Ngọc Lan/Người Việt

WESTMINSTER, Calif. (NV) – Giải nhất của cuộc thi SXSWedu Launch – một trong những cuộc thi lớn nhất dành cho các công ty khởi nghiệp (start up) tại Mỹ trong lĩnh vực EdTech (giáo dục & công nghệ) – đã thuộc về đội của hai cô gái gốc Việt, Văn Đinh Hồng Vũ và Ngô Thùy Ngọc Tú.

Vượt qua hàng trăm các công ty khác, Hồng Vũ cùng các cộng sự của mình đã vinh dự nhận giải thưởng cao nhất trong vòng chung kết hôm 9 Tháng Ba ở Texas với sản phẩm là phần mềm ứng dụng (mobile app) mang tên ELSA Speak dành cho việc luyện phát âm tiếng Anh.

Mặc dù được báo chí ca ngợi rất nhiều, nhưng mở đầu cho cuộc phỏng vấn với nhật báo Người Việt, Hồng Vũ, chủ tịch hội đồng quản trị của công ty ELSA, nói ngay, “Thật sự trong cộng đồng khởi nghiệp thì chiến thắng này chỉ mới là một bước đệm nhỏ thôi. Con đường khởi nghiệp hãy còn dài lắm cho nên Vũ không muốn mọi người hiểu lầm rằng chiến thắng này là một thành công rất lớn, như rằng mọi thứ đã hoàn hảo.”

Văn Đinh Hồng Vũ, CEO của công ty ELSA, người vừa nhận giải nhất cuộc thi SXSWedu Launch tại Mỹ cho phần mềm ứng dụng luyện phát âm tiếng Anh. (Hình: Hồng Vũ cung cấp) 

Bằng sự khiêm nhường đó, Hồng Vũ kể lại quá trình “start up” của mình:

“Chúng tôi bắt đầu nghiên cứu, ấp ủ ý tưởng về ELSA từ đầu năm 2015 bằng việc nghiên cứ thị trường, nghiên cứu khoa học về kỹ thuật, rồi khi bắt tay vào làm thì làm từ sáng tới đêm, làm rất nhiều, thiết kế kỹ thuật từ Tháng Tư và có sản phẩm để test, để thử nghiệm là từ cuối năm ngoái đến nay.”

Trong suốt 15 tháng đó, theo Vũ, “ngoại trừ giờ ăn và ngủ, còn lại tụi mình dồn sức làm thôi, vì với bất kỳ công ty ‘start up’ nào thì thời gian đều ngắn hết, phải cho ra sản phẩm nhanh để nếu như có lỗi thì mình còn có nhiều thời gian để sửa chữa.”

Công ty do Hồng Vũ cùng Ngọc Tú và Tiến Sĩ Xavier Anguera, một người Tây Ban Nha lo về phần kỹ thuật, thành lập có tên là ELSA.

“ELSA là chữ viết tắt của English Language Speech Assistant, tức người trợ lý nói tiếng Anh cho bạn. Khi đặt tên ESLA mình muốn mọi người hiểu rằng không phải họ học tiếng Anh với máy mà đó là một người trợ lý, một người bạn giúp bạn học tiếng Anh. Mỗi khi gặp khó khăn, mọi người đều có thể nói chuyện với ELSA. ELSA lúc nào cũng ở đó để giúp đỡ mọi người. ELSA cũng là tên mà tất cả các nước đều phát âm giống nhau, để mọi người không bị lẫn lộn,” Hồng Vũ giải thích về tên gọi của công ty.

Ý tưởng hình thành nên phần mềm ứng dụng ELSA Speak

Mục tiêu của ELSA Speak – phần mềm ứng dụng (mobile app) được trao giải nhất trong cuộc thi của SXSWedu Launch – là nhằm “giúp đỡ mọi người có thể phát âm tiếng Anh đúng chuẩn. Phần mềm này ứng dụng các tiến bộ mới nhất trong công nghệ nhận dạng giọng nói để có thể tự động phân tích từng âm đơn, giúp người dùng biết chính xác họ đang bị sai ở âm nào và được chỉ dẫn cụ thể để tự sửa phát âm sao cho đúng. Đó cũng chính là điểm khác biệt của ELSA Speak so với các phần mềm học tiếng Anh hiện có trên thị trường.”

Mục tiêu này, ý tưởng này, dĩ nhiên, khởi đi từ kinh nghiệm của chính bản thân những người thiết kế ELSA Speak trong quá trình học tập và trao dồi khả năng tiếng Anh.

Điểm độc đáo của ELSA Speak là nhận diện giọng nói của người học để chỉ ra những từ phát âm chưa đúng so với cách nói của người Anh bản xứ. (Hình: Ngọc Lan/Người Việt)

Người tổng giám đốc 33 tuổi của ELSA kể, “Tôi có may mắn được ba mẹ cho học tiếng Anh từ nhỏ, khi mới 5 tuổi, vì ba mẹ tôi quan niệm rằng ngoại ngữ sẽ là bước đà giúp mình đi xa hơn.”

Tuy nhiên, như Vũ nói, “Tôi học tiếng Anh từ nhỏ nhưng cũng chỉ học với thầy cô Việt Nam, vì chi phí học với thầy cô nước ngoài mắc quá, gia đình tôi không kham nổi. Tôi giỏi ngữ pháp, văn phạm nhưng riêng phần nói thì khó lắm. Thế nhưng khi còn ở trong nước thì tôi không hề nghĩ mình dở, mà cứ cho rằng mình giỏi vì mọi người đều nói tiếng Anh giống mình, và mình nói họ hiểu.”

Cho đến khi sang Đan Mạch làm việc ba năm cho một công ty vận tải thì Hồng Vũ mới cảm nhận được khoảng cách rất lớn khi giao tiếp trò chuyện với mọi người, “Mình nói người ta hiểu sơ sơ thôi, còn người ta nói mình không hiểu nhiều, coi TV cũng không hiểu nhiều.”

Và khoảng cách đó càng rõ ràng hơn khi Vũ sang Mỹ học thạc sĩ quản trị kinh doanh (MBA) và thạc sĩ giáo dục ở trường Đại Học Stanford danh tiếng.

“Tôi nhớ có lần trong lớp học, mình giơ tay phát biểu thì mọi người nghe thôi mà chẳng ai trả lời gì hết. Nhưng 5 phút sau, một sinh viên khác nói cũng y chang như mình vậy thì mọi người lại cứ cho đó giống như là ý tưởng độc đáo, mới lạ trong khi lúc nãy mình nói thì không ai hưởng ứng gì hết. Khi đó tôi mới thật sự nhận ra là vì người ta nghe mà không hiểu mình nói gì hết thì sẽ ảnh hưởng rất nhiều đến con đường học hành, công việc, cũng như đời sống của mình,” Vũ nhớ lại.

Cô tâm sự, “Mình nghĩ tiếng Anh mình không đến nỗi tệ so với nhiều người vì mình học từ nhỏ, rồi cũng có điều kiện đi học và tiếp xúc với người nước ngoài, nhưng dù vậy đi chăng nữa thì mình vẫn bị bất lợi khi nói tiếng Anh không chuẩn.”

Chính từ khó khăn của bản thân mà Hồng Vũ suy nghĩ, “Nếu như mình có một giải pháp mà ai cũng có thể sử dụng một cách dễ dàng, thay vì chỉ những người có tiền mới đi học được với những ông thầy ngoại quốc, thì nếu chịu khó thì từ từ mình sẽ thu ngắn được khoảng cách giao tiếp đó lại.”

Công dụng của ELSA Speak

Elsa Speak là ứng dụng luyện nói tiếng Anh trên thiết bị di động chạy hệ điều hành Android, iOS.

Thông qua trò chơi phát âm, đọc các đoạn hội thoại về các chủ đề tình yêu, công việc, du lịch… sử dụng 3,000 từ thông dụng, người dùng được Elsa Speak đánh giá, phân tích, nhận diện giọng nói để chỉ ra những từ phát âm chưa đúng so với cách nói của người Anh bản xứ.

Theo Hồng Vũ, “công nghệ được sử dụng để làm nên phần mềm ứng dụng này là của riêng ELSA, chứ không phải bản quyền, công nghệ của một ai khác. Và đó chính là điều tạo nên sự khác biệt của ELSA.”

Trả lời cho câu hỏi, “Với ứng dụng này, ngay tại thời điểm này, Vũ nghĩ rằng ELSA Speak thỏa mãn được bao nhiêu sự kỳ vọng của Vũ và Vũ còn muốn hy vọng gì thêm ở nó nữa trong tương lai?”, Hồng Vũ cho rằng: “Sản phẩm hiện giờ vẫn còn ở giai đoạn khởi đầu vì tụi mình cũng mới làm và gọi đây là sản phẩm thử nghiệm, nên kỳ vọng của tụi mình còn nhiều lắm.”

“Thứ nhất là làm thế nào để độ chính xác ngày càng nhiều hơn. Mọi người đều biết các ứng dụng này đều là dùng trí tuệ nhân tạo, mà trí tuệ nhân tạo thì không thể thông minh như con người được, nó cần một thời gian để được huấn luyện và hoàn thiện, càng có nhiều người sử dụng, ELSA nghe được nhiều giọng nói hơn thì nhận diện được tốt hơn. Thứ hai là hiện giờ tụi mình chỉ dạy nói tiếng Anh theo giọng Mỹ căn bản của vùng Midwest, nhưng ước mơ của mình là sau này các bạn muốn chọn học giọng của người Anh nói tiếng Anh hay giọng của người Bắc Mỹ nói tiếng Anh thì các bạn cũng có thể học được. Cuối cùng không chỉ dạy tiếng Anh mà tụi mình còn có thể dạy những thứ tiếng khác nữa. Nhưng mà con đường đó còn dài lắm,” người vừa đoạt giải nhất cuộc thi SXSWedu Launch nói một cách say sưa về sản phẩm của mình.

Một trong những cách dạy phát âm của ELSA Speak: người sử dụng đọc lên và ELSA lắng nghe và nhận xét từ đó được đọc sai như thế nào. (Hình: Ngọc Lan/Người Việt)

Được trao giải nhất cuộc thi “Khởi nghiệp”, nhưng hiện tại, mọi quan tâm của Hồng Vũ đều dành cho việc “lắng nghe ý kiến người sử dụng ELSA Speak xem họ thích gì, không thích gì, cần thêm những tính năng gì, để tụi mình sửa chữa và làm cho nó tốt hơn.”

“Cuối cùng là làm sao để cho ELSA thực sự trở thành công cụ có ích, mọi người vô học thấy có sự tiến bộ, thấy thích, và ngày nào cũng quay lại học vì học là một chặng đường dài, chứ không phải chỉ một ngày mà tiến bộ được, nên hy vọng mọi người không bỏ cuộc sớm.”

Mặc dù cho rằng “mục tiêu dạy tiếng Anh của ELSA là làm sao để khi bạn nói có nhiều người hiểu bạn hơn và nó không còn là một rào cản nữa” nhưng Hồng Vũ vẫn nhấn mạnh đến tính cá biệt, duy nhất trong giọng nói của mỗi người.

Cô giải thích thêm, “Tôi muốn rằng mọi người có thể giữ được giọng nói của chính mình vì đó chính là cá tính, là sự nhận diện riêng biệt của mỗi người. Cho nên ELSA không có mục đích làm cho tất cả mọi người đều trở thành người Mỹ nói tiếng Anh mà chỉ là nói đúng tiếng Anh để người khác hiểu nhiều hơn những gì mình nói để từ đó mà công việc làm, việc học, việc thăng tiến của mình được dễ dàng hơn.”

Văn Ðinh Hồng Vũ sinh năm 1983, tốt nghiệp Ðại học Ngoại thương tại Việt Nam năm 2006. Trước khi sang Mỹ học thạc sĩ về quản trị kinh doanh (MBA) và thạc sĩ giáo dục ở Ðại học Stanford, cô có ba năm làm trợ lý tổng giám đốc cho một công ty vận tải ở Đan Mạch. Cô cũng là người đồng sáng lập quỹ học bổng đại học Vietseeds dành cho các học sinh nghèo tại Việt Nam.

—

Liên lạc tác giả: [email protected]