Garden Grove: Một người tự bắn vào bụng, thoát chết
GARDEN GROVE, California (NV) – Một người đàn ông gốc Hispanic, tên Soto Fermin, 41 tuổi, bị tình nghi dùng súng tự tử, lúc 1 giờ 37 phút sáng Thứ Tư, nhưng chỉ bị thương vì vết đạn bắn vào bụng, tại căn nhà block 12200 Pearce Ave., Garden Grove, theo thông cáo báo chí của Sở Cảnh Sát Garden Grove.
Khi nhân viên công lực đến nơi nổ súng thì thấy ông Soto trong garage, bên cạnh là khẩu súng trường Ruger 22 ly, đạn đã lên nòng. Cảnh sát thu khẩu súng rồi băng bó vết thương cho nạn nhân trong khi chờ đợi nhân viên y tế đến. Ông Soto sau đó được chở đến UCI Medical Center để giải phẫu cấp cứu và hiện trong tình trạng nguy kịch.
Cảnh sát, sau khi phỏng vấn người vợ, biết được hai người trước đó có to tiếng về chuyện hôn nhân và thấy cần phải ly hôn, Soto tự kê súng vào đầu và nói sẽ tự tử. Khi bà vợ muốn giằng lấy khẩu súng khỏi tay chồng, súng bị cướp cò và nổ một phát lên trần nhà. Bà vợ khi ấy bỏ chạy và ông chồng nhắm bắn bà vợ một phát, nhưng không trúng. Ông chồng bèn bắn một phát súng vào bụng mình.
Hai đứa con gái vị thành niên, khi ấy có mặt tại nhà khi tiếng súng nổ, nhưng không bị thương. Danh tánh của người vợ và hai cô con gái không được cảnh sát tiết lộ.
Cảnh sát xin tòa cho án tạm cách ly đối với Soto, vì lúc này chưa thể bắt giữ trong khi nghi can đang được điều trị vết thương và không thể rời bệnh viện. (L.N.)
Không quân Pakistan oanh kích, giết 65 phiến quân
ISLAMABAD, Pakistan (AP) – Quân đội Pakistan hôm Thứ Tư cho hay đã hạ sát 65 phiến quân và phá hủy năm căn cứ trong các cuộc không tập mới nhất, nằm trong chiến dịch tiến đánh Taliban trong vùng Tây Bắc quốc gia này.
Một cuộc oanh kích của không quân Pakistan. (Hình: Getty Images)
Chính phủ Pakistan khởi sự cuộc hành quân được chờ đợi đã từ lâu để đẩy phiến quân ra khỏi các cứ địa của họ ở vùng Bắc Waziristan, sát biên giới với Afghanistan, hồi Tháng Sáu sau khi một vụ tấn công vào phi trường Karachi chấm dứt mọi hy vọng đàm phán.
Theo một bản thông cáo của chính phủ, quân đội Pakistan trước tiên mở các cuộc oanh kích vào sáng sớm Thứ Tư ở vùng Datta Khel thuộc khu vực Bắc Waziristan, làm thiệt mạng 35 phiến quân, và sau đó tấn công một làng ở thung lũng Shawal, làm chết 30 phiến quân khác.
Giới truyền thông không được vào vùng giao tranh, do đó khó có thể kiểm chứng các con số do chính phủ đưa ra.
Các đơn vị bộ binh, dưới sự yểm trợ của phi pháo, đã được huy động để tái chiếm lãnh thổ tại Bắc Wazirista, nơi trở thành an toàn khu của phiến quân thuộc nhóm Tehreek-e-Taliban Pakistan (TTP) cùng các nhóm khác.
Quân đội Pakistan cho hay đã đẩy phiến quân ra khỏi hai thành phố lớn là Miranshah và Mir Ali, mở được đoạn đường dài 90 km xuyên qua vùng Bắc Waziristan.
Washington từ nhiều năm nay đã yêu cầu Islamabad phải có hành động tiêu diệt các an toàn khu của phiến quân ở Bắc Waziristan, nơi được dùng làm bàn đạp tấn công vào lực lượng NATO ở quốc gia láng giềng Afghanistan. (V.Giang)
Philippines cho người Hồi Giáo có khu vực tự trị
MANILA, Philippines (AP) – Tổng thống của Philippines, quốc gia với đại đa số dân theo đạo Công Giáo, hôm Thứ Tư đưa ra đề nghị cho người Hồi Giáo sinh sống ở phía Nam quốc gia này có được khu vực tự trị, với chính quyền riêng, lá cờ riêng của họ.
Người Hồi Giáo ở Philippines. (Hình: AP/Photo)
Ðây là một phần của kế hoạch hòa bình nhằm chấm dứt cuộc nổi dậy kéo dài đã bốn thập niên, làm thiệt mạng khoảng 150,000 người.
Dự luật được Tổng Thống Benigno Aquino III đệ trình lên quốc hội dựa theo thỏa thuận hòa bình ký hồi Tháng Ba với Mặt Trận Giải Phóng Hồi Giáo Moro (MILF), nhóm nổi dậy Hồi Giáo lớn nhất ở Philippines, với khoảng 11,000 tay súng.
Khu vực tự trị này nằm trên đảo Mindanao ở phía Nam, mang tên Bangsamoro, sẽ có Quốc Hội gồm 60 ghế, với quyền hành trong các lãnh vực như nông nghiệp, du lịch, thương mại và giáo dục.
Theo đề nghị này, luật Hồi Giáo Shariah sẽ được áp dụng cho người theo Hồi Giáo nơi đây, nhưng những người không phải Hồi Giáo sẽ chịu sự chi phối của luật quốc gia Philippines. Lực lượng MILF đã lên án hành vi khủng bố của các nhóm quá khích khác, kể cả nhóm IS, vốn tìm cách áp đặt một hình thức khắc nghiệt hơn của luật Shariah trong vùng họ chiếm đóng.
Tuy nhiên, có ít nhất 3 nhóm Hồi Giáo nổi dậy nhỏ hơn chống lại thỏa thuận này và cho hay tiếp tục chiến đấu.
Vùng tự trị Hồi Giáo, gồm khoảng 5 tỉnh, sẽ thay thế khu vực tự trị hiện có, vốn bị coi là sự thất bại nặng nề. Vùng tự trị mới sẽ có nhiều quyền hạn hơn và chính phủ Aquino hứa sẽ đổ 17 tỉ pesos (khoảng $389 triệu) vào các kế hoạch phát triển nơi đây trong năm năm tới. (V.Giang)
Triển lãm ‘Cải Cách Ruộng Ðất’: Một nửa sự thật không phải là sự thật
Lời tòa soạn: Lần đầu tiên tại Hà Nội, nhà cầm quyền Việt Nam tổ chức một cuộc triển lãm về “Cải Cách Ruộng Ðất 1946-1957.” Cuộc triển lãm này do Bảo Tàng Lịch Sử Quốc Gia ở Hà Nội thực hiện đã gây nhiều bất bình và tò mò trong dư luận. Dưới đây là hai trong số các ý kiến trên mạng xã hội về cuộc triển lãm này.
Những hình ảnh dã man thế này trong Cải Cách Ruộng Ðất đã không xuất hiện tại cuộc triển lãm đang diễn ra ở Hà Nội. (Hình: Internet)
Một nửa sự thật không phải là sự thật
Mai Tú Ân
(Nguồn Facebook Mai Tú Ân)
Với những gì ta thấy trong cái gọi là triển lãm ảnh Cuộc Cải Cách Ruộng Ðất, thì đó chỉ là phần nổi nhỏ bé của tảng băng khổng lồ của tội ác, của đại thất nhân tâm… mà với những gì hé mở trong thế giấu giếm thì ta có thể gọi đây chưa phải là sự thật đúng nghĩa, thậm chí đây chỉ là phần bao biện, che giấu và giả dối…
Ðất nước của chúng ta đã trải qua những biến thiên kinh thiên động địa, những thời khắc kinh hoàng trong lịch sử hiện đại thì trong đó có vở bi kịch đau lòng có tên Cải Cách Ruộng Ðất… Một vở kịch bi hài mà phần bi kịch rơi vào những con người Việt Nam thấp cổ bé họng, vô tội và biến họ thành những kẻ có số phận thảm khốc, những cái chết thảm thương, những số phận khốn cùng nhà tan cửa nát trong một thời điêu linh của dân tộc…Và cả hài kịch với những màn sửa sai, những giọt nước mắt muộn màng và rồi là sự che giấu, bịt kín sự việc bao năm nay…
Cho tới tận bây giờ thì những tội ác Trời không dung, Ðất không tha của một thời ngũ cương luân thường đạo lý của ông bà bị đảo lộn, ngả nghiêng đó vẫn bị một màn sương khói mà những người phạm sai lầm và những kẻ kế thừa vẫn phủ kín phần lớn…
Tại sao không đưa hết sự thật như nó vốn có ra để cho nhân dân, để cho lịch sử phán xét? Tại sao không đưa những kẻ thủ ác, những kẻ mà vì ngu xuẩn hay vì sáng suốt mà đem cả cha mẹ ra xét xử, những kẻ đã tàn nhẫn với cả đồng chí, đồng đội, với cả nhân dân và cha mẹ của mình…ra trước vành móng ngựa của lương tâm?
Tại sao không công khai hết tất cả những sai lầm, công khai hết cả những kẻ làm sai, và cho nhân dân biết vì sao đã làm sai, làm sai những gì và làm sai với những ai…
Không thể che giấu được nhân dân khi những tội ác đó là những đại tội ác, và những kẻ làm sai là những kẻ đại thủ ác…
Và cũng không thể che giấu được lịch sử khi thời kỳ đó đã hiển hiện ra là một thời điêu linh nhất, một thời khốn khiếp nhất trong lịch sử dân tộc Việt Nam chúng ta….
Tự triển lãm ảnh Cuộc Cải Cách Ruộng Ðất
Bùi Quang Minh
(Facebook Bùi Quang Minh)
Cải Cách Ruộng Ðất tại miền Bắc Việt Nam là chương trình nhằm xóa bỏ văn hóa phong kiến, tiêu diệt các thành phần bị xem là “bóc lột,” “phản quốc” (theo Pháp, chống lại đất nước), “phản động” (chống lại chính quyền) như địa chủ, Việt gian, cường hào, các đảng đối lập… được Ðảng Lao Ðộng Việt Nam và Chính Phủ Việt Nam Dân Chủ Cộng Hòa thực hiện vào những năm 1953-1956.
Cải Cách Ruộng Ðất tịch thu tài sản, đất đai của những người này và chia cho bần nông, cố nông; đồng thời tiến hành đấu tố và xử tội họ.
Tổng cộng có 6 đợt lớn Cải Cách Ruộng Ðất. Từ cuối năm 1954, dưới sức ép của cố vấn Trung Quốc, chiến dịch Cải Cách Ruộng Ðất bắt đầu được đẩy mạnh và nhanh, với cường độ lớn. Từ giữa năm 1955 ở một số nơi đã xuất hiện hiện tượng đấu tố tràn lan, mất kiểm soát.
Từ đó đến cuối năm 1955, cảnh đấu tố địa chủ xảy ra tràn lan, nhiều lúc chỉ đơn thuần bằng một lời tố giác đơn giản, những thành viên trong tòa án nhân dân cũng có thể xử tử hình hay tù khổ sai đối với người bị tố giác.
Ðã xuất hiện tình trạng lạm dụng quyền hành của các cán bộ đội viên đội công tác ruộng đất trong công tác đất đai. Họ đấu tố mọi nhà, đấu tố mọi người, nhưng lại quên đấu tố bản thân. Số người bị quy oan, bị xử lý sai chiếm tỷ lệ rất cao. Ước tính đã có 15.000 người bị xử tử.
Theo bài diễn văn Luật Sư Nguyễn Mạnh Tường đọc tại cuộc họp Mặt Trận Tổ Quốc ở Hà Nội ngày 30 tháng 10, 1956, cuộc Cải Cách Ruộng Ðất được thực hiện với phương châm “thà chết 10 người oan còn hơn để sót một địch”; phương châm này đi ngược lại với quy tắc cơ bản của pháp luật, trong trường hợp này là “thà 10 địch sót còn hơn một người bị kết án oan.” Cụ thể các quy tắc pháp lý đã bị xâm phạm là:
– Không xử phạt các tội đã phạm quá lâu đến hiện tại mới điều tra ra.
– Trách nhiệm của phạm nhân thì chỉ một mình phạm nhân chịu, không quy kết cho vợ con, gia đình.
– Muốn kết án một người phải có bằng chứng xác đáng.
– Thủ tục điều tra, xét xử phải bảo đảm quyền lợi của bị can. Bị can có quyền nhờ luật sư bào chữa. Phải tôn trọng bị can trong quá trình truy tố và xét xử; khi bị can ra trước tòa không được xiềng xích và không được dùng nhục hình.
Các nguyên nhân sai lầm được cho là: quan điểm ta-địch, thù-bạn của chính quyền đương nhiệm rất mơ hồ; chính quyền bất chấp pháp luật, lấy chính trị lấn át pháp lý; bất chấp ý kiến của giới chuyên môn.
Sai lầm kiểu như vậy vẫn còn bóng dáng cho đến ngày nay!
“Ðấu tranh với địa chủ, thì phải có khí thế, chưa quen thì phải tập. Chưa có ai xuất hiện để mà đấu, thì có thể dùng cái cột nhà thay thế. Bà con và nhất là các phụ nữ. Giơ tay xỉa xói vào cái cột nhà: ‘Mày đã cướp của tao, mày đã đốt nhà tao, mày đã đánh đập tao thật tàn bạo, tao khó nhọc làm giàu cho mày, mà mày cho tao ăn đói ăn khát…’ Tất cả phải được nhuần nhuyễn, từ cử chỉ đến lời nói, để khi gặp ‘người thật’ không ngượng ngùng ái ngại.
Ðến nỗi mà một người phụ nữ đứng tuổi, rất thương người cha già chị săn sóc hằng ngày. Chị nói với bố, ‘Ông có biết tôi là ai không?’ Người cha ngậm ngùi nhìn đứa con dứt ruột của mình và nói, ‘Thưa bà, con là người đẻ ra bà ạ.’ Lời thưa não nùng thảm thương, nhưng phải hỏi cái sức ma quỉ nào đó đã thúc đẩy người con chất vấn người bố như thế? Cứ đó mà luận ra những người khởi xướng!”
“Lấy lại ruộng đất để chia cho những người cày, không phải là mục tiêu chính của việc cải cách và chính việc cải cách cũng không phải là mục tiêu của cách mạng. Lấy lại ruộng đất chỉ là phương tiện để cải cách, chính việc cải cách cũng chỉ là phương tiện cho sự thống trị của giai cấp vô sản. Nói đúng ra cho sự thống trị của đảng chuyên chính được thiết lập vững chắc.
…Cải Cách Ruộng Ðất là một cách quét sạch những địa chủ, những cường hào ác ôn, ác bá, những người có uy tín, những người có mầm mống để vươn lên. Tất cả những gì mà cách mạng cho là đối nghịch, là nguy hiểm trong hiện tại và trong tương lai. Quét sạch, để cho xã hội trở nên một tờ giấy trơn, để Ðảng muốn vẽ gì thì vẽ, theo ý mình.”
…Người Cộng Sản Việt Nam học được kinh nghiệm của các anh Liên Xô, Trung Quốc, nên công cuộc được tổ chức rất chu đáo cặn kẽ, từ lúc phát động đến hoàn thành!
Ông Hồ Chí Minh nói với ông Hoàng Tùng, Chánh Văn Phòng Tư, “Mình đã nói là để cho mình đánh xong giặc Pháp rồi thì muốn làm gì hãy làm, nhưng họ không nghe, cứ ép mãi, thành ra bây giờ hỏng hết cả.”
Nghệ Thuật, tuần báo văn học đầu tiên in offset tại miền Nam
Viên Linh
Giữa những năm ’50 báo chí miền Nam lần lượt xuất hiện qua bộ mặt rực rỡ xanh đỏ nhờ kỹ thuật “in offset nhiều màu,” song đó phần lớn là các tuần san văn nghệ giải trí, còn báo văn học thì phải đợi cho tới tháng 10, 1965, khi tuần báo Nghệ Thuật của “nhóm cái bang” xuất hiện.
Ảnh bìa tuần báo Nghệ Thuật số ra mắt, ngày 1 tháng 10, 1965.
[Ngành ấn loát nói chung có hai loại: in typo và in offset. Typo là chữ đúc bằng kim khí, cả bộ chữ abc và các dấu, mỗi chữ có bề cao khoảng 2cm, nếu in kèm với hình ảnh, thì cái hình phải đưa tới nhà làm cliché (nhà Cliché Dầu ở đường Huỳnh Quang Tiên chẳng hạn), người ta phải cắt xén một miếng gỗ cũng dày khoảng 2cm, dùng 4 cái đinh đóng cái hình đã chuyển qua bản kẽm, đóng lên miếng gỗ ở bốn góc, đặng có bề cao bằng các con chữ, lúc đó mới tạo ra khuôn chữ – trang sách hay tờ báo – đặt lên mặt phẳng của cái máy in. In offset là một cuộc cách mạng trong ngành ấn loát, chữ offset giải nghĩa một cách giản dị nhất là “in chụp.” [Từ điển Anh việt dày 1960 trang của Viện Khoa Học Xã Hội Việt Nam, Hà Nội 1994, dịch chữ offset printing: dt “Sự in ôpxet.” Cách đó 8 dòng giải nghĩa: “sự đánh gi?y mực (từ tờ mới in sang tờ giấy sạch).] Diễn tiến cơ bản của in chụp là biến cả chữ trong bài lẫn hình ảnh ra phim âm bản (negative) trong một phòng tối (dark room). Trang báo gồm nhiều bài và hình sẽ được một chuyên viên lắp vào một tờ nhựa trong vắt (mylar), người này giống như một anh xếp typo (th?y chữ) của ngành typo, nhưng có tên gọi là stripper (người lột). Chữ này dùng trong vũ trường là người vũ khỏa thân, trong ngành in offset là người cắt dán phim ảnh và kiêm cả việc trình bày một trang báo bằng các âm bản phim theo mô hình của nhà vẽ kiểu, nếu có. Bản phim nhựa sau khi được cắt dán và trình bày sẽ được chuyển qua bản kẽm lớn bằng lò đốt bản kẽm, biến các âm bản phim nhựa thành dương bản trên bản kẽm kim loại rất mỏng. Máy in của ngành offset không có mặt phẳng như bên typo ngày xưa, mà là hình ống. Máy có tối thiểu 4 ống, bản kẽm gắn chặt trên mặt ống, mỗi ống một màu, máy in kéo tờ giấy (nhiều khi là giấy cuộn, chưa cắt xén) từ đầu này giấy trắng, chạy dưới 4 ống hiện ra ở đầu kia là trang báo bốn màu sặc sỡ.]
“Nhóm cái bang” – chữ của tiểu thuyết gia truyện kiếm hiệp Kim Dung – có nghĩa là nhóm ăn mày, thực ra là do các tay nghĩa sĩ hành hiệp giả dạng ăn mày, ngược xuôi trong chốn giang hồ để cứu nhân độ thế, và cũng nhiều phần để mưu sinh. Truyện có bối cảnh thời nhà Minh bên Trung Hoa (1368-1628), song cũng có thể hiểu là ở thời nào thì cũng tương tự. Tờ tuần báo Nghệ Thuật, số 1 phát hành ngày 1 tháng 10, 1965, đã thành hình như thế nào? Nhóm cái bang dựng nên tờ báo gồm những ai? Ðã gọi là cái bang làm sao lại có thể xuất bản một tờ tuần báo thực hiện bằng kỹ thuật ấn loát tối tân và tốn kém nhất lúc bấy giờ ở miền Nam?
Báo văn học vốn không có nhiều độc giả bằng báo văn nghệ, in không màu còn khó thu đủ vốn nữa là nhiều màu, lại ra khổ lớn (9.50×12.50 phân Anh hay 20×27 cm), đó là một biến cố trong làng báo văn học Việt Nam. Câu hỏi đương nhiên bật ra là “Giàu thế! Tiền ở đâu ra?”
Nhìn vào tên tuổi các nhà văn in trên trang bìa của tuần báo Nghệ Thuật số ra mắt và bài vở trong phần mục lục không thể hùng hậu hơn:
Phần một, biên khảo, nhận định có:
– Ý nghĩa một họp mặt (lời phi lộ).
– Văn học nghệ thuật trong chiến tranh hiện tại và hòa bình tương lai: Mai Thảo.
– Nghệ thuật Việt Nam đi đâu, đi đến đâu: Nguyễn Mạnh Côn.
– Ði tìm một ý thức tuyệt đối: Trần Thanh Hiệp.
Phần hai, sáng tác có:
– Dọc Ðường, truyện ngắn Thanh Tâm Tuyền.
– Chiêu Hồn, kịch Doãn Quốc Sỹ.
– Chơi cờ ca rô, truyện Thạch Chương (Cung Tiến).
– Con nai vàng, truyện ngắn Bình Nguyên Lộc.
– Vô đề, tạp ghi Thanh Nam.
– Khoảng cách, truyện ngắn Tạ Tỵ.
Phần ba là 3 truyện dài:
– Vạch một chân trời của Sơn Nam.
– Viên đạn đồng chữ nổi của Mai Thảo.
– Anh Meaules cửa Alain Fournier do Mặc Ðỗ dịch.
Phần bốn là mục thường xuyên do bộ biên tập phụ trách là:
– Văn nghệ và cuộc sống của Vũ Khắc Khoan.
– Ðoản văn nhiều người viết: Viên Linh phụ trách.
– Phê bình sách, bộ biên tập.
– Vừa xảy ra đang nói tới, Nguyễn Ðăng (Mai Thảo) phụ trách.
Trong số ra mắt có thơ của Trần Thanh Hiệp, Cung Trầm Tưởng, Viên Linh, Trần Ðức Uyển, Kiệt Tấn, Chinh Yên, Trần Tuấn Kiệt. Chủ nhiệm chủ bút: Mai Thảo, tổng thư ký: Thanh Nam, thư ky:Ô Viên Linh, trình bày offset: Ðằng Giao và Viên Linh.
Chủ trương của tờ báo rất rõ: trong tình trạng chia cắt đất nước và chiến tranh hai miền đã 11 năm (từ 1954 tới lúc báo ra, 1965), người làm văn học nghệ thuật cần phải tôn trọng sự khác biệt của người khác, và cùng họp mặt vào một diễn đàn, để xây dựng miền Nam, như lời phi lộ nơi trang 4: “[Tuần báo] Nghệ Thuật phải là một nơi chốn họp mặt thân ái đông vui chưa từng thấy giữa tất cả các tác giả, nhà văn nhà thơ hiện đang làm nên linh hồn, tiếng nói, đời sống và sức mạnh của văn học nghệ thuật miền Nam.” “Nghệ Thuật là một diễn đàn tự do. Tiêu chuẩn tự do là tiêu chuẩn hàng đầu và mãi mãi của tờ Nghệ Thuật.” (Ý nghĩa một họp mặt). Mười một tác giả có tên và bài in ngoài bìa thể hiện điều này, họ vốn thuộc những khuynh hướng khác biệt (nhóm Quan Ðiểm, nhóm Sáng Tạo, không nhóm nào) và thuộc cả ba miền đất nước: Bình Nguyên Lộc, Sơn Nam, Trần Tuấn Kiệt (Nam), Thanh Tâm Tuyền, Trần Thanh Hiệp (Trung), Mai Thảo, Vũ Khắc Khoan, Mặc Ðỗ, Nguyễn Mạnh Côn, Cung Trầm Tưởng, Viên Linh (Bắc). Với bài vở và tác giả như thế cho một số báo, tưởng không có một tờ tuần báo nào khác phong phú hơn, đông đảo hơn. Sau này nhà phê bình Huỳnh Hữu Ủy cho biết lúc ấy anh ở Huế, độc giả xếp hàng trước một tiệm sách quen thuộc vào buổi sáng cuối tuần để chờ mua Nghệ Thuật, đến chậm là hết. Giá bán mỗi số báo là 7 đồng. Ở Sài gòn, và các nơi, báo bán chạy khả quan.
Có thể nói Nghệ Thuật thành công ngay từ số ra mắt.
Về nguồn tài chính để tờ báo có thể xuất hiện, nghe kể là nó tới từ một cuộc họp mặt văn nghệ tại câu lạc bộ Huỳnh Hữu Bạc trong phi trường Tân Sơn Nhất. Năm 1965, do một cái duyên bằng hữu với nhạc sĩ Phạm Ðình Chương, bạn thời trung học ở Thanh Hóa với ông thiếu tướng không quân Nguyễn Cao Kỳ, lúc ấy đã trở thành chủ tịch UƯy Ban Hành Pháp Trung Ương (thủ tướng Chính Phủ), một nhóm đâu năm người đã vào Tân Sơn Nhất thăm người bạn đang đầy quyền lực. Năm người này là Vũ Khắc Khoan, thầy dạy ông Kỳ ở Chu Văn An Hà Nội, Mai Thảo, Anh Ngọc, Thanh Nam, không kể Phạm Ðình Chương đã nói ở trên. Chính từ buổi gặp gỡ này mà nhóm cái bang được ông thủ tướng ủng hộ, và tờ tuần báo Nghệ Thuật được khai sinh. Sau đó, qua vài cuộc họp mặt nữa, họ phân công mỗi người một việc, bộ biên tập gồm có Mai Thảo – được cả nhóm đề nghị đứng tên chủ nhiệm chủ bút – Thanh Nam làm tổng thư ký, Vũ Khắc Khoan giữ mục Văn Nghệ và Cuộc Sống, thường xuyên mỗi kỳ, và nhạc sĩ Phạm Ðình Chương cũng tham dự bài vở liên hệ tới âm nhạc. Quy tụ hầu hết các tác giả hàng đầu của niền Nam như thế, chi phí riêng cho nhuận bút không phải nhỏ. Chỉ tính đổ đồng thôi, cứ một ngàn cho một bài, mỗi số báo cần 15,000 cho nhuận bút; thật sự là có người lãnh nhiều hơn, nhiều gấp đôi người khác, không kể lương chủ nhiệm chủ bút, lương tổng thư ký, lương thư ký, lương quản lý, v.v…
Sự thành công của Nghệ Thuật rất vang dội. Tiếc rằng sau một năm, 57 số báo, tờ báo đã không duy trì được ngọn lửa phấn khởi lúc đầu, nhưng đó là chuyện khác.
Thời chiến tranh (1965-1975)
Suối Nguồn Tân Nhạc
Quỳnh Giao
Nếu có một khoảng cách thời gian đủ dài để nhìn lại, thì thời kỳ chiến tranh từ 65 đến 75 có thể là giai đoạn u buồn và nhiễu nhương nhất của tân nhạc Việt Nam. Trong thời kỳ đó, nếu quả rằng đã có lúc tiếng hát át tiếng bom, thì bom đạn vẫn là sự hủy diệt gieo rắc trên cả hai miền, là những vành khăn tang xé vội phủ ngập các vòng hoa chiến thắng, và ảnh hưởng ngược vào ca nhạc.
Trong thời kỳ này, nhìn từ thế giới tân nhạc ra, người ta có thể chứng kiến sự ra đời của nhiều thể tài liên quan đến chiến tranh và đến đời sống con người ở bên ngoài chiến cuộc.
Trước hết, về chủ đề chiến tranh thì nói chung, nếu tại miền Bắc và trong hàng ngũ những nhạc sĩ từ Bắc vào hỗ trợ chiến trường miền Nam, ta có thấy một xu hướng sáng tác có hệ thống nhằm động viên tinh thần chiến đấu của người cầm súng, thì ở trong Nam, loại ca khúc mang đặc tính chiến dịch như vậy chỉ là nỗ lực cá nhân đơn lẻ. Và nếu có tồn tại, như trường hợp nhạc Nguyễn Văn Ðông hay Trần Thiện Thanh, thì cũng do giá trị nghệ thuật và tâm lý của tác phẩm.
Ðây là thời kỳ của các ca khúc như Trường Sơn Ðông, Trường Sơn Tây, của Tấm Áo Chiến Sĩ Mẹ Vá Năm Xưa hay Tiếng Chày Trên Sóc Bom Bo của Hoàng Việt, Nguyễn Văn Tý hay Xuân Hồng tại miền Bắc; của Mấy Dặm Sơn Khê, Tình Thư Của Lính hay Người Tình Không Chân Dung của Nguyễn Văn Ðông, Trần Thiện Thanh và Hoàng Trọng ở trong Nam. Sự khác biệt đó trong xu hướng sáng tác có lẽ xuất phát từ sự dị biệt của hai hệ thống chính trị văn hóa ở hai miền nay đã thành đối nghịch.
Một khác biệt thứ hai đáng đào sâu hơn, chính là hiện tượng đặc thù chỉ thấy trong tân nhạc miền Nam. Ðó là những bài ca kết án chiến tranh oán thù, mà người ta gọi là “nhạc phản chiến.”
Trong thể tài này, Phạm Duy đã có một chỗ đứng riêng biệt với một số ca khúc như Kỷ Vật Cho Em và nhất là Mười Bài Tâm Ca. Nhưng, cũng trong thể tài này, Trịnh Công Sơn mới là nhạc sĩ gây nhiều ảnh hưởng nhất, với những tác phẩm có giá trị nghệ thuật về cả lời lẫn nhạc, để than thở về thân phận con người thời chiến, về nỗi chết phi lý trong cuộc tương tàn.
Khi nhìn lại chặng đường thảm khốc này của đất nước, và ở bên ngoài những lý luận về lẽ thắng bại, người ta đều có thể thấy nổi bật tinh thần yêu nước nồng nàn ở cả hai miền. Và trong khi tân nhạc miền Bắc vẫn có âm hưởng của một khúc quân hành không hoài nghi mệt mỏi, thì tân nhạc miền Nam lại có những câu hỏi mang tính siêu hình về lẽ tử sinh của đời người, hay triết lý về nỗi oan khiên của định mệnh, hoặc cả phản ứng coi chiến tranh như một tai trời ách nước…
Tuy nhiên, ngay giữa khi chiến cuộc lan rộng ở khắp nơi, đời sống vẫn có những đòi hỏi của nó, và tại miền Nam, nhiều nhạc sĩ đã ngưng than khóc về cảnh đổ vỡ chết chóc để tìm về với tuổi thơ hay ước mơ thanh bình thời cũ. Ðây là thời kỳ Phạm Duy viết nhiều ca khúc cho tuổi thơ, mà ông gọi là Bé Ca, Nữ Ca, hoặc cả loạt bài Tục Ca như một lối phản kháng đầy phẫn nộ…
Cũng thời kỳ này, các phòng trà ca nhạc đua nhau mở cửa tại các thành phố lớn miền Nam và nhiều sáng tác đã được viết ra trong không khí đầy thi vị của phòng trà, ở ngoài tầm đạn réo bom rơi. Cứ như vậy, người ta viết nhạc cho thành phố, viết nhạc cho lính chiến, người ta thương nhớ vì chia ly tang tóc, người ta tìm về kỷ niệm, hát cho tuổi thơ, và ôm ấp niềm đau nhược tiểu bị đẩy vào cảnh tương tàn. Và người ta viết và hát cho tình yêu, khắc khoải như trong cơn mê…
Tại miền Bắc khắc khổ và điêu tàn, người ta cũng bắt gặp những sáng tác dù không nhiều thì vẫn hàm chứa đôi chút tình cảm ngậm ngùi, buồn bã. Thời kỳ này có Phú Quang, một nhạc sĩ có nét nhạc rất cá biệt, đã để lại nhiều sáng tác không mấy xa lạ với không khí u uẩn được nghe ở trong Nam. Tiêu biểu nhất có bài Nỗi Nhớ Mùa Ðông.
Cũng trong thời kỳ này, miền Nam đã chứng kiến sự nhập cuộc của binh lính Hoa Kỳ, và tân nhạc phổ thông Mỹ gây ảnh hưởng từ cộng đồng chiến binh Mỹ ra ngoài xã hội. Y như trường hợp đã thấy từ 30 năm về trước, giới trẻ là thành phần đầu tiên đã nhanh chóng cảm nhận được yếu tố mới đó của nhạc ngoại quốc.
Cho nên, từ đầu thập niên 70 trở đi, ta đã chứng kiến ở trong Nam sự hình thành của một phong trào tân nhạc mới mẻ, mà người ta gọi là “nhạc trẻ.” Những nhạc sĩ trẻ đã nổi tiếng trong thời kỳ này có Lê Hựu Hà, Nguyễn Trung Cang, Trường Kỳ hay Nam Lộc… Họ vừa sáng tác vừa trình diễn với phong thái mới lạ và thu hút được cảm tình của giới trẻ, chính yếu là ở các thành phố miền Nam… Vào một kỳ tới, chúng ta sẽ nói tới hiện tượng này trong khuynh hướng nhạc ngoại quốc.
Quỳnh Giao xin kính chào tạm biệt quý vị và xin hẹn tái ngộ trong chương trình tới của Suối Nguồn Tân Nhạc Việt Nam.
Cua Rang Muối Ớt recipe
From Vietnamese Food
Most crabs appear on Southern Area, Vietnam. There are many ways to create stunning dishes with crab. One of them is Roasted Crab with Salt and Satay (Cua Rang Muối Ớt). This is a delicious dish and have strange flavor for many people. From many amazing Vietnamese Food Recipes, today I want to introduce one way to create a stunning snack meal for your family. This dish is really suitable when you have a party.
Cua Rang Muối Ớt (Vietnamese Food)
‘Vietnamese Messi’ scores winner in bid to impress Arsene Wenger
By Alex Harris, Express
The youngster is currently part of Arsenal’s JMG Academy in Vietnam and the striker has already been dubbed ‘the Vietnamese Messi’.
Nguyen Cong Phuong scores the game winner for Vietnam. Image taken from YouTube video.
He has come to prominence today after footage emerged of him scoring a fantastic goal to settle an AFF Under-19 Championship match for his home national against Australia.
Read the full story HERE.
Nine out of 10 US children consume too much sodium
By Amanda Stewart, Design & Trend
Federal health officials have said that most American children are consuming too much salt. By consuming too much sodium, kids are put at risk for high blood pressure and heart disease later in life.
A close view of salt being sprinkled, United States (Photo by Bruce Dale/National Geographic/Getty Images)
Reuters reports that the Centers for Disease Control and Prevention says that nine out of 10 of American children (age six to 18) take in way too much salt daily.
Dietary guidelines call for less than 2,300 mg per day. The new study has shown that 90 percent of American children consume close to 3,300 mg of salt before it is even added at the table.
Many young people in the United States have elevated levels of blood pressure, which can lead to heart attack and stroke later in life.
The 10 popular foods among young Americans are pizza, cheeseburgers, pasta sauce, cheese, potato chips, chicken nuggets, tacos/burritos, bread and soup. All of these foods are extremely high in sodium.
“Some of these foods may not taste salty but they are top contributors because they do have significant sodium content, and children eat a lot of them,” says CDC Deputy Principal Director Ileana Arias.
Read the full article HERE.
Hành trình từ trường làng đến Ðại Học Quốc Tế RMIT Việt Nam (Kỳ 2)
Kỳ 2
Nguyễn Xuân Thu
Chương 1: Ðứa trẻ mồ côi
Ba tôi mất lúc tôi còn rất bé, có lẽ chưa tới năm tuổi, vì thế tôi không có nhiều kỷ niệm về ông.
Ký ức đầu tiên mỗi lần nhớ đến ba tôi là lúc ông bị một người chú trong họ đuổi chạy quanh gốc một cây mít trước nhà và lần sau cùng là lúc ba tôi mất khi ấy tôi được mặc áo tang vui vẻ ngồi nhìn mọi người khóc bên quan tài. Tôi không còn nhớ khuôn mặt của ba nhưng nghe người ta nói rằng tôi rất giống ông. Người ta còn nói ông là người rất giỏi chữ Hán và đặc biệt là ông viết thứ chữ này rất đẹp. Sau khi ông mất trong nhà còn rất nhiều sách chữ Hán bằng giấy dó và những người hàng xóm thỉnh thoảng đến xin một vài quyển để làm giấy vấn thuốc hút. Tôi cũng được nghe nói ông thường hay uống rượu, đánh bạc và ngao du với bạn bè trong nhiều làng lân cận. Ông kiếm sống bằng nghề dạy học tại nhà và chữa bệnh cho người trong làng. Ngoài ra tôi không biết gì thêm về ông, kể cả tên tuổi của ông bà nội tôi.
Ba tôi có hai người vợ. Người vợ đầu có với ba tôi hai người con, một gái là chị Liễu và một anh trai tên Chút. Sau khi bà mất một thời gian thì ba tôi cưới mẹ tôi, người quê ở Ba Ðồn, phần đất ở phía Bắc của tỉnh Quảng Bình giáp giới với tỉnh Hà Tĩnh. Ðến bây giờ tôi vẫn không biết duyên nợ nào họ gặp nhau. Mẹ tôi sinh ra được bốn người con. Chị cả tên Em, chị thứ hai là Luyến, tôi và một đứa em trai tôi không nhớ tên. Lúc được một hai tuổi gì đó thì em tôi mất vì bị bệnh.
Ít lâu sau khi ba tôi mất, mẹ tôi cho tôi đi học với một thầy giáo làng tên Huy. Trong làng tôi thời ấy có ít trẻ con thuộc lứa tuổi của tôi được đến trường. Mẹ cho tôi đi học vì bà không muốn lớn lên tôi sẽ phải bị bắt làm “xâu,” một lớp dân cùng đinh phải phục dịch mọi chức sắc trong làng và còn bị đánh đập, chửi mắng thậm tệ. Phần khác bà muốn tôi đến trường để bà còn rảnh rang làm lụng trong vườn nuôi ba chị em chúng tôi.
Nhà tôi không có ruộng, chỉ có khoảng bốn sào đất vườn trồng khoai, môn, sắn. Trong vườn còn có cau, trầu, chè, mít, ổi, bưởi và có hai cái ao nhỏ. Công việc làm vườn chỉ có mẹ tôi và chị đầu của tôi lúc ấy khoảng 10 tuổi phụ giúp. Chị Liễu và anh Chút con của bà vợ đầu của ba tôi đi ở đợ cho những người trong làng và thỉnh thoảng năm ba tháng mới ghé về nhà thăm và chỉ ở lại một đêm rồi đi. Chẳng biết sao mẹ tôi có ác cảm rất lớn đối với hai anh chị cùng cha khác mẹ của tôi. Ngược lại tôi rất thương họ, đặc biệt là anh Chút. Mẹ tôi không hề nói cho tôi biết bất cứ một điều gì về ba tôi cũng như về quá khứ của bà. Từ lúc bà mất, mấy chị em chúng tôi hoàn toàn mất liên lạc với gia đình bên ngoại.
Mẹ tôi có bề ngoài khá duyên dáng. Nhiều người trong làng rất quý bà, thường gọi bà là bác “Phó,” có lẽ vì ba tôi lúc còn sống có làm phó cho một chức sắc nào đó trong làng. Mỗi lần đi chợ hoặc đi thăm bà con, mẹ tôi thường mặc áo dài nhuộm nâu và có mảnh vá ở vai bằng vải màu trắng. Trong những đêm mùa Hè oi ả, mẹ tôi thường ngồi ăn trầu và quạt cho tôi ngủ. Trong một thời gian dài của tuổi thơ, tôi được yên giấc trong vòng che chở của mẹ. Thời thanh bình ấy kéo dài không lâu.
Làng tôi gần đường quốc lộ số 1. Ðịa thế gồm phần đất thấp ở dưới dốc và vùng đất cao ở trên dốc.
Khoảng giữa năm 1947, lúc lính Pháp đến đóng đồn ở Hồ Xá, cán bộ Việt Minh vận động dân trong làng xây “Hàng Rào Chiến Ðấu.” Nhà tôi ở dưới dốc, ngoài Hàng Rào Chiến Ðấu nên ban ngày do “địch” kiểm soát. Còn phần phía sau Hàng Rào Chiến Ðấu có dân quân du kích canh gác cẩn mật. Nếu có lính Tây đi vào làng là có báo động để dân làng kịp thời trốn chạy vào các làng ở vùng sâu. Dân chúng sống trong vùng ngoài hàng rào chiến đấu chịu ách một cổ hai tròng. Ban ngày thì lính Tây đi lùng, bắt người khả nghi, hãm hiếp đàn bà con gái. Còn ban đêm thì do du kích và cán bộ Việt Minh kiểm soát, hạch hỏi, thu thuế, thủ tiêu những người họ nghi ngờ.
Vietnam’s photographic history, told by the winners
By JAMES ESTRIN, New York Times
Patrick Chauvel was an 18-year-old rookie photographer looking for adventure and a chance to witness history when he arrived in Vietnam in 1968. He soon fell into a rhythm of photographing in the field for a few days and returning to the comfort of Saigon, where he would drink and swap tales with his fellow Western photographers at the Continental hotel. They often wondered about the photographers on the other side who were receiving much more incoming fire — even napalm — and could not enjoy the comfort of a hotel when their day was done.
The radio team with a North Vietnamese Army attack group during an offensive on the city of Quang Tri. 1970 (Doan Cong Tinh/Patrick Chauvel Foundation)
He and his colleagues sometimes lifted a glass for their unknown compatriots on the other side.
In March 1973 Mr. Chauvel stood on the banks of the Thach Han River in Quang Tri Province to photograph a rare prisoner exchange between the North and South Vietnamese. He remembers feeling nervous that it might not come off as planned as he saw North Vietnamese troops a few hundred feet away. He assumed there was a photographer with them on the other side.
Chu Chi Thanh remembers that day just as clearly: He was the North Vietnamese photographer on the other side of the river. As his North Vietnamese compatriots were released, they jumped out of the boats, he recalled last week at an exhibit of wartime photographs by North Vietnamese photographers that Mr. Chauvel organized at the Visa Pour L’image festival in Perpignan, France.
“It was very emotional,” Mr. Thanh said. “The first thing they did when they were separated from guards was jump off their boats, throw away their prisoner clothes and run in the river towards their friends.”
Though the photographers were just a few hundred feet apart and were probably specks in each other’s photos, Mr. Thanh’s experiences were so different from Mr. Chauvel’s that they might as well have been a thousand miles apart.
Mr. Thanh remembers talking that day with a South Vietnamese photographer who crossed briefly with the released prisoners.
“I asked him why he photographed war and he said it was a job and while they got paid for it, and they accepted the risk as a journalist, nothing was worth a life,” Mr. Thanh said.
Read the full article HERE.
Vương quốc Anh thống nhất hết thống nhất?
Hùng Tâm/Người Việt
Một khi xứ Scotland quyết định ly khai khỏi vương quốc Anh
Ngày 18 này, xứ Scotland sẽ trưng cầu ý dân để quyết định là có còn ở trong vương quốc Anh thống nhất hay không.
Tuần qua, các cuộc thăm dò cho thấy là lần đầu tiên mà đa số – dù rất nhỏ – lại quyết định giành lại quyền độc lập sau 307 năm sát nhập vào vương quốc ngày nay được gọi là United Kingdom of Great Britain and North Ireland, hay United Kingdom of Britain. Nếu điều này mà xảy ra, ngày 24 tháng 3 năm 2016, nước Anh sẽ mất một mảng, Âu Châu có thêm một nước, và lãnh thêm nhiều vấn đề. Toàn cầu sẽ bị chấn động. “Hồ sơ Người Việt” sẽ tìm hiểu về chuyện này.
UK = England + Scotland + Wales + Northern Ireland
Trong giải túc cầu FIFA năm nay, nếu chú ý một chút, ta thấy đội banh của Anh có lá cờ hơi lạ: màu trắng, ở giữa là chữ thập đỏ. Ðấy là cờ của nước England. chứ không lá quốc kỳ đã có từ năm 1801 mà ta quen gọi là Union Jack hay Union Flag của vương quốc United Kingdom, với màu xanh đậm, ở giữa có hai chữ thập đỏ viền trắng, là biểu tượng tôn giáo của ba nước thành viên vào thời ấy.
Chi tiết đó, dân mộ điệu thể thao không cần biết!
Về chính trị, nước Anh là sự kết hợp từ lịch sử của 1) Great Britain (hải đảo lớn nhất, bên trong có ba quốc gia là England, Scotland, Wales) với 2) Northern Ireland là góc Ðông Bắc của đảo Ireland. Với dân số hơn 64 triệu, vương quốc Anh là cường quốc Âu Châu, xưa kia là đế quốc đã cai trị một phần ba thế giới. Ngày nay, bỗng dưng ngay trong đảo Great Britain, xứ Scotland (tên Hán Việt xa xưa là Tô Cách Lan) đòi ly khai để thành một quốc gia độc lập với dân số hơn năm triệu.
Lý do ban đầu có thể là vì tính toán kinh tế nhỏ nhoi, nhưng hậu quả sẽ vượt qua chính trị, trở thành nguy cơ phân hóa toàn cầu.
Từ lịch sử, sau khi ký Hiệp Ước Thống Nhất năm 1707, ba vương quốc nhỏ là England, Scotland và Wales đã nhập làm một. Nhưng bên trong, một số dân tại Scotland (gọi là Scots) vẫn ấm ức rằng mình bị vương quốc England sát nhập.
Tới cuối thể kỷ 20, vào năm 1999, giới dân cử Scotland tranh đấu để Quốc Hội của vương quốc thống nhất tại điện Westminster trong thủ đô London phải cho Scotland một quy chế đặc biệt là Quốc Hội Scotland tại điện Holyrood trong thủ phủ Edinburgh có một số thẩm quyền địa phương.
Ðiều nhỏ nhặt ấy chưa đáng quan tâm vì nước Anh và cả thế giới đang có những chấn động mới sau khi Liên Xô tan rã…
Ðầu năm 2011, một chính đảng Scotland là đảng Scottish National Party ra tranh cử tại địa phương với chủ trương là tổ chức trưng cầu dân ý để quyết định về quyền độc lập. Chuyện bất ngờ là đảng này lại thắng lớn trong Quốc Hội Scotland. Nguyên do sâu xa là nhiều người Scotland không mấy hài lòng về quyền lợi kinh tế của họ và đòi hỏi nhiều hơn.
Một cách cụ thể, họ nghĩ là dân Scotland phải có phần hơn với tài nguyên năng lượng, là dầu thô tại Bắc Hải North Sea và khí đốt trong hải phận Scotland, sẽ quản lý việc khai thác hữu hiệu hơn. Và nhờ đó lập ra một quỹ an sinh cho dân cư được hưởng sau này, tương tự như quỹ phúc lợi của xứ Norway, Na Uy.
Khái niệm về chủ quyền (“dân Scotland phải có thẩm quyền về đời sống của mình”) trở thành điều hấp dẫn trong khi lãnh đạo của nhiều chính đàng khác tại Scotland và cả vương quốc lại coi thường. Khi ấy, Chính quyền liên hiệp của Thủ Tướng David Cameron của Ðảng Bảo Thủ với Ðảng Tự Do và Ðảng Lao Ðộng Anh còn tiến hành chánh sách cải cách nhằm giảm bội chi ngân sách và phúc lợi xã hội để phục hồi kinh tế. Chi tiết ít ai để ý là ngân sách địa phương của Scotland bị thâm hụt nặng vì nguồn thu về năng lượng giảm sút mà công chi lại tăng.
Sự xoay chuyển trái chiều, giữa yêu cầu chấn chỉnh của cả vương quốc với đòi hỏi cục bộ của Scotland, đã đào sâu dị biệt về nhận thức và khiến trào lưu ly khai tại Scotland có thêm lực đẩy.
Hôm Mùng Bảy vừa qua, lần đầu tiên các cuộc khảo sát dân ý cho thấy là phong trào ly khai do Ðảng Scottish National Party lãnh đạo có thể thắng trong cuộc trưng cầu sắp tới, với hậu thuẫn của cánh tả tại Scotland.
Gồm bốn mảng thống nhất, vương quốc này có thể mất mảng Scotland.
Những câu hỏi chưa giải đáp
Cuộc trưng cầu dân ý chỉ nêu câu hỏi là “Scotland có quyền độc lập hay không.” Nếu trả lời “không” thì Scotland tiếp tục chia sẻ tương lai với một tập thể lớn hơn, có khi sau những điều chỉnh mà đôi bên cùng thỏa thuận. Nếu họ trả lời “có” thì dân Scots sẽ “làm chủ cuộc sống của mình.”
Sau đó, chi tiết của tiến trình độc lập mới là ẩn số.
Nhiều nhân vật nổi tiếng đã nhảy vào cuộc tranh luận. Không kể giới chính trị thì các nghệ sĩ như Paul McCartney, David Bowie, Kate Moss hay J.K. Rowling (tác giả loạt truyện về Harry Potter), v.v… công khai kêu gọi tinh thần thống nhất. Ngược lại, các tài tử Sean Connery, Brian Cox, Alan Cuming hoặc danh hài Frankie Boyle thì vận động ly khai. Nữ hoàng Anh Elizabeth II thì giữ lập trường vô tư của hoàng gia và không nêu ý kiến là có hay không. Trong giả thuyết ly khai, bà vẫn có thể là quốc trưởng tượng trưng của một nước Scotland, như của Canada và Úc.
Nhưng vấn đề không thuộc phạm vi tượng trưng như vậy.
Trước hết, vì hiến pháp vương quốc Anh không có điều khoản nào về trường hợp ly khai này cho nên chưa ai biết được lộ trình sắp tới sẽ là những gì. Cả một hải đảo trôi vào vùng nước lạ. Nếu phe độc lập mà thắng thì từ nay đến tháng 3 năm 2016, Quốc Hội Scotland tại Edinburgh phải thương thảo với Quốc Hội của vương quốc tại London thủ tục chia chác. Cái gì vẫn thuộc tập thể UK, cái gì thì thuộc phạm vi quyết định, và gánh vác, của Scotland?
Những “cái gì” ở đây bao trùm lên rất nhiều lãnh vực.
Như ngân sách là số chi và thu về tài nguyên; như hối đoái tức là quy chế đồng tiền sử dụng; hay quân sự, gồm có phương tiện bảo vệ, kể cả vũ khí hạch tâm; ngoại giao, như vị trí của Scotland trong Liên Hiệp Âu Châu – sẽ phải xếp hàng để xin gia nhập như mọi xứ độc lập khác; hoặc an ninh, nếu Scotland không muốn có vũ khí hạch tâm thì còn là thành viên trong Minh nước NATO phòng thủ Bắc Ðại Tây Dương hay chăng?…
Một cách khác để duyệt lại danh sách các vấn đề cần cứu xét và bàn thảo là 1) rà soát xem vương quốc Anh sẽ mất những gì sau khi Scotland ly khai, 2) Scotland sẽ được những gì, rồi phải cáng đáng những gì sau khi trở thành một nước độc lập?
Một thí dụ là đồng Anh kim (Sterling hay Pound) sẽ mất giá nặng, có thể tới 15 hay 20%, và mất vị trí là một ngoại tệ sáng giá bên cạnh đồng Mỹ kim, đồng Euro và đồng Yen. London cũng mất tư thế là một trung tâm tài chánh lớn của thế giới. Và kinh tế Anh lại trôi vào nạn suy thoái, trong một Liên Âu chưa ra khỏi khủng hoảng.
Ðổi lại, chưa chắc ngân sách tự trị của Scotland đã có thể quân bình nhờ đòi thêm dầu khí, nhiều phần thì sẽ khủng hoảng. Giá trị của trái phiếu Scotland sẽ tuột dốc và tiền lời đi vay tăng vọt. Khi ấy, dân chúng xứ này có quyền xin… tái gia nhập vương quốc hay chăng?
Mà vấn đề không chỉ có vậy!
Hậu quả toàn cầu
Sau nhiều thế kỷ chinh chiến liên miên giữa các nước – lần cuối là năm 1945 khi Thế Chiến II kết thúc – các nước Âu Châu mặc nhiên chấp nhận một quy tắc ít tệ nhất, là “không vẽ lại biên giới.” Ðiều ấy có nghĩa là dân xứ này có thể sống trong lãnh thổ hay khu vực sinh hoạt của xứ khác. Thà vậy còn hơn vẽ lại bản đồ và gây thêm mâu thuẫn hay xung đột.
Khi Chiến Tranh Lạnh chấm dứt năm 1991 với sự tan rã của Liên Xô, nguyên tắc ấy mất dần giá trị vì nhiều quốc gia thuộc liên bang Xô Viết cũ đã giành lại quyền độc lập, trở thành các nước Cộng Hòa, bên trong có nhiều sắc dân thiểu số. Nhưng dù sao, trong 20 năm liền, chuyện ly khai chẳng gây chấn động. Như nước Tiệp Khắc Czechoslovakia có cuộc “ly dị êm thắm” khi Cộng Hòa Tiệp ra đời bên cạnh nước Slovakia. Ngay cả khi Kosovo giành lại độc lập với hậu thuẫn của Tây phương sau năm 1990, người ta vẫn có lý do giảm khinh là vì cư dân bị Serbia đàn áp.
Các nước đều cố duy trì tinh thần cũ là đừng xé bản đồ và đào sâu mâu thuẫn sắc tộc.
Bây giờ, khi liên bang Nga quay trở lại và đòi xé bản đồ Ukraine qua hành động xâm lăng trắng trợn thì Scotland lại gây vấn đề vì một lý do chính đáng: “chúng tôi phải có quyền tự quyết!”
Lý do này khiến bảy triệu rưỡi người dân tại khu vực Catalonia bao trùm lên bốn tỉnh của Tây Ban Nha cũng có thể đòi độc lập, với thủ đô mới tại Barcelona. Từ hai năm nay, phong trào ly khai đã manh nha và nay có thêm trớn từ Scotland khiến dân Basque tại Tây Ban Nha sẽ nghĩ lại về lẽ hợp tan!
Cũng tại Âu Châu ở ven bờ Ðịa Trung Hải, dân đảo Corse có thể nhân danh một tiền lệ mới tinh là quyền ly khai của Scotland mà đòi ra khỏi Cộng Hòa Pháp. Ở giữa Tây Âu, nước Bỉ từng bị rung chuyển vì dị biệt đào sâu giữa dân Wallons gần Pháp và dân Flamand gần Hòa Lan. Tại sao ta không xé chiếu ngồi riêng? Giữa Ðông Âu, thiểu số người Hung sống tại Romania và một phần của lãnh thổ Tiệp Khắc cũ cũng có thể đòi xé chiếu và sát nhập vào xứ Hungary…
Ra khỏi Âu Châu, ta kể ra không hết các trường hợp đòi quyền tự trị rất chính đáng này tại Ấn Ðộ, Trung Quốc, liên bang Nga hay Phi Châu. Nếu giải pháp ôn hòa của nước nhỏ, như Tây Tạng hay Scotland, lại không được nước lớn chấp nhận thì người dân có thể nghĩ đến bạo lực, như ở Tân Cương – hay Trung Ðông, với lực lượng xưng danh nhà nước Hồi giáo….
Kết luận ở đây là gì?
Vì cuộc trưng cầu dân ý nêu câu hỏi quá đơn giản là “Có/Không,” cử tri Scotland có thể đánh sụp vương quốc, gây khủng hoảng cho cả Liên Âu và khối NATO, trong khi xứ Scotland tuột hạng thành tiểu nhược quốc.
Và thế giới sẽ bị chấn động tới rợn mình!
Vietnam eyes to up investment in Myanmar
From Nation
Hanoi – The Association of Vietnamese Investors in Myanmar (AVIM) sets to raise their cumulative investment in Myanmar to US$1.5 billion by 2015, placing Vietnam among the country’s five largest foreign investors.
General Secretary Trong (right) receives Speaker of the Assembly of the Union of Myanmar Thura U Shwe Mann during his visit to Viet Nam. (Vietnam Net)
The daily, which is a member of Asia News Network, reported that AVIM Chairman Tran Bac Ha unveiled the goal at a meeting in Hanoi on September 7 with Speaker of the Assembly of the Union of Myanmar Thura U Shwe Mann, who was on an official visit from September 5 at the invitation of National Assembly Chairman Nguyen Sinh Hung.
Ha also said the businesses would work to help raise two-way trade between the two countries to $650-700 million and the number of Vietnamese tourists to Myanmar to 35,000.
To realise these targets, AVIM representatives proposed that Myanmar’s government and parliament build an open-door legal system, in addition to setting up investment incentives for foreign investors, signing agreements encouraging and protecting investment and issuing regulations on the ownership of investment assets for Vietnamese firms in Myanmar.
The association voiced hope that Myanmar would accelerate the licensing process for Vietnamese projects in the fields of textiles, agriculture, health care, energy, construction material production, finance and banking.
Myanmar’s parliament leader U Shwe Mann appreciated the contributions made by AVIM to his country’s socio-economic development, saying that Myanmar and Vietnam shared many similarities in geography, economy and culture that could be advantageous for promoting trade links and investment.
Read the full story HERE.
Would you pierce your face in the name of fashion?
By IRMA ELEZOVIC, Allure
Step out with a fresh face and you’re the pretty girl next door. Step out with that same face, eyebrow rings, and washed-out nails and you become the pretty cool girl next door. “We wanted the models to be beautiful and cool without being too complicated,” said James Kaliardos, the lead makeup artist at Rodarte this morning. And yes, the makeup was minimal and flawless, but it was the stacks of eyebrow rings that got everyone’s attention.
Rodarte Spring 2015 beauty look. (Allure)
While Kaliardos played coy when asked about the rings (calling them an “industry secret”), I’m pretty sure you can buy temporary facial jewelry at the Spencer’s down the block. Kaliardos did reiterate that the rings were more of an accessory than a punk statement. And the face they were accessorizing was definitely pretty and youthful. Kaliardos applied a boysenberry shadow (Nars St. Paul de Vence Duo Eyeshadow) to the eyes and cheeks to create the vibrant look. “It’s about adding health and color to the face, and less about contouring,” he explained. He swiped on a lengthening mascara and used a beige eye pencil on the inner waterline to create the illusion of bigger eyes.
Read the full article HERE.
Thiếu nữ ở Colorado nhận tội tìm cách giúp IS
DENVER, Colorado (AP) – Một thiếu nữ 19 tuổi sống ở vùng ngoại ô Denver, người mà giới hữu trách liên bang cho hay tìm cách tham gia thánh chiến, dù rằng họ đã liên tục tìm cách ngăn cản, vào ngày Thứ Tư dự trù sẽ nhận tội tìm cách giúp đỡ tổ chức IS ở Syria.
Cha và mẹ của Shannon Conley sẽ tham dự phiên tòa xử con gái mình. (Hình: AP/Photo)
Cô Shannon Conley bị bắt hồi Tháng Tư khi lên phi cơ ở phi trường Denver International Airport, với hy vọng sẽ sang được Syria, theo giới hữu trách.
Cô bị truy tố tội tìm cách giúp đỡ một tổ chức khủng bố và có thể bị án 5 năm tù trong nhà tù liên bang và bị phạt $250,000.
Các chi tiết về thỏa thuận nhận tội của cô chưa được chính thức công bố và luật sư bào chữa cho cô cũng không có bình luận.
Cô Conley là một nữ trợ tá, sống ở thành phố Arvada, tiểu bang Colorado. Cô cho nhân viên thuộc Lực Lượng Ðặc Nhiệm Hỗn Hợp Chống Khủng Bố (JTTF) của cơ quan FBI hay rằng cô hy vọng dùng khả năng điều dưỡng của mình để giúp thành phần quá khích, theo hồ sơ nộp tại tòa.
Trong mấy cuộc gặp kéo dài trong tám tháng, các nhân viên FBI nhiều lần tìm cách thuyết phục cô là hãy hướng về các mục đích thiện nguyện khác, thay vì đi giúp IS.
Tuy nhiên cô Conley, một người cải đạo Hồi và đội khăn choàng đầu khiến cô rất dễ được chú ý trong khu xóm của mình, nói với họ rằng cô muốn lấy người mà cô quen trên mạng, có thể gốc Tunisia và đang chiến đấu trong hàng ngũ IS.
Nhân viên FBI khuyến khích cha mẹ cô gái này hãy nói cô là tìm những đức tin có tính cách ôn hòa hơn. Họ cấm con gái mình không được lấy người Tunisia kia, nhưng sau đó tìm thấy vé máy bay một chiều đi Thổ Nhĩ Kỳ của cô.
Trong lần viếng thăm văn phòng FBI ở thành phố Denver hồi Tháng Tám, Giám Ðốc James Comey nói rằng việc ngăn chặn thành phần khủng bố xuất phát từ trong nước, gồm các thành phần trở nên quá khích do bị khuyến dụ qua Internet, là ưu tiên hàng đầu của cơ quan.
Ông nói rằng Syria là cứ địa an toàn và là nơi huấn luyện người Tây Phương trở thành kẻ có những mối quan hệ tệ hại nhất và có sự huấn luyện nguy hiểm nhất.
Một thanh niên ở Minnesota được tuyển mộ chiến đấu cho IS đã thiệt mạng tại Syria hồi tháng qua, năm năm sau khi bạn học thời trung học của anh ta chết trong lúc chiến đấu với nhóm khủng bố al-Shabab ở Somalia. (V.Giang)
Trung Quốc: Các Ðức Ðạt Lai Lạt Ma phải được ‘tái sinh’
BẮC KINH, Trung Quốc (Reuters) – Chính quyền Trung Quốc hôm Thứ Tư lập lại đòi hỏi là Ðức Ðạt Lai Lạt Ma phải tôn trọng điều mà họ gọi là truyền thống lịch sử về sự tái sinh của các Ðạt Lai Lạt Ma.
Ðức Ðạt Lai Lạt Ma cho hay, truyền thống Ðạt Lai Lạt Ma có thể chấm dứt, với ngài là người sau cùng. (Hình: AP/Photo)
Bắc Kinh lên tiếng sau khi nhà lãnh đạo tinh thần Tây Tạng mới đây cho hay trong cuộc phỏng vấn dành cho một tờ báo Ðức rằng ngài có thể là người sau cùng ở ngôi vị này.
Ðức Ðạt Lai Lạt Ma, trong cuộc phỏng vấn dành cho tờ báo Ðức Welt am Sonntag, cho hay truyền thống Ðạt Lai Lạt Ma có thể chấm dứt, với ngài là người sau cùng, nói thêm rằng Phật Giáo Tây Tạng không tùy thuộc vào một cá nhân.
Ðức Ðạt Lai Lạt Ma, năm nay 79 tuổi, trước đó đã từng nói rằng ngài sẽ không tái thế ở Trung Quốc nếu Tây Tạng không được tự do và không ai, kể cả Trung Quốc, có quyền chọn người kế vị ngài “cho mục đích chính trị.” Trung Quốc trước đây từng cảnh cáo Ðức Ðạt Lai Lạt Ma là ngài không có quyền từ bỏ truyền thống tái sinh.
Trung Quốc, vốn coi Ðức Ðạt Lai Lạt Ma là kẻ đòi ly khai rất nguy hiểm, đã cai trị Tây Tạng với bàn tay sắt kể từ khi quân đội Cộng Sản Trung Quốc tràn vào chiếm đóng nơi này năm 1950. Ðức Ðạt Lai Lạt Ma phải lưu vong sang Ấn Ðộ năm 1959 sau cuộc nổi dậy bất thành.
Phát ngôn viên Bộ Ngoại Giao Trung Quốc, Hua Chunying, cho hay trong cuộc họp báo hàng ngày rằng đối với vấn đề tái sinh của các Phật Sống, kể cả Ðức Ðạt Lai Lạt Ma, Trung Quốc đã có “các thủ tục tôn giáo và phong tục lịch sử.”
“Trung Quốc có chính sách tự do tín ngưỡng, và điều này đương nhiên bao gồm cả sự tôn trọng, bảo vệ và duy trì truyền thống Phật Giáo Tây Tạng,” theo lời phát ngôn viên Hua.
“Danh vị Ðạt Lai Lạt Ma, vốn được chính quyền trung ương ban tặng, đã có hàng trăm năm lịch sử. Vị Ðạt Lai Lạt Ma đời thứ 14 này có những động lực thầm kín để tìm cách bóp méo và phủ nhận lịch sử, gây thiệt hại cho trật tự của Phật Giáo Tây Tạng.
Năm 1995, sau khi Ðức Ðạt Lai Lạt Ma chọn một bé trai ở Tây Tạng là hiện thân tái sinh của Ban Thiền Lạt Ma (Panchen Lama), người đứng hàng thứ nhì trong Phật Giáo Tây Tạng, Trung Quốc bắt cả gia đình em nhỏ này mang đi mất tích và đưa một người khác lên thế.
Nhiều người dân Tây Tạng không chấp nhận Ban Thiền Lạt Ma do Trung Quốc bổ nhiệm, gọi người này là giả mạo.
Theo truyền thống, các Lạt Ma sẽ phải mất nhiều năm mới xác định được ai là Ðạt Lai Lạt Ma tái sinh, và thường chỉ tìm kiếm trong khu vực Tây Tạng.
Người Tây Tạng lo sợ ràng Trung Quốc sẽ lợi dụng vấn đề kế vị Ðức Ðạt Lai Lạt Ma để chia rẽ Phật Giáo Tây Tạng, nếu có hai Ðạt Lai Lạt Ma, một ở phía lưu vong và một do Trung Quốc chỉ định. (V.Giang)
Then & now: Anti-Vietnam War rally, 1970
From Journal & Courier
At the culmination of a three-day protest against the use of American tax money to support the war, the Vietnam Moratorium Committee sponsored a march from Purdue University to the steps of the Tippecanoe County Courthouse for a rally.
Two Purdue University students opened an anti-Vietnam war rally on the steps of the Tippecanoe County Courthouse by singing protest songs. (Journal & Courier)
Two Purdue students opened the rally by singing protest songs. Five people spoke to a crowd made up of mostly Purdue students. Similar protests were observed throughout the nation.
Steve Spurlock, representing a new organization called Veterans for Peace, spoke first and was followed by the Rev. Donald Jordan of the Lafayette Church of the Brethren, Joe Stockdale of West Lafayette High School, Mike Hogan, a former Marine in Vietnam, and David Cady, a history professor at Purdue.
To counteract the antiwar activities, the Purdue chapter of the Young Americans for Freedom sponsored a speech in the Memorial Union by Nguyen Ngoc Bich, the second secretary of information and culture of the South Vietnam embassy.
Read the full article HERE.
Ukraine: Nga rút quân khỏi khu vực phía Ðông
Hứa hẹn cho khu vực nổi dậy có thêm quyền tự trị
KIEV, Urkaine (Reuters) – Tổng thống Ukraine hôm Thứ Tư cho hay Nga đã rút phần lớn lực lượng quân sự của họ ra khỏi quốc gia này, tạo hy vọng cuộc ngưng bắn hiện nay sẽ đứng vững sau năm tháng giao tranh khiến hơn 3,000 người thiệt mạng.
Tổng Thống Petro Poroshenko (giữa) khi thăm một đơn vị quân đội Ukraine. (Hình: AP/Photo)
Moscow chối bỏ các cáo buộc là họ gửi quân vào vùng Ðông Ukraine để hỗ trợ thành phần nổi dậy thân Nga, chống lại quân chính phủ Ukraine, dù rằng Kiev và các chính phủ Tây phương cho hay có bằng chứng rõ ràng về việc này. Moscow cũng nói không cung cấp vũ khí cho phía nổi dậy.
Tổng Thống Petro Poroshenko cho hay trong cuộc họp nội các được trực tiếp truyền hình rằng Ukraine sẽ tiếp tục là một quốc gia có chủ quyền và thống nhất, theo các điều khoản trong thỏa thuận ngưng bắn tiến tới hòa bình được chấp thuận hôm Thứ Sáu tuần qua.
Tuy nhiên ông Poroshenko cũng nói rằng một số khu vực ở phía Ðông, hiện dưới sự kiểm soát của phía nổi dậy, sẽ có thêm quyền tự trị.
Ông Poroshenko cho hay khoảng 70% lính Nga đã được rút qua bên kia biên giới, tạo hy vọng là cuộc ngưng bắn sẽ được duy trì.
Tuy nhiên, ông cũng nói rằng cuộc ngưng bắn này tiếp tục gặp khó khăn vì “thành phần khủng bố” vẫn tìm cách khiêu khích quân đội chính phủ Kiev.
Quân đội Ukraine cho hay có ít nhất sáu vụ vi phạm ngưng bắn trong đêm nhưng không có tổn thất nào.
Có năm quân nhân Ukraine thiệt mạng kể từ khi cuộc ngưng bắn khởi sự cho tới nay. Một thường dân cũng bị chết vì pháo kích hồi cuối tuần qua tại cảng Mariupol.
Tổng Thống Poroshenko nói rằng Ukraine đang tập trung quân ở vùng Ðông Ukraine, không phải để chuẩn bị mở cuộc tấn công mới nhắm vào phía nổi dậy mà để bảo vệ lãnh thổ trước đe dọa tấn công giành đất của phía ly khai.
Ðiện Kremlin cho hay hai Tổng Thống Nga Vladimir Putin và Poroshenko của Ukraine nói chung là hài lòng về diễn tiến cuộc ngưng bắn, kéo dài đã năm ngày nay. Hai người đã nói chuyện qua điện thoại hôm Thứ Ba, lần thứ nhì trong tuần này.
Ông Poroshenko cho hay tuần tới sẽ đưa ra dự luật cho hai vùng Donetsk và Lugansk được hưởng “quy chế đặc biệt,” nhưng mạnh mẽ bác bỏ đòi hỏi để hai nơi đang do phía nổi dậy chiếm đóng được độc lập hay thành lập liên bang như Nga đề nghị. (V.Giang)
Dự án của Trung Quốc chưa hoàn thành đã hại dân Việt
HÀ TĨNH (NV) – Người dân xã Kỳ Thịnh, huyện Kỳ Anh đang “khóc ròng” vì gần cả trăm hec ta lúa bị thiệt hại nặng nề do dính phải nguồn nước nhiễm mặn thải từ KCN Formosa của Trung Quốc.
Hệ thống xả thải lộ thiên không qua xử lý của KCN Formosa. (Hình: Dân Trí)
Khác hẳn với những cánh đồng trĩu nặng hạt vàng ươm cách đó không xa, cả cánh đồng rộng lớn thuộc 6 thôn: Trường Yên, Trường Phú, Cảnh Trường, Ðỗ Gộ, Trường Sơn. ngăn cách với khu công nghiệp Formosa chỉ một con đường nhựa trông thật thảm hại, lúa đang chết mòn.
Trưởng thôn Cảnh Trường, ông Lê Văn Hùng dẫn nhà báo Dân Trí đi một vòng trên cánh đồng của xóm
để tận mắt thấy sự thảm hại của cánh đồng lúa nhiễm mặn. Không khó để tận mắt chứng kiến cảnh bọt nước từ KCN Formosa đổ ra tung trắng xóa trên cánh đồng, nhiều nơi cát vùi lấp ruộng.
Chỉ tay về phía những cánh đồng bỏ hoang, ông Hùng quan ngại, “Cánh đồng này trước kia là vùng trọng điểm trồng lúa, năng suất từ 2-3 tạ/sào, nhưng vụ Hè thu vừa qua lúa chuẩn bị trổ đòng thì đột nhiên đồng loạt trắng bông, hạt lúa lại thấy vị mặn. Ban đầu không hiểu rõ nguyên nhân vì sao sau một tuần lúa lại bị chết cháy. Dân bèn ngửi mùi nước thì thấy tanh tanh, nếm lại có vị mặn. Lúc này mới hiểu rõ, đó chính là do nước mặn thải ra từ KCN Formosa.”
Tại thôn Ðỗ Gộ, ông Lê Minh Căn cho biết, đất bị nhiễm mặn xảy ra từ vài năm nay, nhưng nó bắt đầu gây hậu quả nặng nề từ hơn 5 tháng nay. “Từ khi khu công nghiệp Formosa cho xả nước mặn vào những cánh đồng kia, bà con nơi đây đã không trồng được lúa nữa. Lúa cứ đến kỳ trổ đòng là chết trắng.”
Ông Lương Văn Ðình, chủ tịch xã Kỳ Thịnh cho biết, nguyên nhân khiến lúa bị mất trắng một phần do con đường ngăn dòng chảy thuộc dự án Fomorsa được thi công từ năm 2010 làm cho cánh đồng bị ngập úng nặng, phần khác là do nước mặn từ việc hút cát san lấp mặt bằng xả thẳng ra đồng ruộng.
“Tính đến thời điểm này Kỳ Thịnh có có tới hơn 69 hecta lúa của 784 hộ thuộc 5 thôn bị nhiễm mặn nặng từ nước thải của khu công nghiệp Fomorsa. Theo tính toán của chúng tôi, năng suất bình quân/ha bị thiệt hại trước đây là gần 44 tấn/hec ta,” ông Ðình thống kê.
Theo ông Ðình, do đời sống bị ảnh hưởng nặng nề, người dân ở các thôn đã phản đối rất mạnh, chính quyền xã cũng đã nhiều lần có văn bản phúc trình gởi lãnh đạo huyện, khu kinh tế Vũng Áng chờ biện pháp xử lý.
Tuy xác định được nguyên nhân là do nhiễm mặn từ KCN Formosa, nhưng cho đến nay giải pháp khắc phục và biện pháp hỗ trợ người dân vẫn chưa được thống nhất phương án hỗ trợ cho nhân dân. Theo nhà cầm quyền xã Kỳ Thịnh, chính việc dây dưa phương án khắc phục hỗ trợ đã khiến người dân thêm tức giận.
Khu công nghiệp Formosa nằm trong dự án khu kinh tế Vũng Áng do tư bản Ðài Loan đầu tư 100% mà thời gian qua gây xôn xao dư luận với việc được nhà cầm quyền CSVN ở Hà Tĩnh cho phép tuyển 10,000 lao động từ Trung Quốc sang làm việc trong khi hơn 160,000 cử nhân thất nghiệp. (Tr.N)
