Người duy nhất có ‘Thẻ Vàng Trump’ đến từ Trung Quốc

WASHINGTON, DC (NV) – Chương trình Thẻ Vàng Trump (Trump Gold Card) từ khi chính thức ra mắt vào Tháng Mười Hai, năm 2025 đến nay chỉ mới cấp được cho một người, sau khi người này trả $1 triệu. Bộ Trưởng Thương Mại Howard Lutnick cho biết hôm Thứ Năm, 23 Tháng Tư, theo NBC News.

Dù ông Lutnick không tiết lộ danh tính người được phê duyệt Thẻ Vàng, nhưng bản tin độc quyền từ Bloomberg cho biết đó là ông Jeffrey Chao, người Trung Quốc.

Tổng Thống Trump giới thiệu bán chương trinh Trump Gold Card tại Phòng Bầu Dục vào Tháng Chín, năm 2025. Sau lưng là Bộ Trưởng Thương Mại Howard Lutnick. (Hình: Mandel NGAN / AFP) (Photo by MANDEL NGAN/AFP via Getty Images)

Ông Jeffrey Chao là nhà sáng lập TP-Link Systems Inc., công ty công nghệ cáp Ethernet có trụ sở tại California. Ông Chao đã nộp đơn tham gia chương trình này, theo tin từ Bloomberg hồi Tháng Ba dẫn lời các nguồn tin ẩn danh. Cũng theo Bloomberg, Bộ Thương Mại hiện đang điều tra công ty này do những lo ngại về an ninh quốc gia liên quan đến các mối liên hệ của họ với Trung Quốc.

Con số “một người” này không như mong đợi so với lời ông Lutnick đã nói trước đây. Đó là chính phủ đã bán được số lượng thẻ trị giá $1.3 tỷ trong vài ngày sau khi ra mắt. Trong lời điều trần trước Ủy Ban Hạ Viện Hoa Kỳ hôm Thứ Năm, ông Lutnick tỏ ra hài lòng với kết quả này, dù chỉ có một trường hợp được chấp thuận. Ông cho biết hiện đang có “hàng trăm đơn khác đang chờ xem xét.”

Đây là ý tưởng thương mại của Tổng Thống Donald Trump, cho phép người ngoại quốc trả tối thiểu $1 triệu để được cư trú và làm việc hợp pháp tại Hoa Kỳ.

Tổng Thống Trump đã thúc đẩy ý tưởng bán Thẻ Vàng vào năm ngoái với lập luận rằng biện pháp này sẽ thu hút nhân tài nước ngoài đến Hoa Kỳ và làm đầy ngân khố liên bang. Ông Trump đã giới thiệu tấm Thẻ Vàng cho phóng viên khi đứng trong Không Lực Một và nói: “Về cơ bản, đây chính là tấm thẻ xanh được nâng cấp lên một tầm cao mới.”

Mức chi phí đề nghị ban đầu để mua thẻ là $5 triệu, sau đó tổng thống “giảm” xuống còn $1 triệu. Thẻ Vàng được thiết kế nhằm thay thế chương trình EB-5, một chương trình đã tồn tại hàng thập niên với mục đích cấp thị thực Hoa Kỳ cho những cá nhân đầu tư khoảng $1 triệu vào một doanh nghiệp có ít nhất 10 nhân viên.

“Thẻ Vàng Trump” bị kiện

Theo phân tích của tờ Forbes, chương trình “Thẻ Vàng Trump” (Trump Gold Card) được thiết lập thông qua một sắc lệnh hành pháp vào Tháng Chín, cấp thị thực EB-1 hoặc EB-2 cho các ứng viên được phê duyệt. Theo quy định của pháp luật, thị thực EB-1 được dành riêng cho những người nhập cư có “năng lực phi thường,” còn EB-2 dành cho những người có “năng lực xuất sắc.” Số lượng các loại thị thực này hàng năm đều bị giới hạn ở một tỷ lệ nhất định trong tổng số thị thực được cấp.

Chương trình này hiện đang phải đối mặt với nhiều vụ kiện tụng. Theo tờ The New York Times, vào Tháng Hai, một nhóm người nhập cư đã đệ đơn kiện chính quyền ông Trump, yêu cầu chánh án đình chỉ chương trình này với lập luận rằng nó ưu tiên “sự giàu có hơn là trí tuệ hay năng lực.”

Forbes cho hay, đầu tháng này, một nhóm các tổ chức giám sát chính phủ cũng đã khởi kiện nhằm buộc chính phủ phải công bố các hồ sơ liên quan đến chương trình, theo lời ông Kevin Bell, đồng sáng lập của nhóm Free Information Group (một trong số các nguyên đơn.” Trong một thông cáo báo chí, các tổ chức này cáo buộc chính quyền liên bang đang xử lý việc cấp thị thực này chẳng khác nào việc bán “thẻ thành viên Mar-a-Lago trị giá hàng triệu đô la.”

Chính quyền Hoa Kỳ đã bắt đầu tiếp nhận hồ sơ ghi danh cho chương trình này từ Tháng Mười Hai, năm 2025. Người nộp đơn phải đóng khoản phí ghi danh $15,000 cùng một khoản tặng phẩm trị giá $1 triệu cho Bộ Thương Mại để đổi lấy một con đường ưu tiên, chính là Thẻ Vàng có tư cách cư trú hợp pháp tại Hoa Kỳ.

Các nhà tuyển dụng cũng có thể bảo lãnh cho một hoặc nhiều nhân viên thông qua chương trình “Trump Corporate Gold Card,” vốn yêu cầu khoản phí xét duyệt là $15,000 và khoản tặng phẩm trị giá $2 triệu, cộng thêm các khoản phí duy trì và chuyển nhượng hàng năm.

Một năm trước, tại một cuộc họp nội các, ông Lutnick từng phát biểu rằng tấm thẻ vàng này sẽ mang lại $1.000 tỷ doanh thu và giúp “cân bằng ngân sách.” Hiện tại, khoản nợ công đang ở mức $31,300 tỷ. Bên cạnh đó, các dự báo độc lập từ Ủy Ban Trách Nhiệm Ngân Sách Liên Bang cho thấy thâm hụt ngân sách trong năm tài khóa này sẽ vào khoảng $2,000 tỷ.

Khi được hỏi về việc số tiền thu được sẽ được sử dụng như thế nào, ông Lutnick cho biết: “Việc đó sẽ do chính quyền quyết định, và các điều khoản của chương trình đều nhằm mục đích mang lại sự thịnh vượng cho Hiệp Chủng Quốc Hoa Kỳ.”

Trang web của chương trình Trump Gold Card (trumpcard.gov) ấn tượng với hình ảnh hào nhoáng, nổi bật dòng khẩu hiệu “Mở Khóa Cuộc Sống Ở Mỹ” nằm ngay phía trên hình ảnh một tấm Thẻ Vàng. Trên thẻ in gương mặt nghiêm nghị của ông Trump, cạnh hình ảnh chim đại bàng đầu trắng, tượng Nữ Thần Tự Do và chữ ký đặc trưng kiểu “hàng rào biên giới” của ông Trump. Trang web cũng quảng bá mạnh về tấm “Thẻ Bạch Kim Trump” trị giá $5 triệu sắp ra mắt, cho phép sở hữu chủ lưu trú tại Mỹ tới 270 ngày mà không phải chịu thuế đối với các khoản thu nhập phát sinh ngoài lãnh thổ Hoa Kỳ. (K.L)

Phong tỏa kép: Trump thề bẻ Iran, e kinh tế Mỹ gục trước? Vì sao Hegseth trảm Bộ Trưởng Hải Quân Mỹ?

play-rounded-fill

Phong tỏa kép: Trump thề bẻ Iran, e kinh tế Mỹ gục trước? Vì sao Hegseth trảm Bộ Trưởng Hải Quân Mỹ?

Câu Chuyện Thời Sự tuần này ngày 4/24/2026 sẽ đặt ra 3 câu hỏi:

1. Vì sao “Phong tỏa kép” đối với eo biển Hormuz và vịnh Oman còn nguy hiểm hơn cả chiến tranh trên bộ?

2. Ai sẽ “chớp mắt” trước trong một cuộc chiến kinh tế? Bên nào có lợi thế hơn, Mỹ hay Iran?

3. Vì sao việc Bộ Trưởng Quốc Phòng Pete Hegseth “trảm” người đứng đầu Hải Quân Mỹ John Phelan hôm thứ tư, gây tranh cãi?

MS NOW đưa Hùng Cao vào danh sách ‘Nhóm Thất Bại’ của Trump

WASHINGTON, DC (NV) – Ngay khi ông Hùng Cao, nhân vật số hai của Bộ Hải Quân Mỹ, trở thành quyền bộ trưởng của bộ này, đài MS NOW đưa tên ông vào danh sách “Những Người Thất Bại” của Tổng Thống Donald Trump.

Hiện nay, ông Hùng Cao tạm thời thay thế vị trí của ông John C. Phelan, người vừa từ chức bộ trưởng Hải Quân hôm Thứ Tư, 22 Tháng Tư.

Ông Donald Trump (phải), ứng cử viên tổng thống Cộng Hòa, và ông Hùng Cao tại một nhà hàng Việt Nam ở Falls Church, Virginia, hồi Tháng Tám, 2024. (Hình: Anna Moneymaker/Getty Images)

MS NOW nhận thấy một trong những điểm kỳ lạ trong các lựa chọn nhân sự của ông Trump ở nhiệm kỳ thứ hai là số lần ông bổ nhiệm những ứng cử viên đảng Cộng Hòa thất bại vào các vị trí quan trọng của chính quyền. Tòa Bạch Ốc dường như đã trở thành một “chương trình tạo việc làm” cho những thành viên Cộng Hòa bị cử tri từ chối. Tờ Roll Call vào năm ngoái cũng nhận định rằng tổng thống đã lập nên một nhóm “Những Người Thất Bại.”

Nhóm này, theo MS NOW, nay lại dài thêm một chút vì có thêm tên của ông Hùng Cao.

Đối với những người theo dõi các chiến dịch tranh cử, ông Hùng Cao, cư dân tiểu bang Virginia, được biết đến là người theo đảng Cộng Hòa, từng thất bại trước Dân Biểu Jennifer Wexton (Dân Chủ) trong cuộc đua vào Hạ Viện Mỹ năm 2022 với cách biệt gần 7 điểm. Tiếp đó, ông lại thua Thượng Nghị Sĩ Tim Kaine (Dân Chủ) trong cuộc đua vào Thượng Viện Mỹ năm 2024 với cách biệt gần 9 điểm.

Chỉ vài tháng sau thất bại của ông Hùng Cao, Tổng Thống Trump đề cử ông vào vị trí số hai của Bộ Hải Quân. Ông Hùng Cao được Thượng Viện phê chuẩn với số phiếu không cách biệt nhiều, 52-45.

Tuy nhiên, hồ sơ làm việc của ông Hùng Cao cũng không tránh khỏi những tranh cãi, theo MS NOW. Chẳng hạn, trong chiến dịch tranh cử năm 2024, tờ USA TODAY đưa tin rằng chính trị gia gốc Việt này, một Hải Quân đại tá từng được trao tặng nhiều huân chương, đã “nhiều lần nhắc chuyện bản thân bị thương tật sau khi bị ‘trúng một vụ nổ’ trong chiến đấu,” mặc dù hồ sơ quân ngũ của ông không xác nhận những tuyên bố này.

Bài viết trên USA TODAY do MS NOW trích dẫn cho biết thêm, hồ sơ phục vụ trong Hải Quân của ông Hùng Cao “không ghi nhận việc ông được trao tặng huân chương Purple Heart – vinh danh dành cho các quân nhân bị thương tích do “hậu quả trực tiếp hoặc gián tiếp từ hành động của đối phương” và cần được chăm sóc y tế.

Hồ sơ của ông cũng không cho thấy ông nhận được “Combat Action Ribbon” của Hải Quân. Danh hiệu này đòi hỏi người lính “phải thể hiện năng lực thực thi nhiệm vụ đạt yêu cầu dưới làn hỏa lực của kẻ thù, trong khi đang tham gia vào các cuộc giao tranh trên bộ hoặc trên mặt nước.”

Khi bị truy vấn vào thời điểm đó, ông Hùng Cao từ chối trả lời các câu hỏi cụ thể về thời gian phục vụ trong quân đội của mình.

Sự việc càng thêm phức tạp là ngay sau khi phát động chiến dịch tranh cử vào Thượng Viện, ông Hùng Cao còn bày tỏ những lo ngại, giữa nhiều vấn đề khác, về cái mà ông gọi là “phù thủy.”

Đó là trong một cuộc phỏng vấn vào năm 2023, ông Hùng Cao cho biết “các phù thủy đã chiếm quyền kiểm soát một thành phố ở California,” và ông muốn “ngăn chặn những vấn đề tương tự xảy ra tại tiểu bang Virginia.”

“Chúng ta không thể để mọi chuyện diễn biến theo chiều hướng này,” ông Hùng Cao nói trong cuộc phỏng vấn với một mục sư Cơ Đốc Giáo. “Có một nơi tại Monterey, California, được gọi là Lovers Point. Tên gọi nguyên thủy của nơi này là Lovers of Christ Point, nhưng giờ đây họ đã lược bỏ từ ‘Christ’ đi, và nó chỉ còn là Lovers Point. Thực sự thì Monterey hiện đã trở thành một nơi rất tăm tối, tràn ngập những hoạt động phù thủy, và cộng đồng Wicca đã chiếm lĩnh nơi này. Chúng ta không thể để điều đó xảy ra tại Virginia.”

Mạng xã hội còn lan truyền mạnh mẽ một video, trong đó ông Hùng Cao nói chuyện với ông Steve Bannon, cựu chiến lược gia của Tổng Thống Trump, trên kênh Real America’s Voice trong chiến dịch tranh cử Thượng Viện năm 2024.

“Tôi biết mình sẽ bị phe cánh tả công kích, và họ sẽ gọi tôi là kẻ theo chủ nghĩa thượng đẳng da trắng. Tôi có một thỉnh cầu dành cho họ. Đó là khi các vị trao cho tôi chiếc mũ trùm đầu, hãy nhớ bảo đảm rằng nó có những khe hở nhỏ thay vì các lỗ tròn, để tôi có thể nhìn rõ hơn.” Ông Hùng nói trong lúc đưa hai tay làm thành hai vòng tròn hai bên hai con mắt ông.

Câu trả lời này, cùng với mô tả của ông Hùng Cao khiến mạng xã hội cho rằng ông đang ám chỉ chiếc mũ đặc trưng của KKK (Ku Klux Klan), nhóm da trắng thượng đẳng thành lập năm 1865, chủ trương kỳ thị chủng tộc, bài Do Thái, và bài di dân qua khủng bố và bạo động.

Theo MS NOW, vẫn chưa rõ ông Hùng Cao sẽ đảm nhiệm chức quyền bộ trưởng Hải Quân trong bao lâu, hay liệu tổng thống có cân nhắc đề cử ông làm người kế nhiệm ông Phelan hay không. (K.L) [đ.d.]

Cụ Ông Phạm Đình Mai

Phật Tử Phạm Đình Mai

Ông Nguyễn Văn Đước

Bà Lê Thị Như Loan

Ông Nguyễn Công Chương

Khi “thánh mưa” đánh boxing tại quán nhậu

*Chuyện Vỉa Hè
*Ông Tư Sài Gòn

Sáng nay ngồi cà phê cóc, nghe mấy ông già bàn chuyện mà tui tưởng đâu đang lạc vô phim hành động Hong Kong. Chuyện kể rằng có một vị “thánh mưa,” bình thường giọng hát làm người ta “ướt lòng,” vậy mà không hiểu sao lúc 1g45 sáng, ổng lại nổi hứng làm “mưa tay” lên mặt vợ người ta. Nghe xong, chú xe ôm đầu hẻm tặc lưỡi: “Hồi xưa ổng hát mưa để yêu nhau, giờ ổng dùng tay để… tác động vaật lý. Đúng là thời thế đảo điên, nát gáo hết ráo!”

Trên trang cá nhân, bác sĩ Phạm Minh Trường lên tiếng bảo vệ vợ ông là bác sĩ Nguyễn Linh Thùy, khi bị ca sĩ Trung Quân Idol “tác động vật lý” vào mặt. (Hình: Facebook Phạm Minh Trường)

Cái nết nằm sẵn, rượu chỉ là… cái cớ

Đời lạ thiệt, cứ hễ đụng chuyện là y như rằng có cái công thức: “Tại em say, tại em không kiềm chế được, cho em xin lỗi để em còn đi… bào show.”

Ủa… ủa! Đổ thừa cho rượu nghe nó tội nghiệp hũ rượu đế của tui quá. Rượu vô thì lời ra, mà thiệt ra là rượu vô thì cái nết nó lòi ra. Cái nết nó nằm sẵn trong máu rồi, rượu chỉ là cái chìa khóa mở cửa cho nó… “ở truồng chạy rông” thôi. Chứ như mấy ông già vỉa hè tụi tui, nhậu vô chỉ có “say tình, say đời,” ôm nhau hát bài Sài Gòn Đẹp Lắm chứ có ai rảnh đâu mà đi “tác động vật lý” lúc nửa đêm gà chưa kịp gáy?

Trên Facebook, có anh tên Tèo Hello, viết một câu ngắn mà nghe rất ngán: “Hát thì thấm, đấm thì rất đau.” Chắc cũng đúng, vì anh “thánh mưa” này có thói quen mỗi lần say xỉn xong là tập luyện boxing cho gĩa rượu. Ở nhà ảnh chắc có sẵn bao cát, nên cứ thế mà ảnh “dần” cho đến khi xuất hết rượu qua tuyến mồ hôi thì thôi. Xui cho anh là cái đêm hôm ấy, sau mấy chầu bét nhè, chắc ảnh nhìn nhầm cô bác sĩ thành cái bao cát, nên vung tay một chút cho… bớt xỉn. Cô bác sĩ bị dính thẹo trên mí mắt, nhỏ thôi, nhưng chắc cũng đủ làm cô hết hồn vì không ngờ gặp “thánh” mà lại giở thói côn đồ.

Từ “Thánh Mưa” tới “Đờm Sĩ” và “Nữ hoàng đốp chát”

Nhìn cái vụ ông Quân này, tui lại thấy cái “danh sách phong thần” của giới showbiz bây giờ nó dài dằng dặc toàn những ca khó đẻ.

Ông nhạc sĩ Minh Khang: Mới tháng trước chứ đâu xa, cha nội này cũng làm một vố “vang danh” trên xe taxi. Cũng vì mấy ly “nước mắt quê hương” vô mà ảnh quên mất mình là nhạc sĩ viết tình ca. Ảnh quậy tưng bừng cái xe, rồi lùm xùm thái độ với bác tài. Trời ơi, chuyên gia “xử lý nốt nhạc” mà vô tới xe taxi là ảnh chuyển qua “xử lý nốt” bác tài luôn! Đúng là: “Nốt nhạc thì thanh cao, mà nốt nết thì… lao đao vỉa hè.”

Cha nội “Đờm sĩ”: Cậy mình có kim cương, có tiền tỷ là sẵn sàng “vả mặt” tiền bối như cụ Chín dương cầm. Cụ góp ý chuyên môn thì ảnh lên mạng ảnh “tế” cụ như đúng rồi.

Cô “Nữ hoàng phòng trà”: Hát thì sang chảnh mà hễ cầm cái điện thoại lên là biến thành “chiến thần bàn phím,” chửi khán giả là “đám âm binh,” là “rác rưởi.”

Trung Quân Idol lên tiếng xin lỗi vợ chồng bác sĩ Phạm Minh Trường – Nguyễn Linh Thùy. (Hình: Sàn Đấu Ca Từ)

Tụi nhỏ bây giờ nó ngộ, chưa lên được hạng B mà đã tưởng mình là “Ngôi sao Bắc Đẩu.” Ra đường là vệ sĩ vây quanh, mặt vênh lên trời, coi khán giả như cái mỏ vàng để đào, chứ có coi ai ra cái đinh rỉ gì đâu.

Khi bác sĩ không biết “nhịn”

Trở lại vụ ông Quân, may quá đời vẫn còn những người như ông bác sĩ Phạm Minh Trường, chồng của cô bác sĩ Nguyễn Linh Thùy, nạn nhân của “thánh mưa.” Ổng không chơi kiểu “thôi bỏ qua cho êm.” Ổng nói thẳng: “Không chấp nhận xin lỗi, cứ pháp luật mà làm.” Tự nhiên nghe câu đó, tui thấy Sài Gòn nó… tỉnh ra chút xíu.

Bấy lâu nay mình cứ quen cái kiểu “êm quá riết rồi im, im riết rồi quen, quen riết rồi thấy cái xấu nó thành bình thường.” Nghệ sĩ mà đánh phụ nữ lúc 2 giờ sáng mà cũng “bình thường” được thì thôi, tui đi bán bún chửi cho nó lành! Ông nhà báo Hoàng Nguyên Vũ cũng “bồi” thêm một câu trên Facebook: Người bình thường say xỉn đã không nên, đây lại là người nổi tiếng, say bét nhè, bầy hà bầy hầy đến thế thì không thể chấp nhận được.”

Nói tới đây lại nhớ cái vụ hồi 2024 – cái vụ “nhóm kín 18+” làm dân mạng xôn xao một hồi rồi lắng xuống. Hồi đó, thiên hạ không ai nói anh Trung Quân này đánh ai, làm hại ai, mà chỉ là… ảnh đứng trong một cái chỗ mà lời ăn tiếng nói nó không được “sạch sẽ” cho lắm. Mà ở đời, nhiều khi mình không cần làm gì sai lớn, chỉ cần đứng nhầm chỗ thôi là đã thấy “có mùi” rồi. Rồi anh cũng xin lỗi, rút lui, coi như xong một chuyện.

Nhưng cái lạ của đời nó nằm ở chỗ đó: mỗi lần vấp, dù nhỏ, nó không mất đi mà nằm đó, như vết trầy trên mặt kính. Lúc chưa có gì, chẳng ai để ý. Nhưng tới khi kính bắt đầu rạn… người ta mới nhìn lại, rồi hỏi: “Ủa, sao trầy dzữ dzậy ta!”

Kết thúc đẹp

Tuy đã mạnh mẽ nói “Không chấp nhận xin lỗi, cứ pháp luật mà làm,” bác sĩ Trường sau đó cũng nhìn lại thái độ hối lỗi của Trung Quân Idol. Trong phần bình luận dưới bài đăng xin lỗi công khai trên Facebook (không tick xanh) của Trung Quân Idol về việc hành hung bác sĩ Linh Thùy, bác sĩ Trường viết: “Nhân vô thập toàn, con người không có ai hoàn hảo cả, còn sống là còn sai, nhưng điều quan trọng là biết sai và sửa sai, để ngày càng hoàn thiện hơn.”

Vết thương trên người bác sĩ Nguyễn Linh Tùy sau khi bị ca sĩ Trung Quân Idol “tác động vật lý”. (Hình: Người Lao Động)

Ông cho biết đến thời điểm hiện tại, nguyện vọng của vợ anh là tha thứ cho ca sĩ Trung Quân và ông tôn trọng quyết định đó.

Lời nhắn nhủ

“Hát hay thì người ta chỉ mới ‘ướt tai’ thôi, nhưng hành xử kém là người ta ‘ướt nước mắt’ thiệt đó. Nghệ sĩ mà chỉ biết giữ nốt nhạc mà không giữ được mình thì sớm muộn gì cũng ‘về vườn’ sớm.”

Nói tới đó thôi, nói nữa mất công mấy cha nội nghệ sĩ “mất kiểm soát” tới tìm tui ở quán cà phê này thì mệt lắm. Nhưng mà thiệt, đàn ông mà động tay động chân với phụ nữ thì… thua, thua toàn tập!

Ông Giáo ngồi kế bên tui nãy giờ im lặng, giờ mới chép miệng hớp ngụm trà đắng rồi nhìn ra phố phường: “Thì ra, giữ được giọng hát thì dễ, giữ được cái nết mới là chuyện cả đời.” Thấy đời này đúng là một vở kịch hài mà khán giả đôi khi lại… cười không nổi! [dt]

Ông Hoàng Thanh Tùng

Đầu tư cho báo chí cộng đồng là lựa chọn chiến lược tương lai

ORANGE COUNTY, California (NV) Tình trạng suy giảm hoạt động của mạng lưới báo chí địa phương trong thời gian dài đang trở thành mối đe dọa đáng kể đối với nền dân chủ của nước Mỹ, theo tổ chức American Community Media (ACoM).

Trong hai thập niên qua, California mất khoảng 70% nguồn lực báo chí và một phần ba tòa soạn báo phải đóng cửa. Khoảng trống thông tin ngày càng giãn rộng, khiến cho nền dân chủ Mỹ phải đối diện với một thử thách lớn.

Phóng viên tường thuật một cuộc biểu tình. (Hình minh họa: Storyblocks.com)

Trước tình hình này, một liên minh truyền thông đa sắc tộc và cộng đồng tại California đã hình thành, quy tụ các cơ quan báo chí đại diện cho nhiều nhóm khác nhau, gồm người Mỹ gốc Á và Thái Bình Dương (AAPI), người Mỹ gốc Phi, Latino, Trung Đông, Đông Âu, người bản địa, và cộng đồng LGBTQ, đồng thời phối hợp với báo chí chính thống.

Xuất phát từ quan niệm xem báo chí cộng đồng là một lợi ích công thiết yếu, liên minh này đã vận động thành công một khoản đầu tư $15 triệu từ ngân sách của tiểu bang dành cho Chương Trình Trợ Giúp Đào Tạo Nhà Báo ở California và Sáng Kiến Propel.

Hiệu quả đầu tư ban đầu: Tạo nguồn nhân lực báo chí có phẩm chất cao

Kết quả bước đầu cho thấy hiệu quả rõ rệt. Hơn 110 nhà báo trẻ được đào tạo và được thu xếp làm việc tại các tòa soạn tại 64% số quận hạt của tiểu bang, góp phần lấp khoảng trống thông tin tại nhiều khu vực đang bị bỏ ngỏ. Mỗi năm, họ tạo ra hơn 4,000 bài báo tập trung những vấn đề thiết yếu của xã hội, như y tế, nhập cư, nhà ở, hay nạn cháy rừng. Đáng chú ý, gần 40% học viên khóa đầu tiên đã được tuyển dụng vào các vị trí làm việc toàn thời gian, cho thấy California có triển vọng sở hữu một nguồn nhân lực báo chí bền vững.

Song song với tiến trình củng cố năng lực nhà báo cộng đồng, Sáng Kiến Propel đảm nhiệm phần tìm kiếm nguồn lực kinh tế cho hệ thống báo chí hoạt động bằng cách trợ giúp các tòa soạn xây dựng mô hình sinh lợi và gia tăng kết nối với độc giả, giúp bảo đảm cho các cơ quan báo chí hoạt động lâu dài.

Đầu tư của tiểu bang California vào báo chí không phải là khoản trợ cấp, mà là đầu tư trực tiếp vào hạ tầng thông tin của xã hội, nền tảng để nền dân chủ được thực thi tốt hơn và người dân được tiếp cận đầy đủ thông tin đáng tin cậy. Khi cộng đồng địa phương có thông tin chính xác về những vấn đề thiết yếu như y tế và nhà ở, chính quyền hoạt động hiệu quả hơn, chi phí xã hội giảm đi và việc tiếp cận các dịch vụ công trở nên dễ dàng hơn.

Báo chí địa phương giữ vai trò giám sát việc thực thi chính sách tại các cộng đồng, trọng tâm đặt vào những vấn đề gắn trực tiếp với đời sống dân sinh. Đồng thời, hoạt động này luôn chú ý thúc đẩy việc tạo ra cơ hội để các nhóm xã hội ít được chú ý có thể cất tiếng nói.

Trong hệ sinh thái thông tin, báo chí địa phương là tuyến đầu của các gia đình lao động và doanh nghiệp nhỏ, giúp họ tham dự trực tiếp vào các vấn đề chính sách lao động và việc làm. Đồng thời, hệ thống này còn mở rộng kết nối tới những cộng đồng trước đây thường bị bỏ quên, như cựu chiến binh và người bản địa.

Giai đoạn tiếp theo: Đầu tư cho hạ tầng thông tin

Trong giai đoạn tiếp theo, trọng tâm không chỉ là mở rộng tiếp cận thông tin mà là củng cố hạ tầng thông tin gắn với chức năng giám sát. Các phóng viên địa phương đẩy mạnh theo dõi việc thực thi chính sách ở cộng đồng, đặc biệt trong các lĩnh vực nhà ở và tiếp cận dịch vụ y tế.

Dù là vấn đề mang tính hệ thống hay trường hợp cụ thể, từ việc giải thích tác động của chính sách nhập cư liên bang đến hỗ trợ một gia đình không nói tiếng Anh tiếp cận hệ thống y tế, các cơ quan báo chí phục vụ cộng đồng và các nhóm dân cư đa sắc tộc vẫn luôn giữ vai trò kết nối chặt chẽ giữa người dân và các hệ thống dịch vụ.

Vai trò này đồng thời có ý nghĩa kinh tế rõ rệt khi liên kết các cộng đồng toàn tiểu bang với nền kinh tế xuất cảng trị giá $71 tỷ của California, nơi tăng trưởng thương mại toàn cầu luôn trực tiếp tạo ra nhiều cơ hội việc làm tại địa phương.

(Hình minh họa: Storyblocks.com)

Trong bối cảnh thông tin ngày càng phân tán và chịu áp lực từ mạng xã hội cũng như nội dung do trí tuệ nhân tạo (AI) tạo ra, nhu cầu củng cố một hệ thống báo chí đáng tin cậy trở nên cấp thiết. Để mở rộng những kết quả ban đầu và can thiệp vào tình trạng khủng hoảng báo chí hiện nay, một đề nghị tài trợ ngân sách $35 triệu được đưa ra cho giai đoạn sắp tới.

Trong đó, $20 triệu dành cho Quỹ Truyền Thông Công Dân sẽ kích hoạt cơ chế đối ứng từ khu vực tư nhân theo tỉ lệ một đổi hai, với khoản đóng góp dự kiến $10 triệu từ Google, qua đó hình thành tổng nguồn lực $30 triệu đầu tư trực tiếp vào các cơ quan báo chí địa phương khắp tiểu bang.

Nguồn lực này được phân bổ cho các tòa soạn ở mọi quy mô, từ kỹ thuật số đến phát thanh, truyền hình, từ mô hình thương mại đến phi lợi nhuận, từ tiếng Anh đến đa ngôn ngữ, mục đích là để hạn chế tình trạng thiếu kiểm chứng thông tin đăng tải trên mạng xã hội từ nội dung do AI tạo ra.

Mục tiêu cho giai đoạn tới là xây dựng được một hạ tầng thông tin bền vững, bảo đảm mọi cộng đồng đều tiếp cận được nguồn tin đáng tin cậy, đồng thời góp phần kiểm soát tình trạng lan truyền thông tin sai lệch.

Nếu được phê duyệt, khoản ngân sách $30 triệu sẽ giúp California giữ vị trí dẫn đầu về báo chí cộng đồng, hướng tới một hạ tầng thông tin thiết yếu, bảo đảm quyền tiếp cận thông tin đúng đắn cho mọi người dân. (T.C.) [đ.d.]

Cá cược: Làm giàu không khó?

Hiếu Chân/Người Việt

Nước Mỹ rúng động trước tin một người lính lục quân bị Bộ Tư Pháp bắt và truy tố sau khi dùng tin tối mật liên quan tới một chiến dịch quân sự để cá độ ăn tiền. Hành vi sử dụng thông tin mật, tin nội bộ để trục lợi được giới tài chính gọi là “giao dịch nội gián” (insider trading). Nhưng đáng chú ý là thời gian gần đây hiện tượng giao dịch nội gián nở rộ như nấm sau mưa, đặt ra mối đe dọa nghiêm trọng về an ninh quốc gia.

Polymarket cho phép những người dùng tải xuống ứng dụng của mình đặt cược vào hầu hết mọi chủ đề, bao gồm dữ liệu kinh tế, bầu cử, thể thao, giải trí và nhiều lĩnh vực khác. (Hình minh họa: Spencer Platt/Getty Images)

Thị trường cá cược và giao dịch nội gián

Truyền thông Mỹ cho biết Thượng Sĩ Nhất Gannon Ken Van Dyke, 38 tuổi, thuộc Lực Lượng Đặc Nhiệm Lục Quân đóng tại căn cứ Fort Bragg ở North Carolina, tham gia chiến dịch quân sự bắt sống Tổng Thống Venezuela Nicolas Maduro hôm 3 Tháng Giêng, đã sử dụng tin tối mật về chiến dịch để đặt cược khoảng $33,034 trên trang web cá độ Polymarket và thu về hơn $436,000.

Cáo trạng của Bộ Tư Pháp cho biết, “tổng cộng, ông Van Dyke đặt cược 13 lần từ ngày 27 Tháng Mười Hai, 2025, tới tối ngày 2 Tháng Giêng,” chỉ vài giờ trước khi chiến dịch Operation Absolute Resolve diễn ra và thành công. Nếu cáo trạng là đúng thì hành vi của Van Dyke rõ ràng là “giao dịch nội gián”: trục lợi dựa trên thông tin nội bộ, phản bội trách nhiệm được uỷ thác của viên chức liên bang, vi phạm Luật Chứng Khoán 1933.

Trước đây, giao dịch nội gián thường chỉ liên quan tới hành vi mua bán cổ phiếu trên thị trường chứng khoán, mua bán các mặt hàng chiến lược khi nhà đầu tư lợi dụng thông tin nội bộ về xu thế tăng hay giảm giá để đặt mua hay bán một số mã cổ phiếu nào đó. Nay, ngoài thị trường chứng khoán còn có thị trường cá cược, được đặt tên mỹ miều là ‘thị trường dự đoán” (prediction market), trong đó người ta đặt cược về mọi thứ, người đoán sai phải nộp tiền cho nhà cái, người đoán đúng được lãnh tiền theo tỷ lệ đã công bố.

Trước đây, cá cược thường là một trò tiêu khiển phái sinh từ cờ bạc; người ta đặt cược vào kết quả một trận đá banh, một cuộc đua ngựa hoặc bất cứ chuyện gì có thể hoặc không thể diễn ra trong tương lai. Nay, các trang web cá cược còn cho đặt cược vào xu thế diễn biến của các hoạt động chính trị, từ khả năng thắng cử/thất cử của các ứng cử viên, việc lên chức/xuống chức của các chính trị gia nổi bật cho đến triển vọng chiến tranh hay hòa bình ở một chiến trường nào đó.

Hai trang web cá cược nổi nhất ở Mỹ là Polymarket và Kalshi, nơi hàng triệu người đặt cược nhiều tỷ đô la vào mọi xu thế, từ dự đoán thời tiết, giá dầu, giá vàng đến thuế quan và chiến tranh Iran… Tham gia cá cược, nếu chỉ đơn giản dựa vào óc phân tích, phán đoán của cá nhân hoặc dựa vào may rủi thì cầm chắc phần thua, “cờ bạc là bác thằng bần,” ông bà ta nói vậy. Ngược lại, nếu có thông tin “độc” mà người khác không có thì khả năng thắng là có thể. Thượng Sĩ Nhất Van Dyke thu về mối lợi gấp mười lần số tiền đặt cược là nhờ có thông tin mật về chiến dịch quân sự trước khi nó diễn ra.

Thị trường cá cược nói chung là hợp pháp, đặt dưới sự giám sát của Uỷ Ban Giao Dịch Hàng Hóa Tương Lai (Commodity Futures Trading Commission – CFTC). Nhưng giao dịch nội gián là bất hợp pháp theo Luật Chứng Khoán 1933, là một tội hình sự nghiêm trọng có thể bị phạt tiền gấp ba lần số lợi thu được trái phép hoặc có thể bị tù tới 20 năm. Từ 2012, luật này được mở rộng để cấm công chức liên bang Mỹ tham gia cá cược.

Điểm căn bản phân định thắng thua trên thị trường cá cược là thông tin; trên thị trường cá cược, thông tin có thể chuyển hoá trực tiếp thành tiền bạc và với những ai nắm được thông tin thì “làm giàu không khó.”

Xưa nay, thông tin “mật” thường nằm trong tay những người có quyền quyết định trong giới quản trị doanh nghiệp, quản trị chính quyền, cấp bậc càng cao càng nắm được nhiều thông tin có giá trị. Một quyết định trong cuộc họp kín của hội đồng quản trị công ty, một đạo luật sắp ban hành, một sắc lệnh hành pháp mà tổng thống sắp ký… đều có thể biến thành tiền, rất nhiều tiền, cho những ai biết trước và sử dụng nó trên thị trường chứng khoán, thị trường cá cược. Lợi dụng chức vụ, lợi dụng thông tin để trục lợi cá nhân là một nỗi cám dỗ mà các quan chức khó vượt qua được.

Ở Việt Nam, hiện tượng này tràn lan đến mức có hẳn một nghề, gọi là nghề “buôn chính sách”: ngóng thông tin về các chính sách nhà cầm quyền cộng sản sắp ban hành để ra tay trước, nhiều người hưởng lợi lớn từ chính sách bắt buộc đội mũ bảo hiểm, cấm xe chạy xăng vào nội thành, quy hoạch các dự án xây cất…

Nội gián trong chính quyền Trump

Ngày 20 Tháng Tư, đài BBC của Anh Quốc đăng bài điều tra dài của phóng viên Nick Marsh, đặt nghi vấn về “giao dịch nội gián” trong chính quyền Donald Trump sau khi phát hiện trong nhiệm kỳ thứ hai của ông Trump đã có những vụ đặt cược hàng triệu đô la ngay trước khi ông đưa ra những quyết định quan trọng.

Bài báo đối chiếu dữ liệu về khối lượng và giá trị giao dịch trên các thị trường với những phát ngôn của tổng thống và thấy một “khuôn mẫu” lặp đi lặp lại: giao dịch tăng đột ngột chỉ vài giờ, thậm chí vài phút trước khi Tổng Thống Trump đăng bài trên mạng xã hội hoặc công bố bài trả lời phỏng vấn.

BBC liệt kê một vài diễn biến đáng chú ý:

Tháng Hai, 2026 có sáu người mở tài khoản trên Polymarket và đặt cược Mỹ sẽ tấn công Iran ngày 28 tháng Hai. Sáng hôm đó, Tổng Thống Trump ra lệnh bắt đầu ném bom Iran, những người này thắng cược, thu được $1.2 triệu. Một trong sáu người đó tiếp tục đặt cược Mỹ và Iran sẽ ngừng bắn ngày 7 Tháng Tư và thu được $163,000.

Dữ liệu của báo The New York Times cho thấy trên mạng Polymarket có hơn 300 người đặt cược Mỹ sẽ tấn công Iran với mức cược thấp nhất $1,000; trong đó có 109 người đặt cược chính xác cuộc tấn công sẽ diễn ra ngày Thứ Bảy 28 Tháng Hai.

Ngày 9 Tháng Ba, lúc 19 giờ 16 chiều giờ GMT, Tổng Thống Trump nói với CBS News rằng xung đột với Iran “đã hoàn tất.” Chỉ 47 phút trước đó, lúc 18 giờ 29 phút, lượng bán cổ phần dầu Brent tăng đột biến; sau khi CBS phát sóng, giá dầu giảm ngay 14%, những người đã đặt cược thu lợi hàng chục triệu đô la từ diễn biến này.

Ngày 23 Tháng Ba, lúc 11 giờ 04 phút, ông Trump đăng lên mạng “Mỹ đã có những cuộc đối thoại rất tốt và hiệu quả” với Tehran về “một giải pháp toàn diện cho cuộc xung đột.” Trước đó, lúc 10 giờ 48 phút giao dịch dầu thô và cổ phiếu tăng “bất thường,” rồi sau đó giá dầu giảm ngay 10%.

Sự gia tăng đột ngột khối lượng và giá trị giao dịch trên thị trường ngay trước khi quyết định của Tổng Thống Trump được công bố gây ra mối nghi ngờ một số nhân vật thân cận với ông Trump đã biết trước quyết định của ông và nhanh tay biến thông tin đó thành hành vi giao dịch, cá cược. “Một số nhà phân tích nói chuyện này mang dấu ấn của hành vi giao dịch nội gián bất hợp pháp, khi những vụ cược được đặt bởi những người có những thông tin công chúng không tiếp cận được,” bài báo của BBC viết.

Thế giới là sòng bạc?

Khi được báo chí nêu lên mối lo ngại rằng một số công chức liên bang có thể sử dụng thông tin nội bộ để cá cược trên các thị trường dự đoán, Tổng Thống Trump trả lời: “Điều không may là cả thế giới đã biến thành một kiểu sòng bạc… Tôi không thích. Tôi không hài lòng với những chuyện đó,” ông nói hôm Thứ Năm 23 Tháng Tư, tại Phòng Bầu Dục.

Nhưng lời tuyên bố công khai của ông Trump dường như trái ngược hẳn với thực tế kinh doanh của gia đình ông. Ai cũng biết Tổng Thống Trump từng là chủ nhân nhiều sòng bạc mà nay hầu hết đã đóng cửa hoặc sang tay cho người khác.

Ông Donald Trump Jr., con trai cả của tổng thống, có chân trong cả hai thị trường dự đoán Polymarket và Kalsi. Ông là cố vấn được trả lương của Kalsi; quỹ đầu tư mạo hiểm của ông ta, 1789 Capital, là cổ đông lớn của Polymarket và ông cũng là cố vấn không hưởng lương của công ty. Phát ngôn viên của các công ty này nói ông Trump (con) chưa bao giờ đặt cược trên các sàn giao dịch của họ, cũng chưa hề liên lạc với chính quyền liên bang với tư cách đại diện cho các công ty mà ông đầu tư hoặc cố vấn.

Nhưng hồ sơ lưu trữ ghi nhận năm ngoái, công ty truyền thông của gia đình ông Trump – Trump Media & Technology Group vận hành mạng xã hội Truth Social, giới thiệu một sản phẩm mới có tên Truth Predict, kinh doanh cá cược “liên quan tới những sự kiện và biến cố quan trọng như các cuộc bầu cử, diễn biến của lãi suất và lạm phát.” Truth Predict đang được xây dựng, chưa hoạt động và thử nghiệm, theo người phát ngôn của công ty.

Do những mối ràng buộc của gia đình ông Trump với thị trường cá cược, người ta lo ngại chính phủ Mỹ sẽ không có những biện pháp cứng rắn để quản lý hoạt động này trước khi nó trở thành mối đe dọa nghiêm trọng đối với an ninh quốc gia. Quốc Hội Mỹ đang soạn thảo luật để giám sát thị trường cá cược, bảo vệ những thông tin nhạy cảm, nghiêm cấm công chức chính phủ và thân nhân gia đình họ, từ tổng thống trở xuống, sử dụng thông tin nội bộ do công việc mà có để trục lợi cá nhân trên thị trường dự đoán. Nhưng các nghị sĩ Dân Chủ bảo trợ cho các dự luật ấy, như bà Elissa Slotkin của Michigan, ông Adam Schiff của California, đang lo ngại phía Cộng Hoà đa số sẽ ra sức ngăn chặn vì chọc giận ông Trump là một rủi ro chính trị của họ.

Vụ anh lính Van Dyke là hồi chuông cảnh báo: khi một nhóm người có quyền lén lút biến thông tin mật thành tiền bạc thì niềm tin của dân chúng, của thế giới, vào tính liêm khiết của chính quyền liên bang bị xói mòn, mọi nguyên tắc công bằng, dân chủ sẽ không còn thuyết phục nữa. [dt]

Ông gốc Việt ở Houston lãnh 45 năm tù vì lạm dụng tình dục trẻ em

CYPRESS, Texas (NV) – Ông Patrick Trần, cư dân Cypress, Texas, vừa lãnh bản án 540 tháng tù (45 năm) trong nhà tù liên bang liên quan đến hành vi lạm dụng tình dục, cũng như tàng trữ và khai thác hình ảnh khiêu dâm trẻ em, theo thông báo của Văn Phòng Bộ Tư Pháp Mỹ ở Southern District, Houston, hôm 20 Tháng Tư.

Bị cáo Patrick Trần nhận tội vào Tháng Mười, 2025, với bốn tội danh khai thác tình dục trẻ vị thành niên và một tội danh sở hữu hình ảnh khiêu dâm trẻ em.

(Hình minh họa: Marcus Brandt/Pool/AFP via Getty Images)

Tại phiên tòa, Chánh Án Liên Bang Andrew S. Hanen tuyên phạt ông Patrick Trần một hình phạt phản ánh mức độ nguy hiểm trong phương thức phạm tội của bị cáo.

Hồ sơ vụ án cho thấy đương sự dụ dỗ tổng cộng 23 nạn nhân nhỏ tuổi trên một trang mạng trò chuyện bằng video để các em cởi bỏ quần áo, sau đó lén ghi hình lại để tống tiền và ép buộc các em phải cung cấp thêm nhiều hình ảnh nhạy cảm khác dưới áp lực của những lời đe dọa. 

Cuộc điều tra do FBI tiến hành phát hiện khoảng 650 đoạn video trong các thiết bị của bị cáo chứa hình ảnh trẻ em, trong đó có những em dưới 10 tuổi, bị khai thác tình dục một cách trắng trợn.

Nỗi đau của các nạn nhân được phơi bày xót xa qua lời khai tại tòa. Có một thiếu nữ chia sẻ rằng hành vi của bị cáo khiến cô cảm thấy mình chỉ như một “vật thể” bị lạm dụng cả về thể chất lẫn tinh thần, đến mức từng có ý định tự tử như cách duy nhất để thoát khỏi cơn ác mộng.

Tội ác của ông Patrick Trần chỉ bắt đầu được lưu ý từ Tháng Mười, 2020, sau khi một người thân trong gia đình phát hiện những trao đổi khả nghi của bị cáo trên mạng và báo cảnh sát.

Bên cạnh án tù dài hạn, tòa còn buộc bị cáo phải bồi thường $108,034 cho một trong các nạn nhân. 

Sau khi mãn hạn tù, bị cáo phải chịu sự giám sát nghiêm ngặt suốt phần đời còn lại, bị hạn chế quyền truy cập Internet, bị cấm tiếp xúc với trẻ em và phải ghi danh vĩnh viễn vào danh sách tội phạm tình dục. (MPL) [đ.d.]

Hormuz dậy sóng Đại Tây Dương, Trump và NATO bên bờ ‘nội chiến’

Mai Phi Long/Người Việt (tổng hợp)

WASHINGTON, D.C. (NV) – NATO, liên minh quân sự 76 tuổi, đang đối mặt với một cơn địa chấn ngoại giao chưa từng có khi chính quyền của Tổng Thống Donald Trump cân nhắc các biện pháp trừng phạt đối với những đồng minh bị coi là “không hỗ trợ” Hoa Kỳ trong cuộc chiến với Iran.

Theo một email nội bộ từ Ngũ Giác Đài bị rò rỉ vào sáng Thứ Sáu, ngày 24 Tháng Tư năm 2026, Washington đang xem xét việc đình chỉ tư cách thành viên của Tây Ban Nha và đe dọa đảo ngược lập trường ngoại giao đối với chủ quyền của Anh tại quần đảo Falkland, theo Reuters.

Ông Pedro Sánchez, thủ tướng Tây Ban Nha. (Hình: Pierre-Philippe Marcou / AFP via Getty Images)

Điều này diễn ra sau khi Madrid và London từ chối tham gia các hoạt động quân sự hoặc phong tỏa hải quân tại Eo biển Hormuz, một hành động mà Washington coi là sự thiếu trách nhiệm của những kẻ “hưởng lợi miễn phí.”

Tài liệu này được ông Elbridge Colby, cố vấn chính sách, soạn thảo, không chỉ gợi ý việc đình chỉ tư cách thành viên của Tây Ban Nha mà còn đưa ra một đề xuất gây chấn động là xem xét lại sự ủng hộ của Hoa Kỳ đối với chủ quyền của Anh Quốc tại quần đảo Falkland (Malvinas).

Cố vấn Colby thể hiện sự phẫn nộ của Hoa Kỳ trước việc các đồng minh từ chối quyền tiếp cận, căn cứ và không phận (ABO), điều mà ông Colby khẳng định là “tiêu chuẩn tối thiểu tuyệt đối” của NATO. Mục tiêu của những đề xuất này là nhằm cắt giảm “cảm giác đặc quyền” của các quốc gia Châu Âu và buộc họ phải chia sẻ gánh nặng quân sự thay vì chỉ là một “con hổ giấy.”

Đáp trả những thông tin này tại Hội nghị Thượng đỉnh EU ở Cyprus vào cùng ngày, ông Pedro Sánchez, thủ tướng Tây Ban Nha, thẳng thừng bác bỏ: “Chúng tôi không làm việc dựa trên email. Chúng tôi làm việc dựa trên các văn kiện chính thức.” Thủ Tướng Sánchez khẳng định Madrid luôn tuân thủ luật pháp quốc tế và việc từ chối cho phép sử dụng hai căn cứ Naval Station Rota và Morón Air Base để tấn công Iran là một lập trường không thể lay chuyển, BBC cho hay.

Đáng chú ý nhất trong email rò rỉ là phương án Hoa Kỳ có thể xem xét lại sự ủng hộ đối với chủ quyền của Anh tại quần đảo Falkland (Malvinas) để trả đũa việc London từ chối tham gia phong tỏa hải quân tại Eo biển Hormuz.

Sự chỉ trích cay nghiệt của Tổng Thống Donald Trump nhắm vào Thủ Tướng Keir Starmer, ví ông là “hèn nhát” và đe dọa ủng hộ lập trường của Argentina trong vấn đề Falkland, đã phơi bày một lối ngoại giao thực dụng lạnh lùng, nơi mà tình đồng minh lịch sử bị đặt dưới gánh nặng của các chi phí chiến tranh.

BBC cũng lưu ý việc Thủ Tướng Starmer nhấn mạnh rằng việc can dự sâu hơn vào cuộc chiến hoặc tham gia lệnh phong tỏa của Hoa Kỳ đối với các hải cảng của Iran hiện nay là điều không phục vụ lợi ích của Anh Quốc và Anh cho phép Mỹ sử dụng các căn cứ quân sự của mình để tiến hành các cuộc không kích vào các mục tiêu của Iran nhắm đến Eo biển Hormuz, đồng thời các phi cơ của Không Quân Hoàng Gia Anh (RAF) cũng tham gia vào các cuộc hành quân bắn hạ phi cơ không người lái (drone) của Iran.

Việc Washington quay lưng chỉ trích London, đồng minh trung thành nhất trong nhiều thập niên, chỉ vì Anh Quốc không muốn lún sâu vào một cuộc chiến không chính đáng và đầy rủi ro tại Trung Đông theo đuôi Israel, cho thấy một sự xói mòn nghiêm trọng về đạo đức chính trị.

Thay vì tôn trọng chủ quyền và quyết định của đồng minh, Tòa Bạch Ốc lại chọn cách tấn công vào lợi ích cốt lõi của họ, vô hình trung tạo ra một tiền lệ nguy hiểm là bất kỳ quốc gia nào không tuân phục hoàn toàn các mệnh lệnh quân sự của Mỹ đều có thể bị đe doạ bằng chính sự toàn vẹn lãnh thổ của mình.

Tuy nhiên, những lời đe dọa khai trừ hay đình chỉ thành viên từ phía Ngũ Giác Đài lại đang vấp phải một rào cản pháp lý không thể vượt qua từ chính nền tảng của liên minh.

Một giới chức cấp cao của NATO xác nhận với giới báo chí rằng Hiệp ước Washington năm 1949 hoàn toàn không có bất kỳ điều khoản nào cho phép đình chỉ hay trục xuất một quốc gia thành viên, tạp chí Time cho biết.

Theo Hiệp Ước Bắc Đại Tây Dương năm 1949, NATO không có bất kỳ điều khoản nào cho phép đình chỉ hay trục xuất một quốc gia thành viên. Mọi quyết định quan trọng đều dựa trên sự đồng thuận giữa các nước. NATO được xây dựng dựa trên nguyên tắc tự nguyện và sự đồng thuận giữa các quốc gia có chung giá trị dân chủ, nơi mà việc rời khỏi liên minh chỉ có thể thực hiện thông qua quyết định đơn phương của chính quốc gia đó chứ không phải qua một lệnh trừng phạt áp đặt. Sự vắng mặt một cơ chế khai trừ này chính là tấm khiên bảo vệ các thành viên nhỏ trước sự lấn lướt của các cường quốc, đồng thời nhấn mạnh rằng sự gắn kết của khối phải đến từ niềm tin thay vì sự cưỡng ép.

Tại Washington, Bộ Trưởng Quốc Phòng Pete Hegseth vẫn giữ thái độ ngạo mạn khi tuyên bố rằng “thời đại của những kẻ hưởng lợi miễn phí (free riders) đã kết thúc” và thúc giục các nước Châu Âu nên “bớt họp hành xa hoa và hãy đưa tàu ra biển.”

Sự kiện rò rỉ email lần này không chỉ là một tai nạn truyền thông mà phơi bày sự xói mòn niềm tin nghiêm trọng trong lòng một liên minh có tuổi đời 76 năm.

Việc chính quyền Trump sẵn sàng đưa vấn đề chủ quyền lãnh thổ của một đồng minh cốt lõi như Anh ra làm quân bài mặc cả là một bước đi đầy mạo hiểm và gây chia rẽ sâu sắc. Dù hành động thuộc địa trong lịch sử là điều không ai ủng hộ nhưng việc tấn công trực diện vào lợi ích quốc gia của đồng minh thân cận nhất chỉ để bảo vệ một cuộc chiến bị coi là “không chính đáng” theo đuôi Israel đặt ra những dấu hỏi lớn về tư cách lãnh đạo của Washington.

Khi Tổng Thống Donald Trump coi NATO là một “con đường một chiều” và sẵn sàng hy sinh sự gắn kết của khối để phục vụ các mục tiêu quân sự ngắn hạn, ông đang vô tình giúp các đối thủ chiến lược như Trung Quốc và Nga đạt được mục tiêu chia rẽ phương Tây nhanh hơn bao giờ hết.

Nếu sự thực dụng đơn giản này tiếp tục thay thế cho các cam kết phòng thủ tập thể, NATO có nguy cơ tan rã từ bên trong trước khi bất kỳ kẻ thù bên ngoài nào kịp tấn công. Liệu cái giá của một cuộc chiến theo chân Israel có xứng đáng để nước Mỹ đánh đổi cả hệ thống đồng minh dày công xây dựng bằng máu, sự tin tưởng của đồng minh từ Đệ Nhị Thế Chiến?

 

Nghiện cờ bạc (Kỳ 1) – Cơ chế trói buộc của não bộ và những nguy cơ âm thầm

Mục này chỉ nhằm giải đáp các thắc mắc về sức khỏe có tính cách tổng quát. Với các vấn đề cụ thể, chi tiết của từng bệnh nhân, xin liên lạc với bác sĩ để được thăm khám trực tiếp. Nhiều thông tin thiết thực và bổ ích khác về sức khỏe cũng được phát trên đài Radio Chuyện Sáng Chủ Nhật ở vùng Orange County, California, vào mỗi sáng Chủ Nhật từ 6 đến 9 giờ, trong chương trình “Câu Chuyện Sức Khỏe Sáng Chủ Nhật.” Nhiều thông tin sức khỏe bổ ích khác cũng có thể tìm thấy trên các website www.nguyentranhoang.com và www.radiochuyensangchunhat.com. Quý vị có thể liên lạc bác sĩ qua email: [email protected] hoặc điện thoại (714) 531-7930.

Bác Sĩ Nguyễn Trần Hoàng

(Hình minh họa: Michał Parzuchowski/Unsplash)

Một buổi tối cuối tuần ở Garden Grove.

Con đường Bolsa vẫn sáng đèn. Người ta đi ăn, đi mua sắm, đi uống cà phê.

Nhưng có một người đàn ông không ở đó.

Ông đang ở một casino cách đó gần một giờ lái xe.
Không phải lần đầu. Cũng không phải lần cuối.

Ban đầu, ông chỉ đi theo bạn.
“Cho biết,” ông nói.

Rồi một ngày, ông thắng được vài ngàn.
Cảm giác đó… không giống bất cứ thứ gì ông từng trải qua.

Và từ hôm đó, ông bắt đầu quay lại.
Không phải để chơi.
Mà để tìm lại cảm giác đó.

Câu chuyện này không hiếm. Nó lặp lại, âm thầm, trong nhiều gia đình người Việt tại California. Và để hiểu vì sao một hành vi tưởng chừng vô hại lại có thể cuốn con người đi xa đến vậy, ta phải nhìn sâu hơn – không chỉ vào trò chơi, mà còn vào não bộ, hormone, và những yếu tố nguy cơ xung quanh mỗi con người.

1.Cờ bạc – từ trò chơi đến bệnh lý

Theo American Psychiatric Association, rối loạn cờ bạc (Gambling Disorder) là một tình trạng:

Hành vi cờ bạc kéo dài, lặp lại, gây tổn hại đáng kể, và người bệnh không thể kiểm soát dù biết hậu quả.

Đây là một rối loạn nghiện không có chất, nhưng cơ chế trong não bộ tương tự như nghiện rượu hay ma túy.

2.Não bộ – nơi canh bạc thật sự diễn ra

Cờ bạc không diễn ra trên bàn bài.
Nó diễn ra trong não.

Khi một người đánh bạc, hệ thống reward system (hệ thưởng) được kích hoạt.
Các vùng quan trọng gồm:

  • striatum (khoái cảm)
  • amygdala (cảm xúc)
  • prefrontal cortex (lý trí, kiểm soát)

Khi có cơ hội thắng, não tiết dopamine – chất tạo động lực và tạo kỳ vọng.

Theo National Institute on Drug Abuse:

  • dopamine tăng mạnh khi chờ phần thưởng, không chỉ khi nhận phần thưởng

Điều này giải thích một điều rất thật:
Người nghiện không nghiện tiền.
Họ nghiện cảm giác sắp thắng.

3. Cơ chế sinh học: khi hormone “lái” hành vi

Cờ bạc không chỉ là vấn đề tâm lý. Nó là sinh học.

3.1. Dopamine – động lực không dừng lại

  • Tăng khi có hy vọng thắng
  • Giảm khi không còn kích thích
  • Người chơi cần đánh nhiều hơn để đạt cảm giác cũ

Đây là cơ chế “tolerance” – giống như nghiện thuốc.

3.2. Cortisol – stress và vòng xoáy

Khi thua:

  • cortisol tăng
  • tim đập nhanh
  • lo lắng, bồn chồn

Người chơi tiếp tục đánh để giảm stress, nhưng thực tế lại tạo thêm stress.

3.3. Serotonin – mất kiểm soát

Serotonin thấp liên quan đến:

  • hành vi bốc đồng
  • quyết định nhanh
  • khó dừng lại

3.4. Hiệu ứng “suýt thắng”

Theo National Institutes of Health:

  • “suýt thắng” kích thích não gần giống thắng thật

Não hiểu sai:
“Mình gần được rồi.”

Và cứ thế… tiếp tục.

4. Cái bẫy của hệ thống phần thưởng

Cờ bạc dùng cơ chế phần thưởng ngẫu nhiên (variable reward):

  • không biết khi nào thắng
  • nhưng luôn có khả năng thắng

Đây là cơ chế gây nghiện mạnh nhất trong tâm lý học hành vi.

Không phải thắng mới làm người ta ở lại.
Mà là khả năng có thể thắng.

5. Những “trigger” – yếu tố khởi phát

Không ai tự nhiên nghiện. Luôn có điểm bắt đầu.

5.1. Stress và áp lực cuộc sống

  • công việc nặng
  • tài chính khó khăn
  • trách nhiệm gia đình

Cờ bạc trở thành nơi “thoát ra”.

5.2. Cô đơn

Đặc biệt ở người lớn tuổi:

  • thiếu kết nối
  • ít hoạt động xã hội

Casino trở thành nơi có ánh sáng, âm thanh, và… cảm giác sống.

5.3. Thắng sớm

Một lần thắng lớn ban đầu
→ tạo dấu ấn mạnh trong não
→ hình thành niềm tin: “mình có khả năng”

Đây là một trong những yếu tố nguy cơ mạnh nhất.

5.4. Dễ tiếp cận

  • casino gần
  • online betting mọi lúc

Không còn ranh giới rõ ràng.

6. Yếu tố nguy cơ – những điều quyết định ai sẽ bị cuốn vào

Không phải ai chơi cũng nghiện. Nhưng có những người… dễ rơi vào hơn.

6.1. Yếu tố di truyền

Theo Harvard Medical School:

  • người có người thân nghiện (rượu, cờ bạc) có nguy cơ cao hơn
  • liên quan đến gen điều hòa dopamine

Nói cách khác:
Có những người sinh ra đã có hệ thưởng “nhạy cảm hơn bình thường.”

6.2. Hoàn cảnh sống

Những người dễ bị ảnh hưởng:

  • người di dân, bắt đầu lại từ đầu
  • người làm việc đơn điệu, áp lực cao
  • người có stress kéo dài

Cờ bạc trở thành:

  • nơi giải trí
  • nơi hy vọng
  • nơi trốn tránh

6.3. Gia đình

Gia đình có thể là yếu tố bảo vệ.
Nhưng cũng có thể là yếu tố nguy cơ.

Nguy cơ khi:

  • trong nhà có người chơi cờ bạc
  • trẻ em tiếp xúc sớm với bài bạc
  • thiếu giao tiếp, thiếu gắn kết

Một điều rất thật:

Nhiều người lớn lên trong môi trường đó xem cờ bạc là… bình thường.

6.4. Bạn bè và môi trường xã hội

“Đi thử cho biết thôi.”

Rất nhiều hành trình nghiện bắt đầu từ một câu nói như vậy.

Bạn bè:

  • là người giới thiệu
  • là người rủ đi
  • là người “hợp thức hóa” hành vi

6.5. Phản ứng ban đầu của người xung quanh

Đây là yếu tố ít được nói đến nhưng cực kỳ quan trọng.

Khi một người bắt đầu chơi:

  • gia đình cười: “chơi chút không sao”
  • bạn bè cổ vũ: “đánh tiếp đi, sắp thắng rồi”
  • không ai cảnh báo

→ hành vi được “bình thường hóa”

Khi bắt đầu có vấn đề:

  • gia đình la mắng
  • chỉ trích
  • làm người chơi xấu hổ

→ người chơi giấu kín hơn
→ chơi nhiều hơn trong im lặng

Hai phản ứng cực đoan đều nguy hiểm:

  1. Xem nhẹ → không phát hiện sớm
  2. Chỉ trích nặng nề → làm người bệnh cô lập

Cả hai đều vô tình đẩy người đó đi xa hơn.

7. Một điều cần nói thẳng

Nghiện cờ bạc không phải do:

  • thiếu đạo đức
  • yếu ý chí
  • tham lam

Nó là kết quả của:

  • sinh học (dopamine, serotonin)
  • tâm lý (stress, kỳ vọng)
  • xã hội (môi trường, văn hóa)
  • và phản ứng của người xung quanh

8. Kết lại – một câu hỏi cho mỗi người

Người đàn ông ở đầu câu chuyện, một ngày nọ, nói:

“Tôi không còn chơi để thắng nữa. Tôi chơi… để quên.”

Câu hỏi không phải là: “Ai sẽ nghiện?”

Mà là: “Trong những hoàn cảnh nào, ai có thể rơi vào nghiện ngập?” [dt]

_________

Tài liệu tham khảo (trích yếu)

  • American Psychiatric Association
  • National Institute on Drug Abuse
  • National Institutes of Health
  • Harvard Medical School

(còn tiếp)

‘Dự Án Lòng Biết Ơn’ tại tiểu học Murdy nhân dịp kết thúc cuộc chiến Việt Nam

Lâm Hoài Thạch/Người Việt

GARDEN GROVE, California (NV) – Trường tiểu học Murdy và Học Khu Garden Grove vừa tổ chức sự kiện “Dự Án Lòng Biết Ơn” (The Gratitude Project) nhân dịp kỷ niệm kết thúc cuộc chiến Việt Nam, hôm Thứ Năm, 23 Tháng Tư.

Đông đảo phụ huynh và cư dân tham dự “Dự Án Lòng Biết Ơn” tại trưởng tiểu học Murdy, Garden Grove. (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)

Chương trình bao gồm phần trình bày của học sinh về một dự án kéo dài cả năm, trong đó học sinh Lớp 6 nghiên cứu về lòng biết ơn thông qua các cuộc phỏng vấn với các cựu chiến binh Hòa Kỳ và VNCH từng tham chiến tại chiến trường Việt Nam, những người tị nạn, và những người khác trải qua nhiều khó khăn khi miền Nam Việt Nam bị thất thủ hơn 50 năm trước.

Theo ban tổ chức, “Dự Án Lòng Biết Ơn” năm nay mang đến cho mọi người ý nghĩa của quá khứ, đem lại sự bình an cho hiện tại, và tạo dựng tầm nhìn cho tương lai.

Cô giáo Stacy Hoàng nói: “Chương trình này xuất phát từ ý kiến của cô giáo Valerie Del Carlo, vì cô cảm thấy các học sinh thường không hiểu rõ về công ơn của cha mẹ và lịch sử chiến tranh của Việt Nam, cũng như họ không có lòng biết ơn đối với các cựu chiến binh Hoa Kỳ và VNCH từng hy sinh mạng sống để bảo vệ hạnh phúc và tự do cho miền Nam Việt Nam trước năm 1975. Do đó, dự án được bắt đầu đã 11 năm qua tại trường Murdy.”

Học sinh tặng bằng tri ân cho các cựu chiến binh từng tham chiến tại Việt Nam. (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)

Theo ban tổ chức, “Dự Án Lòng Biết Ơn” được khởi động đúng 40 năm sau khi Sài Gòn thất thủ, và để đánh dấu sự kết thúc của chiến tranh Việt Nam. Chương trình này đã bước sang năm thứ 11, bao gồm các cuộc phỏng vấn người lớn tuổi, các bài viết của học sinh để xác định bằng chứng về lòng biết ơn của những người sống sót sau chiến tranh, cũng như sự suy ngẫm của học sinh thông qua nghệ thuật và văn chương.

Trong số các học sinh phát biểu, em Vy Nguyễn nói: “Chúng con đã học về lòng dũng cảm và sức mạnh, về sự khó khăn và sự hy sinh… Từ những kinh nghiệm đó có thể định hình một con người để mang ý nghĩa lại cho cuộc sống. Điều đó khiến chúng con nhận ra rằng, mình đang có rất nhiều từ tình yêu thương của những người khác. Một trong những phần ý nghĩa nhất của dự án là cơ hội để chúng con suy ngẫm và phản hồi về những gì mình đã học thông qua nghệ thuật và văn học.”

Hai cựu chiến binh QLVNCH, ông Hùng Quốc Lê (trái) và ông Điện Văn Hồ, tham dự “Dự Án Lòng Biết Ơn” tại trưởng tiểu học Murdy, Garden Grove. (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)

Em Francis Phạm bày tỏ: “Lòng biết ơn giống như một ‘siêu năng lực’ mà trước đây chúng con không hiểu về những ý nghĩa cao quý đó, cho đến khi tham gia dự án này. Trước khi tham gia dự án, nhiều bạn nghĩ rằng, chỉ đơn giản là nói lời cảm ơn. Nhưng bây giờ, chúng con hiểu rằng, nó còn nhiều hơn thế nữa. Lòng biết ơn là khi chúng ta cho người khác thấy rằng chúng ta nhìn thấy họ, hiểu những gì họ trải qua, và thật sự quan tâm đến họ.”

Chương trình cũng giới thiệu những thành quả học tập của học sinh, và làm nổi bật những câu chuyện của các vị khách quý, bao gồm các cựu chiến binh như ông Andy McTigue, lính đặc nhiệm Hải Quân Hoa Kỳ từng tham chiến tại Việt Nam. Ông Hùng Quốc Lê, cựu chiến sĩ Sư Đoàn 18 Bộ Binh VNCH. Ông Jim Webber, cựu chiến binh Thủy Quân Lục Chiến Hoa Kỳ tại chiến trường Việt Nam. Ông Kevin Davenport, cựu binh sĩ Lục Quân Hoa Kỳ tại chiến trường Việt Nam. Ông Điện Văn Hồ, cựu quân nhân QLVNCH.

Một số vị dân cử, các thầy cô trong ban tổ chức, và học sinh chụp hình với các cựu chiến binh. (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)

Tiến Sĩ Michele Lương, hiệu trưởng trưởng Murdy, nói: “Tôi rất hãnh diện vì hằng năm, sự kiện ‘Dự Án Lòng Biết Ơn’ được tổ chức tại ngôi trường này. Hơn thế nữa, ngày xưa cha của chúng tôi cũng là một cựu chiến binh của QLVNCH. Các học sinh đã hiểu được sự hy sinh của cha ông các em và đồng minh Hoa Kỳ, và giúp cho các em tạo dựng tầm nhìn cho tương lai.”

Trong số phụ huynh đến dự có bà Linda Nguyễn, cư dân Garden Grove.

Bà tâm tình: “Tôi có đứa con gái tên Kensie Nguyễn đang học Lớp Sáu tại trường này. Chương trình tạ ơn các cựu chiến binh Hoa Kỳ và VNCH giúp cho con tôi hiểu được những công ơn và sự hy sinh của những người lính từng tham chiến tại Việt Nam, và lý do tại sao đồng bào chúng ta được định cư tại Hoa Kỳ.”

Tiến Sĩ Michele Lương (trái), hiệu trưởng trường Murdy, và thầy giáo Thảo Tô, phó hiệu trưởng. (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)

Luật Sư Nguyễn Quốc Lân, phó chủ tịch Học Khu Garden Grove, nói: “Dự án này là phương pháp giáo dục rất hữu ích cho các em học sinh có cơ hội hiểu biết được thực tế. Đó là các em có thể phỏng vấn cha ông và những người đi trước, để các em hiểu những khó khăn mà các cựu chiến binh đã vượt qua để cho các em có được ngày hôm nay.”

Sự kiện còn có sự tham dự của bà Stephanie Klopfenstein, thị trưởng Garden Grove, và bà Teri Roccor, ủy viên Học Khu Garden Grove, và một số giới chức học khu. [đ.d.]

Dù ‘thắng liên tục’ gần 60 ngày, nhưng Trump vẫn chưa ‘thoát khỏi’ Iran

play-rounded-fill
Dù ‘thắng liên tục’ gần 60 ngày, nhưng Trump vẫn chưa ‘thoát khỏi’ Iran
Cuộc chiến với Iran đã gần 60 ngày rồi mà Tổng Thống Donald Trump vẫn chưa tìm ra được một chiến thắng thật sự.

Tin mới cập nhật