GM Michael Phạm nói về Thánh Lễ đa chủng tộc
Hôm Thứ Bảy, 7 Tháng Sáu, nhân dịp Giáo Phận San Diego tổ chức “Pentecost Mass for All Peoples” (Lễ Chúa Thánh Thần Hiện Xuống Dành Cho Tất Cả Mọi Người), Giám Mục Michael Phạm, giám mục Giáo Phận San Diego, dành cho nhật báo Người Việt buổi phỏng vấn, nói về ý nghĩa của sự kiện này.
Bác Sĩ Đặng Trần Hào tốt nghiệp bác sĩ y khoa Đông Phương tại Samra University, Los Angeles, năm 1987, và được mời tham dự hội đồng State Board về Châm Cứu và Đông Dược. Mục này giúp cho ai muốn tìm hiểu về Đông Dược và muốn góp ý cho kho tàng Đông Dược phong phú hơn để phục vụ bệnh nhân. Quý vị có thể liên lạc bác sĩ qua email: [email protected] hoặc điện thoại (714) 714-0564 office và (714) 553-6183 cell.
Bác Sĩ Đặng Trần Hào
Theo Hipprocrates, ông tổ của nền y học đã nói: “Thức ăn của bạn phải là thuốc men của bạn và thuốc men của bạn phải là thức ăn của bạn.”
Tất cả bệnh tật đều bắt đầu từ bên trong cơ thể và tâm trí của chúng ta gây ra do suy nghĩ sai lệch không thành thật với mình, và ăn uống không đúng cách.
Nếu chúng ta sống một cách tự nhiên, phù hợp với quy luật hài hòa của vũ trụ thì thường chúng ta ít khi bị bệnh tật.
Đông y nói “Bệnh tòng khẩu nhập, bệnh theo miệng vào.” Đúng vậy. Ăn uống cần phải cẩn thận. Tùy theo phong tục tập quán của từng quốc gia, địa phương và sở thích của mỗi cá nhân và sự chọn lựa cho hợp với khẩu vị, hợp với thể trạng (để khỏi bị dị ứng và giúp cho dễ tiêu hóa…).
Có ba loại thức ăn chính:
-Đường như bột mì, bột gạo, bắp…
-Chất đạm (protein) như thịt chất đạm động vật và chất đạm thực vật như đậu hũ, các loại hạt…
-Và mỡ (lipid).
Đồng thời có rau cỏ, trái cây vừa là chất độn chứa nhiều sinh tố cần thiết.
Ngoài ba thức ăn đó con người con người phải ăn đầy đủ vừa phải, không quá nhiều, quá ít.
Theo khoa học ngày này thì biến dưỡng căn bản của một người khoảng 2,000 calories, mỡ 9 calories, đường 4 calories. Như vậy một ngày biến dưỡng căn bản của một người chỉ cần là 75 gram thịt, 88.8 gram mỡ và 255 gram đường. Biến dưỡng căn bản là biến dưỡng lúc nghỉ ngơi, từ đó để tăng và giảm thức ăn cho hợp với sức khỏe của mỗi người.
Khi nấu thức ăn chúng ta dùng gia vị có mục đích làm gia tăng hoạt động cơ thể và cho kiện toàn tiêu hóa như gừng là ấm tì vị, hành, sả để toát mồ hôi và lợi tiểu, đinh hương để thông khí kể cả trần bì, riềng tẩy uế khí, ớt để kích thích vị giác, nghệ để thông túi mật, đặc biệt để chống dị ứng thức, tỏi để sát trùng, chống mỡ trong máu và gia tăng khí lực giúp điều hòa được đường tiểu tiện… Tất cả đều tốt, nên dùng vừa đủ, nhiều quá là có hại.
Nếu chúng ta ăn uống không đầy đủ calories và những thức ăn không tinh khiết, có nhiều độc tố hay những hóa chất, cơ thể trở nên yếu ớt không thể chống đỡ lại được với với sự xâm nhập và tác động của vi trùng và virus, khi đó các loại bệnh tật xuất hiện.
Nguyên nhân cốt lõi của bệnh tật phần nhiều không phải là những tác nhân bên ngoài của vi trùng và virus mà chỉ là những chất không thanh khiết chúng ta ăn uống và hít thở hằng ngày mang vào trong cơ thể mà gây ra do sự tiêu hóa và bài tiết không thích hợp.
Làm sao chúng ta ăn có lợi cho sức khỏe? Đây là một câu hỏi rất cần thiết cho đời sống của chúng ta. Có nhiều người thường nói họ ăn uống rất điều độ và đúng cách. Nhưng quan niệm lại trái ngược nhau, làm chúng ta hoang mang, không biết đâu là đúng, đâu là sai?
Chúng ta thấy có nhiều sự tranh luận dựa trên những thực phẩm cần thiết được xếp hạng sau: thịt, cá, bánh mì, cheese, trái cây, rau tươi, dầu ăn, trứng, sữa, đường…
Khoa Yoga lại phân làm ba loại tùy theo giá trị quân bình như gạo trắng là tốt nhất, trong khi gạo đỏ lại xếp loại xấu. Nhưng với phái dưỡng sinh Giáo Sư Ohsawa, ăn chay tại Nhật, lại cho gạo đỏ là tốt nhất, sữa và gạo trắng là xấu hơn.
Sự luyện tập ngày nay bắt đầu với sự phát triển cơ thể, vì cơ thể là cỗ xe trong cuộc hành trình của chúng ta với mục tiêu cuối cùng của ý thức tràn đầy chân phúc vĩnh hằng. Và khi chúng ta phát triển cơ thể, chúng ta phải chú ý đặc biệt tới những thức ăn, chúng ta ăn vào. Vì những thức ăn này có tác dụng sâu xa tới mọi phương diện phát triển của con người: cơ thể, trí óc và tinh thần.
Vậy chúng ta phải ăn gì cho đúng? Chắc quý vị cũng đồng ý với tôi rằng việc ăn uống còn tùy theo từng quốc gia, phong tục, tập quán, tôn giáo, quan niệm, và thể chất của từng người mà biến dịch và thích hợp với từng trường hợp.
Không thể nào có sự đồng ý hoàn toàn từ quốc gia này, qua quốc gia, từ tôn giáo này, qua tôn giào khác, đối với câu hỏi căn bản, ăn gì có lợi cho sức khỏe? Câu trả lời chỉ có tính cách tương đối và tổng quát mà thôi.
Như vậy, việc ăn uống cho đúng cách và tương đối là phải theo nhưng căn bản nào hy vọng tăng cường cho sức khỏe:
1. Thế nào là ăn theo mùi vị?
Mùi vị rất tốt để hướng dẫn cho biết cái gì ăn tốt cho cơ thể chúng ta. Thực hành và phát triển những khứu giác và vị giác, nhờ nó sẽ khám phá ra những thức ăn thích hợp với cơ thể từng người. Nếu chúng ta chỉ ăn những thực phẩm được coi là tốt, mà không lắng nghe sự kỳ diệu của cơ thể, cũng là điều thiếu sót. Thức ăn chúng ta ăn cần phải có mùi vị và được đồng thuận của cơ thể, thì tốt cho sức khỏe. Thèm ăn thức gì, chúng ta ăn thức đó, có nghĩa là cơ thể chúng ta cần những thức ăn đó.
2. Phải lưu tâm vào thức ăn
Tiêu hóa là tấm gương phản ảnh của tâm. Vì vậy có nhiều bệnh liên quan tới tiêu hóa là do stress. Nếu chúng ta ăn trong khi giận dữ, bực bội, tiêu hóa sẽ trở ngại, dù chúng ta ăn những thức ăn tốt.
Nếu chúng ta ăn trong khi coi tin tức trên truyền hình hay bàn chuyện thương mại, như vậy chúng ta không lưu tâm vào việc ăn uống, làm sao cơ thể lo cho những thức ăn mà chúng ta mang vào. Nó sẽ không kiện toàn tiêu hóa vì chúng ta đã không chú tâm tới nó.
3. Chúng ta phải ăn nhiều loại thức ăn
Chúng không nên ăn cùng loại thức ăn từ ngày nọ, qua ngày kia, phải biết thay đổi thức ăn và các loại thức ăn có đầy đủ chất bổ dưỡng, khoáng chất, tinh bột, chất béo, chất đạm, chất đường…
Và phải đổi cách ăn uống, cách tốt nhất là không ăn quá nhiều một loại thức ăn nào.
Được biết trong đậu phộng thường có chất aflatoxin, và chất carcinogen thấy trong đậu phộng và một vài loại hạt. Nhưng không có nghĩa là chúng ta loại bỏ đậu phộng trong thức ăn. Chúng ta cũng không nên ăn nó hoài hoài và số lượng nhiều.
Tốt hơn chúng ta chọn thức ăn nhiều loại hơn là tập trung vào loại chúng ta thích.
4. Ăn thức ăn tươi
Đồ ăn khô, đóng hộp, đông lạnh được dùng để sửa soạn cho bữa ăn hằng ngày, những thức ăn này thường chứa đường và muối, nhiều chất béo. Ăn những thức ăn này thường không có mùi vị như thức ăn tươi. Nếu chúng ta để ý đến mùi vị và phát triển khứu giác của chúng ta, nó sẽ giúp chúng ta tránh xa đồ ăn đóng hộp thay vì đồ ăn tươi.
5. Nên ăn rau trái
Rau trái là thức ăn rất tốt gồm potassium, chất khoáng, vitamin và chất sợi, phần lớn chúng có rất nhiều chất béo và chất bổ dưỡng. Thường thì đàn bà ăn rau trái nhiều hơn đàn ông. Có một số quý ông chỉ luôn ăn thịt.
Chất sợi rất cần thiết cho cơ thể, trong thịt và cá hoàn toàn không có chất sợi, mà chất sợi sẽ lôi theo những chất mỡ, cholesterol, và tế bào ung thư theo ruột già mà đại tiện ra ngoài. Nếu chúng ta ăn thiếu chất sợi có nhiều cơ hội bị ung thư.
6. Nên ăn lúc hơi đói
Nghiên cứu cho biết những súc vật cho ăn ít hơn là chúng đòi hỏi chất bổ dưỡng hằng ngày, thì sống lâu hơn và ít bệnh tật hơn.
Ngày nay có nhiều nhà khoa học nghiên cứu cho biết, nên ăn hơi đói, có sức khỏe và sống lâu hơn. Nói thì dễ nhưng điều này mấy ai thực hành.
7. Thế nào là ăn uống quân bình
Chúng ta đã nghe nhiều lần về ăn uống quân bình, đến nỗi chúng ta không muốn nghe thêm nữa. Nhưng thế nào là ăn uống quân bình? Quân bình ăn uống đặt trên ba thành phần: Chất đường (carbohydrate), chất béo (fat), chất đạm (protein). Theo Bác Sĩ Barry Sear đã từng được giải Nobel nghiên cứu cho biết tỷ lệ lý tưởng là:
-40% chất đường (carbohydrate)
-30% chất béo (fat)
-30% chất đạm (protein)
Sẽ giúp cho cơ thể không bị mập phì và giữ thon gọn.
8. Thế nào là kinh nghiệm với thức ăn của mình?
Cách duy nhất, chúng ta phải tự tìm ra những thức ăn gì sẽ giúp cho sức khỏe chúng ta bằng những kinh nghiệm ăn uống, cố gắng ăn những thức ăn mới và phối hợp với nhiều loại thức ăn.
Trong cơ thể chúng ta còn có những điểm yếu, hay có thể gọi là những điểm báo động. Khi chúng ta ăn uống các thức ăn hằng ngày vào cơ thể, những thức ăn không thích hợp với cơ thể, chúng sẽ báo động cho chúng ta biết như bị đau nhức, ngứa, nổi mụn, nhức đầu, chóng mặt…
Vì vậy, chúng ta phải tìm cách loại bỏ những thức ăn không thích hợp với cơ thể, mới mong sức khỏe được cường tráng và kéo dài tuổi thọ.
Mục này chỉ nhằm giải đáp các thắc mắc về sức khỏe có tính cách tổng quát. Với các vấn đề cụ thể, chi tiết của từng bệnh nhân, xin liên lạc với bác sĩ để được thăm khám trực tiếp. Nhiều thông tin thiết thực và bổ ích khác về sức khỏe cũng được phát trên đài Radio Chuyện Sáng Chủ Nhật ở vùng Orange County, California, vào mỗi sáng Chủ Nhật từ 6 đến 9 giờ, trong chương trình “Câu Chuyện Sức Khỏe Sáng Chủ Nhật.” Nhiều thông tin sức khỏe bổ ích khác cũng có thể tìm thấy trên các website nguyentranhoang.com và radiochuyensangchunhat.com. Quý vị có thể liên lạc bác sĩ qua email: [email protected] hoặc điện thoại (714) 531-7930.
Bác Sĩ Nguyễn Trần Hoàng
Tiên lượng: Mất ngủ rồi sẽ ra sao?
Phần lớn những ai từng trải qua mất ngủ – dù chỉ một thời gian ngắn – đều biết cái cảm giác uể oải, đờ đẫn ngày hôm sau. Nhưng tin vui là: nếu biết cách điều chỉnh, hầu hết các trường hợp sẽ dần dần trở lại ổn định.
Tuy nhiên, với những ai bị mất ngủ mạn tính, ảnh hưởng lên đời sống có thể sâu xa hơn. Dù không nguy hiểm đến tính mạng, nhưng nếu để lâu, tình trạng này có thể:
-Làm giảm chất lượng sống
-Gây khó khăn trong công việc, học hành, và quan hệ gia đình
-Làm tăng nguy cơ các bệnh mạn tính (như đã trình bày ở phần trước)
Mất ngủ kéo dài bao lâu?
-Mất ngủ tạm thời: thường dưới ba tháng, hay gặp khi thay đổi múi giờ, áp lực công việc, hay biến cố trong đời sống.
-Mất ngủ mạn tính: kéo dài hơn ba tháng, lặp đi lặp lại ít nhất ba đêm mỗi tuần.
-Tùy theo nguyên nhân, mất ngủ có thể hết hẳn, hoặc chỉ thuyên giảm rồi tái phát. Nhưng dù thế nào, việc chủ động tìm cách cải thiện giấc ngủ luôn đem lại lợi ích thiết thực.
Có thể ngăn ngừa mất ngủ không?
Phần lớn cac yếu tố – như thói quen sinh hoạt, tinh thần bất ổn, ăn uống sai giờ – hoàn toàn có thể điều chỉnh được.
Vì vậy, giữ gìn giấc ngủ tốt từ sớm chính là liều thuốc phòng ngừa hữu hiệu nhất.
Cách tự chăm sóc bản thân để ngủ ngon hơn: Dưới đây là những thói quen nên áp dụng hằng ngày để giúp bản thân dễ vào giấc, ngủ sâu, và thức dậy sảng khoái:
-Ngủ-thức đúng giờ, kể cả cuối tuần.
-Tránh lệ thuộc vào giấc ngủ trưa. Nếu có ngủ, chỉ nên ngủ 15-30 phút và không quá 3 giờ chiều.
-Đừng mang theo lo toan lên giường ngủ.
-Tránh làm việc, coi tin tức thời sự, hay tranh luận trước giờ đi ngủ.
-Có thể ngâm chân nước ấm, đọc sách nhẹ nhàng, hoặc nghe nhạc không lời.
-Phòng phải tối, mát mẻ, sạch sẽ, yên tĩnh.
-Nệm và gối nên êm vừa phải, không gây đau cổ hay lưng.
-Tránh dùng thiết bị phát ánh sáng xanh như điện thoại, máy tính bảng, TV.
-Tránh ăn tối quá trễ hoặc ăn quá no.
-Hạn chế trà, cà phê, nước ngọt có caffeine sau 3 giờ chiều.
-Không uống rượu để “dễ ngủ” vì rượu làm giấc ngủ chập chờn.
-Tập thể dục nhẹ nhàng đều đặn, nhưng không nên tập ngay trước giờ ngủ.
-Nếu tình trạng mất ngủ kéo dài trên vài tuần, nên đến gặp bác sĩ.
-Nếu thấy buồn ngủ ban ngày đến mức không cưỡng lại được, hay ngủ gục khi làm việc hoặc lái xe – thì cần khám sớm.
-Nếu nghi ngờ do trầm cảm, lo âu, hay các vấn đề tâm lý khác, nên tìm đến chuyên gia để được hỗ trợ kịp thời.
Đừng đợi đến lúc quá mệt mỏi, mất tập trung, hay suy sụp tinh thần mới tìm đến bác sĩ. Càng điều trị sớm, khả năng phục hồi càng cao. Hãy đến khám khi:
-Mất ngủ kéo dài trên hai tuần, ảnh hưởng sinh hoạt
-Hay mơ hoảng, ác mộng, hoặc tỉnh giấc giữa đêm với tim đập nhanh, thở dốc
-Gặp khó khăn trong công việc, học hành vì thiếu ngủ
-Cần lời khuyên về thuốc ngủ hay phương pháp điều trị phù hợp.
“Sông sâu còn có kẻ dò,
Lòng người nham hiểm ai đo cho cùng”
(Ca Dao)
Khi Hiệp Định Paris sắp được Mỹ ký kết với Bắc Việt, Tổng Thống Nguyễn Văn Thiệu phản đối vì có những điều khoản bất lợi cho VNCH. Trong lá thư của Tổng Thống Richard Nixon gởi Tổng Thống Thiệu ngày 16 Tháng Giêng 1973 có đoạn: “Tôi đã quyết định sẽ ký hiệp định vào ngày 23/1/1973 tại Paris… Trong trường hợp đó, tôi phải giải thích công khai rằng chính phủ của ông cản trở hòa bình.” Thế rồi sau đó người bạn đồng minh “tháo chạy” cắt đứt mọi viện trợ quân sự và tài chánh, vì vậy Quân Lực VNCH chiến đấu trong đơn độc thiếu đạn dược, phi cơ, xăng dầu… ngay cả đề nghị vay nợ 300 triệu Mỹ kim cũng bị Quốc Hội Mỹ bác bỏ!
Câu nói để đời của Tổng Thống Nguyễn Văn Thiệu: “Làm kẻ thù của Mỹ thì dễ, làm bạn với Mỹ thì rất khó.” Làm kẻ thù với Mỹ chỉ trực tiếp đối đầu, còn làm bạn với Mỹ phải chấp nhận yêu sách, quyền lợi của Mỹ… nếu không sẽ bị “đá giò lái, đâm sau lưng,” và có lúc bị bán đứng đất nước!
Nhìn lại lịch sử quá khứ giữa bạn và thù chỉ trong gang tấc, hôm trước là bạn, hôm sau là thù. Huynh đệ tương tàn!
Cuối thời Xuân Thu (722-480 trước Công Nguyên) & Thời Chiến Quốc (481-221 trước CN) ở Trung Hoa, tại đất Dương Thành có Vương Dũ, một ẩn sĩ chọn Vân Mộng Sơn làm nơi tu luyện. Tiên sinh tài năng trí tuệ tuyệt vời, được thiên hạ xưng tụng Quỷ Cốc tiên sinh, là người biết suy việc trước, đoán việc sau, thao lược biến hóa vô cùng, bố trận điều binh rất diệu, kiến thức uyên bác, mưu lược khôn lường và có tấm lòng khoan dung độ lượng. Tiên sinh rất kén chọn đệ tử, trong số môn sinh thụ giáo đó có 4 nhân vật mà hơn hai nghìn năm vẫn thường nhắc nhở: Bàng Quyên, Tôn Tẫn, Trương Nghi, Tô Tần.
Cùng thọ giáo sư phụ uyên thâm, đức độ, cùng am cùng cốc, cùng chia ngọt xẻ bùi, luận kiếm bàn văn… Thế nhưng vì danh vì lợi, vì lòng đố kỵ hơn thua, từ bạn biến thành mối thâm thù lưu truyền mãi với đời, làm bài học suy ngẫm cho thế thái nhân tình, cho tâm địa của con người trước âm mưu hành sử “cạn tàu ráo máng”.
Bàng Quyên người nước Ngụy, Tôn Tẫn người nước Tề cùng lúc, cùng thời, nhập cuộc làm đồ đệ của Quỷ Cốc tiên sinh. Sau 3 năm thọ giáo, trước khi hạ san, Bàng Quyên có thề nguyền và hứa hẹn với bạn đồng môn Tôn Tẫn sẽ tận tình giúp đỡ người bạn đồng môn nên danh nên phận.
Với tài kinh luân, thao lược, Bàng Quyên được tiến cử làm quân sư cho Ngụy Huệ Vương, nhập cuộc, bách chiến bách thắng, tiếng tăm lẫy lừng, được hưởng bổng lộc triều đình nên đem lòng ngạo mạn, kiêu căng và muốn độc quyền trong địa vị. Bàng Quyên nghĩ tới người bạn đồng môn Tôn Tẫn, không muốn tiến cử vì biết người bạn lại giỏi hơn mình nên nghĩ tới mối nguy của người bạn lấn mình hơn là chung lưng sát cánh với mình. Bàng Quyên làm ngơ người bạn đồng môn Tôn Tẫn như đã hứa thề.
Biết tài Tôn Tẫn, Mặc Địch thấy chuyện bất bình nên yết kiến Ngụy Huệ Vương để tiến cử Tôn Tẫn. Bàng Quyên đành lòng đón rước Tôn Tẫn về giúp Huệ Vương. Bàng Quyên vừa bầy tỏ thâm tình thắm thiết vừa âm mưu lập mưu kế hãm hại, trong khi đó Tôn Tẫn cả tin nên bị mắc bẫy. Ngụy Huệ Vương chặt giò Tôn Tẫn và cho thọ án hình.
Bàng Quyên giả lòng nhân ái, nhận lãnh Tôn Tẫn về cho ăn ở nhưng thật tình cố ép Tôn Tẫn chép lại bộ binh thư mà sư phụ đã truyền dạy riêng cho Tôn Tẫn năm xưa, Bàng Quyên không được sư phụ truyền đạt.
Tôn Tẫn vỡ lẽ, bèn tương kế tựu kế, giả khùng giả điên, thần kinh bấn loạn. Bàng Quyên bèn phơi bày tâm địa của mình, nhốt Tôn Tẫn vào chuồng heo để coi Tôn Tẫn điên thật hay giả, Tôn Tẫn thản nhiên ăn ở chung với heo.
Mặc Địch biết chuyện, thương người có tài gặp hoạn nạn, tìm cách liên lạc cho Điền Kỵ biết, lập phương kế sang Ngụy để nhận kẻ điên và cụt giò về Tề. Tôn Tẫn trở lại bình thường và được Tề Hầu phong làm Quân Sư.
Ngụy, Tề xảy ra chiến trận. Bàng Quyên thống lãnh ba quân của Ngụy, Tôn Tẫn coi đạo quân của Tề, dụ Bàng Quyên tới Mã Lăng, quân Ngụy bị đánh tan nát, Bàng Quyên bị vây khốn, chợt thấy nơi cây đại thọ có hàng chữ được khắc trước: “Bàng Quyên tử thử thọ hạ. Quân sư Tôn thị”. Binh phục của Tôn Tẫn bắn chết Bàng Quyên như lời thề của Tôn Tẫn dưới gốc cây nầy quyết tiêu diệt người bạn lòng lang dạ thú, táng tận lương tâm.
Bàng Quyên và Tôn Tẫn, hai người bạn đồng môn, trở thành hai kẻ thâm thù truyền kiếp.
Tôn Tẫn sau khi rửa được mối thâm thù, lập được công danh, chán cảnh hồng trần, từ bỏ danh lợi vào núi ẩn dật, tu tiên, bầu bạn với trời mây sông nước.
Tôn Tẫn được nhiều nhà sử học cho là cháu đích tôn của Tôn Tử (514 – 496 trước CN), một nhà quân sự, chiến lược tài tình ở nước Ngô, cuối thời Xuân Thu.
Tôn Tử, tên Vũ, tự Tràng Khanh, ở Lạc An, nước Tề, có nhiều giai thoại nói về bước tiến thân của Tôn Tử với Ngô Vương, tự mình tiến thân, Ngũ Tử Tư đề cử, giúp Ngô Vương đánh Sở, chinh phục Tấn, Tần. Lập ra “Mười Ba Thiên Binh Pháp” nói về kỹ thuật điều binh khiển tướng, mưu lược, dụng trí, tình báo… ý văn dồi dào, sâu sắc chung quanh cũng về Ta-Địch giữa Bạn-Thù.
Theo Sử Ký của Tư Mã Thiên (145-90 trước CN): “Tôn Tử tên là Vũ, người Tề, nhân dâng binh thư, được vào yết kiến Ngô Vương Lạp Lư… Lạp Lư biết Tôn Tử có tài dụng binh bèn dùng ông làm tướng. Tây phá được cường Sở, vào được Dĩnh Đô, Bắc uy hiếp được Tề, Tấn nổi tiếng với chư hầu, phần nào nhờ có sức Tôn Tử. Tôn Vũ chết rồi, hơn trăm năm sau có Tôn Tẫn, sinh ở vùng A Quyên, cũng là dòng dõi Tôn Vũ…
… Ngô Khởi người Vệ, thích quân sự, đã từng theo học Tăng Tử và thờ Lỗ Quân. Tề đánh Lỗ, Lỗ Quân muốn phong Ngô Khởi làm tướng nhưng vì vợ Ngô Khởi là người Tề, nên còn ngờ, muốn cho danh phận được trót lọt, Ngô Khởi bèn giết vợ để chứng tỏ mình không thân Tề. Và Ngô Khởi được Lỗ phong tướng. Ngô Khởi cầm quân đánh Tề và quân Tề bị tan rã.”
Sau nầy thêm phần bổ túc của Ngô Khởi, người nước Vệ, đời Đông Châu (Ngô Khởi là người giết vợ tiến thân) nên được gọi là Tôn Ngô Binh Pháp.
Theo Hán Thư Nghệ Văn Chi, sách binh pháp của Ngô Khởi có 48 thiên và hiện chỉ còn lưu lại 6 thiên về Đồ Quốc, Liệu Địch, Trị Binh, Luận Tướng, Biến Hóa, Lệ Sĩ.
Tôn Tử viết: “Đẩy vào tử địa rồi sẽ còn, dồn vào đất chết rồi sẽ sống” cho thấy khi bị dồn đến mức tận cùng bao giờ cũng nẩy ra sức đề kháng, phản công phi thường. Ông bà ta cũng khuyên chớ nên dồn chó vào chân tường. Vì vậy, ở đời nên học lấy lời người xưa mà giữ mình. Tôn Tẫn đã biết sống, cam chịu cực hình, nhịn nhục để nuôi chí phục thù, loại trừ phần tử xấu xa trong xã hội.
Lịch sử Việt Nam đã để lại hậu thế biết bao “bài học đau thương” giữa những con người đã làm nên trang sử vẻ vang cho dân tộc nhưng trong tận cùng sâu thẳm của tâm thức trở thành niềm đau nhức nhói. Điển hình như hình ảnh đau thương của vị đại công thần dân tộc, một lòng cho sơn hà xã tắc cuối cùng bị bội phản bởi bằng hữu một thời gian lao, khổ đau bên nhau, cùng cắt máu thề nguyền ở hội thề Lũng Nhai trong giai đoạn khởi nghĩa chống kẻ thù bạo tàn Bắc phương!.
Khi nước nhà bị quân nhà Minh xâm lăng, bạo tàn và khát máu. Nơi núi rừng Lam Sơn, hội thề Lũng Nhai qui tụ 28 người con thân yêu của tổ quốc, đã tìm đến với nhau, cắt máu thề nguyền, nguyện vào sinh ra tử, chấp nhận muôn ngàn gian lao nguy hiểm, khổ cực một lòng, sống chết bên nhau. Lời thề ấy đã tạo thành sức mạnh nhiệm mầu trong suốt 10 năm (1418-1427) nằm gai nếm mật, đánh đuổi giặc Minh, quang phục tổ quốc. Nguyễn Trãi (1380-1442) cùng với Lê Lợi mang nặng thù nhà, nợ nước, quyết một lòng đánh đuổi quân Minh. Hình ảnh “Lê Lợi vi quân, Nguyễn Trãi vi thần” đã làm nên trang sử hào hùng của dân tộc Việt Nam.
Trong gian lao, Bình Định Vương Lê Lợi xem Nguyễn Trãi (cháu ngoại Trần Nguyên Đán) và Trần Nguyên Hãn (cháu nội Trần Nguyên Đán) trong tình ruột thịt như máu và tim.
Đánh đuổi được giặc Minh ở Bắc phương, vị anh hùng dân tộc áo vải Lam Sơn trở thành hoàng đế, lập ra triều đại Tiền Lê (1428-1527), đem lại thanh bình cho đất nước.
Thế nhưng! trong ánh hào quang của giai đoạn đầu bước chân vào ngưỡng cửa danh vọng, bởi danh và lợi, triều đình quy nạp bầy tôi đố kỵ, nịnh bợ… biến bạn thành thù, tấu hót với nhà Vua để loại trừ những công thần đã tận trung với nước.
Lê Thái Tổ (1428-1433) đã ghi lại trang sử vàng son cho dân tộc, tiếc rằng nhà vua cho bắt giết Tả Tướng Trần Nguyên Hãn, Thái Úy Phạm Văn Xảo… và ngay cả đệ nhất công thần Nhập Nội Hành Khiển, Lại Bộ Thượng Thư Nguyễn Trãi cũng bị hạ ngục. Trong lúc gian nguy, bạn cùng chí hướng có nhau đến khi thái bình bị đám bầy tôi chỉ biết ganh ghét ăn hại, đem lời gièm pha, lung lạc tình cảm với bậc minh quân chuyển bạn thành thù trong miếng đỉnh chung.
Đến đời Lê Thái Tông (1434-1442), Nguyễn Trãi đã trải qua bao giai đoạn thăng trầm, điêu linh trong lúc triều đại xảy ra diễn biến dồn dập bởi bọn nịnh thần, năm 1437, Nguyễn Trãi lui về quy ẩn vói cỏ cây ở núi Lam Sơn nhưng rồi oan nghiệt lại ập đến trong vụ án Lệ Chi Viên, nhận lãnh bản án thảm khốc “tru di tam tộc”!
Trong cuốn Việt Nam Sử Lược, cụ Trần Trọng Kim ghi lại những dòng ai oán:
“Nghĩ mà buồn thay cho mấy người công thần đời xưa chỉ lầm ví hai chữ công danh mà đem tấm lòng son sắt đi phù tá quân vương trong lúc gian nguy, mong được chút hiển vinh để cho thỏa cái chí trượng phu ở đời, ngờ đâu chim bay đã hết, cung tốt cất đi, thỏ lanh chết rồi, chó săn phải giết; đến khi công việc xong rồi thì không những là một thân một mình cũng không được trọn vẹn mà cả họ hàng thường cũng vạ lây! Thế mới biết, chỉ có Trương Tử Phòng nhà Hán là người kiến cơ hơn cả”.
Tài năng và đức độ của bậc chính nhân quân tử đã có ảnh hưởng quan trọng, vì thế Nguyễn Trãi chết đi nhưng không bị uất hận nghìn thu.
Hai mươi năm sau đời Lê Nhân Tông (1443-1459), vua Lê Thánh Tông (1460-1497) nhận biết được tấm lòng và thiên tài Nguyễn Trãi nên cởi oan khiên, truy phong chức tước, tên tuổi của Nguyễn Trãi được lưu truyền hậu thế. Lê Thánh Tông cho đi tìm con cháu lưu lạc sống sót để được hưởng bổng lộc.
Chân dung Nguyễn Trãi còn được ghi tạc trong câu thơ của Lê Thánh Tông:
“Tấm lòng Nguyễn Trãi sáng đẹp như sao Khuê,” để đời đời ghi nhớ.
Khi oan nghiệt của Nguyễn Trãi về sau được Lê Thánh Tông giải oan và phục hồi danh dự, tuy muộn màng nhưng đã tô điểm lại vết son đã bị bôi đen cho triều đại nhà Lê.
Nhắc đến nhà Minh, trong Ỷ Thiên Đồ Long Ký của nhà văn Kim Dung vào thế kỷ XIV, tuy tiểu thuyết hư cấu nhưng liên quan đến lịch sử Trung Hoa. Kim Dung mô tả Chu Nguyên Chương chỉ là phường áo rách khố ôm, chăn dê, chăn bò cho địa chủ, gia nhập Minh Giáo, dần dà được cất nhắc lên vị trí cao trong Minh Giáo, góp công lớn tiêu diệt nhà Nguyên và bè đảng Trần Hữu Lượng, lập ra nhà Minh.
Hai đại công thần với Chu Nguyên Chương và Từ Đạt và Thường Ngộ Xuân, cùng cắt máu ăn thề. Sau khi Chu Nguyên Chương lên ngôi, hai nhân vật nầy được trở thành đại tướng quân. Nhưng bản chất đa nghi của Chu Nguyên Chương nên ra tay tàn nhẫn sát hại công thần và tất cả thân tín bị kết tội nghịch thần! Lịch sử Trung Hoa ghi nhận, trong 14 năm, hoàng đế Chu Nguyên Chương đã giết 45.000 người, chủ yếu là các công thần, lão tướng và họ hàng thân tộc của họ! Một con người tàn bạo, giết người không gớm tay.
Trong lịch sử Việt Nam cũng thường đề cập đến hình ảnh hai người bạn đã một thời sinh hoạt cùng chiến tuyến rồi trở thành đối nghịch: Đặng Trần Thường và Ngô Thì Nhậm vào thời Nguyễn – Tây Sơn cách đây tròn hai thế kỷ.
Nhân đây, đề cập trong lãnh vực văn chương qua vài câu đối đã lưu lại hậu thế, còn trong chính trị thì nhan nhản.
Đặng Trần Thường (1759-1813), người Nam Định, trước kia theo Tây Sơn cùng với Ngô Thì Nhậm, cả hai đều uyên bác nên thường tranh chấp và bất đồng ý kiến, Đặng Trần Thường vào Gia Định, theo Nguyễn Ánh, chống lại Tây Sơn. Ông được thăng chức từ Tán Lý đến Binh Bộ thượng thư. Khi đạt được vinh quang, ông có tính cao ngạo, hiềm khích với mọi người.
Ngô Thì Nhậm (1746-1803), nhà ngoại giao lỗi lạc, khi quân Tây Sơn của Nguyễn Huệ kéo quân ra Bắc để “phò Lê diệt Trịnh”, Ngô Thì Nhậm được tiến cử phong chức Công Bộ thị lang, mưu thần trong quân trướng. Khi quân Thanh đem quân sang xâm lăng nước ta, Ngô Thì Nhậm đã sát cánh cùng vua Quang Trung đánh đuổi quân Thanh; ông được đảm nhận Binh Bộ Thượng Thư và Chánh Sứ.
Vua Quang Trung ngợi khen về Ngô Thì Nhậm: “Ngọn bút của Ngô Thì Nhậm có sức mạnh phi thường, ngăn được 20 vạn quân sĩ nhà Thanh”.
Khi nhà Nguyễn tiêu diệt Tây Sơn, Ngô Thời Nhậm bị bắt giải về Bắc Thành, vẫn hào khí, một lòng với Tây Sơn nên khi bị Đặng Trần Thường trả đũa vì mối tị hiềm bất đồng chính kiến năm xưa, bèn ra câu đối móc hiểm.
“Ai công hầu, ai khanh tướng, trong trần ai ai dễ biết ai?”.
Ngô Thời Nhậm thản nhiên đối đáp: “Thế Chiến Quốc, thế Xuân Thu, gặp thời thế, thế thời phải thế!”.
Đặng Trần Thường sai người đánh Ngô Thời Nhậm đến chết. Oan khiên quả báo, sau nầy đại quan Đặng Trần Thường hiềm khích với tướng quân Lê Chất, bị Lê Chất tố ngược, vướng phải lỗi lầm, hạ ngục và bị xử giáo.
Thời kỳ Tự Đức (1847-1883) thực dân Pháp xâm lăng VN, hòa ước Nhâm Tuất, Pháp bắt triều đình Huế ký 3 tỉnh miền Đông Nam kỳ cho Pháp. Trong thời buổi nhiễu nhương đó, có hai ông bạn “văn hữu” Phan Văn Trị & Tôn Thọ Tường, người vì dân tộc, quê hương, kẻ vì vinh thân phì gia nên dứt bạn thành thù.
Phan Văn Trị (1830-1910), người Vĩnh Long, thường gọi là Cử Trị và Tôn Thọ Tường (1825-1877), tỉnh Gia Định. Cả hai cùng sinh hoạt thơ văn với nhau với nhau, tham gia trong nhóm Bạch Mai Thi Xã, bầu rượu túi thơ, tương tri tương đắc.
Đau thương trước hoạn nạn của đất nước, không chịu ra hợp tác với thực dân Pháp để được hưởng vinh hiển mà cùng nhóm sĩ phu nổi dậy chống Pháp. Giao du với nhiều nhà nho yêu nước ở miền Nam như Bùi Hữu Nghĩa, Nguyễn Đình Chiểu, Nguyễn Thông…, Phan Văn Trị được thực dân mời hợp tác nhưng đã từ chối và dùng ngòi bút của kẻ sĩ yêu nước bút chiến với “văn hữu” Tôn Thọ Tường. Phan Văn Trị coi Tôn Thọ Tường như kẻ thù ngu dại, dơ bẩn và tồi tệ đã mượn “hơi hùm” của thực dân để phản bội đất nước, ông cảm thấy xấu hổ vì có người bạn trong thi xã năm xưa. Trong các bài thơ bút chiến, Phan Văn Trị đã khẳng khái chửi thẳng vào bọn tham quan hại dân hại nước, trong đó có Tôn Thọ Tường:
“Đứa dại trót đời già cũng dại
Lựa là tuổi mới một đôi mươi”.
Tôn Thọ Tường theo thực dân Pháp, mượn thơ văn để lấp liếm thái độ “thức thời” của “Từ Thứ Quy Tào” nên trả đũa lại Phan Văn Trị:
“Trâu ngựa dù kêu chi cũng mặc,
Thân còn chẳng kể, kể chi danh”
Trong cuộc bút chiến, ngoài Mười Bài Liên Hoàn của Tôn Thọ Tường, và bài Tôn Phu Nhân Quy Thục mượn hình ảnh ngày xưa trước thời thế để nói thái độ thức thời của ông. Phan Văn Trị đã họa lại Mười Bài Liên Hoàn đó và bài Cảm Hoài gồm mười bài để họa lại bài thơ Tôn Phu Nhân Quy Thục.
Khi Tôn Thọ Tường qua đời, Phan Văn Trị chỉ sáng tác những dòng thơ nói về niềm đau của đất nước bị xâm lăng, không nhắc gì về Tôn Thọ Tường.
***
Trần Nguyên Hãn, Nguyễn Trãi, Ngô Thì Nhậm, Phan Văn Trị… với tâm hồn trong sáng, thái độ minh bạch, con đường chính đạo, qua thời gian và lịch sử dù có biến thiên nhưng vẫn không phai mờ.
Nhà văn Pháp Voltaire (1694-1778) còn là một triết gia và nhà lý luận cho rằng có thể đề phòng với kẻ thù nhưng không thể đề phòng với bạn. Thực tế đã chứng minh rất nhiều trong lịch sử.
Nói đến kẻ thù, nói đến mối hiểm nguy, đáng sợ. Saadi đã nói rất chí lý kẻ thù của bạn dù khiêm nhượng đến đâu, bạn phải nên nhớ, hắn là kẻ đáng sợ.
Nói đến bạn, trong tiếng Anh, Pháp, Hán… và nhất là ngôn ngữ chúng ta có rất nhiều từ để gọi tùy theo nghề nghiệp, chức năng, hoàn cảnh, môi trường… áp dụng cho phù hợp với ý nghĩa của nó. Mỗi từ (chữ), tự nó thể hiện ý nghĩa sâu sắc, biết được thân hay sơ, tri kỷ tri bỉ, qua đường. Với thù, có lẽ chẳng có bao nhiêu từ. Đã thù thì luận giải cho nhiều làm gì, nhọc công, tốn sức.
Một người bạn xấu chỉ hãm hại được người bạn xấu, nhưng bạn ở lãnh vực rộng lớn, tầm cỡ “đất nước” như “người bạn đồng minh” mà chơi xấu thì nguy hại cho cả dân tộc, đất nước.
Nhìn lại lịch sử, nhìn lại bi thảm của cuộc chiến xảy ra trên đất nước rồi nhìn lại những diễn tiến xảy ra, phơi bày sự thật của quá khứ giữa bạn “đồng minh” cùng kẻ thù đã mập mờ, lấp lửng với nhau, thật đau lòng và căm phẫn!
Trong và ngoài cuộc chiến Việt Nam đã để lại không biết bao nhiêu bài học đau thương về bạn – thù nhất là là hình ảnh “người bạn đồng minh” đã một thời vào sinh ra tử thế nhưng lại thay lòng đổi dạ để làm cho cả một dân tộc điêu đứng, tang thương!
Kẻ chiến bại vào vòng lao lý, gia đình tan nát và tìm vùng đất hồi sinh nơi hải ngoại; trong khi đó “người bạn đồng minh” vạch lại lộ trình nhằm giao hảo với kẻ thù năm xưa.
Người cựu thù năm xưa Đại Úy Douglas “Pete” Peterson, tháng 9 năm 1966 thi hành phi vụ 67 trên chiếc Phantom F-4B, trúng hỏa tiễn SAM-2, thảm bại bên gốc cây xoài ở Xuân Đoài, Bắc Việt rồi trải qua 6 năm rưỡi trong lao tù ở Hỏa Lò, Hà Nội. Sau ba thập niên kẻ thù hùng hổ áp tải “tên giặc lái”, thời thế thay đổi kẻ thù khúm núm đón tiếp kẻ thù năm xưa, vẫn hình ảnh Pete Peterson. Sự nhố nhăng, kịch cỡm, tráo trở trong lá bài chính trị, vừa hô hào chống đối, vừa khúm núm tiếp rước, thể hiện bản chất con người Cộng Sản luôn luôn tay hình đổi dạng!.
Hình ảnh “giặc lái P. Peterson” như hàng trăm hình ảnh “giặc lái” khác của “đế quốc thâm thù” bỗng trở thành những người bạn vĩ đại, được đón tiếp long trọng còn hơn lãnh tụ lụ khụ trong hệ thống Xã Hội Chủ Nghĩa, nghĩ cho cùng, khác gì trò cười cho thế nhân.
Hỡi ôi! khi rời nhà tù Hỏa Lò, ví von “Khách Sạn Hilton” ở Hà Nội vào tháng 3 năm 1973, chàng P. Peterson thề thốt: “Lạy Chúa, con thề sẽ không bao giò trở lại chốn nầy nữa!”. Thế nhưng, sau 31 năm xa cách lời thề, tháng 5/1997 Pete Peterson đến Hà Nội được báo chí gọi đùa “phi vụ 68”. Chàng tuyên bố: “Xây dựng chiếc cầu qua dòng sông của khổ đau” làm bàn dân thiên hạ liên tưởng đến hình ảnh “Cầu Sông Kwai”!.
Chiếc cầu thời kỳ Nhật Hoàng Hirohito vào đầu thập niên 1940 thực hiện cho tuyến đường sắt nối liền từ Mã Lai qua Thái Lan và vùng núi non hiểm trở Thanbyuzayat ở Miến Điện. Chiếc cầu bắt qua dòng sông Mae Khlong với cái giá máu xương trên nửa triệu người tù binh và dân chúng bỏ thây nơi núi rừng ám khí. Con số đó tương đương với oan hồn của người Việt đi tìm tự do bị vùi thây trên biển cả, trên núi rừng biên giới!
Sự đời muôn vàn mỉa mai và buồn cười!. Đổi bạn ra thù và chọn thù bầu bạn chỉ là hành vi và thái độ bất chính, tà đạo, dù có thành công cũng chỉ được giai đoạn, cuối cùng cũng bị đào thải và bị nguyền rủa. Khổng Tử cho rằng có ba loại bằng hữu có ích: hữu dụng, trực hữu dụng, hữu đa văn. Và, có 3 hạng bằng hữu vô tích sự: hữu biền tịch, hữu thiện nhu, hữu biền nịnh. Nhà thơ ngụ ngôn Pháp La Fontaine lưu ý về sự tráo trở của con người khi trở thành kẻ thù: con rắn độc.
Về chuyện Johm McCain… nhân vật từ chiến trường, tù binh chiến tranh và trong chính giới Mỹ được bàn tán nhiều vì giữ sự khách quan nên trích:
Theo VOA: “Ngày 26/10/1967, tại hồ Trúc Bạch, quân và dân Hà Nội bắt sống phi công John Sydney McCain, thiếu tá không quân thuộc lực lượng Hải Quân Hoa Kỳ đã lái chiếc máy bay A4 bị bắn rơi tại nhà máy điện Yên Phụ”, ông nhảy dù xuống hồ Trúc Bạch. “Ông McCain bị giam giữ trong nhà tù của Việt Nam trong 5 năm cho đến khi được trao trả theo Hiệp Định Paris năm 1973… Sau khi chiến tranh kết thúc, Mỹ cấm vận Việt Nam trong nhiều năm. Ông McCain đã trở thành một thượng nghị sĩ vào năm 1987 và có nhiều hoạt động ủng hộ việc bình thường hóa quan hệ Việt-Mỹ vào năm 1995 và sau đó là thúc đẩy mối quan hệ này…. Bản thân ông đã nhiều lần quay lại thăm Việt Nam, bao gồm cả ghé thăm tấm phù điêu về chính ông.”
Theo Wikipedia (dựa vào hồi ký của McCain): “Chiếc phi cơ A-4E của ông bị một hỏa tiễn bắn trúng trên bầu trời Hà Nội… McCain bị gãy cả hai tay và một chân khi phóng ra khỏi chiếc phi cơ, và gần như bị chết đuối khi nhảy dù xuống Hồ Trúc Bạch…
Mặc dù McCain bị thương trầm trọng, ông cáo buộc những người bắt ông đã từ chối điều trị các vết thương cho ông, đánh ông và tra khảo ông để lấy thông tin; ông được chăm sóc sức khỏe chỉ khi người Việt khám phá ra rằng cha ông là một vị tướng cao cấp (Ghi chú thêm: Ông nội ông là John S. McCain Sr., Đô Đốc từng là Tư Lệnh Hải Quân Mỹ ở Thái Bình Dương. Lúc đó, cha ông là John S. McCain Jr., Tư Lệnh Hải Quân Đệ Thất Hạm Đội). Câu nói dân gian của ta “Đánh chó phải kiêng chủ nhà” vì vậy “McCain trải qua sáu tuần lễ trong bệnh viện, ông nói rằng mình đã nhận được những chăm sóc y tế rất tốt. Vào lúc đó ông mất 50 lb (23 kg) và tóc bắt đầu bạc, McCain từ nhà tù Hỏa Lò đưa đến một trại giam khác nằm ở ngoại ô Hà Nội vào tháng 12 năm 1967.
Tháng 8 năm 1968, McCain cáo buộc rằng một chương trình tra tấn khắc nghiệt bắt đầu được thực hiện lên người ông. Ông nói rằng mình bị buộc bằng dây thừng và bị đánh đập cứ hai giờ một lần trong lúc ông đang bị bệnh kiết lỵ. Bị nhiều vết thương hơn đã khiến cho ông bắt đầu tìm cách tự vẫn nhưng được những người canh giữ ông ngăn chặn. Sau bốn ngày, McCain ký vào ‘giấy tự thú’ tuyên truyền chống Mỹ… McCain nói rằng những tù binh Mỹ khác cũng bị tra tấn và đối xử tệ để lấy ‘lời thú nhận tội’ và những lời tuyên bố mang tính tuyên truyền. Trong số đó có những người phải chịu đựng sự đối xử tệ hại hơn và dài hơn; gần như tất cả tù binh cuối cùng cũng phải khuất phục một phần nào đó trước những người bắt họ. McCain kể rằng ông bị đánh ba lần mỗi tuần vì ông tiếp tục từ chối ký thêm các bản tự thú khác.
Tính chung, McCain làm tù binh tại Hà Nội trong 5 năm rưỡi. Ông được thả vào ngày 14 tháng 3 năm 1973. Các vết thương của ông vào thời chiến vẫn còn khiến cho ông vĩnh viễn không thể đưa hai tay qua khỏi đầu” (Wikipedia).
Bài viết của nhà văn Huy Phương: John McCain, ‘cái quan luận định!’ đăng trên nhật báo Người Việt:
“Người xưa có nói “cái quan luận định” (đậy nắp hòm rồi mới có thể khen chê hay dở!). Trường hợp Thượng Nghị Sĩ John McCain, không những nắp hòm đã đậy mà quan tài cũng đã đem chôn, nói vài lời về ông cũng là việc phải…
Thượng Nghị Sĩ John McCain đã là một trong những chính khách vận động với chính phủ Hoa Kỳ trong việc điều đình lâu dài và kiên trì với chính phủ CSVN để cho chúng tôi, hơn 350,000 cựu tù nhân “cải tạo” và gia đình được đến định cư tại Hoa Kỳ. Ơn ấy sánh bằng trời biển! Nhờ sự can thiệp của Thượng Nghị Sĩ John McCain, qua Tu Chính Án mang tên ông, vào năm 1998, Quốc Hội Hoa Kỳ sửa lại tu chính án này để cho phép những người con của cựu tù nhân “cải tạo,” bị từ chối trước ngày 1 tháng Tư, 1995 vì lý do trên 21 tuổi, nay được nộp đơn xin cứu xét định cư tại Hoa-Kỳ…
Sự góp phần vận động cho chương trình tái định cư những cựu tù đã bị giam cầm trong “trại cải tạo” của ông đã làm thay đổi tương lai của cả một thế hệ con cháu của những người cựu quân nhân VNCH. Ngoài ra ông còn có công trong việc thông qua Luật “The Amerasian Homecoming Act,” cho phép từ 23 đến 25 ngàn con lai và thân nhân định cư tại Hoa Kỳ…
Nhắc lại tiểu sử, sự nghiệp của John McCain, người ta đã ca ngợi ông như một anh hùng của nước Mỹ và là một “đại ân nhân” của CSVN. Mỹ và Bắc Việt đã từng là kẻ thù của nhau, có thể nào một anh hùng của đất nước này lại là một ân nhân của đất nước kia không? Ông không những có công với người Việt hải ngoại đã vì chống đối chế độ trong nước mà khăn gói ra đi, ông cũng là một trong những người vận động bỏ cấm vận và mở lại bang giao Việt Mỹ, để người Việt gọi ông là “đại ân nhân,” chúng ta đã thấy hình ảnh nhiều người dân ôm ảnh ông vào lòng mà sụt sùi sau khi ông mất.
Có điều khá khó hiểu là vì sao đối với một “đại ân nhân” như John McCain, CSVN không xây cho ông một tượng đài mươi tỷ, không hoành tráng như tượng “bác Hồ” thì cũng tạm như tượng ông Fidel Castro. Cái tượng tạc ông, nói cho đúng một bức phù điêu nhếch nhác xây bên bờ hồ Trúc Bạch, mô tả cảnh ông quỳ gối, dang tay đầu hàng…
Đây rõ ràng không phải là một bức tượng “vinh danh” hay “tri ân” mà là một bức tượng “sỉ nhục” tả ông trong tư thế quỳ gối, hai tay đưa thẳng lên cao khỏi đầu. Điều làm tôi ngạc nhiên là Thượng Nghị Sĩ John McCain đã tỏ ra “tự hào” khi được Việt Nam dựng “bia” tại hồ Trúc Bạch, nơi máy bay của ông bị bắn rơi. Một bức ảnh chụp lại bức phù điêu này được treo trong phòng làm việc của ông, và ông đã có lần nói với ông Đại Sứ CSVN Nguyễn Quốc Cường là: “Đây là bức ảnh tôi quý nhất!”…
Người ta cho rằng tư thế quỳ gối đầu hàng của một chiến binh là một sự sỉ nhục ở tầm quốc gia. Câu chuyện này đã làm tôi nhớ lại việc Iran công bố đoạn video ghi lại cảnh 10 thủy thủ Mỹ quỳ gối khi bị bắt giữ ở hải phận Iran, dưới thời Obama. Nhưng ông John McCain chỉ bị bắn rơi và cũng chẳng bao giờ giơ hai tay lên khỏi đầu và quỳ gối với tư thế ươn hèn như vậy…
Nếu nay mai, CSVN lấy tên ông John McCain, “đại ân nhân” để đặt cho một con đường ở Hà Nội, thì trước hết phải phá bỏ bức phù điêu “quỳ gối đầu hàng” của ông bên hồ Trúc Bạch, để ít ra cho thiên hạ thấy chế độ này còn một chút liêm sỉ!” (Huy Phương)
Theo nguồn tin trên internet, phù điêu “Quân dân thủ đô bắn rơi máy bay Mỹ” và phù điêu “Bắt sống phi công Mỹ John McCain” cùng thời điểm, lúc đó phù điêu thực hiện bằng xi-măng chỉ trơ trọi… Sau nầy Thượng Nghị Sĩ McCain có công tái lập bang giao Mỹ-Việt, vì vậy trước phù điêu mới được trồng bồn hoa, trở thành địa điểm thăm viếng. Khi bước vào chính trường Mỹ, ông McCain đã từng ghé thăm nơi nầy và cho biết thích phù điêu nầy vì nói lên quá khứ từng là người lính chiến đấu, bay vào lòng đất địch và tù binh chiến tranh như những đồng đội khác… Giữa thù và bạn thay đổi theo thời gian. Vì vậy gọi là “vinh danh” hay “sỉ nhục” (?) tùy theo quan điểm mỗi người.
Bên cạnh phù điêu ghi hàng chữ in: “Ngày 26-10-1967 tại hồ Trúc Bạch quân và dân thủ đô Hà Nội bắt sống tên John Sney Ma Can (?) thiếu tá không quân Mỹ lái chiếc máy bay A4 bị bắn rơi tại nhà máy điện Yên Phủ đây là một trong 10 chiếc máy bay bị bắn rơi cùng ngày”. Sau nầy thay đổi cách gọi “Phi công John Sidney Mccain thiếu tá không quân thuộc lực lượng Hải Quân Hoa Kỳ”.
Ngẫm lại câu nói của Tổng Thống Nguyễn Văn Thiệu: “Làm kẻ thù của Mỹ thì dễ, làm bạn với Mỹ thì rất khó”. Nửa thế kỷ sau khi Putin xua quân Nga xâm lăng Ukraine. Tổng Thống, Quân, Dân Ukraine quyết tâm chống trả với kẻ thù Nga tàn bạo sát hại và phá nát đất nước Ukraine. Trong khi đó nhiều “bạn” đồng minh hết lòng hỗ trợ nhưng cũng có “bạn” lúc thế nầy, lúc thế kia làm áp lực cho Tổng Thống Zelensky không biết đâu mà lường!…
Than ôi! người đời muôn mặt, giữa chính và tà, giữa bạn và thù… nếu không bình tâm suy ngẫm, không nhận chân sự thật, trắng đen… làm tổn thương cho nhau, tạo nên bao vết thương lòng!
(Little Saigon, June 2025)
HƯNG YÊN, Việt Nam (NV) – Người dân huyện Văn Lâm, tỉnh Hưng Yên, bày tỏ sự bất bình vì chính quyền cưỡng chế đất đai của họ để làm dự án cụm công nghiệp Minh Hải 1, san phẳng hàng chục ngôi mộ lâu đời.
Bản tin hôm 12 Tháng Sáu của báo Thanh Niên được ghi nhận khá hiếm hoi, vì ít khi báo nhà nước đứng về phía những người bị cưỡng chế đất và ghi nhận ý kiến cho rằng việc san phẳng mồ mả “thể hiện sự coi thường người dân.”
Ông Đoàn Văn Duy, 70 tuổi, bàng hoàng khi từ Hà Nội về quê ở huyện Văn Lâm và thấy mộ của hai người mẹ (mẹ ruột và mẹ kế) đã bị múc nghiêng, nứt vỡ, băm, bổ lởm chởm.
“Theo đạo lý, đạo đức và văn hóa tâm linh thì trước khi thu hồi đất, cơ quan chức năng phải bố trí nơi để người dân di dời mồ mả tổ tiên, người thân. Đằng này, gia đình tôi và bà con ở đây thì chưa thấy thông báo sẽ tiến hành thế nào, di dời mồ mả đến đâu. Không có lý do gì để bao biện cho việc mồ mả bị hư hại,” ông Duy bày tỏ sự bất bình.
Một trường hợp khác, bà Nguyễn Thị Sơn, 65 tuổi, cho biết nhà bà có 2,400 mét vuông đất ruộng bị thu hồi nhưng bà “không nhận tiền đền bù vì giá bồi thường không thỏa đáng.”
Ngày chính quyền áp đặt lệnh cưỡng chế, bà Sơn bị mời ra khỏi ruộng vườn.
Chiều cùng ngày, khi nghe tin dữ, bà chạy đến hiện trường rồi gào khóc vì hai ngôi mộ đắp đất của gia đình đã bị san gạt, không còn xác định được vị trí.
Ông Nguyễn Văn Hanh, thành viên tổ an ninh ở xã Minh Hải, xác nhận có chục ngôi mộ xây bằng xi măng và hàng chục ngôi mộ đắp đất của dân làng “đã bị san phẳng.”
Ông này nói thêm rằng người dân “phẫn nộ đỉnh điểm” vì sau vụ cưỡng chế đất, “rất khó để biết đâu là mộ của gia đình mình, đâu là mộ của hàng xóm.”
Cụm công nghiệp Minh Hải 1 được Ủy Ban Nhân Dân Tỉnh Hưng Yên ra quyết định thành lập vào năm 2019, với diện tích gần 69 hécta, do công ty Đầu Tư Hạ Tầng Kim Long l làm chủ đầu tư.
Cụm công nghiệp nhằm “phục vụ di dời, đầu tư, mở rộng sản xuất, kinh doanh của các doanh nghiệp nhỏ và vừa, hợp tác xã, cơ sở sản xuất gia đình.”
Trước khi vụ san phẳng khu mộ lâu đời xảy ra, nhiều gia đình ở huyện Văn Lâm quyết định không nhận chi phí bồi thường đất và đề nghị thỏa thuận với chủ đầu tư để tăng giá nhưng bất thành. (N.H.K) [qd]
Nguyễn Kiều Phương
Về thăm cha, tôi mới vô nhà cha liền hỏi:
_ Con về hồi nào?
_ Dạ, con mới về!
_ Tụi nhỏ đâu?
_ Dạ, mấy đứa nhỏ hôm nay đi học nên không về!
_ Má chồng con khỏe hả?
_ Dạ, má con ở trển mất rồi, hôm đám tang cha có đi đưa…
Và điệp khúc đó cha lập lại với tôi hàng chục lần cách nhau chừng nửa tiếng. Và cho dù cha có hỏi tôi trăm lần như vậy, tôi vẫn nhẫn nại mà từ tốn trả lời cha…
Không phải tôi có tính kiên nhẫn mà vì tôi nhớ thuở nhỏ cha cũng đã nhẫn nại trả lời hết những câu hỏi ngây ngô của tôi…
Tôi trả lời cha vì tôi trân trọng tâm hồn cha tôi, tận sâu trong tiềm thức một người lãng trí tạm thời như cha vẫn còn nguyên vẹn nghĩa tình với người chung quanh, cha hỏi thăm cháu, hỏi thăm bà sui gia…
Mỗi lần nhìn cha, tôi lại nhẩm câu: “Cọp già nay đã xụi râu, thời oanh liệt nay còn đâu…!!!”
rồi bật cười…
Thời trước cha làm trong sở Mỹ, một hãng tư nhân, họ cấp xe cho cha tự lái đến hãng. Cưới má tôi về để ở nhà chỉ sinh con và chăm sóc gia đình. Chiều Thứ Sáu cha về, sáng Thứ Hai cha lại đi. Cha làm ở Công trường Khai thác Đá VECCO Núi Sập. Anh chị em tôi rất thích đón cha vào cuối tuần. Cha mang về cho mười anh chị em tôi những món quà mà trẻ con thích, cha mua những thứ đó mỗi lần cha đi ngang chợ Long Xuyên.
Cha yêu tất cả các con và cha đánh đòn tất cả. Mỗi lần má… méc, chúng tôi bị bắt nằm sấp trên “bộ ngựa” như cá mòi… Sau một màn nhịp nhịp cây roi kể tội, chúng tôi mỗi đứa bị quất vô đít hai roi… xong ngồi dậy, khoanh tay “xin lỗi cha mai mốt con không dám vậy nữa…”. Tuy bị đòn đau (Cha có cây roi để trên nóc tủ không ai dám đụng tới,) mà sao chúng tôi vẫn yêu cha… Mỗi lần về nhà, cha hay kể chuyện cha đi làm, chuyện trên hãng. Cha kể có lần cha đánh thằng sếp Đại Hàn sặc máu mũi vì nó… ăn hiếp thợ bắn đá của cha… Chỗ cha làm có mấy người Thái Lan, Phi Luật Tân, Đại Hàn làm chung, cha được lòng thợ, họ thương cha lắm vì cha bênh vực họ
Đến thời kỳ sau 1975, bệnh ghẻ ngứa, bệnh lác, hắc lào, bệnh huyết trắng phụ nữ v.v… tràn lan trong dân. Cha đeo túi đi khắp vùng nông thôn đến thành thị, để bán thuốc. Ở nhà, lúc nào cũng có mấy hủ rượu thuốc trị trật tay, lọi (gãy) xương… Có thời, đội bóng đá Đồng Tháp mỗi lần đi tập hay thi đấu về là cầu thủ ghé qua đầy một nhà, họ đến để nhờ cha sửa tay, chân bị chấn thương, có vài lần, đi thi đấu ở xa, đội bóng “rinh ” cha theo luôn!
Đi bán về thuốc lúc nào cũng hết, thuốc rượu cạn nhanh, nhưng cha cứ phải kêu gọi nhà tài trợ là các con mới đủ tiền đi bốc thuốc…!!!
Cuộc sống cha như vậy đến nay xem như hết cả đời, ông không dành lấy gì cho riêng mình, mà cho tất cả mọi người cả con cái và người dưng.
Vu Lan này tôi cài hoa trắng
Mẹ tôi đi vắng, tôi chăm cha
Ai cũng bảo, cha già lẫn thẩn
Tôi thấy, cha trẻ từng bước chân
Mất người thân ai mà không tủi
Tôi bơ vơ lầm lủi ơ hờ
Đứng giữa trời lạc lõng bơ vơ
Đâu điểm tựa cuối đời cha hởi
Mẹ tôi đi trước cha, ngay ngày đưa Ông Táo. Cha hơi lẫn nên hôm đám tang mẹ thỉnh thoảng cha hỏi: Má bây đâu rồi? Lúc lại hỏi: Đám ma ai vậy? Tôi trả lời cha mà nước mắt chảy dài…
Mẹ tôi rất hiền, hay cười, ít nói, cha tôi nể mẹ tôi lắm mặc dù cha nuôi cả gia đình và mẹ tôi không cần phải làm gì. Tôi không biết cách người lớn đối xử với nhau thế nào vì lúc đó tôi còn nhỏ… chỉ biết là cha không bao giờ lớn tiếng với mẹ và mẹ cũng không hề cãi cha chuyện gì. Trong cuốn sổ làm việc của cha có tấm hình cha chụp với một phụ nữ lạ, mẹ tôi lấy treo lên tường nhà chung với nhóm ảnh gia đình. Cha cười, mẹ khen hình đẹp… vậy thôi!
So với đàn ông thời nay, có thể xem cha là người đàn ông thành công trong cuộc sống. Cha luôn là thần tượng cao nhất trong lòng tôi, mà tôi nghĩ, đứa con gái nào cũng vậy
Ngày con bước chập chững
Cha mừng, nước mắt rơi
Giờ cha đi lững thửng
Đau lòng con cha ơi!
Cha bị sạn trong cuống mật, không ăn uống được mà bị đau bụng vì viêm, bác sĩ cho nằm yên trên giường không đi lại năm ngày, chỉ truyền dịch có đạm để mật không hoạt động. Bác sĩ nong cuốn mật cho cha, chúng tôi thay phiên chăm cha. Có lúc, đứa em trai thứ chín đi vắng, tôi ở bên giường cha, tôi thấy cha cứ loay hoay hoài không ngủ, tôi nghĩ cha khó chịu vì bị nằm một chỗ quá lâu. Một lúc ông nói nhỏ, cha muốn đi vệ sinh, tôi hơi sửng trong một giây… Rồi cũng xong. Thương cha quá, con gái chăm cha sao mà như con trai chăm cha chứ. Thế mới hiểu hết nghĩa chữ phụng dưỡng và chăm sóc là như thế nào!
” Bây giờ thôi hết bâng khuâng
Hai bờ sinh tử, cũng ngần ấy thôi”
(thơ Phượng Hồng )
Rồi cái ngày tôi lo sợ nhất cũng đến, ngày cha về với mẹ.
Trước ngày đó hai tuần, cha té trong phòng tắm, chỉ ngã nhẹ thôi, nhưng xương đùi cha nứt, không còn sức để đứng hay bước đi? Mấy tuần trước bỗng nhiên cha “tỉnh lại” cha nhớ cái nhà cũ, nhớ tên từng đứa và điều kinh khủng nhất là biết mẹ tôi đã mất! Cha cứ nằm mãi trên giường không ăn uống gì, nước mắt cha cứ chảy mấy ngày liền, đến khi tôi nghe tin chạy về, chị hai nói cha không ăn được nữa, phải đút cha mới ăn. Dấu hiệu đầu tiên cha tỉnh là lúc cha vào nhà vệ sinh mà cài chốt lại, cha không muốn các con phụ cha lúc cha đi cầu, cha ngã trong nhà tắm. Theo gợi ý của bác sĩ là chỉ mổ hàn xương lại cha mới đứng và đi được. Các con đưa cha lên bệnh viện Saigon mổ. Vì có người anh làm bác sĩ, nên việc mổ xương của cha được mau chóng. Vết thương tốt và cha tỉnh táo. Chúng tôi đưa cha về bệnh viện gần nhà để tịnh dưỡng và tập đi sau hai hôm mổ xong. Nhưng khi về được hai hôm thì cha đột quỵ
Người đàn ông ấy đã yêu thương tôi vô điều kiện, ôm ấp chở che tôi khi tôi ốm đau buồn bã. Người đàn ông đó đã, dõi theo tôi từng bước chân, chỉ chực nâng tôi khi tôi ngã
Người đàn ông ấy đang vẫy tôi giục giã, tôi chạy ngay về lòng thổn thức: Cha ơi!
Các con đưa cha về bên mẹ trong nước mắt
Nguyễn Kiều Phương
Biểu tình Los Angeles và cuộc chiến Trump – Newsom
Các cuộc biểu tình chống Cảnh Sát Di Trú (ICE) ở Los Angeles nhanh chóng biến thành bạo động trở thành cuộc khẩu chiến dữ dội giữa Tổng Thống Donald Trump và Thống Đốc Gavin Newsom. Ai đúng, ai sai và ai gánh chịu hậu quả?
FORT LAUDERDALE, Florida (NV) – Silver Airways, hãng hàng không khu vực ở Florida, bất thình lình hủy toàn bộ chuyến bay hôm Thứ Tư, 11 Tháng Sáu, sau khi khai phá sản, khiến nhiều hành khách mắc kẹt, theo USA Today.
“Chúng tôi rất tiếc thông báo với quý vị chúng tôi dừng hoạt động từ hôm nay, 11 Tháng Sáu,” hãng hàng không có trụ sở ở Fort Lauderdale này loan báo trên mạng xã hội. “Nhằm cố gắng tái cấu trúc thông qua phá sản, Silver ký hợp đồng bán tài sản của chúng tôi cho hãng hàng không khác, nhưng rất tiếc, họ quyết định không tiếp tục thực hiện chuyến bay của Silver.”
Silver hoạt động ở Florida, Bahamas, và Caribê.
“Vui lòng đừng ra phi trường,” Silver viết. “Toàn bộ vé mua bằng thẻ tín dụng có lẽ sẽ được trả lại tiền thông qua công ty thẻ tín dụng hoặc dịch vụ bán vé cho quý vị.”
Vé mua không phải bằng thẻ tín dụng vẫn được trả lại tiền, nhưng những hành khách đó phải xếp hàng với chủ nợ khác của Silver, theo ông Robert W. Mann, Jr., cựu giới chức hàng không và hiện là chủ tịch công ty cố vấn hàng không R. W. Mann and Co.
Hành khách nào lỡ mua vé của Silver mà cần bay sớm có thể phải mua vé của hãng khác với giá đắt hơn, ông Mann cho hay.
Ở Mỹ, chuyện hãng hàng không hoàn toàn dừng hoạt động là rất hiếm.
Thông thường, hãng hàng không nào đang gặp khó khăn sẽ được hãng khác mua lại hoặc hoạt động chung với hãng khác. Theo ông Mann, vài hãng hàng không khu vực nhỏ hoạt động cho những hãng lớn hơn cũng từng phá sản trong đại dịch COVID-19, nhưng những hàng hàng không lớn sắp xếp lại dịch vụ để thực hiện chuyến bay cho họ. (Th.Long) [qd]
SÀI GÒN, Việt Nam (NV) – Ông NMT, 41 tuổi, Việt kiều Mỹ, được tòa án phúc thẩm ở Sài Gòn tuyên thắng kiện cô NTND, 27 tuổi, ở quận Gò Vấp, trong vụ đòi $3,500 mà ông này “cho mượn.”
Theo báo Pháp Luật TP.HCM hôm 12 Tháng Sáu, hồi cuối Tháng Mười Hai, 2022, ông T., định cư Mỹ, làm quen với cô D. qua mạng xã hội. Cả hai mau chóng nảy sinh tình cảm và còn dự định tiến tới hôn nhân.
Trong thời gian đó, cô D. có hỏi mượn ông T. $3,500 và hứa hẹn khi nào ông về Việt Nam thì trả. Ông T. đã gửi về số tiền nêu trên cho người yêu trong 38 lần chuyển khoản và có sao kê làm bằng chứng trước tòa.
Đến hồi cuối năm 2023, ông T. từ Mỹ về Việt Nam tìm cô D. nhưng cô này lấy lý do “đang đi làm ăn xa” và chặn số điện thoại của ông.
Ông T. cho rằng khoản tiền nêu trên là ông cho cô D. vay, có chú thích “Em D. mượn,” nên yêu cầu cô phải trả lại ông.
Tại phiên tòa, cô D. thừa nhận quen biết ông T. trên mạng và được ông này chuyển khoản tiền để chi xài. Sau mỗi lần nhận đô la, cô D. đều cầm ra ngân hàng đổi thành tiền đồng.
Cô gái nói rằng mình không viết giấy hay gửi tin nhắn vay mượn tiền, còn chú thích “Em D. mượn” là do ông T. tự ghi. Cô D. còn cho rằng khoản tiền nêu trên là “quà tặng khi quen nhau.”
Tại phiên xử sơ thẩm diễn ra vào hồi cuối năm ngoái, Tòa Án Tây Ninh tuyên không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông T. Sau đó, ông này làm đơn kháng cáo, cung cấp đầy đủ các tin nhắn qua lại của hai người.
Đến phiên tòa phúc thẩm, Hội Đồng Xét Xử cho hay, cô D. thừa nhận ông T. đã nhiều lần chuyển tiền cho cô. Tuy khai rằng mình được ông T. cho tiền trong thời gian cả hai tìm hiểu nhau nhưng cô này không cung cấp được tài liệu, chứng cứ cho thấy mình được người yêu tặng tiền.
Theo tòa, cô D. đã nhận của ông T. tổng cộng $3,500 nên việc ông này đòi lại số tiền nêu trên là “có căn cứ.” (N.H.K) [qd]
HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Không ngoài dự đoán, 461 đại biểu Quốc Hội Việt Nam, chiếm tỷ lệ 96.4%, cùng nhấn nút “tán thành” nghị quyết về sáp nhập Việt Nam từ 63 còn 34 tỉnh, thành hôm 12 Tháng Sáu.
Theo hình chụp do báo VNExpress đăng tải cùng ngày, chỉ có một dân biểu “dám” nhấn nút “không tán thành” trong lúc ba người khác chọn “không biểu quyết.” Danh tính bốn đại biểu không được tiết lộ.
Phiên bỏ phiếu nêu trên chủ yếu mang tính hình thức do kết quả vụ sáp nhập tỉnh, thành đã rò rỉ từ nhiều tháng trước trên mạng xã hội.
Trong đợt sáp nhập này, Sài Gòn cùng với hai tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu và Bình Dương bị gộp lại thành TP.HCM với diện tích 6,772 cây số vuông và dân số 14 triệu người.
TP.HCM mới giáp các tỉnh Đồng Nai, Đồng Tháp, Lâm Đồng, Tây Ninh và Biển Đông.
Do vụ sáp nhập này là do ông Tô Lâm, tổng bí thư đảng CSVN, chỉ thị nên toàn bộ thành viên Quốc Hội cũng như chính phủ, báo chí chỉ được phép “ngoan ngoãn nghe theo” nếu không muốn “bị xử lý.”
Ông Nguyễn Hòa Bình, phó thủ tướng thường trực, cho biết sau khi Quốc Hội thông qua, dự kiến ngày 30 Tháng Sáu, các tỉnh mới đồng loạt công bố địa giới và nhân sự lãnh đạo, sẵn sàng vận hành bộ máy từ đầu tháng sau.
Trước vụ sáp nhập, công an các địa phương đã tiến hành hàng loạt vụ phạt vạ những Facebooker bình luận sự việc và quy chụp cho họ hành vi “đưa tin sai sự thật, gây hoang mang dư luận.”
Hồi đầu tháng trước, một ông ở xã Phú Hưng, thành phố Bến Tre, bị phạt tiền với cáo buộc đã “xúc phạm đến việc sáp nhập tỉnh Bến Tre,” chỉ vì ông này dám lên tiếng chê lãnh đạo tỉnh nhà trên mạng xã hội.
Theo báo Tuổi Trẻ, ông NHT, 30 tuổi, ở xã Phú Hưng, thành phố Bến Tre, chủ danh khoản Facebook Anthony Ng., bị phạt 7.5 triệu đồng ($217) do “sử dụng tài khoản mạng xã hội bình luận nội dung sai sự thật.”
Bản tin cho biết, trước đó, dưới một bài viết về việc sáp nhập các tỉnh Bến Tre, Trà Vinh, Vĩnh Long thành tỉnh mới mang tên Vĩnh Long, danh khoản Facebook Anthony Ng. đã bình luận: “Tỉnh nghèo, lãnh đạo thì tham ô… thành phố thì không có lớp trẻ trí thức, không sinh viên, chỉ toàn thành phần đua xe, tệ nạn…”
Câu bình luận trên đã thu hút nhiều danh khoản trên Facebook tham gia tranh luận với nhiều ý kiến bày tỏ sự đồng tình.
Sau đó, ông T. bị mời lên đồn với cáo buộc đã nói “sai sự thật, xúc phạm uy tín của cơ quan, tổ chức liên quan đến việc sáp nhập tỉnh.”
Cũng như các trường hợp tương tự, báo Tuổi Trẻ cho hay sau khi “làm việc,” ông T. thừa nhận đã vi phạm và” tự nguyện xóa bỏ nội dung bình luận, cam kết không tái phạm.” (N.H.K) [qd]
Miếng bánh lớn về dự án xây dựng tuyến đường sắt cao tốc Hà Nội-Thành phố Hồ Chí Minh đang là cuộc tranh giành quyết liệt giữa nhiều công ty Việt Nam, hay nói đúng hơn, là đại diện của nhiều phe phái trong hệ thống chính trị muốn cắn lấy một phần ngân sách dự trù khổng lồ này.
Sau khi các công ty Vingroup và Thaco đưa ra các đề xuất của mình, mới đây lại có thêm một công ty khác – được mô tả là vô danh – công ty Mekolor với đề nghị tự chịu 100% vốn xây dựng. Cuộc đua giành thầy dự án đang ngày càng thú vị. Điều mà người dân Việt Nam quan tâm là cả ba công ty này, không ai có kinh nghiệm về đường cao tốc lẫn kỹ thuật thiết kế ứng dụng cao tốc.
Hơn nữa, các đề xuất nhận thầu đây liều lĩnh này đã đặt ra câu hỏi về khả năng vượt chi phí và rủi ro: Cuối cùng thì người đóng thuế Việt Nam cuối cùng phải gánh chịu hóa đơn.
Ban đầu được đề xuất vào năm 2010, dự án đường sắt cao tốc đã bị Quốc Hội bác bỏ vào thời điểm đó do chi phí quá cao.
Nhưng sau hơn một thập niên tăng trưởng kinh tế nhanh chóng, Hà Nội phê duyệt kế hoạch vào Tháng Mười Một như một phần nỗ lực hiện đại hóa hệ thống đường sắt đã có từ thời thuộc địa của Việt Nam, và tuyên bố đưa quốc gia “vào một kỷ nguyên tăng trưởng mới,” theo tuyên bố của bộ trưởng Bộ Giao Thông Vận Tải.
Các đề xuất, được đệ trình vào tháng trước, được đưa ra sau cam kết của Tổng Bí Thư Đảng CS Tô Lâm về việc thúc đẩy khu vực tư nhân của đất nước trong bối cảnh cạnh tranh khu vực ngày càng gay gắt đối với các hợp đồng cơ sở hạ tầng quy mô lớn – bao gồm cả từ các tập đoàn lớn được nhà nước Trung Quốc hậu thuẫn vốn đang thống trị phát triển đường sắt cao tốc trên khắp vùng Mekong.
Nhưng các nhà quan sát cảnh báo rằng hàng tỷ đô la yêu cầu được tài trợ từ chính phủ mà hai tập đoàn Vingroup và Thaco đưa ra, đều ẩn chứa những rủi ro nghiêm trọng cho Việt Nam và giới lãnh đạo của nước này.
“Đây là một dự án rất, rất quan trọng đối với tương lai của Việt Nam,” ông Nguyễn Khắc Giang, nghiên cứu viên thỉnh giảng tại Viện ISEAS-Yusof Ishak của Singapore, người có lĩnh vực nghiên cứu bao gồm chính trị Việt Nam, cho biết.
Ông mô tả quy mô của tuyến đường sắt được đề xuất là “nổi bật” và cảnh báo rằng tổng chi phí có thể tăng lên tới 100 tỷ USD.
“Nếu dự án này gặp bất kỳ vấn đề nào – dù là vấn đề nhỏ nhất – có thể gây ra tổn thất lớn cho nền kinh tế Việt Nam và sự ổn định của chế độ,” ông nói thêm.
Ai cũng là tay mơ
Vingroup – tập đoàn lớn nhất Việt Nam do người giàu nhất nước, ông Phạm Nhật Vượng, điều hành – là đơn vị đầu tiên bày tỏ sự quan tâm đến việc xây dựng tuyến đường sắt, mặc dù không có kinh nghiệm trước đó trong lĩnh vực xây dựng đường sắt. Nhưng có vẻ theo thói quen thao túng truyền thông của mình, Vượng đã thúc đẩy nhiều tờ báo của nhà nước ca ngợi và tán thành việc giao cho Vinspeed – một công ty mới mở của ông Vượng để chính danh nhận thầu – thậm chí, có cả những lời xưng tụng có cánh của giới trí thức tầm bậc tiến sĩ.
Ông Vượng đã thành lập công ty con Vinspeed vào đầu Tháng Năm “với mục tiêu phát triển ngành đường sắt cao tốc tại Việt Nam,” tập đoàn cho biết trong một tuyên bố gửi tới This Week in Asia.
Trong khi ông Vượng gây dựng tài sản từ bất động sản, Vingroup kể từ đó đã đa dạng hóa gần như mọi lĩnh vực của nền kinh tế, bao gồm giáo dục, y tế, khách sạn và công nghệ. Ông cũng là Giám đốc điều hành của VinFast, thương hiệu ô tô toàn cầu đầu tiên của Việt Nam, được nhìn thấy là đã gặp khó khăn ở nước ngoài, ghi nhận khoản lỗ $3.2 tỷ vào năm ngoái.
Không nản lòng, liên doanh đường sắt mới của ông Vượng đặt mục tiêu “hoàn thành toàn bộ tuyến đường vào tháng 12 năm 2030 – chỉ năm năm kể từ khi khởi công xây dựng, đang chờ phê duyệt,” Vingroup cho biết. Nếu thành công, tập đoàn cho biết họ cũng sẽ vận hành tuyến đường sắt và phát triển các điểm kinh doanh dọc tuyến các khu dân cư.
Công ty này nói đang đàm phán với các đơn vị hàng đầu về “đường sắt tiên tiến” ở Trung Quốc, Đức, Nhật Bản và Tây Ban Nha với “mục tiêu tạo điều kiện chuyển giao công nghệ,” và ước tính đề xuất của họ có thể giảm tổng chi phí dự án khoảng $6 tỷ.
Tuy nhiên, Vinspeed chỉ đề nghị chi trả 20% chi phí và đang tìm kiếm khoản vay không lãi suất từ chính phủ cho 80% còn lại – khoảng $49 tỷ, trong thời hạn 35 năm.
“Khoản vay không lãi suất trong 35 năm sẽ là chưa từng có tiền lệ,” cố vấn chính sách công Rich McClellan, người sáng lập RMAC Advisory tại Hà Nội, cho biết. “Đây là một đề xuất đầy tham vọng và một tuyên bố quá tự tin từ Vingroup.”
Sau nhiều tuần xem xét kỹ lưỡng về cơ chế tài trợ, tiến độ và việc Vingroup thiếu kinh nghiệm về đường sắt – cũng như những lo ngại về ảnh hưởng ngày càng tăng của tập đoàn – đối thủ khác là công ty Thaco đã chính thức tham gia cuộc đua với một đề xuất cạnh tranh vào cuối Tháng Năm.
Khác với Vingroup, công ty Thaco vốn chuyên về sản xuất ô tô, đã đề xuất huy động 80% vốn thông qua các khoản vay từ các ngân hàng trong nước và quốc tế. Tuy nhiên, họ cũng đang tìm kiếm sự bảo lãnh của chính phủ đối với các khoản vay đó và yêu cầu nhà nước chi trả lãi vay trong 30 năm.
Cả hai công ty đều muốn nhà nước giám sát việc giải phóng mặt bằng và các chi phí liên quan.
“Việc Thaco tham gia cuộc đua là một sự phát triển tích cực,” ông McClellan nói. “Điều đó cho thấy Việt Nam đang áp dụng cách tiếp cận cạnh tranh, đa dạng hơn.”
Nhưng điều đáng nói, theo một chuyên gia về đường sắt ở Việt Nam, ẩn danh, nói rằng cả hai công ty này đều rất non nớt về kỹ thuật đường sắt cao tốc. Bao gồm cả Mekolor, người xin tham gia dự thầu gần nhất. Chính sự thiếu kinh nghiệm của cả 3 công ty này khiến người dân Việt Nam đang nhìn về dự án với sự lo ngại rằng ngoài hình ảnh tiên phong đóng góp cho đất nước, dường như còn ẩn sau đó là một toan tính nào khác với miếng bánh quá lớn của dự án.
Đề xuất giành phần trước, hiệu quả tính sau
Đề xuất của Vinspeed đã cố tình bị rò rỉ vào giữa Tháng Năm để đo lường phản ứng của công chúng một cách không chính thức đối với cái tên Vingroup, vốn vẫn gây chia rẽ ý kiến trong đất nước, một nữ doanh nhân ở Sài Gòn nắm rõ nguồn cơn của chuyện này tiết lộ với This Week in Asia. “Việc rò rỉ không phải là ngẫu nhiên,” bà nói, đề nghị giấu tên do tính nhạy cảm của vấn đề.
Trong khi thừa nhận những chỉ trích rộng rãi về mô hình tài trợ, tiến độ gấp rút và việc Vinspeed thiếu kinh nghiệm về đường sắt, bà vẫn bày tỏ sự tin tưởng vào tầm nhìn của ông Vượng.
“Ông Vượng liên tục thúc đẩy các dự án lớn, siêu dự án, hoặc những nhiệm vụ bất khả thi,” bà nói. “Tôi thực sự tin tưởng và tôn trọng tham vọng của ông ấy.” Nhưng bên cạnh đó, những lo ngại về rủi ro tài chính vẫn rất hiện thực nơi những người có ý ủng hộ Phạm Nhật Vượng.
Vấn đề là nếu các công ty biết rằng họ đang sử dụng tiền công quỹ và được bảo vệ khỏi rủi ro lãi suất, họ có thể mất động lực kiểm soát chi phí
Đỗ Thiên Anh Tuấn, nhà kinh tế tại Đại học Fulbright Việt Nam ở Sài Gòn, cảnh báo rằng yêu cầu của Vinspeed về việc nhà nước chi trả 80% chi phí dự án có thể tạo ra “gánh nặng nợ công khổng lồ,” có thể dẫn đến nhiều hệ lụy xấu.
Nếu chính phủ phát hành trái phiếu để tài trợ khoản vay, “toàn bộ số tiền sẽ trở thành nợ công,” ông nói. “Cũng có ý kiến về vấn đề đạo đức,” ông Tuấn nói thêm. “Nếu các công ty biết rằng họ đang sử dụng tiền công quỹ và được bảo vệ khỏi rủi ro lãi suất, họ có thể mất động lực kiểm soát chi phí.”
Những ý khác thì nêu lên những lo ngại về an toàn. Một cư dân ở Sài Gòn cho biết đã có chuyện những người tố giác cáo buộc các vấn đề an toàn với xe VinFast đã bị sa thải, hay bị công an săn đuổi đến mức phải đi tỵ nạn vì chia sẻ lo ngại của họ trên mạng.
“Thành thật mà nói, tôi còn sợ bước vào một chiếc xe điện VinFast, huống chi là tàu cao tốc do Vinspeed đầu tư,” ông nói, đề nghị giấu tên.
Ông Giang, nhà phân tích, cho biết ý kiến công chúng về Vingroup chia rẽ sâu sắc, đặc biệt với những người chỉ trích cáo buộc tập đoàn này về chủ nghĩa thân hữu và ảnh hưởng quá mức đối với nhà nước.
Nhưng ông hoan nghênh việc Thaco tham gia quá trình đấu thầu, cho rằng điều đó có thể dẫn đến việc các tập đoàn hàng đầu của Việt Nam cuối cùng sẽ hợp tác với nhau trong siêu dự án này. Làm việc cùng nhau, bao gồm kiểm soát lẫn nhau. Đó cũng là một mặt tích cực trong việc tránh một nhà thầu thao túng mọi thứ.
Đoàn Thuyên Diễm
Ta ôm ta thỏa bi hài
Tại vì đêm bớt từ bi
Cho nên tạp niệm sân si về gần
Tại vì chân cạ vào chân
Mới nghe nhức nhối mấy phần thịt da
Tại đêm sát phạt đàn bà
Cho nên tục lụy rầy rà nỗi riêng
Tại ta chưa mở xích xiềng
Nên ân ái cũ còn niềng dấu nhau
Tại anh không sợ bạc đầu
Mà em lại sợ nỗi sầu di căn
Đêm ơi xin chút ăn năn
Để ta xoa dịu vết hằn trần ai
Ta ôm ta thỏa bi hài
Chân ta tự cạ đêm dài mà thương
Đôi mình đâu thể tựa nương
Sao không buông hết đoạn trường vì nhau?
LTS: Nhằm mục đích tạo thêm tình thân ái giữa bạn đọc và tòa soạn, nhật báo Người Việt trân trọng kính mời quý bạn đọc, thân hữu tham gia “Vườn Thơ Người Việt” Bài vở xin gửi về địa chỉ email: [email protected], hoặc “Vườn Thơ Người Việt” 14771 Moran Street, Westminster, CA 92683
(Vì trang báo có giới hạn, toà soạn được quyền quyết định đăng bài cho phù hợp)
WASHINGTON, DC (NV) – Bộ Nội An (DHS) yêu cầu Bộ Quốc Phòng (DOD) giúp chuyển vũ khí từ căn cứ Fort Benning ở Georgia và một nơi khác ở Wyoming tới Los Angeles để trấn áp người nhập cư bất hợp pháp, một giới chức quốc phòng xác nhận, theo USA Today hôm Thứ Tư, 11 Tháng Sáu.
DHS đưa ra lời yêu cầu hôm Thứ Hai sau khi Tổng Thống Donald Trump và Bộ Trưởng Quốc Phòng Pete Hegseth ra lệnh điều hàng ngàn lính Vệ Binh Quốc Gia (VBQG) và 700 lính Thủy Quân Lục Chiến (TQLC) tới Los Angeles bất chấp Thống Đốc Gavin Newsom của California phản đối.
Ông Trump và ông Hegseth tuyên bố họ phải sử dụng quân đội để vãn hồi trật tự, bảo vệ tòa nhà liên bang và bảo vệ đặc vụ liên bang đang bắt giữ và trục xuất người nhập cư lậu.
DHS cũng yêu cầu “hỗ trợ theo dõi bằng ‘drone’ (máy bay điều khiển từ xa),” hướng dẫn binh lính bắt giữ “kẻ phạm pháp,” và hướng dẫn thành viên tổ chức như School of Advanced Warfighting của TQLC mở trung tâm điều hành phối hợp.
Hiện chưa rõ DHS yêu cầu cấp vũ khí gì cho chiến dịch của họ ở California, và cũng chưa rõ ai sẽ dùng số vũ khí đó và dùng để chống ai.
Giới chức DOD đang xem xét lời yêu cầu của DHS, giới chức nêu trên cho hay, đề nghị giấu tên vì không có thẩm quyền phát ngôn với báo chí. DHS chưa trả lời yêu cầu của USA Today nói về vấn đề này.
Hôm Thứ Tư, Thượng Nghị Sĩ Jack Reed (Dân Chủ-Rhode Island) hỏi ông Hegseth rằng ông có cho phép dùng “drone” và “lực lượng quân sự để bắt công dân Mỹ” hay không. Ông Reed là thành viên tiểu ban Ngân Sách Quốc Phòng Thượng Viện và là thành viên cao cấp nhất của đảng Dân Chủ trong Ủy Ban Quốc Phòng Thượng Viện.
Ông Hegseth không trả lời thẳng. Ông nói: “Thưa thượng nghị sĩ, mọi thứ chúng tôi cho phép mấy ngày qua, VBQG và TQLC ở Los Angeles, đều thuộc thẩm quyền tổng thống Mỹ. Hợp pháp và hợp hiến.” (Th.Long) [qd]
SAN ANTONIO, Texas (NV) – Nước lũ cuốn phăng xe cộ đang chạy ngoài đường ở San Antonio, Texas, làm ít nhất bốn người chết và ba người mất tích, cảnh sát loan báo hôm Thứ Năm, 12 Tháng Sáu, theo ABC News và NBC News.
Những trường hợp thiệt mạng này xảy ra ở khu vực Loop 410 phía Đông Bắc San Antonio, cảnh sát cho hay. Có tin, 15 chiếc xe bị nước lũ cuốn trôi, theo ông William McManus, cảnh sát trưởng thành phố này.
Tổng cộng 10 người được cứu thoát khỏi dòng nước lũ, nhưng bốn người thiệt mạng, ông McManus cho biết trên mạng xã hội X.
“Chúng tôi vẫn tìm kiếm,” ông McManus cho hay và nói thêm “Hãy quay xe lại. Đừng để chết đuối!”
Cơ Quan Khí Tượng Quốc Gia (NWS) ban hành lệnh cảnh báo lũ quét cho vùng San Antonio tới chiều Thứ Năm, giữa lúc rất nhiều không khí ẩm từ vịnh thổi vào có thể gây ra lũ quét nguy hiểm tới tính mạng.
Tính tới sáng Thứ Năm, vùng San Antonio hứng lượng mưa 2 tới 7 inch, có nơi mưa tới 2 inch chỉ trong 30 phút.
“Nhiều nơi hiện vẫn bị chặn vì nước ngập đường,” Sở Cứu Hỏa San Antonio thông báo trên mạng xã hội.
Sáng Thứ Năm, NWS ban hành lệnh đề phòng lũ lụt cho 24 triệu người Mỹ ở hầu hết nửa phía Đông của Texas, cũng như ở Tây Bắc Louisiana, Tây Nam Arkansas và Đông Nam Oklahoma.
Hôm Thứ Năm, rủi ro lũ quét ở Đông Nam Texas, từ Houston tới Victoria, là rất lớn, vì theo dự báo, trời tiếp tục mưa lớn, dai dẳng. (Th.Long) [qd]
HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Vài ngày sau khi xuất hiện tại chương trình văn nghệ ca tụng công an, ca sĩ Văn Mai Hương “dập đầu xin lỗi vì sự ngu ngốc nhất thời” khi nhận quảng cáo trà sữa Chagee dính “đường lưỡi bò.”
Ca sĩ Văn Mai Hương, 31 tuổi, được biết đến là á quân chương trình “Vietnam Idol năm 2010,” được giới trẻ hâm mộ với các ca khúc như “Ngày Chung Đôi,” “Đại Minh Tinh,” “Một Ngàn Nỗi Đau”…
Theo báo Tuổi Trẻ hôm 12 Tháng Sáu, sau khi đăng hình cầm ly trà sữa Chagee trên Instagram và bị khán giả chỉ trích, cô Hương viết: “Rất xin lỗi mọi người trong việc chưa kiểm duyệt kỹ càng hình ảnh để hiển thị trên kênh Instagram của Hương. Bản thân Hương cùng ê kíp sau khi nhận thấy một hình ảnh không phù hợp đã ngay lập tức xóa bỏ và xin chân thành nhận lỗi, rút kinh nghiệm.”
Nữ ca sĩ viết thêm rằng mình “xin được dập đầu xin lỗi vì sự ngu ngốc nhất thời này.” Tuy vậy, dân mạng được ghi nhận “chưa hả giận,” vì “vụ đó rần rần mà vẫn đăng hình.”
Không rõ cô Hương nhận thù lao bao nhiêu để quảng cáo cho Chagee, thương hiệu trà sữa lớn của Trung Quốc, với logo màu đỏ hình “nữ diễn viên hí kịch.”
Hồi giữa Tháng Ba, nhãn hàng này định mở tiệm Chagee đầu tiên ở Việt Nam tại đường Đồng Khởi, quận 1, Sài Gòn, nhưng rồi đột ngột phải rút lui ngay trước lúc khai trương do bị công luận tẩy chay kịch liệt vì sử dụng bản đồ có “đường lưỡi bò.”
“Đường lưỡi bò” hay còn gọi là “đường chín đoạn” là để chỉ khu lãnh hải tại Biển Đông mà Bắc Kinh chủ trương và đơn phương tuyên bố chủ quyền, bất chấp sự phản đối của các nước tranh chấp, trong đó có Việt Nam.
Sau khi trình diễn hai ca khúc “Những Bàn Chân Lặng Lẽ” và “Khát Vọng” trong chương trình văn nghệ ca tụng công an, cô Văn Mai Hương cho biết trên trang cá nhân rằng cô “vô cùng biết ơn và tự hào.”
Việc tham gia các chương trình văn nghệ tuyên truyền cho nhà cầm quyền được hiểu là cách các nghệ sĩ như cô Hương “lấy điểm” và có cơ hội nhận được bằng khen, hoặc danh hiệu do nhà nước trao tặng như “nghệ sĩ ưu tú” hay “nghệ sĩ nhân dân.” (N.H.K) [qd]
AHMEDABAD, Ấn Độ (NV) – Phi cơ Air India chở 242 người đi London, Anh, bị rớt chỉ sau vài phút cất cánh từ thành phố Ahmedabad, miền Tây Ấn Độ, hôm Thứ Năm, 12 Tháng Sáu, làm hơn 240 người thiệt mạng, gồm nhiều người dưới đất, giới chức loan báo, theo Reuters.
Đây là vụ tai nạn hàng không thảm khốc nhất thế giới trong 10 năm qua.
Chiếc Boeing 787-8 Dreamliner rớt xuống ký túc xá của một đại học y khoa vào giờ ăn trưa khi đang trên đường tới Phi Trường Gatwick ở phía Nam London.
Chỉ có một hành khách, là người Anh, sống sót, Air India xác nhận. Người này kể với báo chí Ấn Độ rằng ông nghe thấy tiếng ồn rất lớn sau khi phi cơ cất cánh không lâu.
“Chúng tôi đang kiểm chứng số người chết, trong đó có những người thiệt mạng trong tòa nhà bị chiếc phi cơ rớt trúng,” bà Vidhi Chaudhary, giới chức cảnh sát tiểu bang của Ấn Độ, nói với Reuters.
Bà Chaudhary cho hay hơn 240 người thiệt mạng, không phải 290 người như bà loan báo trước đó vì có thi thể được đếm hai lần. Chưa rõ bao nhiêu nạn nhân trên phi cơ hoặc bao nhiêu người dưới đất.
Ông G.S. Malik, cảnh sát trưởng Ahmedabad, cho biết những thi thể đã thu hồi được có thể bao gồm cả hành khách trên phi cơ lẫn người thiệt mạng dưới đất. Trong số người chết có ông Vijay Rupani, cựu thủ hiến tiểu bang Gujarat. Ahmedabad là thành phố chính của tiểu bang này.
Mảnh vỡ của chiếc phi cơ văng khắp xung quanh tòa nhà bị rớt trúng. Đuôi phi cơ thò ra trên nóc tòa nhà.
Đây là lần đầu tiên Boeing 787-8 Dreamliner bị rớt, theo cơ sở dữ liệu của Mạng Lưới An Toàn Hàng Không. Bắt đầu hoạt động vào năm 2011, Dreamliner là một trong những loại phi cơ chở hành khách hiện đại nhất hiện nay. Chiếc Dreamliner bị rớt hôm Thứ Năm bay lần đầu vào năm 2013 và được giao cho Air India vào Tháng Giêng, 2014, theo trang web theo dõi chuyến bay Flightradar24.
“Chuyến bay khởi hành từ Ahmedabad vào buổi trưa lúc 1 giờ 38 phút, chở 242 hành khách và phi hành đoàn trên phi cơ Boeing 787-8,” Air India không cho biết trong một tuyên bố trên mạng xã hội. “Trong số đó có 169 công dân Ấn Độ, 53 công dân Anh, 1 công dân Canada và 7 công dân Bồ Đào Nha.”
Phi cơ Boeing 787-8 Dreamliner rơi ở khu vực Meghaninagar gần phi trường Ahmedabad, thuộc tiểu bang Gujarat ở Ấn Độ, Malik cho biết hôm Thứ Năm, 12 Tháng Sáu.
“Chúng tôi đã ghi nhận tin tức ban đầu và đang nỗ lực thu thập thêm chi tiết,” Boeing cho biết trong một tuyên bố.
Cơ Quan Hàng Không Dân Dụng Ấn Độ (DGCA) cho biết máy bay “rơi xuống một mảnh đất bên ngoài ranh giới phi trường” ngay khi cất cánh. Một đoạn phim dường như cho thấy phi cơ biến mất sau hàng cây và chỉ vài giây sau đó thì xuất hiện một quả cầu lửa và một cột khói nghi ngút màu xám.
Lực Lượng An Ninh Công Nghiệp Trung Ương Ấn Độ (CISF) công bố loạt hình ảnh chụp lại vụ rơi phi cơ, trong đó thường dân và nhân viên cấp cứu thay nhau dập lửa. Một tấm hình cho thấy đuôi phi cơ chĩa ra từ một tòa nhà.
Ông Ram Mohan Naidu Kinjarapu, bộ trưởng Hàng Không Dân Dụng Ấn Độ, đã “yêu cầu tất cả cơ quan hàng không phối hợp với lực lượng khẩn cấp lập tức ứng cứu thảm họa.”
Sau vụ rơi phi cơ, ông Bhupendra Patel, thống đốc địa phương, liên lạc với ông Narendra Modi, thủ tướng Ấn Độ, để phối hợp với nhau ứng phó với thảm họa, các viên chức cho biết.
Ông Patel ra lệnh thiết lập “hành lang xanh” cho các xe cứu thương di chuyển dễ dàng giữa khu vực xảy ra tai nạn và các nhà thương địa phương.
Trong một tuyên bố, ông Modi xác nhận rằng ông đã liên lạc với các viên chức địa phương.
Ban đầu, Air India đưa ra thông cáo về vụ rơi phi cơ trên mạng xã hội, rằng chuyến bay “đã gặp nạn,” đồng thời nói thêm rằng hãng hàng không đang “xác định các tình tiết” liên quan tới thảm kịch.
Chuyến bay khởi hành theo lịch trình từ phi trường Ahmedabad, tên chính thức là Phi Trường Quốc Tế Sardar Vallabhbhai Patel, tới Phi Trường Gatwick tại London, theo trang mạng theo dõi chuyến bay FlightRadar24.
Chuyến bay khởi hành theo lịch trình lúc 9 giờ 50 phút sáng giờ địa phương, dự định hạ cánh tại London lúc 6 giờ 25 phút chiều giờ địa phương. Phi Trường Gatwick đã xác nhận giờ hạ cánh trong một tuyên bố.
Ông Keir Starmer, thủ tướng Anh, cho biết ông đang theo dõi tình hình ở Ahmedabad, đồng thời “gửi lời chia buồn thống thiết nhất dành cho các hành khách và gia đình trong thời điểm vô cùng đau thương vừa qua.”
Phi công trưởng lái phi cơ được 8,200 giờ còn phi công phó lái được 1,100 giờ, DGCA cho biết thêm. (Th.Long & TTHN) [qd]
HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Nửa năm trước thời điểm dự kiến diễn ra Đại Hội 14 của đảng CSVN, ông Nguyễn Văn Thành, thượng tướng công an, lên tiếng khuyến cáo về “kẻ xấu thường tăng cường chống phá, đầu độc người dân” trước mỗi đại hội đảng.
Theo báo VNExpress hôm 11 Tháng Sáu, ông Thành, 68 tuổi, phó chủ tịch Hội Đồng Lý Luận Trung Ương, cho biết trong 10 năm qua, các “thế lực xấu” đã sử dụng 8,784 trang web, blog tên miền ngoại quốc; 381 trang web, blog tên miền nội địa, “thường xuyên đăng tải thông tin xấu độc chống phá đảng, nhà nước.”
Ông này cho rằng mạng xã hội bị “kẻ xấu lợi dụng truyền tải thông tin xấu độc, kích động chống phá đảng” và còn “tấn công cơ sở dữ liệu, phá hoại hệ thống công nghệ thông tin.”
Hùa theo lời ông Thành, ông Lục Anh Tuấn, thư ký cơ quan nêu trên, cho rằng “kẻ xấu” lợi dụng mạng xã hội, TikTok “đưa thông tin xấu độc, sai lệch dưới dạng thật như giả, giả như thật.”
Ông Tuấn nhấn mạnh rằng, thời điểm trước khi diễn ra đại hội đảng, các “thế lực thù địch tập trung chống phá, tạo ra nghi ngờ trong một bộ phận người dân, làm giảm niềm tin vào sự minh bạch trong bầu cử.”
Ông Tuấn đề nghị đảng “chủ động định hướng dư luận, không để bị động, bất ngờ.”
Phát biểu của hai ông Nguyễn Văn Thành và Lục Anh Tuấn được đăng tải trong bối cảnh nhà cầm quyền tăng cường các vụ bắt bớ chủ kênh truyền thông độc lập hoặc TikToker bị quy chụp cho hành vi “bôi nhọ,” nhất là đụng đến giới chức “tứ trụ” hoặc lãnh đạo ngành công an…
Trong một vụ bắt bớ gần đây, theo báo VNExpress hôm 4 Tháng Sáu, ông Lê Văn Cần, 59 tuổi, ở thành phố Cần Thơ, bị bắt cùng hai thanh niên bị cáo buộc lập kênh YouTube “Người Đưa Tin,” đăng tải 6,700 video clip “xuyên tạc cán bộ.”
Ba người nêu trên bị công an cáo buộc “lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích của nhà nước…” và “thu được 10 tỷ đồng ($384,061) từ kênh YouTube “đạt hơn 1 tỷ lượt view.”
Các video clip do nhóm của ông Cần đăng tải bị nhà chức trách cho là “gây ảnh hưởng tiêu cực đến dư luận xã hội, làm mất trật tự, an toàn xã hội.”
Trước lúc nhóm này bị bắt, trang chủ của kênh YouTube “Người Đưa Tin” đăng clip dự báo về “tứ trụ” tại Đại Hội 14, “số phận ông Vương Đình Huệ” (cựu chủ tịch Quốc Hội Việt Nam)… (N.H.K) [qd]
