẫn để kéo một làn sóng người mua quay lại thị trường, nhưng đây rõ ràng là một bước đi đúng hướng,” Lundquist nói.
Tổng thể, thị trường Sacramento hiện yếu hơn so với cùng thời điểm năm ngoái.
Tuy vậy, ông Kelly Pleasant, một địa ốc viên, cho biết ông đã thấy hoạt động của người mua nhích lên nhẹ vào cuối năm, có thể do lãi suất dễ thở đôi chút gần đây và khả năng chi trả tốt hơn. Trong khi đó, người bán lại thận trọng hơn.
“Vấn đề cốt lõi vẫn là không có đủ nhà để bán và giá thì không dễ chịu,” ông Mike Frank của Community Lending Group nói. Ngay cả khi lãi suất giảm, thì khoản thanh toán hàng tháng vẫn quá cao đối với nhiều người mua lần đầu hoặc những người muốn chuyển sang căn nhà lớn hơn hay nhỏ hơn.
“Tình trạng kinh tế cá nhân của họ không thực sự khởi sắc,” Frank nói. Ông cho rằng các chi phí và lệ phí liên quan đến xây dựng nhà mới cũng cần phải giảm xuống nữa để thị trường Sacramento thoát khỏi tình trạng “lẹt đẹt kéo dài.”
Dưới đây là những điểm đáng chú ý.
Giá nhà giảm
Giá nhà trung vị (median) tại khu vực Sacramento giảm 3.36%, từ $595,000 trong Tháng Mười Một, 2025 xuống còn $575,000 so với cùng kỳ năm trước, theo Lundquist.
Giá nhà trung bình giảm gần 3% xuống còn $645,773 trong cùng giai đoạn.
Giá trung vị là giá nằm chính giữa dãy số, còn giá trung bình là tổng tất cả các giá trị chia cho số lượng. Giá trung bình có thể sẽ không còn là đại diện đúng (bị lệch) nếu có các mức giá quá cao hoặc quá thấp.
Phân tích của Zillow cho thấy giá trị nhà trung bình tại Sacramento giảm 2.3% xuống còn $567,352 trong năm 2025. Trong số các giao dịch, 29.4% căn được bán cao hơn giá rao và 53% được bán thấp hơn giá rao.
Thị trường chậm lại
Thời gian nhà rao bán nằm trên thị trường trung bình là 54 ngày, cao hơn so với 41 ngày trong Tháng Mười Một 2024, theo Lundquist.
“Bán nhà đang dài thêm gần hai tuần, phản ánh việc người bán định giá căn nhà cao và người mua dành nhiều thời gian hơn để lựa chọn,” ông nói.
Số ngày trung vị trên thị trường tăng lên 33 ngày từ 21 ngày vào một năm trước, tức tăng 57.1%.
Phân tích của Zillow cho thấy thời gian trung vị để một căn nhà chuyển sang tình trạng “chờ bán” là 30 ngày.
“Vẫn còn rất nhiều căn nhà nằm đó,” Pleasant nói. “Tôi nghĩ nhiều người bán chưa hình dung đúng về thị trường hiện nay.”
Những người bán vẫn muốn giữ mức giá [cao] như vài năm trước đang gặp khó khăn hơn.
“Người mua đang tự nhủ rằng: ‘Thôi, tôi sẽ đành chờ vậy,’” ông nói.
Tỷ lệ giao dịch bằng tiền mặt tăng nhẹ, chiếm 16.2% doanh số trong Tháng Mười Một 2025, so với 14.9% của một năm trước, theo Lundquist.
Tổng số giao dịch trong Tháng Mười Một 2025 giảm 4.4% so với năm trước. Số giao dịch nhà do ngân hàng sở hữu và bán tháo không thay đổi nhiều.
“Người mua hiện nay rất kỹ tính về tình trạng, giá cả và vị trí của căn nhà. Nếu họ thấy rằng căn nhà không phù hợp, họ sẵn sàng chờ lựa chọn tốt hơn,” Lundquist nói. “Đó là lý do người bán cần phải định giá đúng và sẵn sàng thương lượng trong suốt quá trình giao dịch.”
Người bán rút niêm yết nhà khỏi thị trường
“Một trong những điều đáng chú ý nhất năm nay là nhiều người bán đã chùn bước không còn muốn rao bán nhà,” Lundquist nói. “Từ Tháng Tư, bất ổn gia tăng và số người đưa nhà chào bán ra thị trường giảm rõ rệt.”
Số lượng người bán trong bốn tháng gần đây thấp hơn so với cùng kỳ năm 2024.
“Người bán cũng đã rút nhiều thông tin niêm yết hơn, với số lượng tin bị hủy tăng khoảng 30% trong năm nay,” ông nói.
Điều đó khiến lựa chọn của người mua bị thu hẹp. Ngoài ra, nhiều người bán có thể đang chờ sang năm mới mới đưa nhà ra thị trường.
Theo Zillow, khu vực Sacramento có 6,428 căn nhà đang rao bán trong Tháng Mười Một 2025.
Pleasant cũng cho rằng nhiều người bán đang chờ xem liệu năm mới sẽ mang lại điều gì trước khi quyết định rao bán căn nhà ra thị trường. (Ng.Tr) [kn]
WASHINGTON, DC (NV) – Tổng Thống Donald Trump bác bỏ lời gợi ý của Tổng Thống Volodymyr Zelensky của Ukraine rằng Mỹ có thể mở chiến dịch bắt Tổng Thống Vladimir Putin của Nga giống như vụ bắt nhà độc tài Nicolas Maduro của Venezuela, theo Fox News hôm Thứ Bảy, 10 Tháng Giêng.
Tổng Thống Trump bác bỏ lời gợi ý của ông Zelensky nhưng bày tỏ thất vọng với cuộc chiến dai dẳng giữa Nga với Ukraine cũng như với việc ông không thể giúp chấm dứt cuộc chiến này. Lúc vận động tranh cử, ông Trump liên tục tuyên bố ông có thể kết thúc cuộc chiến này ngay ngày đầu nhậm chức. Bất chấp đã nhiều lần gặp ông Zelensky và ông Putin, ông Trump vẫn chưa tìm ra giải pháp.
Tổng Thống Donald Trump của Mỹ (giữa), Tổng Thống Volodymyr Zelensky của Ukraine (trái) và Tổng Thống Vladimir Putin của Nga. (Hình: Andrew Caballero-Reynolds/AFP via Getty Images)
“Tôi nghĩ sẽ không cần thiết,” ông Trump trả lời khi phóng viên Fox News hỏi về lời gợi ý của ông Zelensky khi ông Trump họp với giới lãnh đạo kỹ nghệ dầu mỏ của Mỹ tại Tòa Bạch Ốc hôm Thứ Sáu qua.
“Từ trước tới giờ, tôi luôn luôn có mối quan hệ rất tốt với ông. Tôi rất thất vọng,” ông Trump nói về ông Putin. “Tôi giải quyết được tám cuộc chiến. Tôi tưởng cuộc chiến này cũng nằm trong số đó hoặc có lẽ thuộc loại dễ giải quyết hơn.”
Tổng Thống Trump cho hay cuộc chiến Nga-Ukraine tiếp tục gây tổn thất nặng nề, đặc biệt cho lính Nga, và cho biết nền kinh tế Nga đang bị thiệt hại.
“Trong tháng qua, họ mất 31,000 người, nhiều người là lính Nga,” ông Trump nói, cho biết thêm rằng nền kinh tế Nga “đang tệ.”
“Tôi nghĩ rốt cuộc chúng tôi cũng giải quyết được,” ông Trump cho hay. “Tôi ước gì chúng tôi có thể giải quyết nhanh hơn vì rất nhiều người đang chết.”
“Nhưng phần lớn là lính,” ông tiếp. “Chỉ một tháng mà có 30,000 tới 31,000 lính thiệt mạng, rồi tháng trước có 27,000 người, rồi tháng trước nữa có 26,000 người, thì nghiêm trọng.”
Tổng Thống Trump cũng chỉ trích chính quyền cựu Tổng Thống Joe Biden viện trợ Ukraine $350 tỷ. Ông cho hay lẽ ra Mỹ có thể lấy lại được chi phí thông qua thỏa thuận khai thác đất hiếm đi kèm với viện trợ.
Ông cũng tuyên bố Mỹ không mất tiền trong cuộc chiến Nga-Ukraine, khẳng định Mỹ đang kiếm lợi bằng cách bán vũ khí cho đồng minh trong NATO, nêu bằng chứng là NATO hứa tăng ngân sách quốc phòng và an ninh lên 5% GDP từ nay tới năm 2035, hơn gấp đôi so với 2% từ lâu nay.
“Chúng ta không mất đồng nào. Chúng ta đang kiếm được rất nhiều tiền,” ông Trump nói.
Ông Zelensky gợi ý như trên sau khi Nga loan báo đã bắn hỏa tiễn siêu thanh mới Oreshnik, có thể mang đầu đạn nguyên tử, trong cuộc không kích lớn nhắm vào Ukraine.
Giới chức Ukraine cho hay vụ không kích này bao gồm hàng trăm chiếc “drone” (máy bay điều khiển từ xa) cùng một loạt hỏa tiễn và đánh trúng cơ sở năng lượng cũng như cơ sở hạ tầng dân sự, làm ít nhất bốn người thiệt mạng.
Ông Zelensky kêu gọi Mỹ và cộng đồng quốc tế phản ứng. Ông nhấn mạnh Nga phải lãnh hậu quả cho những vụ tấn công dân thường. (Th.Long) [kn]
GARDEN GROVE, California (NV) – Nhiều cơ sở thương mại và cư dân đến dự buổi giới thiệu các cơ sở thương mại, các mạnh thường quân cùng các thiện nguyện viên hỗ trợ cho tổ chức Phố Hoa Xuân Bính Ngọ, 2026, vào sáng Thứ Bảy, 10 Tháng Giêng, tại 12865 Main St., thành phố Garden Grove.
Quang cảnh giới thiệu các cơ sở thương mại hỗ trợ tổ chức Phố Hoa 2026. (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)
Các cơ sở thương mại hiện diện gồm có Phuc Long Coffee & Tea, Kei Concept, My Beauty Sculpting-Slimming, và BT Insurance, Financial Services Inc., Lucky Nova, Khô Bò Cali, ibrows N. Lashes, Yến Sào Gia Khương USA , Reverie, nhiếp ảnh gia Huy Khiêm, nhà tạo mẫu Jacky Tài, Bác Sĩ Tâm Nguyễn và còn nhiều cơ sở khác.
Cô Trang Lương, thành viên ban tổ chức cho biết: “Mục đích của Phố Hoa là mang đến không khí ngày Tết dân tộc cho đồng hương hải ngoại, và những sắc dân khác hiểu biết về văn hóa truyền thống của Việt Nam. Đồng thời ban tổ chức cũng muốn kết nối sự gắn bó của cộng đồng được nhiều hơn, nhằm tạo một sân chơi Tết cho đồng hương và nhiều sắc dân khác tại Little Saigon. Đặc biệt là cho những thế hệ trẻ hiểu biết được truyền thống, văn hóa Việt Nam.”
Các thành viên và thiện nguyện viên trong ban tổ chức. (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)
Cô Thu Hà Nguyễn, cựu nghị viên Garden Grove, thành viên ban tổ chức nói: “Phố Hoa là một trong những tập tục quan trọng của mùa Xuân tại Việt Nam. Trước năm 1975, tại miền Nam Việt Nam đã có nhiều phố hoa hay còn gọi là Chợ Hoa Tết, như Phố Hoa Nguyễn Huệ tại Sài Gòn. Vì Phố Hoa 2026 sẽ được tổ chức vào dịp Valentines’ Day, nên chủ đề của Phố Hoa năm nay là ‘Tết Yêu Thương,’ nhằm để cộng đồng người Việt mình được gắn bó nhau hơn trong tình yêu thương và giữ vững nét đẹp văn hóa của dân tộc Việt trên xứ người.”
Nhà bảo trợ Hân Nguyễn, đại diện công ty ibrows N. Lashes. (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)
Ông Phillip Hồ, thành viên ban tổ chức, cho hay: “Đây là lần thứ tư của chương trình Phố Hoa được tổ chức tại Garden Grove. Trong những năm vừa qua, lễ hội này đã được sự tham dự đông đảo của đồng hương và nhiều sắc dân khác, đó là điều hãnh diện cho ban tổ chức. Lý do chúng tôi tổ chức tại Garden Grove, vì thành phố này ngoài cộng đồng người Việt, người Mỹ còn có nhiều sắc dân khác nhưng Hispanic, Trung Hoa, Đại Hàn, Nhật… Khi họ đến tham dự sẽ hiểu biết thêm về những đặc thù của dân tộc Việt Nam mình.”
Trong số những nhà bảo trợ, cô Hân Nguyễn, đại diện công ty ibrows N. Lashes, chia sẻ: “Lý do chúng tôi đến hỗ trợ cho tổ chức Phố Hoa 2026, vì trong những ngày gần kề Tết Nguyên Đán, ngoài các ông bà cha mẹ cùng con cháu quây quần trong không khí ấm cúng của gia đình bên bàn thờ tổ tiên, họ còn đi ra ngoài với những y phục truyền thống của dân tộc để du Xuân, đó là những nét đẹp mùa Xuân tại quê hương mình, mà lễ hội Phố Hoa đã ghi lại đậm nét Xuân tươi tại Little Saigon.”
Ông bà Phương Ngô, đại diện công ty Yến Sào Gia Khương USA bảo trợ Phố Hoa 2026. (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)
Cô Phương Ngô, đại diện công ty Yến Sào Gia Khương USA, nói: “Đây là lần đầu tiên công ty chúng tôi hỗ trợ cho chương trình Phố Hoa 2026. Hằng năm, cộng đồng người Việt tại Little Saigon rất chú tâm vào những lễ hội truyền thống của mình vào những dịp Xuân về Tết đến. Cả một khu phố sẽ tràn ngập sắc Xuân với những tà áo dài Việt Nam truyền thống, và cũng để ghi lại những hình ảnh đẹp của ngày xưa tại đại lộ Nguyễn Huệ ở Sài Gòn trước 1975 đã có Chợ Hoa Tết.”
Cô Kim Lê, chủ nhân Khô Bò Cali, nói: “Vì Khô Bò Cali mới được khai trương trong năm vừa qua, nên năm nay chúng tôi mới có dịp để hỗ trợ cho Phố Hoa Tết 2026. Hình thức này là niềm hãnh diện cho đồng hương mình tại hải ngoại. Cũng là cơ hội để cho chúng ta nhớ đến truyền thống của người Việt, những món ăn thuần túy quê hương và những nét cổ truyền của dân tộc mình trên xứ người.”
Nhà bảo trợ Kim Lê, chủ nhân Khô Bò Cali. (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)
Buổi tổ chức cũng có sự hiện diện của các nghị viện thành phố Garden Grove và Fountain Valley.
Theo ban tổ chức, Phố Hoa 2026 với những sinh hoạt và cảnh quan ba miền Việt Nam rất đặc sắc; những hình ảnh đẹp của gia đình; những đôi trai tài gái sắc; những món ăn thuần túy Việt Nam… Chương trình văn nghệ rất phong phú, nhằm truyền lại những nét đẹp văn hóa cho những thế hệ tương lai.
Nhà tạo mẫu Jacky Tài (giữa) và các người mẫu Fashion Show Áo Dài Truyền Thống của Phố Hoa 2026. (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)
Phố Hoa Xuân Bính Ngọ sẽ diễn ra trong ba ngày 13, 14 và 15, Tháng Hai, 2026 trên đường Main thành phố Garden Grove. Các cư dân đến dự hoàn toàn miễn phí. Nhưng để có kinh phí dàn dựng, thiết kế cảnh quan… phải cần có kinh phí. Vì thế mới có buổi họp mặt hôm nay.
Mọi chi tiết, xin vào Facebook: phohoatet 2026. Mọi đóng góp liên lạc ban tổ chức: (714) 622-8019, hoặc (714) 864-4574. [kn]
ORANGE COUNTY, California (NV) – Một ông bị cáo buộc phục kích và đâm chết bạn trai mới của người yêu cũ và nay bị dẫn độ về Orange County để đối mặt với cáo buộc giết người, sau tám năm lẩn trốn tại Mexico, giới chức cho biết, theo nhật báo Los Angeles Times loan tin hôm Thứ Bảy, 10 Tháng Giêng.
Ông Humberto Rodriguez Martinez, 39 tuổi, bị cáo buộc cùng một người bạn sát hại tình địch bên ngoài căn “apartment” của bạn gái cũ vào năm 2017, theo Văn Phòng Biện Lý Cuộc Orange County.
Bị can Humberto Rodriguez Martinez bị dẫn độ về Orange County, California. (Hình: Anaheim Police Department)
Công tố viên cho biết ông Martinez là công dân Mexico và đang cư trú bất hợp pháp tại Hoa Kỳ vào thời điểm xảy ra vụ án.
Công tố viên truy tố ông Martinez từ năm 2017 với tội danh giết ông Daniel Reyes, 32 tuổi, cùng các tình tiết tăng nặng cấp trọng tội vì bị cáo buộc phục kích chờ sẵn và sử dụng dao. Tuy nhiên, trong nhiều năm, cảnh sát không thể bắt giữ ông Martinez.
Chiếc xe của ông Martinez được tìm thấy tại San Diego, trong khi ông này vẫn bị truy nã với trát bắt giữ trị giá $2 triệu.
Ông Adan Zapot-Leyva, người bạn của ông Martinez và cũng là đồng phạm, bị bắt hai ngày sau vụ tấn công, và đến năm 2023 thì bị tuyên án từ 15 năm tù đến chung thân sau khi nhận cáo trạng trọng tội giết người.
Giới chức Mexico, phối hợp với Cảnh Sát Liên Bang US Marshals, lần ra tung tích ông Martinez vào năm 2024 tại Mexico và bắt giữ ông ta theo yêu cầu của phía Hoa Kỳ.
Ngày 4 Tháng Mười Hai, 2025, ông Martinez bị dẫn độ về Hoa Kỳ, và các cảnh sát viên điều tra án mạng của Sở Cảnh Sát Anaheim tiếp nhận và bắt giữ ông Martinez tại phi trường quốc tế Los Angeles (LAX).
Bị cáo không nhận tội giết người trong phiên ra tòa hôm Thứ Ba tuần trước và hiện bị giam giữ không được tại ngoại.
“Việc bắt giữ này không thể xóa đi nỗi đau mà gia đình nạn nhân phải chịu đựng, nhưng đây khẳng định cam kết và lời hứa của chúng tôi với cộng đồng, chúng tôi sẽ không bao giờ ngừng nỗ lực cho đến khi công lý được thực thi,” ông Manny Cid, cảnh sát trưởng Anaheim cho biết trong một tuyên bố.
Công tố viên cáo buộc ông Martinez thực hiện một kế hoạch giết người có chủ ý, xuất phát từ lòng ghen tuông.
Ông Martinez có hai con chung với bạn gái cũ và cả hai người cùng nhau chăm sóc con trong vài tháng sau khi chia tay. Theo công tố viên, vào ngày 17 Tháng Mười, 2017, ông Martinez và ông Zapot-Leyva đến căn nhà của bạn gái cũ để trông con trong lúc cô đi làm.
Khoảng 8 giờ 30 tối, cô trở về và hai ông này rời khỏi nhà. Khoảng 30 phút sau, bạn trai mới của cô đến, theo lời công tố.
Rạng sáng hôm sau, cảnh sát Anaheim được điều động đến giao lộ đường Santa Ana và Helena sau khi nhân chứng báo cáo nhìn thấy hai người đàn ông rượt đuổi ông Reyes và một người trong số đó đã đâm nạn nhân. Ông Reyes tử vong tại hiện trường.
Theo thỏa thuận nhận tội năm 2023 của ông Zapot-Leyva do City News Service thu thập, ông Zapot-Leyva khai rằng mình và ông Martinez theo dõi căn nhà trong nhiều giờ vì biết ông Reyes đang ở bên trong.
Bạn gái cũ gọi cho ông Zapot-Leyva để hỏi hai người đang ở đâu, và trong một “mánh khóe có chủ ý,” ông Zapot-Leyva nói với cô rằng họ rời khỏi khu vực nhiều giờ trước, theo thỏa thuận nhận tội. Mục đích là để đánh lừa nạn nhân Reyes tin rằng việc rời khỏi căn nhà là an toàn.
Khi ông Reyes bước ra ngoài, hai ông này đuổi theo và tấn công nạn nhân. Ông Martinez đâm nạn nhân 10 nhát, theo lời ông Zapot-Leyva khai với nhà chức trách.
Theo thỏa thuận nhận tội, ông Reyes van xin họ dừng lại, nói rằng: “Xin đừng… tôi có con.”
“Việc theo đuổi công lý sẽ không bao giờ bị cản trở do thời gian hay khoảng cách,” ông Todd Spitzer, chánh biện lý Orange County nói trong một tuyên bố hôm thứ Sáu.
Ông tiếp: “Chúng tôi cảm ơn nỗ lực xuất sắc của các điều tra viên, công tố viên và các đối tác trong nước cũng như quốc tế hỗ trợ truy tìm nghi can giết người bị truy nã và đưa người này trở lại Orange County.” (T.Nhiên) [kn]
NEW YORK, New York (NV) – Một tượng Phật điêu khắc bằng đá sa thạch khổng lồ cao 27 foot (khoảng 8.2 mét) được chọn là tác phẩm cho dự án điêu khắc High Line Plinth 2026 của thành phố New York.
Tác giả của “The Light That Shines Through the Universe” (tạm dịch là Ánh Sáng Xuyên Vũ Trụ) không ai khác, chính là Tuấn Andrew Nguyễn, nghệ sĩ đương đại gốc Việt vừa đoạt giải thưởng MacArthur vào Tháng Mười, 2025. Tác phẩm được chọn giữa 56 tác phẩm bài dự thi các nghệ sĩ và tập thể trên 31 quốc gia.
Biểu tượng hòa bình
Ánh Sáng Xuyên Vũ Trụ, tác phẩm tượng Phật điêu khắc cao khoảng 8.2 mét của nghệ sĩ Tuấn Andrew Nguyễn ở New York. (Hình: Facebook The High Line)
Tin từ trang Instagram của High Line New York cho biết, người dân sẽ được chiêm ngưỡng tác phẩm từ mùa Xuân 2026 cho đến mùa Thu năm 2027, mục đích “tạo nên một không gian tĩnh lặng để thiền tịnh giữa một trong những công viên nhộn nhịp nhất thành phố New York.”
Nhật báo The New York Times vào Tháng Mười Hai năm ngoái gọi tác phẩm này là một biểu tượng của hòa bình và sự kiên cường. Đây là một trong hai bức tượng Phật khổng lồ khắc trên vách đá ở miền Trung Afghanistan vào thế kỷ thứ sáu, bị Taliban phá hủy vào Tháng Ba, 2001. Nghệ sĩ Tuấn Andrew Nguyễn tái hiện lại lại bức tượng Phật Bamiyan, với kích cỡ lớn hơn, để bày tỏ lòng kính trọng sâu sắc của anh đối với một trong những báu vật văn hóa bị phá hủy.
“Tác phẩm không phải là bản sao chính xác, mà là một tiếng vọng,” theo chia sẻ của nghệ sĩ với NYT.
Cũng như nhiều người khắp thế giới, nghệ sĩ Tuấn Andrew Nguyễn không hề biết đến tượng Phật Bamiyan cho đến khi xem Taliban truyền hình trực tiếp phá hủy các tượng Phật vào năm 2001, để lại những hốc trống khổng lồ trên sườn núi, nay được Tổ Chức Giáo Dục, Khoa Học, và Văn Hóa Liên Hiệp Quốc (UNESCO) xếp hạng Di Sản Thế Giới.
“Tôi nghĩ rằng khoảnh khắc đó sẽ trở thành một phần của những cuộc trò chuyện khi người dân đến thưởng lãm và xem lại hình ảnh tượng Phật Bamiyan được trưng bày ở New York,” nghệ sĩ đa ngành 49 tuổi, nói trong một cuộc phỏng vấn qua Zoom với NYT.
Trong khi đó, dự án High Line Plinth đã mô tả về quyết định họ chọn Ánh Sáng Xuyên Vũ Trụ để trưng bày năm nay vì tác phẩm điêu khắc của nghệ sĩ Tuấn Andrew Nguyễn đã khám phá sự mất mát văn hóa và cộng đồng không thể bù đắp được của những bức tượng Phật.
Nghệ sĩ Tuấn Andrew Nguyễn. (Hình: John D. and Catherine T. MacArthur Foundation)
“Tác phẩm này không phải là một bản sao chính xác, mà đúng hơn là một sự phản chiếu, nhằm gợi lại ký ức về những báu vật văn hóa đã bị mất mát này,” nhận định của High Line Plinth.
Tổ chức này cho rằng, Ánh Sáng Xuyên Vũ Trụ gợi lên sức mạnh của ký ức tập thể và khái niệm luân hồi trong Phật Giáo như những thủ thuật luân hồi và chữa lành.
High Line Plinth mô tả tác phẩm là bàn tay của tượng Phật phản ánh những ý tưởng này – được đúc từ vỏ đạn pháo bằng đồng đã được nấu chảy và tạo hình thành các thủ ấn, hay những cử chỉ nghi lễ, biểu thị “sự không sợ hãi” và “lòng từ bi.” Những vật thể từng là biểu tượng của bạo lực như súng, vỏ đạn, giờ đây được định hình lại thành biểu tượng của sự chữa lành và lòng trắc ẩn.
Tuấn Andrew Nguyễn
Nghệ sĩ Tuấn Andrew Nguyễn tốt nghiệp cử nhân mỹ thuật đại học UC Irvine năm 1999 và cao học mỹ thuật Học Viện Nghệ Thuật California năm 2004. Anh nhận được nhiều giải thưởng trong cả lĩnh vực điện ảnh và nghệ thuật thị giác, bao gồm học bổng Art Matters năm 2010 và học bổng VIA Art Fund.
Tác phẩm của anh trưng bày trong nhiều triển lãm quốc tế, bao gồm Asia Pacific Triennial 2006, Whitney Biennial 2017, Sharjah Biennial 2019, và Berlin Biennale 2022.
Anh đồng sáng lập The Propeller Group vào năm 2006 và đoạt nhiều giải thưởng ở Mỹ và quốc tế.
Trong bài viết thuộc chuyên mục Dấu Ấn Gốc Việt Trong Học Thuật và Công Nghệ, sẽ phát hành trong Giai Phẩm Xuân Bính Ngọ 2026 của nhật báo Người Việt sắp tới, nghệ sĩ Tuấn Andrew Nguyễn tâm tình về con đường sáng tác của anh. Chính lịch sử của dân tộc, lịch sử của cá nhân, và cả những lần làm việc với các cộng đồng khác trên khắp thế giới, đã mang đến trong các tác phẩm của anh tiếng nói của chiến tranh, của chủ nghĩa thực dân từng tồn tại hàng thế kỷ trước.
Anh đã “tái sinh” những vật chứng của chiến tranh bằng một tình yêu dành cho con người và sự sống. Từ những quả bom chưa kích nổ nằm trong lòng đất bao thập niên, anh cho nó hóa kiếp, với hình hài của nghệ thuật và âm thanh kiên cường còn vọng lại từ cuộc chiến. Có lẽ chính vì vậy mà High Line Plinth nhìn thấy “lòng từ bi” và “sự kiên cường” trong Ánh Sáng Xuyên Vũ Trụ, tác phẩm điêu khắc về tượng Phật cao 8.2 mét.
Tác phẩm được điêu khắc tại Việt Nam, sẽ xuất hiện giữa đường số 10th Avenue và số 30th Streets, khu High Line, New York, vào mùa Xuân năm nay. Thời gian trưng bày trong 18 tháng. (CL) [đ.d.]
SANTA ANA, California (NV) – Một phụ nữ, 55 tuổi, ngồi xe lăn, bị xe hơi tông thiệt mạng khi băng qua đường ở Santa Ana, theo thông cáo báo chí của Sở Cảnh Sát Santa Ana (SAPD) hôm 10 Tháng Giêng.
Vào khoảng 6 giờ 33 tối Thứ Sáu, 9 Tháng Giêng, SAPD nhận được nhiều cuộc gọi báo cáo về một vụ tai nạn giao thông xảy ra tại khu 600 đường N. Grand.
Xe Cảnh Sát Santa Ana. (Hình minh họa: Facebook Santa Ana Police Department)
Cảnh sát cùng với Sở Cứu Hỏa Orange County (OCFA) nhanh chóng có mặt tại hiện trường và phát hiện một phụ nữ, cư dân Santa Ana, nằm trên lòng đường với nhiều thương tích nghiêm trọng. Nạn nhân được OCFA đưa đến một bệnh viện địa phương, nơi bà được xác nhận tử vong.
Theo kết quả điều tra ban đầu, nạn nhân đang băng qua đường Grand theo hướng Tây thì bị một chiếc xe lưu thông theo hướng Bắc tông trúng. Tài xế rời khỏi hiện trường nhưng sau đó quay lại và hợp tác với cơ quan điều tra.
Đơn Vị Điều Tra Tai Nạn Giao thông (CIU) của SAPD đang điều tra vụ việc này. Bất kỳ ai có thông tin xin liên lạc với cảnh sát viên K. Catlin qua số điện thoại (714) 245-8224 hoặc Phòng Giao Thông SAPD qua số (714) 245-8200.
Santa Ana là một trong những thành phố thuộc vùng Little Saigon, nơi có đông người Việt sinh sống nhất hải ngoại, và là thành phố đông dân thứ ba ở Orange County với hơn 350,000 cư dân, trong đó người gốc Việt chiếm khoảng 10%. (T.Nhiên) [kn]
ORANGE COUNTY, California (NV) – Dân Biểu Derek Trần (Dân Chủ), đại diện Địa Hạt 45 của California tại Hạ Viện Hoa Kỳ, vừa thành công vận động hơn $2 triệu ngân sách liên bang cho Orange County, nhằm phòng ngừa tội phạm, hỗ trợ lực lượng công lực và cải thiện hạ tầng cơ sở thiết yếu, thông cáo báo chí của vị dân cử gốc Việt cao cấp nhất Hoa Kỳ đưa ra hôm 8 Tháng Giêng.
Dân Biểu Derek bỏ phiếu ủng hộ một dự luật chi tiêu lưỡng đảng vừa được Hạ Viện thông qua và hiện đang chờ Thượng Viện phê chuẩn cũng như chữ ký của Tổng Thống Trump.
Dân Biểu Derek Trần (giữa) trong buổi thăm trường Westminster High School, Orange County, hồi Tháng Năm, 2025. (Hình minh họa: Trà Nhiên/Người Việt)
Dự luật này bao gồm hơn $2 triệu ngân sách liên bang dành cho Orange County, trong đó có $1.031 triệu cho Trung Tâm HOPE tại Fullerton và $1.09 triệu cho trạm bơm thoát nước mưa đường Myra tại Cypress.
Trung Tâm HOPE, Fullerton: $1.031 triệu để tuyển dụng và đào tạo các chuyên gia có giấy phép, sẵn sàng hỗ trợ những người vô gia cư, mắc bệnh tâm thần và nghiện thuốc. Việc chuyển hướng các vụ việc không bạo lực cho các chuyên gia chuyên môn sẽ giúp lực lượng công lực tăng khả năng phản ứng nhanh đối với các tội phạm nghiêm trọng và tình huống khẩn cấp.
Trạm bơm thoát nước mưa đường Myra, Cypress: $1.09 triệu để thay thế trạm bơm chống ngập bị xuống cấp và đã hơn 60 năm, hiện đang bảo vệ hơn 380 căn nhà và bốn trường học nhưng không còn đáp ứng đầy đủ nhu cầu phòng chống lũ lụt.
“Tôi tự hào mang hơn $2 triệu để phục vụ cộng đồng, giúp cuộc sống của các gia đình tại Orange County an toàn và vững chắc hơn. Các gia đình California xứng đáng thấy tiền thuế của họ được đầu tư trở lại cho chính cộng đồng mình,” Dân Biểu Derek Trần cho biết trong thông cáo.
Ông tiếp: “Khi trò chuyện với các gia đình tại địa phương, mối quan tâm lớn nhất mà tôi thường nghe là vấn đề an toàn công cộng. Vì vậy, tôi nỗ lực để bảo đảm hơn $1 triệu nhằm tăng cường hỗ trợ cho giới công lực và thêm hơn $1 triệu để nâng cấp hạ tầng cũ kỹ của Orange County. Nguồn tài trợ cho các dự án cộng đồng cho thấy chính quyền đang thực sự phục vụ người dân California, và tôi mong tiếp tục mang thêm nguồn lực về để Nam California trở thành nơi lý tưởng để sinh sống, làm việc và nuôi dạy gia đình.”
Trung Tâm HOPE là một tổ bất vụ lợi tại Fullerton, cung cấp nhà ở, thực phẩm và các dịch vụ y tế cho những người vô gia cư và thiếu lương thực tại Orange County. Trung tâm phối hợp với chính quyền địa phương và lực lượng công lực để điều phối nguồn lực, hỗ trợ cảnh sát trong việc xử lý các cuộc gọi không khẩn cấp.
Thành phố Cypress sẽ là đơn vị quản lý nguồn ngân sách để thay thế trạm bơm thoát nước mưa đường Myra.
Ủy Ban Chuẩn Chi Hạ Viện phê chuẩn mức ngân sách cho 13 đề nghị tài trợ dự án cộng đồng bổ sung do Dân Biểu Derek đệ trình, nhằm xây dựng nhà ở giá phải chăng, sửa chữa hạ tầng địa phương và tăng cường các sáng kiến an toàn công cộng. Nếu được Hạ Viện và Thượng Viện thông qua và tổng thống ký ban hành, các dự án cộng đồng tại Địa Hạt 45 của California sẽ nhận được ngân sách liên bang.
Dân Biểu Derek Trần tại Lễ Tưởng Niệm 50 Năm Tháng Tư Đen ở Washington, DC hồi 2025. (Hình minh họa: Facebook Congressman Derek Tran)
Chương trình Tài Trợ Dự Án Cộng Đồng chịu các yêu cầu nghiêm ngặt về sự minh bạch và trách nhiệm giải trình, chỉ dành cho các tổ chức bất vụ lợi và cơ quan chính quyền (các đơn vị vì lợi nhuận không đủ điều kiện), đồng thời phải chứng minh được sự ủng hộ mạnh mẽ từ cộng đồng.
Ngoài ra, mỗi dân biểu Quốc Hội phải cam kết bằng văn bản rằng bản thân và gia đình trực hệ không có lợi ích tài chính liên quan đến dự án. Tất cả các dự án sẽ được Văn Phòng Kiểm Toán Chính Phủ (GAO) kiểm tra nhằm bảo đảm việc sử dụng hiệu quả và đúng mục đích tiền thuế của người dân.
Địa Hạt 45 do Dân Biểu Derek Trần đại diện bao gồm một phần hoặc toàn bộ các thành phố thuộc Orange County và Los Angeles County như Artesia, Brea, Buena Park, Cerritos, Cypress, Fountain Valley, Fullerton, Garden Grove, Hawaiian Gardens, La Palma, Lakewood, Los Alamitos, Placentia, Rossmoor, Westminster, và Yorba Linda, trong đó có vùng Little Saigon, nơi có cộng đồng người Việt lớn nhất hải ngoại. (T.Nhiên) [kn]
TIJUANA, Mexico (NV) – Sau một tháng đi vắng, bà Catherine Vermillion, cư dân San Diego, trở về nhà và thấy garage trống một chỗ, theo CBS News hôm Thứ Bảy, 10 Tháng Giêng.
“Tôi nhìn lên và thấy xe tôi biến mất,” bà Vermillion nói với CBS News. “Tôi nhớ có gắn AirTag trên xe, nên tôi kiểm tra điện thoại, và AirTag báo xe tôi đang ở Tijuana, Mexico.”
Nhiều băng trộm cắp xe SUV, pickup truck và xe thể thao đắt tiền ở Mỹ rồi bán qua Mexico. (Hình minh họa: Storyblocks)
Bà Vermillion cho hay khi thấy AirTag báo chiếc xe đang ở Mexico, bà “vừa sửng sốt vừa không tin.”
Rồi từ không tin, bà trở nên thất vọng sau khi cảnh sát địa phương nói họ không giúp được gì, bà cho biết.
“Họ chỉ nói vì nó ở bên kia biên giới, họ không thể đi lấy mặc dù tôi cho họ thấy nó chỉ cách xa 45 phút lái xe,” bà Vermillion cho hay.
Thậm chí Cảnh Sát Tiểu Bang California (CHP) cũng bó tay.
“Nói tới biên giới đất nước, chúng tôi không thể vượt qua lằn ranh đó,” Trung Úy David Navarro CHP cho biết.
Ông Navarro cảnh báo hiện nay, nhiều băng trộm cắp có tổ chức ăn cắp xe SUV, pickup truck và xe thể thao đắt tiền ở Mỹ rồi buôn lậu qua Mexico. Kiểu ăn cắp này kiếm rất nhiều tiền, khó dò ra, và hầu như không thể lấy lại được một khi xe bị đưa qua biên giới, ông Navarro lưu ý.
Chỉ bốn năm qua, số lượng xe ăn cắp ở California, Arizona và Texas bị đưa qua Mexico tăng 79%, theo dữ liệu CHP.
“Nếu xe bị ăn cắp nửa đêm, lúc 2 giờ, mà tới 7 giờ sáng nạn nhân mới thức dậy, người ta có gần năm tiếng để vận chuyển xe,” ông Navarro giải thích. “Nếu xe không được báo cáo trong hệ thống, mà đi qua camera đó, thì không, sẽ không hề có báo động.”
Chiếc Jeep của bà Vermillion bị đúng như vậy, chỉ khác ở chỗ bà biết chính xác nó bị đưa tới đâu – cách nhà bà 46 dặm, bên kia biên giới, ở Tijuana.
Nhiều chiếc xe bị ăn cắp ở Mỹ bị đưa tới kế bên phi trường ở Tijuana, cách biên giới Mỹ-Mexico chỉ vài trăm yard, ông Phil Mohr, người làm nghề đi tìm xe hơi ăn cắp ở Mexico để lấy tiền thưởng suốt 20 năm qua, cho hay.
“Đây là điểm bỏ xe có tổ chức,” ông Mohr cho biết.
Nhiều trường hợp, nơi đó do băng đảng tổ chức. Băng đảng lái xe ăn cắp vào Mexico rồi sử dụng để buôn lậu ma túy và vũ khí, đặc vụ liên bang Mỹ nói với CBS News.
Ông Mohr làm việc với công lực ở Mexico để lấy lại chiếc Jeep của bà Vermillion rồi đưa về San Diego.
“Tôi chỉ biết đưa tay lên nói, ồ,” bà Vermillion nhớ lúc bà nhận lại chiếc xe. “Đó là ngày vui nhất.”
Đối với bà Vermillion, đó là ngày vui nhất, nhưng đối với hầu hết nạn nhân, ngày đó không bao giờ có. (Th.Long) [kn]
TEHRAN, Iran (NV) – Iran dọa trả đũa Mỹ nếu Tổng Thống Donald Trump can thiệp giữa lúc nước này tiếp trục đàn áp người biểu tình chống chính phủ, theo The Hill hôm Chủ Nhật, 11 Tháng Giêng.
Trong phiên họp Quốc Hội được truyền hình trực tiếp trên truyền hình nhà nước, ông Mohammad Bagher Qalibaf, chủ tịch Quốc Hội Iran, đọc diễn văn khen ngợi chiến dịch đàn áp của quân đội, đồng thời cảnh cáo sẽ tấn công căn cứ quân sự Mỹ và Israel nếu Mỹ can thiệp.
Người biểu tình chặn đường ở Tehran, Iran, hôm 9 Tháng Giêng. (Hình: Mahsa/Middle East Images/AFP via Getty Images)
Ông Qalibaf tuyên bố Iran không loại trừ đánh phủ đầu Mỹ hoặc Israel, quốc gia mà ông gọi là “lãnh thổ bị chiếm đóng.”
“Nếu Iran bị tấn công, cả lãnh thổ bị chiếm đóng lẫn tất cả trung tâm, căn cứ và tàu quân sự Mỹ ở vùng này sẽ là mục tiêu hợp pháp của chúng tôi,” ông Qalibaf nhấn mạnh.
“Chúng tôi sẽ không ngồi chờ chuyện xảy ra rồi mới phản ứng. Chúng tôi sẽ ra tay dựa trên bất cứ dấu hiệu đe dọa khách quan nào,” ông tiếp.
Trong lúc ông Qalibaf đọc diễn văn, những nhà lập pháp cứng rắn khác chạy lên bục hét lớn, “Đả đảo Mỹ!”
Những cuộc biểu tình chống chế độ thần quyền ở Iran diễn ra rầm rộ khắp nước này hai tuần qua trong khi chính quyền tiếp tục đàn áp người biểu tình.
Tính tới Chủ Nhật, ít nhất 203 người thiệt mạng trong làn sóng biểu tình này – gồm 162 người biểu tình, trong đó tám người dưới 18 tuổi, và 43 nhân viên an ninh – và gần 3,300 người bị bắt, CNN dẫn dữ liệu Hãng Tin Nhà Tranh Đấu Nhân Quyền ở Mỹ cho hay. Rất khó tính con số chính xác vì chính quyền Iran chặn Internet và điện thoại.
Tổng Thống Trump đã cảnh cáo Mỹ sẵn sàng can thiệp nếu Iran sát hại bất cứ người biểu tình nào.
“Nếu Iran bắn chết người biểu tình ôn hòa, vốn là phong tục của họ, Mỹ sẽ tới cứu. Chúng tôi đã lên đạn và sẵn sàng lên đường,” ông Trump từng tuyên bố.
“Iran đang mong muốn tự do, có lẽ chưa từng thấy. Mỹ sẵn sàng hỗ trợ!!!” ông Trump viết trên mạng xã hội Truth Social của mình.
Báo New York Times đưa tin Tổng Thống Trump được giới chức quân sự Mỹ trình bày những phương án tấn công Iran nhưng ông chưa quyết định chọn phương án nào. (Th.Long) [kn]
Vụ Tổng Thống Donald Trump thực hiện chiến dịch quân sự chớp nhoáng bắt giữ Tổng Thống Venezuela Nicolás Maduro đang trở thành một tiền lệ nguy hiểm. Giờ đây, Trung Quốc có thể áp dụng “cẩm nang” tương tự để bắt sống Tổng Thống Đài Loan Lại Thanh Đức mà chẳng ai có thể làm gì. Về lý thuyết, Bắc Kinh hoàn toàn có quyền làm điều đó, vì ít nhất trên danh nghĩa, Đài Loan là một tỉnh của Trung Quốc…
Tổng Thống Đài Loan Lại Thanh Đức. (Hình: I-Hwa Cheng/AFP via Getty Images)
Chuyện hoang đường hay là nguy cơ hiển hiện?
Chỉ vài giờ sau khi tin tức về vụ bắt vợ chồng Tổng Thống Venezuela Nicolás Maduro lan rộng, mạng xã hội Trung Quốc, đặc biệt Weibo, bùng nổ cuộc thảo luận sôi nổi với hàng trăm triệu lượt xem. Trong làn sóng bình luận, một ý tưởng lặp đi lặp lại: Nếu Mỹ làm được với Venezuela, tại sao Trung Quốc không thể làm tương tự với Đài Loan?
Không ít tài khoản kêu gọi Bắc Kinh “học theo mô hình Mỹ,” bằng cách tiến hành một cuộc đột kích chớp nhoáng, bắt sống Tổng Thống Đài Loan Lại Thanh Đức, đặt thế giới vào sự đã rồi. Một số bình luận thậm chí nói, khi Mỹ coi thường luật pháp quốc tế, Trung Quốc không có lý do gì tiếp tục “giữ kẽ.” Những phát biểu này, dù mang màu sắc dân tộc chủ nghĩa cực đoan và không phản ánh chính sách chính thức, vẫn cho thấy một điều quan trọng rằng tiền lệ Venezuela đã được diễn giải ở Trung Quốc như một minh chứng rằng luật chơi quốc tế có thể bị bẻ cong nếu kẻ mạnh bất chấp.
Về mặt chính thức, Trung Quốc phản đối gay gắt hành động của Mỹ. Bộ Ngoại Giao Trung Quốc yêu cầu Washington trả tự do cho Nicolás Maduro. Chủ Tịch Tập Cận Bình lên án “chủ nghĩa bắt nạt đơn phương” và nhấn mạnh vai trò của luật pháp quốc tế. Đằng sau những tuyên bố “làm màu” là một thực tế phức tạp hơn. Bắc Kinh từ lâu coi Đài Loan là “vấn đề nội bộ,” không thuộc phạm trù luật pháp quốc tế. Theo cách nhìn này, mọi so sánh giữa Venezuela – một quốc gia có chủ quyền; và Đài Loan – mà Trung Quốc coi là một tỉnh ly khai, đều “không phù hợp.”
Thượng Nghị Sĩ Dân Chủ Mark Warner, phó chủ tịch Ủy Ban Tình Báo Thượng Viện, đặt câu hỏi: “Nếu Mỹ khẳng định quyền sử dụng lực lượng quân sự để xâm lược và bắt giữ các nhà lãnh đạo nước ngoài mà họ cáo buộc có hành vi phạm tội, điều gì ngăn cản Trung Quốc tuyên bố quyền lực tương tự đối với giới lãnh đạo Đài Loan?” Mối lo ngại trên không phân biệt đảng phái. Dân Biểu Cộng Hòa Don Bacon (Nebraska) – một cựu binh Không Quân – cảnh báo rằng Trung Quốc có thể “biện minh cho việc xâm lược Đài Loan” bằng cách viện dẫn vụ bắt cóc Maduro (“The Real Reason Why Trump’s Venezuela Strike Should Scare Taiwan”/Time).
Hal Brands, giáo sư Trường Nghiên Cứu Quốc Tế Cao Cấp Johns Hopkins và là cựu viên chức Bộ Quốc phòng Mỹ, nói thêm: “Nếu người ta đang hướng tới một thế giới nơi các cường quốc có thể sử dụng vũ lực và quyền lực một cách tàn nhẫn trong khu vực lân cận của họ… thì tiền lệ đó không hoàn toàn là một điều xấu từ góc nhìn Trung Quốc. Nó phù hợp với cách mà Bắc Kinh, cuối cùng, cũng muốn hành xử ở những nơi như Biển Đông hay eo biển Đài Loan” (“China studying U.S. strike for lessons and opportunities, analysts”/The Washington Post).
Tại Đài Bắc, phản ứng trước vụ Venezuela mang nhiều sắc thái. Một số ý kiến cho rằng chiến dịch bắt sống Nicolás Maduro chứng minh năng lực quân sự vượt trội của Mỹ, từ đó củng cố niềm tin rằng Mỹ đủ sức răn đe Trung Quốc. Tuy nhiên, song song ý nghĩ đó là một nỗi lo sâu sắc hơn. Đó là mức độ tin cậy đối với sự bảo trợ của Mỹ. Câu hỏi đặt ra cho Đài Loan là, nếu một quốc gia như Venezuela được Trung Quốc chống lưng vẫn có thể bị Mỹ “bắt cóc” trong chớp mắt thì điều gì bảo đảm rằng Mỹ sẵn sàng hy sinh lợi ích lớn hơn để bảo vệ Đài Loan khi khủng hoảng nổ ra?
Sự lo ngại này càng tăng khi nhìn vào cách Donald Trump nhìn nhận khái niệm đồng minh. Với Trump, an ninh không phải là giá trị đạo đức mà là một giao dịch. Ông công khai yêu cầu Đài Loan “trả tiền” cho sự bảo vệ của Mỹ, thậm chí nhấn mạnh Đài Bắc phải chi 10% GDP cho quốc phòng, chủ yếu để mua vũ khí Mỹ. Còn nữa, điều khiến nhiều chuyên gia an ninh Đài Loan lo ngại là Mỹ có thể sa lầy ở Venezuela. Nếu Mỹ bị cuốn vào một vũng lầy mới ở Mỹ Latin, nguồn lực quân sự và chính trị dành cho Châu Á-Thái Bình Dương sẽ bị phân tán.
Một số nhà phân tích Trung Quốc cũng nhìn thấy điều đó. Giáo Sư Mei Yang thuộc Hương Cảng Trung Văn Đại Học (Chinese University of Hong Kong) tại Thâm Quyến lập luận rằng Mỹ “không có khả năng can thiệp quá mức vào các vấn đề Đông Á như vấn đề Đài Loan” một khi Washington tập trung vào việc tái khẳng định bá quyền ở Tây Bán Cầu.
Cơ hội cho Trung Quốc?
Trở lại với khả năng Bắc Kinh thực hiện cuộc đột kích chớp nhoáng bắt Tổng Thống Lại Thanh Đức – điều mà giới chuyên gia chính trị Trung Quốc lẫn giới học giả Mỹ đang bác bỏ. Với bối cảnh chính trị thế giới hỗn loạn như đang thấy và cách hành xử “bố già” của Mỹ, việc Bắc Kinh có thể áp dụng tương tự là điều không hẳn hoang đường. Nhiều năm qua, Bắc Kinh đã tốn không biết bao nhiêu tiền của chỉ để một ngày có thể thu tóm Đài Loan bằng quân sự. Giờ đây, học theo “cẩm nang Venezuela,” Trung Quốc có thể hoàn thành “nghiệp lớn” mà không tốn một viên đạn.
Tình báo Trung Quốc luôn nhan nhản ở Đài Loan. Mọi sinh hoạt của người đứng đầu Đài Loan đều dễ dàng thu thập. Trong thực tế, Đài Loan đã nhiều lần bắt được gián điệp Trung Quốc. Người của Trung Quốc thậm chí được cài cắm sâu trong nội bộ chính trường Đài Loan. Tháng Chín, 2025, một tòa án Đài Loan đã kết án một cựu trợ lý tổng thống tội làm gián điệp cho Trung Quốc, cùng ba người khác. Một trong những nhân vật này – Hoàng Thủ Vinh (Huang Chu-jung) – từng là nhân viên trong văn phòng của cựu Ngoại Trưởng Ngô Chiêu Tiếp (Joseph Wu – hiện là chánh an ninh quốc gia).
Bị xử 10 năm tù, Hoàng Thủ Vinh can tội móc nối một nhân viên Bộ Ngoại Giao đánh cắp thông tin của Ngoại Trưởng Ngô Chiêu Tiếp rồi tuồn cho Bắc Kinh. Đổi lại, Hoàng Thủ Vinh được Bắc Kinh trả gần năm triệu Đài tệ ($163,172).
Trong vụ trên, còn có Khâu Thế Nguyên (Chiu Shih-yuan) – nguyên phó giám đốc Tổ Chức Dân Chủ Đài Loan thuộc đảng đương quyền Dân Tiến (bị xử sáu năm hai tháng tù); và Ngô Thượng Vũ (Wu Shang-yu) – nguyên cố vấn Văn Phòng Tổng Thống (bị xử bốn năm tù) (“Four former DPP aides sentenced for espionage”/Taipei Times).
Năm 2024, Cơ Quan An Ninh Quốc Gia Đài Loan cho biết có đến 64 người bị truy tố tội làm gián điệp cho Trung Quốc – so với 44 vụ từ năm 2013 đến 2019. Một trong những vụ gây chấn động là trường hợp một cựu đại tá không quân, bị kết án 20 năm tù vào năm 2023, can tội điều hành một mạng gián điệp quân sự cho Trung Quốc.
Với hệ thống gián điệp Trung Quốc nhan nhản, nguy cơ lãnh đạo Đài Loan bị bắt cóc không là chuyện “không thể xảy ra.” Từ thời Tổng Thống Thái Anh Văn (Tsai Ing-wen), một đơn vị đặc biệt tinh nhuệ bảo vệ tổng thống đã được thành lập. Đơn vị này đặc trách bảo vệ toàn bộ Bác Ái Đặc Khu (Bo’ai Special Zone) – khu vực hạn chế đặc biệt nằm ở quận Trung Chính, Đài Bắc.
Bác Ái Đặc Khu – mệnh danh “trái tim chính trị của Đài Bắc” – nằm dưới sự kiểm soát quân sự nghiêm ngặt theo Luật An Ninh Quốc Gia. Biệt đội bảo vệ tổng thống được giao nhiệm vụ “chống xâm nhập” và “chống ám sát.” Họ được huấn luyện để xử lý bất kỳ trường hợp khẩn cấp nào trong tình huống kẻ thù bất ngờ thực hiện chiến dịch loại bỏ hoặc vô hiệu hóa tổng thống, từ một cuộc đột kích nhảy dù cho đến một vụ phóng xe đâm thẳng vào đoàn xe tổng thống…
“Tái ông thất mã”
Không chỉ bảo vệ tổng thống, người Đài Loan cũng ý thức rõ mức độ nguy hiểm thường trực nhắm vào những chính trị gia có khuynh hướng chống Hoa Lục. Trong các cuộc bầu cử, ứng cử viên tổng thống và phó tổng thống luôn được bảo vệ bởi Cơ Quan An Ninh Quốc Gia (NSB). Hồi Lại Thanh Đức tranh cử, NSB thành lập Đơn Vị Bảo Vệ An Ninh số 8 với 220 sĩ quan được đào tạo bài bản, gồm ba đội thường trực và một đội dự bị, chuyên bảo vệ các ứng cử viên.
Về một góc độ nào đó, vụ can thiệp táo bạo của Mỹ vào Venezuela có thể giáng một đòn nghiêm trọng vào ảnh hưởng của Trung Quốc tại Mỹ Latin. Có thể hiểu được mức độ cay cú của Bắc Kinh khi đột nhiên trở thành tay chơi yếu thế ở một nơi mà suốt một thập niên qua đã trở thành một phần sân nhà của họ. Tuy nhiên, “tái ông thất mã,” chưa biết đâu là “họa,” đâu là “phúc.”
Khi Mỹ hành động theo logic “kẻ mạnh làm luật,” họ vô tình hợp thức hóa một thế giới chia theo vùng ảnh hưởng – điều mà Trung Quốc từ lâu vẫn bị phương Tây chỉ trích. Nếu Mỹ có “học thuyết Donroe” – cách nói của Trump khi nhắc đến học thuyết Monroe – để kiểm soát Tây Bán Cầu thì Trung Quốc hoàn toàn có cớ và “có lý” để áp dụng lý lẽ tương tự ở Châu Á-Thái Bình Dương.
Những biến cố kinh thiên động địa, xảy ra ngoài khuôn khổ luật chơi quy ước thông thường, thường được những kẻ “máu me” giang hồ học lẫn nhau rất nhanh. Bất luận có xảy ra hay không, ít nhất việc bắt cóc lãnh đạo Đài Loan đang thật sự là một “cám dỗ” vô cùng hấp dẫn. [kn]
JERUSALEM, Israel (NV) – Israel đang hết sức đề phòng Mỹ can thiệp vào Iran giữa lúc chính quyền Iran đối mặt với những cuộc biểu tình chống chính phủ lớn nhất nhiều năm qua, ba nguồn tin Israel biết vấn đề này cho hay, theo Reuters hôm Thứ Bảy, 10 Tháng Giêng.
Mấy ngày gần đây, ông Donald Trump, tổng thống Mỹ, cảnh cáo sẽ can thiệp vào Iran nếu nhà cầm quyền nước này dùng vũ lực đàn áp người biểu tình. Hôm Thứ Bảy, ông Trump tuyên bố Mỹ “sẵn sàng hỗ trợ” người biểu tình ở Iran.
Ông Benjamin Netanyahu, thủ tướng Israel. (Hình: Joe Raedle/Getty Images)
Ba người dự những cuộc họp an ninh của Israel hồi cuối tuần cho biết Israel đang đề phòng Mỹ can thiệp vào Iran, nhưng không nói rõ đề phòng như thế nào. Tháng Sáu năm ngoái, Israel và Iran chiến tranh với nhau 12 ngày. Trong cuộc chiến đó, Mỹ cùng Israel không kích Iran.
Hôm Thứ Bảy, ông Benjamin Netanyahu, thủ tướng Israel, điện đàm với ông Marco Rubio, ngoại trưởng Mỹ, về khả năng Mỹ can thiệp vào Iran, theo nguồn tin Iran biết cuộc điện đàm này. Một giới chức Mỹ xác nhận ông Netanyahu và ông Rubio điện đàm, nhưng không nói rõ họ bàn vấn đề gì.
Israel chưa tỏ dấu hiệu muốn can thiệp vào Iran. Mối quan hệ giữa hai quốc gia thù địch này đang rất căng thẳng liên quan tới chương trình nguyên tử và hỏa tiễn đạn đạo của Iran.
Trong cuộc phỏng vấn với tạp chí Economist đăng hôm Thứ Sáu, ông Netanyahu cảnh cáo sẽ có hậu quả khủng khiếp nếu Iran tấn công Israel. Ngụ ý những cuộc biểu tình ở Iran, ông Netanyahu nói, “Mọi thứ khác, tôi nghĩ chúng ta nên xem những gì đang xảy ra bên trong Iran.” (Th.Long) [kn]
CHICAGO, Illinois (NV) – Hai phụ nữ ở Nam California bị bắt tại Phi Trường Quốc Tế O’Hare ở Chicago, Illinois, với tổng cộng gần 50 pound cocaine, Cơ Quan Chống Ma Túy (DEA) loan báo, theo OC Patch hôm Chủ Nhật, 11 Tháng Giêng.
Hôm Thứ Ba vừa qua, cô Vanessa Perez, 27 tuổi, cư dân Los Angeles, bị truy tố tội tàng trữ chất cấm để bán và buôn lậu chất cấm, và hôm Thứ Tư, cô Nancy Ramos, 20 tuổi, cư dân Huntington Park, cũng bị truy tố hai tội này, DEA cho hay.
Hành khách tại Phi Trường Quốc Tế O’Hare ở Chicago, Illinois, hôm 21 Tháng Mười Hai. (Hình minh họa: Scott Olson/Getty Images)
Nhận được tin tình báo, đặc vụ DEA nhận diện cô Ramos lúc cô từ Los Angeles tới Phi Trường Quốc Tế O’Hare hôm Thứ Hai, DEA cho biết. Cô đồng ý cho đặc vụ kiểm tra hành lý sau khi chó đánh hơi có ma túy, và đặc vụ tìm thấy khoảng 29 pound cocaine, theo DEA.
Đặc vụ cũng nhận diện cô Perez tại O’Hare và cô cũng đồng ý cho họ khám xét hành lý, và họ phát giác gần 20 pound cocaine, DEA cho hay.
Đơn truy tố cô Ramos và Perez được nộp lên Biện Lý Cuộc Cook County, DEA cho biết hôm Thứ Sáu. (Th.Long) [kn]
ORANGE COUNTY, California (NV) – Gió Santa Ana thổi mạnh sẽ tiếp tục hoành hành Nam California vào Chủ Nhật, 11 Tháng Giêng, khiến nhiều cảnh và khuyến cáo về thời tiết nguy hiểm được ban hành trên các quận hạt như Los Angeles, Ventura, Orange, Riverside và San Bernardino, theo đài KTLA 5.
Gió giật có thể đủ mạnh để quật ngã cây cối, làm đổ đường dây điện và gây nên tình trạng di chuyển nguy hiểm.
Các đợt gió mạnh có thể gây ngã cây đè lên đường dây điện. (Hình minh họa: Stephen Jaffe/AFP via Getty Images)
Theo dự báo, gió mạnh nhất sẽ xuất hiện tại các khu vực miền núi, chân núi và thung lũng. Các nhà khí tượng cảnh báo rằng các đợt mưa lớn gần đây làm đất bị bão hòa nước, làm gia tăng nguy cơ ngã cây và mất điện trên diện rộng.
“Gió mạnh có thể làm ngã cây và đường dây điện,” Cơ Quan Khí Tượng Quốc Gia (NWS) cảnh báo. “Có thể xảy ra tình trạng mất điện.”
Những nơi chịu ảnh hưởng gió mạnh nhất
Cảnh Báo Gió Mạnh (High Wind Warning) sẽ có hiệu lực đến 1 giờ trưa Chủ nhật đối với một số khu vực thuộc San Gabriel Mountains, Santa Susana Mountains, Highway 14 và các vùng núi gần Wrightwood, Mount Baldy, Acton và tuyến Angeles Crest, nơi gió giật có thể lên đến 65 mph.
Một cảnh báo gió mạnh khác cũng được ban hành cho các khu vực miền núi của San Bernardino County, bao gồm Big Bear, Lake Arrowhead, Crestline và Wrightwood, với gió giật có thể đạt 55 mph trước khi yếu dần vào cuối buổi chiều.
Nguy cơ thiệt hại cao
Các nhà dự báo cho biết sự kết hợp giữa gió Santa Ana mạnh và mặt đất còn ướt do những cơn mưa bão gần đây khiến đợt gió này đặc biệt nguy hiểm.
“Đất ướt sẽ làm tăng khả năng thiệt hại do cây ngã,” NWS cho biết.
Tài xế được khuyến cáo cần đặc biệt cẩn trọng trên các tuyến đường chính, nhất là khu vực Cajon Pass, xa lộ Interstate 5 qua Tejon Pass, Highway 14 và dọc các khu vực chân núi, nơi các xe cao, xe tải lớn dễ bị ảnh hưởng do gió giật mạnh.
Gió sẽ dịu lại rồi tăng trở lại
Dự kiến gió sẽ giảm nhẹ vào chiều Chủ Nhật, nhưng vẫn đủ mạnh để duy trì các khuyến cáo thời tiết đến hết Thứ Hai, với gió Đông Bắc có thể giật từ 45 đến 50 mph ở nhiều khu vực.
Người dân nên làm gì
Giới chức khuyến cáo người dân nên:
– Cố định bàn ghế ngoài trời, thùng rác và các vật trang trí
– Tránh đậu xe dưới gốc cây
– Cảnh giác với mảnh vỡ rơi và dây điện đổ
– Cẩn thận khi lái xe, đặc biệt với các xe cao
Bất kỳ ai gặp tình trạng mất điện hoặc thấy dây điện bị đổ nên báo ngay cho công ty điện lực địa phương.
Dự báo gió mạnh sẽ còn ảnh hưởng đến chiều Thứ Hai, trước khi yếu dần vào đầu tuần tới. (T.Nhiên) [kn]
Nhiều tờ báo trong hệ thống truyền thông chính thức tại Việt Nam vừa xác nhận Hồng Thái Hoàng đã bị khởi tố và bị tạm giam với cáo buộc “làm, tàng trữ, phát tán hoặc tuyên truyền thông tin, tài liệu, vật phẩm nhằm chống nhà nước Cộng Hòa Xã Hội Chủ Nghĩa Việt Nam” (Điều 117 Bộ Luật Hình Sự). Nói cách khác, việc Hồng Thái Hoàng bị bắt giữ không phải chỉ là những lời đồn đoán trên mạng xã hội.
Bà Hoàng Thị Hồng Thái, bức ảnh đăng hôm 17 Tháng Mười Hai, 2025, kèm theo dòng chữ: “Hôm nay là sinh nhật của tôi. Tôi nhắc mình phải nhớ: ‘Dân chủ có thể được hô vang, nhưng tự do chỉ tồn tại khi con người dám bảo vệ nó.’” (Hình: Facebook Hong Thai Hoang)
“Hồng Thái Hoàng” là nickname của bà Hoàng Thị Hồng Thái, 46 tuổi, ngụ ở huyện Thanh Oai, Hà Nội. Bà được công chúng chú ý vì nhiều lý do: Thường xuyên chia sẻ các nhận định và đóng góp ý kiến về đường lối, chính sách của hệ thống công quyền bất chấp chuyện bị hăm dọa, truy bức, cô lập. Đã từng tổ chức và tham gia rất nhiều hoạt động thiện nguyện nhằm hỗ trợ các thành phần yếu thế trong xã hội (vận động trả viện phí cho bệnh nhân nghèo, giúp đỡ nạn nhân thiên tai. Đặc biệt là khi công ty Đức Thái chưa bị giải thể, doanh nghiệp do bà thành lập này đã trực tiếp đóng góp và vận động quyên góp, tổ chức phân phối thực phẩm, thiết bị y tế cho cư dân những khu vực bị phong tỏa vì có người bị nhiễm COVID-19).
Xin hãy thử đọc một số những ý kiến mà bà Thái từng nêu trong vài ngày trước khi bị khởi tố, bị tạm giam để tự xác định, cáo buộc “làm, tàng trữ, phát tán hoặc tuyên truyền thông tin, tài liệu, vật phẩm nhằm chống nhà nước Cộng Hòa Xã Hội Chủ Nghĩa Việt Nam” mà hệ thống công quyền Việt Nam dành cho bà Thái có hợp lý hay không.
Ví dụ, ngày 30 Tháng Mười Hai, 2025, sau khi hệ thống công quyền tổ chức tọa đàm “Đấu tranh phòng, chống thông tin xấu độc về lực lượng công an nhân dân trên mạng xã hội,” bà Thái viết:
“Theo tôi, con đường đúng đắn và bền vững nhất không phải là đấu tranh chống thông tin, mà là đưa kiến thức pháp luật, quyền công dân và quyền con người vào đời sống một cách thực chất – từ nhà trường, doanh nghiệp, cơ quan công quyền, cho đến từng người nông dân, công nhân, tiểu thương. Khi người dân hiểu luật, họ không chống đối nhà nước; họ chỉ yêu cầu nhà nước vận hành đúng luật. Và đó không phải là mối đe dọa, mà là nền tảng của một xã hội ổn định. Chức năng cốt lõi của lực lượng công an trong một nhà nước pháp quyền là bảo vệ sự nghiêm minh và minh bạch của pháp luật, chứ không phải bảo vệ hình ảnh của chính mình bằng cách chống lại những thông tin phản ánh từ xã hội. Bởi không có người dân nào mong muốn sống trong một xã hội bất ổn, hay có một lực lượng công an yếu kém. Điều người dân mong muốn là một lực lượng công an làm việc đúng luật, chịu sự ràng buộc của luật, và được luật bảo vệ khi làm đúng.”
Hoặc ngày 19 Tháng Mười Hai, 2025, sau khi ông Tô Lâm thừa nhận về “sự tồn tại của các nhóm lợi ích chi phối, lũng đoạn quyền lực,” bà Thái công khai đề nghị tổng bí thư trả lời:
“Họ là ai trong ba nhóm sau? Nếu là lãnh đạo thì vì sao người dân không có quyền trực tiếp lựa chọn lãnh đạo để thay thế những người bị cho là bị chi phối bởi lợi ích nhóm? Nếu là đảng viên thì có phải thừa nhận rằng lợi ích nhóm xuất phát từ bên trong hệ thống đảng, chứ không phải từ xã hội bên ngoài? Nếu là dân thì dân nào có thể chi phối quyền lực? Dân nghèo hay các tập đoàn, tài phiệt có quan hệ đặc quyền? Nếu không làm rõ được họ thuộc nhóm nào thì ‘nhóm lợi ích’ đang là một thực thể cụ thể cần chịu trách nhiệm hay chỉ là một khái niệm chung chung không có chủ thể pháp lý?”
Hồng Thái Hoàng từng tâm sự, trong 11 năm chia sẻ suy tư, dùng tư cách công dân đưa ra các đề nghị đối với chính quyền, gia đình bà bị gây sức ép tới mức phải chuyển nhà tám lần, các con bà phải chuyển trường bốn lần, chính bà phải đương đầu với những vụ côn đồ vào tận nhà dọa chém, giữa đường bị xịt hơi cay vào mặt, xe bị đổ keo vào ổ khóa, bị “tai nạn giao thông” và thương tích còn sẹo, các đối tác của công ty đột nhiên chấm dứt hợp đồng một cách bất thường, cửa hàng bị tấn công, gia đình không chỉ bị vây hãm về kinh tế mà còn bị bào mòn về tinh thần.
Tuy nhiên Hồng Thái Hoàng khẳng định: “Trong suốt từng ấy năm, chưa một lần tôi viết khác đi với công lý và quyền con người. Tôi có thể bị đe dọa, có thể bị tù đày, có thể bị triệt tiêu sinh kế, thậm chí có thể bị giết nhưng có một điều không ai làm được, không một thế lực nào có thể áp đặt hay mua chuộc ngòi bút của tôi. Tôi không viết vì đối lập. Tôi không viết để chống lại ai. Tôi viết với tư cách một công dân bảo vệ quyền của chính mình và khẳng định quyền con người như một giá trị không thể thương lượng. Đó là ranh giới mà tôi sẽ không bao giờ bước qua.”
***
Đó cũng là lý do khiến nhiều người sửng sốt khi Hồng Thái Hoàng bị quy kết phạm một trong những tội thuộc nhóm “xâm phạm an ninh quốc gia.”
Người sử dụng trang facebook có tên là “Chân Dung Lãnh Đạo” nhận định: “Việc bắt giữ Hồng Thái Hoàng là ‘lát cắt điển hình của nỗi sợ trước sự thật. Bà Thái không kêu gọi bạo lực, không tổ chức lật đổ, không xúi giục thù hận. Những gì bà làm chỉ là viết, nói, phân tích và đặt câu hỏi – những hành vi mà hiến pháp xác định như quyền cơ bản của công dân. Khi một bài viết bị xem là đe dọa chế độ, vấn đề không nằm ở người viết mà nằm ở độ mong manh của quyền lực. Việc bắt giữ không chỉ nhắm vào một cá nhân mà còn gửi đi thông điệp lạnh lùng đến toàn xã hội: Hãy im lặng, nếu không muốn trả giá. Cái giá ấy là sự trừng phạt mang tính dây chuyền. Một người mẹ bị tước tự do, bốn đứa trẻ bị tước đi chỗ dựa, trong đó có một đứa trẻ tự kỷ cần chăm sóc đặc biệt.”
Còn Lê Chí Thành – cựu sĩ quan công an – thì gọi đó là: “Sự hèn hạ của quyền lực giờ lộ nguyên hình trước một người mẹ đơn độc”!
Ông Thành tự vấn: “Xã hội đến mức nào mới phải bắt giam một người phụ nữ phản biện ôn hòa, rồi để mặc cho đội quân dư luận viên xúm vào xâu xé đời tư của cô và dày xéo nhân phẩm của những đứa trẻ vô tội? Câu trả lời rất rõ: đó là một xã hội sợ sự thật hơn sợ cái ác, sợ tiếng nói của trí tuệ hơn sợ sự suy đồi đạo đức. Hồng Thái Hoàng không cầm vũ khí. Không kích động bạo loạn. Không lật đổ bằng bạo lực. Cô chỉ làm việc duy nhất mà mọi chính quyền tử tế đều phải chấp nhận: Phản biện bằng lý trí, phân tích bằng tri thức và chất vấn bằng sự thật.”
Ông Thành nhấn mạnh: “Việc bắt giữ cô không phải là ‘thực thi pháp luật’ mà là sự thú nhận công khai của một bộ máy không chịu nổi tiếng nói độc lập. Nhưng sự đê tiện chưa dừng lại ở đó. Khi Hồng Thái Hoàng bị tước mất tự do, những kẻ núp bóng ‘truyền thông định hướng’ lập tức lao vào đào bới đời tư, bịa đặt, ám chỉ, gán ghép, biến chuyện sinh con và làm mẹ – vốn là quyền riêng tư bất khả xâm phạm – thành công cụ bôi nhọ chính trị. Đó không phải tranh luận. Đó là đánh hội đồng bằng rác rưởi đạo đức. Tấn công một người phụ nữ vì cô dám nói thẳng đã là hèn. Tấn công một người mẹ khi cô không thể tự vệ là hèn gấp bội. Lôi những đứa trẻ ra làm ‘đạn’ là đỉnh cao của sự man rợ. Không có lý thuyết chính trị nào, không có hệ tư tưởng nào, không có ‘ổn định xã hội’ nào có thể biện minh cho hành vi chà đạp trẻ em để trả thù tư tưởng của người lớn. Đó không phải là bảo vệ chế độ. Đó là tự tay phơi bày sự suy đồi của chính chế độ ấy.”
Rồi ông Thành tự thán: “Chính Hồng Thái Hoàng đã phơi bày một sự thật cay đắng: Một người phụ nữ nhỏ bé lại khiến cả một hệ thống phải run sợ. Một người mẹ đơn thân lại buộc những kẻ nhân danh quyền lực phải dùng đến thủ đoạn bẩn thỉu nhất. Nếu cô nêu nhận định sai, hãy phản biện cô bằng lý lẽ. Nếu cô nói sai, hãy đưa ra chứng cứ. Nếu cô vi phạm pháp luật, hãy xét xử công khai, minh bạch. Còn bắt người trong im lặng, rồi để đàn chó truyền thông cắn xé đời tư phía sau thì đó không phải là sức mạnh. Đó là nỗi hoảng loạn của một quyền lực mất tự tin.”
Ông Nguyễn Doãn Đôn một người sống ở Đức gọi Hồng Thái Hoàng là “hiện tượng,” một người làm công cuộc “khai dân trí” rất mạnh mẽ, rất quyết liệt, rất tài và rất hiệu quả. Ông không chỉ cám ơn mà còn bày tỏ sự khâm phục Hồng Thái Hoàng.
Facebooker từng là đảng viên CSVN, từng là “bộ đội cụ Hồ” này ngậm ngùi: “Đáng tiếc và thương đau cho Hồng Thái Hoàng và dân tộc chúng ta là cuối cùng thì chân lý hay công lý cũng thua lũ khỉ rừng tàn ác!” [kn]
JACKSON, Mississippi (NV) – Một người bị bắt sau khi hỏa hoạn xảy ra tại đền thờ Do Thái lớn nhất tiểu bang Mississippi, hôm Thứ Bảy, 10 Tháng Giêng, làm hư hại nặng nề nơi thờ phượng mang tính lịch sử này, theo Politico.
Không tín đồ nào bị thương trong vụ cháy xảy ra tại đền thờ Beth Israel Congregation ở Jackson sau 3 giờ sáng Thứ Bảy không lâu, giới chức cho hay, gọi đây là vụ cố ý phóng hỏa. Hình ảnh từ hiện trường cho thấy một văn phòng hành chánh và thư viện của đền thờ bị cháy đen và vài bộ Kinh Thánh bị phá hủy hoặc hư hại.
Hiện trường vụ cháy đền thờ Beth Israel Congregation ở Jackson, Mississippi, hôm 10 Tháng Giêng. (Hình: Facebook Senator Elissa Slotkin)
Ông John Horhn, thị trưởng Jackson, xác nhận một người bị bắt sau khi giới chức hữu trách điều tra, trong đó có Cơ Quan Điều Tra Liên Bang (FBI) và Nhóm Đặc Nhiệm Hỗn Hợp Chống Khủng Bố.
“Hành vi bài Do Thái, kỳ thị chủng tộc, và thù ghét tôn giáo là tấn công cả thành phố Jackson và sẽ bị coi là hành vi khủng bố sự an toàn và quyền tự do thờ phượng của cư dân,” ông Horhn cho biết trong tuyên bố do văn phòng ông đưa ra.
Ông Horhn không nêu tên nghi can cũng như cáo trạng dành cho nghi can.
Beth Israel Congregation là đền thờ Do Thái duy nhất ở Jackson. Đây là nơi Ku Klux Klan (KKK) đánh bom năm 1967 để phản đối việc cộng đoàn này dính líu tới những hoạt động dân quyền, theo Viện Đời Sống Do Thái Miền Nam (ISJL), cơ sở cũng có văn phòng trong đền thờ này.
“Chúng tôi đau lòng nhưng sẵn sàng xây dựng lại, và chúng tôi rất biết ơn cộng đồng đã liên lạc,” bà Michele Schipper, tổng giám đốc ISJL và từng làm chủ tịch cộng đoàn này, cho hay.
Cộng đoàn này vẫn đang đánh giá thiệt hại, bà Schipper nói, cho biết thêm rằng nhiều cơ sở tôn giáo khác đã liên lạc với họ. Đền thờ này sẽ tiếp tục những chương trình thờ phượng thường lệ và lễ Shabbat hằng tuần, có lẽ tại một trong những nhà thờ địa phương đã liên lạc với họ. (Th.Long) [kn]
CHICAGO, Illinois (NV) – Một ông ở Illinois bị truy tố tội giết người vì bị nghi bắn chết vợ cũ và chồng mới của bà này ở Ohio hồi cuối Tháng Mười Hai, theo USA Today hôm Thứ Bảy, 10 Tháng Giêng.
Ông Michael David McKee, cư dân Chicago, bị truy tố hai tội giết người, theo hồ sơ tòa án, báo Columbus Dispatch đưa tin. Ông sẽ bị giam ở đó tới khi bị dẫn độ về Franklin County.
Bị cáo Michael David McKee. (Hình: Winnebago County Sheriff’s Office)
Bà Monique Tepe, 39 tuổi, và ông Spencer Tepe, nha sĩ, 37 tuổi, bị bắn chết tại nhà riêng trong khu Weinland Park ở Columbus, Ohio, hôm 30 Tháng Mười Hai. Lúc sự việc xảy ra, hai đứa con đều dưới 5 tuổi của họ có mặt ở nhà nhưng không bị thương.
Thông qua camera an ninh của hàng xóm, điều tra viên ở Columbus nhận diện nghi can là ông McKee, cảnh sát cho hay trong hồ sơ tòa án. Họ phát giác xe ông Mckee tới nhà vợ chồng bà Tepe “ngay trước khi hai người này bị sát hại rồi rời đi không lâu sau.” Họ tìm thấy chiếc xe ở Rockford, Illinois.
Cảnh sát Columbus chưa biết lý do ông McKee giết vợ chồng bà Tepe.
Khoảng 9 giờ sáng ngày 30 Tháng Mười Hai, đồng nghiệp ông Tepe tại văn phòng nha khoa ở Athens gọi cảnh sát Columbus sau khi ông không đi làm và không ai gọi được cho vợ chồng ông.
Cảnh sát tới nhà kiểm tra nhưng đi lộn nhà khác, theo video từ camera đeo trên người cảnh sát. Khoảng 40 phút sau, bạn bè vợ chồng bà Tepe phát giác thi thể họ ngay tại nhà.
“Họ là người đặc biệt, sống cuộc đời đầy tình yêu thương, niềm vui và mối quan hệ sâu sắc với người khác,” gia đình bà Tepe cho USA Today hay hôm 2 Tháng Giêng.
Ngày 30 Tháng Giêng tới là kỷ niệm năm năm ngày cưới của vợ chồng bà Tepe. (Th.Long) [kn]
Viện Nobel dội nước lạnh vào ước mơ nhận giải của Trump sau khi bà Machado gợi ý “nhường”
Viện Nobel Na Uy vừa lên tiếng khẳng định Giải Nobel Hòa bình không thể bị chuyển nhượng, chia sẻ hay trao lại cho bất kỳ cá nhân nào khác, sau khi lãnh đạo đối lập Venezuela María Corina Machado gợi ý rằng bà có thể “trao” giải Nobel Hòa bình 2025 của mình cho Tổng Thống Hoa Kỳ Donald Trump.
HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Ba ngày sau vụ đánh hàng xóm vì “dám” than phiền con trai mình quậy phá, bà NTVA, 44 tuổi, ở chung cư CT5- ĐN2, phường Từ Liêm, Hà Nội, bị bắt.
Theo tờ Tuổi Trẻ hôm 11 Tháng Giêng, bà A. bị cáo buộc hành vi “gây rối trật tự công cộng.”
Bà NTVA (áo đỏ) đánh nạn nhân trước cửa căn hộ. (Hình: Chụp qua màn hình)
Hồ sơ của Công An Phường Từ Liêm cho hay, trong sự việc xảy ra vào đêm 8 Tháng Giêng, bà NTH, 44 tuổi, đi làm về đến trước cửa căn hộ bà A. thì giữa hai người xảy ra mâu thuẫn.
Khi thấy hàng xóm vừa đi làm về, bà A. liền nhảy ra chửi bới, túm tóc, đánh vào đầu và mặt bà H..
Sự việc có em họ của bà A. ra can ngăn nhưng bà ta vẫn ra tay trong vòng 5 phút và toàn bộ diễn biến được camera an ninh ghi lại. Sau đó, bà H. đến bệnh viện khám và chữa trị.
Tuy kết quả giám định thương tích của nạn nhân là 0%, công an địa phương cho rằng tính chất vụ việc “gây tác động xấu đến dư luận, ảnh hưởng đến an ninh, trật tự địa bàn.”
Khi bị bắt, bà A. thừa nhận hành vi hành hung nữ hàng xóm.
Liên quan vụ này, theo tờ Thanh Niên, thiếu niên 12 tuổi, con trai bà A. đang học lớp Sáu, được ghi nhận có biểu hiện tâm lý không bình thường.
Bé trai này thường xuyên bấm chuông, đập cửa các hộ xung quanh và trêu chọc người khác.
Trước khi sự việc xảy ra, bà H. đã đăng tin than phiền về con trai bà A. trong nhóm cư dân chung cư trên mạng xã hội. Bà A. được cho là bất bình về lời than phiền của hàng xóm.
Trong một vụ đánh người xảy ra tại chung cư khác ở Hà Nội, bị cáo Đặng Chí Thành, 31 tuổi, ở phường Bạch Mai, lãnh sáu tháng tù trong phiên tòa diễn ra hôm 7 Tháng Giêng.
Báo Thanh Niên cho hay, nạn nhân trong vụ này là cô NTT, 28 tuổi, được tòa tuyên nhận bồi thường 50 triệu đồng ($1,903).
Nạn nhân NTH nhập viện để theo dõi vết thương. (Hình: Lao Động)
Theo cáo trạng vụ án, vào đêm 4 Tháng Tám năm ngoái, tại sân chơi trong khuôn viên một chung cư, vợ bị cáo Thành và cô T. sống tại đây nảy sinh mâu thuẫn, cãi nhau về việc hai đứa bé đánh nhau.
Vợ nam bị cáo yêu cầu cô T. xin lỗi nhưng bất thành, nên gọi điện báo chồng xuống “xử lý.”
Năm ngày sau, bị cáo Thành thấy cô T. đứng ở sảnh chung cư chờ thang máy, nên tát, đấm đá nạn nhân liên tiếp. Nam bị cáo còn chửi bới và đe dọa giết mẹ con nạn nhân. Đoạn video clip về vụ hành hung sau đó lan truyền trên mạng xã hội.
Bị cáo Thành bị bắt khẩn cấp ngay hôm sau. Sau sự việc, cô T. phải nằm viện hết năm ngày.
Tại phiên tòa, bị cáo Thành khai rằng mình ra tay với cô T. vì “thương vợ, xót con” và mình “chỉ buột miệng đe dọa nạn nhân chứ không có ý định giết ai.” (N.H.K) [kn]
ĐỒNG THÁP, Việt Nam (NV) – Bị can Nguyễn Đức Tín, 44 tuổi, ở xã Bình Ninh, tỉnh Đồng Tháp, tài xế của hãng xe đò Hùng Hiếu, bị bắt, khởi tố với cáo buộc rượt đuổi một xe vận tải trên cao tốc trong lúc đang chở 25 hành khách.
Theo báo Thanh Niên hôm 10 Tháng Giêng, trong sự việc xảy ra vào tối 7 Tháng Giêng, bị can Tín lái xe đò chạy trên đường dẫn cao tốc Sài Gòn-Trung Lương, hướng về ngã tư Đồng Tâm (quốc lộ 1, tỉnh Đồng Tháp).
Bị can Nguyễn Đức Tín (phải) tại đồn công an. (Hình: Công An Đồng Tháp)
Khi xe chạy qua xã Long Hưng (Đồng Tháp), chiếc xe đò xảy ra va chạm với một xe vận tải chạy cùng chiều. Vụ va chạm khiến kính chiếu hậu bên phải của xe đò bị vỡ, nhưng tài xế xe vận tải tiếp tục chạy thay vì dừng lại để hai bên thỏa thuận việc bồi thường.
Thấy chiếc xe vận tải bỏ chạy, bị can Tín không giữ được bình tĩnh, tăng tốc đuổi theo khiến 25 hành khách trên xe đò được một phen hồn vía lên mây, van nài bị can Tín chạy chậm lại nhưng bất thành.
Công An Đồng Tháp cáo buộc, trong lúc rượt đuổi trên một đoạn đường dài, bị can Tín đã có hàng loạt hành vi gây nguy hiểm cho xã hội như chạy quá tốc độ, lấn làn, không giữ khoảng cách an toàn và không thắt dây an toàn.
Nghiêm trọng hơn, tài xế này còn liên tục lạng lách, quay đầu xe nhiều lần ngay tại ngã ba đường dẫn cao tốc và đường tỉnh 878 để chặn đầu xe vận tải, gây náo loạn cả khu vực.
Hành vi của bị can Tín bị cho là “không chỉ gây mất trật tự an toàn giao thông, mà còn đe dọa đến tính mạng, sức khỏe của hành khách trên xe cũng như người đi đường.”
Trước khi bị bắt và quy tội “gây rối trật tự công cộng,” bị can Nguyễn Đức Tín đã bị hãng xe Hùng Hiếu cho ngưng việc.
Hành khách trên chuyến xe của tài xế Nguyễn Đức Tín được một phen hồn vía lên mây. (Hình: Chụp qua màn hình)
Liên quan vụ này, tờ Người Lao Động dẫn phản hồi của ông Lương Xuân Hiếu, chủ hãng xe đò Hùng Hiếu: “Chủ trương của công ty là thượng tôn pháp luật, luôn đảm bảo an toàn cho hành khách và người đi đường.”
Đoạn video clip do hành khách trên xe đò ghi lại sự việc được chia sẻ trên mạng xã hội, thu hút hàng ngàn bình luận chỉ trích bị can Tín “xem thường tính mạng của hành khách.”
Các ý kiến này viết: “Tài xế là cái nghề, cái đầu phải lạnh. Chứ kiểu này không ổn,” “Hết nói, tài xế coi tính mạng người như cỏ rác,” “Đúng là chuyến xe bão táp”… (N.H.K) [kn]
HUẾ, Việt Nam (NV) – Nhà chức trách Huế loan báo việc cho phép căn nhà rường mới “mọc lên” trước trước lối vào Xương Thọ lăng, nơi yên nghỉ của Hoàng Thái Hậu Từ Dụ, được giữ nguyên hiện trạng trong dịp Tết Bính Ngọ 2026.
Bà Từ Dụ hay còn gọi là Từ Dũ, tên húy là Phạm Thị Hằng, là vợ Vua Thiệu Trị, mẹ Vua Tự Đức. Xương Thọ lăng nằm cạnh khu lăng mộ Vua Thiệu Trị, tại phường Thủy Xuân, thành phố Huế.
Ngôi nhà rường mới “mọc lên” ngay trước lối vào Xương Thọ lăng, nơi yên nghỉ của Hoàng Thái Hậu Từ Dụ. (Hình: Thanh Niên)
Căn nhà rường được mô tả là “nhà hoàng ốc” (phục vụ việc bày biện đồ đạc hành lễ), được “một người ẩn danh ở Hà Nội” tài trợ toàn bộ, cùng với việc lắp thêm cổng chào trước lăng Vua Thiệu Trị.
Theo báo Người Lao Động hôm 11 Tháng Giêng, văn bản do ông Nguyễn Thanh Bình, phó chủ tịch thường trực Ủy Ban Nhân Dân thành phố Huế ký, cho biết việc tạm thời giữ nguyên hiện trạng căn nhà rường là nhằm “phục vụ nhu cầu chiêm bái của người dân và du khách trong dịp Tết Bính Ngọ.”
Ông Bình ra tối hậu thư, buộc tháo dỡ nhà rường và hoàn trả nguyên trạng mặt bằng sau ngày 15 Tháng Giêng Âm lịch (hôm 3 Tháng Ba).
Ngoài ra, ông Bình yêu cầu giới chức Trung Tâm Bảo Tồn Di Tích Cố Đô Huế “nghiêm túc rút kinh nghiệm trong việc triển khai lắp dựng các công trình tại khu vực di tích.”
Trước đó, theo tờ Tuổi Trẻ hôm 3 Tháng Giêng, nhiều du khách đến viếng mộ bà Từ Dụ thấy tại sân chầu bỗng dưng có một căn nhà cao khoảng 6 mét, có 16 cột gỗ, được làm theo lối nhà rường, lát gạch và lợp ngói kiên cố. Ở giữa căn nhà đặt một gian thờ bằng gỗ, trang trí hoa văn theo lối xưa.
Ông Hoàng Việt Trung, giám đốc Trung Tâm Bảo Tồn Di Tích Cố Đô Huế, giải thích rằng việc xây dựng căn nhà nêu trên là nhằm “phục vụ việc hương khói lâu dài cho bà Từ Dụ” và “tránh tình trạng lãng phí khi mỗi lần kỵ giỗ đều phải dựng nhà tạm trên sân gạch trước lăng.”
Xương Thọ lăng sau khi được tu bổ. (Hình: Thanh Niên)
Ông Trung nói thêm, căn nhà do một người ẩn danh ở Hà Nội tài trợ toàn bộ và người này còn chi tiền lát đá đoạn đường dẫn từ khu vực trụ biểu vào bên trong khu mộ, cũng như xây cổng chào tại lăng Vua Thiệu Trị.
Bên dưới bản tin, độc giả Đoàn Trọng Thủy bình luận: “Giải thích của ông giám đốc lạ quá! Hóa ra ông muốn xây thêm cái gì trong di tích thì ông xây, không cần biết là đúng hay sai. Trình độ chuyên môn của ông này không biết như thế nào!”
Đến nay, không thấy các báo trong nước làm rõ danh tính của “mạnh thường quân Hà Nội” trong vụ này.
Lăng mộ của bà Từ Dụ được xây dựng vào những năm đầu thế kỷ 20. Đến năm 2023, Xương Thọ lăng được trùng tu với kinh phí từ tiền thuế dân là 6.7 tỷ đồng ($254,752). (N.H.K) [kn]
