Chỉ có nhà nước mật vụ mới buộc báo chí tiết lộ nguồn tin?

*Chuyện Vỉa Hè
*Đặng Đình Mạnh

Ngày 10 Tháng Mười Hai 2025, Quốc hội CSVN thông qua Luật Báo chí sửa đổi, chính thức trao cho cơ quan công an quyền yêu cầu nhà báo tiết lộ nguồn tin. Luật mới có hiệu lực từ ngày 1 Tháng Bảy 2026.

Đây là một thay đổi tưởng chừng mang tính chất kỹ thuật, nhưng về bản chất, đó là một bước ngoặt ngược chiều văn minh báo chí hiện đại, và là cú đánh trực diện vào quyền tự do báo chí mà điều 25 Hiến pháp Việt Nam quy định.

Các nhà báo độc lập Phạm Chí Dũng (bên phải), Nguyễn Tường Thụy (bên trái và Lê Hữu Minh Tuấn (phía sau) bị lôi ra tòa bỏ tù đầu năm 2021 vì làm báo không theo lệnh nhà cầm quyền độc tài đảng trị. (Hình: VNA/AFP/Getty Images)

Điều đáng nói không chỉ ở việc mở rộng thẩm quyền, mà là ai được trao quyền? Không phải tòa án, mà là chính lực lượng công an nắm quyền sinh sát đối với báo chí. Từ đó, mô hình nhà nước quản lý báo chí đã chuyển hẳn sang mô hình công an kiểm soát báo chí bằng công cụ hình sự. Khoảng cách ấy chỉ gói gọn trong một điều luật vừa được sửa đổi.

Nguyên tắc nền tảng của báo chí tự do là bảo vệ nguồn tin bằng mọi giá

Ở các nền dân chủ phương Tây, bảo vệ bí mật nguồn tin không phải là sự ưu ái nghề nghiệp, mà là nguyên tắc mang tính cách nền tảng của họat động báo chí tự do. Tại Hoa Kỳ, dù không có luật liên bang thống nhất, nhưng hầu hết các tiểu bang đều ban hành “Shield Laws”, tức là đạo luật bảo vệ nguồn tin, bảo vệ quyền từ chối tiết lộ nguồn của nhà báo.

Theo đó, tòa án tối cao Hoa Kỳ nhiều lần khẳng định rằng, cưỡng ép tiết lộ nguồn tin là hành vi có thể gây hiệu ứng “đóng băng” (chilling effect), khiến những người tố giác tham nhũng, sai phạm không còn dám tiếp cận báo chí để cung cấp thông tin.

Tại Châu Âu, Tòa án Nhân quyền châu Âu (ECHR) đã xem nguyên tắc bảo vệ nguồn tin là điều kiện sống còn của một nền báo chí tự do, gắn trực tiếp với quyền tự do biểu đạt.

Không phải ngẫu nhiên mà phương Tây xem nguồn tin là mạch sống của báo chí điều tra. Nếu nguồn tin bị lộ, người tố giác có thể bị mất việc, bị trả thù, thậm chí bị đe dọa tính mạng. Một nền báo chí không bảo vệ được nguồn tin, trên thực tế, là một nền báo chí đã chết.

Trên thế giới, đã từng có khá nhiều vụ án nổi tiếng liên quan đến nguyên tắc “Bảo vệ nguồn tin”, theo đó, thậm chí nhà báo chọn tù tội thay vì phản bội, tiết lộ nguồn tin. Vì chúng là giới hạn đạo đức và pháp lý bất khả xâm phạm.

Tại Hoa Kỳ, nhà báo Judith Miller của báo The New York Times từng bị tống giam năm 2005 vì từ chối tiết lộ nguồn tin trong vụ điều tra liên quan đến việc lộ danh tính một điệp viên CIA. Miller chấp nhận ở trong tù hơn 80 ngày, thay vì phá vỡ lời cam kết giữ bí mật nguồn tin.

Cho thấy, với báo chí phương Tây, giữ nguyên tắc “Bảo vệ nguồn tin” không phải hành vi chống đối pháp luật, mà là biểu hiện của chuẩn mực nghề nghiệp cao nhất.

Trước đó, vụ Watergate, dẫn đến việc Tổng thống Nixon phải từ chức. Vụ việc gây chấn động này chỉ có thể xảy ra vì báo The Washington Post bảo vệ tuyệt đối nguồn tin “Deep Throat”. Nếu khi đó chính quyền, thông qua bàn tay cảnh sát có quyền ép báo chí tiết lộ nguồn tin, lịch sử nước Mỹ có thể đã đi theo hướng hoàn toàn khác. Thậm chí, kết quả cuộc chiến Việt Nam vào thập kỷ bảy mươi cũng đã có thể có diễn biến khác nếu không xảy ra sự kiện Tổng thống Nixon từ chức.

Tại Châu Âu, trong vụ án nổi tiếng Goodwin v. United Kingdom (năm 1996), Tòa án Nhân quyền châu Âu đã ra phán quyết mang tính nền tảng, rằng việc buộc nhà báo tiết lộ nguồn tin vi phạm quyền tự do báo chí. Phán quyết ấy trở thành “án lệ’ mang tính cách kim chỉ nam cho toàn bộ không gian pháp lý báo chí Châu Âu cho đến ngày nay.

Đó không phải là sự bảo vệ cảm tính, mà là hệ thống hóa bằng luật và án lệ.

Bằng việc cho phép công an có quyền yêu cầu truy tìm nguồn tin báo chí, Việt Nam đi ngược lại thế giới văn minh một cách công nhiên. Thậm chí, họ ban hành luật pháp quy định điều đó để đàn áp quyền tư do báo chí mà không cần che giấu điều đó

Luật Báo chí hiện hành của Việt Nam khi chưa sửa đổi, dù đã mang tính hạn chế tối đa, nhưng ít nhất còn giữ một ranh giới nhất định, rằng chỉ khi điều tra tội phạm rất nghiêm trọng hoặc đặc biệt nghiêm trọng, và chỉ khi có yêu cầu từ tòa án hoặc viện kiểm sát, nhà báo mới bị buộc tiết lộ nguồn tin.

Luật báo chí sửa đổi đã xóa bỏ ranh giới đó, và thay nó bằng một cơ chế mới bằng cách giao cho công an tự ra lệnh, buộc nhà báo khai báo nguồn tin. Đây không còn là tư pháp kiểm soát hành pháp, mà là công an, thông qua “lệnh từ đảng Cộng Sản” đã tự trao quyền cho chính mình.

Khi cơ quan điều tra trở thành người ra quyết định cuối cùng, thì khái niệm kiểm soát quyền lực không còn tồn tại. Và khi không có kiểm soát, thì việc yêu cầu tiết lộ nguồn tin chỉ còn là một bước rất ngắn để trở thành công cụ truy lùng, bóc gỡ và bịt miệng mọi nguồn tin chính đáng, nhưng bất lợi cho đảng Cộng Sản, cho quan chức.

Điều này khác hoàn toàn với chuẩn mực quốc tế, nơi mà việc tiết lộ nguồn, nếu có, luôn là ngoại lệ hẹp, gắn với nguy cơ tức thì đối với tính mạng con người hoặc an ninh quốc gia ở mức cực đoan.

Lựa chọn nào cho nhà báo?

Luật Báo chí mới CSVN đã đặt nhà báo trước sự lựa chọn giữa tự do cho bản thân và phẩm giá cùng với sự sống còn của nghề nghiệp. Vì khi phản bội nguồn tin, nhà báo đang đánh mất không chỉ phẩm giá nghề nghiệp mà còn tự tay bóp chết nền báo chí. Vì ai còn dám cung cấp tin tức cho báo chí nữa, nếu sau đó sẽ bị nhà báo tiết lộ danh tính cho công an?

Công an CSVN và dân phòng chận đường vào tòa án ở Hà Nội, cấm mọi người kể cả thân nhân bị cáo vào dự khán dù loan báo phiên tòa “xét xử công khai”. (Hình: Hoàng Đình Nam/AFP/Getty Images)

Hoặc nhà báo từ chối lời “yêu cầu khiếm nhã” của công an là tiết lộ nguồn tin, thì sẽ phải đối mặt với nguy cơ hình sự hóa. Rõ ràng, với một môi trường đàn áp công khai như vậy, thì không cần sự kiểm duyệt báo chí nữa, mà nỗi lo sợ của nhà báo đã khiến cho họ tự vận hành sự kiểm duyệt với chính mình.

Những người cung cấp thông tin về tiêu cực, tham nhũng, lạm quyền, lợi ích nhóm sẽ hiểu rất rõ, rằng nếu báo chí không thể bảo vệ họ, thì tốt nhất, họ sẽ im lặng là lựa chọn an toàn duy nhất. Khi đó, tiêu cực, tham nhũng, lạm quyền, lợi ích nhóm không cần che giấu nữa. Vì người có ý định tố giác đã bị vô hiệu hóa ngay từ đầu.

Việt Nam đang tự biến mình thành “vùng cấm” của báo chí tự do

Nhận định ấy không hề cường điệu, bởi vì báo chí tự do không thể tồn tại khi nguồn tin không còn an toàn. Một nền báo chí bị đặt dưới quyền ra lệnh trực tiếp của công an không còn là báo chí độc lập, nó là cánh tay nối dài của hệ thống an ninh mật vụ.

Tóm lại, bằng việc thông qua Luật Báo chí sửa đổi, chế độ CSVN không cải cách luật báo chí, mà là thay đổi bản chất của báo chí.

Cũng vậy, Luật Báo chí sửa đổi không đơn thuần là sửa kỹ thuật pháp lý. Nó là sự thay đổi về triết lý quản trị xã hội theo hướng Công an trị. Từ việc chấp nhận báo chí như một lực lượng giám sát quyền lực, chuyển thành đối tượng phải kiểm soát bằng quyền lực công an.

Ở những quốc gia văn minh, bảo vệ nguồn tin là để bảo vệ xã hội khỏi sự lạm quyền. Đó không còn là khác biệt về kỹ thuật lập pháp, đó là khác biệt về bản chất của chế độ, một chế độ không phải của nhân dân, không do nhân dân và càng không vì nhân dân.

Hoa Thịnh Đốn, ngày 10 Tháng Mười Hai 2025
Đặng Đình Mạnh

Dự luật của Dân Biểu Derek Trần: Đường dây nóng 24/7 hỗ trợ pháp lý cho cao niên

play-rounded-fill
Dự luật của Dân Biểu Derek Trần: Đường dây nóng 24/7 hỗ trợ pháp lý cho cao niên

Sáng kiến mới của Dân Biểu Derek Trần về thiết lập các đường dây nóng pháp lý 24/7 cho người cao niên không chỉ là một dự luật mà là cột mốc đánh dấu bước tiến quan trọng trong hành trình người Mỹ gốc Việt tham gia vào đời sống chính trị dòng chính của Hoa Kỳ.

Dự luật này là một minh chứng: Khi có được đại diện tại Quốc Hội, quyền lợi của cộng đồng không bị bỏ quên.

Giải độc đắc Powerball tăng lên $1 tỷ, lần thứ hai trong năm

WASHINGTON, DC (NV) – Giải độc đắc Powerball tăng lên khoảng $1 tỷ khi không có người trúng trong kỳ quay số mới nhất vào tối Thứ Tư ngày 10 Tháng Mười Hai, ABC cho biết.

Đây là giải độc đắc Powerball tỷ đô thứ hai trong năm nay, và là giải độc đắc lớn thứ bảy trong lịch sử, theo Powerball.

Vé số Powerball được trưng bày tại một cửa hàng bán rượu bia ở Austin, Texas. (Hình minh họa: Brandon Bell/Getty Images)

Lần quay số tiếp theo được ấn định vào Thứ Bảy.

Giải độc đắc Powerball có giá trị tiền mặt ước tính là $461.3 triệu, theo Powerball.

Các con số được chọn trong kỳ quay số hôm Thứ Tư là: 10, 16, 29, 33 và 69 với số Powerball là 22.

Lần cuối cùng có người trúng độc đắc Powerball là ngày 6 Tháng Chín với hai vé trúng thưởng được bán ra ở các tiểu bang Missouri và Texas. Họ cùng nhau chia giải thưởng $1.787 tỷ. Kể từ đó có 40 lần quay số liên tiếp mà không có người trúng.

Giải độc đắc Powerball lớn nhất từ trước đến nay là $2.04 tỷ, được quay số ngày 7 Tháng Mười Một năm 2022.

Người trúng số có thể lựa chọn được trả dần hàng năm với số tiền ước tính $1 tỷ hoặc nhận tiền mặt một lần là $461.3 triệu.

Theo Powerball, cơ hội trúng giải độc đắc là 1 trên 292.2 triệu.

Vé số Powerball có giá là $2. (NNL)[dt]

Chứng ù tai, nguyên nhân và cách chữa

Mục này chỉ nhằm giải đáp các thắc mắc về sức khỏe có tính cách tổng quát. Với các vấn đề cụ thể, chi tiết của từng bệnh nhân, xin liên lạc với bác sĩ để được thăm khám trực tiếp. Nhiều thông tin thiết thực và bổ ích khác về sức khỏe cũng được phát trên đài Radio Chuyện Sáng Chủ Nhật ở vùng Orange County, California, vào mỗi sáng Chủ Nhật từ 6 đến 9 giờ, trong chương trình “Câu Chuyện Sức Khỏe Sáng Chủ Nhật.” Nhiều thông tin sức khỏe bổ ích khác cũng có thể tìm thấy trên các website www.nguyentranhoang.com và www.radiochuyensangchunhat.com. Quý vị có thể liên lạc bác sĩ qua email: [email protected] hoặc điện thoại (714) 531-7930.

Bác Sĩ Nguyễn Trần Hoàng

Một người đang được kiểm tra thính lực, bệnh ù tai tại thành phố New York. (Hình: Astrid Stawiarz/Getty Images)

Ù tai có thể là tiếng “u u,” reng như tiếng chuông, “xì xì” như gió thổi, hoặc có thể là những tiếng động khác mà ta cảm nhận được trong khi không có tiếng động nào như vậy bên ngoài lúc đó cả. Nó có thể là cảm giác của cả hai tai hay chỉ một tai, nghe như ở trong đầu hay từ xa xăm.

Ù tai có thể liên tục hay không liên tục. Dù cả hai đều có thể làm cho người bị ù tai rất khó chịu, loại ù tai không liên tục, lúc có lúc không, thường tương đối ít trầm trọng hơn.

Theo một số thống kê ở Hoa Kỳ, có tới khoảng 1/6 dân số Mỹ bị ù tai, trong số đó, có khoảng 1/4 bị ù tai trầm trọng đến mức làm cản trở các hoạt động hằng ngày của người bệnh.

Ù tai thường gặp hơn ở đàn ông, và thường gặp hơn ở người lớn tuổi. Cũng theo một số nghiên cứu ở Mỹ, ù tai thường gặp nhất trong khoảng tuổi 40 đến 70, trong đó, chỉ 1% những người dưới 45 tuổi có bị ù tai, tỉ lệ này là 12% ở những người từ 60 đến 69 tuổi, và 25% đến 30% ở những người 70 đến 79 tuổi.

Nguyên nhân của chứng ù tai

Đầu tiên, ta cần phân biệt giữa ù tai với ảo thính.

Ù tai đã được định nghĩa trên đây, còn ảo thính là cảm giác nghe thấy những tiếng động có ý nghĩa, như có ai nói gì đó với ta, hoặc tiếng nhạc, trong khi thật sự không có những tiếng động đó. Ảo thính có thể là một trong những triệu chứng của bệnh tâm thần phân liệt (schizophrenia), hoặc do một số bệnh tâm thần hay thể chất khác, nó cũng có thể là biến chứng của một số thuốc.

Có thể phân biệt ù tai thật sự thành hai nhóm chính: chủ quan và khách quan.

-Ù tai khách quan: Là loại ù tai mà không chỉ bệnh nhân, mà cả bác sĩ cũng có thể nghe thấy. Loại này hiếm gặp, thường do các rối loạn về mạch máu hoặc các cơ thần kinh, u bướu trong đầu, cổ, hay não, hoặc các khiếm khuyết của một số cấu trúc của tai gây ra. Ù tai có thể cảm giác như mạch đập, hoặc có thể đồng nhịp với nhịp tim. Bị ù tai như mạch đập đồng nhịp với tiếng tim cần được bác sĩ chuyên khoa chẩn đoán càng sớm càng tốt, vì đây có thể là triệu chứng của một bệnh nguy hiểm.

-Ù tai chủ quan: Là những tiếng ù chỉ có bệnh nhân cảm thấy. Loại này chiếm đại đa số (95%) các trường hợp ù tai. Trong số này, hơn 60% trường hợp không thể tìm ra nguyên nhân dù là có làm các xét nghiệm phức tạp. Trong số các trường hợp có thể tìm ra nguyên nhân, các nguyên nhân thường gặp nhất là:

+Do tuổi cao. Một phần của ù tai có thể liên quan với sự lãng tai ở người lớn tuổi do sự thoái hóa của thần kinh liên quan đến thính giác.

+Do ảnh hưởng của tiếng ồn quá độ. Ví dụ như những công nhân làm việc trong các hãng xưởng với nhiều máy móc ồn ào, nhạc sĩ nhạc rock, lính trận thường xuyên phải chịu đựng tiếng súng, những người làm trong phi trường, vân vân.

+Bệnh Méniere, là một bệnh của tai trong, với các cơn chóng mặt, mất thính lực, ù tai.

+Do ráy tai hoặc dị vật làm nghẹt tai.

+Bất thường của ống tai.

+Viêm tai giữa đi kèm với tràn dịch gây ra điếc do tổn thương sự dẫn truyền tiếng động trong tai.

+Xơ cứng các xương tai, cũng là một nguyên nhân gây điếc do tổn thương sự dẫn truyền tiếng động trong tai.

+Do thay đổi của huyết áp.

+Các bệnh nội tiết, như bệnh tiểu đường hay các bất thường của tuyến giáp.

+Tổn thương vùng đầu cổ.

+Bất thường của vùng khớp hàm thái dương.

+Thuốc men, cũng là một trong các thủ phạm rất thường gặp gây ra ù tai. Một số thuốc thường gặp có thể gây ra ù tai: Aspirin, một số thuốc chữa cao huyết áp, một số thuốc kháng sinh, một số thuốc trị trầm cảm và lo lắng, một số thuốc antihistamine, một số thuốc giảm đau hoặc chống viêm, một số thuốc an thần, bướu thần kinh thính giác nếu không được cắt bỏ kịp thời có thể chèn ép thần kinh, gây điếc.

Ảnh hưởng của chứng ù tai đến sức khỏe

Triệu chứng ù tai, có thể gây ra nhiều vấn đề, ví dụ:

  • Mất ngủ
  • Mất tập trung
  • Trầm cảm
  • Bực bội, vân vân.
  • Ngoài ra, các bệnh gây ra ù tai, cũng có thể gây ra điếc, chóng mặt, buồn nôn…

Cách chữa chứng ù tai

Điều quan trọng nhất là chữa nguyên nhân kịp thời và thích hợp, đặc biệt là những người bị ù tai không cân xứng giữa hai tai, hoặc chỉ bị ù một bên tai, hoặc bị ù tai liên tục.

Nếu bác sĩ chuyên khoa tai không tìm ra nguyên nhân của ù tai, một số phương pháp có thể giúp làm giảm ù tai, dù nhiều phương pháp chưa được chứng minh rõ ràng bằng các nghiên cứu khoa học. Một số trong số này có thể được tự thực hiện ở nhà một cách dễ dàng. Ví dụ như:

-Thể dục đều đặn, giúp cho máu đến vùng đầu cổ đầy đủ hơn.

-Tránh rượu và những thứ có rượu, thuốc lá, chất caffeine, phó mát. Vì các thứ này có thể làm ù tai tệ hơn.

-Ăn bớt mặn.

-Nghỉ ngơi đầy đủ.

-Tránh tiếng ồn.

-Kiểm soát huyết áp đúng mức.

-Thư giãn, ví dụ như tập dưỡng sinh.

-Dùng các tiếng động nhẹ nhàng khác để “đè” tiếng ù, như nghe nhạc nhẹ, dùng tiếng quạt máy… nhất là vào giờ đi ngủ.

Trên đây là một số cách mà ta có thể tự thực hiện. Các bác sĩ có thể dùng nhiều thuốc men hoặc một số phương pháp chuyên môn khác để giúp ta giảm hoặc khỏi ù  tai. Các thuốc này cần toa cũng như cần được bác sĩ theo dõi chặt chẽ, mỗi trường hợp có thể hoàn toàn khác nhau và đòi hỏi thuốc men cũng như các phương pháp khác nhau.

Cũng như trong các đại đa số các trường hợp bệnh tật khác, ta không nên “mượn” thuốc hoặc cho nhau thuốc, vì đôi khi điều đó có thể gây ra nhiều nguy hiểm nếu không dùng đúng thuốc trị đúng bệnh, và không được bác sĩ theo dõi cẩn thận để kịp phát hiện và chữa trị các tác dụng phụ hoặc biến chứng của thuốc và của bệnh.

Tóm lại, nếu quá khó chịu vì ù tai mà chưa được bác sĩ khám cẩn thận, nhất là nếu bị ù tai không cân xứng giữa hai tai, hoặc chỉ bị ù một bên tai, hoặc bị ù tai liên tục, hoặc bị ù theo mạch đập, cần đi khám bác sĩ càng sớm càng tốt để được làm các xét nghiệm và gửi đến các bác sĩ chuyên khoa thích hợp nếu cần, hầu chữa trị kịp thời, tránh các biến chứng không đáng có và có thể nguy hiểm.

Khi các bác sĩ đã khám xét kỹ và không thấy có nguyên nhân gì nguy hiểm cả và không cần thuốc men gì đặc hiệu cả, ta có thể áp dụng các phương pháp kể trên để giảm thiểu sự khó chịu của chứng ù tai.

Ai sẽ mua chiếc xe điện ‘chú lùn’ Fiat Topolino ở Mỹ?

LOS ANGELES, California (NV)- Tại Los Angeles Auto Show 2025, ở gian hàng tập đoàn Stellantis, người ta thấy một chiếc xe điện “chú lùn” mang tên Fiat Topolino. Thương hiệu xe hơi Ý này trước nay vẫn nổi tiếng với những mẫu xe xinh xắn, nhỏ gọn theo phong cách Châu Âu, trong đó có mẫu xe Fiat 500. Nhưng mẫu xe 2026 Topolino lại còn nhỏ hơn nữa, đúng theo nghĩa đen “chú lùn”! Như vậy nó sẽ bán cho ai ở Mỹ?

Theo trang mạng xe hơi edmunds.com, Fiat sẽ đưa chiếc xe điện siêu nhỏ Topolino đến Mỹ, chắc chắn đây là một quyết định kinh doanh táo bạo. Nó có giá bao nhiêu? Fiat chưa công bố, nhưng các chuyên gia Edmunds cho là nó sẽ quá đắt so với bề ngoài và tính năng kỹ thuật được giới thiệu.

Fiat Topolino được triển lãm tại Los Angeles Auto Show 2025. (Hình: HD/Người Việt)

Chiếc xe nhỏ nhắn dễ thương Fiat Topolino được phát triển dựa trên Citroën Ami, một mẫu xe Pháp được đồn đại rằng thường dễ bị lật ở Monaco, khi vào những khúc cua gấp ở thành phố biển du lịch này. Nó là xe điện, công suất chỉ có 8 mã lực, tốc độ tối đa chỉ là 28 mph, phạm vi di chuyển sau một lần sạc ước tính từ 40 đến 47 dặm! Đó là sự thật, không phải là trò đùa!

Giám đốc điều hành của Fiat, Olivier Francois, tự mình xác nhận thông tin này trong Tuần lễ Nghệ thuật ở Miami, nơi công ty ra mắt chiếc Topolino độc nhất vô nhị được vẽ trang trí bởi họa sĩ người Brazil Romero Britto. “Tôi rất vui được chia sẻ rằng sẽ mang Fiat Topolino đến Hoa Kỳ, với nhiều chi tiết hơn sẽ được công bố vào năm tới,” Francois nói.

Đây có lẽ là một quyết định kinh doanh nghiêm túc của Fiat. Công ty đã triển lãm Topolino tại nhiều sự kiện khác nhau ở Hoa Kỳ trong suốt năm nay, bao gồm Los Angeles Auto Show, Woodward Dream Cruise ở Detroit. Francois cho biết Topolino đã làm nhiều người mua tỏ ra hào hứng, phấn khích. Có lẽ vì nó táo bạo, hài hước, mang tính lễ hội? Nhưng “sự hào hứng phấn khích” chắc không đồng nghĩa với doanh số bán hàng cao.

Hiện tại Fiat chỉ bán một mẫu xe điện tại Hoa Kỳ: Fiat 500e, một chiếc xe chỉ nhận được mức đánh giá “dưới mức trung bình” của Edmunds. Và nay, Topolino còn ngắn hơn 3.5 feet so với chiếc 500e vốn đã nhỏ bé. Một chiếc xe như thế này thực ra chỉ thích hợp khi di chuyển trong các trung tâm thành phố chật hẹp ở châu Âu. Nhưng ở Mỹ, ngay cả ở những thành phố đông đúc như New York, Chicago, Los Angeles… Topolino có vẻ như quá nhỏ; nó còn nhỏ hơn cả chiếc Smart Fortwo, một mẫu xe siêu nhỏ khác đã bị khai tử.

Trở lại câu hỏi Fiat Topolino sẽ bán cho ai ở Mỹ, Edmunds cho rằng có lẽ Fiat đang hy vọng trở thành thương hiệu số 1 dành cho người cao niên. Fiat có thể nhắm mục tiêu vào các khu dân cư dành cho những người về hưu như The Villages ở Florida. Cũng có thể là ở các thị trấn nhỏ, nơi mà người già sẽ dùng nó để đi chợ, đi loanh quanh dạo phố. Câu trả lời sẽ có vào năm 2026… (HD)

Phim ‘nịnh’ Tô Lâm, mỗi suất chiếu chỉ bán được 1 vé

HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Một bộ phim đang chiếu ngoài rạp tại Việt Nam với thông điệp được cho là “nịnh nọt” ông Tô Lâm, tổng bí thư đảng CSVN, được ghi nhận bán được vỏn vẹn 700 vé trong 750 suất chiếu, tức mỗi suất chỉ bán được một vé.

“Trailer” bộ phim “Thế Hệ Kỳ Tích” của đạo diễn Hoàng Nam đăng tải trên YouTube cho biết đây là “một bộ phim dành cho thế hệ vươn mình,” gợi nhớ đến “kỷ nguyên vươn mình” do ông Tô Lâm tuyên truyền sau khi giành được ghế quyền lực nhất của đảng hồi Tháng Tám năm ngoái.

Một cảnh trong phim “Thế Hệ Kỳ Tích.” (Hình: ZNews)

Bên cạnh đó, bộ phim để cho các nhân vật tuyên truyền với giọng điệu của cán bộ Ban Tuyên Giáo Trung Ương, như: “Nếu 100 triệu người dân Việt Nam cùng cố gắng thì đất nước của chúng ta chắc chắn lập kỳ tích…”

Nội dung phim xoay quanh nhân vật Tiến (diễn viên Trần Tú thủ vai) – chàng trai đam mê công nghệ và trò chơi giải đố, nuôi ước mơ tạo ra một trò chơi điện tử Việt “có thể vươn tầm ra thế giới.”

Theo tạp chí Tri Thức (ZNews) hôm 12 Tháng Mười Hai, phim “Thế Hệ Kỳ Tích” có kinh phí 26 tỷ đồng ($988,369) nhưng sau khi ra rạp, “mỗi suất chỉ bán được một vé,” “đối diện khả năng thua lỗ nặng, nếu không tạo được cú lội ngược dòng trong những ngày sắp tới.”

“Một số luồng ý kiến đánh giá phim mắc lỗi ôm đồm, lối kể chuyện và truyền đạt thông điệp chưa tự nhiên, còn mang màu sắc tuyên truyền nên có phần khó chạm tới cảm xúc người xem,” bản tin viết.

Trong khi đó, báo Lao Động cho hay, bộ phim của đạo diễn Hoàng Nam “mang màu sắc lý tưởng hóa, xa rời thực tế và thiếu logic ở một số tình tiết.”

Buổi công chiếu phim “Thế Hệ Kỳ Tích” tại Hà Nội. (Hình: Lao Động)

Khán giả “@GiaDinhYt-y4i” để lại bình luận bên dưới “trailer” của bộ phim “Thế Hệ Kỳ Tích” trên YouTube: “Thật sự cái ‘trailer’ này làm mình không muốn ra rạp xem phim. Thêm vấn đề nữa là đi theo lối mòn phim việt, là nói đạo lý nhưng không diễn ra được để người xem tự cảm nhận. Người ta đi xem phim để xả stress mà cứ như vào rạp là bị dạy đạo lý ấy.

Khán giả bây giờ người ta rất thông minh, nếu cốt truyện tốt, diễn viên đóng đạt thì khán giả sẽ hiểu ý mà đạo diễn muốn truyền tải.”

Khán giả “@hoangtan8378” đặt câu hỏi: “Phim do Ban Tuyên Giáo làm đạo diễn à? Lời thoại thì thua sách giáo khoa lớp Một. Tôi kinh tởm ông đạo diễn một thì người bỏ tiền đi xem cái loại phim như này 10!” (N.H.K)[dt]

Dù bị phản đối dữ dội, HĐTP Westminster ‘không rút lại’ việc đặt tên ‘Charlie Kirk Way’

Thiện Lê/Người Việt

WESTMINSTER, California (NV) – Hội Đồng Thành Phố (HĐTP) Westminster lại có một phiên họp đầy tranh cãi vào tối Thứ Tư, 10 Tháng Mười Hai, vì hai vấn đề là đặt thêm tên đường và nhà hát Rose Center.

Đám đông biểu tình trước Tòa Thị Chính Westminster. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)

Đại đa số cư dân phát biểu đều phản đối đặt thêm tên đường “Charlie Kirk Way” dưới tên đường “All American Way” và yêu cầu tiếp tục duy trì nhà hát The Rose Center, nhưng HĐTP vẫn “bình chân như vại.”

Phản đối đặt thêm tên đường “Charlie Kirk Way”

Từ 3 giờ chiều đến 6 giờ chiều, khoảng mấy chục người có mặt trước Tòa Thị Chính Westminster để biểu tình chuyện HĐTP, trong cuộc họp ngày 12 Tháng Mười Một, thông qua việc đặt thêm tên “Charlie Kirk Way” và chọn ngày 14 Tháng Mười hàng năm là ngày “Charlie Kirk Day” để vinh danh ông Charlie Kirk, một người rất bảo thủ, sáng lập viên tổ chức Turning Point USA, và ủng hộ mạnh mẽ Tổng Thống Donald Trump, bị ám sát ở Utah hôm 10 Tháng Chín.

Người dẫn đầu đoàn biểu tình là bà Terry Rains, một nhà hoạt động năng nổ và thường lên tiếng về các chính sách của Westminster, nhắc lại những lời nói trong thông cáo: “Westminster là một trong những thành phố đa sắc tộc và đông di dân nhất California, với các cộng đồng gốc Việt, gốc Latin đông đúc cùng các cộng đồng khác đã góp phần xây dựng thành phố về văn hóa, kinh tế và lịch sử. Với nhiều cư dân, quyết định vinh danh Charlie Kirk của HĐTP là một sự xúc phạm đối với chính những người đã tạo nên Westminster và những người mà đáng lẽ ra phải được HĐTP đại diện.”

Cuộc họp Hội Đồng Thành Phố Westminster hôm 10 Tháng Mười Hai. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)

Những người biểu tình liên tục hô hào “Không có đường Charlie Kirk!” và còn phản đối chuyện ngày vinh danh Charlie Kirk. Họ còn hô hào “Không được đụng đến đường All American Way!”

Đám đông biểu tình còn nói nếu đụng đến con đường ngay khu Tòa Thị Chính đó, họ sẽ huy động người dân để bỏ phiếu cho các dân cử như Thị Trưởng Chí Charlie Nguyễn và ba nghị viên là Amy Phan West, Mark Nguyễn, và NamQuan Nguyễn mất ghế. Đây là bốn người bỏ phiếu cho việc thêm tên đường.

Trong khi đó, có một nhóm biểu tình phản kháng cũng đứng trước Tòa Thị Chính, ủng hộ việc có thêm tên đường “Charlie Kirk Way” và ngày vinh danh ông Kirk.

Họ hô hào: “Ông ta đã chiến đấu và hy sinh cho người Mỹ nên vô cùng xứng đáng được vinh danh.”

Cả hai bên đều biểu tình ôn hòa, chỉ có một chút lời qua tiếng lại nhưng không có tranh cãi nghiêm trọng hay ẩu đả xảy ra.

Khi được hỏi tại sao không biểu tình phản đối vào ngày 12 Tháng Mười Một, khi HĐTP Westminster thảo luận và thông qua nghị quyết tên đường Charlie Kirk, một số người biểu tình gốc Việt phản đối cho biết lúc đó họ không nghĩ là các dân cử sẽ thông qua nghị quyết đó và cũng chưa biết về chuyện này nên chưa biểu tình.

Bà Terry Rains, nhà hoạt động năng nổ ở Westminster, hô hào phản đối quyết định của HĐTP Westminster. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)

Một người biểu tình tên Kim chia sẻ: “Lúc đó tôi không nghĩ họ sẽ thông qua và trong cộng đồng cũng chưa ai biết nhiều về vấn đề này nên chưa biểu tình, chỉ phát biểu phản đối trong phòng họp thôi. Bây giờ thấy có thư kêu gọi biểu tình từ cộng đồng ngay trước giờ họp HĐTP nên tôi phải hưởng ứng.”

Anh Josh Nguyễn cho hay: “Như một số người khác nói, tôi cũng không nghĩ mấy dân cử sẽ thông qua chuyện đó nên không nghĩ gì nhiều trong lúc xem cuộc họp ngày 12 Tháng Mười Một trên mạng. Giờ thì họ đã thông qua và có một số cuộc họp bị hủy vì ngày lễ nên hôm nay cư dân mới biểu tình được.”

Đến khoảng 5 giờ chiều, đám đông biểu tình kéo đến khu vực cây thông Giáng Sinh ngay phía sau phòng họp HĐTP, nơi các dân cử đang họp kín để tiếp tục phản đối, đề nghị họ rút lại quyết định đặt thêm tên đường “Charlie Kirk Way” và ngày vinh danh ông Kirk.

Một số người còn nói ông Charlie Kirk là một nhân vật gây chia rẽ, tạo ra nhiều thù ghét, và những thù ghét đó sẽ ảnh hưởng đến kinh tế của thành phố Westminster.

“Không ai muốn làm muốn làm ăn ở Westminster vì thành phố có một lũ ngốc đứng đầu,” đám đông biểu tình nói.

Nhóm biểu tình ủng hộ đặt thêm tên đường “Charlie Kirk Way.” (Hình: Thiện Lê/Người Việt)

Những cư dân biểu tình bên ngoài vào phòng họp để tiếp tục lên tiếng phản đối những vấn đề liên quan đến Charlie Kirk.

Một người tuy không biểu tình nhưng thường phát biểu trước HĐTP là ông Michael Verrangia, thành viên của Ủy Ban Giám Sát Measure Y & E, nhấn mạnh quan điểm mà nhiều cư dân đưa ra là ông Charlie Kirk không hề sống ở Westminster, không làm gì cho thành phố mà lại được vinh danh.

Một số cư dân khác thì nói tên con đường “All American Way” thể hiện đa sắc tộc của Westminster, mà bây giờ lại có thêm tên Charlie Kirk, một người được coi là kỳ thị người nhập cư và lan truyền chủ nghĩa thượng tôn da trắng.

“Nếu những người như ông ấy nắm quyền, thì quý vị không được đắc cử như hôm nay đâu vì tất cả dân cử Westminster đều là gốc nhập cư,” một số người phát biểu như vậy trước HĐTP.

Một số cư dân trẻ tuổi lên phát biểu cho biết ông Kirk bây giờ trở thành một trò đùa và trở thành nhiều hình ảnh biếm họa do trí khôn nhân tạo (AI) tạo ra. Vì vậy, đặt thêm tên ông vào “All American Way” là một điều đáng xấu hổ.

Họ còn nói những người trong cộng đồng như gia đình họ đã cống hiến cho thành phố nhiều hơn là ông Kirk.

Bảng tên đường All American Way sẽ có thêm dòng chữ “Charlie Kirk Way” trong tương lai. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)

Tranh cãi về nhà hát Rose Center

Trong cuộc họp ngày 12 Tháng Mười Một, HĐTP Westminster bỏ phiếu để không gia hạn hợp đồng với những nhà điều hành Rose Center hiện nay nữa. Đề nghị đó được thông qua với kết quả 3-1-1, có phiếu chống của Phó Thị Trưởng Carlos Manzo và phiếu trắng của Nghị Viên Amy Phan West.

Những nhà điều hành thuộc tổ chức Friends of the Rose cho biết thành phố thông báo muốn biến nhà hát này thành một trung tâm văn hóa, và họ sẽ ngưng hoạt động sau 20 năm.

Nhà hát này khai trương vào năm 2006, có 419 ghế, là nơi mang nhiều tiết mục văn nghệ đến với thành phố Westminster, sẽ đóng cửa vào cuối năm 2025 để có thể được biến thành trung tâm văn hóa.

Thị Trưởng Chí Charlie Nguyễn từng nói thành phố phải trả nhiều tiền cho nhà hát này, nhưng ông Carlos cho rằng họ là một dịch vụ quan trọng không kém gì công viên của thành phố.

Về số tiền mà thành phố phải trả, ông Manzo cho biết trên Facebook vào sáng Thứ Năm, 11 Tháng Mười Hai, rằng các nhà điều hành của The Rose Center mỗi năm kiếm được hơn $300,000 để chi trả cho nhân viên, các chi phí và các màn trình diễn, trong khi thành phố bỏ ra $50,000 mỗi năm để trả tiền điện nước.

The Rose Center sẽ đóng cửa trong sáu tháng vào cuối năm nay trong lúc chờ kiếm công ty quản trị mới. (Hình: City of Westminster)

Theo ông, công ty tư vấn Theater DNA đề nghị Westminster nên gia hạn hợp đồng với Friends of the Rose, chỉ cần thêm phí dịch vụ $2 cho mỗi vé để có thêm tiền điện nước. Tuy nhiên, HĐTP không muốn làm theo đề nghị đó và muốn có nhà điều hành mới vì cho rằng những nhà điều hành cũ đã làm việc 20 năm.

Nhiều cư dân có mặt tại phòng họp cho hay The Rose Center là một phần quan trọng của cộng đồng, là nơi có nhiều sinh hoạt xảy ra, và còn là nơi gắn liền với tuổi thơ của cư dân qua nhiều màn trình diễn.

Họ nói nếu các nhà điều hành đã làm rất tốt trong 20 năm qua thì không có lý do nào để thay thế họ.

Theo ông Manzo, quá trình chọn nhà điều hành mới có thể sẽ mất ít nhất là sáu tháng, và như vậy là nhà hát sẽ bị đóng cửa trong thời gian này, cho tới khi có công ty quản lý mới.

Trong phiên họp vào tối Thứ Tư, 10 Tháng Mười Hai, Thị Trưởng Chí Charlie Nguyễn nói sẽ không bỏ một đồng nào cho các hoạt động của The Rose Center, sẽ làm nhà hát không có ai ra vào trong khi chọn nhà điều hành mới.

Nghe vậy, ông Manzo liền tức giận và hỏi: “Như vậy cộng đồng không đáng một xu với ông hả?”

Thị trưởng nhắc lại việc các nhà điều hành Friends of the Rose đã làm việc 20 năm và cần có sự đổi mới. Ông Chí cũng nói rằng ông cũng kêu gọi Friends of the Rose nộp đơn lại để “cạnh tranh” với tổ chức khác.

Chưa chấp thuận đặt tên đường “Sylvia Mendez Way”

Một vấn đề đặt tên đường khác là đề nghị của Nghị Viên Amy Phan West, muốn đặt tên đường “Sylvia Mendez Way” vào bảng tên đường Main ngay trước trung học Westminster High School để vinh danh bà Sylvia Mendez và gia đình đã có nhiều hy sinh để giúp học sinh của nhiều sắc dân được học chung một trường.

Tuy nhiên, đề nghị này bị nhiều cư dân phản đối vì họ cho rằng đó là cách diễn kịch chính trị, dùng tên gia đình Mendez để lấy phiếu.

Đám đông kéo đến phía sau phòng họp HĐTP, nơi các dân cử đang họp kín. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)

Trong lúc phát biểu về những vấn đề trong nghị trình, hầu như ai lên phát biểu cũng phản đối chuyện này, trong đó có nhiều cựu học sinh của trung học Westminster High School, cho biết họ muốn thành phố vinh danh gia đình Mendez đúng cách chứ không phải trong lúc đang chia rẽ chính trị như hiện nay. Một lý do khác là thành phố sẽ tốn khoảng $3,500 để làm bảng tên đường mới, và cư dân muốn dùng số tiền đó cho chuyện khác.

Ngoài ra, họ còn nói gia đình Mendez không có mặt tại phiên họp vì cho rằng họ không muốn liên quan đến các vấn đề gây chia rẽ.

Tuy HĐTP Westminster đã dành sẵn một số ghế cho gia đình Mendez đến dự phiên họp, nhưng những ghế đó vẫn trống khi cuộc họp kết thúc vào lúc gần 11 giờ tối.

Nghị Viên Amy Phan West cho biết bà Sylvia Mendez là một người vô cùng quan trọng với lịch sử của Westminster nên muốn có con đường vinh danh bà, và không có nơi nào tốt hơn trước trung học Westminster High School, nơi hàng trăm học sinh đa sắc dân ra vào mỗi ngày.

Tuy nhiên, Nghị Viên Carlos Manzo cho rằng đặt thêm tên vào con đường nhỏ như vậy không xứng đáng với sự hy sinh của bà Mendez và gia đình, cần có gì to lớn hơn nữa.

Ông cũng nhắc đến thành phố từng xây tượng đài vinh danh bà Mendez, và có rất nhiều sự hợp tác với gia đình Mendez cùng nhiều đối tác, nên nói cách đặt thêm tên đường không có sự đồng ý của gia đình Mendez là không đúng. Vì vậy, ông đề nghị gác lại vấn đề này để có thể làm tốt hơn.

Đề nghị đó được Thị Trưởng Chí Charlie Nguyễn và Phó Thị Trưởng Mark Nguyễn đồng thuận nên bỏ phiếu có kết quả 3-0, Nghị Viên Amy Phan West bỏ phiếu trắng.

Bổ nhiệm phó thị trưởng mới và thông qua thiết kế cổng chào Little Saigon

Một vấn đề được các dân cử thảo luận sau khi cư dân phát biểu là bổ nhiệm phó thị trưởng mới, và Thị Trưởng Chí Charlie Nguyễn đề nghị chọn Nghị Viên Mark Nguyễn, người bị một số cư dân phản đối vì nói ông có quan hệ gia đình (brother in-law) với thị trưởng.

Tuy vậy, những cư dân gốc Việt trong phòng họp thì ủng hộ ông vì cho rằng ông có khả năng lãnh đạo và có nhiều kinh nghiệm khi làm chủ tịch Đặc Khu Vệ Sinh Midway City.

Những suy nghĩ đó được thị trưởng nhắc lại và đề nghị bỏ phiếu để chọn ông Mark Nguyễn làm phó thị trưởng mới, thay thế người đang giữ chức vụ này là ông Carlos Manzo.

Ông Manzo cho biết muốn ông Mark có cơ hội dùng khả năng và kinh nghiệm để phục vụ cư dân nên sẵn sàng bỏ phiếu thuận.

Westminster có phó thị trưởng mới là ông Mark Nguyễn sau khi bỏ phiếu với kết quả 3-0 vì Nghị Viên Amy Phan West bỏ phiếu trắng và Nghị Viên NamQuan Nguyễn vắng mặt.

HĐTP thành phố còn thông qua việc thiết kế cổng vào Little Saigon với kết quả bỏ phiếu 3-0, phiếu trắng của bà Amy Phan West.

Một số cư dân cầm biểu ngữ trong phòng họp. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)

Trước khi phiên họp kết thúc, ông Manzo muốn đưa hai vấn đề vào nghị trình phiên họp tiếp theo là cân nhắc lại việc thêm tên đường “Charlie Kirk Way” và cân nhắc lại việc gia hạn hợp đồng nhà hát The Rose Center nhưng không có người nào đồng ý để đưa ra bỏ phiếu. [đ.d.]

—

Liên lạc tác giả: [email protected]

‘Làm ảnh hưởng đến xuất cảng sầu riêng qua Trung Quốc,’ một doanh nhân bị truy nã

HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Ông Hoàng Bá Nghị, 44 tuổi, chủ tịch hội đồng thành viên công ty Công Nghệ NhoNho, bị Bộ Công An Việt Nam phát lệnh truy nã với cáo buộc làm ảnh hưởng đến xuất cảng sầu riêng qua Trung Quốc.

Báo VnExpress hôm 12 Tháng Mười Hai cho biết bị can Nghị bị quy tội “nhận hối lộ” nhưng không làm rõ chi tiết ông ta nhận hối lộ của ai và nhận bao nhiêu tiền.

Bị can Hoàng Bá Nghị, chủ tịch hội đồng thành viên công ty Công Nghệ NhoNho. (Hình: VnExpress)

Bị can Nghị được ghi nhận từng tham gia nhiều hoạt động, hội thảo liên quan đến tiêu chuẩn nông sản, VietGAP (bộ tiêu chuẩn về “Thực hành sản xuất nông nghiệp tốt tại Việt Nam” do Bộ Nông Nghiệp và Phát Triển Nông Thôn ban hành).

Ông Nghị thường xuyên góp mặt tại các diễn đàn về việc thúc đẩy chất lượng sản phẩm nông nghiệp và công nghệ kiểm định.

Bản tin dẫn hồ sơ của Bộ Công An cho hay, trong lĩnh vực kinh doanh xuất cảng sầu riêng từ Việt Nam sang Trung Quốc có hoạt động mua bán mã vùng trồng, mua bán giấy kiểm nghiệm. Hành vi này dẫn đến tình trạng sầu riêng xuất cảng không đúng nguồn gốc xuất xứ, không bảo đảm tiêu chuẩn, ảnh hưởng đến uy tín, giảm sức cạnh tranh của nông sản, nhất là sầu riêng Việt Nam tại thị trường Trung Quốc và các nước khác.

Một lô sầu riêng chuẩn bị xuất cảng sang Trung Quốc. (Hình: Tuổi Trẻ)

Hồi đầu tháng trước, liên quan tới vụ này, Bộ Công An khởi tố bị can Hoàng Bá Nghị cùng bốn thuộc cấp, hai người của Trung Tâm Kiểm Nghiệm Kiểm Chứng và Dịch Vụ Chất Lượng (RETAQ), một người của công ty Scitech…

Bị can Hoàng Bá Nghị được cho là bỏ trốn ngay trước khi có lệnh bắt tạm giam.

Cũng theo VnExpress, hiện Việt Nam có 24 phòng kiểm nghiệm được Trung Quốc công nhận, với năng lực kiểm nghiệm khoảng 3,200 mẫu mỗi ngày.

Do cao điểm thu hoạch vào mùa sầu riêng, nhiều đơn vị vận hành hết công suất dẫn tới tình trạng các thiết bị hư hỏng hoặc hết hạn, phải xin cấp lại giấy phép.

Trong một diễn biến khác, báo VietNamNet hôm 5 Tháng Hai cho hay, tính từ đầu năm đến Tháng Mười, xuất cảng sầu riêng của Việt Nam thu về gần $3.3 tỷ, vượt qua con số $3.2 tỷ của cả năm ngoái.

Trung Quốc vẫn được ghi nhận là thị trường xuất cảng sầu riêng lớn nhất của Việt Nam. (N.H.K)[dt]

Nguyễn Thị Thanh Nhàn bị tuyên thêm án nhưng vẫn 30 năm tù

SÀI GÒN, Việt Nam (NV) – Bà Nguyễn Thị Thanh Nhàn, cựu chủ tịch tập đoàn Tiến Bộ Quốc Tế (AIC), bị tuyên án tám năm tù trong phiên xử khiếm diện diễn ra ở Sài Gòn hôm 12 Tháng Mười Hai.

Mức án này được coi là vô nghĩa vì trong các phiên tòa trước đây, bà ta đã bị kết án 30 năm tù – mức án tối đa với hình phạt tù có thời hạn tại Việt Nam.

Bà Nguyễn Thị Thanh Nhàn, cựu chủ tịch tập đoàn Tiến Bộ Quốc Tế (AIC). (Hình: Tiền Phong)

Theo báo Dân Trí, trường hợp tương tự là bị cáo Hoàng Thị Thúy Nga, thuộc cấp của bà Nguyễn Thị Thanh Nhàn, lãnh thêm bảy năm tù nhưng vẫn 30 năm tù.

Cáo trạng vụ án này cáo buộc hai bà Nhàn, Nga chi tiền hối lộ quan chức ở Sài Gòn để giành các gói thầu thuộc lĩnh vực giáo dục.

Một tình tiết khôi hài là bà Nhàn tuy trốn ở ngoại quốc, không về Việt Nam đầu thú theo lời kêu gọi của Bộ Công An nhưng vẫn được tòa cho hưởng “tình tiết giảm nhẹ” là nhờ gia đình bà ta chịu nộp 66 tỷ đồng ($2.5 triệu) tiền “khắc phục hậu quả.”

Đáng lưu ý, cũng tại phiên tòa nêu trên có hai bị cáo từng trốn ra ngoại quốc, quay về Việt Nam gần đây để “được hưởng khoan hồng.”

Một trong hai bị cáo là Lê Phương Nga, cựu chánh văn phòng Sở Giáo Dục và Đào Tạo ở Sài Gòn, được tuyên án hai năm tù treo.

Người còn lại là bị cáo Trương Sĩ Hiệp, giám đốc công ty Thiết Bị Phú Bình, lãnh ba năm tù.
Bản tin của các báo không cho biết hai bị cáo Nga, Hiệp đã trốn truy nã ở nước nào trước khi về Việt Nam.

Bị cáo Hoàng Thị Thúy Nga, thuộc cấp của bà Nguyễn Thị Thanh Nhàn, tại phiên tòa. (Hình: Xuân Duy/Dân Trí)

Bà Nguyễn Thị Thanh Nhàn, người được báo Bild của Đức có trụ sở ở Berlin, ghi nhận là đã đến nước này vào mùa Hè năm 2023, bị các tòa án ở Việt Nam kết án khiếm diện tổng cộng 30 năm tù trong năm vụ án trước đó.

Bà Nhàn bị Bộ Công An Việt Nam phát lệnh truy nã quốc tế, cũng như kêu gọi “về đầu thú để hưởng khoan hồng” nhiều lần nhưng bất thành.

Hồi đầu tháng Hai, báo Bild cho hay bà Nguyễn Thị Thanh Nhàn đang được chính phủ Đức bảo vệ nghiêm ngặt, phòng ngừa có thể bị mật vụ Việt Nam bắt cóc đưa về nước.

Nhà cầm quyền Việt Nam tìm cách truy bắt bà Nhàn về nước để xử tội hối lộ hàng loạt quan chức của chế độ, bị truy nã suốt từ năm 2022 đến nay nhưng chưa bắt được.

Việc bà Nhàn bị cáo buộc tội hối lộ cho quan chức để trúng thầu mua sắm thiết bị y tế hay xây dựng từ Bắc chí Nam có vẻ chỉ là bề nổi. Bà còn bị coi là kẻ trung gian nắm giữ nhiều bí mật về mua sắm vũ khí từ ngoại quốc của Việt Nam, đặc biệt từ Israel gồm cả hỏa tiễn phòng không, máy bay không người lái, thậm chí cả vệ tinh gián điệp cũng của Israel chế tạo.

Theo báo Bild, bà Nhàn, năm nay 56 tuổi, trốn khỏi Việt Nam hồi đầu năm 2022 khi nghe tin mình có thể bị bắt.

Từ mùa Hè 2023, bà Nhàn được cho là sống tại một căn nhà bí mật ở nước Đức sau khi lần lượt chạy qua Nhật, tới nước Anh rồi mới sang Đức. (N.H.K)[dt]

Quan chức Hải Phòng đề nghị không đặt tên đường Lê Văn Thành

HẢI PHÒNG, Việt Nam (NV) – Một đoạn clip lan truyền trên mạng xã hội cho thấy một đại biểu Hội Đồng Nhân Dân thành phố Hải Phòng lên tiếng yêu cầu không đặt tên đường Lê Văn Thành (cố phó thủ tướng Việt Nam) vì ông này “phải chịu trách nhiệm về những sai phạm.”

Hồi trung tuần tháng trước, báo Lao Động đưa tin Hải Phòng sắp có đường Lê Văn Thành và mô tả ông ta “được nhà nước trao nhiều huân chương, huy chương cao quý.”

Ông Lê Văn Thành, cố phó thủ tướng Việt Nam, qua đời hồi năm 2023. (Hình: Tuổi Trẻ)

Trong khi đó, theo đoạn clip được nhiều Facebooker chia sẻ hôm 12 Tháng Mười Hai, ông Đặng Bá Cường, cựu bí thư Quận Ủy Hồng Bàng trước đây, thành phố Hải Phòng, nói tại một kỳ họp của Hội Đồng Nhân Dân: “…Trong nhiệm kỳ 2015-2020, thành phố chúng ta [Hải Phòng] xảy ra nhiều sai phạm, trong đó có những vụ nghiêm trọng. Tôi nghĩ đồng chí Lê Văn Thành có trách nhiệm của người đứng đầu đối với các vụ sai phạm đó. Tôi đề nghị Hội Đồng Nhân Dân không đặt tên Lê Văn Thành đối với các công trình, đường phố trên địa bàn…”

Trong các năm 2015-2021, ông Lê Văn Thành làm bí thư Thành Ủy Hải Phòng, trước khi được cất nhắc làm phó thủ tướng.

Ông Đặng Bá Cường, cựu bí thư Quận Ủy Hồng Bàng trước đây, thành phố Hải Phòng, phát biểu trong đoạn clip. (Hình: Chụp qua màn hình)

Ông Lê Văn Thành qua đời hồi năm 2023 sau khi vắng mặt bất thường ít nhất nửa năm tại Việt Nam để chạy sang Nhật chữa bệnh ung thư máu nhưng không thành công.

Lúc ông Thành chết hồi Tháng Tám, 2023, thọ 61 tuổi, các báo ở Việt Nam đều ghi giống nhau rằng ông ta “qua đời do bệnh nặng sức yếu,” chứ không đề cập cụ thể bệnh tình.

Ông Đặng Bá Cường, cựu bí thư Quận Ủy Hồng Bàng trước đây, thành phố Hải Phòng, phát biểu trong đoạn clip. (Hình: Chụp qua màn hình)Tình trạng đau ốm, bệnh tật của quan chức cấp cao, nhất là những người thuộc diện Bộ Chính Trị quản lý, được coi là “bí mật quốc gia.”

Chỉ khi những người này chết thì dân chúng mới thấy được thông báo chứ không ai biết tại sao họ chết, có bệnh hoạn gì hay bị đầu độc. Những ai tiết lộ “bí mật quốc gia” đều có nguy cơ đi tù dài hạn.

Khi Chủ Tịch Nước Trần Đại Quang bị ung thư và chạy sang Nhật chữa bệnh năm 2018, nhiều người đều biết trong khi nhà nước vẫn giấu kín, cho đến khi ông ta chết ngày 21 Tháng Chín, 2018, thì mới đưa tin. (N.H.K)[dt]

Nguyễn Duy Ngọc lại được nhận thêm huân chương, sẽ nắm ghế thủ tướng?

HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Ông Nguyễn Duy Ngọc, bí thư Thành Ủy Hà Nội, “đệ tử ruột” của ông Tô Lâm, tổng bí thư đảng CSVN, được đề nghị tặng “Huân Chương Quân Công” hạng nhất.

Báo Tin Tức hôm 12 Tháng Mười Hai đưa tin này và cho biết ông Ngọc “có thành tích đặc biệt xuất sắc” trong triển khai “Đề Án 06” (phát triển ứng dụng dữ liệu về dân cư, định danh và xác thực điện tử phục vụ chuyển đổi số quốc gia).

Ông Nguyễn Duy Ngọc. (Hình: Tiền Phong)

Cùng ngày, theo báo Lao Động, ông Ngọc được ông Tô Lâm trao “Huân Chương Độc Lập” hạng nhì.

Tin ông Ngọc sắp nhận thêm huân chương được công bố trong bối cảnh có tin đồn trên mạng xã hội cho rằng ông ta sẽ nắm ghế thủ tướng nhiệm kỳ khóa sau trong trường hợp ông Tô Lâm phải rút lui, như một cách cân bằng giữa phe công an và quân đội.

Hồi giữa Tháng Tám, ông Ngọc, khi đó còn tại vị ghế chủ nhiệm Ủy Ban Kiểm Tra Trung Ương, được đề nghị trao “Huân Chương Lao Động” hạng nhất.

Tuy vậy, không rõ vì sao các báo trong nước đồng loạt gỡ bản này sau khi đăng tải.
Ông Nguyễn Duy Ngọc, 61 tuổi, người mang lon thượng tướng công an, là nhân vật được nhìn thấy luôn kề cận ông Tô Lâm trong các cuộc họp hoặc sự kiện, hay các chuyến công du ngoại quốc.

Ông Ngọc cũng được biết là đồng hương Hưng Yên với ông Tô Lâm.

Trước vụ trao huân chương cho ông Nguyễn Duy Ngọc, liên tiếp có giới chức công an là đồng hương, “đệ tử” của Tô Lâm được lên lon hoặc bổ nhiệm ghế “ngon ăn hơn.”

Ông Nguyễn Duy Ngọc (trái), bí thư Thành Ủy Hà Nội, được nhìn thấy bên cạnh ông Tô Lâm, tổng bí thư đảng CSVN, tại các sự kiện. (Hình: Hà Nội Mới)

Một trong số đó, ông Tô Ân Xô, trợ lý ông Tô Lâm, được cho lên lon thượng tướng như một phần thưởng cho sự trung thành của ông này sau nhiều năm.

Ông Ân Xô, một “đồ đệ” kỳ cựu của ông Tô Lâm, được bổ nhiệm ghế trợ lý tổng bí thư hồi đầu Tháng Chín năm ngoái.

Ông Tô Ân Xô, người từng làm phát ngôn viên Bộ Công An, được ghi nhận xuất hiện “như hình với bóng” cạnh ông Tô Lâm, trong các chuyến thăm địa phương hoặc đi thắp hương.

Một trường hợp khác gây tranh cãi gần đây là ông Mai Hoàng, 46 tuổi, giám đốc Công An TP.HCM, từ thiếu tướng lên trung tướng hồi trung tuần Tháng Bảy.

Đáng nói, ông Mai Hoàng chỉ mới được ông Tô Lâm âm thầm cho ghế giám đốc Công An TP.HCM hồi Tháng Sáu. Các báo được lệnh không đưa tin này để tránh cho thiên hạ dị nghị về “quan lộ thần tốc” của ông Mai Hoàng, một đồng hương khác của tổng bí thư. (N.H.K)[dt]

San Jose là thành phố an toàn nhất nước Mỹ năm 2025

SAN JOSE, California (NV) – Khi cân nhắc chuyển đến nơi ở mới, người ta thường tìm hiểu các yếu tố như tội phạm, việc làm, trường học và mức chi phí sinh hoạt.

Tạp chí House Digest cho hay, SmartAsset, một công ty dịch vụ tài chính, đã sử dụng dữ liệu từ nhiều nguồn tin cậy khác nhau – từ Sở Thống Kê và Cơ Sở Dữ Liệu Tội Phạm của FBI – để xác định thành phố lớn nào là an toàn nhất.

Một khu dân cư đang phát triển ở San Jose, California, nơi giá nhà khoảng $2 triệu một căn. (Hình minh họa: Loren Elliott/Getty Images)

SmartAsset xếp hạng 50 thành phố dựa trên các tiêu chí quan trọng quen thuộc như tỷ lệ tội phạm, tử vong do tai nạn giao thông, số trường hợp sử dụng thuốc quá liều và tình trạng lạm dụng rượu.

Một thành phố được mệnh danh là “Thủ Đô Của Thung Lũng Silicon”đã đứng đầu với tỷ lệ tội phạm bạo lực bình quân đầu người chỉ có 0.0053%.

Đó là San Jose, thành lập năm 1777 và từng là thủ phủ đầu tiên của tiểu bang California. Dù là thành phố lớn thứ ba của tiểu bang, nhưng San Jose được biết đến nhiều nhất với tiếng tăm là đại bản doanh của hàng ngàn công ty công nghệ.

Theo định nghĩa, thành phố lớn là nơi có dân số từ 250,000 người trở lên. San Jose gần chạm mốc một triệu dân, trải rộng trên diện tích 178 dặm vuông và nằm cách San Francisco khoảng 50 dặm về phía Đông Nam.

Trong nghiên cứu năm 2025 của SmartAsset, San Jose ghi nhận hơn 5,000 vụ tội phạm liên quan tới bạo lực và 25,715 vụ xâm phạm tài sản. So sánh với Memphis – thành phố đứng cuối bảng xếp hạng – nơi có khoảng 38,000 vụ tội phạm bạo lực và gần 79,500 vụ xâm phạm tài sản. Về các chỉ số an toàn khác, cư dân San Jose ghi nhận có 17.4 ca tử vong do dùng thuốc quá liều trên 100,000 dân và gần bảy ca tử vong do tai nạn giao thông trên 100,000 dân. Khoảng 18% người trưởng thành lạm dụng rượu. Ngoài ra, sở cảnh sát thành phố cho biết họ phá gần 100% các vụ án mạng.

Tội phạm ít và chi phí sinh hoạt ở San Jose, California

San Jose và tiểu bang California đang nỗ lực giải quyết những vấn đề an toàn dai dẳng như tình trạng vô gia cư và tội phạm vặt. Tại San Jose, chính quyền thành phố mở thêm các khu tạm trú qua đêm cho người vô gia cư, kèm nhân viên hỗ trợ giúp họ hướng đến tìm chỗ cư trú lâu dài.

Thành phố cũng chuyển đổi một số motel thành khu nhà ở, tìm kiếm giải pháp thay thế cho các khu lều tạm vốn có hàng trăm người đang sinh sống. Bên cạnh đó, cơ quan lập pháp tiểu bang đã thông qua các quy định mới giúp lực lượng thực thi pháp luật dễ dàng xử lý các hành vi như trộm cắp cửa hàng và trộm xe.

Tội phạm và chi phí sinh hoạt thường là hai yếu tố quan trọng nhất khi chọn nơi sinh sống. Trong khi nghiên cứu năm 2025 cho thấy San Jose là thành phố an toàn nhất nước Mỹ, các nghiên cứu khác lại ghi nhận San Jose cũng là một thành phố lớn đắt đỏ nhất để chuyển đến trong năm 2025.

Giá nhà trung bình ở thành phố này là $1,426,853, và người thuê nhà cần phải có thu nhập tối thiểu $136,000 mỗi năm để giữ chi phí nhà ở dưới 30% thu nhập, dù California có luật kiểm soát tiền thuê. Người mua nhà cần có thu nhập hằng năm khoảng $370,000.

Dù vậy, WalletHub vẫn xếp San Jose là thành phố hạnh phúc thứ nhì nước Mỹ trong năm 2025, một phần nguyên nhân bởi vì tuổi thọ trung bình của cư dân ở đây là cao nhất nước, tỷ lệ ly hôn thấp, tinh thần gắn kết cộng đồng tốt và mức thu nhập đủ để trang trải cuộc sống cùng một vài tiện nghi đáng giá khác. (Ng.Tr) [kn]

Thành phố nào của Texas rẻ nhất cho người mua nhà lần đầu

ORANGE COUNTY, California (NV) – Hai thành phố San Antonio và Austin đứng đầu và cuối trong danh sách các thành phố rẻ nhất tiểu bang Texas dành cho người mua nhà lần đầu.

Trong “Báo Cáo Người Mua Nhà Lần Đầu” mới đây, Trung Tâm Nhà Ở của American Enterprise Insitute đã phân tích hơn 5 triệu giao dịch trong thập niên vừa qua tại 60 khu đô thị lớn nhất Mỹ.

Một góc thành phố Austin, Texas. (Hình minh họa: Brandon Bell/Getty Images)

Báo San Antonio Express News trích dẫn kết quả cho thấy như sau.

San Antonio là khu đô thị rẻ nhất Texas, đứng hạng 12 quốc gia với tỷ lệ khả năng chi trả 3.2, nghĩa là người mua nhà lần đầu phải bỏ ra 3.2 lần thu nhập hộ gia đình để sở hữu nhà. Báo cáo cho biết giá nhà trung vị (median) mà người mua lần đầu trả năm ngoái là $298,000, trong khi thu nhập hàng năm trung vị là $92,000.

Austin xếp thấp nhất trong các khu đô thị Texas, đứng hạng 36 quốc gia. Người mua nhà lần đầu phải chi 3.7 lần thu nhập hộ gia đình để sở hữu nhà năm 2024. Giá nhà trung vị là $436,000, trong khi thu nhập hàng năm trung vị là $128,000.

Trên tổng 60 khu đô thị, tỷ lệ khả năng chi trả trung vị là 3.6, tăng mạnh so với 3.0 của cách đây một thập niên.

“Giá nhà tăng nhanh hơn thu nhập ở phần lớn khu đô thị,” báo cáo của trung tâm cho biết. Lãi suất thế chấp cao hơn cũng đẩy chi phí thanh toán lên trong năm qua.

Texas, vốn có giá nhà khá rẻ cách đây 10 năm, giờ chứng kiến thay đổi đáng kể về khả năng chi trả.

Cụ thể, giá nhà cho người mua lần đầu tại Dallas tăng 136%, từ $176,000 lên $416,000, trong khi thu nhập chỉ tăng 80%, từ $66,000 lên $119,000, khiến tỷ lệ khả năng chi trả nhảy thêm 1.1 điểm trong khoảng thời gian từ 2013 đến 2023. Dallas đứng hạng 35, chỉ ở trên Austin, trong khi Houston xếp hạng 16.

Trong 60 khu đô thị, thành phố Pittsburgh của tiểu bang Pennsylvania đứng đầu về khả năng chi trả, còn San Jose, California đứng cuối bảng. Giá nhà ở San Jose cao gấp 4.7 lần so với Pittsburgh, nhưng thu nhập chỉ cao gấp 2.5 lần.

American Enterprise Institute, một tổ chức tư duy bảo thủ đóng tại Washington, D.C., cho biết báo cáo nhấn mạnh tác động của chính phủ tới khả năng chi trả.

“Chú trọng vào người mua nhà lần đầu, vì nhóm này chịu ảnh hưởng lớn nhất từ việc giá nhà tăng do các biện pháp hạn chế của chính phủ về nguồn cung và kích cầu, như nới lỏng tiêu chuẩn vay hay lãi suất cực thấp,” báo cáo viết. “Nhu cầu tăng thêm này nhanh chóng đẩy giá nhà lên, khiến nhà khởi đầu ngày càng xa tầm với.” (Ng.Tr) [kn]

Nhiều cư dân tham dự hội chợ pháp lý miễn phí tại Garden Grove

Văn Lan/Người Việt

GARDEN GROVE, California (NV) – Nhiều cư dân tham dự hội chợ dịch vụ pháp lý miễn phí, do Nghị Viên Cindy Ngọc Trần, đại diện Địa Hạt 3 của Garden Grove, tổ chức hôm Chủ Nhật, 30 Tháng Mười Một, tại nhà thờ Living Spring Church, Garden Grove.

Nghị Viên Cindy Ngọc Trần (phải) tiễn một cư dân ra về với niềm vui giải tỏa được nỗi lo về pháp lý, còn được bao gạo làm quà. (Hình: Văn Lan/Người Việt)

Nhờ những nhà hảo tâm tài trợ 130 phần quà thiết thực cho người dân gồm 130 bao gạo 25 pound và 10 pound. Ngoài ra, với tiền túi của mình, cô Cindy Ngọc Trần cũng chia sẻ phần quà với một số bao gạo 25 pound, các vật dụng nhà bếp, và những “gift card” tiền mặt, đó là những món quà cho người dân trong những ngày lễ sắp tới.

Nghị Viên Cindy Ngọc Trần cho biết thời gian gần đây, người dân có nhu cầu cần tìm hiểu để biết nhiều luật lệ, tránh những rủi ro đáng tiếc xảy ra khi họ cần phải biết những luật lệ trong cuộc sống của mình để đừng bị vi phạm vì thiếu hiểu biết.

Cô giải thích thêm như luật về quốc tịch phải qua những chặng đường như thế nào, hoặc luật về mướn nhà ở, chủ nhà và người mướn nhà phải như thế nào thì đúng luật. Và một vấn đề không kém phần quan trọng hiện nay là sức khỏe tinh thần.

Các gian hàng ngoài trời được cư dân chiếu cố đông nhất, từ sáng sớm.

Quang cảnh hội chợ pháp lý miễn phí tại Garden Grove. (Hình: Văn Lan/Người Việt)

Hội chợ có sự tham gia của tổ chức Phát Huy Công Lý Người Mỹ Gốc Á Nam California (AJSOCAL) giải thích giúp người dân biết về pháp lý trong gia cư, giúp cho người thuê nhà trong trường hợp bị đuổi khỏi nơi đang ở nhà thuê phải làm gì, không nên lo sợ vì thủ tục bắt buộc phải thông qua tòa án, hoặc vấn đề như chủ nhà cho thuê phải làm giấy tờ thông báo gởi cho người thuê, tuyệt đối không tự ý mở cửa vào nhà khi chủ nhà đã khóa cửa. Trong trường hợp này, người thuê nhà phải gọi cảnh sát.

AJSOCAL có đường dây điện thoại tiếng Việt, số 714-477-2958 để giúp cư dân gốc Việt cần bảo vệ quyền lợi hợp pháp của mình được luật pháp công nhận.

Hội chợ cũng có sự tham dự của tổ hợp y tế Clever Care Health Plan, giúp cư dân chăm sóc sức khỏe, hướng dẫn về quyền lợi của chương trình Medicare Advantage 2026, và Medicare Health Plans giúp trả lời các câu hỏi liên quan đến Medicare.

Mục Sư John Rittenhouse (bìa trái) tặng bà Thủy Nguyễn (thứ hai từ trái) một cái mền ấp áp mùa Đông. (Hình: Văn Lan/Người Việt)

Còn Community Action Parnership Orange County có chương trình giúp các gia đình hội đủ điều kiện được cải thiện nhà ở, tiết kiệm năng lượng miễn phí như sửa chữa, thay thế máy lạnh, máy sưởi, máy nước nóng, vật liệu cách nhiệt, và nhiều dịch vụ cần thiết khác.

Những vấn đề về luật di trú, lệnh trục xuất, hoặc quyền lợi và trách nhiệm của người cho thuê nhà hoặc người mướn nhà, được người tham dự hỏi nhiều nhất.

Quầy sức khỏe tinh thần người cao niên cũng được nhiều người chú ý. Bác Sĩ Xuyến Đông, thuộc Trung Tâm Y Tế Southland, là người đứng ra giải thích cho người tham dự.

Cô khuyên mọi người nên suy nghĩ tích cực, sống trong hiện tại, sống không phán xét, lên án người khác và cả chính mình, bởi vì những người sống với sự đau khổ quá lâu sẽ dể bị trầm cảm.

“Chỉ cần sống với tình yêu thương, trong tinh thần biết ơn và buông bỏ, là có sức khỏe,” bác sĩ nói.

Giây phút vui nhộn nhất là những vị cao niên chia sẻ những kỷ niệm đẹp của mình.

Từ trái, Nghị Viên Cindy Ngọc Trần, Luật Sư Jimmy Phạm, Thị Trưởng Stephanie Klopfenstein, Nghị Viên George Brietigam, và Bác Sĩ Thảo Nguyễn tại hội chợ pháp lý miễn phí. (Hình: Văn Lan/Người Việt)

Bà Thủy Nguyễn, cư dân Garden Grove, cho biết bà kết hôn từ năm 1955 tại Nha Trang, đến nay đã quá 60 năm cuộc đời, cuộc sống rất hạnh phúc nhưng tuổi già đến khó cưỡng lại, chỉ có đau khớp chân đi đứng khó khăn, ngoài ra sức khỏe không bị ảnh hưởng. Và bà được vị mục sư mời lên chúc mừng sức khỏe và tặng một chiếc mền mang lại sự ấm áp trong mùa Noel.

Ngoài các tổ chức nêu trên, hội chợ này có được là nhờ sự bảo trợ khác của Wow Law Group, The JD Law, Fidelity Title, Dr. Js Natural, và Golden Gates Realty & Investments, giúp tài chánh để mua gạo và tặng một số tiền mặt làm quà xổ số. Ngoài ra còn có những đơn vị bảo trợ khác như Moving Forward, Haven Neiborhood Services, Community Leagal Aid Socal, The DO Team, Be Well, Medicare Health Plans, Catholic Charities of OC, …

Một số đại diện của đại học Marshall B. Ketchum University, Hiệp Hội Dược Sĩ Orange County, trường dược thuộc đại học Cal State Fullerton cũng tham gia hội chợ để giúp kiểm tra huyết áp, tư vấn dinh dưỡng và lối sống, cùng học sinh trường trung học Rancho Alamitos, nhóm Saint Polycarp Youth,…

Hội chợ cũng có sự hiện diện của Mục Sư John Rittenhouse, quản nhiệm nhà thờ Living Spring Church, nơi giúp cho mượn địa điểm; Thị Trưởng Stephanie Klopfenstein và Nghị Viên George Brietigam của Garden Grove. [đ.d.]

Troy City, thành phố của Uncle Sam

Trần Nguyên Thắng/ATNT Tours & Travel

Có một thị trấn nhỏ nằm cách thủ phủ Albany (của tiểu bang New York) khoảng 10 dặm đường về phía Bắc, chỉ vì một câu chuyện truyền khẩu “vô tình” xảy ra ở đây vào đầu thế kỷ 19, khiến thị trấn nhỏ bé này trở thành một nơi nổi tiếng với câu chuyện mang tính biểu tượng cho Hợp Chủng Quốc Hoa Kỳ.

Bảng chỉ dẫn khi vào thành phố Troy. (Hình: ATNT Travel & Tours)

Mặc dù Tuyên Ngôn Độc Lập của 13 thuộc địa đầu tiên đã được công bố từ năm 1776. Và quốc gia Hợp Chủng Quốc Hoa Kỳ đã ra đời từ năm 1789 với George Washington là vị tổng thống đầu tiên. Nhưng không vì thế mà đế quốc thực dân Anh bỏ hẳn đi tham vọng muốn vớt vát lại một số lãnh thổ, và ảnh hưởng của mình trên miền phía Bắc con thác Niagara Falls và sông St. Laurence. Vì thế cuộc chiến vẫn dai dẳng tiếp diễn tranh dành đất đai giữa đế quốc Anh và Hoa Kỳ vào những năm 1812.

Cậu bé Samuel Wilson ra đời năm 1766 tại thành phố Arlington tiểu bang Massachusetts. Thời thơ ấu ông theo gia đình chuyển đến thị trấn Mason của tiểu bang New Hampshire và theo học ở đây. Nhưng lớn lên, ông lại lập nghiệp ở thành phố Troy, tiểu bang New York. Ông làm việc trong công ty đóng gói thịt hộp Elbert Anderson chuyên cung cấp thực phẩm cho quân đội Lục Địa. Ông nổi tiếng là một công nhân gương mẫu, làm việc cần cù chăm chỉ, tính tình ngay thẳng lương thiện, và hoà đồng với mọi người trong công ty. Ông được các nhân viên trong hãng quý mến và thường gọi ông bằng một cái tên thân thiện, uncle Sam!

Câu chuyện chỉ có thế, nhưng cho đến một ngày có một viên chức chính quyền cao cấp tiểu bang (người ta cho là thống đốc tiểu bang) ghé thăm công ty Elbert Anderson. Trong lúc đi quan sát hãng xưởng, ông bỗng dừng lại bên một thùng hàng đang sắp được gởi đi. Trên kiện hàng có đóng dấu bốn chữ “E.A – US”, ông quay lại hỏi một người công nhân bốn chữ ấy có nghĩa là gì. Người công nhân trả lời “Elbert Anderson – và do Uncle Sam gửi đi” thay vì US là “United States.” Có câu chuyện lại cho rằng khi các kiện hàng được gửi ra chiến trường, các người con dân của thành phố Troy đã nói kháo với các binh sĩ rằng đó chính là các thùng hàng do Uncle Sam gửi đến.

Tượng Uncle Sam được dựng bên cạnh Riverfront Park tại thành phố Troy. (Hình: ATNT Travel & Tours)

Câu chuyện vô tình và vô bổ đó được nhanh chóng lan truyền đi khắp nơi. Nhưng cũng may “Uncle Sam, biệt hiệu Samuel Wilson” là người có nhân cách được mọi người yêu mến nên hai chữ “Uncle Sam” cũng được “biểu tượng hóa” cho đất nước Hoa Kỳ.

Năm 1961, Quốc Hội Hoa Kỳ chấp thuận chọn nhân vật Samuel Wilson, tức Uncle Sam của thành phố Troy là một biểu tượng nguyên bản cho Hoa Kỳ. Người ta đã nhân vật hóa Uncle Sam qua hình ảnh một ông già có chùm râu cằm bạc, cặp mắt quắc thước, đầu đội nón cao màu trắng có các ngôi trắng trên viền xanh blue quanh vành nón. Qua thời gian, người ta thay đổi màu sắc của nón thành các sọc đỏ trắng theo lá cờ Hoa Kỳ. Uncle Sam thường mặc áo khoác ngoài đuôi tôm màu xanh blue đậm, áo trong màu trắng và hình như có một bông hoa hồng trên cổ áo, loại hoa biểu tượng cho Unites States.

Samuel Wilson thời sinh sống ở thành phố Troy, New York State. (Hình: tài liệu)

Không phải các nhà lập pháp Hoa Kỳ ngây thơ mà bỗng dưng quốc gia hóa chữ tắt “US – Uncle Sam” của Samuel Wilson đồng nghĩa với “US – United States.” Nhưng Samuel Wilson với lòng yêu nước cộng với sự cần cù làm việc, và nhân cách của ông, các nhà lập pháp Hoa Kỳ cũng không mong gì hơn là đất nước Hoa Kỳ có được những con người có nhân cách như vậy. Uncle Sam hay United States cũng chỉ là một.

Tại thành phố Troy, tượng Uncle Sam màu xám bạc được dựng ngay bên công viên Riverfront Park, trước dòng sông Hudson River. Tượng Uncle Sam diễn tả được thần thái nhanh nhẹn của một một người lớn tuổi, khuôn mặt cương nghị với mái tóc bềnh bồng, bộ râu cằm nổi bật, và cặp mắt hơi nhíu nhìn về hướng xa xăm. Ông mặc bộ quần áo lễ phục tươm tất, tay cầm nón tạo ra nét hết sức phong lưu trong văn hóa Hoa Kỳ.

Hình ảnh biểu tượng Uncle Sam qua nét vẽ của Jaumes Montgomery Flagg. (Hình: Tài liệu)

Trong khu vực công viên này, bên cạnh tượng dài Uncle Sam ở Troy, du khách Việt còn bùi ngùi thương cảm khi bắt gặp khu tưởng niệm Vietnam War Memorial của thành phố. Khu tưởng niệm này dành cho 45 người con dân của Troy đã hy sinh trong cuộc chiến Việt Nam. Xin một phút cúi đầu mặc niệm!

Trong các biểu tượng của Hoa Kỳ, Uncle Sam được xem là biểu tượng của lòng yêu nước, biểu tượng của sự cần cù, biểu tượng của sự liêm chính. Năm 1976, thành phố Mason của New Hampshire và Arlington của Massachusetts cũng đều cho dựng các bức tượng Uncle Sam để vinh danh Samuel Wilson nơi ông sinh ra, và thời thơ ấu của ông.

Samuel Wilson mất năm 1854, thọ 87 tuổi. Ông được an nghỉ ngay tại thành phố Troy thương yêu của ông.

Đài tưởng niệm 45 người con dân của thành phố Troy hy sinh trong cuộc chiến Việt Nam. (Hình: ATNT Travel & Tours)

Các chuyến tour do ATNT Tours tổ chức và hướng dẫn (tour guide nói tiếng Việt và tiếng Anh chuyên nghiệp)

=> Có bán vé máy bay về Việt Nam. Xin gọi ngay ATNT Travel để biết thêm thông tin chi tiết về chuyến bay.
=> Bus Tour sáng đi chiều về: 1-Santa Barbara – Solvang; 2-La Jolla – San Diego
=> ATNT Bus Tours: Las Vegas – Zion Park – Valley Of Fire – Hoover Dam – Premium Outlets (3 ngày 2 đêm)
=> Tour Yellowstone National Park & Mt. Rushmore (6 ngày/Air tour), du lịch bằng máy bay cùng ATNT Tours đến Mt. Rushmore & Yellowstone N.P, quý khách sẽ tiết kiệm được rất nhiều thời gian: Yellowstone – Mt. Rushmore – Crazy Horse – Devils Tower – Idaho Falls – Great Salt Lake
=> Tour Nevada – Utah (5 ngày 4 đêm): Valley Of The Fire – Zion N.P – Bryce Canyon – Delicate Arches N.P – Las Vegas
=> Tour National Parks of The Southwest (6 ngày): Salt Lake City – Zion Park – Arches N. P – Bryce Canyon – Antelope – Grand Canyon South Rim – Sedona
=> Tour Canada – USA: Niagara Falls – Toronto – Thousand Islands – Ottawa – Montréal – Quebec – Boston – New York
=> Tour Niagara Falls – Toronto – Montreal – Quebec – Boston – New York
=> Tour Tây Bắc Hoa Kỳ: Sacramento – San Francisco – Lake Tahoe – Portland – Seattle
=> Tour Niagara Falls (US side) – Albany – Boston – New York – Philadelphia – Washington DC
=> Tour Hawaii (7 ngày): Hai đảo Oahu (Honolulu – Waikiki Beach – Pearl Harbor – Polynesian Cultural Center) và Big Island (Black Sand Beach – Rainbow Falls – Volcano N.P – Akaka Falls – Kalapana Lava Flow Beach)
=> Tour Salt Lake City – Arches N.P – Bryce Canyon – Horseshoe Bend – Grand Canyon South Rim – Sedona (6 ngày)
=> Tour Tây Âu: Anh – Pháp – Thụy Sĩ – Monaco – Ý
=> Tour Tây Nam Âu Châu: Morocco – Tây Ban Nha – Bồ Đào Nha
=> Tour Đông Âu (15 ngày): Poland – Hungary – Austria – Czech – Slovakia – Slovenia – Croatia – Germany
=> Mysteries of Peru: Lima – Machu Picchu – Cusco – Lake Titicaca
=> Tour Turkey – Greece
=> Tour Israel – Jordan – Egypt
=> Tour Israel – Jordan – Dubai – Abu Dhabi
=> Tour South Africa – Zimbabwe Safari
=> Tour South America: Brazil – Argentina – Peru
=> Tour Chile: Atacama – Santiago – Patagonia
=> Tour Fiji Island – New Zealand: Auckland – Bay of Islands
=> Tour Australia: Melbourne – Phillip Island – Canberra – Sydney
=> Tour Nepal – Bhutan – Dubai – Abu Dhabi
=> Tour Nepal – Bhutan – Tibet (optional)
=> Tour Nhật Bản – Đài Loan – Nam Hàn: Mùa Xuân – Mùa Thu
=> Tour Singapore – Malaysia – Thailand
=> Tour Singapore – Malaysia – Indonesia
=> Tour Thailand – Lao – Cambodia
=> Tour Việt Nam: Những nẻo đường Việt Nam (15 ngày & 23 ngày)

Nhận làm các dịch vụ:
=> Có bán vé máy bay về Việt Nam, vé máy bay trong nước Hoa Kỳ, và khắp nơi trên thế giới.
=> Visa nhập cảnh Ấn Độ, Việt Nam, Miến Điện, Úc.
=> Renew passport Mỹ khẩn cấp và passport Việt Nam.
=> Xin lại Giấy Quốc Tịch Hoa Kỳ (đã làm mất bản chính).
Xin liên lạc văn phòng ATNT Tours để biết thêm chi tiết:
9106 Edinger Ave., Fountain Valley, CA 92708
Điện thoại: (714) 841-2868 – (888) 811-8988
Website: www.ATNTtour.com
Email: [email protected]

*Đón xem trên YouTube: “ATNT Travel & Tours.”
*Đón nghe chương trình Radio VNR 106.3 FM mỗi tối Thứ Bảy từ 10 PM đến 10:30 PM.
*Đón xem chương trình TV “Thế Giới Trong Tầm Tay Bạn” mỗi tuần vào Thứ Sáu, Thứ Bảy, và Chủ Nhật trên đài VBS 57.6.

 

Dù bị Trump đe dọa, Thượng Viện Cộng Hòa Indiana chống vẽ lại bản đồ dân biểu liên bang

play-rounded-fill
Dù bị Trump đe dọa, Thượng Viện Cộng Hòa Indiana chống vẽ lại bản đồ dân biểu liên bang
Dù bị Tổng Thống Donald Trump đe dọa, các thượng nghị sĩ Cộng Hòa ở Indiana vẫn bỏ phiếu chống việc vẽ lại bản đồ các địa hạt dân biểu liên bang.

Truy tố Lê Trung Khoa và Nguyễn Văn Đài, Việt Nam gởi ra tín hiệu gì?

play-rounded-fill

Truy tố Lê Trung Khoa và Nguyễn Văn Đài, Việt Nam gởi ra tín hiệu gì?

Viện Kiểm Sát Tối Cao Việt Nam ban hành lệnh truy tố hai ông Lê Trung Khoa và Nguyễn Văn Đài, đồng thời Tòa Án Thành Phố Hà Nội dự trù đưa ra xét xử sơ thẩm vào ngày 31 Tháng Mười Hai tới đây, dù hai ông này hiện đang ở Đức. Sự việc vốn gần như chưa có tiền lệ này diễn ra ngay trong lúc Quốc Hội Việt Nam thông qua Luật An Ninh Mạng (sửa đồi) và Luật Báo Chí (sửa đổi).

Anh Trần Sĩ Tuấn

Bác Sĩ Nguyễn Đình Phác

Bà Quả Phụ Trần Quốc Bổng, Nhũ Danh Maria Đặng Thị Bích Lan

1...240241242...10,557Page 241 of 10,557

Tin mới cập nhật