LOS ANGELES, California (NV) – Nghi can bị truy nã vì đâm chết người ở tiểu bang Washington bị bắt ở Los Angeles hôm Thứ Ba, 12 Tháng Tám, cảnh sát loan báo, theo đài ABC7.
Nghi can Alexander Lee Rogers, 51 tuổi, cư dân Longview, tiểu bang Washington, bị cảnh sát Los Angeles bắt trong khu Westlake District, Sở Cảnh Sát Los Angeles (LAPD) cho hay.
Nghi can Alexander Lee Rogers. (Hình: Longview Police Department)
Khoảng 12 giờ 45 phút trưa, một nhân viên bảo vệ nào đó gọi cho cảnh sát nói họ thấy nghi can Rogers ở khu vực đường 6th và Lafayette Park, ông Jim McDonnell, cảnh sát trưởng LAPD, họp báo cho biết. Tại hiện trường, cảnh sát nhận diện đúng nghi can Rogers rồi bắt giữ mà không bị chống cự.
Nghi can Rogers bị truy nã liên quan tới vụ giết bà Dawn Peters, 64 tuổi, và vụ mưu sát ông Andrew Peters, 73 tuổi, anh chồng bà Dawn, Sở Cảnh Sát Longview (LPD) cho hay.
Ban đầu, cảnh sát Longview nghĩ nghi can Rogers vẫn còn ở Washington. Nhưng chiều Thứ Hai, cảnh sát Los Angeles County cho hay nghi can Rogers có lẽ đang ở Nam California sau khi họ thấy xe ông đậu ở Calabasas.
Bà Dawn và ông Andrew Peters được phát giác bị đâm trong căn nhà ở Longview, thành phố phía Đông Nam Washington, khoảng 12 giờ trưa 5 Tháng Tám, đài truyền hình địa phương KIRO đưa tin. Điều tra viên tin rằng hai nạn nhân bị đâm vô cớ.
Hôm sau, cảnh sát chính thức công bố nghi can là ông Rogers.
Nghi can Rogers từng lãnh án tù vì phạm tội bạo lực. Cách đây 10 tháng, ông được thả ra sau khi ngồi tù hơn 20 năm vì tội đột nhập và tấn công vì tấn công hai người bằng mã tấu và cướp xe của họ hồi năm 2002, theo đài KGW. (Th.Long) [qd]
AUSTIN, Texas (NV) – Thượng Viện Texas phê chuẩn bản đồ địa hạt bầu cử Hạ Viện có lợi cho đảng Cộng Hòa hôm Thứ Ba, 12 Tháng Tám, trước khi được Cơ Quan Lập Pháp tiểu bang phê chuẩn, theo The Hill.
Thượng Viện tiểu bang phê chuẩn bản đồ địa hạt bầu cử Quốc Hội Liên Bang với tỷ lệ 19-2, cho phép đảng Cộng Hòa có cơ hội giành lại năm vị trí tại Hạ Viện Hoa Kỳ trước đợt bầu cử giữa nhiệm kỳ vào năm 2026, giống hệt tấm bản đồ mà Hạ Viện tiểu bang đang tìm cách phê chuẩn.
Tòa nhà Quốc Hội tiểu bang Texas ngày 8 Tháng Tám ở Austin. (Hình: Brandon Bell/Getty Images)
Một nhóm thượng nghị sĩ đảng Dân Chủ bỏ ra khỏi phòng họp và tuyên bố: “Chúng tôi bỏ ra ngoài vì phiên họp này nên tập trung vào cứu trợ lũ lụt, chứ không phải chính trị. Dân Texas xứng đáng có những nhà lãnh đạo đặt người dân lên hàng đầu.”
Hai thượng nghị sĩ tiểu bang đều thuộc đảng Dân Chủ là ông Juan Hinojosa và bà Judith Zaffirini vẫn ở lại phòng họp, theo tờ Dallas Morning News.
Đầu Tháng Tám, một ủy ban Hạ Viện tiểu bang Texas đã trình bày tấm bản đồ nhưng nỗ lực bỏ phiếu tại Hạ Viện bị đình trệ do các nhà lập pháp đảng Dân Chủ Texas không có mặt tại tiểu bang nhằm ngăn không cho đảng Cộng Hòa có đủ túc số cần thiết, tức là các nhà lập pháp cần phải có mặt với số lượng tối thiểu để làm việc.
Hạ Viện Texas cần phê chuẩn bản đồ địa hạt bầu cử mới trước khi Thống Đốc Greg Abbott (Cộng Hòa) ký ban hành thành luật.
Những người phản đối cho biết họ sẵn sàng kiện tấm bản đồ sau khi được phê chuẩn.
“Sau khi phân chia, địa hạt bầu cử mới vừa tồi tệ hơn vừa làm hàng triệu người da màu Texas bị bịt miệng,” ông John Bisognano, chủ tịch Ủy Ban Phân Chia Địa Hạt Bầu Cử Đảng Dân Chủ Quốc Gia, cho biết trong một tuyên bố.
“Đừng vội mừng, nếu đảng Cộng Hòa Texas ban hành bản đồ kỳ thị này họ sẽ đối diện với làn sóng phản kháng vũ bão và ồ ạt từ người dân và tại tòa án,” ông Bisognano nói. (TTHN) [qd]
Ngoài tài viết văn và am hiểu sâu sắc vùng đất Nam Bộ, nhà văn Sơn Nam còn là người rất thẳng thắn, dám lên tiếng bảo vệ những giá trị văn hóa truyền thống và con người bình dị miền Nam.
Ông từng được một số đạo diễn người Pháp mời làm cố vấn phong tục văn hóa trong việc dựng phim L’amant (The Lover – Người Tình), nhằm giữ cho cảnh phim đúng bản sắc vùng Nam Kỳ xưa. Trong một cảnh đám cưới tại chợ Sa Đéc, có mấy chục ông già, bà lão đóng vai nhà trai, nhà gái.
Khi đến giờ nghỉ trưa, ông nhìn thấy các cụ diễn viên phụ ngồi bệt dưới đất ăn cơm, trong khi cả đoàn phim vào nhà hàng sang trọng dùng bữa. Sơn Nam tức giận đứng giữa nhà lồng chợ gọi đạo diễn ra nói chuyện. Chủ nhiệm đoàn phim vội vàng ra lệnh nhân viên dọn bàn ghế mời các ông bà diễn viên ăn cơm tử tế.
Điều đó cho thấy Sơn Nam không chỉ là người am tường văn hóa mà còn rất trân trọng con người bình dị, không để ai bị xem thường dù trong bất cứ hoàn cảnh nào.
Ông học tiếng Pháp đủ để đối đáp, thậm chí “xổ” tiếng Tây rổn rảng như bẻ mía, cự nự các vị Tây đạo diễn rằng ít ra họ cũng nên biết nghe và tôn trọng phong tục địa phương, chớ đừng xem thường những con người quê mùa, vốn mang nặng văn hóa sông nước Miền Tây.
Nhưng sang thời cộng sản, mọi chuyện khác hẳn. Cái “đàn khảy tai trâu” – cách Sơn Nam gọi chế độ áp đặt, không muốn nghe gì cả, dù là tiếng nói của chính người dân.
Bà con mình ai cũng từng bực bội, bị hành hạ vì cái “hộ khẩu” của chế độ mới chiếm miền Nam. Những người làm văn chương như Sơn Nam cũng thường xuyên bị công an khu vực sách nhiễu, gây khó dễ. Ai mà không bực mình?
Nhớ lại đám tang nhà thơ Bùi Giáng, có những người tai to mặt lớn tới đi đám. Sơn Nam được Hội Nhà Văn mời đọc điếu văn. Đây là cơ hội để ông nhắn nhủ: “Anh Giáng ơi! Sinh thời anh ăn mặc xốc xếch, áo trong dài hơn áo ngoài… nhưng văn thơ anh ngay ngắn đường hoàng. Anh không nề hà cháo chợ cơm hàng, cả cơm thừa canh cặn, nhưng câu chữ anh dùng sạch sẽ, ý tứ sáng trong. Cả đời anh lang thang, khi chùa khi chợ không cố định đâu đâu. Mà bữa nay anh đi có quân canh lính gác, có vòng hoa của thành ủy, ủy ban, có Hội Nhà Văn, vậy là anh có hộ khẩu Sài Gòn rồi đó nghe anh.”
Lời nói chua chát đó như ngậm ngùi cho cái chính sách hộ khẩu ác ôn, khiến cho những người dân lương thiện bị đày đọa, bị kiểm soát, kềm kẹp.
Trong truyện “Âm dương cách trở” của Sơn Nam, ông già hớt tóc vỉa hè bị công an khu vực xét hộ khẩu. Ông già nói: “Tôi sống ở đây gần trọn một đời người, chỉ biết mình là công dân của Tổ Quốc Việt Nam thôi.”
Tay công an hỏi: “Vậy theo ông thế nào là Tổ Quốc?”
Ông già trả lời: “Với tôi, Tổ Quốc là một nơi kiếm sống được bằng một việc lương thiện nào đó, không bị ai làm khó dễ, có vài người bạn chơi được, không ba trợn.”
Đó chính là lời khẳng định hồn nhiên, giản dị nhưng đầy ý nghĩa về tình quê, về cuộc sống bình yên mà ông già hớt tóc ấy và Sơn Nam đều khao khát.
Tóm lại, chính sách hộ khẩu của CS để theo dõi, kiểm soát người dân lương thiện là một chính sách độc đoán, phi lý và điên rồ của những kẻ hoang tưởng, nghi ngờ khắp mọi nơi.
Nhà văn chỉ có cây bút trong tay, ngoài ra chẳng có quyền lực nào để bảo vệ mình. Khi gặp những chuyện trái tai gai mắt, ông chỉ biết “sùy” ra một chút qua các tác phẩm để vơi bớt nỗi tức giận.
Ông vốn là người hiếu hòa, chín bỏ làm mười, luôn nói: “Với tôi, hạnh phúc lớn nhất là không gây thù chuốc oán với ai, không ai ghét mình. (Nếu lỡ người ta oán ghét mình thì cũng đành cam chịu!) Chỉ cần có người tới thăm nói dóc chơi.”
Có lẽ từ thuở bé, mẹ ông đã dặn dò: “Đi học xa nhà, thân thể ốm yếu, tránh đừng sanh sự với ai. Lỡ có chuyện gì thì hổng ai binh!”
Sau năm 1975, khi đất nước đổi thay, Sơn Nam cũng đổi đời theo chiều hướng khó khăn, từ nghèo thành… mạt.
Trong bài viết “Cầu xin hai chữ bình an,” ông kể lại những ngày đầu Sài Gòn thất thủ, khi nhiều người tới “kiếm cơ sở” xác nhận thân phận ông. Ông thẳng thắn nói: “Tôi không phải đảng viên cộng sản, không có dính líu với cơ sở nào cả. Có chăng tôi là thành viên ban chấp hành Hội Văn Bút (Pen Club), một tổ chức nghe ra có vẻ ‘quốc tế’ nhưng chắc không được ưa thích.”
Nhiều người bạn hiền lành thủ thỉ chuyện “vượt biên,” nhưng ông không mặn mà. Ông chẳng biết tiếng Anh, nghĩ rằng biết chút ít tiếng Pháp là đủ rồi. Dòng họ, bà con đều còn ở U Minh, ông quan điểm rằng: “Quê hương là đủ rồi.”
Mười năm – một quãng thời gian ngắn trong lịch sử văn học, nhưng ông tin rằng ngày tự do và quyền tự do ngôn luận sẽ trở lại, trắng đen sẽ rõ ràng.
Những tác phẩm quý báu của ông, nếu loại bỏ những đoạn bị thêm vào bởi bọn bồi bút văn nô cộng sản, sẽ được lớp hậu sinh chùi rửa sạch vết nhơ để tỏa sáng.
Tin tôi đi! Nhà văn Sơn Nam là một biểu tượng lớn của vùng đất Nam Kỳ, của miền đồng bằng sông Cửu Long với bao nhiêu câu chuyện, con người, và phong tục tập quán.
Ông là người yêu thương đất đai quê hương, dành trọn đời mình để viết, để lưu giữ những hình ảnh chân thật, giản dị mà sâu sắc về miền Nam.
Tình yêu và sự thủy chung của ông với văn chương và quê hương mãi còn trong ký ức và trái tim những người yêu văn hóa Nam Kỳ Lục tỉnh.
Đó cũng là niềm an ủi lớn lao cho những người cầm bút như ông, những người sống với cây bút như người bạn tri kỷ, để tiếp nối công cuộc giữ gìn và phát triển văn hóa dân tộc.
***
Sơn Nam sống giản dị, không màng danh vọng, không thích được xưng tụng. Ông ứng xử nhẹ nhàng với cuộc đời, biết thích nghi với hoàn cảnh để theo đuổi nghề văn:
“Tới đây thấy vịt cũng lùa
Thấy duyên cũng kết, thấy chùa cũng tu.”
Ông chọn nghề văn, dù nghèo, như quê hương Miệt Thứ của ông: “Xứ mình nghèo quá, mình được đi học, Phải làm cho người ta biết đến xứ mình như thế nào.”
Nhờ công lao của nhà biên khảo Sơn Nam mà bà con biết kha khá về miền Tây thời khẩn hoang. Dù chưa đủ đầy, nhưng ai nối tiếp sự nghiệp ấy, hẳn còn là câu chuyện tương lai.
Giờ đây, trong nước có những âm thanh rầm rộ, đánh trống thổi kèn tưng bừng, ỏm tỏi về đất miền Tây, nhưng chỉ là đồ giả kim, so với công trình của ông.
Nhà văn Sơn Nam qua đời cách nay đúng 17 năm, ngày 13 Tháng Tám, 2008 tại Bệnh viện Nhân Dân Gia Định, hưởng thọ 82 tuổi.
‘Hòa đàm Alaska’: Trump đến ‘thực tập lắng nghe lệnh’ của Putin?
Chiều Thứ Ba, 12 Tháng Tám, Tòa Bạch Ốc cho biết cuộc gặp ở Alaska giữa Trump và Putin chỉ là “thực tập lắng nghe.” Thứ Tư, 13 Tháng Tám, Điện Cẩm Linh ra lệnh “yêu sách không thay đổi. Ukraine phải rút ra khỏi các vùng đất Nga chiếm đóng.” Lắng nghe nghĩa là “nhận lệnh”?
Chưa bao giờ một sự việc diễn ra, đối diện với làn sóng phản ứng dữ dội của người dân, đã phải thay đổi các kết luận như trong trường hợp anh nông dân Thái Khắc Thành ở Nghệ An. Anh Thành nuôi và nhân giống đàn 13 con con gà lôi trắng, bị cho là loài thú quý trong sách đỏ và bị công an bắt, kêu án 6 năm tù khi đang trên đường đi bán để lấy tiền mua TV cho con.
Một ngày sau khi báo chí nhà nước đăng tin anh Thành bị kết án, đã có vô số những bình luận gọi luật pháp nhà nước CSVN là bất nhân – mà bài viết dưới đây là một trong số đó. Cuối cùng, Anh Thành được Tòa Án Hưng Yên cho hủy các cáo buộc sơ thẩm, tạm giam đến khi ra tòa xét lại bản án nói trên.
Ở Việt Nam thường xảy ra những chuyện rất tréo ngoe: Cái cần luật pháp nghiêm minh thì không thấy được sự nghiêm minh. Còn cái cần ứng xử nhân văn thì không bao giờ thấy được bóng dáng của sự cân nhắc sâu sắc.
Vừa qua, câu chuyện về anh nông dân Thái Khắc Thành (tỉnh Nghệ An) bị tuyên án 6 năm tù vì nuôi và buôn bán 13 con gà lôi trắng — loài chim thuộc nhóm IB trong danh mục động vật nguy cấp, quý, hiếm — đã gây xôn xao trong dư luận. Nhiều người cảm thấy bản án quá nặng, nhất là khi người nhà của anh Thành nói rằng thật sự anh không hề biết gà lôi trắng là loài quý hiếm trong Sách đỏ.
Mà tình thật, dám chắc rằng tìm vàng mắt ở xứ Việt, không biết có mấy ai đã được đọc và cầm trên tay những văn bản Sách đỏ về thú quý hiếm ở Việt Nam?
Đáng nói, anh Thành lại là người làm nên điều độc đáo: Anh nhân giống thành công loại gà lôi trắng này (Lophura nycthemera) — một việc mà các cơ quan bảo tồn nhà nước cũng chưa từng công bố thành công trong hoạt động này.
Anh Thành là một người hiền lành, sống bằng nghề nông, hát đám cưới kiếm thêm và chăm sóc gia đình gồm mẹ già và ba con thơ. Từ ngày tai bay vạ gió đến, vợ anh phải nghỉ việc để chăm sóc con và mẹ chồng, đặc biệt khó khăn kể từ khi anh bị bắt, hoàn cảnh gia đình trở nên hết sức nặng nề. Dù có vài tờ báo nhà nước nói là anh Thành cố ý phạm tội, nhưng cũng có vài tờ báo khác trong nước khẳng định lại, rằng khi được hỏi, người vợ cho biết hai vợ chồng hoàn toàn không biết đó là loài gà lôi trắng, thuộc nhóm động vật quý hiếm.
Pháp luật có quy định rõ hành vi nuôi hoặc buôn bán gà lôi trắng từ 7 đến 10 con (loài chim thuộc lớp Chim) có thể bị phạt tù từ 5 đến 10 năm; từ 10 đến 15 con là phạm tội nặng hơn. Dù vậy, dư luận cho rằng với cuộc sống tranh tối tranh sáng về thông tin ở Việt Nam, việc điều tra nên nêu rõ động cơ, nhận thức và hoàn cảnh của người phạm tội để xử lý công bằng, thay vì chỉ dựa trên số lượng gà lôi trắng được tìm thấy.
Trớ trêu là Gà Lôi Trắng không còn nằm trong danh sách IB, tức không còn là loài quý hiếm sợ bị diệt chủng của Việt Nam, nhưng các quan tòa và công an không cập nhật, vẫn kêu án 6 năm tù (Hình: Mai Anh Tài)
Sách đỏ là gì, viết gì, khi nào?
Một nguyên nhân sâu xa của sự kiện, là việc chính quyền chưa bao giờ tổ chức công bố rộng rãi với người dân về các loài động vật nằm trong Sách đỏ hoặc danh mục cấm nuôi, bán. Nếu thông tin này được phổ biến hiệu quả, có lẽ anh Thành đã không vi phạm, hoặc không dám liều vi phạm.
Thay vì bắt bỏ tù, liệu nhà cầm quyền có thể biến anh thành cầu nối bảo tồn, học hỏi từ anh cách nhân giống quý hiếm? Hiệu quả đó rõ là có thể hướng đến lợi ích chung và trở thành bài học nâng cao nhận thức cộng đồng tốt hơn bất kỳ ngân sách truyền thông nào.
Tội phạm khoa học được ứng xử ra sao?
Từ câu chuyện của anh Thành và đàn gà lôi trắng, nếu bị đặt tội, thì rõ là một loại tội phạm khoa học. Đơn giản vì anh Thành đã nghiên cứu gây giống thành công, từ một vài con gà lôi trắng mà trở thành có được một đàn gà. Ngay bây giờ, nếu như thả đàn gà đó về môi trường tự do, dù nhà nước và các khoa học gia bảo tồn của Việt Nam không nhìn nhận, thì thiên nhiên vẫn đón nhận sự thành công này như một món quà quý giá, ban tặng từ một anh nông dân ở Nghệ An.
Ngẫm lại, câu chuyện tưởng như đối lập, nhưng đáng suy ngẫm về cách đối xử với người từng phạm tội: Ngô Minh Hiếu (Hiếu PC), từng bị kết án 13 năm tù liên bang ở Mỹ vì đánh cắp thông tin cá nhân của hàng triệu người, đã được trả tự do sớm vào năm 2020. Sau khi trở về Việt Nam, anh được tuyển dụng vào Trung tâm Giám sát và An toàn không gian mạng Quốc gia với vai trò chuyên gia kỹ thuật, đồng sáng lập dự án phi lợi nhuận “Chống Lừa Đảo”. Thực tế là tội phạm, nhưng Hiếu PC được nhìn ngó từ nhà nước đến một số người trẻ bằng con mắt thiện cảm về cách lấy công chuộc tội.
Tại sao cùng là người từng vi phạm pháp luật, nhưng Hiếu được cơ hội thứ hai để cống hiến, còn anh Thành lại bị xử phạt nặng mà không được có cơ hội khoan hồng, lấy công chuộc tội? Đây không phải là so sánh ác ý, mà là vấn đề về tính linh hoạt, nhân văn và hiệu quả của pháp luật khi đối diện với những kiểu vi phạm khác nhau.
Hay cách nhìn của luật pháp Mỹ có chỗ đáng học hỏi hơn ở Việt Nam?
Hai trường hợp thể hiện hai thái cực: kỹ năng tội phạm (Hiếu PC) được tái sử dụng cho lợi ích cộng đồng, trong khi hành vi vô tình vi phạm bảo tồn (anh Thành) lại phải gánh án tù duy nhất, đóng lại những kỹ năng gây giống và phát triển của loài gà trong sách đỏ.
Việc mở rộng thêm một tầng khuyến khích trong nhận thức người dân: “Bất kỳ ai nếu phát hiện hoặc nhân giống loài vật quý hiếm, hãy liên hệ cơ quan bảo tồn để được hỗ trợ” (số điện thoại để liên lạc với cơ quan bảo tồn Việt Nam cũng không ai biết là số mấy), chứ không phải chịu hình phạt nghiêm khắc một cách cứng nhắc. Tổng bí thư Tô Lâm từng nói Việt Nam sẽ rộng mở cho người tài để phát triển đất nước, vậy khả năng cây nhà lá vườn và đầy thực tế, đặc biệt của anh Thành có bị xô trượt ra khỏi khung ”tài năng” mà đất nước đang cần không?
Án 6 năm tù dành cho anh Thái Khắc Thành được coi là nghiêm minh theo luật hiện hành nhưng thiếu yếu tố nhân đạo và tạo cơ hội bảo tồn. Chính quyền cũng cần nhìn lại, cải thiện cách giáo dục, biện pháp truyền thông về các loài quý hiếm trong Sách đỏ để người dân biết và tự tránh vi phạm.
Trong muôn vàn thứ được gọi là nhân văn, như chuyện tha thiết xin giảm án cho ông Đinh La Thăng hay bà Nguyễn Thị Kim Tiến, chuyện thực tế hơn là nhìn lại cách ứng xử gây tranh cãi với Thái Khắc Thành hay Liễu Quý Ngân.
Án tù nặng cho người nuôi gà lôi trắng, khi không song hành cùng trách nhiệm giáo dục – Mà ở đây thấy rõ là trách nhiệm truyền bá, giáo dục từ nhà nước đến người dân chưa đầy đủ – luật pháp răm rắp nghiêm minh như tiếng lên đạn, nhưng đánh mất khai thác giá trị bảo tồn, ứng xử thiếu nhân văn, rõ ràng vẫn thiếu thuyết phục trong mắt nhiều người.
Hợp Xướng “Chinh Phụ Ngâm” lần đầu tiên ở Hoa Kỳ sẽ được trình diễn tại nhà hát Rose Center Theater (14140 All American Way, Westminster, CA 92683), Orange County vào chiều Thứ Bảy 23 Tháng Tám.
Nhạc sĩ Vũ Đình Ân. (Hình: tác giả cung cấp)
Cùng với màn hợp xướng, Đoàn Văn Nghệ Lạc Hồng sẽ giới thiệu Chương Trình Ca Vũ Nhạc Kỷ Niệm 50 năm viễn xứ “Cánh cò xa xứ” tại đây.
Rất phấn khởi với tin tức này, lại có cơ duyên quen biết và tiếp xúc với Nhạc Sĩ Vũ Đình Ân (*), tôi tìm gặp ông để tìm hiểu thêm về vở hợp xướng “Chinh Phụ Ngâm.”
-Nước Việt chúng ta có lịch sử chiến tranh liên tiếp với các cuộc nội chiến và ngoại bang xâm lược, xin nhạc sĩ cho biết cơ duyên và cảm xúc mãnh liệt nào thúc đẩy ông phổ nhạc kiệt tác văn học Chinh Phụ Ngâm này, một tác phẩm nói lên tâm trạng của một chinh phụ, một người phụ nữ trong hoàn cảnh chiến tranh?
*Nhạc Sĩ Vũ Đình Ân: Ngày xưa khi còn đi học, chúng ta thường được học những áng thơ văn tuyệt tác như truyện Kiều của Nguyễn Du hay Lục Vân Tiên của Nguyễn Đình Chiểu hoặc Chinh Phụ Ngâm của Đặng Trần Côn được dịch nôm bởi Bà Đoàn Thị Điểm, mà đây là một trong những tác phẩm được giảng dạy và truyền tụng trong dân gian được nhiều người biết đến qua các áng thơ văn hay lời ru con trong đời sống thường nhật.
Trong một dịp tình cờ, tôi có cơ hội gặp gỡ Tiến Sĩ Trần An Bài ở Hoa Kỳ là một người rất giỏi về văn chương và luật pháp có bút hiệu là Hàn Thư Sinh. Vì mối đồng cảm yêu âm nhạc, nên sự tương hợp giúp chúng tôi cùng chọn tác phẩm Chinh Phụ Ngâm để phổ nhạc. Chúng tôi mất hai năm để hoàn tất. Ngoài ra tôi còn phổ các tác phẩm thơ ca khác như “Truyện Kiều” và “Lục Vân Tiên.”
Đây là một tác phẩm văn học có ý nghĩa, nói lên được tâm trạng cũng như cuộc sống của con người trong một đất nước điêu linh vì hàng trăm năm chiến tranh liên miên. Nhất là vai trò của người phụ nữ trong gia đình cũng như trong cuộc chiến, họ chịu rất nhiều thiệt thòi và cơ cực, không người nâng đỡ. Họ phải đối đầu với những lo âu và nỗi sợ hãi chiến tranh cướp đi người chồng, người cha trụ cột của gia đình. Họ phải đóng vai trò chính trong gia đình, thay chồng chăm sóc con cái, cha mẹ và gánh vác mọi lo toan trong cuộc sống, trong khi người chinh phu phải xông pha lo việc giữ nước và dựng nước.
-Vì sao dạng xướng âm được chọn để phổ cho tác phẩm này, thưa nhạc sĩ?
*Vì như mọi người biết, trong âm nhạc, đỉnh cao của âm nhạc chính là thể loại xướng âm. Nó không phải là thể nhạc của Việt Nam, mà chính là của cả thế giới. Người ta thường dùng nó cho những tác phẩm lớn được trình diễn trong các buổi hội họp hay dạ hội hoặc thế vận hội. Chúng tôi dùng hợp xướng vì thể loại này diễn tả được đỉnh cao của tác phẩm Chinh Phụ Ngâm.
–Bài diễn nôm của bà Đoàn Thị điểm dài 476 câu, nhạc sĩ và ông Hàn Thư Sinh phổ bao nhiêu câu và chia thành những phân đoạn dài bao nhiêu trang?
*Bà Đoàn Thị Điểm diễn nôm tác phẩm này rất dài và chúng ta không thể để cho khán giả ngồi nghe đủ hết nguyên một bài thơ diễn nôm như vậy được. Chúng tôi chọn ra một số các câu thơ tiêu biểu dễ thuộc, dễ nhớ, để phổ thành một tấu khúc dài 30 trang bao gồm các câu quen thuộc như “Trống Trường Thành lung lay bóng nguyệt, khói cam tuyền mờ mịt thức mây.” Mặc dù thể loại xướng âm này ảnh hưởng Tây Phương, nhưng chúng tôi đã dùng thêm các làn điệu của Đông Phương như Bắc Bộ, Trung Bộ và đồng thời cũng pha vào những làn điệu của Nam Bộ, để chúng ta thấy được rằng các bè của nó có giai điệu của Việt Nam ba miền, chứ không phải thuần Tây Phương.
Trong lần trình diễn này, chúng tôi đã đưa vào những nhạc khí dân tộc cùng phụ họa. Chúng ta có đàn tranh, đàn bầu, sáo trúc và nhạc cụ được sử dụng bằng tay như lục lạc, nghe như tiếng ngựa chạy, ngựa phi.
–Ở Việt Nam, khi trình diễn tác phẩm hợp xướng này, có khoảng cả trăm ca viên trình diễn. Phải mất bao lâu và khó khăn nào để tập dợt thành công một tác phẩm với số ca viên lớn lao và các giọng nam, nữ khác biệt này. Và ở Hoa Kỳ, trong buổi trình diễn sắp tới, thì sao, thưa nhạc sĩ?
*Tập hợp xướng ở Việt Nam rất là dễ, ở đất Mỹ, rất khó vì ai cũng có công việc riêng của họ. Ngoài gia đình ra, ai cũng phải lo đến công việc làm, mà chúng ta lại không có nhiều thời gian. Kỳ trình diễn sắp tới này, chúng tôi có khoảng 40 người và tập đã được bốn tháng. Một tác phẩm hợp xướng thường có bốn bè. Hai bè nam cao và hai bè nữ cao. Sau đó đến bè nam trung và nam trầm, nữ trung và nữ trầm. Chúng ta không thể tập một lúc được bốn bè, nên tôi chọn giải pháp, có bốn buổi tập thì tôi tập cho một bè thôi. Còn các bè khác, tôi chia ra những buổi khác nhau. Đây là một sự cố gắng và chung sức đầy ý nghĩa của các anh chị em trong cộng đồng, nên chúng tôi xin chân thành cảm ơn sự giúp đỡ mọi người. Tôi hy vọng khi diễn một tác phẩm giá trị của Việt Nam mình trên đất nước này, sẽ lưu lại được trong lòng người Việt lưu vong những niềm hãnh diện về con người và đất nước Việt thân yêu của chúng ta.
***
“Chinh phụ ngâm” là một tác phẩm văn học chữ Nôm của Đặng Trần Côn, được bà Đoàn Thị Điểm diễn nôm. Tác phẩm này mô tả tâm trạng của người chinh phụ trong hoàn cảnh chiến tranh, thể hiện sự oán ghét chiến tranh phi nghĩa và khao khát hạnh phúc lứa đôi.
Để được ngắm tận mắt, nghe tận tai nghệ thuật xướng âm, đỉnh cao nghệ thuật một kiệt tác văn học lớn như “Chinh Phụ Ngâm,” mời độc giả đến thưởng lãm ở Rose Center Theater ngày 23 Tháng Tám này, đồng thời thưởng thức Chương Trình Ca Vũ Nhạc Kỷ Niệm 50 năm viễn xứ “Cánh cò xa xứ” của Đoàn Văn Nghệ Lạc Hồng.
(*) Nhạc Sĩ Vũ Đình Ân sinh tại Nha Trang, Tiến Sĩ Danh Dự Trường Đại Học World Records University. Ông sáng tác trên 200 ca khúc (nhạc tình ca), trên 50 ca khúc (thiếu nhi). Tuy nhiên đáng chú ý nhất vẫn là hai hợp xướng Truyện Kiều và Lục Vân Tiên đã được VIETKINGS trao bằng Kỷ Lục Việt Nam, được xem như những dấu son trong âm nhạc, và hợp xướng Chinh Phụ Ngâm (viết chung với tác giả Hàn Thư Sinh).
Ông viết hơn 500 bài Thánh ca, trong đó tác phẩm Trường Ca Ơn Cứu Độ (Viết theo sự dẫn ý của Linh Mục Giuse Tiến Lộc), được đánh giá là công phu nhất.
Trong bộ sưu tập âm nhạc Công giáo.
-Bài Trường Ca Năm Thánh (phổ từ thơ Lê Đình Bảng)
-Trường Ca Cha Trương Bửu Diệp (viết chung với tác giả Hàn Thư Sinh)
-Trường Ca Thiên Chức Linh Mục được biên soạn lấy ý từ 100 bài giảng của Đức Tổng Giám Mục Têphanô Nguyễn Như Thể (Viết tặng Đức Tổng Giám Mục nhân kỷ niệm 50 Hồng Ân Linh Mục)
NORTH BERGEN, New Jersey (NV) – Một nhà sản xuất sản phẩm chăm sóc da và y tế đặt trụ sở tại New Jersey đang tự nguyện thu hồi nhiều loại xà bông rửa tay, sữa rửa mặt và sản phẩm sát trùng do tình trạng nhiễm trùng, theo ABC News hôm 12 Tháng Tám.
DermaRite Industries, LLC loan báo thu hồi xà bông rửa tay sát trùng DermaKleen có vitamin E với hai dung tích, 1,000 milliliter và 800 milliliter, xà bông tạo bọt kháng khuẩn KleenFoam có nha đam (1,000 milliliter), kem giảm đau ngoài da DermaSarra (7.5 ounce) và sữa rửa mặt sát trùng PeriGiene (7.5 ounce). Tất cả các sản phẩm này được phân bổ tại Mỹ và Puerto Rico.
Công ty DermaRite thu hồi các sản phẩm có nguy cơ nhiễm trùng. (Hình: FDA)
Các sản phẩm bị thu hồi có hạn sử dụng từ Tháng Bảy, 2025 tới Tháng Hai, 2027.
Tin tức thu hồi ban hành hôm Thứ Sáu, 8 Tháng Tám, cũng được công bố trên trang mạng của Cơ Quan Quản Lý Thực Phẩm và Dược Phẩm (FDA) vào cuối tuần qua.
DermaRite cho biết các sản phẩm trong đợt thu hồi bị nhiễm Burkholderia cepacia, một loại vi trùng có thể gây nhiễm trùng nghiêm trọng hoặc đe dọa tính mạng.
“Những người suy sút miễn dịch hoặc những người chăm sóc cho bệnh nhân suy sút miễn dịch có thể là những thành phần sử dụng sản phẩm này,” DermaRite nêu rõ. “Khi những người khỏe mạnh có vết thương nhỏ trên da sử dụng sản phẩm này có thể gây nhiễm trùng tại chỗ, còn những người suy sút miễn dịch thì tình trạng nhiễm trùng có thể lan vào máu dẫn tới nhiễm trùng huyết, đe dọa tính mạng.”
Theo Trung Tâm Phòng Ngừa Dịch Bệnh (CDC), Burkholderia cepacia, còn gọi là B. cepacia hoặc Bcc, thường lây lan qua đất và nguồn nước, cũng như qua các bề mặt, sản phẩm bị nhiễm trùng và lây từ người qua người.
Tình trạng nhiễm trùng có thể không xuất hiện triệu chứng. Nhưng nếu có, bệnh nhân sẽ gặp phải các vấn đề hô hấp, sốt hoặc mệt mỏi.
Những người suy sút miễn dịch hoặc mắc bệnh phổi mãn tính, gồm có xơ nang, thì dễ bị nhiễm B. cepacia hơn.
Loại vi trùng này cũng có thể chống lại trụ sinh, khiến việc điều trị nhiễm trùng trở nên khó khăn, theo CDC.
DermaRite yêu cầu các nhà cung ứng và khách hàng “lập tức kiểm tra hàng tồn kho” qua điện thư và tiêu hủy tất cả sản phẩm bị thu hồi “theo quy trình của từng khu vực.”
Công ty chưa ghi nhận trường hợp bệnh tật nào liên quan tới đợt thu hồi. Ai có triệu chứng sau khi sử dụng sản phẩm nên tham khảo bác sĩ và trình báo với chương trình Công Bố Tình Trạng Bệnh Tật MedWatch thuộc FDA.
Nếu có thắc mắc hoặc cần đọc thêm tin tức thu hồi, xin liên lạc DermaRite qua số (973) 569-9000, sau đó bấm 104, từ Thứ Hai tới Thứ Sáu, 9 giờ sáng tới 5 giờ chiều theo giờ Miền Đông Hoa Kỳ, hoặc qua điện thư[email protected].
ABC News đã liên lạc với DermaRite Industries để yêu cầu bình luận. (TTHN) [qd]
DONBAS, Ukraine (NV) – Ông Volodymyr Zelensky, tổng thống Ukraine, tuyên bố Ukraine sẽ khước từ Nga trong việc đề nghị buông bỏ khu vực Donbas nhằm đổi lấy lệnh đình chiến, đồng thời cảnh cáo rằng Nga có thể được nước lấn tới và phát động các đợt tấn công trong thời gian sắp tới, theo BBC hôm 12 Tháng Tám.
Ông Zelensky phát biểu như vậy trước buổi hội kiến giữa ông Donald Trump, tổng thống Mỹ, và ông Vladimir Putin, tổng thống Nga, tại Alaska vào Thứ Sáu, 15 Tháng Tám.
Một người thương binh Ukraine trên đường phố trung tâm Kiev ngày 13 Tháng Tám. (Hình: Sergei Supinsky/AFP/Getty Images)
Ông Trump cho biết để tiến tới hòa bình thì cần phải có “một số thỏa thuận trao đổi lãnh thổ” và người ta tin rằng một trong những yêu cầu của ông Putin là Kiev buộc phải từ bỏ các vùng lãnh thổ thuộc Donbas mà Ukraine vẫn còn kiểm soát.
Trong thời điểm này quân đội Nga vẫn tiếp tục chiến dịch tấn công mùa Hè khi bất chợt oanh tạc gần thị trấn Dobropillia ở phía Đông và tiến sâu thêm 6 dặm (10 km) chỉ trong thời gian ngắn.
Ông Zelensky thừa nhận đợt tiến công diễn ra ở “một số địa điểm” nhưng cho biết Kiev sẽ sớm tiêu diệt các lực lượng phát động tấn công.
Vẫn chưa có tin tức chính thức nào chỉ ra những yêu sách mà ông Putin có thể đưa ra khi diện kiến ông Trump tại Anchorage vào Thứ Sáu.
Donbas là một khu vực gồm có các vùng lãnh thổ phía Đông Luhansk và Donetsk, bị Nga chiếm đóng một phần kể từ năm 2014.
Moscow đang kiểm soát gần như toàn bộ Luhansk và khoảng 70% Donetsk, nhưng phát biểu trước các ký giả hôm Thứ Ba, Tổng Thống Zelensky một lần nữa quả quyết rằng Ukraine sẽ khước từ tất cả đề nghị rút quân khỏi Donbas.
Ông Zelensky cũng từng khẳng định rằng dân Ukraine sẽ “không bao giờ để cương thổ rơi vào tay quân xâm lược,” đồng thời chỉ ra hiến pháp Ukraine rằng phải có trưng cầu dân ý trước khi thay đổi lãnh thổ.
Trong phần phát biểu tối Thứ Ba, ông Zelensky cũng cho biết Moscow đang chuẩn bị đợt xua quân tấn công mới tại ba khu vực gồm có Zaporizhzhia, Pokrovsk và Novopavlov.
Tuần trước, ông Trump nói rằng giữa Nga và Ukraine “sẽ có một số thỏa thuận trao đổi lãnh thổ nhằm bảo đảm lợi ích của cả hai bên,” làm ông Zelensky và các đồng minh Âu Châu lo ngại rằng nhượng bộ lãnh thổ sẽ mở đường cho Nga tiếp tục xâm lược.
Hiện nay Nga kiểm soát chưa được 20% lãnh thổ Ukraine.
Hôm Thứ Ba, Tòa Bạch Ốc cho biết các cuộc đàm phán tại Alaska là dịp để ông Trump “lắng nghe,” và nói thêm rằng việc ông Trump và ông Putin cùng ngồi trong một phòng sẽ giúp tổng thống Mỹ “biết đâu là điều cấp thiết nhất nhằm chấm dứt cuộc chiến.”
Tòa Bạch Ốc đưa ra tuyên bố sau khi ông Trump mô tả hội nghị thượng đỉnh là một “cuộc gặp gỡ có tính chất thăm dò” vào Thứ Hai, dường như làm người ta không mấy kỳ vọng rằng buổi hội kiến Thứ Sáu có thể giúp Ukraine và Nga mau chóng im tiếng súng.
Khi công bố hội nghị thượng đỉnh vào tuần trước, ông Trump tỏ ra lạc quan rằng buổi hội kiến có thể giúp vạch ra những quyết sách rõ ràng nhằm hướng tới hòa bình.
Tuy nhiên, ông Zelensky một lần nữa tỏ ra vô cùng nghi ngại rằng các cuộc đàm phán khó lòng giúp Kiev đạt được kết quả tốt đẹp vì tổng thống Ukraine không có mặt trong hội nghị thượng đỉnh. “Tôi không biết họ sẽ thỏa thuận điều gì nếu không có chúng tôi,” ông Zelensky nói.
Ông Zelensky né tránh việc chỉ trích ông Trump, nhưng trong những ngày gần đây, việc ông thất vọng khi phải đứng ngoài cuộc ngày càng rõ ràng, và hôm Thứ Ba, ông nói rằng việc chọn Alaska làm địa điểm hội kiến là một “chiến thắng” dành cho ông Putin.
Nhà lãnh đạo Ukraine cũng nói rằng thỏa thuận mà không để cho Kiev thì đó chỉ là “những quyết định vô nghĩa.”
Hôm Thứ Tư, ông Zelensky tham gia một buổi họp trên mạng điện toán với ông Trump, các nhà lãnh đạo Liên Hiệp Âu Châu, ông Keir Starmer – thủ tướng Anh, và ông Mark Rutte – tổng thư ký Khối Hiệp Ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).
Tất cả các bên sẽ cố gắng thuyết phục ông Trump rằng đừng để cho ông Putin rót mật vào tai khi cả hai gặp nhau tại hội nghị thượng đỉnh được tổ chức gấp rút trong tuần này. (TTHN) [qd]
QUẬN CAM, California (NV)- Chính quyền Trump tiếp tục loại bỏ những chính sách ưu tiên dành cho xe điện của chính quyền trước, nhằm ủng hộ việc tiếp tục sản xuất xe xăng ở Mỹ.
Theo trang mạng xe hơi carbuzz.com, Cơ Quan Bảo Vệ Môi Trường Hoa Kỳ (EPA) đã thông báo rằng hiện tại họ không có kế hoạch gia hạn các chương trình Nhãn Dán Xe Không Khí Sạch trên hơn một chục tiểu bang, cho phép các loại xe sử dụng nhiên liệu sạch như xe chạy bằng hydro, xe điện, plug-in hybrid được sử dụng làn đường dành cho xe chung (carpool lane) dù chỉ có một người trên xe. Chương trình hiện tại sẽ hết hạn vào cuối Tháng Chín năm 2025. Mặc dù phần lớn là do tiểu bang điều hành, chương trình vẫn cần sự chấp thuận của liên bang thông qua EPA.
EPA sắp loại bỏ ưu tiên cho xe sạch trong carpool lane. (Hình minh họa: David McNew/Getty Images)
Tiểu bang có khả năng bị ảnh hưởng lớn nhất là California, hiện đang thuyết phục EPA thay đổi quyết định. Theo trang web của Nha Lộ Vận California (DMV), ngày cuối cùng để đăng ký nhãn dán carpool lane sẽ là ngày 29 Tháng Tám (với lệ phí $27), và ngày cuối cùng nhãn dán có hiệu lực là 30 Tháng Chín năm 2025. Sau đó, trang web nêu rõ rằng xe phải đáp ứng các yêu cầu về số lượng người trên xe khi di chuyển trên làn đường dành cho xe chở nhiều người, nếu không sẽ có nguy cơ bị phạt. Hiện nay có hơn nửa triệu nhãn dán đang có hiệu lực tại California, và con số này còn nhiều hơn nữa nếu tính thêm ở một số tiểu bang khác.
Chương trình nhãn dán carpool lane đã được nhiều tiểu bang sử dụng trong nhiều năm để khuyến khích việc áp dụng các loại xe có lượng khí thải thấp hoặc không phát thải. Việc không tiếp tục chương trình này trùng khớp với các quyết định gần đây của chính phủ liên bang nhằm chấm dứt các ưu đãi xe điện, cũng vào Tháng Chín. Nhiều khả năng chúng sẽ làm thị trường EV ở Mỹ càng chậm phát triển thêm, đi ngược với xu hướng chung của nhiều quốc gia phát triển khác trên thế giới.
California là tiểu bang có lượng xe sạch cao nhất ở Hoa Kỳ. Cũng chưa rõ sự thay đổi này sẽ tác động như thế nào đến tình trạng kẹt xe ở các thành phố California, khi nửa triệu xe sạch sẽ trở lại những làn đường chính thay vì được chạy trong carpool lane.
Chính phủ liên bang cũng đang cố gắng ngăn chặn chính quyền California bắt buộc chỉ bán xe không phát khí thải vào năm 2035. Sự thay đổi chính sách của liên bang, cùng với các mức thuế quan mới đang khiến các nhà sản xuất xe hơi phải thay đổi kế hoạch sản xuất dài hạn của mình, công bố một số kế hoạch mới để làm hài lòng chính quyền hiện tại. Có lẽ còn phải chờ đợi những thay đổi lớn hơn nữa, tùy thuộc vào những gì xảy ra trong vài năm tới. (HD)
MANILA, Philippines (NV) – Quân đội Philippines hôm Thứ Ba, 12 Tháng Tám, tố cáo chính Trung Quốc đã gây ra vụ đụng nhau giữa hai tàu Hải Quân và Tuần Duyên hạm Trung Quốc khi xua đuổi lực lượng Tuần Duyên và ngư dân Philippines khỏi một bãi cạn đang tranh chấp ở Biển Đông. Quân đội Philippines sẽ tìm cách ứng phó với Bắc Kinh trong việc dùng võ lực quân sự chống lại thường dân, theo AP.
Chính quyền Philippines cho biết vụ đụng tàu vô tình hôm Thứ Hai gây ra thiệt hại nặng nề cho tàu Hải Quân và Tuần Duyên hạm Trung Quốc cũng như có thể gây thương tích.
Lực lượng Tuần Duyên Philippines chụp hình chiếc tàu Hải Quân Trung Quốc bị hư hại sau khi tông trúng tàu Tuần Duyên cũng của Trung Quốc gần Bãi Cạn Scarborough trong cuộc rượt đuổi tàu Philippines hôm 11 Tháng Tám. (Hình: Philippine Coast Guard)
Vụ đối đầu gần Bãi Cạn Scarborough là diễn tiến mới nhất trong tình trạng căng thẳng về lãnh thổ vốn âm ỉ từ lâu tại vùng biển tranh chấp, một khu vực xung đột luôn luôn gây lo ngại tại Á Châu.
Hoa Kỳ, đồng minh lâu năm của Philippines, lên án “hành động liều lĩnh mới nhất của Trung Quốc nhắm vào tàu Philippines” hôm Thứ Ba.
Hôm Thứ Hai, lực lượng Tuần Duyên Trung Quốc tố cáo tàu Philippines gây ra vụ đối đầu và cho biết hạm đội này vẫn xâm phạm “lãnh thổ cố hữu của Trung Quốc” bất chấp cảnh cáo nên họ buộc phải trục xuất nhưng lại không nêu ra chi tiết vụ đụng tàu hay thương vong.
Lực lượng Tuần Duyên Philippines công bố một đoạn phim cho thấy một tàu Hải Quân Trung Quốc mã số 164 húc vào phần mũi của một tàu Tuần Duyên Trung Quốc trong lúc hai tàu Trung Quốc cố gắng ngăn chặn và buộc Tuần Dương hạm BRP Suluan của Philippines rời khỏi Bãi Cạn Scarborough. Đoạn phim còn cho thấy Tuần Duyên hạm Trung Quốc phun vòi rồng.
Đoạn phim cho thấy phần mũi Tuần Duyên hạm Trung Quốc bị bể nghiêm trọng với ít nhất hai quân nhân Trung Quốc đứng ngay mũi tàu trước khi bị tàu Trung Quốc còn lại lủi vào. Tuần Duyên hạm Trung Quốc bị hõm sâu và dường như có những vết xước thẳng trên mạn tàu.
BRP Suluan đề nghị ứng cứu y tế cho lực lượng Tuần Duyên Trung Quốc qua bộ đàm hai chiều do lo ngại vụ đụng độ có thể gây thương tích cho quân nhân Trung Quốc, nhưng lực lượng Tuần Duyên Philippines cho biết lực lượng Trung Quốc không hồi âm.
Ông Gan Yu, phát ngôn nhân lực lượng Tuần Duyên Trung Quốc tại Bắc Kinh, cho biết hôm Thứ Hai rằng hạm đội Philippines xâm phạm lãnh hải Trung Quốc ngoài khơi bãi cạn, buộc lực lượng Tuần Duyên Trung Quốc phải thực thi “các biện pháp cần thiết, gồm có giám sát, cưỡng chế, ngăn chặn và kiểm soát để trục xuất.”
Tướng Romeo Brawner Jr., tổng tham mưu trưởng Lực Lượng Võ Trang Philippines, nói trước các ký giả tại Manila rằng đoạn phim cho thấy rõ ràng tàu Hải Quân Trung Quốc cố tình húc vào tàu BRP Suluan, khiến tàu Philippines phải né. Kết quả là tàu Hải Quân Trung Quốc lại húc ngay tàu tuần duyên Trung Quốc khi cũng đang truy đuổi tàu Philippines, Brawner nói.
“Đây rõ ràng là một hành động ngang tàng của Trung Quốc,” ông Brawner nói. “Chính họ đã chuốc họa vào thân vì hành xử hung hăng. Nhiệm vụ của chúng tôi là bảo vệ ngư dân Philippines tại Bãi Cạn Scarborough. Đó là mục tiêu duy nhất của chúng tôi vì đó là ngư trường truyền thống của Philippines.”
Khi được hỏi liệu việc Trung Quốc điều động lực lượng quân sự chống lại thường dân có phải là hành động thay đổi chiến thuật hay không, ông Brawner trả lời là có, đồng thời cho biết quân đội Philippines sẽ tìm cách ứng phó sau khi tham vấn với lực lượng Tuần Duyên và bàn thảo với ông Ferdinand Marcos Jr., tổng thống Philippines.
Giới chức Trung Quốc chưa lập tức bình luận về tuyên bố của ông Brawner, nhưng ông Gan Yu khẳng định lực lượng Hoa Lục sẽ “kiên quyết bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, quyền và lợi ích hàng hải của Trung Quốc.” (TTHN) [qd]
TEL AVIV, Israel (NV) – Israel đang nói chuyện với South Sudan về khả năng tái định cư người Palestine từ Dải Gaza sang quốc gia bị chiến tranh tàn phá này ở Đông Phi, một phần trong nỗ lực rộng lớn hơn của Tel Aviv nhằm tạo điều kiện cho làn sóng di cư hàng loạt khỏi vùng lãnh thổ bị tàn phá sau cuộc tấn công kéo dài 22 tháng của Israel chống lại quân Hamas, AP đưa tin hôm 12 Tháng Tám.
Sáu nhân vật thông thạo vấn đề đã xác nhận với AP các cuộc thương lượng nói trên. Hiện chưa rõ các cuộc nói chuyện đã tiến triển đến đâu, nhưng nếu được thực hiện thì các kế hoạch này sẽ đồng nghĩa với việc dời đi cư dân từ vùng đất bị chiến tranh tàn phá có nguy cơ xảy ra nạn đói này sang vùng đất khác, đồng thời tạo nên những lo ngại về nhân quyền bị vi phạm.
Trẻ em đứng cạnh một đống đổ nát ở Gumuruk, South Sudan, ngày 8 Tháng Sáu, 2021, sau khi làng mạc bị một nhóm dân quân tàn phá. (Hình: Simon Wohlfahrt/AFP/Getty Images)
Ông Benjamin Netanyahu, thủ tướng Israel, cho biết ông muốn chuyển đổi viễn kiến của ông Donald Trump, tổng thống Mỹ, về việc di chuyển phần lớn dân số Gaza thành hiện thực, y như chủ trương của chính quyền Netanyahu về cái mà nhà lãnh đạo Israel gọi là “tự nguyện di cư” nhằm tái định cư người Palestine đang sinh sống ở Gaza đến một số quốc gia ở Phi Châu.
“Tôi nghĩ rằng đây là điều chính đáng cần làm, ngay cả theo luật chiến tranh mà tôi biết, tức là để người dân rời đi, và sau đó dùng mọi lực lượng của mình để đánh bật kẻ thù vẫn còn ở đó,” Thủ Tướng Netanyahu nói thế vào hôm Thứ Ba trong một cuộc phỏng vấn với đài i24NEWS và đài truyền hình Israel. Ông Netanyahu không hề nhắc đến South Sudan.
Người Palestine, những nhóm bảo vệ nhân quyền và phần lớn cộng đồng quốc tế đã bác bỏ các đề nghị này, coi đó là một kế hoạch chi tiết cho việc cưỡng bách trục xuất con người, vi phạm luật pháp quốc tế.
Còn đối với South Sudan, một thỏa hiệp như thế có khả năng giúp nước này xây dựng mối quan hệ chặt chẽ hơn với Israel, hiện là cường quốc quân sự gần như không thể thách thức nổi ở Trung Đông. Đây cũng là một thành tựu khả dĩ đối với Tổng Thống Trump, người đã đề cập đến kế hoạch tái định cư người dân Gaza đi chỗ khác vào dạo Tháng Hai, nhưng dường như ông đã rút lại ý tưởng đó trong những tháng gần đây.
Bộ Ngoại Giao Israel đã từ chối bình luận về những cuộc đàm phán như vậy. Một phát ngôn viên của Bộ Ngoại Giao Hoa Kỳ tuyên bố rằng họ không bình luận về các cuộc thảo luận ngoại giao riêng tư của các quốc gia.
Hôm Thứ Tư, 13 Tháng Tám, chính phủ South Sudan lên tiếng phủ nhận về các cuộc đàm phán với Israel trên mạng xã hội X và lên án những tin tức đã loan là “vô căn cứ.”
Tuy vậy, ông Joe Szlavik, người sáng lập một công ty vận động hành lang của Hoa Kỳ đang làm việc với South Sudan, cho biết ông đã được các giới chức South Sudan thông báo sơ lược về các cuộc đàm phán như thế. Ông Szlavik cho biết một phái đoàn Israel dự định đến thăm South Sudan để nghiên cứu khả năng lập trại tị nạn cho người Palestine nơi đây. Hiện vẫn chưa có ngày giờ cụ thể nào được ấn định cho chuyến viếng thăm được dự tính đó. (TTHN) [qd]
SEOUL, Nam Hàn (NV) – Nhà chức trách bắt giữ bà Kim Keon Hee, cựu đệ nhất phu nhân Nam Hàn, vợ của ông Yoon Suk Yeol – cựu tổng thống – trong lúc ông bị giam. Các nhà điều tra đang tìm cách buộc tội bà vì tình nghi nhận hối lộ, thao túng cổ phiếu và can thiệp vào việc chọn ứng cử viên, theo hãng tin AP hôm 12 Tháng Tám.
Tòa Án Trung Tâm Seoul cho biết bà Kim Keon Hee có thể tiêu hủy bằng chứng khi chấp thuận yêu cầu từ công tố viên đặc biệt trong việc ban hành trát bắt giữ vào tối Thứ Ba, 12 Tháng Tám.
Bà Kim Keon Hee, cựu đệ nhất phu nhân Nam Hàn, vợ của ông Yoon Suk Yeol – cựu tổng thống – trong lúc ông bị giam, đến tòa ở Seoul trước khi bị bắt giam hôm 12 Tháng Tám. (Hình: Jung Yeon-Je – Pool/Getty Images)
Tiến trình điều tra bà Kim là một trong ba cuộc điều tra do công tố viên đặc biệt khởi sự dưới thời chính quyền mới theo chủ nghĩa tự do tại Seoul, nhắm vào chức vụ tổng thống của ông Yoon, một nhà lãnh đạo bảo thủ từng bị cách chức vào Tháng Tư và bị bắt lại vào Tháng Bảy vì ban hành thiết quân luật chóng vánh hồi Tháng Mười Hai, 2024.
Việc ông Yoon tự gây ra tình cảnh suy sút cũng tương tự nhiều thập niên qua tại Nam Hàn, đó là khi mãn nhiệm, các tổng thống đều có một kết cục bất lợi, nhưng đây là cặp vợ chồng cựu tổng thống đầu tiên phải ngồi sau song sắt cùng lúc vì các tội trạng hình sự.
Bà Kim không trả lời các ký giả khi có mặt tại tòa án Seoul hôm Thứ Ba trong phiên luận tội hàng giờ đồng hồ về việc ban hành trát bắt giữ. Bà đang bị giam tại một nhà tù trung tâm phía Nam Seoul, tách bạch với nơi giam ông Yoon. Các nhà điều tra có thể tiếp tục thẩm vấn bà Kim vào Thứ Năm và có thể kéo dài thời gian giam giữ thêm tối đa 20 ngày trước khi chính thức đệ trình hồ sơ phạm tội.
Ông Min Joong-ki, công tố viên đặc biệt được ông Lee Jae Myung – tân tổng thống theo chủ nghĩa tự do – bổ nhiệm vào Tháng Sáu, là viên chức dẫn đầu điều tra. Ban đầu ông Min thẩm vấn bà Kim khoảng bảy giờ hôm 6 Tháng Tám trước khi quyết định tìm cách bắt giữ.
Đứng trước các ký giả trong buổi thẩm vấn vào tuần trước, bà Kim đưa ra những lời xin lỗi mơ hồ vì đã làm công chúng hoang mang nhưng cũng ám chỉ rằng bà sẽ không công nhận các lời tố cáo và tự gọi mình là “một kẻ tầm thường.”
Các nhà điều tra ngờ rằng bà Kim và ông Yoon gây ảnh hưởng không chính đáng lên đảng Quyền Lực Nhân Dân bảo thủ trong việc tiến cử một ứng cử viên trong đợt bầu cử bổ khuyết tại Quốc Hội năm 2022, dường như là theo yêu cầu của nhà vận động hành lang bầu cử Myung Tae-kyun. Ông Myung cũng bị buộc tội thực hiện khảo sát ý kiến miễn phí cho ông Yoon bằng cách dùng dữ liệu bị thao túng, có thể giúp ông giành chiến thắng trong vòng bầu cử sơ bộ cho chức vụ tổng thống của đảng phái trước khi đắc cử.
Bà Kim còn bị tình nghi dính líu tới một vụ hối lộ, trong đó vì mưu cầu lợi ích kinh doanh, một chức sắc Giáo Hội Thống Nhất nhờ một thầy bói tặng cho bà một sợi dây chuyền, cũng như một âm mưu thao túng giá cổ phiếu liên quan tới một đại lý BMW tại địa phương.
Ông Min và các nhà điều tra bắt giữ một trong những cộng sự thân cận của bà Kim vào sáng Thứ Ba sau khi người này hồi hương từ Việt Nam. Các nhà điều tra cũng đang suy xét rằng người này lợi dụng mối quan hệ với cựu đệ nhất phu nhân hòng bảo toàn hàng triệu đô la tiền đầu tư kinh doanh cho công ty ông, vốn đang gặp khó khăn về tài chánh.
Các nhà điều tra cũng đột kích một công ty xây cất vào Thứ Hai sau khi chủ tịch công ty bị buộc tội mua một sợi dây chuyền xa xỉ có giá $43,000 và cũng chính là sợi dây chuyền bà Kim đeo khi tháp tùng ông Yoon trong chuyến công du Âu Châu năm 2022. Các nhà điều tra còn ngờ rằng sợi dây chuyền này có thể còn dính líu tới con rể của chủ tịch công ty xây cất, được bổ nhiệm làm chánh văn phòng thủ tướng lúc bấy giờ là Han Duck-soo, ngay trước chuyến công du của tổng thống. Ông Han là cánh tay phải đắc lực của ông Yoon. Bà Kim chối bỏ các tội trạng, quả quyết rằng sợi dây chuyền bà đeo tại Âu Châu không phải là hàng thật mà chỉ là đồ giả mà bà mượn.
Trong thời gian đương nhiệm, ông Yoon cũng bác bỏ những lời kêu gọi điều tra bà Kim và cho rằng đó là những lời công kích chính trị vô căn cứ và phủ quyết nhiều dự luật từ cơ quan lập pháp do phe tự do dẫn đầu, yêu cầu khởi sự điều tra độc lập liên quan tới những lời buộc tội đó.
Ngay khi giành chiến thắng trong cuộc bầu cử tổng thống sớm vào Tháng Sáu, ông Lee Jae Myung, tân tổng thống, lập tức phê chuẩn một luật định khởi sự một chiến dịch điều tra đặc biệt và toàn diện nhắm vào thảm họa thiết quân luật của ông Yoon, các lời tố cáo chống lại vợ ông, và trường hợp chết đuối của một binh sĩ Thủy Quân Lục Chiến năm 2023 trong một chiến dịch cứu hộ lũ lụt, một vụ rắc rối mà phe tự do cho rằng chính quyền Yoon cố gắng che đậy. (TTHN) [qd]
QUẬN CAM, California (NV) – Xe hơi mới mất giá theo thời gian là qui luật chung. Có những mẫu xe mất giá chậm, có những thương hiệu mất giá rất nhanh. Và việc mất giá nhanh hay chậm của một thương hiệu luôn có thể thay đổi.
Theo trang mạng edmunds.com, nhóm nghiên cứu của Edmunds mới đây công bố một nghiên cứu về tình hình thị trường xe đã qua sử dụng trong Quý 2 năm 2025. Nghiên cứu chỉ ra những mẫu xe giữ giá kém nhất sau ba năm. Dưới đây là năm mẫu xe đứng đầu danh sách, có thể hấp dẫn những người muốn mua xe giá rẻ. Lưu ý rằng không phải lúc nào xe mất giá mau cũng là vì chất lượng kém.
Kia EV6, mẫu xe điện giảm nửa giá sau ba năm. (Hình của nhà sản xuất Kia)
5. Kia EV6
Giá MSRP ban đầu: $54,400
Giá bán trung bình sau 3 năm: $25,900
Kia EV6 là mẫu xe điện đầu tiên của thương hiệu, được xây dựng trên nền tảng xe điện được thiết kế riêng. Chuyên gia đánh giá cao cảm giác lái; nó vẫn có giá trị khá tốt. Tuy nhiên, kiểu dáng của EV6 luôn gây nhiều tranh cãi, và phạm vi di chuyển không bằng các đối thủ Tesla và Hyundai. Có lẽ vì vậy mà những chiếc xe 3 năm tuổi được bán lại với giá chưa đến một nửa giá MSRP ban đầu, đáng được chú ý trong thị trường xe điện cũ.
4. BMW 7 Series
Giá MSRP ban đầu: $108,000
Giá bán trung bình sau 3 năm: $50,700
Xe hạng sang luôn bị mất giá mạnh, và BMW 7 Series cũng không ngoại lệ. Một chiếc 7 Series 3 năm tuổi vào thời điểm hiện tại là phiên bản cuối cùng của 7 Series thế hệ trước. Mặc dù không có những công nghệ mới nhất mà BMW trang bị cho mẫu xe thế hệ mới, nhưng một số người lại cho rằng 7 Series đời trước đẹp hơn, và nội thất cũng sang trọng không kém. Thêm vào đó, một số chiếc được bán với giá chỉ bằng một nửa giá gốc. Quả thật đây là một điều đáng cân nhắc đối với những ai thích xe hạng sang nhưng không muốn trả nhiều tiền.
3. Nissan Leaf
Giá MSRP ban đầu: $34,400
Giá giao dịch trung bình sau 3 năm: $16,200
Nissan Leaf là một trong những mẫu xe điện có giá rẻ vào bậc nhất. Nhưng những chiếc Nissan Leaf ba năm tuổi hiện nay có giá còn thấp hơn cả “người anh em chạy xăng” mới rẻ nhất thị trường hiện nay là Nissan Versa. Những ai đang tìm kiếm một chiếc xe điện cỡ nhỏ chạy để chạy trong thành phố, đi làm hàng ngày nên cân nhắc một chiếc Leaf đã qua sử dụng.
2. Audi E-tron
Giá MSRP ban đầu: $76,400
Giá giao dịch trung bình sau 3 năm: $32,700
Đây không phải là Audi E-tron GT hay Audi Q8 E-tron. Chiếc xe Audi gọi là “E-tron” là bước tiến đầu tiên của thương hiệu Audi vào phân khúc crossover điện. Mặc dù đã ra mắt lần đầu từ năm 2019, nhưng E-tron vẫn có rất nhiều điểm đáng khen. Nó cực kỳ êm ái, tinh tế, thoải mái, mang lại cảm giác sang trọng như mọi chiếc Audi khác. Điểm đáng thất vọng duy nhất là phạm vi di chuyển khá khiêm tốn, khoảng 248 dặm. Những ai chấp nhận được nhược điểm này, thì một chiếc SUV điện Audi với giá chỉ trên $32,000 thật hấp dẫn!
1. Mercedes-Benz EQS
Giá MSRP ban đầu: $116,000
Giá giao dịch trung bình sau 3 năm: $45,500
Edmunds xem đây một món hời thật sự đối với một chiếc xe sedan điện hạng sang. Khách quan mà nói, EQS chưa thực sự gây ấn tượng mạnh khi ra mắt. Nó quá đắt, màn hình Hyperscreen trông phô trương, và thiết kế ngoại thất còn một số điểm chưa hoàn thiện. Tuy nhiên, trong bài kiểm tra phạm vi di chuyển của Edmunds EV, EQS 450+ có thể di chuyển được 422 dặm chỉ với một lần sạc, một con số gây ấn tượng mạnh. Và sau ba năm, giá giao dịch trung bình của nó chỉ còn $45,500. Một sự lựa chọn khó có thể sai lầm! (HD)
ORANGE COUNTY, California (NV) – Sau năm năm mở một tài khoản tiết kiệm riêng ghi rõ “tiền trả trước để mua nhà,” bốn năm sau lần đầu tham dự buổi “open house” và ba năm săn tìm nhà nghiêm túc, Julia Carpenter cùng bạn gái đã quyết định mua một căn chung cư (apartment).
Theo báo The Wall Street Journal, họ chấp nhận chọn diện tích nhỏ và vị trí không mấy lý tưởng, nhưng mức giá lại rất phù hợp với túi tiền. Ngay từ thời điểm xem căn nhà, họ đã phấn khích khi tưởng tượng ra “chỗ này làm nơi ngủ cho chó” hay “đặt sofa nghiêng góc này thì hợp.” Sau nhiều năm chịu đựng chủ nhà không đáng tin cậy và tiền thuê tăng hằng năm, cuối cùng họ cũng thực hiện được “giấc mơ Mỹ” – điều từng xa vời với nhiều người trẻ như họ.
Một khu apartment ở Miami, Florida. (Hình minh họa: Joe Raedle/Getty Images)
Tuy vậy, dù đã dành nhiều năm tích góp, lên kế hoạch kỹ lưỡng và sắp xếp nội thất, Julia không ngờ cảm giác “giàu nhà, sạch túi” lại đến nhanh và mạnh mẽ đến vậy. Nghĩa là luôn bị thiếu hụt tiền mặt sau khi mua nhà. Hóa ra, khoản trả trước chỉ là bước khởi đầu cho một chuỗi các khoản chi tiêu liên miên không dứt.
Những người trẻ tuổi săn tìm nhà để mua đang phải đối mặt với nhiều yếu tố như lãi suất thế chấp cao và số lượng nhà rao bán thấp kỷ lục, khiến họ khó đạt ước muốn mua được căn nhà đầu tiên. Tuổi trung vị (median) của người mua nhà lần đầu đã tăng từ 35 vào năm 2023 lên 38 trong năm 2024, theo báo cáo của Hiệp Hội Môi Giới Địa Ốc Quốc Gia (NAR).
Vì vậy, khi người trẻ như Julia cuối cùng có cơ hội mua nhà, sự gấp gáp của quá trình này có thể làm mất bình tĩnh và thiếu tỉnh táo dù đã được chuẩn bị kỹ. Sau bao năm mơ ước, cô thừa nhận sự bất định và biến động của các khoản chi phí đã phần nào làm niềm vui mai một đi.
“Có rất nhiều cảm xúc đan xen. Vừa háo hức, vừa lo lắng rằng mình phải chuẩn bị cho một khoản thanh toán lớn và phải tạm biệt số tiền tiết kiệm,” Danika Waddell, một cố vấn tài chính lành nghề của Xena Financial Planning ở Seattle, chia sẻ. “Phải cân bằng hai điều đó.”
Không chỉ riêng mỗi khoản tiền trả trước
Julia và bạn gái tự nhủ sẽ dần để dành tiền bù vào khoản tiết kiệm đã dùng để mua căn chung cư. Họ không xem các căn nhà ngoài khả năng tài chính hay đề nghị mua vượt quá mức ngân sách. Căn nhà họ chọn thuộc dạng co-ops, tức cư dân sở hữu một phần của toàn bộ tòa nhà. Họ có đủ tiền trả trước 20% và đủ khả năng chứng minh cho ban quản lý co-ops rằng có vài tháng “tiền mặt dự trữ sau khi hoàn tất giao dịch” để trả nợ thế chấp.
Họ cũng đã bàn bạc kỹ về những trách nhiệm rõ ràng của chủ nhà. Dù từng than phiền khi đi thuê, họ hiểu có nhiều lợi thế khi không sở hữu nhà. Người thuê thường không phải trả chi phí sửa chữa hay bảo trì, và linh hoạt hơn khi cần chuyển chỗ ở. Họ sẵn sàng chấp nhận những đánh đổi này.
Tuy nhiên, những kế hoạch và thảo luận vẫn không làm giảm bớt cảm giác lo lắng khi các khoản chi tiêu ngày càng nhiều.
Ngoài tiền trả trước, còn có phí kiểm tra nhà ($595), phí gửi cho ban quản lý co-ops ($500), các khoản thẩm định tín dụng ($400) và các phí ngân hàng khác (gần $1,000). Và tất nhiên còn những khoản lớn khác còn chờ phía trước, gồm phí luật sư địa ốc, phí chuyển nhượng và phí môi giới thế chấp.
Dù Julia đã dành nhiều thời gian cân nhắc các khoản lớn như lãi suất, tiền trả trước và giá căn nhà, nhưng cô không lường trước được ảnh hưởng về mặt tài chính và cảm xúc từ những chi phí nhỏ khác. Cảm giác này giống như “hội chứng mạo danh tài chính” – tiếng thì thầm trong đầu cô cứ vang vọng rằng cô chưa chuẩn bị đủ, dù đã nghiên cứu kỹ lưỡng.
Thông thường, cô kiểm tra các ứng dụng ngân hàng nhiều lần mỗi ngày, nhưng sau khi ký hợp đồng mua bán, Julia thừa nhận cô tránh mở các ứng dụng.
Danielle Arlotta, cố vấn tài chính lành nghề của Brooklyn Plans ở New York, cho biết sự hoảng loạn kiểu “hội chứng mạo danh” như Julia là chuyện rất bình thường. “Chúng tôi luôn trấn an khách hàng rằng đây là quyết định đúng và họ có khả năng tài chính để thực hiện.”
Julia cũng tự nhắc bản thân rằng số tiền trả trước không mất đi mà chỉ được đầu tư dưới dạng khác. Không giống như mua đồ hiệu hay xe hơi, căn nhà là tài sản có khả năng tăng giá. Căn nhà một phòng ngủ cô mua đã tăng 20% giá trị trong năm năm qua.
Nhưng điều đó không xoa dịu được nỗi lo lâu dài ở trong lòng. Tiền trả trước chứa đựng cả năm tháng tích góp, hi sinh và cảm giác an toàn khi có tiền trong ngân hàng.
Kế hoạch để vượt qua
Làm sao để thoát khỏi cảm giác “nhà nhiều, tiền mặt ít”?
Tiền trả thế chấp hàng tháng thực ra thấp hơn tiền thuê hiện tại, thấp hơn cả trăm đô la, nên họ có chút dư dả trong ngân sách. Nhưng họ đã nhất trí không xem khoản tiền dư ra đó như “tiền thưởng” để tiêu xài hoang phí.
Thay vào đó, họ dự định làm theo lời khuyên của Arlotta là đưa khoản chênh lệch giữa tiền thuê và tiền trả thế chấp vào tiết kiệm mỗi tháng. “Như vậy, dần dần bạn sẽ xây dựng lại quỹ tiền mặt,” bà nói. Số tiền dư đó cũng có thể dùng chi tiêu cho các chi phí không tránh khỏi khi làm chủ nhà.
Hơn nữa, thường có khoảng thời gian chờ từ lúc hoàn tất giao dịch đến ngày trả tiền thế chấp đầu tiên, thường ít nhất một tháng. Arlotta khuyên nên tính toán ngân sách như thể phải trả tiền thế chấp từ đầu và gửi số tiền đó vào tiết kiệm. “Tôi luôn nói với khách hàng ‘Hãy bắt đầu sống như thể bạn đang trả tiền thế chấp’ ngay cả khi bạn mới dọn đến,” bà chia sẻ.
Bạn gái Julia còn nhắc cô rằng họ đã tiết kiệm lâu như vậy chính là để đạt được bước tiến này. Nếu một năm trước cô tự nói với chính mình rằng “tôi sẽ đứng trước ngưỡng sở hữu nhà và vẫn đầy lo lắng,” có lẽ cô đã không tin.
Nhưng mỗi khi cảm giác hối hận xuất hiện, Julia lại tìm hiểu những hoạt động và địa điểm thú vị quanh khu vực mới để xua tan mọi lo toan.
Hướng về cuộc sống thực tế nơi mình sắp ở, thay vì mãi lo nghĩ về số tiền trong tài khoản, đang giúp cô thay đổi suy nghĩ tích cực hơn. (Ng.Tr) [kn]
PARIS, Pháp (NV) – “Nhà vua” Âu Châu Paris Saint-Germain (PSG) từng là “kẻ hủy diệt” và là biểu tượng của sự gắn kết chặt chẽ, nhưng nay lại đang bị sự rạn nứt đe dọa trước mùa giải mới, theo Daily Mail ngày 11 Tháng Thám.
Mọi chuyện bắt đầu từ rắc rối liên quan thủ môn Donnarumma, người hùng trong loạt trận quyết định mùa bóng trước cùng PSG lên đỉnh Âu Châu và đoạt cú ăn ba lịch sử. Thế mà ngay thời điểm PSG lên kế hoạch cho trận Siêu Cúp Âu Châu với Tottenham thì cái tên Donnarumma bị bỏ ra ngoài gây ra một cuộc tranh luận gay gắt về tương lai của thủ môn người Ý.
Thủ môn Donnarumma, người hùng của PSG với chiếc cúp vô địch UEFA Champions League, không tin mình bị thành người thừa trong trận Siêu Cúp Âu Châu. (Hình: Justin Setterfield/Getty Images)
Việc ban lãnh đạo câu lạc bộ PSG công bố hợp đồng mới với thủ môn Chevalier và ngó lơ người hùng Donnarumma khiến thủ môn người Ý trở thành người thừa trong trận Siêu Cúp với Tottenham được ví như “kích hoạt” một quả bom hẹn giờ.
Donnarumma cho rằng lãnh đạo câu lạc bộ không thể đối xử với anh như thế và anh càng không muốn mình sẽ là trường hợp Mbappe thứ hai.
Trong khi đó, phần còn lại của đội hình bao gồm những cầu thủ đang ở dạng ngôi sao không thể thiếu cũng không thích cái cách lãnh đạo đội bóng đối xử với đồng đội của mình nhất là Donnarumma vẫn là một trong những thủ lĩnh phòng thay đồ.
Họ đặt ra câu hỏi: “Hôm nay điều đó xảy ra với người hùng Donnarumma thì ngày mai nó có thể xảy ra với mình.”
Một mồi lửa thứ hai ở câu lạc bộ PSG xảy ra khi “bệnh ngôi sao” bắt đầu nảy sinh trong chính nhà vô địch Âu Châu mùa trước. Ngôi sao Achraf Hakimi mới đây đã lên tiếng thẳng thừng trên tờ L’Equipe: “Tôi xứng đáng nhận Quả Bóng Vàng, nhưng PSG ủng hộ Dembele!”
Cái dở là PSG đã không thể dập đám cháy bằng một buổi họp kín hay những buổi làm việc thẳng thừng với những cá nhân cho rằng mình bị lãnh đạo câu lạc bộ làm tổn thương. Ngược lại lửa càng lan nhanh hơn trong nội tình PSG khi danh sách rút gọn Quả Bóng Vàng 2025 được công bố thì chính nội bộ PSG lại bất hòa với nhau.
Fabian Ruiz cõng Achraf Hakimi trên lưng mừng chiến thắng của đội nhà, hình ảnh tiêu biểu cho sức mạnh tập thể của một PSG đoàn kết trong mùa bóng 2024/25 nhưng nay thì chính Hakimi thốt lên sự bất đồng trong chính đội bóng. (Hình: Buda Mendes/Getty Images)
Một tập thể đoàn kết tiêu biểu qua lối chơi nặng tính đồng đội hơn phô diễn cá nhân giúp PSG đoạt cú ăn ba ngoạn mục mùa giải 2024/25. Rồi cũng chính những thành tích giúp giá trị chuyển nhượng của từng cá nhân được đẩy lên rất cao thì những va chạm, bất bình và ganh tị lại đẩy nhà vô địch đến sự mong manh, dễ vỡ hơn bao giờ hết.
Nếu sự kiện người hùng Donnarumma bị đối xử làm những ngôi sao trong đội buộc phải suy nghĩ về tương lai của mình, thì “tiếng nói” của Achraf Hakimi trên tờ L’Equipe chính là vết nứt sâu hơn nơi nhà vô địch từng là sự kiện của mùa bóng 2024/25. (Yến Nhi) [qd]
KENNEDALE, Texas (NV) – Trang mạng Văn Việt mở mục “Văn Học Hải Ngoại Sau 1975” từ đầu năm 2018, nhằm giới thiệu tác phẩm của nhiều tác giả sinh sống ở hải ngoại từ 1975.
Là người “chăm lo” mục đặc biệt này, nhà thơ Hoàng Hưng trả lời phỏng vấn của nhà văn Trần Doãn Nho của nhật báo Người Việt về việc giới thiệu tác giả/tác phẩm của văn học hải ngoại.
-Nhà thơ Hoàng Hưng: Văn Việt đã mở mục “40 Năm Thơ Việt Hải Ngoại” từ năm 2015 do nhà thơ Nguyễn Đức Tùng ở Canada phụ trách, giới thiệu 53 nhà thơ đang sống và viết ở hải ngoại. Năm 2018, Văn Việt mở mục “Văn Tiếng Việt Hải Ngoại” do tôi phụ trách với sự giúp đỡ của nhà văn Trần Vũ ở Mỹ; tính cho đến nay, với trên 300 kỳ, đã giới thiệu trên 100 tác giả văn xuôi (truyện ngắn, bút ký, tiểu thuyết…); sau khi tôi rút khỏi ban biên tập (2020), thì ngừng.
*Trần Doãn Nho:Theo chúng tôi được biết, anh là nhà thơ được mời/đi tham dự nhiều sinh hoạt văn học quốc tế và văn học Việt Nam hải ngoại, anh lại có tác phẩm được xuất bản và phát hành ở hải ngoại, đó là tập thơ “Ác Mộng” do Văn Học Press (California) xuất bản năm 2018. Anh cảm thấy mình là một nhà văn/nhà thơ hải ngoại hay là nhà văn/nhà thơ ở-giữa (in-betweenness), theo cách nói của nhà biên khảo Nguyễn Hưng Quốc?
-Nhà thơ Hoàng Hưng: Tôi rất vui khi thơ mình được phổ biến ở hải ngoại từ những năm 1990, trên tạp chí “Hợp Lưu” của Khánh Trường và “Tạp Chí Thơ” của Khế Iêm. Đặc biệt là tập “Ác Mộng” gồm những bài thơ tôi viết từ trải nghiệm bản thân trong nhà tù Cộng Sản đã được công bố đầu tiên trên tờ báo mạng Talawas của Phạm Thị Hoài ở Đức vào năm 2006, rồi đến 2018 thì được in thành sách dưới dạng song ngữ với bản dịch của nhà thơ Trịnh Y Thư ở Mỹ và Nguyễn Đức Tùng ở Canada, sau khi bị hệ thống xuất bản chính thống trong nước từ chối nhiều lần!
Vậy thì nếu bảo tôi là “nhà thơ hải ngoại” thì cũng không sai!
Vả lại, nếu xét về căn bản tư tưởng nghệ thuật, thì tôi cũng có gì đó rất “hải ngoại.” Ngay từ cuối thập niên 1960, tuy sống ở miền Bắc, tôi đã ngầm “ly khai” con đường sáng tác theo định hướng “hiện thực xã hội chủ nghĩa,” “phục vụ chính trị” như tuyệt đại đa số các nhà văn nhà thơ lúc ấy; tôi làm “thơ chui” theo tư tưởng tự do, trung thực với “cái tôi,” không miễn cưỡng tự kiểm duyệt để được in sách báo.
Xuất phát điểm là hoàn cảnh khá đặc biệt của tôi trong đời sống văn nghệ miền Bắc trước 1975: sinh trưởng trong một gia đình “Tây học,” tôi đọc được tiếng Pháp từ sớm, do đó tư tưởng nghệ thuật của tôi chịu ảnh hưởng Tây phương khá sâu; cũng vì thế tôi tìm vào Sài Gòn ngay sau 30 Tháng Tư, 1975 và mê mải tiếp nhận những tư tưởng mới mẻ từ văn học Âu Mỹ và văn học miền Nam; và cũng vì thế văn thơ tiếng Việt hải ngoại không hề xa lạ với tôi!
*Trần Doãn Nho: Trong thời gian vừa qua, có một số tác phẩm của các tác giả hải ngoại được xuất bản ở trong nước; đồng thời cũng có nhiều tác giả trong nước đưa tác phẩm của mình ra xuất bản hay đăng tải trên các trang mạng hải ngoại. Anh có ý kiến gì về những trường hợp này?
-Nhà thơ Hoàng Hưng: Văn học hải ngoại cũng như văn học Việt Nam Cộng Hòa trước 1975 là nền văn học đa dạng, đa nguyên; những tác giả và tác phẩm nào có xu hướng “neutre” về quan điểm chính trị, xã hội, không “nhạy cảm” trong con mắt “tuyên giáo” của chế độ chính thống trong nước sau 1975 có thể được tái bản. (…)
Cũng xin lưu ý là sau 40 năm “Đổi mới,” văn chương nghệ thuật trong nước đã có bước chuyển rất lớn: ngày càng thoát khỏi định hướng “hiện thực xã hội chủ nghĩa,” “cách mạng,” ngày càng trở về đúng nghĩa văn chương nghệ thuật nhân bản, thuần túy; ngày càng tiếp nhận nhiều ảnh hưởng của văn học đương đại thế giới.
Thậm chí có phong trào văn học hải ngoại đã lan truyền vào trong nước, như trường hợp thơ “Tân Hình Thức” do nhà thơ Khế Iêm khởi xướng. Đặc biệt là từ khi xuất hiện những tờ báo mạng Talawas ở Đức, Tiền Vệ ở Úc và Da Màu ở Mỹ, thì ảnh hưởng của văn học hải ngoại đến các tác giả trong nước, nhất là những cây viết trẻ, rất mạnh mẽ. Đã xuất hiện một bộ phận người viết chọn công bố tác phẩm của họ trên những tờ báo mạng ấy thay vì chịu tự kiểm duyệt để được xuất hiện trên sách báo chính thống trong nước.
*Trần Doãn Nho:Phải nhận rằng, có biến chuyển lớn trong văn học nghệ thuật trong nước, nhưng rõ ràng là mọi chuyện vẫn tùy thuộc hoàn toàn vào “cơ quan chức năng” của nhà nước. Anh nghĩ sao?
-Nhà thơ Hoàng Hưng: Văn học trong nước hiện nay có thể thoải mái hơn trước nhiều về: phương pháp sáng tác (khó hiểu, hũ nút, giễu nhại, hậu hiện đại các kiểu…), tâm trạng cá nhân (mặt tối tăm, u ám, bế tắc…), sex… Nhưng tuyệt đối cấm kỵ: đụng chạm xa gần đến các vị lãnh đạo nếu “chưa bị lộ” (bây giờ thì thêm: các vị chủ lớn) hay đến các chủ trương chính sách hiện hành của đảng và nhà nước…
Về tác giả, thì có danh sách cấm/hạn chế xuất bản/không được vào sách giáo khoa (chủ yếu là đối với thành viên của “Ban Vận Động thành lập Văn Đoàn Độc Lập,” nay đã phải đổi tên là “Câu Lạc Bộ Văn Đoàn Độc Lập”).
*Trần Doãn Nho:Vậy là “Văn Đoàn Độc Lập” có xu hướng đi gần với văn học hải ngoại?
-Nhà thơ Hoàng Hưng: “Văn Đoàn Độc Lập” rất gần với văn học hải ngoại, và trên thực tế, ngay từ lời “Tuyên bố” khi mới ra đời, “Văn Đoàn Độc Lập” đã chủ trương tập hợp tất cả những người viết văn tiếng Việt trên toàn thế giới, không phân biệt quốc tịch, lãnh thổ, chính kiến… “vì một nền văn học Việt Nam tự do, nhân bản.”
Đã có một số nhà văn ở Mỹ, Canada, Đức, Pháp tham gia “Ban Vận Động Văn Đoàn Độc Lập;” website Văn Việt của Ban Vận Động có phần nửa tác giả, tác phẩm là văn học hải ngoại. Admin của website hiện nay cũng là một nhà văn hải ngoại (Trịnh Y Thư). Và Văn Việt cũng bị tường lửa như Da Màu, Diễn Đàn Thế Kỷ… ở hải ngoại.
*Trần Doãn Nho:Thật thú vị khi anh cho biết là “có phần nửa tác giả, tác phẩm” xuất hiện trên Văn Việt là “văn học hải ngoại.” Như thế, có thể nói hai chữ “hải ngoại,” ở một khía cạnh nào đó, mang một ý nghĩa tích cực. Một tác giả ở trong nước cho rằng chỉ có “tác giả hải ngoại,” chứ không hề có “văn học hải ngoại,” vì thế, duy trì danh xưng “văn học hải ngoại” là một hành động có màu sắc chính trị. Xin anh cho biết ý kiến của anh về vấn đề này.
-Nhà thơ Hoàng Hưng: Rõ ràng đã có một nền văn học (tiếng Việt) hải ngoại (chưa nói đến nền văn học của người gốc Việt hải ngoại viết bằng tiếng nước sở tại như Pháp, Anh…) hình thành trong suốt 50 năm qua, và đã đạt được những thành tựu đáng kể. Nó khác biệt về căn bản với nền văn học trong nước trước khi “Đổi mới” (bị đường lối “phục vụ chính trị” và quan điểm nghệ thuật chính thống – mang tính bảo thủ khống chế) và cũng còn nhiều khác biệt với nền văn học trong nước hiện nay (đã có phần thoát khỏi đường lối trên, nhưng vẫn bị con mắt kiểm duyệt kiểm soát đối với những nội dung “nhạy cảm” mà nhà cầm quyền thấy bất lợi cho họ).
*Trần Doãn Nho:Xin anh cho một nhận định tổng quát về vai trò, giá trị cũng như ảnh hưởng của văn học hải ngoại đối với văn học Việt Nam nói chung.
-Nhà thơ Hoàng Hưng: Những điểm nổi bật của văn học (tiếng Việt) hải ngoại (so với văn học trong nước): tinh thần tự do (có thể coi là) tuyệt đối và nhân bản sâu sắc; phong phú, đa dạng về bút pháp, cá tính nghệ thuật; có được sự mới lạ ở một số tác giả tiếp nhận trực tiếp ảnh hưởng của văn học-nghệ thuật Âu Mỹ. Nó là tiếng nói của một bộ phận quan trọng của người Việt trong một hoàn cảnh sống mới lạ, mở ra một thời đại mới chưa từng thấy của tâm thức Việt và văn hóa Việt.
Văn học hải ngoại là một thực thể khách quan mà ngay nhà nước Việt Nam cũng thừa nhận, được giới nghiên cứu phê bình và báo chí xuất bản giới thiệu (một cách chọn lọc, rụt rè, cẩn trọng). Điều rất đáng tiếc là: do đường lối ngăn chặn hẹp hòi của nhà cầm quyền, nên ảnh hưởng của nó đối với giới sáng tác và người đọc “chính thống” chưa đáng kể. (Không nói đến bộ phận tác giả và độc giả của thế giới mạng).
Cũng phải ghi nhận một thực tế: sau khoảng 40 năm phát triển tốt đẹp, với sự ra đi và lão thành của vài thế hệ người viết và người đọc, sự hội nhập ngày càng sâu vào văn hóa bản địa của thế hệ người gốc Việt trẻ, văn học tiếng Việt hải ngoại đang đối mặt với tình trạng khó duy trì.
*Trần Doãn Nho:Phải chăng giấc mơ “hợp lưu” hai nền văn học và giấc mơ “vì một nền văn học Việt Nam tự do, nhân bản” của Văn Đoàn Độc Lập, đâm ra vẫn còn xa vời?
-Nhà thơ Hoàng Hưng: Thực tế thật đáng buồn. Song cũng nên ghi nhận: thái độ của nhà cầm quyền trong nước đối với văn học tiếng Việt hải ngoại, cũng như với văn học Việt Nam Cộng Hòa trước 1975, ngày càng cởi mở hơn mặc dù rất chậm chạp, thận trọng, đến sốt ruột!
Nhiều người đang trông đợi những thay đổi sau Đại Hội Đảng đầu 2026, khi nghe ông tổng bí thư mới tuyên bố hùng hồn về “kỷ nguyên mới,” “không viết lại được lịch sử nhưng có thể hoạch định lại tương lai,” “chấp nhận những khác biệt”… Tuy nhiên, nếu ông thực lòng thay đổi, thì lực bảo thủ rất lớn trong đảng Cộng Sản cũng không dễ tuân chỉ, đặc biệt trong lãnh vực tư tưởng văn hóa là lãnh vực bảo thủ nhất (so với kinh tế, công nghệ…). Wait and see thôi!
*Trần Doãn Nho: Cám ơn nhà thơ Hoàng Hưng đã đưa ra những nhận định hết sức thẳng thắn về văn học hải ngoại sau 1975 cũng như cung cấp nhiều tin tức hữu ích về văn học trong nước. Xin anh cho một nhận xét cuối cùng trước khi chấm dứt cuộc trò chuyện lý thú này.
-Nhà thơ Hoàng Hưng: Tôi tin rằng sẽ đến một ngày, người đọc trong nước được tự do tiếp nhập mọi tác phẩm văn học tiếng Việt hải ngoại cũng như mọi tác phẩm văn học Việt Nam Cộng Hòa trước 1975; lịch sử Việt Nam sẽ ghi nhận hai nền văn học ấy như bộ phận hợp thành tự nhiên của toàn bộ nền văn học Việt Nam hiện đại và đương đại. (Trần Doãn Nho) (qd]
Hoàng Hưng, tên thật là Hoàng Thụy Hưng, sinh năm 1942 tại Hưng Yên. Ông dạy Văn cấp trung học (high school), làm báo, dịch sách văn học và tâm lý học tiếng Pháp, tiếng Anh.
Ông bị bắt và tập trung cải tạo 39 tháng (1982-1985) vì bản thảo tập thơ “Về Kinh Bắc” của Hoàng Cầm và những bài thơ trong sổ tay của bản thân bị an ninh Việt Nam coi là “phản động.”
Sau “Đổi mới,” ông được trở lại làm báo và thơ được xuất bản trong nước (các tập “Ngựa Biển,” “Người Đi Tìm Mặt,” “Hành Trình,” “36 Bài Thơ”). Nhiều bài thơ nguyên tác tiếng Việt và bản dịch thơ Hoàng Hưng được in ở Pháp, Mỹ trong các tạp chí văn chương và tuyển tập.
Các tập thơ xuất bản ở hải ngoại: “Ác Mộng” (ở Đức, do talawas.org, 2006, ở Mỹ do Văn Học Press, 2018); “Poetry & Memoirs” (Mỹ, 2012).
MASON, Ohio (NV) – Cincinnati Open ngày 11 Tháng Tám khiến khán giả thót tim không phải vì căng thẳng trên sân mà vì… chuông báo cháy nổi lên sau những trục trặc và chiến thắng ngoạn mục của số 1 thế giới Jannik Sinner trước Gabriel Diallo, theo ATP Tour.
Mới vòng ba Cincinnati Open nhưng khán giả bất ngờ được chứng kiến sân đấu chìm trong bóng tối vì bị mất điện kéo dài hơn một giờ đồng hồ. Vụ việc khởi nguồn từ một máy phát điện phụ gặp trục trặc khiến khói phát ra. Cúp điện khiến toàn bộ hệ thống bảng điểm, camera, và công nghệ Hawk-Eye ngưng hoạt động.
Jannik Sinner được khen ngợi là người có “thần kinh thép” khi vượt qua mọi tác động bên ngoài để giành chiến thắng ngoạn mục trước Diallo. (Hình: Dylan Buell/Getty Images)
Trục trặc hy hữu khiến trận đấu bị hoãn, khán giả rì rầm, còn các tay vợt buộc phải dừng tay và chờ đợi.
Khi ánh sáng trở lại, các tay vợt sau thời gian dài nghỉ bất đắc dĩ bước vào sân tiếp tục thi đấu thì trục trặc tiếp theo lại xảy đến. Lần này là còi báo cháy đanh thép ré lên kéo theo ánh đèn khẩn cấp nhấp nháy đỏ rực quanh khán đài.
Khán giả ngơ ngác, một số người hốt hoảng bật dậy, hướng mắt tìm nguyên nhân, trong khi trên sân Sinner và Diallo khẽ nhíu mày nhìn nhau rồi tiếp tục thi đấu. Họ không muốn những trục trặc lại tiếp tục dang dở trận đấu bởi vì thời gian nghỉ bất đắc dĩ lần hai.
Khán giả cũng bỏ qua những âm thanh khó nghe khi biết đó chỉ là trục trặc, mọi người hướng về sân đấu nơi Sinner và Diallo đấu với nhau bằng thần kinh thép bỏ qua những ngoại cảnh tác động.
Trận đấu khép lại với chiến thắng thuộc về số 1 thế giới Sinner với kết quả 6-2, 7-6. Anh vượt qua Diallo với điểm nhấn cứu một điểm trong loạt tie-break. “Đây đúng là một ngày rất khó khăn, Diallo giao bóng tốt, khiến tôi phải hết sức tập trung. Nếu mất bình tĩnh chắc chắn tôi không thể vượt qua!” – Sinner nói sau chiến thắng khó khăn.
Chiến thắng của Sinner càng giá trị hơn và được những nhà chuyên môn đánh giá cao nhất là cách Sinner giữ mình trước những trục trặc rất dễ khiến các tay vợt dao động. Bóng tối do mất điện, thời gian nghỉ bất đắc dĩ khá lâu rồi trở lại trong ánh đèn chập chờn cùng tiếng còi báo cháy… thế nhưng Sinner vẫn giữ vững được tinh thần để vượt qua đối thủ
Gabriel Diallo đối thủ mà Sinner đánh giá cao về những cú giao bóng hiểm và mạnh buộc Sinner phải rất tập trung để khống chế. (Hình: Dylan Buell/Getty Images)
Các cây viết bình luận đã mô tả: Khoảnh khắc tay vợt số 1 thế giới bình thản trả bóng giữa âm thanh báo động đã trở thành biểu tượng và minh chứng sức mạnh thật sự của một nhà vô địch không chỉ nằm ở cú forehand hay backhand, mà ở sự vững vàng khi mọi vật xung quanh tác động. Cincinnati không chỉ chứng kiến một chiến thắng mà còn được thấy một bài học sống động của số 1 thế giới biết cách tìm sự bình yên giữa những trục trặc tác động và ảnh hưởng.
Tại vòng 4, Sinner sẽ phải vượt qua chướng ngại Adrian Mannarino và hướng đến trận chung kết trong mơ với số 2 thế giới Alcaraz như giới chuyên môn dự đoán từ đầu giải. (Anh Khoa) [qd]
SANTA MONICA, California (NV) – Selena Gomez, nữ ca sĩ, diễn viên và doanh nhân, chủ sở hữu thương hiệu mỹ phẩm Rare Beauty đình đám, vừa ra mắt sản phẩm nước hoa mới mang tên “Rare” khiến người hâm mộ thời trang và cái đẹp vô cùng háo hức.
Theo tạp chí Harper’s Bazaar, tại sự kiện ra mắt nước hoa mới diễn ra tại Santa Monica Post Office ở Santa Monica, California, hôm 7 Tháng Tám, Selena Gomez vô cùng rạng rỡ giới thiệu sản phẩm mới với tất cả mọi người. Sự kiện còn có sự tham gia của nhiều ngôi sao nổi tiếng khác như Ace Greene, Chelley Bissainthe, Iris Kendall, Jose Garcia và Hannah Fields.
Selena Gomez rạng rỡ trong buổi tiệc ra mắt sản phẩm nước hoa của thương hiệu Rare Beauty do mình sáng tạo nên tại Santa Monica, California hôm 7 Tháng Tám. (Hình: JC Olivera/Getty Images)
Nước hoa mang tên “Rare” thuộc dòng Eau de Parfum cao cấp, mang một hương thơm ấm áp, cay nồng với mùi xạ hương (musk) mà chính Selena Gomez và ê kíp của cô dành hơn hai năm để thực hiện. Mùi thơm có sự kết hợp của caramel, quả hồ trăn, tiêu hồng, vanilla và gỗ xạ hương, tạo nên một sự ấn tượng khó phai.
Sự mở rộng sang thị trường nước hoa của Rare Beauty diễn ra trong bối cảnh các ngôi sao nổi tiếng đều cho ra mắt sản phẩm của riêng mình. Trước đó các nghệ sĩ như Ariana Grande, Billie Eilish hay Rihanna đều đạt được thành công về mặt thương mại lẫn sự công nhận từ giới thời trang và mỹ phẩm trong hai năm qua.
Rare Beauty là thương hiệu mỹ phẩm do Selena Gomez sáng lập hồi Tháng Chín, 2020, trùng với tên album thứ ba của mỹ nhân sinh năm 1992.
Năm 2024, giá trị thương hiệu của Rare Beauty lên đến $2 tỷ, trở thành một trong những hãng bán chạy nhất trên thế giới và còn được tạp chí Time bình chọn là công ty có tầm ảnh hưởng trong năm. Các sản phẩm của Rare Beauty rất đa dạng, từ kem nền, má hồng, son môi cho đến các sản phẩm dưỡng da, đều được giới tiêu dùng trẻ ưa thích.
Theo báo cáo của Bloomberg, Selena Gomez chính thức trở thành nữ tỷ phú nhờ vào thành công của Rare Beauty, là một trong những phụ nữ trẻ nhất nước Mỹ sở hữu khối tài sản 10 con số. (N.A) [qd]
WESTMINSTER, California (NV) – Hòa Thượng Thích Viên Huy, trụ trì chùa Điều Ngự, Westminster, vừa bị kiện thêm, với tất cả gồm 20 cáo buộc, trong đó có “tấn công tình dục” một ni cô, có tên trong đơn kiện là Hương Châu, theo đơn kiện được ghi ngày Thứ Ba, 12 Tháng Tám, và nộp cho Tòa Thượng Thẩm California ở Santa Ana.
Chùa Điều Ngự do Hòa Thượng Thích Viên Huy trụ trì ở Westminster. (Hình: Trà Nhiên/Người Việt)
Đây là đơn kiện thứ hai với một số thay đổi về cáo buộc so với đơn kiện đầu tiên nộp lên tòa gồm 14 cáo buộc hôm 20 Tháng Sáu.
Đơn kiện này cũng đính kèm thêm hình ảnh cho thấy một người nam mặc trang phục tu sĩ nắm tay một người nữ mặc áo tu sĩ, cùng nhiều hình ảnh khác.
Đơn kiện bổ sung thêm luật sư bào chữa cho nguyên đơn. Ngoài Luật Sư Tiger Từ Huy Hoàng của Tổ hợp Luật sư Tiger TTF Lawyers, APLC, nay có thêm ba luật sư khác là John-Paul S. Deol, Michael Fleming, và Brandon Q. Trần của Tổ Hợp Luật Sư Dhillon Law Group, Inc.
“Vụ kiện này xoay quanh việc lạm dụng quyền lực và quấy rối. Chúng tôi sẽ kiên quyết bảo vệ quyền lợi của nạn nhân,” Luật Sư Tiger Từ Huy Hoàng cho biết trong thông cáo báo chí gửi đến nhật báo Người Việt.
“Bà Hương Châu đã phải chịu đựng bạo lực tình dục, bị quấy rối liên tục và bị chính những người lẽ ra phải bảo vệ bà bóc lột,” Luật Sư Brandon Q. Trần, cố vấn cao cấp tại Dhillon Law Group, cho biết. “Chúng tôi sẽ sử dụng mọi công cụ pháp lý để mang lại công lý cho bà.”
Hôm Thứ Ba, nhật báo Người Việt có liên lạc với luật sư đại diện lãnh đạo chùa Điều Ngự là ông Derrick Nguyễn Hoàng Dũng để hỏi về vụ kiện.
“Chúng tôi chưa biết gì về đơn kiện nên không thể bình luận tại thời điểm này,” Luật Sư Derrick Nguyễn Hoàng Dũng nói.
Theo đơn kiện, các bị đơn gồm Xuân Ngọc Hồ (Hòa Thượng Thích Viên Huy, trụ trì chùa Điều Ngự, Westminster), Tăng Hồ (Hòa Thượng Thích Viên Lý, viện chủ chùa Điều Ngự và trụ trì chùa Diệu Pháp, San Gabriel), chùa Điều Ngự, chùa Diệu Pháp, và Tổ Chức Di Sản Văn Hóa Phật Giáo Quốc Tế (IBCHF).
Đơn kiện nêu 20 cáo buộc gồm có: 1) Hành vi tấn công tình dục. 2) Hành hung. 3) Giam giữ trái phép. 4) Vi phạm Đạo Luật Ralph – Bạo lực dựa trên giới tính/tình trạng hôn nhân. 5) Bạo lực giới. 6) Buôn người. 7) Tiếp tay và hỗ trợ hành vi sai trái. 8) Lơ là giám sát/trách nhiệm cơ sở. 9) Quấy rối. 10) Trả đũa người tố cáo. 11) Trả đũa dựa theo luật lao động. 12) Không ngăn chặn quấy rối/phân biệt/trả đũa. 13) Sa thải trái luật. 14) Cố ý gây tổn thương tinh thần. 15) Vô ý gây tổn thương tinh thần. 16) Không trả lương tối thiểu. 17) Không trả lương tăng ca. 18) Không cung cấp bảng lương. 19) Không trả lương khi bị sa thải. 20) Kinh doanh bất hợp pháp.
So với đơn kiện lần trước, đơn lần này có thêm bảy cáo buộc gồm: Vi phạm Đạo Luật Ralph – Bạo lực dựa trên giới tính/tình trạng hôn nhân; Bạo lực giới; Quấy rối; Không trả lương tăng ca; Không cung cấp bảng lương; Không trả lương khi bị sa thải; và Kinh doanh bất hợp pháp. Trong khi đó, đơn lần này bỏ bớt cáo buộc “Âm mưu dân sự.”
Theo hồ sơ nộp tại tòa, bà Hương Châu là ni cô, công dân Việt Nam, đang sống ở Orange County, và không rành tiếng Anh.
Bà Hương được bảo lãnh sang Mỹ theo diện “R-1 Visa,” không có quy chế định cư, dành cho người phục vụ trong tổ chức tôn giáo tạm thời như tu sĩ, mục sư, linh mục, ni cô, hoặc làm việc liên quan đến tôn giáo như giảng pháp, tổ chức nghi lễ…
Tình tiết mới liên quan “tấn công tình dục” và hình ảnh
Theo đơn kiện mới, Hòa Thượng Thích Viên Huy bị cáo buộc lợi dụng chức vụ và quyền lực, tấn công tình dục và cưỡng hiếp bà Hương ba lần, lần gần nhất xảy ra vào Tháng Ba, 2024.
Vẫn theo cáo buộc, ông vào khu nội trú nữ – nơi có phòng của bà Hương – khi bà ở một mình. Đây là khu vực chỉ dành cho nữ, nhưng một bị đơn đưa mã khóa cho Hòa Thượng Thích Viên Huy.
Trong các lần này, ông đều say rượu. Bà Hương cố chống cự nhưng bị sức nặng và sức mạnh của ông khuất phục, vẫn theo đơn kiện.
Các hình ảnh cung cấp trong đơn kiện cho thấy nhiều loại rượu mạnh và đắt tiền, và được cho là do Hòa Thượng Thích Viên Huy sở hữu.
Một lần khác, ông vào khu vực phòng ngủ của bà Hương để quấy rối tình dục nhưng say quá không thể tiếp tục tấn công. Thay vào đó, ông yêu cầu bà nắm tay, ôm ấp. Bà Hương chỉ làm theo vì sợ bị phạt.
Khi bà cố rời đi, ông siết tay và kéo bà lại và vì ông say rượu, bà Hương đã chụp được nhiều hình ảnh chứng minh cho hành vi cưỡng ép của ông.
Đơn kiện của nguyên đơn là bà Hương Châu kiện Hòa Thượng Thích Viên Huy, Hòa Thượng Thích Viên Lý, chùa Điều Ngự, chùa Diệu Pháp, và Tổ Chức Di Sản Văn Hóa Phật Giáo Quốc Tế. (Hình: Người Việt)
Lãnh đạo chùa trả đũa
Sau vụ tấn công vào Tháng Ba, Hòa Thượng Thích Viên Huy tăng cường quấy rối và phân biệt đối xử hạn chế di chuyển trong chùa, cấm ra ngoài, tiếp tục mắng chửi vì bà là phụ nữ, theo đơn kiện.
Đơn kiện tiếp, khi bà Hương nói sẽ tố cáo, Hòa Thượng Thích Viên Huy la mắng, đe dọa và báo cho Hòa Thượng Thích Viên Lý.
Hòa Thượng Thích Viên Huy còn gửi hình ảnh lọ thuốc dọa sẽ tự tử bằng thuốc nếu bà báo cảnh sát.
Khi nhận ra bà Hương không bị lung lay, Hòa Thượng Thích Viên Huy trả đũa bằng cách đuổi bà khỏi chùa Điều Ngự vào ngày 22 Tháng Chín, 2024 với lý do “nổi loạn, xài nhiều nước, ăn nhiều rau,” buộc bà chuyển sang cư ngụ tại chùa Diệu Pháp.
Sau đó, bị đơn tìm cách buộc bà về Việt Nam để bà không thể báo cáo hành vi sai trái.
Ngày 27 Tháng Chín, 2024, Hòa Thượng Thích Viên Lý nói bà phải tìm chùa khác vì sẽ không cho bà ở lại chùa Diệu Pháp, theo đơn kiện.
Ngày 29 Tháng Chín, 2024, bà bị trầm cảm, đi lang thang định ra biển tự tử nhưng quay về chùa Diệu Pháp.
Ngày 23 Tháng Mười, 2024, một thành viên cấp cao của chùa nói visa R-1 của bà Hương bị từ chối, phải rời Mỹ ngay, trái ngược thông tin trước đó rằng visa đã được chấp thuận.
Đơn kiện tiếp, ngày 2 Tháng Mười Một, 2024, Hòa Thượng Thích Viên Lý đuổi bà khỏi chùa Diệu Pháp, nói visa bị từ chối.
Bà yêu cầu chứng cứ nhưng được đưa giấy viết bằng tiếng Anh mà bà không đọc được, sau này bà mới biết không phải quyết định từ chối. Thực tế, visa R-1 không bị từ chối. Theo bà, đây là thông tin bịa đặt để ép bà rời Mỹ, đơn kiện viết.
Ngoài ra, bị đơn còn liên lạc với gia đình bà để đe dọa, và vi phạm luật liên bang khi tìm cách tác động hoặc ngăn cản nhân chứng.
Các cáo buộc về lạm dụng lao động
Theo đơn kiện, ngày 29 Tháng Giêng, 2024, bà Hương Châu bắt đầu làm việc tại chùa Điều Ngự, chùa Diệu Pháp, và IBCHF. Bà chịu sự quản lý của Hòa Thượng Thích Viên Huy ở chùa Điều Ngự và Hòa Thượng Thích Viên Lý ở chùa Diệu Pháp.
Bà được yêu cầu sang Mỹ với đầy đủ giấy tờ di trú, làm ít nhất ba tháng trước khi nộp visa R-1.
Điều kiện sống của bà Hương tại Chùa Điều Ngự là phòng 3×3 mét, không cửa sổ, không nước, không có điều hòa, mái bị dột, chỉ có bàn và túi ngủ; bữa ăn nấu trên nền nhà.
Bị đơn hứa sẽ giúp bà và cháu trai xin thẻ xanh nên bà bỏ cơ hội trụ trì ở Việt Nam. Khi sang Mỹ, bà bị giao công việc thế tục, trả $300 – $400/tháng, làm 15 giờ/ngày, 7 ngày/tuần, không nghỉ theo luật, không có bảng lương, vẫn theo đơn kiện.
Đơn kiện viết rằng dù Phật Giáo thường không khuyến khích uống rượu, Hòa Thượng Thích Viên Huy thường xuyên mua lượng lớn rượu để uống riêng, dùng tiền mặt từ tiền cúng dường. Ông cùng một tu sĩ khác đi mua rượu để che giấu.
Khi có khách ngoài giờ, ông gọi bà Hương từ phòng ngủ ra để bưng đồ ăn, nấu, và phục vụ tới khuya. Nếu từ chối hoặc làm chậm, bà bị la mắng. Bà phải phục vụ 24/7, bị bắt làm khi bị bệnh và bị coi như người hầu, vẫn theo đơn kiện.
Lãnh đạo chùa Điều Ngự lên tiếng bác bỏ các cáo buộc hồi 24 Tháng Bảy. (Hình minh hoạ: Trà Nhiên/Người Việt)
Yêu cầu bồi thường
Đơn kiện đệ cho biết nguyên đơn Hương Châu đề nghị tòa: 1) Phán quyết có lợi cho nguyên đơn đối với các bị đơn. 2) Bồi thường thiệt hại chung và thiệt hại bù đắp theo mức được chứng minh tại phiên tòa. 3) Bồi thường trừng phạt và bồi thường gương mẫu với mức sẽ được xác định tại phiên tòa. 4) Bồi thường gấp ba lần theo Điều 52.5 Bộ Luật Dân Sự California. 5) Hoàn trả. 6) Lệnh cấm đối với các bị đơn. 7)Tiền lãi. 8) Luật sư phí. 9) Chi phí khởi kiện phát sinh trong vụ kiện. 10) Bất kỳ khoản bồi thường hoặc biện pháp khắc phục nào khác mà chánh án cho là công bằng và phù hợp.
Hôm 24 Tháng Bảy, một ngày sau khi đưa tin về đơn kiện đầu tiên, Hòa Thượng Thích Viên Lý lên tiếng phản bác rằng: “Chúng tôi hoàn toàn bác bỏ tất cả vu cáo hoặc cáo buộc trong đơn kiện đối với Hòa Thượng Thích Viên Huy, chùa Điều Ngự, và chùa Diệu Pháp,” ông nói với nhật báo Người Việt qua điện thoại.
“Xin mọi người chờ đợi kết luận từ cơ quan thẩm quyền,” vị hòa thượng thêm. [đ.d.]
WASHINGTON, DC (NV) – Một trong những chỉ số lạm phát quan trọng tăng trong Tháng Bảy, Cơ Quan Thống Kê Lao Động (BLS) công bố hôm Thứ Ba, 12 Tháng Tám, theo Axios.
Đây là dấu hiệu lạm phát bắt đầu nóng lên giữa lúc thuế quan của Tổng Thống Donald Trump gây tác động lên khắp nền kinh tế.
Khách hàng mua sắm trong cửa hàng ở Manhattan, thành phố, New York, hôm 15 Tháng Bảy. (Hình: Spencer Platt/Getty Images)
Hồi Tháng Bảy, Chỉ Số Giá Tiêu Dùng (CPI) chỉ tăng 0.2% so với Tháng Sáu, nhờ giá năng lượng giảm, giữ nguyên mức lạm phát trong một năm là 2.7%, theo dữ liệu mới nhất của BLS.
Tuy nhiên, CPI cốt lõi – không tính giá thực phẩm và năng lượng vốn thay đổi thất thường và là chỉ số được các nhà hoạch định chính sách theo dõi chặt chẽ nhất – tăng 0.3% trong một tháng, đẩy CPI cốt lõi trong một năm lên 3.1%. CPI cốt lõi hồi Tháng Sáu chỉ tăng 0.2% trong một tháng và 2.9% trong một năm.
BLS công bố dữ liệu mới nhất này vào thời điểm hệ trọng đối với nền kinh tế Mỹ. Nhiều nhà kinh tế học đang dự đoán Ngân Hàng Trung Ương (Fed) sẽ giảm lãi suất vào Tháng Chín.
Mấy tháng qua, Tổng Thống Trump liên tục gây áp lực đòi Fed hạ lãi suất, nhưng ngân hàng này nhất định không hạ vì muốn chờ xem hệ quả chính sách thuế quan của ông.
Hiện tại, người Mỹ đang lo ngại dữ liệu BLS không còn đáng tin cậy sau khi Tổng Thống Trump sa thải giám đốc BLS sau khi cơ quan này công bố bản phúc trình cho thấy mức tăng trưởng việc làm yếu đi đáng kể trong ba tháng qua.
Tối Thứ Hai, Tổng Thống Trump cho biết ông sẽ đề cử ông E.J. Antoni, nhà kinh tế học của tổ chức Heritage Foundation, làm giám đốc BLS. Ông Antoni là người chỉ trích kịch liệt BLS suốt mấy năm qua. (Th.Long) [qd]
