HẢI PHÒNG (NV) – Một người đàn ông xem đánh bạc đã bị công an bắt còng tay rồi chết sùi bọt mép, theo tin một số báo ở Việt Nam hôm Thứ Hai, 8 Tháng Tư, 2013.







Ngừơi dân địa phương vây trụ sở UBND xã Thủy Nguyên đòi trả lời về cái chết của ông Nguyễn Văn Quệ. (Hình: Dân Trí)
Thi hài ông Nguyễn Văn Quệ, 47 tuổi, người xã Chính Mỹ huyện Thủy Nguyên, Hải Phòng, được thân nhân và hàng trăm người đưa tới trụ sở nhà cầm quyền xã biểu tình bắt vạ và đòi điều tra cái chết nhiều nghi vấn.

Các báo Dân Trí và Tuổi Trẻ thuật theo lời kể của người dân địa phương cho biết, buổi tối ngày Chủ Nhật, 7 Tháng Tư, 2013, công an huyện Thủy Nguyên vây bắt đám bạc tổ chức ở nhà bà Dần.

“Khi mọi người chạy đến xem thì thấy anh Quệ đã ngã quỵ, đầu quẹo sang một bên, mặt tái nhợt, sùi bọt mép, tay đã bị còng”, báo Dân Trí kể.

Báo Tuổi Trẻ kể rõ hơn, nói rằng “Một số người dân chứng kiến, cho biết vụ việc xảy ra vào khoảng 22 giờ đêm 7 Tháng Tư. Khi nghe thấy tiếng ồn, người dân chạy ra thì thấy hai tay anh Quệ bị bẻ quặt ra sau lưng khóa bằng còng số 8. Hai cán bộ công an mặc thường phục, một người cầm dùi cui điện, một người cầm đèn pin xốc nách anh Quệ lôi đi. Khi người dân phản ứng thì hai cán bộ này đưa anh Quệ quay trở lại nhà ông K – nơi công an vừa bắt các đối tượng đánh bạc.”

Tờ Tuổi Trẻ kể tiếp rằng “Đến khoảng hơn 22 giờ, người dân thấy hai cán bộ đưa anh Quệ đi cấp cứu bằng xe máy. Khoảng 2 giờ ngày 8 tháng Tư, người nhà nhận được tin anh Quệ tử vong. Công an huyện Thủy Nguyên đưa thi thể anh Quệ về trụ sở xã Chính Mỹ để bàn giao nhưng người nhà không nhận và yêu cầu làm rõ nguyên nhân tử vong.”

Con gái ông Quệ tên Nguyễn Thị Cẩm Vân cho biết bố của chị “ăn cơm tối xong có nói với con là đi xem đánh bài”.

Còn Công an huyện Thủy Nguyên đựơc tờ Dân Trí thuật lại cho hay, “anh Quệ có tham gia đánh bạc. Khi lực lượng chức năng ập vào, anh này bỏ chạy được một đoạn thì ngã quỵ”.

Nhiều phần, ông Quệ thiệt mạng vì bị dí dùi cui điện khi đã bị còng tay.

“Nhà anh Quệ rất nghèo, vợ mất đã 6 năm nay, một mình anh 2 nuôi con nhỏ”, Dân Trí nói.

Ông Quệ là người thứ ba chết trong năm 2013 bởi tay công an.

Ngày 2 Tháng Một, 2013, ông Trần Văn Tân, 53 tuổi, cư dân xã Phúc Thành, huyện Kim Thành tỉnh Hải Dương đã bị công an xã Kim Xuyên bắt giam với nghi vấn trộm cắp. Ngày hôm sau thì báo cho gia đình nạn nhân là ông Tân “thắt cổ bằng sợi giây điện trong phòng”.

Ngày 17 Tháng Ba, 2013, ông Hoàng Văn Ngài, 39 tuổi, sắc tộc Hmong, đã chết đồn công an thị xã Gia Nghĩa tỉnh Đắc Nông với rất nhiều vết tích bầm tím, chảy máu trên đầu và thân thể vì bị tra tấn nhục hình. Nhưng Công an lại vu cho ông Ngài là “tự đút tay vào ổ điện rồi ông ấy giật điện, ông ấy tự tử”.

Công an dùng nhục hình, tra tấn, đánh đập nạn nhân rồi đổ cho người ta “tự tử “để tránh tội giết người xảy ra rất nhiều trong những năm gần đây.

Ngày 17 Tháng Hai, 2013, phó công an xã Tắc Vân thành phố Cà Mau là Trương Văn Dũng đã bắt vào cổ ông Hùynh Nhật Quang dù ông đã bị còng hai tay ở trụ sở xã. Ông Quang may mắn thoát chết. (TN)

HẢI PHÒNG (NV) – Năm cựu quan chức huyện Tiên Lãng và xã Vinh Quang, thành phố Hải Phòng ra tòa hôm Thứ Hai vì cưỡng chế và phá hai căn nhà của anh em ông Đoàn Văn Vươn rúng động dư luận hồi đầu năm ngoái.

Năm người này là ông Lê Văn Hiền, nguyên chủ tịch huyện Tiên Lãng, ông Nguyễn Văn Khanh, nguyên phó chủ tịch huyện, ông Phạm Xuân Hoa, nguyên trưởng phòng Tài nguyên Môi trường huyện, ông Lê Thanh Liêm, nguyên chủ tịch xã Vinh Quang và ông Phạm Đăng Hoan, nguyên bí thư Đảng ủy xã Vinh Quang.

Ngoài ông Lê Văn Hiền bị truy tố tội “thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng…” có mức án cao nhất là 5 năm tù, bốn người còn lại bị truy tố về tội “hủy hoại tài sản” có hình phạt là từ 7 đến 15 năm tù.

Anh em ông Đoàn Văn Vươn bị nhà cầm quyền cưỡng chế bất hợp pháp và phá hủy 2 căn nhà của họ nằm bên ngoài khu vực bị cưỡng chế vào ngày 5 tháng 1 năm 2012.

Dù ông đã mang đơn đi kiện cáo, khiếu nại suốt mấy năm từ huyện đến tỉnh, nhà cầm quyền Tiên Lãng vẫn đưa một đòan cán bộ, Công an và cả huyện đội tới cưỡng chế.

Anh em ông Vươn đã chống lại bằng một phát nổ mìn và hai phát súng hoa cải cảnh cáo.

Thay vì về phe với nhà cầm quyền, gần như tất cả hệ thống báo chí tại Việt Nam đã theo dõi, đưa tin sốt sắng, phơi bày mặt trái bẩn thỉu của vụ cưỡng chế này. Nó hiện nguyên hình là một vụ cướp đoạt tài sản của công dân, núp dưới vỏ bọc luật pháp, dù là sai trái. Trước sự bất bình của dân chúng, ông thủ tướng Nguyễn tấn Dũng đã phải nhìn nhận vụ cưỡng chế và phá nhà của anh em ông Vươn là trái pháp luật.

Nhìn nhận là trái luật nhưng lại vẫn lôi anh em ông Vươn ra tòa, vu cho họ cái tội danh “giết người”. Các luật sư biện họ cho họ nói đòan cưỡng chế trái luật nên không có chức năng “thi hành công vụ” và anh em ông Vươn có quyền tự vệ để bảo vệ tài sản và tính mạng của gia đình mình.

Dù vậy, anh em ông Đoàn Văn Vươn và Đoàn Văn Quý đã bị kết án mỗi người 5 năm tù vì bị quy chụp tội danh “giết người” dù không ai chết. Ông Đòan Văn Sịnh (anh ông Vươn) và Đòan Văn Vệ (cháu ông Vươn) bị vu cho cùng tội danh nhưng bản án nhẹ hơn.

Hai bà vợ ông Vươn, ông Quý không có mặt ở đó nhưng vẫn bị vu cho tội “chống người thi hành công vụ” với các bản án treo.

Ở thời gian đầu của vụ việc, đám quan chức Tiên Lãng đều cả quyết vụ cưỡng chế “đúng luật pháp” và chối không phá nhà mà đổ cho “người dân”.

Ông Nguyễn Văn Khanh, phó chủ tịch huyện, bị cáo buộc là người cầm đầu vụ cưỡng chế và phá nhà, nhưng nhiều lần, báo chí trong nước nêu ra cho thấy những kẻ chủ chốt trong vụ này là bí thư huyện ủy Bùi Thế Nghĩa và chủ tịch huyện Lê Văn Hiền. Ông Khanh là người bị ép thi hành các lệnh miệng nhưng biên bản thì đều dồn hết tội cho ông.

Chỉ có ông Khanh là bị giam còn 4 người kia đều tại ngọai. Bí thư huyện ủy Bùi Thế Nghĩa là kẻ dấu mặt trong vụ cưỡng chế và không hề bị cáo buộc tội, chỉ bị thuyên chuyển công tác.

Trong một cuộc phỏng vấn báo chí, luật sư Trần Vũ Hải nhận xét là việc đem các ông cựu quan chức huyện Tiên Lãng và xã Vinh Quang ra tòa chỉ “nhằm xoa dịu dư luận”.

Theo tờ Dân Việt “Tại phiên tòa, 3 bị cáo Hoa, Hoan, Liêm đều đã tự nguyện nộp mỗi người 70 triệu đồng đế khắc phục hậu quả cho các gia đình bị hại.”

Kết quả giám định thiệt hại hai căn nhà của các ông Đoàn Văn Vươn và Đòan Văn Quý gần 300 triệu đồng. Tuy nhiên, bà Phạm Thị báu (tức Hiền, vợ ông Quý) cho rằng sự giám định này quá thấp so với giá trị thực tế của sự thiệt hại.

Không những thiệt hại 2 căn nhà bị quan chức huyện xã thuê xe xúc tới ủi sập, toàn bộ thủy sản tôm cua ở dưới đầm đã bị cướp sạch. Chuối và trái cây trên bờ đầm cũng bị cướp.

Ông Nguyễn Minh Cần, một cựu viên chức cao cấp CSVN hiện đang tị nạn chính trị ở Nga gọi vụ xử Đoàn Văn Vươn là “vụ án ô nhục”. (TN)

SÀI GÒN (NV) – Việt Nam cần một chiến lược cải cách sâu rộng về mặt kinh tế nếu muốn thoát khỏi các khó khăn đang vây bọc. Tuy nhiên điều này không dễ thực hiện trong một chế độ mà guồng máy kinh tài của chế độ gắn liền với quyền lực chính trị và “lợi ích nhóm.”

Hai nhân viên Ngân Hàng Á Châu (ACB) chuẩn bị một lượng tiền lớn do Ngân Hàng Nhà Nước bơm cho nhằm đối phó với cuộc khủng hoảng thanh khoản do người gửi tiền sợ mất nên đến rút ào ạt, hồi Tháng Tám năm ngoái. (Hình: Hoang Dinh Nam/AFP/GettyImages)

Ðây là những nhận xét của ông Jonathan Pincus, một chuyên gia kinh tế của Ðại Học Harvard đang làm giảng viên và cố vấn cho chương trình giảng dạy kinh tế “Fulbright Economics Teaching Program” tại Việt Nam.

Theo ông Pincus, chính sách tài chính của Việt Nam đưa ra nhằm siết chặt tín dụng năm 2011 dẫn đến 2 vết nứt rất sâu cho một nền kinh tế điều hành theo những chủ đích chính trị.

Những lỗ hổng khổng lồ đó phát lộ trong nền kinh tế qua hai khu vực phần lớn hoạt động có tính cách độc lập.

Thứ nhất, khu vực xuất cảng đầy sinh động và có khả năng cạnh tranh, dựa trên những loại hàng hóa chế biến “gia công” dựa vào khối nhân lực giá rẻ, và lúa gạo với thủy sản.

Thứ hai là khu vực được nhà nước bảo vệ, phần lớn là các công ty quốc doanh hay đám kinh tài đảng đoàn. Loại xí nghiệp thứ hai này chỉ tồn tại nổi nhờ sự nuôi dưỡng và nuông chiều của nhà nước vì vay tiền dễ dàng và giá đất rất rẻ dành cho họ.

Nhưng khi nhà nước phải thắt chặt tín dụng khi đã bơm tiền quá lố khiến lạm phát tăng chóng mặt, đám con cưng quốc doanh đã để lộ hình hài là những đại gia kinh doanh bừa bãi bằng “tiền chùa” vào những lãnh vực không phải là chuyên môn hay ngành nghề chính của chúng, đặc biệt là đầu tư địa ốc, chứng khoán và vào cả các ngân hàng. Không kể hàng chục loại hình kinh doanh khác từ mở khách sạn đến nuôi heo.

Nhà cầm quyền Hà Nội bơm tiền tới tấp cho đám quốc doanh và kinh tài đảng đoàn suốt nhiều năm. Họ hồ hởi loan báo những tỉ lệ tăng trưởng đầy ấn tượng, bất chấp hậu quả.

Một khối lượng lớn tài chính được đổ vào đầu tư ở khu vực mà giá trị chỉ dựa vào đồn đoán, đầu cơ và làm giá. Khi thị trường tuột dốc, giá trị tài sản có được do những khoản vay khổng lồ từ các ngân hàng tuột dốc theo. Hàng ngàn công ty ở Việt Nam, nhất là những đại gia con cưng của chế độ ngập đầu trong những khoản nợ không có tiền để trả, dù chỉ trả tiền lời cho ngân hàng. Dây chuyền chết kẹt kế tiếp là hệ thống ngân hàng cũng ôm những món nợ rất có thể mất cả chì lẫn chài.

Ngân Hàng Nhà Nước thì lấp lửng, khi nói nợ xấu trong hệ thống ngân hàng thương mại 6%, khi nói hơn 8% mà không ai tin những con số đó là các con số thật.

Trong một cuộc thảo luận kinh tế tổ chức ở Nha Trang tuần qua, ông Trịnh Quang Anh của Tập Ðoàn Ðầu Tư Phát Triển Việt Nam cho rằng tỉ lệ nợ xấu phải khoảng 18%. Ông Pincus nói các ngân hàng quốc doanh ôm khoảng 40% của tổng số sợ xấu. Phần còn lại nằm ở các ngân hàng thương mại cổ phần. Một tỉ lệ không nhỏ những món nợ xấu đó được cầm thế bằng những bất động sản đầu cơ.

Ðối phó với cái núi nợ xấu có thể lên đến hơn $23 tỉ USD, như nhận định của ông Trịnh Quang Anh, không phải dễ dàng.

Nếu bán các tài sản (để trả nợ) bên dưới cái giá mua (tức lỗ vốn nặng) có thể bị cáo buộc tội “hủy hoại tài sản nhà nước” mà bản án từ nhiều năm tù đến tử hình. Ngân hàng cũng khó xiết nợ theo những quy định tròng tréo như hiện nay dù chỉ có thể thu hồi được chừng 15% của số tín dụng đã cấp.

Hệ quả, chừng nào các ngân hàng còn phải ôm cái núi nợ khó đòi đó, họ sẽ phải rất chặt chẽ khi cho vay trong khi đám công ty xí nghiệp nhà nước thì không có thanh khoản để xoay trở. Tình trạng dở sống dở chết của tập đoàn đóng tàu Vinashin và Tổng công ty tàu biển Vinalines là các thí dụ điển hình.

Theo nhận định của ông Pincus, tình hình lại còn phức tạp thêm vì sự tròng tréo mà ở Việt Nam gọi là “sở hữu chéo.” Ngân hàng này cho ngân hàng kia vay hoặc ngân hàng này mua cổ phần của ngân hàng kia. Các xí nghiệp quốc doanh cũng lại “sở hữu” rất nhiều cổ phần ở các ngân hàng, rồi lại dùng cái thế của mình vay tiền ra từ những ngân hàng đó để đầu tư, đầu cơ đủ kiểu. Các hành động này coi như vi phạm luật lệ tài chính nhưng đã xảy ra khá phổ biến.

Chế độ Hà Nội, trong sự bối rối giải quyết cái núi nợ xấu của các ngân hàng và cái rừng chung cư, biệt thự xây dựng dở dang rồi bỏ đó cho cỏ dại mọc, dạo đờn một số biện pháp đối phó nhưng vẫn chưa thấy bắt đầu từ đâu.

Theo ông Pincus, muốn giải quyết cuộc khủng hoảng tại Việt Nam, cần phải có những biện pháp mạnh. Tuy nhiên, đám quốc doanh nhiều thế lực hậu thuẫn nên người ta cũng chỉ thấy nói đến những sửa đổi lẻ tẻ và rời rạc.

Các ngân hàng quốc doanh cũng như các công ty quốc doanh có đủ thế lực để chống lại những cải cách sâu rộng nên những gì có thể diễn ra cũng không phải là thay đổi cấu trúc của nền kinh tế để phát triển bền vững.