Hen suyễn

Mục này chỉ nhằm giải đáp các thắc mắc về sức khỏe có tính cách tổng quát. Với các vấn đề cụ thể, chi tiết của từng bệnh nhân, xin liên lạc với bác sĩ để được thăm khám trực tiếp. Nhiều thông tin thiết thực và bổ ích khác về sức khỏe cũng được phát trên đài Radio Chuyện Sáng Chủ Nhật ở vùng Orange County, California, vào mỗi sáng Chủ Nhật từ 6 đến 9 giờ, trong chương trình “Câu Chuyện Sức Khỏe Sáng Chủ Nhật.” Nhiều thông tin sức khỏe bổ ích khác cũng có thể tìm thấy trên các website nguyentranhoang.com và radiochuyensangchunhat.com. Quý vị có thể liên lạc bác sĩ qua email: [email protected] hoặc điện thoại (714) 531-7930.

Bác Sĩ Nguyễn Trần Hoàng

Dùng thuốc đúng hướng dẫn của bác sĩ. Có loại thuốc cần phải dùng thường xuyên để giúp tránh bệnh trở nặng. (Hình minh họa: openaccessgovernment.org)

Suyễn, còn gọi là hen (theo tiếng người ở miền Bắc Việt Nam), là tình trạng đường hô hấp bị hẹp lại và sưng dầy lên, và có thể tạo ra chất nhầy quá mức cần thiết. Các điều này có thể làm bệnh nhân bị khó thở, gây ra ho, khò khè khi thở ra, và hụt hơi.

Ở một số người, suyễn là “chuyện nhỏ.” Ở một số người khác, đó có thể là “chuyện lớn,” ảnh hưởng đến hoạt động hàng ngày, có thể dẫn đến các đợt tấn công, các cơn suyễn nặng, có thể gây ra chết người.

Suyễn không thể được chữa hết hẳn, nhưng các triệu chứng có thể được kiểm soát tốt nếu bệnh nhân áp dụng các điều trị thích hợp.

Giống như mọi thứ khác trên đời, tình trạng nặng nhẹ của suyễn thường thay đổi liên tục, do đó, việc hợp tác với bác sĩ để theo dõi và điều chỉnh thuốc men, điều trị, là việc rất quan trọng, để ta có thể kiềm chế được bệnh.

Triệu chứng

Suyễn có thể gây ra nhiều triệu chứng khác nhau ở mỗi bệnh nhân khác nhau. Ví dụ:  Có người chỉ lên cơn suyễn khi tiếp xúc với chất mà người đó bị dị ứng, khi tập thể dục hay làm việc nặng, có người có thể bị lên cơn suyễn thường xuyên

Các dấu hiệu và triệu chứng của suyễn có thể là:

  • Hụt hơi
  • Tức hay đau ngực, thắt ngực
  • Khò khè (tiếng rít như gió thổi qua chỗ hẹp) khi thở ra
  • Khó ngủ (vì bị hụt hơi, ho, hay khò khè)

Ho hoặc khò khè thường trở nặng hơn khi bệnh nhân bị thêm bệnh hô hấp khác như cảm, cúm, COVID-19

Các triệu chứng khi suyễn trở nặng:

  • Các triệu chứng của suyễn xảy ra thường xuyên hơn và nặng hơn
  • Cần phải dùng thuốc giúp giãn phế quản (như albuterol, proventil…) thường xuyên hơn
  • Khó thở tăng lên có thể được nhìn thấy bằng các thổi vào một dụng cụ đơn giản, và không mắc tiền, gọi là peak flow meter

Ở một số bệnh nhân, các triệu chứng có thể trở nặng trong các tình huống sau:

-Suyễn xảy ra do thể dục hay gắng sức sẽ dễ trở nặng hơn khi không khí khô và lạnh

-Suyễn xảy ra do môi trường làm việc (occupational asthma) sẽ dễ trở nặng với các chất hơi, bụi, mùi bốc ra từ chất hóa học

-Suyễn do dị ứng sẽ xảy ra, trở nặng với bụi phấn trong không khí, lông thú, nước miếng bị khô, vẩy da của thú cưng, chất thải của gián…

Khi nào cần cấp cứu

Hen suyễn trở nặng có thể gây nguy hiểm đến tính mạng. Do đó, ta cần hợp tác với bác sĩ để giữ tình trạng bệnh ổn định. Các dầu hiệu, triệu chứng sau đây, có thể là báo hiệu rằng ta cần gọi 911 hoặc đi đến phòng cấp cứu gần nhất:

-Khó thở hay khò khè, trở nặng một cách nhanh chóng.

-Thuốc hít giúp giãn phế quản không còn hiệu quả để giảm cơn khò khè hay khó thở.

-Hụt hơn, khò khẻ, khó thở xảy ra ngay cả khi ta không hoạt động thể chất, hoặc chỉ làm việc rất nhẹ.

Khi nào cần gặp bác sĩ

Khi có các triệu chứng của suyễn như kể trên. Trị suyễn sớm có thể giúp đề phòng các tổn thương kéo dài của phổi, và giúp bệnh không trở nặng.

Khi cần theo dõi bệnh sau khi đã có chẩn đoán là ta bị suyễn. Sự phối hợp tốt với bác sĩ sẽ giúp tránh được các cơn suyễn nặng nguy hiểm đến tính mạng, cũng như giữ được bệnh ổn định. Nên có hẹn định kỳ để bác sĩ có thể theo dõi thay đổi của bệnh và điều chỉnh thuốc men thích hợp.

Ngay khi triệu chứng suyễn vừa mới trở nên mất ổn định. Không nên tự ý tăng liều thuốc nếu không hỏi và có ý kiến của bác sĩ. Việc tăng liều thuốc không đúng cách có thể làm cho suyễn nặng hơn, cũng như có thể gây ra các tác dụng phụ khác.

Nguyên nhân, các yếu tố kích hoạt cơn suyễn

Cho đến nay, vẫn chưa rõ nguyên nhân nào gây ra suyễn ở người này mà không ở người khác. Người ta cho là đó có thể là sự kết hợp giữa yếu tố di truyền và yếu tố môi trường.

Tiếp xúc với các chất gây khó chịu hay gây dị ứng có thể kích hoạt, khiến các triệu chứng, dấu hiệu của suyễn xảy ra, trở nặng. Các chất kích hoạt triệu chứng suyễn với mỗi người khác nhau, tùy theo cơ địa của từng người, có thể là:

-Các chất gây ra dị ứng bay trong không khí như bụi phấn trong không khí, lông thú, nước miếng bị khô lại, vẩy da của thú cưng, chất thải của gián…

-Bệnh khác của đường hô hấp như cảm, cúm, viêm phổi…

-Hoạt động thể chất như thể dục, làm việc chân tay…

-Không khí lạnh

-Các chất ô nhiễm không khí như khói xe, khói cháy, khói từ các công xưởng..

-Một số thuốc như: Các thuốc thuộc nhóm beta blockers thường dùng chữa cao huyết áp hoặc/và bệnh tim, ngừa nhức đầu migraine (như carvedilol, atenolol, timolol, propranolol…;) hoặc nhỏ mắt để chữa cườm nước (glaucoma) như thuốc nhỏ mắt timolol, Aspirin. Các thuốc chống viêm thuộc nhóm NSAIDs (nonsteroidal anti-inflammatory drugs) như là  ibuprofen (Advil, Motrin IB…), naproxen sodium (Aleve)…

Các căng thẳng tâm lý hoặc cảm xúc mạnh

-Một số chất dùng để giúp thức ăn lâu hư hơn, có thể được dùng ở trái cây để khô, khoai tây đã được chế biến, tôm, bia, rượu vang…

-Bệnh trào ngược thực quản dạ dày (gastroesophageal reflux disease – GERD, đã được trình bày trong một kỳ trước).

Toyota phát triển mẫu xe pickup cạnh tranh với Ford Maverick

QUẬN CAM, California (NV) – Thị trường xe bán tải cỡ nhỏ hiện nay đang ăn khách. Ford Maverick là một mẫu xe bán tải pickup cỡ nhỏ độc ​​đáo, với hệ truyền động hybrid tiêu chuẩn, có giá cả phải chăng nhất (giá khởi điểm dưới $30,000.)

Theo trang mạng tin tức usatoday.com, Toyota là sản xuất xe bán tải nổi tiếng, cạnh tranh ở phân khúc pickup hạng trung với mẫu xe Tacoma; phân khúc pickup cỡ lớn với mẫu xe Tundra. Theo MotorTrend, Toyota đang phát triển một mẫu xe bán tải nhỏ, sẽ là đối thủ trực tiếp của Ford Maverick.

Toyota Tundra, mẫu xe pickup cỡ lớn phổ biến tại thị trường Mỹ. (Hình của nhà sản xuất Toyota)

Toyota Tacoma nổi tiếng với khả năng vượt địa hình tuyệt vời và giá trị bán lại cao; trong khi Tundra thu hút sự chú ý nhờ các tùy chọn động cơ mạnh mẽ và khung thép chất lượng cao. Tuy nhiên, Toyota hiện chưa có mẫu xe pickup cỡ nhỏ cho thị trường Mỹ. Vì vậy, việc nhà sản xuất Nhật Bản này chuẩn bị giới thiệu mẫu xe pickup cỡ nhỏ mới là điều hợp lý.

Các chuyên gia tin rằng Toyota có thể sản xuất một chiếc xe đối thủ đáng gờm của Ford Maverick, vì những lý do sau:
◾Thành công của dòng xe Tacoma.
◾Nổi tiếng với những mẫu xe bền bỉ và giá cả phải chăng.
◾Lịch sử lâu đời sản xuất xe hybrid.
◾Kinh nghiệm sản xuất xe tải nhỏ trên toàn thế giới.

Một số thông tin về mẫu xe Toyota pickup tương lai này:
Tên gọi: Có tin đồn rằng xe sẽ có tên là Stout, một cái tên từ quá khứ của Toyota. Nhưng cũng có một số suy đoán cho rằng nó có thể là “Tacoma Sport”, hoặc “Corolla Pickup”.
Nền tảng: Có khả năng được xây dựng trên nền tảng unibody TNGA, giống như RAV4 và Highlander.
Hệ truyền động: Dự kiến ​hệ thống hybrid cơ sở sẽ là một đặc điểm chính, cạnh tranh trực tiếp với Maverick Hybrid, với công suất ước tính 219 mã lực.
Giá cả: Hướng tới mức giá khởi điểm cạnh tranh dưới $30,000
Thiết kế: Có thể lấy cảm hứng từ Tundra; nội thất cân bằng giữa bố cục chức năng với công nghệ hiện đại.
Khách hàng mục tiêu: Những người mua đang tìm kiếm một chiếc xe bán tải tiết kiệm nhiên liệu, giá cả phải chăng để sử dụng hàng ngày với các công việc nhẹ.

Thị trường Mỹ đặc biệt ưa chuộng xe bán tải lớn, mạnh mẽ. Nhưng sản lượng xe pickup nhỏ đã tăng lên trong những năm gần đây. Mẫu bán tải nhỏ gọn của Hyundai, Santa Cruz, ra mắt vào mùa hè năm 2021. Chiếc bán tải nhỏ nhất của Ford, Maverick, được tung ra thị trường vào cuối năm 2021. Kể từ đó, cả hai đều thu hút sự chú ý tại các triển lãm xe hơi. Slate Auto, một công ty khởi nghiệp xe hơi được Jeff Bezos hậu thuẫn, cũng đang phát triển một mẫu xe bán tải nhỏ.

Theo thông cáo bán hàng của Ford, 12,022 chiếc Maverick đã được bán ra trong năm nay tính đến Tháng Bảy. Mẫu xe bán tải nhỏ này đang bán chạy hơn các mẫu Mustang Mach-E, Bronco Sport, Escape, Expedition và Ranger. Doanh số Maverick tăng 8.9% so với cùng kỳ năm ngoái tính đến tháng 7.

Theo báo cáo bán hàng của Hyundai, 18,845 chiếc Santa Cruz đã được bán tính đến Tháng Tám. Doanh số bán xe Santa Cruz giảm 18% so với cùng kỳ năm trước, nhưng vẫn là mẫu xe được ưa chuộng của thương hiệu này, bán chạy hơn các mẫu xe Hyundai như Ioniq 6 sedan và Ioniq 9 SUV. (HD)

Iguazú Falls, Argentina

Trần Nguyên Thắng/ATNT Tours & Travel

Nam Mỹ là một vùng đất có khá nhiều các ngọn thác nước nổi tiếng trên thế giới hiện diện ở đây như thác Kaieteur ở Guyana, thác Angel Falls của Venezuela nằm ở trên vùng cao nhất thế giới, và dãy thác nước Iguazú Falls (tên Argentina) dài nhất thế giới nằm ngay giữa biên giới Brazil và Argentina. Có nhiều tài liệu xếp hạng Iguassu Falls là một dãy thác nước dài nhất và đẹp nhất thế giới. Có lẽ điều này cũng không ngoa nếu bạn đã có một lần thưởng ngoạn dãy thác Iguassu Falls.

Dãy thác Iguazú Falls nhìn từ bên trên dãy thác, phía bên Argentina. (Hình ATNT Tours & Travel)

Iguassu/Iguazú River phát xuất từ ngay bình nguyên Parana nằm về phía Nam Brazil. Tên của nó, “I” có nghĩa là nước, “guazú/gaussu” là “lớn.” Iguazú  có nghĩa là “dòng sông nước lớn.” Con sông Iguassu không dài lắm, nhưng có điểm lạ là con sông này không tuôn chảy ra biển như những con sông bình thường khác mà dòng nước của nó lại chảy ngược vào trong lục địa, trở thành một phụ lưu cho sông lớn Parana. Bề mặt dòng sông Iguassu rất lớn, lớn đến độ từ trên máy bay nhìn xuống người ta có cảm tưởng như đây là một vùng biển hồ có nhiều đảo nằm rải rác trên mặt biển hồ. Sông chảy ngoằn ngoèo uốn khúc trước khi chảy đến đoạn sông đất bị sụp lở thành nhiều tầng khác nhau. Có nơi đoạn đất sụp lở này dài đến 2.7 km, chỗ sụp xuống sâu nhất hơn 80 m, có đoạn sụp xuống chia thành hai ba tầng khác nhau. Nước sông chảy đến khu vực này, phần đất bị gẫy đổ ập xuống tạo ra một dãy thác nước tuyệt vời cho Brazil-Argentina. Đó chính là dãy thác Iguassu Falls.

Dòng sông nước lớn Iguassu và dãy thác của nó đã được người ta dùng để phân định ra biên giới giữa hai đất nước Brazil và Argentina. Một nửa sông và thác thuộc về Brazil và một nửa khác thuộc về Argentina. Tuy nhiên, cảnh thác nước đổ ập xuống vùng đất sụp lở lại nằm bên phía Argentina nhiều hơn tạo thành những phong cảnh thác nước hết sức ngoạn mục đẹp đẽ. Điều này tạo ra một cảnh trớ trêu cho hai đất nước láng giềng, du khách đứng bên Brazil được ngắm rất nhiều nét đẹp của dãy thác bên phía Argentina. Trong khi đó thì phía bên Brazil chỉ có một đoạn thác “Devil’s Throat/Họng Quỷ” rất nhỏ. Du khách có thể nhìn thấy đoạn thác này khi đứng thưởng ngoạn từ bên Argentina. Chung quanh khu vực thác, Brazil và Argentina cùng tạo ra mỗi bên một National Park (Công Viên Quốc Gia) với các luật lệ nghiêm ngặt nhằm để bảo vệ môi trường sinh thái tại đây. Du khách khi đến Brazilian và Argentina National Park đều phải mua vé vào cửa Công Viên Quốc Gia. Giờ mở cửa của hai National Parks cũng rất hạn chế. Thường thì park mở cửa từ 8 giờ sáng cho đến 6 giờ chiều. Trước khi vào Nationa Park, bạn cũng có dịp được xem một đoạn phim ngắn giảng nghĩa về sự hình thành của dãy thác nước từ hàng trăm triệu năm trước. Từ cái thuở xa xưa đó, Châu Mỹ và Châu Phi vốn dĩ cùng một gốc, chúng dính liền vào nhau. Nhưng rồi thì chúng bất hòa từ từ chia tay nhau đã khá lâu, thời gian cũng có đến cả hàng trăm triệu năm rồi. Lục địa Nam Mỹ tách rời Phi Châu và trôi nổi về Atlantic Ocean. Trên con đường chúng chia tay nhau đó, các thần đất nổi giận đốt cháy thế gian, tạo thành các vùng đất sụp lở tạo ra các hình dạng thác nước như ngày nay.

Thắng cảnh dãy thác Iguazú Falls nhìn từ bên dưới chân thác. (Hình ATNT Tours & Travel)

Ngày nay, vào những ngày mưa không nhiều quá, với một mực nước trung bình, nước con sông đổ ập xuống vực sâu tạo ra thành một dãy thác cho ra 275 con thác nhỏ. Những hình ảnh này tạo cho dãy thác Iguazú Falls một hình ảnh đẹp tuyệt vời mà tôi cho rằng khó có con thác nước nào trên thế giới có thể vượt qua cái không gian xinh đẹp, thơ mộng xen lẫn sự hùng vĩ của Iguassu Falls. Tùy theo lượng nước từng ngày mà du khách có thể thưởng ngoạn các nét đẹp mỗi lúc khác nhau của thác. Thác lớn nhất, sâu nhất của dãy thác (82 m sâu, như đã nói ở trên) là thác Devil’s Throat nằm ở đầu nguồn, nơi dòng nước sông Iguassu đổ xuống rất mạnh. Đứng từ xa  du khách có thể hình dung khu thác này như ngọn thác “Móng Ngựa” của thác nước Niagara Falls trên vùng Bắc Mỹ.

Nếu bạn đã đến du ngoạn dãy thác Iguassu Falls, bạn nên ở lại nơi đây ít nhất hai đêm. Một đêm ở bên Brazil-Iguassu Falls và một đêm ở bên Argentina-Iguazú Falls. Có như thế bạn mới có thể thưởng ngoạn phần nào những nét đẹp của dãy thác thiên nhiên này. Nếu bạn có thêm chút thì giờ thì nên ghé thăm ngã ba biên giới Brazil-Paraguay-Argentina, nơi gặp gỡ của hai con sông Parana và Iguassu.Có mấy khi đi du lịch, du khách được thưởng ngoạn ngã-ba-biên-giới trên thế giới như ở đây. Ngã-ba-biên-giới trên cõi đời này có thật hay không hay chỉ là con-đường-quyền-lợi vẽ ra trong tâm tưởng con người. Nhân loại tự phân chia ra biên giới và tự tranh giành với nhau vì những quyền lợi vật chất và tinh thần (bộ tộc, dân tộc) cho dù rất nhỏ.

Thắng cảnh Iguazú Falls nhìn từ lưng chừng núi bên Argentina. (Hình ATNT Tours & Travel)

Dãy thác Iguassu Falls luôn gợi nhớ cho tôi hai con thác khác là Niagara của Bắc Mỹ và Victoria Falls của Châu Phi. Mãi về sau, tôi mới nhận thức rằng hình dạng dãy thác Iguassu Falls như là hình ảnh của Niagara Falls và Victoria Falls cộng lại làm một. Tôi cũng không hiểu tại sao tôi lại có cảm nhận như vậy! Có những lần chứng kiến mực nước sông Iguassu lên cao thì ngay lúc đó tôi nhìn thấy con thác Iguassu Falls như biến thành con thác Victoria, dãy thác Iguassu không còn là 275 con thác nhỏ nữa mà nó biến thành “một bức mành mành nước khổng lồ”, hình dáng dãy thác giống hệt con thác Victoria hùng vĩ của Châu Phi. Lúc đó, sức mạnh của dòng nước thác “họng quỉ” Iguassu Falls cũng tuôn đổ xuống vực sâu vô cùng mạnh mẽ không thua kém gì lượng nước của thác “Móng ngựa” Niagara Falls.

Những trận cuồng lũ của các thập niên trước đã từng cuốn trôi và phá hủy các cây cầu (bên phía Argentina) được xây dựng để đưa du khách đến tận miệng thác Họng Quỷ. Ngày nay, các cây cầu gẫy sập đều đã được xây dựng lại. Đồng thời, một số cây cầu mới cũng được xây thêm, tạo ra các điểm view-points mới để du khách có cơ hội đến thưởng ngoạn thêm các góc độ phong cảnh hữu tình khác của Iguazú  Falls.

Thác nước Họng Quỷ (Devil’s Throat) Iguazú Falls, Argentina. (Hình ATNT Tours & Travel)

Thác Họng Quỷ không những chỉ cho người thưởng ngoạn cảm nhận được sức mạnh thác nước của thiên nhiên mà còn cho người xem cảm nhận được cả nét thơ mộng của nó khi bạn có dịp đứng nhìn cảnh những đàn chim Vencejo de cascada (chim én!) đông có đến cả hàng ngàn con bay lượn trong vực thác, những cánh én nối đuôi nhau bay lượn lả lướt giữa uy lực âm thanh ầm ầm của thác nước quả là một hình ảnh hiếm thấy ở các nơi khác. Chúng bay vần vũ xuyên qua làn nước thác để trở về tổ ấm của chúng trong các hang động bên vách đá thác nước.

Ánh nắng ban mai và chiều là hai yếu tố khác tô điểm thêm cho không gian thác nước Iguazu. Ở hai thời điểm này, tôi cho rằng không có một ngôn ngữ nào có thể diễn tả nổi được nét đẹp của không gian Iguazú Falls. Chỉ có tâm tư bạn và không gian thiên nhiên Iguazu Falls lúc này nói chuyện với nhau bằng ngôn ngữ “vô ngôn của sự im lặng”!

Khi nào bạn muốn phá vỡ âm thanh của sự im lặng, đề nghị bạn hãy làm một chuyến đi thuyền speed-boat chạy thẳng vào chân thác nước. Tôi tin bạn sẽ cảm nhận được một cảm giác khác lạ và tuyệt vời khi dòng nước thác đổ ập xuống toàn thân bạn. Phải chăng, uy lực của dòng thác đổ kèm theo sự mát lạnh và âm thanh của dòng nước đã cho bạn cảm giác lạ lùng tuyệt vời đó!

Đàn chim Vencejo de cascada bay lượn giữa vực thác nước Devil’s Throat, Argentina. (Hình ATNT Tours & Travel)

Nếu chỉ nói về  phong cảnh hữu tình và thơ mộng thì quả thực Iguassu Falls bỏ xa hẳn cả Niagara lẫn Victoria Falls. Môi trường sinh thái của khu vực Iguazú  Falls khiến bạn cảm thấy gần gũi với thiên nhiên nhiều hơn. Những con chim Tucan đặc sắc của Brazil hay những con thú Koachi lạ lùng của vùng Nam Mỹ là những nét đẹp khác, tô điểm thêm cho không gian thác nước Iguazú.

Công Viên Quốc Gia Iguazu Falls của Argentina được đưa vào danh sách di sản thiên nhiên thế giới UNESCO năm 1984. Chính phủ Argentina đã đầu tư khá nhiều vào khu vực Iguazu National Park để bảo vệ môi trường sinh thái cũng như tạo sự hấp dẫn cho du khách khắp nơi trên thế giới đến đây thưởng ngoạn. Ngày nay, dãy thác Iguazú  Falls được chọn là một khu vực dãy thác nước có phong cảnh thơ mộng trữ tình đẹp nhất thế giới về phong cảnh thiên nhiên và nguyên thủy của nó.

Các chuyến tour do ATNT Tours tổ chức và hướng dẫn (tour guide nói tiếng Việt và tiếng Anh chuyên nghiệp)

=> Có bán vé máy bay về Việt Nam. Xin gọi ngay ATNT Travel để biết thêm thông tin chi tiết về chuyến bay.
=> Bus Tour sáng đi chiều về: 1-Santa Barbara – Solvang; 2-La Jolla – San Diego
=> ATNT Bus Tours: Las Vegas – Zion Park – Valley Of Fire – Hoover Dam – Premium Outlets (3 ngày 2 đêm)
=> Tour Yellowstone National Park & Mt. Rushmore (6 ngày/Air tour), du lịch bằng máy bay cùng ATNT Tours đến Mt. Rushmore & Yellowstone N.P, quý khách sẽ tiết kiệm được rất nhiều thời gian: Yellowstone – Mt. Rushmore – Crazy Horse – Devils Tower – Idaho Falls – Great Salt Lake
=> Tour Nevada – Utah (5 ngày 4 đêm): Valley Of The Fire – Zion N.P – Bryce Canyon – Delicate Arches N.P – Las Vegas
=> Tour National Parks of The Southwest (6 ngày): Salt Lake City – Zion Park – Arches N. P – Bryce Canyon – Antelope – Grand Canyon South Rim – Sedona
=> Tour Canada – USA: Niagara Falls – Toronto – Thousand Islands – Ottawa – Montréal – Quebec – Boston – New York
=> Tour Niagara Falls – Toronto – Montreal – Quebec – Boston – New York
=> Tour Tây Bắc Hoa Kỳ: Sacramento – San Francisco – Lake Tahoe – Portland – Seattle
=> Tour Niagara Falls (US side) – Albany – Boston – New York – Philadelphia – Washington DC
=> Tour Hawaii (7 ngày): Hai đảo Oahu (Honolulu – Waikiki Beach – Pearl Harbor – Polynesian Cultural Center) và Big Island (Black Sand Beach – Rainbow Falls – Volcano N.P – Akaka Falls – Kalapana Lava Flow Beach)
=> Tour Salt Lake City – Arches N.P – Bryce Canyon – Horseshoe Bend – Grand Canyon South Rim – Sedona (6 ngày)
=> Tour Tây Âu: Anh – Pháp – Thụy Sĩ – Monaco – Ý
=> Tour Tây Nam Âu Châu: Morocco – Tây Ban Nha – Bồ Đào Nha
=> Tour Đông Âu (15 ngày): Poland – Hungary – Austria – Czech – Slovakia – Slovenia – Croatia – Germany
=> Mysteries of Peru: Lima – Machu Picchu – Cusco – Lake Titicaca
=> Tour Turkey – Greece
=> Tour Israel – Jordan – Egypt
=> Tour Israel – Jordan – Dubai – Abu Dhabi
=> Tour South Africa – Zimbabwe Safari
=> Tour South America: Brazil – Argentina – Peru
=> Tour Chile: Atacama – Santiago – Patagonia
=> Tour Fiji Island – New Zealand: Auckland – Bay of Islands
=> Tour Australia: Melbourne – Phillip Island – Canberra – Sydney
=> Tour Nepal – Bhutan – Dubai – Abu Dhabi
=> Tour Nepal – Bhutan – Tibet (optional)
=> Tour Nhật Bản – Đài Loan – Nam Hàn: Mùa Xuân – Mùa Thu
=> Tour Singapore – Malaysia – Thailand
=> Tour Singapore – Malaysia – Indonesia
=> Tour Thailand – Lao – Cambodia
=> Tour Việt Nam: Những nẻo đường Việt Nam (15 ngày & 23 ngày)

Nhận làm các dịch vụ:
=> Có bán vé máy bay về Việt Nam, vé máy bay trong nước Hoa Kỳ, và khắp nơi trên thế giới.
=> Visa nhập cảnh Ấn Độ, Việt Nam, Miến Điện, Úc.
=> Renew passport Mỹ khẩn cấp và passport Việt Nam.
=> Xin lại Giấy Quốc Tịch Hoa Kỳ (đã làm mất bản chính).
Xin liên lạc văn phòng ATNT Tours để biết thêm chi tiết:
9106 Edinger Ave., Fountain Valley, CA 92708
Điện thoại: (714) 841-2868 – (888) 811-8988
Website: www.ATNTtour.com
Email: [email protected]

*Đón xem trên YouTube: “ATNT Travel & Tours.”
*Đón nghe chương trình Radio VNR 106.3 FM mỗi tối Thứ Bảy từ 10 PM đến 10:30 PM.
*Đón xem chương trình TV “Thế Giới Trong Tầm Tay Bạn” mỗi tuần vào Thứ Sáu, Thứ Bảy, và Chủ Nhật trên đài VBS 57.6.

 

VHM tiếp nhận Thuyền Tự Do của Nhà Văn Hóa Việt Nam Pomona

Đỗ Dzũng/Người Việt

GARDEN GROVE, California (NV) – Viện Bảo Tàng Di Sản Người Việt (Vietnamese Heritage Museum – VHM) ở Garden Grove vừa tiếp nhận Thuyền Tự Do của Nhà Văn Hóa Việt Nam Pomona hôm Thứ Sáu, 24 Tháng Mười, sau gần 10 năm vận động.

Xe kéo kéo toàn bộ xe truck chở Thuyền Tự Do được bọc kín về Viện Bảo Tàng Di Sản Người Việt, Garden Grove. (Hình: VHM cung cấp)

Họa sĩ Châu Thụy, giám đốc VHM, vui mừng nói với nhật báo Người Việt như sau: “Tôi rất xúc động khi thấy Thuyền Tự Do về đến VHM. Tôi xúc động hơn nữa là qua bao nhiêu năm tháng con thuyền vẫn nguyên vẹn, không hề bị hư hao.”

“Đây là một trong những hiện vật quý giá nhất của thuyền nhân Việt Nam. Con thuyền từng được bà Madalena Lài, cố giám đốc Nhà Văn Hóa Việt Nam Pomona, đưa đi khắp 50 tiểu bang Hoa Kỳ và một số nơi ở Canada,” họa sĩ Châu Thụy nói thêm. “Tôi tin rằng, Thuyền Tự Do sẽ thu hút thêm nhiều người đến VHM để tìm hiểu lịch sử của thuyền nhân Việt Nam trên đường đi tìm tự do ra sao.”

Thuyền Tự Do là con thuyền thứ nhì có mặt trong bộ sưu tập của VHM, ngoài Con Thuyền Hy Vọng đã có mặt tại viện bảo tàng này từ năm 2023.

Thuyền Tự Do trong một buổi triển lãm ở Hoa Kỳ. (Hình: VHM cung cấp)

Tiến trình mang Thuyền Tự Do về VHM bắt đầu từ năm 2016, theo họa sĩ Châu Thụy cho biết.

Ông kể: “Từ năm 2016, khi thành lập VHM, chúng tôi đã liên lạc với bà Lài, có ý định muốn đưa Thuyền Tự Do về trưng bày tại viện bảo tàng. Nhưng rồi có một số trục trặc khách quan, nên công việc không đi tới đâu. Rồi bà Lài qua đời năm 2021.”

Chuẩn bị xe kéo. (Hình: VHM cung cấp)

“Ngày 7 Tháng Tám, tôi nhận được điện thoại của ông Nguyễn Thanh Quan, phu quân của bà, cho biết có ý định giao Thuyền Tự Do cho VHM. Một tuần sau, chúng tôi xuống Pomona. Khi đến nơi, chúng tôi thấy thuyền được để trên một xe truck, bên hông một tòa nhà, cây cối mọc um tùm, các bánh xe của chiếc xe truck chở thuyền bị xẹp, và mấy tấm bạt che thuyền đều hư nát.”

Ông Châu Thụy cho biết ngay cả chiếc xe truck chở chiếc thuyền cũng không hoạt động nữa, không còn đăng bộ Nha Lộ Vận (DMV) nữa.

Bà Madalenna Lài và sách “Hành Trình Thuyền Tự Do Đầy Nước Mắt.” Bà Lài là người làm đơn xin, mang Thuyền Tự Do về Mỹ và đem đi triển lãm khắp 50 tiểu bang. (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)

Thế là họa sĩ Châu Thụy và nhân viên VHM dùng bạt mới để che lại chiếc thuyền. Hai ngày sau, VHM ký giấy nhận bàn giao từ ông Quan.

Thời gian sau đó, VHM cho người chặt cây để có chỗ kéo chiếc xe truck ra.

“Rất may là sau khi bơm, tất cả các bánh xe đều không bị hư, không phải thay bánh mới. Sau đó, chúng tôi mướn một xe kéo đến kéo toàn bộ chiếc xe truck, trên có Thuyền Tự Do, từ Pomona về Garden Grove hôm 24 Tháng Mười,” họa sĩ Châu Thụy chia sẻ thêm.

Họa sĩ Châu Thụy, giám đốc VHM, bên cạnh chiếc xe truck chở Thuyền Tự Do của Nhà Văn Hóa Việt Nam Pomona. (Hình: VHM cung cấp)

Khi còn sinh thời, bà Lài cho biết, Thuyền Tự Do là một chiếc thuyền vượt biển bằng gỗ, dài 10.5 mét, chiều ngang 3.5 mét, chở theo 15 người tìm tự do, đi từ Nha Trang, tỉnh Phú Khánh, vào ngày 12 Tháng Năm, 1981. Sau 10 ngày lênh đênh trên biển cả, mọi người phải ăn quần áo để cầm cự, những ngày sau đó tất cả thuyền nhân đều bất tỉnh, thuyền trôi dạt vào Philippines và may mắn được cứu.

Sau đó, chính Tổng Thống Ferdinand Marcos của Philippines ra lệnh đưa thuyền vào Freedom Plaza ở Bantaan để lưu giữ từ năm 1981.

Sau này, bà Lài làm đơn xin, mang chiếc thuyền về Mỹ, và đem đi triển lãm khắp nơi, nhất là những vùng có nhiều người Việt cư ngụ.

———-

Liên lạc tác giả: [email protected]

Đặc khu, phúc đức tổ tiên và dân khí

Trân Văn

Tuần này, khu vực Đông Nam Á tiếp tục được hâm nóng bởi các cuộc đột kích vào những trung tâm buôn người kết hợp lừa đảo trực tuyến trên lãnh thổ Cambodia, Miến Điện.

Người biểu tình chống “Dự Luật Đặc Khu” xuống đường ở Hà Nội, ngày 10 Tháng Sáu, 2018. (Hình: AFP via Getty Images)

Tại Cambodia, số lượng nghi phạm dính líu đến cưỡng bức lao động, lừa đảo trực tuyến bị bắt giữ tiếp tục gia tăng. Hai cuộc đột kích, một ở tỉnh Kampot, một ở Phnom Penh đã vô hiệu hóa hai ổ lừa đảo nhắm vào người Việt và người Hàn qua Internet.

Ở Myanmar, chính quyền quân sự đã tổ chức các cuộc đột kích vào những trung tâm nô lệ, lừa đảo trực tuyến tại khu vực giáp giới Myanmar-Thái Lan thuộc bang Karen, khu vực giáp giới Myanmar-Trung Quốc thuộc bang Shan. Chính quyền quân sự ở Myanmar loan báo họ đã bắt giữ và đang tống xuất khoảng 10,000 người ngoại quốc.

Trên bình diện quốc tế, SpaceX đã cắt dịch vụ Internet của vài ngàn bộ Starlink ở Myanmar. Chính phủ Mỹ tuyên bố áp đặt lệnh trừng phạt khác đối với một số cá nhân và doanh nghiệp dính líu đến buôn người, lừa đảo trực tuyến ở Shwe Kokko (Karen, Myanmar) giống như đã từng làm trước đó đối với một số cá nhân, doanh nghiệp tại Cambodia.

Ngoài việc cung cấp thông tin, hỗ trợ phương tiện, chính quyền Thái Lan đang truy quét hơn 1,000 cá nhân vừa băng qua biên giới Myanmar-Thái Lan để né tránh các đợt truy quét tại Myanmar.

Sau Cambodia và Myanmar, thiên hạ đang nhìn vào Lào, quốc gia cũng có “đất hứa” của buôn người, lừa đảo trực tuyến – Đặc Khu Kinh Tế Tam Giác Vàng (Golden Triangle SEZ).

***

Hoạt động buôn người, lừa đảo trực tuyến phát triển ở Cambodia, Myanmar và Lào, gieo họa toàn cầu đều dựa vào các đặc khu kinh tế (Special Economic Zone – SEZ) ở những khu vực tiếp giáp với Trung Quốc.

Lúc đầu các SEZ tiếp nhận vốn của “doanh nhân” Trung Quốc để phát triển hạ tầng, sau sự hình thành các trung tâm cờ bạc là sự phối hợp giữa buôn người, biến đồng loại thành nô lệ hiện đại rồi chuyển hóa thành những trung tâm lừa đảo trực tuyến. Những Shwe Kokko ở Myanmar, Sihanoukville ở Cambodia, hay Golden Triangle ở Lào,… đều là các SEZ.

Để thu hút đầu tư, chính quyền Cambodia, Myanmar, Lào cùng đề cao yếu tố tự chủ ở các SEZ. Chính sự biệt lập này đã bị nhiều tổ chức tội phạm Trung Quốc khai thác, biến các SEZ thành “lãnh địa.”

Những “lãnh chúa” mang quốc tịch Trung Quốc sử dụng tài sản thu được từ các hoạt động bất chính mua chuộc viên chức sở tại từ địa phương đến trung ương bành trướng “sự nghiệp.”

Kết quả nhiều cuộc điều tra cho thấy, SEZ nào cũng có những khu phức hợp kiên cố, được bảo vệ nghiêm ngặt, giam giữ nhiều ngàn người song bất khả xâm phạm, bất khả tư nghị.

Nếu chịu khó đối chiếu những đặc điểm của các SEZ ở Cambodia, Myanmar và Lào với Dự Luật Đơn Vị Hành Chính-Kinh Tế Đặc Biệt (thường được gọi tắt là Dự Luật Đặc Khu) mà chính quyền Việt Nam thai nghén từ giữa thập niên 2010, lẽ ra đã thông qua vào năm 2018, hẳn sẽ thấy có rất nhiều điểm tương đồng.

Các quy định pháp luật liên quan đến SEZ của Cambodia, Myanmar, Lào – cho giới đầu tư ngoại quốc thuê đất hoặc nhượng quyền sử dụng đất ở SEZ từ 50 năm đến 99 năm đã đỡ đầu cho các khu phức hợp biệt lập ra đời và lớn mạnh mà chính quyền địa phương ở Cambodia, Myanmar, Lào không thể kiểm soát.

Dự Luật Đặc Khu của Việt Nam cũng thể hiện ý định y hệt như vậy (lúc đầu là 99 năm, về sau, do bị chỉ trích kịch liệt nên giảm xuống 70 năm nhưng vẫn chừa con đường cho phép sử dụng đến 99 năm nếu thuộc “trường hợp đặc biệt” – Điều 30).

Cambodia, Myanmar, Lào giao quyền quản lý hành chính, kiểm soát xuất-nhập cảng, thu thuế cho Ban Quản Lý Đặc Khu. Vì muốn nhanh chóng thu hút vốn đầu tư, Cambodia, Myanmar, Lào đề ra chính sách miễn, giảm thuế tối đa cho “nhà đầu tư.”

Trên thực tế, ban quản lý các đặc khu dễ dàng bị các tổ chức tội phạm thao túng. Các tổ chức tội phạm đã khai thác tối đa những lỗ hổng cả về quản trị lẫn chính sách, biến các SEZ trở thành chỗ hấp thụ tiền bẩn, thúc đẩy rửa tiền cũng như các hoạt động tài chính bất hợp pháp khiến cộng đồng quốc tế phải hành động.

Dự Luật Đặc Khu của Việt Nam cũng thế – về mặt quyền hạn, nhân vật đứng đầu đặc khu gần như độc lập với chính quyền cấp tỉnh (nhân vật đứng đầu đặc khu có quyền thành lập, giải thể, tổ chức lại một số cơ quan chuyên môn, quyết định một số dự án đầu tư, ký kết một số thỏa thuận quốc tế… – Điều 18). Dự Luật Đặc Khu của Việt Nam cũng đề cao yếu tố miễn, giảm các sắc thuế như thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế thu nhập cá nhân, áp dụng các thuế suất ưu đãi đặc biệt (các điều 43, 44, 48).

Tuy Dự Luật Đặc Khu của Việt Nam đặt mục tiêu ưu tiên phát triển các ngành công nghệ cao, dịch vụ du lịch, tài chính quốc tế và các quy định pháp luật liên quan đến SEZ của Cambodia, Myanmar, Lào cũng nhắm đến những mục tiêu này nhưng cơ chế đặc biệt của các SEZ đã khiến các SEZ trở thành những “thiên đường” cho tội phạm như đã biết.

Một thời, những viên chức hữu trách ở Cambodia, Myanmar, Lào từng bày tỏ sự hào hứng với triển vọng phát triển nhờ casino, bất động sản và dịch vụ ở các SEZ, viên chức Việt Nam những năm cuối thập niên 2010 có khác gì?

***

Tháng Năm, 2018, bất chấp phân tích thiệt/hơn và khuyến cáo của nhiều giới, nhiều người, Quốc Hội Việt Nam vẫn đưa Dự Luật Đơn Vị Hành Chính-Kinh Tế Đặc Biệt (thành lập ba đặc khu ở Vân Đồn, Vân Phong, Phú Quốc, cho phép giới đầu tư ngoại quốc thuê đất từ 70 năm đến 99 năm khiến người ta lo ngại Trung Quốc sẽ kiểm soát cả ba, nguy hại cho chủ quyền quốc gia, độc lập dân tộc) ra xem xét.

Hành động ấy khiến sự bất bình tăng nhanh và dâng cao đến mức ngày 9 Tháng Sáu, 2018, chính quyền phải tuyên bố tạm hoãn xem xét dự luật song việc bày tỏ thiện chí như thế đã quá trễ.

Từ 10 Tháng Sáu, 2018 đến 17 Tháng Sáu, 2018, biểu tình phản đối ý định thành lập ba đặc khu bùng phát ở nhiều nơi (TP.HCM, Bình Dương, Đồng Nai, Bình Thuận, Khánh Hòa, Nghệ An, Hà Nội,…). Một số nguồn thạo tin ước đoán, tối thiểu cũng có khoảng 50,000 người đổ ra đường để phản đối.

Tại một số nơi như Bình Dương, Đồng Nai, Bình Thuận,… biểu tình đã chuyển thành bạo loạn. Một số nhà máy của giới đầu tư ngoại quốc bị đốt. Thậm chí tại Bình Thuận, người biểu tình còn tấn công, đốt phá trụ sở UBND tỉnh, nơi làm việc của công an,… Nếu không có sự phản kháng quyết liệt như vậy, Dự Luật Đơn Vị Hành Chính-Kinh Tế Đặc Biệt thành luật, ai dám khẳng định các SEZ tại Việt Nam tránh khỏi con đường đã làm Cambodia, Myanmar, Lào sa lầy? [kn]

Gần 100 người bị truy tố ở Nam California vì cản trở ICE

LOS ANGELES, California (NV) – Các công tố viên liên bang truy tố 97 người ở miền Nam California vì can thiệp công việc của giới chức liên bang kể từ 6 Tháng Giêng – khi các vụ bố ráp di trú bắt đầu diễn ra, các giới chức cho biết hôm Thứ Tư, 29 Tháng Mười, theo nhật báo The Orange County Register.

Số người bị truy tố sẽ gia tăng vì ngày càng có nhiều bằng chứng thu thập được chứng minh những hành động sai trái xảy ra vào mùa Hè vừa qua, theo ông Bill Essayli, quyền công tố viên liên bang, cho biết.

Xe bị đốt cháy trong cuộc biểu tình ở Los Angeles ngày 8 Tháng Sáu. (Hình minh họa: Sahab Zaribaf/Middle East Images/AFP via Getty Images)

“Những hành động này không chỉ nguy hiểm, mà còn làm cho mọi việc kém hiệu quả,” ông Essayli nói. “Chúng tôi không, và sẽ không, chấm dứt các hoạt động bố ráp. Không gì có thể ngăn cản chúng tôi.”

Ít nhất một trong số những người bị bắt có liên quan đến ngày 6 Tháng Sáu, khi hàng chục nhân viên ICE có vũ trang như quân đội ập vào xí nghiệp may mặc Ambiance Apparel ở trung tâm Los Angeles.

Trong lúc xe bọc thép quân sự đậu hàng dài trên đường, nhiều người bày tỏ tức giận đối với các vụ bố ráp di dân đang diễn ra bên trong cánh cửa sắt của xí nghiệp.

Người bị bắt đưa lên những chiếc xe van màu trắng. Nhân viên liên bang triển khai vũ khí hóa học chống người biểu tình và tung lựu đạn gây tê trên đường phố trong lúc họ rút đi.

Một thanh niên 22 tuổi, cư dân Boyle Heights, bị tố cáo xịt hơi cay vào một chiếc xe trong đó có ba nhân viên FBI, làm hai người bị “phỏng mặt,” theo Bộ Tư Pháp Mỹ cho biết.

Nếu bị kết tội, thanh niên này có thể bị tối đa tám năm tù.

Hai ngày sau, lại có hàng ngàn người tụ tập ở trung tâm Los Angeles, lần này gần Trung Tâm Tạm Giam Thành Phố, nơi một số người vẫy cờ Mexico, cầm bảng biểu tình, và la lớn với nhân viên công lực. Một chiếc taxi Waymo bị đốt cháy.

Người biểu tình đi bộ trên xa lộ 101, chặn ít nhất tất cả các làn xe một hướng đi, các giới chức liên bang cho biết, mặc dù cảnh sát tiểu bang (CHP) đang có mặt. Sau đó, nhân viên công lực phải buộc người biểu tình rời khỏi xa lộ để xe cộ tiếp tục lưu thông bình thường.

“Cá nhân những người biểu tình bắt đầu ném đá, xe ‘scooter’ chạy điện, bảng chỉ dẫn trên đường, và nhiều thứ khác vào nhân viên CHP đang đứng phía dưới cầu xa lộ,” tuyên bố của liên bang cho biết. “Có một lúc, một người biểu tình đổ chất lỏng màu vàng trong vào xe cảnh sát CHP làm xe cháy bùng lên.”

Có chín người bị tố cáo vi phạm luật trong vụ biểu tình lần đó. Nếu bị kết tội, những người này có thể bị tù năm năm.

Các truy tố này do văn phòng Central District của Bộ Tư Pháp đưa ra. Văn phòng này phụ trách các quận hạt Los Angeles, Ventura, Santa Barbara, Orange, Riverside, San Bernardino, và San Luis Obispo.

Trong số 97 người bị truy tố cho đến nay, có 18 người nhận tội, và 44 người khác đang chờ ngày ra tòa. (Đ.D.)

Cảnh sát Orange County bị bắt vì bị tố tấn công tình dục tù nhân

SANTA ANA, California (NV) – Cảnh sát viên Leobardo Martinez Garcia, 29 tuổi, thuộc Sở Cảnh Sát Orange County (OCSD), vừa bị bắt vì bị tố cáo tấn công tình dục một nữ tù nhân, thông cáo báo chí của cơ quan công lực này đưa ra hôm Thứ Năm, 30 Tháng Mười, cho biết.

OCSD biết vụ tấn công này hôm Thứ Ba, 14 Tháng Mười, khi nữ tù nhân tiết lộ cho nhân viên nhà tù. Tù nhân này cho biết vào hồi Tháng Ba, khi cô bị bắt, cảnh sát viên Leobardo Martinez Garcia tấn công cô lúc cô đang được chăm sóc tại một bệnh viện địa phương.

Nhà tù Orange County ở Santa Ana. (Hình minh họa: Julie Leopo/Voice of OC)

Các nhà điều tra của OCSD vào cuộc ngay lập tức, bắt đầu thu thập thông tin, bằng chứng, và thẩm vấn nhiều người.

Sau đó, cảnh sát viên Garcia bị bắt ngày Thứ Tư, 29 Tháng Mười, bị giam trong nhà tù ở Santa Ana, vì bị tình nghi tấn công tình dục và tấn công trong vai trò nhân viên công lực.

Tuy nhiên, ngày hôm sau, cảnh sát viên Garcia đóng tiền tại ngoại hậu tra và được thả.

Ngoài việc bị điều tra hình sự, cảnh sát viên Garcia còn bị OCSD cho nghỉ có lương, chờ kết quả của cả hai cuộc điều tra.

“Tội phạm mà cảnh sát viên này bị tố cáo vi phạm lời thề phục vụ và bảo vệ cộng đồng chúng ta, đặc biệt là đối với những người tin tưởng công việc của chúng tôi trong nhà tù Orange County,” ông Don Barnes, cảnh sát trưởng OCSD, được trích lời nói. “Tôi vô cùng thất vọng với hành động của cảnh sát viên Leobardo Martinez Garcia.”

Cảnh Sát Trưởng Barnes nói thêm: “Tôi muốn bảo đảm với cộng đồng rằng hành động này không đại diện cho sự chính trực chuyên nghiệp mà hàng trăm cảnh sát viên và nhân viên của OCSD làm việc trong nhà tù thể hiện mỗi ngày.”

“Cuộc điều tra đầy đủ sẽ được tiếp tục, và bất cứ cảnh sát viên nào không hoàn thành nhiệm vụ bảo vệ an ninh sẽ bị quy trách nhiệm qua các biện pháp cấp thời và công bằng,” vị cảnh sát trưởng nói tiếp.

Theo thủ tục điều tra, vụ này sẽ được chuyển cho Văn Phòng Biện Lý Orange County hoặc Văn Phòng Bộ Tư Pháp Mỹ để truy tố. (Đ.D.)

Làm bù nhìn, ‘nghề’ ít được đề cập của Mike Johnson

Trúc Phương/Người Việt

Trong lịch sử chính trị Hoa Kỳ, Hạ Viện từng được xem là trái tim của nền dân chủ, nơi tiếng nói của cử tri được phản ánh trực tiếp nhất, nơi những xung đột chính trị được chuyển hóa thành những quyết định lập pháp. Nhưng dưới thời Chủ Tịch Mike Johnson, trái tim ấy dường như đập theo nhịp của… Donald Trump.

Chủ Tịch Hạ Viện Mike Johnson và Tổng Thống Trump. (Hình: Anna Moneymaker/Getty Images)

Chủ Tịch Hạ Viện Johnson đang khiến nhiều người đặt câu hỏi: liệu ông là người lãnh đạo một viện lập pháp độc lập hay chỉ là người điều phối chương trình nghị sự của Tòa Bạch Ốc? Câu trả lời không khó tìm. Càng ngày, Mike Johnson càng khiến chức vụ của mình trông giống một bộ phận hành pháp, một “cánh tay nối dài” của Trump, chứ không phải là đối trọng hiến định của ông.

Chủ tịch Hạ Viện trong vòng kim cô của Trump

Quyền lực trong nền dân chủ chỉ tồn tại khi có sự kiểm soát và cân bằng. Nhưng khi người đứng đầu Hạ Viện tự nguyện rút khỏi vai trò đó, sự cân bằng ấy sụp đổ. Và điều đáng lo hơn cả là Johnson dường như xem sự lệ thuộc này không phải là sự yếu đuối, mà là một… sứ mệnh.

Sự xuất hiện của Mike Johnson diễn ra sau khi Chủ Tịch Kevin McCarthy bị lật đổ, một sự kiện chưa từng có tiền lệ. Trong tình thế ngặt nghèo, Johnson, một nhân vật ít được chú ý với hồ sơ lập pháp khiêm tốn, đã trở thành ứng cử viên dung hòa cuối cùng.

Tuy nhiên, thay vì chọn con đường phục hồi uy tín và độc lập thể chế cho Quốc Hội, ông đã chọn con đường phục tùng tuyệt đối. Mike Johnson đã chứng minh rằng vai trò của ông không phải là lãnh đạo một cơ quan độc lập mà là quản lý một “cỗ máy” hiệu quả, được bôi trơn để phục vụ ý chí của “ông chủ” Donald Trump.

Mike Johnson không phải là một nhân vật chính trị bẩm sinh. Ông xuất thân từ Louisiana, từng là luật sư bảo vệ các vụ “tự do tôn giáo” – người của đức tin, của các giá trị Cơ Đốc Giáo bảo thủ. Sự nghiệp chính trị của ông bắt đầu muộn, trong những năm mà đảng Cộng Hòa đang chuyển mình mạnh mẽ dưới ảnh hưởng của phong trào MAGA.

Khi bước vào Quốc Hội năm 2017, Johnson là gương mặt ít ai biết đến. Nhưng ông nhanh chóng tìm thấy trong Trump một biểu tượng để dựa vào, và trong “chủ nghĩa Trump,” một hệ thống bảo trợ quyền lực. Ông là một trong 147 dân biểu bỏ phiếu bác bỏ kết quả bầu cử 2020, và sau đó tham gia vào nhóm pháp lý bảo vệ Trump trong cả hai vụ luận tội.

Vai trò chủ tịch Hạ Viện theo truyền thống là một vị trí có quyền lực độc lập lớn, đòi hỏi khả năng dung hòa xung đột phe phái, đàm phán với Hành Pháp và bảo vệ quyền lực ngang hàng của Lập Pháp trước Tòa Bạch Ốc. Mike Johnson đã định nghĩa lại vai trò này, tuyên bố một cách công khai rằng ông là người thực hiện nghị trình của Trump.

Ông từng tự hào nói: “Chúng tôi hiện là một cỗ máy được bôi trơn hoàn hảo.” Tuyên bố này được đưa ra sau khi ông đạt được thành tựu lập pháp lớn nhất, cũng là minh chứng rõ ràng nhất cho lòng trung thành của ông: thông qua dự luật chính sách mang tính biểu tượng của Trump, “One Big Beautiful Bill Act.”

Ngoài dự luật lớn vừa đề cập, Mike Johnson cũng mang lại hàng loạt chiến thắng khác cho Tòa Bạch Ốc: Ngăn chặn một cuộc bỏ phiếu chặn thuế quan của Trump, thông qua Đạo Luật Laken Riley (trục xuất nhanh chóng người nhập cư bị bắt), và phê chuẩn luật ủng hộ tiền mã hóa. Rõ ràng, những gì Mike Johnson làm luôn được đo lường bằng hiệu quả của việc ông chuyển hóa mong muốn của Tổng Thống Trump thành luật.

Biến Hạ Viện thành “Duma Quốc Gia”

Trong cuộc chiến giằng co đóng cửa chính phủ (shutdown), Mike Johnson đã đưa ra một chiến lược gây bất bình: tuyên bố Hạ viện không có lý do gì để làm việc, trừ phi phe Dân Chủ trong Thượng Viện thỏa hiệp với chính sách tài khóa của phe Cộng Hòa. Chiến lược “nghỉ vô thời hạn” này, dù được cựu Chủ Tịch Newt Gingrich ủng hộ, đã hứng chịu chỉ trích nặng nề vì làm giảm vai trò của Quốc Hội. Điều này tạo tiền lệ nguy hiểm cho các thế hệ lập pháp tương lai, khi người ta “học” được rằng vai trò của họ là “không làm gì cả” khi đối mặt với bế tắc.

Cựu Cố Vấn Tòa Bạch Ốc Stephen Bannon thậm chí gọi Quốc Hội dưới sự lãnh đạo như vậy chẳng khác “Duma Quốc gia,” ám chỉ cơ quan lập pháp Nga có quyền lực giới hạn và có thể bị tổng thống giải tán theo ý muốn. Đây là sự thừa nhận công khai về mức độ thâm nhập quyền lực của Hành Pháp vào Lập Pháp.

Bản thân Tổng Thống Trump cũng đùa cợt tình trạng này khi nói: “Tôi là tổng thống kiêm chủ tịch Hạ Viện” – một cách nói đầy tính mỉa mai nhưng phản ánh chính xác sự thật quyền lực (nguồn: “Keeping the House Absent, Johnson Marginalizes Congress and Himself”/The New York Times).

Cần nhắc lại, Mike Johnson đã từ chối tuyên thệ nhậm chức cho Dân Biểu Đắc Cử Adelita Grijalva (Dân Chủ) với lý do hoàn toàn không có căn cứ xác đáng. Giới bình luận chính trị cho rằng đây là hành động chiến lược nhằm ngăn cản Grijalva ký vào một kiến nghị buộc Bộ Tư Pháp phải công bố hồ sơ Jeffrey Epstein.

Vụ án Epstein là một vấn đề nhạy cảm với Trump, và hành động của Johnson – người có trách nhiệm duy nhất trong việc tuyên thệ nhậm chức cho các thành viên mới – đã biến một nhiệm vụ hiến định thành một công cụ chính trị để che chắn cho tổng thống.

Sự phục tùng của Johnson đạt đến đỉnh điểm trong việc ông trở thành “bộ trưởng thông tin” không chính thức, sẵn lòng bảo vệ công khai mọi quyết định của Trump, bất kể chúng có gây sốc hay phản cảm đến mức nào. Ủng hộ Trump “xứng đáng” có một Nobel Hòa Bình, Mike Johnson cũng luôn công khai ca ngợi những hành vi “không bình thường” của Trump.

Khi Trump lan truyền một video do AI tạo ra mô tả cảnh thả phân xuống những người biểu tình ôn hòa, Johnson đã xuê xoa: “Tổng thống sử dụng mạng xã hội để đưa ra quan điểm…” Tương tự, Mike Johnson bày tỏ sự ủng hộ tuyệt đối quyết định của Trump phá hủy Cánh Đông Tòa Bạch Ốc mà không tham khảo ý kiến Quốc Hội để xây một phòng khiêu vũ khổng lồ.

Cái giá phải trả cho thể chế và chính trị

Sự thành công của Mike Johnson trong vai trò điều hành Hạ viện là một thành công “phụ thuộc”. Nó chỉ tồn tại chừng nào ông còn được Donald Trump ưu ái. Tuy nhiên, sự sắp xếp quyền lực độc nhất vô nhị này đi kèm với một cái giá đắt cho cả sự nghiệp của Johnson và cho nền dân chủ Mỹ. Việc Johnson làm cho Quốc Hội trở nên “không liên quan” (irrelevant) là điều gây tổn hại vĩnh viễn. Nó củng cố niềm tin rằng Hành Pháp có thể lấn át Lập Pháp, khiến các thành viên Quốc Hội mới không còn thấy giá trị trong việc kiểm tra và cân bằng quyền lực. Đây là sự sụp đổ một trụ cột hiến định.

Dù thế nào, Mike Johnson đang ở vị trí mong manh, vừa là “bao cát” (punching bag) hứng chịu sự phân hóa trong nội bộ GOP, vừa là “nhà tâm lý học” (psychiatrist) phải làm dịu những bất đồng. Sự nghiệp chính trị của ông phụ thuộc vào khả năng ông tiếp tục mang lại những thành công lập pháp cho Trump và giữ được lòng trung thành với tổng thống.

Tuy nhiên, lòng trung thành của Mike Johnson với Trump không hề đảm bảo sự ổn định chính trị cho ông. Dự luật One Big Beautiful Bill, với chi phí xã hội khổng lồ (cắt giảm mạng lưới an sinh xã hội để đổi lấy cắt giảm thuế cho giới siêu giàu và doanh nghiệp lớn), chứa đựng rủi ro chính trị đáng kể. Cựu chiến lược gia của Trump, Stephen Bannon, cảnh báo một cách thực tế: “Có rất nhiều MAGA sử dụng Medicaid.” Việc cắt giảm an sinh xã hội có thể gây ra sự phản ứng dữ dội từ chính cử tri ủng hộ Trump.

Trong một cuộc phỏng vấn, khi được hỏi có tự hào vì “đã làm nên lịch sử” sau khi thông qua One Big Beautiful Bill, Johnson nói: “Tôi mệt vì làm lịch sử rồi.” Câu trả lời nói lên nhiều điều. Ông “mệt” vì gồng mình giữ thăng bằng giữa hai vai: vừa một nhà lãnh đạo -trên danh nghĩa – của Quốc Hội, vừa là “tôi tớ” tận tụy của trổng thống.

Dù vậy, rốt cuộc, chỉ vai thứ hai là thật sự tồn tại. Trump gọi Mike Johnson là “the only guy who could do this because he’s a nice guy” – một “lời khen” ẩn chứa đầy khinh miệt. “Nice” – ngoan ngoãn, dễ bảo, và không nguy hiểm. Đó không phải lời ca ngợi dành cho một nhà lãnh đạo mà cho một kẻ chỉ biết cúi đầu nghe lời.

Trong mắt Trump, lòng trung thành của những người như Mike Johnson chỉ có giá trị tạm thời. Trump “tôn trọng” những người phục vụ mình, cho đến khi họ thất bại hoặc không còn… “nice.”

Lịch sử của vô số người từng phụng sự Trump, từ Michael Cohen đến Kevin McCarthy, đều cho thấy kết cục của họ không mấy sáng sủa. Mike Johnson có thể là người tiếp theo trong danh sách đó, nếu một ngày nào đó ông chỉ là một miếng vỏ chanh chẳng còn tí nước nào. Nếu vấp ngã hoặc không có giá trị gì đáng kể trong các cuộc bỏ phiếu quan trọng, Mike Johnson sẽ đối mặt số phận tương tự những “tôi trung” từng bị Trump bẽ bàng quay lưng. [kn]

Pacquiao và Mayweather hướng đến trận tái đấu sau 10 năm

MANILA, Philippines (NV) – Huyền thoại quyền Anh người Philippines Manny Pacquiao vừa “bật mí” về cuộc đàm phán cho trận tái đấu giữa ông và võ sĩ Floyd Mayweather người Mỹ có thể sẽ thành công và cả hai sẽ so găng tại Las Vegas, theo Manila Times ngày 29 Tháng Mười.

Võ sĩ huyền thoại của thể thao Philippines, Pacquiao lên tiếng khẳng định rằng ông không hề né tránh việc tái đấu với Mayweather như mọi người đồn đoán.

Pacquiao (phải) từng nổi tiếng với cú ra đòn áp đảo đối thủ, nhưng giờ đây ở tuổi 46, giới chuyên môn lo ngại anh sẽ thiếu đi sức mạnh và sự nhanh nhẹn. (Hình: Ethan Miller/Getty Images)

Ở tuổi 46, dù thuộc hàng lão tướng nhưng võ sĩ Philippines vẫn tràn đầy năng lượng. Ông cho biết hai phía đang trong giai đoạn đàm phán cho một trận đấu có thể diễn ra vào đầu năm 2026 tại Las Vegas, và được trực tiếp trên Netflix.

“Hiện tại chúng tôi đang đàm phán, việc thành công hay không còn phụ thuộc vào việc chúng tôi có hiểu nhau hay không. Người đại diện của tôi và người đại diện của anh ấy đang trực tiếp phối hợp.” – Pacquiao lên tiếng với truyền thông.

Võ sĩ huyền thoại Philippines thậm chí còn nhấn mạnh: “Đừng nghĩ đây là một trận biểu diễn khi nhìn vào tuổi tác của tôi và Mayweather. Đây sẽ là một trận so găng thực sự.”

Lần đầu hai võ sĩ này chạm trán vào Tháng Năm, 2015. Hơn 10 năm qua, Pacquiao vẫn còn ấm ức với kết quả trận đấu đấy khi Mayweather thắng bằng quyết định đồng thuận sau 12 hiệp.

Đó là trận đấu ghi dấu lịch sử vào thời điểm đấy với hơn 4.6 triệu lượt mua PPV tại Mỹ và doanh thu ước tính xấp xỉ $600 triệu.

Sau hơn một thập niên, động lực tái xuất của Pacquiao và sức hút của hai nhân vật đều được xem là huyền thoại đang được những nhà tổ chức “lên kèo” một cách rốt ráo. Netflix được nhắc tới vì họ vừa bước vào mảng quyền Anh đỉnh cao và muốn phát sóng các sự kiện lớn.

Các chuyên gia đánh giá đây là một bước đi mạo hiểm của cả hai võ sĩ trên nhưng có thể sẽ đem lại doanh thu cực lớn từ tên tuổi của hai huyền thoại và vì dấu ấn từ trận đấu 10 năm trước.

Giới chuyên môn hơi lo lắng cho Pacquiao khi ông không còn là võ sĩ tuổi 36 như 10 năm trước nữa lại mới trở lại với quyền Anh sau thời gian nghỉ. Những cảnh báo về hiệu suất và rủi ro chấn thương đã được đặt ra cho võ sĩ người Philippines.

Floyd Mayweather cao ngạo khi thách đấu hoặc nhận lời thách đấu từ các đối thủ. (Hình: Alfredo Estrella/AFP via Getty Images)

Với Mayweather, võ sĩ đã nghỉ thi đấu chuyên nghiệp từ năm 2017 và thời gian gần đây chủ yếu tham gia các trận biểu diễn nên việc võ sĩ người Mỹ này trở lại để thi đấu chính thức cũng sẽ tồn tại những rủi ro.

Nếu trận tái đấu giữa Pacquiao và Mayweather diễn ra như đang đàm phán thì nó sẽ là một trong những trận quyền anh hấp dẫn nhất thập niên này. Không chỉ vì “món nợ” từ lần đầu mà còn bởi yếu tố thương mại, truyền hình và cảm xúc gắn với hoài niệm.

Pacquiao đã tuyên bố rõ ràng: “Tôi không né tránh Mayweather” như một lời thách thức, còn Mayweather vẫn chưa lên tiếng dù ông là người đã giành chiến thắng ở “lượt đi.” (Yến Nhi) [kn]

Huế bị cơn lụt lịch sử, sân Tự Do biến thành ‘chảo nước’

HUẾ, Việt Nam (NV) – Sân Tự Do, Huế, một trong những sân lâu đời nhất Việt Nam những ngày cuối Tháng Mười, khi miền Trung Việt Nam oằn mình chống chọi với cơn lũ lịch sử thì sân đá banh lòng chảo duy nhất ở Việt Nam biến thành “chảo nước” khổng lồ, theo Thể Thao Văn Hóa ngày 29 Tháng Mười.

Qua ống kính của nhiếp ảnh gia Trần Thiên với phóng sự ảnh chụp từ trên cao, Huế chìm trong biển nước, nhưng với riêng dân thể thao thì hình ảnh sân Tự Do biến thành “chảo nước” khổng lồ trông thật đau lòng.

Sân Tự Do từng là “thánh địa bóng đá” của người hâm mộ Huế, những ngày cuối Tháng Mười trước cơn lũ lịch sử đã biến thành “chảo nước” khổng lồ. (Hình: Trần Thiên/TTVH)

Sân Tự Do với tên ban đầu là “Stade Olympique de Hue,” sau được đổi thành sân Bảo Long thời triều Nguyễn, từ năm 1945 đến nay sân mang tên “Tự Do” gắn với nhiều giai thoại.

Dù đã qua nhiều giai đoạn sửa chữa nhưng đường đua xe lòng chảo thời Pháp thuộc vẫn luôn được lưu giữ mang nét riêng của sân Tự Do và cũng là sân lòng chảo duy nhất ở Việt Nam.

Một thống kê từ giới bóng đá, sân Tự Do đông vui và náo nhiệt nhất chính là giai đoạn đội bóng Huế thi đấu giải vô địch quốc gia năm 1995 đoạt huy chương bạc, có trận sức chứa 15,000 người của sân bóng nhồi nhét lên đến khoảng 25,000 người ngồi kín cả lòng chảo ở hai khán đài C và D.

Đó cũng chính là thời hoàng kim của bóng đá Huế mà ngày đội đoạt huy chương bạc trở về, máy bay ATR 72 của Vietnam Airline chở đội đã có cú đáp lịch sử khi trước đó người hâm mộ tràn ra kín phi đạo. Tình thế ấy, phi công đã nhận lệnh quay đầu về phi trường Đà Nẵng nhưng sau đó, bộ phận an toàn bay “dọn dẹp” và có cả “năn nỉ” người hâm mộ tránh xa phi đạo, lúc đó phi công mới được lệnh quay đầu máy bay đáp ở phi trường Phú Bài, Huế.

Khi máy bay dừng trên phi đạo cũng là lúc hàng ngàn người ào ra quanh máy bay đón những chàng trai đội Huế trở về với thành tích á quân quốc gia. Lễ rước đội bóng về sân Tự Do khi ấy đoàn đông đi xe máy nối đuôi dài cả 2-3 cây số.

Sân Tự Do và một góc thành phố Huế khi chưa bị lũ lụt. Phía xa xa bên phải là cầu Tràng Tiền và cầu Phú Xuân qua sông Hương. (Hình cắt từ clip Huế FC)

Sân Tự Do từng là niềm tự hào của người dân Huế, nhưng ở đấy cũng có nhiều giai thoại, tâm linh. Có lần mùa giải năm 1996, vào buổi tối người hâm mộ Huế kéo nhau vào trong sân Tự Do thắp nhang đỏ hết mặt sân để cầu xin cho đội Huế đừng xuống hạng vì nghĩ rằng đội bị “ám.”

Sân Tự Do đang hứng trọn cơn lũ lịch sử qua những con số thật đáng ngại. Cơn lũ lớn năm 1999, Huế đón lượng nước lũ 3.063 mét tại trung tâm Huế, thì nay có chỗ nước đã dâng tới 5 mét và mực nước sông Hương, sông Bồ đã vượt mức báo động cấp ba. (Anh Khoa) [kn]

Nhiều phần tòa sẽ ra lệnh chính phủ dùng quỹ khẩn cấp cho Food Stamps

BOSTON, Massachusetts (NV) – Chánh Án Indira Talwani, thuộc tòa liên bang tại Massachusetts, cho biết nhiều khả năng bà sẽ ra lệnh buộc chính quyền Trump sử dụng quỹ dự phòng để duy trì chương trình trợ cấp thực phẩm SNAP (thường được gọi là Food Stamps) cho khoảng 42 triệu người Mỹ trong Tháng Mười Một, giữa lúc chính phủ liên bang vẫn đang bị tê liệt vì đóng cửa, theo nhật báo The Washington Post hôm Thứ Năm, 30 Tháng Mười.

Trong phiên điều trần gay gắt kéo dài gần hai giờ vào buổi sáng, Chánh Án Talwani nhiều lần chất vấn luật sư đại diện cho chính phủ Trump về lý do từ chối sử dụng quỹ khẩn cấp để cứu chương trình SNAP – nguồn sống của hơn 42 triệu người Mỹ.

Chánh Án Liên Bang Indira Talwani. (Hình: Alex Wong/Getty Images)

“Tôi thật khó hiểu làm sao người ta có thể nói đây không phải tình huống khẩn cấp, khi không còn ngân quỹ và hàng triệu người sẽ không có gì ăn vào tuần tới vì không nhận trợ cấp SNAP,” bà Talwani hỏi luật sư Bộ Tư Pháp Mỹ.

Luật Sư Jason Altabet, đại diện Bộ Tư Pháp, nói việc chỉ cấp một phần ngân quỹ SNAP sẽ “gây hỗn loạn,” vì các tiểu bang sẽ phải điều chỉnh lại toàn bộ hệ thống chi trả – rồi có thể lại phải thay đổi nếu Quốc Hội đạt được thỏa thuận mở cửa chính phủ.

Nhưng Chánh Án Talwani bác bỏ lập luận này, cho rằng Quốc Hội đã lập quỹ khẩn cấp chính là để “bảo vệ người dân Mỹ.”

“Tôi tin rằng ý định của Quốc Hội khi tạo quỹ dự phòng là nhằm bảo đảm rằng người dân không bị đói trong những tình huống khẩn cấp như thế này,” bà nói.

Do chính phủ đóng cửa, các tiểu bang không thể tiếp cận nguồn ngân quỹ liên bang cho chương trình SNAP, khiến hàng triệu người không nhận được khoản trợ cấp cần thiết để mua thực phẩm.

Nếu không có biện pháp can thiệp, chương trình này sẽ ngừng gửi tiền cho các tiểu bang ngay từ Thứ Bảy, 1 Tháng Mười Một.

Ông Altabet cố gắng bảo vệ quan điểm của Tòa Bạch Ốc rằng “việc sử dụng quỹ khẩn cấp cho SNAP sẽ tạo tiền lệ nguy hiểm,” và rằng “Tổng thống không thể chi tiêu tùy tiện vì áp lực chính trị.”

Ông nói: “Việc cấp phát một phần SNAP có thể khiến các tiểu bang rối loạn trong quản lý, khi phải chuyển từ chế độ chi tạm thời sang chi toàn phần nếu Quốc Hội đạt thỏa thuận.”

Tuy nhiên, Chánh Án Talwani cho biết bà không thể chờ Quốc Hội thông qua dự luật chi tiêu, vì phải dựa vào các luật và quy định hiện hành mà Bộ Nông Nghiệp đã ban hành.

“Quốc Hội đã nói rõ ông phải làm gì khi không còn ngân quỹ,” bà Talwani, người được Tổng Thống Barack Obama bổ nhiệm, nói. “Ông cần phải tìm cách kéo dài số tiền khẩn cấp đó trong lúc này.”

Chánh án cũng nói rõ rằng bà muốn Bộ Nông Nghiệp nhanh chóng giải ngân, chứ không phải viện dẫn lý do để trì hoãn.

“Đó là nói lý lẽ của luật sư,” bà nói. “Tôi muốn thấy hành động của cơ quan, không phải lời biện hộ của luật sư.”

Các chuyên gia pháp lý có mặt tại tòa cho rằng bà Talwani đang phát đi tín hiệu rõ ràng: Nếu hành pháp không chủ động, tòa án sẽ ra lệnh để bảo đảm rằng người dân không bị bỏ đói giữa lúc chính phủ tê liệt.

Nếu đúng như lời Chánh Án Talwani gợi ý tại tòa, có thể bà sẽ ra phán quyết đòi chính quyền Trump phải giải ngân quỹ khẩn cấp để tạm thời duy trì chương trình SNAP, giúp hàng chục triệu người dân tiếp tục nhận được khoản trợ cấp lương thực trong Tháng Mười Một.

Bà Talwani cho biết, nhiều phần, bà sẽ đưa ra phán quyết trong ngày Thứ Năm, 30 Tháng Mười, một ngày trước khi SNAP không còn tiền chi trả cho 42 triệu người Mỹ nghèo khó. (MPL) [đ.d.]

Một số thượng nghị sĩ Cộng Hòa bắt đầu chống chính sách thuế quan của Trump

play-rounded-fill
Một số thượng nghị sĩ Cộng Hòa bắt đầu chống chính sách thuế quan của Trump
Có ít nhất bốn thượng nghị sĩ Cộng Hòa bày tỏ quan điểm chống chính sách thuế quan của Tổng Thống Donald Trump, nhất là đối với các đồng minh của Mỹ.

Ông Đặng Hữu Thạt

Anh Võ Văn Xét

Trump ra lệnh cho ‘Bộ Chiến Tranh’ tái thử nghiệm vũ khí nguyên tử

BUSAN, South Korea (NV) – Tổng Thống Donald Trump hôm Thứ Năm, 30 Tháng Mười, đã khiến dư luận quốc tế chấn động khi tuyên bố rằng Hoa Kỳ có thể tái khởi động việc thử nghiệm vũ khí nguyên tử lần đầu tiên sau ba thập niên, với lý do phải “bình đẳng” với Nga và Trung Quốc, theo AP.

Ông Trump viết trên mạng xã hội Truth Social: “Vì các chương trình thử nghiệm của những quốc gia khác, tôi đã chỉ thị cho Bộ Chiến Tranh bắt đầu thử nghiệm vũ khí nguyên tử của chúng ta trên cùng một cơ sở bình đẳng. Quá trình đó sẽ bắt đầu ngay lập tức.”

Tổng Thống Donald Trump nói chuyện với các phóng viên trên Air Force One. (Hình: Andrew Harnik/Getty Images)

Hiện không có bằng chứng cho thấy Mỹ đã bắt đầu kích nổ đầu đạn nguyên tử, nhưng tuyên bố của Tổng Thống Trump được xem là sự thay đổi đáng kể trong chính sách nguyên tử của Hoa Kỳ.

Ông Trump đưa ra thông báo trên chỉ vài phút trước khi gặp Chủ Tịch Tập Cận Bình tại Nam Hàn để bàn về thương mại. Sau đó, trên Air Force One, ông cũng không giải thích rõ thêm chi tiết nào.

Mỹ đã ngừng thử nghiệm nguyên tử từ năm 1992, dù vẫn thường xuyên thử nghiệm các loại hỏa tiễn mang đầu đạn nguyên tử. Theo Hiệp Ước Cấm Thử Nghiệm Nguyên Tử Toàn Diện (CTBT), được Mỹ ký nhưng chưa phê chuẩn, tất cả các quốc gia có vũ khí nguyên tử đều tuân thủ lệnh cấm thử nghiệm, trừ Bắc Hàn.

Một điểm đáng lưu ý khác là ông Trump tuyên bố “các nước khác đang thử nghiệm” nhưng không nói rõ quốc gia nào. Ông nói với phóng viên: “Tôi thấy họ đang thử nghiệm, và nếu họ thử, thì có lẽ chúng ta cũng phải thử.”

Khi được hỏi thử nghiệm sẽ diễn ra ở đâu, Trump trả lời: “Sẽ được công bố sau. Chúng ta có các bãi thử nghiệm.”

Ngũ Giác Đài từ chối bình luận.

Kremlin cảnh báo sẽ đáp trả tương xứng

Phản ứng trước tuyên bố của Trump, Điện Kremlin nhấn mạnh rằng lệnh cấm thử nghiệm nguyên tử toàn cầu vẫn đang có hiệu lực, nhưng cảnh báo Nga sẽ đáp trả nếu bất kỳ quốc gia nào phá vỡ lệnh cấm này.

Phát ngôn viên Dmitry Peskov trích lời Tổng Thống Vladimir Putin: “Nếu ai đó từ bỏ lệnh hoãn thử nghiệm, Nga sẽ hành động tương ứng.”

Trong tuần, nhà lãnh đạo Điện Kremlin tuyên bố Nga  thử nghiệm máy bay không người lái dưới nước và hỏa tiễn hành trình chạy bằng năng lượng nguyên tử, song khẳng định các vụ thử này “không vi phạm lệnh cấm thử nghiệm đầu đạn nguyên tử.”

Phát ngôn viên Peskov nói thêm: “Về các vụ thử Burevestnik và Poseidon, chúng tôi hy vọng Tổng Thống Trump đã được thông tin chính xác. Không thể diễn giải đây là hành động thử nghiệm nguyên tử.”

Phản ứng của Bắc Kinh và thế giới

Trung Quốc, thông qua phát ngôn viên Bộ Ngoại Giao Guo Jiakun, kêu gọi Washington tuân thủ Hiệp Ước Cấm Thử Nghiệm Nguyên Tử Toàn Diện: “Trung Quốc hy vọng Mỹ sẽ nghiêm túc thực hiện nghĩa vụ và giữ cam kết đình chỉ mọi thử nghiệm nguyên tử.”

Tại Nhật Bản, các nạn nhân sống sót sau thảm họa bom nguyên tử ở Hiroshima và Nagasaki cũng lên tiếng phản đối mạnh mẽ. 

Jiro Hamasumi, tổng thư ký tổ chức Nihon Hidankyo, từng đoạt Giải Nobel Hòa Bình năm 2024, tuyên bố: “Hành động này đi ngược lại mọi nỗ lực hướng tới một thế giới phi nguyên tử và hòa bình. Nó hoàn toàn không thể dung thứ.”

Ông Daryl Kimball, tổng giám đốc Hiệp Hội Kiểm Soát Vũ Khí tại Washington, cảnh báo rằng tuyên bố của Trump “vừa thiếu hiểu biết vừa thiếu trách nhiệm.” 

Ông Kimball cho biết, ngay cả khi Mỹ muốn thử nghiệm, cũng sẽ mất ít nhất 36 tháng để khôi phục bãi thử nguyên tử tại Nevada, nơi vụ nổ ngầm cuối cùng diễn ra vào năm 1992.

“Nếu Trump dại dột khởi động lại thử nghiệm nguyên tử,” Tổng Giám Đốc Kimball nhận định, “ông sẽ kích động làn sóng phản đối mạnh mẽ ở Nevada, làm sụp đổ Hiệp Ước Không Phổ Biến Vũ Khí Nguyên Tử (NPT), và có thể châm ngòi cho một chuỗi thử nghiệm nguyên tử toàn cầu.”

Một bước lùi nguy hiểm

Tổng Thống Trump khẳng định mục tiêu của ông là “phi nguyên tử hóa và giảm leo thang căng thẳng,” nhưng các chuyên gia lo ngại tuyên bố này sẽ tạo hiệu ứng ngược lại. 

Một số nhà phân tích gọi đây là “sự trở lại của bóng ma Chiến Tranh Lạnh,” khi Hoa Kỳ, Nga và Trung Quốc đều tăng cường kho vũ khí chiến lược thay vì thu hẹp chúng.

Nếu Washington thật sự tiến hành thử nghiệm, đó sẽ là bước lùi lịch sử sau 30 năm tuân thủ chuẩn mực quốc tế và có thể mở lại thời kỳ chạy đua vũ khí nguyên tử toàn cầu mà thế giới tưởng đã khép lại từ năm 1992. (MPL) [kn]

Hộp ‘cơm Tàu’ và câu chuyện làm lại cuộc đời của một đầu bếp homeless

BOCA RATON, Florida (NV) – Câu chuyện hai năm sống lang thang, hai cơn đau tim, và một người đầu bếp tưởng như đã mất tất cả.

Cho đến khi một người lạ dừng lại bên trạm xe buýt ở Florida, cùng chia sẻ hộp cơm Tàu và bắt đầu một câu chuyện ấm áp hơn cả nồi súp trên bếp.

Từ lòng tốt giản dị đó, một cuộc đời được “nấu lại” với công việc mới, mái nhà mới, và niềm tin rằng giữa thế giới lạnh lẽo, một hành động tử tế vẫn có thể cứu người, câu chuyện của tạp chí People có ý nghĩa như thế.

(Hình minh hoạ: Johannes Eisele/AFP via Getty Images)

Đầu bếp 67 tuổi sống homeless

Giữa cái nắng vàng rực rỡ và hơi gió mặn của biển Boca Raton, Florida, có một người đàn ông tên Peter từng ngồi lặng lẽ ở trạm xe buýt.

Không ai biết ông là ai.

Không ai biết rằng ông từng là một đầu bếp chuyên nghiệp, từng phục vụ những bữa tiệc sang trọng, từng nấu ra những món khiến người ta cười, nâng ly, và yêu đời.

Rồi cuộc đời nổ tung như cái chảo dầu nóng, một cú vấp, một công việc mất đi, một mái nhà bị lấy lại.

Peter trôi ra đường.

Hai năm. Hai cơn đau tim. Hai bàn tay vẫn còn nhớ mùi bột mì và tiếng dao chạm thớt.

Một hộp cơm, một phép lạ

Một ngày Tháng Mười, John Ferber, một doanh nhân công nghệ đã nghỉ hưu, nhìn thấy Peter lần nữa.

Không phải lần đầu. Nhưng là lần đầu ông dừng lại.

Ông mang theo một hộp cơm Tàu, món gà xào, vài miếng há cảo, một chai nước lạnh, và lời mời trò chuyện.

Peter, người đã quên mất cảm giác được ai đó nhìn thẳng vào mắt mình, kể lại câu chuyện đời: “Tôi đã trả món nợ với Chúa,” ông nói, “Ngài cho tôi sức mạnh để ngồi đây và chịu đựng.”

Ferber không hứa gì to tát.

Ông chỉ bật điện thoại, quay lại đoạn trò chuyện và đăng lên mạng với hy vọng: “Biết đâu ai đó sẽ giúp.”

Mạng xã hội và điều kỳ diệu của loài người

Và kỳ diệu thật, chỉ sau vài ngày, video đó lan truyền.

Những người chưa từng gặp Peter gửi tiền. Những người chưa từng gặp Ferber gửi lời chúc.

Và $6,000 được quyên góp, đủ để Peter giã từ vỉa hè, vào một căn phòng có cửa sổ, có giường, và có bếp.

Trong một cuộc phỏng vấn trên đài NBC, Peter nói với nụ cười nhăn nheo mà ấm áp: “Tôi đã từng trải qua 5, 6, 7 ngày không có gì ăn. Giờ tôi mong đợi một chương mới. Một khởi đầu mới.”

(Hình minh hoạ: John Lamparski/Getty Images for NYCWFF)

Một chef trở lại với bếp lò

Ferber không dừng lại ở đó. Ông giúp Peter tìm việc làm toàn thời gian, một vị trí bếp phó trong công ty tổ chức tiệc.

Ngày đầu đi làm, Ferber chở ông tới cửa hàng Target, nói: “Ông muốn mua gì cũng được, hãy chọn đi.”

Peter suy nghĩ một lúc… rồi chọn hai chiếc áo thun có cổ.

Trong gian bếp mới, Peter lại cười.

Lần này, không phải cười cho khách hàng. Mà là cười hạnh phúc cho chính mình, vì ông đã trở lại, với đôi tay quen thuộc nặn bột, rắc phô mai, và làm ra những chiếc bourekas vàng giòn, nhân phô mai tan chảy.

Các đồng nghiệp nhìn ông, người đầu bếp 67 tuổi, như một minh chứng sống rằng đôi khi, lòng tốt không cần kế hoạch, chỉ cần một hộp cơm nhỏ và một cuộc trò chuyện chân thành.

Nhưng phần đẹp nhất của câu chuyện là cách nó lan tỏa

Peter nói: “Ông ấy tặng tôi món quà lớn nhất trong đời: không chỉ là tiền, mà là niềm tin.”

Ferber đáp lại: “Tôi chỉ giúp ông đứng dậy. Phần còn lại là của ông ấy.”

Thật vậy.

Một hộp cơm Tàu trị giá vài đô la đã trở thành chìa khóa mở lại cuộc đời một con người.

Một video vài phút đã gom lại sự tử tế của hàng ngàn trái tim.

Và một người từng ngủ dưới mái hiên, nay lại thức dậy trong căn phòng nhỏ của chính mình, với mùi cà phê, tiếng bếp reo, và niềm tin rằng ngày mai có thể hơn hôm nay.

Không phải mọi câu chuyện về người vô gia cư đều kết thúc bằng phép màu.

Nhưng câu chuyện này, bắt đầu từ một hộp cơm Trung Hoa, nhắc ta rằng đôi khi chúng ta không cần cứu cả thế giới. Chỉ cần cứu một người.

Chỉ cần dừng lại, đưa hộp cơm, và hỏi: “Ông có ổn không?” Phần còn lại, là việc của lòng nhân hậu. (MPL) [kn]

Tô Lâm, ‘đại hồng thủy’ miền Trung và ‘kỷ nguyên vươn mình’

play-rounded-fill

Tô Lâm, ‘đại hồng thủy’ miền Trung và ‘kỷ nguyên vươn mình’

Tổng Bí Thư Tô Lâm liên tiếp công du đến Châu Âu, giữa lúc lũ lụt nhấn chìm Huế – Đà Nẵng, và trước đó là Hà Nội, liệu có làm mờ nhạt khẩu hiệu “kỷ nguyên vươn mình” trước đại hội 14?

Thượng đỉnh Trump-Tập: Nhắc Ukraine nhưng im lặng về Đài Loan

BUSAN, Nam Hàn (NV) – Cuộc gặp giữa Tổng Thống Donald Trump và Chủ Tịch Tập Cận Bình tại Busan, Nam Hàn, kéo dài hơn 1 giờ 40 phút, khép lại chuyến công du ba quốc gia châu Á của nhà lãnh đạo Mỹ. 

Mặc dù không có thỏa thuận thương mại chính thức nào được ký kết, ông Trump tuyên bố rằng “một thỏa thuận có thể đạt được rất sớm” và đánh giá cuộc họp là “12 trên thang điểm 10.”

Tổng Thống Donald Trump ngồi đối diện Chủ Tịch Tập Cận Bình trong cuộc họp thượng đỉnh ở Busan, Nam Hàn, sáng Thứ Năm. (Hình: Andrew Harnik/Getty Images)

“Chúng tôi hoàn tất rất nhiều phần cuối cùng. Không còn quá nhiều trở ngại lớn,” tổng thống Mỹ nói với phóng viên trên chiếc Air Force One khi rời Busan.

Theo kế hoạch, ông Trump đến thăm Trung Quốc vào Tháng Tư năm sau, còn ông Tập sẽ có chuyến đáp lễ đến Florida hoặc Washington sau đó.

Fentanyl: Giảm thuế, đổi lấy cam kết siết kiểm soát

Một trong những kết quả đáng chú ý nhất của cuộc họp là việc ông Trump tuyên bố giảm thuế nhập cảng fentanyl từ Trung Quốc từ 20% xuống 10%, có hiệu lực ngay lập tức. 

Theo nhà lãnh đạo Toà Bạch Ốc, mức thuế này giúp hạ tổng mức thuế nhập cảng trung bình đối với hàng Trung Quốc từ 57% xuống 47%.

“Tôi tin rằng ông Tập sẽ làm việc rất tích cực để chặn dòng chảy fentanyl ra thế giới. Tôi nghĩ mọi người sẽ thấy một sự thay đổi lớn,” ông Trump nói.

Fentanyl, loại ma túy tổng hợp gây tử vong hàng đầu tại Mỹ, thường được sản xuất từ tiền chất xuất phát từ Trung Quốc, sau đó tinh chế tại Mexico và đưa lậu sang Mỹ.

Washington từ lâu đã cáo buộc Bắc Kinh không kiểm soát đủ chặt chẽ chuỗi cung ứng này, trong khi Bắc Kinh bác bỏ, cho rằng họ có “nỗ lực chống fentanyl quyết liệt nhất thế giới.”

Đất hiếm: Bắc Kinh nới lỏng tạm thời, Washington vẫn lo ngại

Vấn đề đất hiếm, nguồn nguyên liệu thiết yếu cho sản xuất xe điện, turbin gió và thiết bị quốc phòng, tiếp tục là trọng tâm trong căng thẳng thương mại Mỹ – Trung.

Trung Quốc hiện kiểm soát gần như toàn bộ nguồn cung đất hiếm toàn cầu, và việc Bắc Kinh áp đặt hạn chế xuất cảng trong năm qua đã khiến các hãng xe điện và quốc phòng khắp thế giới lo lắng.

Tại Busan, ông Trump cho biết ông Tập đã đồng ý tạm hoãn một năm các biện pháp hạn chế, và “sẽ được gia hạn định kỳ.”

“Toàn bộ vấn đề đất hiếm đã được giải quyết và đó là vì lợi ích của thế giới,” ông Trump nói.

Tổng Thống Donald Trump bắt tay Chủ Tịch Tập Cận Bình trước cuộc họp tại Nam Hàn sáng Thứ Năm. (Hình: Andrew Harnik/Getty Images)

Một giới chức Tòa Bạch Ốc xác nhận rằng Trung Quốc sẽ không áp dụng các kiểm soát đã đề xuất, coi đây là “sự hiểu biết chung” giữa hai bên.

Tuy nhiên, các chuyên gia cảnh báo việc Mỹ tìm cách giảm phụ thuộc vào nguồn cung Trung Quốc sẽ đòi hỏi nhiều năm đầu tư và mở rộng năng lực chế biến, vốn là chỗ tắc nghẽn lớn nhất.

Đậu nành: Nông dân Mỹ thở phào sau nhiều tháng đình trệ

Sau nhiều tháng gián đoạn vì chiến tranh thương mại, Trung Quốc bây giờ sẽ nối lại việc mua đậu nành Mỹ, mặt hàng nông sản chủ lực trong quan hệ thương mại song phương.

Bộ Trưởng Tài Chính Scott Bessent xác nhận Bắc Kinh cam kết mua 12 triệu tấn đậu nành từ nay đến tháng Giêng, và 25 triệu tấn mỗi năm trong ba năm tới.

“Những người nông dân trồng đậu nành của chúng ta, từng bị Trung Quốc dùng làm con bài chính trị, nay sẽ được hưởng lợi,” ông Bessent nói trên Fox Business.

Việc ngừng mua đậu nành từ tháng Năm từng khiến hàng ngàn nông dân Mỹ chịu thiệt hại nặng, khi Trung Quốc chuyển sang nhập hàng từ Brazil và Argentina.

Ukraine: Trump tìm kiếm vai trò của Bắc Kinh

Một chủ đề đáng chú ý khác là Ukraine. Ông Trump cho biết hai bên đã “thảo luận sâu rộng” và đồng ý “cùng hợp tác để thúc đẩy chấm dứt chiến tranh giữa Nga và Ukraine.”

“Ukraine là một vấn đề lớn. Chúng tôi đã nói về nó trong một thời gian dài,” ông Trump cho biết.

Ông Trump đã từng hứa sẽ “kết thúc chiến tranh Ukraine trong 24 giờ,” nhưng do gặp bế tắc với Nga, ông nay chuyển hướng sang các đối tác thân cận của Moscow, như Trung Quốc và Ấn Độ, để tìm giải pháp trung gian.

Nvidia và TikTok: Hai vấn đề công nghệ nhạy cảm vẫn chưa ngã ngũ

Về lĩnh vực công nghệ, ông Trump nói không bàn về việc nới lỏng hạn chế xuất cảng chip AI “Blackwell” của Nvidia, công ty vừa trở thành doanh nghiệp đầu tiên đạt giá trị thị trường $5,000 tỷ.

“Chúng tôi không nói về chip Blackwell,” ông khẳng định.

Hiện tại, Mỹ chỉ cho phép xuất cảng giới hạn các chip H20 GPU — phiên bản được thiết kế riêng cho thị trường Trung Quốc.

Hai nhà lãnh đạo Mỹ và Trung Quốc, ông Donald Trump và Tập Cận Bình, chuẩn bị chia tay. (Hình: Andrew Harnik/Getty Images)

Đối với TikTok, dù ông Trump không đề cập trong cuộc họp, Bộ Thương mại Trung Quốc xác nhận Bắc Kinh đã đồng ý hợp tác với Mỹ để “giải quyết thích đáng” các vấn đề liên quan đến ứng dụng này.

Thương vụ bán lại hoạt động của TikTok tại Mỹ, theo luật an ninh quốc gia được Quốc hội Mỹ thông qua năm ngoái, được Trung Quốc chấp thuận sơ bộ tại Kuala Lumpur, và dự kiến hoàn tất “trong vài tuần hoặc vài tháng tới.”

Hai chữ Đài Loan không xuất hiện trong cuộc gặp gỡ 

Ông Trump xác nhận rằng trong cuộc gặp kéo dài khoảng 1 giờ 40 phút với ông Tập, vấn đề Đài Loan “never came up” tức là không hề được đưa vào chương trình thảo luận chính thức. 

Bản thông cáo chính thức từ phía Trung Quốc cũng không nhắc đến Đài Loan, điều lạ thường vì trong quá khứ Bắc Kinh thường sử dụng các dịp thượng đỉnh như vậy để khẳng định chủ quyền và cảnh báo về Đài Loan. 

Trước cuộc gặp, Đài Bắc bày tỏ rằng không lo ngại bị “bỏ rơi” trong thỏa thuận Mỹ-Trung, và xác nhận quan hệ với Mỹ vẫn “rất ổn định.” 

Việc không nói về Đài Loan trong cuộc gặp giữa Trump và Tập không có nghĩa là Đài Loan đã “mất vị trí” trong chiến lược Mỹ-Trung. Thay vào đó cho thấy đây là một vấn đề nhạy cảm mà hai bên đang “đặt vào ngăn kéo tạm thời,” có thể để đổi chác hoặc để chuyển sang giai đoạn khác. 

Đối với Đài Loan, điều then chốt là tiếp tục củng cố quốc phòng, nâng cao hợp tác quốc tế và cảnh giác với bất kỳ thay đổi nào trong chính sách Mỹ-Trung.

Hạ nhiệt, nhưng chưa hòa dịu

Cuộc gặp tại Busan mang lại một số tín hiệu tích cực trong thương mại và hợp tác quốc tế, đặc biệt là ở các lĩnh vực có ảnh hưởng trực tiếp đến kinh tế Mỹ từ nông sản, ma túy tổng hợp đến tài nguyên chiến lược.

Tuy nhiên, giới phân tích nhận định rằng các thỏa thuận đạt được vẫn chỉ là những nhượng bộ tạm thời. Các vấn đề cốt lõi như kiểm soát công nghệ, chuỗi cung ứng và cạnh tranh chiến lược toàn cầu vẫn chưa được giải quyết.

“Đây không phải là một cuộc hòa bình mà là một khoảng nghỉ trong thương chiến,” một nhà nghiên cứu tại Viện Quan Hệ Quốc Tế Thụy Điển nhận định.

Với khẩu hiệu “đặt nước Mỹ lên trên hết,” ông Trump có thể hài lòng khi trở về nước với vài chiến thắng tượng trưng trong chuyến đi châu Á vừa rồi. 

Nhưng khi lớp khói ngoại giao tan đi, mối nghi kỵ chiến lược giữa Washington và Bắc Kinh vẫn còn nguyên và cuộc cạnh tranh giữa hai siêu cường này chắc chắn không dừng lại. (MPL) [kn]

 

Trump nhận người tị nạn thấp nhất lịch sử, ưu tiên da trắng Nam Phi 

WASHINGTON, DC (NV) – Chính quyền Tổng Thống Donald Trump hôm Thứ Năm, 30 Tháng Chín, công bố mức trần tiếp nhận người tị nạn thấp nhất trong lịch sử Hoa Kỳ, chỉ 7,500 người cho năm tài khóa 2026.

Trong đó đa số ưu tiên dành cho người Afrikaner, người da trắng ở Nam Phi, nhóm mà ông Trump nói đang bị “phân biệt đối xử vì là người da trắng,” theo CBS News.

Những người tị nạn gốc da trắng Nam Phi đầu tiên đến Mỹ hồi Tháng Năm. (Hình: SAUL LOEB/AFP via Getty Images)

Trước đây, mức nhận người tị nạn vào Mỹ thấp kỷ lục là 15,000 người vào năm 2021 dưới thời chính quyền ông Trump nhiệm kỳ đầu.

Lệnh mới đánh dấu bước cắt giảm mạnh chương trình “U.S. Refugee Admissions Program,” vốn được thiết lập từ năm 1980 để giúp những người bị đàn áp vì chủng tộc, tôn giáo hoặc chính trị.

Ngay sau khi bắt đầu nhiệm kỳ thứ hai, ông Trump đình chỉ toàn bộ chương trình tị nạn, viện dẫn “áp lực cộng đồng” và “rủi ro an ninh.” Vài tuần sau, ông tạo ngoại lệ cho người Afrikaner, gọi họ là “nạn nhân của áp bức chủng tộc.”

Trong sắc lệnh công bố hôm Thứ Năm, ông Trump khẳng định chỉ tiêu 7,500 người sẽ “chủ yếu được phân bổ cho người Afrikaner” và “các nạn nhân của sự phân biệt bất công tại quê hương họ.”

Chính phủ Nam Phi phản đối mạnh mẽ, cho rằng người Afrikaner không hề bị đàn áp, mà trước đây chính họ từng áp đặt chế độ phân biệt chủng tộc Apartheid.

Việc ưu tiên người da trắng trong khi chặn người tị nạn từ Afghanistan, Miến Điện hay Sudan đã gây phản ứng dữ dội từ các tổ chức nhân đạo.

Bà Krish O’Mara Vignarajah, chủ tịch tổ chức Global Refuge, nói: “Quyết định này làm suy giảm vị thế đạo đức của nước Mỹ. Trong khi hàng triệu người chạy trốn chiến tranh, việc dồn ưu tiên cho một nhóm duy nhất là phản nhân đạo.”

Dưới thời Joe Biden, Mỹ từng tiếp nhận hơn 100,000 người tị nạn trong năm 2024, mức cao nhất từ thập niên 1990.

Tuy nhiên, từ khi Trump trở lại Toà Bạch Ốc, chính phủ đã ngừng công bố dữ liệu tiếp nhận mới. (MPL) [kn]

Trump nâng lệ phí visa H-1B lên $100,000, bệnh viện nông thôn nghèo khốn đốn

WASHINGTON, DC (NV) – Chính sách nâng lệ phí visa H-1B lên $100,000 cho mỗi nhân viên ngoại quốc có tay nghề cao, đang khiến các bệnh viện vùng nghèo và nông thôn trên khắp nước Mỹ lâm vào khủng hoảng nhân sự, đe dọa sự chăm sóc y tế của hàng triệu người dân, theo CBS News hôm Thứ Tư, 29 Tháng Mười.

Trước đây, chi phí để bảo lãnh một bác sĩ hoặc y tá qua diện H-1B chỉ khoảng $3,500. Nhưng từ ngày 21 Tháng Chín, mức phí mới $100,000 bắt đầu có hiệu lực, với mục tiêu, theo lời Tòa Bạch Ốc, là “khuyến khích các công ty phải thuê người Mỹ và ngăn chặn việc lạm dụng hệ thống.”

Cảnh nhân viên y tế đang sắp xếp để khám bệnh lưu động ở vùng nông thôn Terre Haute, Indiana, hồi Tháng Tám. (Hình: Spencer Platt/Getty Images)

Tuy nhiên, thực tế cho thấy chính sách này đang giáng đòn nặng nhất vào các vùng nghèo và vùng nông thôn, nơi các bệnh viện vốn phụ thuộc gần như hoàn toàn vào bác sĩ và y tá ngoại quốc.

Theo một phân tích công bố ngày 29 Tháng Mười trên tạp chí y khoa JAMA, những quận hạt có tỷ lệ người nghèo cao ở Mỹ có số bác sĩ và nhân viên y tế theo diện visa H-1B cao gấp bốn lần so với những quận hạt giàu có.

“Chúng tôi không thể chi nổi dù chỉ cho một người,” bà Jamie White, giám đốc điều dưỡng của bệnh viện Frederick Health tại tiểu bang Maryland, nói với CBS News.

Bà cho biết cơ sở này đã phải đình lại kế hoạch bảo lãnh 45 y tá từ nước ngoài vì chi phí quá lớn. “Chúng tôi cần ổn định nhân sự, nhưng mức phí này khiến điều đó bất khả thi.”

Theo dữ liệu liên bang, hơn 4,000 bệnh viện và trung tâm nghiên cứu y khoa trên khắp nước Mỹ đang bảo lãnh nhân viên qua diện H-1B, phần lớn là bác sĩ, y tá và chuyên viên y tế đến từ Philippines, Ấn Độ, Nigeria và Việt Nam.

Các chuyên gia cảnh báo, nếu chính sách không được điều chỉnh, hàng trăm cơ sở y tế ở vùng nghèo có thể phải cắt giảm dịch vụ hoặc đóng cửa phòng cấp cứu do thiếu nhân sự.

Hiệp Hội Bệnh Viện Mỹ (AHA) đã gửi thư cho chính quyền Trump vào cuối Tháng Chín, yêu cầu miễn trừ lệ phí cho nhân viên y tế, cảnh báo rằng “việc tăng chi phí xin visa có thể khiến nhiều bệnh viện không thể tiếp tục tuyển dụng nhân viên cần thiết và buộc phải thu hẹp dịch vụ.”

Một bác sĩ nội khoa làm việc tại Clay County, West Virginia, nơi hơn 30% dân số sống dưới mức nghèo, cho biết: “Nếu không có bác sĩ H-1B, chúng tôi không thể duy trì phòng cấp cứu 24 giờ. Và nếu phòng cấp cứu đóng cửa, người dân sẽ chết.”

Tòa Bạch Ốc cho biết các tổ chức có thể xin miễn trừ cá biệt nếu việc tuyển dụng được xem là “phục vụ lợi ích quốc gia.” Tuy nhiên, Bộ Nội An chưa công bố liệu có trường hợp miễn trừ nào được chấp thuận hay không.

Phát ngôn viên Tòa Bạch Ốc Taylor Rogers khẳng định: “Tổng thống đã hứa đặt công nhân Mỹ lên hàng đầu, và hành động hợp lý này thực hiện đúng điều đó.”

Nhưng các nhà nghiên cứu y tế cảnh báo rằng chi phí visa mới áp dụng có thể làm trầm trọng thêm tình trạng thiếu nhân viên y tế, đặc biệt tại các cộng đồng nghèo và vùng hẻo lánh, nơi mà bác sĩ ngoại quốc là tuyến phòng thủ cuối cùng của hệ thống y tế Mỹ.

“Chính quyền có thể nghĩ $100,000 chỉ là phí hợp lý,” một lãnh đạo bệnh viện ở Texas nói, “nhưng ở những vùng nông thôn hẻo lánh như Mississippi Delta hay Appalachia, đó là cái giá của một phòng khám, của một sinh mạng được cứu.” (MPL) [kn]

1...380381382...10,634Page 381 of 10,634

Tin mới cập nhật