‘Tinh giản biên chế, tăng ghế nhà ăn’

Bùi Tín (Nguồn: VOA)

(Hình minh họa: Hoàng Ðình Nam/AFP/Getty Images)

Trong các cuộc tranh cử sôi động vừa qua, ở Hoa Kỳ, Canada hay ở Ba Lan và Pháp, vấn đề tiết kiệm nhân lực công quyền và tiết kiệm gắt gao ngân sách quốc gia được bàn đến tường tận cụ thể. Vì đây là nguồn lãng phí vô kể của mỗi nước, do bệnh quan liêu, hình thức, phô trương đã thành con bệnh lưu cữu, cộng với tệ nạn tham nhũng hoành hành từ tinh vi đến lộ liễu.

Ở Việt Nam đã có rất nhiều đợt kêu gọi tinh giản biên chế, tinh giản bộ máy công quyền, nhưng thật ra, mỗi lần “tinh giản biên chế” lại là “ tăng ghế nhà ăn.” Theo Bộ Nội Vụ và Bộ Tài Chính, số viên chức mọi ngành ăn lương nhà nước từ trung ương xuống cấp xã là gần 20 triệu người, chưa kể biên chế trong quân đội.

Trong thời chiến có lần Thủ Tướng Phạm Văn Ðồng than vãn là biên chế phình to, nhà nước không kham nổi, tăng lương bị bế tắc vì biên chế quá nặng nề, chỉ riêng số người ăn lương nhà nước ở tỉnh Thanh Hóa đã bằng số nhân viên của cả nước thời thuộc Pháp dưới chế độ phủ toàn quyền Ðông Dương.

Tình hình hiện nay tệ hơn, nặng nề hơn hồi đó đến gấp mười lần. Nhưng không ai lo. Cái Học Viện Chính Trị-Hành Chính Quốc Gia lúc nhúc hàng ngàn tiến sĩ, không ai quan tâm thật sự.

Ðiều phi lý lớn nhất dễ thấy nhất là 2 hệ thống cai trị song hành, song trùng quản lý hiện nay, bên cạnh bộ máy nặng nề quan liêu của chính quyền là bộ máy quan liêu không kém của đảng Cộng Sản.

Ở cấp trung ương, bên cạnh bộ máy chính phủ là bộ máy đảng. Hệ thống tổ chức chính phủ song hành với hệ thống tổ chức của Ban Chấp Hành Trung Ương và Bộ Chính Trị. Một bên là chủ tịch nước cùng thủ tướng, một bên là tổng bí thư cùng ủy viên thường trực Ban Bí Thư Trung Ương. Bên này là Bộ Thông Tin Truyền Thông, bên kia là Ban Tuyên Huấn TƯ. Bên này là Bộ Giáo Dục, Bộ Khoa Học Công Nghệ, bên kia là Ban Khoa Giáo TƯ. Một bên là Bộ Ngoại Giao, bên kia là Ban Ðối Ngoại TƯ. Một bên là Học Viện Chính Trị-Hành Chính TƯ, một bên là Trường Ðảng Cao Cấp Nguyễn Ái Quốc.

Hai bộ máy song hành tranh quyền với nhau, giẫm chân lên nhau, còn bỏ quên bỏ sót những công việc khó khăn nặng nề không có lợi, dù cho quan trọng cấp bách, nhường và đổ lỗi cho nhau, không có ai đứng giữa để giải quyết.

Ở cấp tỉnh-thành phố cũng vậy. Chủ tịch tỉnh và bí thư tỉnh ủy thi nhau tranh giành quyền lực, kèn cựa nhau. Các sở của tỉnh và các ban của đảng bộ tỉnh giẫm chân lên nhau, bên nào cũng muốn mình là quan trọng. Một bên là chủ tịch Ủy Ban Nhân Dân và chủ tịch Hội Ðồng Nhân Dân tỉnh, một bên là bí thư và phó bí thư Tỉnh Ủy. Bên Sở Thông Tin Truyền Thông, Sở Văn Hóa Thể Thao-Du Lịch lại có ban Tuyên Huấn Tỉnh Ủy; bên Sở Giáo Dục, Sở Công Thương của tỉnh có Ban Khoa Giáo Tỉnh Ủy… Văn phòng của ủy ban ganh đua tỵ nạnh với văn phòng của Tỉnh Ủy, xem bên nào có quyền thế, oai phong hơn. Từ trụ sở, ngân sách, phương tiện, xe cộ, không ai chịu thua kém. Còn đua nhau tranh nhau đưa con cháu, bạn bè, thân thuộc vào cơ quan mình như ở Thanh Hóa, Hà Tĩnh, Bình Thuận, Vĩnh Long,…

Có dạo đã có nghị quyết tinh giản bộ máy của các huyện và quận, coi đây là bộ máy truyền lực trung gian từ trung ương xuống cơ sở, có thể rất gọn nhẹ, khi truyền tin nhanh nhạy qua các hệ thống kỹ thuật số rất phổ biến tại nhiều nước, nhưng chưa có huyện nào thực hiện theo tinh thần đó.

Hiện nay khi chuẩn bị cho cuộc họp TƯ 5 khóa XII, có ý kiến nêu lên về “nhất thể hóa quyền lực, thống nhất chức chủ tịch nước với chức tổng bí thư,” như ở Trung Quốc, nhưng có vẻ như còn gay go vì ông tổng bí thư hiện tại tuy già yếu lú lẫn nhưng vẫn còn ham muốn “phục vụ” nhân dân thêm nữa. Các phe phái còn gầm gừ nhau chưa dàn xếp xong xuôi.

Vậy thì trong khi chờ đợi sự kiện nhất thể hóa ở trên cao thượng đỉnh quyền lực, rất nên bắt tay thực hiện những cuộc tinh giản biên chế ở bộ máy trung ương, ở cấp tỉnh thành, nhất là ở cấp huyện-quận, sẽ dôi ra những khoản tiền và nhân lực hàng triệu người, có thể nói lợi ích sẽ rất lớn.

Bộ máy nhà nước sẽ gọn, nhẹ hơn, tinh nhuệ hơn, hợp lý hơn, hiệu quả hơn. Sẽ bớt đi và đi đến xóa bỏ cảnh viên chức chỉ làm việc chừng 2 giờ mỗi ngày, sáng vác ô đi chiều vác ô về, đến cơ quan nói chuyện ngẫu, uống trà tàu, thưởng thức cà phê, tháng ăn lương, phụ cấp, để khi vào Quốc Hội vẫn ngồi ngủ và ngáy khò khò, như nhiều bức ảnh cho thấy thật thê thảm cho một bộ máy nặng nề quan liêu ít tác dụng cầm quyền thật sự.

Ðã đến lúc cần một cuộc đào tạo và nghiên cứu về chuyên đề “khoa học tổ chức bộ máy nhà nước,” theo phương châm “quý hồ tinh, bất quý hồ đa,” để nhân dân với đôi vai gầy yếu thoát khỏi gánh nặng ngàn cân, bị chắt bóp, bị khai thác lép vế, khốn khổ vì bộ máy cầm quyền nặng nề, cồng kềnh, lại lạc hậu, bất lực, vô cảm, quan liêu như bấy lâu nay.

Ông Trump sẽ gặp Ông Un? (½)


Báo Người Việt hoan nghênh quý vị độc giả đóng góp và trao đổi ý kiến. Chúng tôi xin quý vị theo một số quy tắc sau đây:

Tôn trọng sự thật.
Tôn trọng các quan điểm bất đồng.
Dùng ngôn ngữ lễ độ, tương kính.
Không cổ võ độc tài phản dân chủ.
Không cổ động bạo lực và óc kỳ thị.
Không vi phạm đời tư, không mạ lỵ cá nhân cũng như tập thể.

Tòa soạn sẽ từ chối đăng tải các ý kiến không theo những quy tắc trên.

Xin quý vị dùng chữ Việt có đánh dấu đầy đủ. Những thư viết không dấu có thể bị từ chối vì dễ gây hiểu lầm cho người đọc. Tòa soạn có thể hiệu đính lời văn nhưng không thay đổi ý kiến của độc giả, và sẽ không đăng các bức thư chỉ lập lại ý kiến đã nhiều người viết. Việc đăng tải các bức thư không có nghĩa báo Người Việt đồng ý với tác giả.

Khát vọng trở về

Họ, trong nhiều hoàn cảnh, ra đi cũng chỉ bất đặng đừng, để đấu tranh cho mục tiêu dân chủ hóa đất mẹ, và cũng là để tìm hướng trở về.

Múa trên những xác người

Trung Cộng đang tổ chức 6 năm ngày thành lập thành phố họ đặt tên là Tam Sa trên đảo Phú Lâm, thuộc quần đảo Hoàng Sa. Nghĩa là công khai nhục mạ tập đoàn cầm quyền ở Việt Nam.

Cuộc thẩm vấn cuối cùng

Hôm Thứ Tư, mùng 8 Tháng Tám, 2018, ông Jay Sekulow - một luật sư trong dàn luật sư đông đảo của Tổng Thống Trump - cho biết Bạch Cung đã trả lời lá thư mời tổng thống đến thẩm vấn của công tố viên đặc trách Robert S. Mueller III.

Vài suy nghĩ về ông Giáp

Võ Nguyên Giáp có công gây dựng nên một tập đoàn tội ác nhưng lại ra đi thanh thản và vinh quang, trong khi chính những nạn nhân vô tội của chế độ thì lại hứng chịu thảm trạng bi đát của gia đình để rồi phải ra đi trong uất ức, tủi nhục.

Những người ‘mẹ vắng nhà’

Bộ phim tài liệu “Mẹ Vắng Nhà” nói về nữ tù nhân Nguyễn Ngọc Như Quỳnh (mẹ Nấm) đang được trình chiếu trên nhiều quốc gia, cũng là lúc thêm một “mẹ vắng nhà” nữa. 

Đoàn Kế Tường và Đoàn Thạch Hãn

Xem Ký Đinh Anh Quang Thái xong, tôi mới biết là mình hơi nông nỗi. Đoàn Kế Tường không chỉ viết văn, viết báo mà còn là một nhà thơ với nhiều tác phẩm đã xuất bản từ lâu.

Tháng Bảy Slovakia…

CS Việt Nam đã lợi dụng lòng hiếu khách của Chính phủ Slovakia để mượn chiếc máy bay của Slovakia ‘vận chyển’ Trịnh Xuân Thanh về Hà Nội.

Từ ‘Dấu Binh Lửa’ tới ‘Tù Binh và Hòa Bình’: Phan Nhật Nam và những chấn thương không chảy máu

Phan Nhật Nam cũng là bút hiệu, Rốc là tên gọi ở nhà; sinh ngày 9/9/1943, tại Phú Cát, Hương Trà, Thừa Thiên, Huế; nhưng ngày ghi trên khai sinh 28/12/1942, chánh quán Nại Cửu, Triệu Phong, Quảng Trị.

Aleksandr Solzhenitsyn: Đừng lấy dối trá làm lẽ sống

Chúng ta bị tước đoạt nhân tính một cách tàn bạo tới mức chỉ vì miếng cơm manh áo qua ngày thôi mà chúng ta sẵn sàng vứt bỏ mọi nguyên tắc và linh hồn của mình, mọi nỗ lực của tiền nhân và mọi cơ hội của hậu thế - miễn sao đừng đụng tới sự tồn tại mong manh của mình là được.

Khi nhân dân bị bịt miệng

Một chế độ nếu chỉ tìm mọi cách bịt miệng người dân, lấy con ngáo ộp “Thế lực thù địch” với hình phạt tàn khốc đi kèm để dọa họ, thì chế độ đó tự biến mình thành chiếc ao tù hôi thối của nhân loại về mặt đạo đức và trước sau cũng suy tàn.