Trả nợ công: Lại ‘nhìn trộm’ túi quần dân chúng


Phạm Chí Dũng

Việt Nam vào Tháng Năm, 2016. Vừa lộ thêm một dấu hiệu rất “minh bạch” về ngân sách kiệt quệ: Xuất phát từ “gợi ý” của Hiệp Hội Kinh Doanh Vàng Việt Nam để chỉ cần Ngân Hàng Nhà Nước “gật,” một cơ chế huy động khoảng 500 tấn vàng – trị giá hàng chục tỷ đô la – sẽ được tung ra.

Lại “lấy mỡ nó rán nó”

Sau năm năm, một lần nữa trong khá nhiều lần, phương châm “lấy mỡ nó rán nó,” hoặc có thể hiểu một cách thô kệch hơn là “lấy dân rán dân,” từ thời Thống Ðốc Ngân Hàng Nhà Nước Nguyễn Văn Bình được lăm le bổn cũ soạn lại. Chỉ có điều, tác nhân vào lần này lại là Bộ Tài Chính chứ không phải thống đốc mới Lê Minh Hưng – con trai của cố Bộ Trưởng Công An Lê Minh Hương.

Bộ Tài Chính, cơ quan tỏ đặc biệt nóng ruột trước tình trạng “không biết lấy tiền đâu để chi” trong khoảng một năm qua, cũng phải nói tuột ra: Nhu cầu vốn cho phát triển kinh tế xã hội của Việt Nam những năm tới rất lớn, nhưng dự kiến đến Tháng Bảy, 2017 có thể không còn được vay vốn ODA mà phải chuyển sang sử dụng nguồn vay ưu đãi và tiến tới vay theo điều kiện thị trường với lãi suất cao. Bởi vậy, việc nghiên cứu giải pháp huy động có hiệu quả nguồn lực vàng trong dân cho phát triển kinh tế là rất cấp bách trong điều kiện hiện nay. Ngân Hàng Nhà Nước cần nghiên cứu sớm thành lập Sở Giao Dịch Vàng Quốc Gia để huy động vàng trong dân.

Có thể hình dung tình hình nợ công và ngân sách đang thực sự bi đát. Báo cáo mới nhất của chính phủ Việt Nam dù vẫn “thu xếp” mức nợ công chỉ khoảng 62.2% GDP, tức còn thấp hơn ngưỡng nguy hiểm 65%, nhưng đã phải thừa nhận rằng không những nợ công tăng khá nhanh trong giai đoạn năm năm qua mà nghĩa vụ trả nợ công cũng đang tăng lên nhanh chóng. Nghĩa vụ trả nợ trực tiếp của chính phủ tăng từ 185,800 tỷ đồng năm 2013 lên 296,200 tỷ đồng năm 2015. Còn nếu tính cả nợ bảo lãnh chính phủ, nợ chính quyền địa phương, con số nghĩa vụ nợ còn lớn hơn rất nhiều, dự kiến năm 2015 là 418,400 tỷ đồng.

Như vậy, số nợ công mà Việt Nam phải trả năm 2015 là khoảng $20 tỷ. Ðây là một con số quá lớn, chiếm đến 10% GDP hàng năm, nhưng lại trong tình trạng ngân sách rỗng ruột và có thể sụp đổ.

Chết đến nơi mới chịu kêu cứu. Vào năm 2015, những con số do một số cơ quan nhà nước công bố đã cho thấy Việt Nam chỉ có “trách nhiệm” trả nợ công khoảng $7 tỷ. Con số này là quá thấp so với con số $20 tỷ mà chính quyền Việt Nam vừa buộc phải thừa nhận.

“Việt Nam không bao giờ vỡ nợ công?”

“Việt Nam không bao giờ vỡ nợ công” được coi là một tuyên bố vô trách nhiệm nhất của giới quan chức vào năm 2015. Thế nhưng vào Tháng Tám, 2015, chính báo giới nhà nước đã đồng loạt phát tin “Việt Nam là quốc gia có rủi ro nợ công lớn nhất khu vực Ðông Nam Á” và “được” ngân hàng Bank of America (Mỹ) xếp hạng rủi ro thứ 12 trên thế giới.

Thứ hạng 12 trên lại khá tương đồng với vị trí từ dưới đếm lên của Việt Nam trong bảng xếp hạng về độ minh bạch của Tổ Chức Minh Bạch Quốc Tế (TI).

Tỷ lệ thực về nợ công/GDP do những chuyên gia phân tích độc lập đưa ra lại khác xa số liệu bít bùng của chính phủ. Từ cuối năm 2013, nợ công/GDP đã được một chuyên gia nhà nước thừa nhận là tăng đến 98%, tức làm ra 100 đồng thì phải dành đến 98 đồng để trả nợ.

Thậm chí những chuyên gia độc lập khác đã nêu ra tỷ lệ nợ công/GDP lớn hơn: 106%, nếu tính đầy đủ nợ của các tập đoàn kinh tế nhà nước theo tiêu chí hướng dẫn cách tính nợ công của Liên hiệp quốc.

Còn gần đây, cùng với thông tin mới nhất về tỷ lệ nợ công của Trung Quốc đã lên đến 250%/GDP, một chuyên gia kinh tế là Tiến Sĩ Lê Ðăng Doanh cho rằng nếu tính đủ các khoản nợ từ cấp xã đến nợ xây dựng cơ bản của các bộ ngành, địa phương, nợ của doanh nghiệp nhà nước& thì nợ công của Việt Nam có lẽ lên đến 110-120% GDP, khoảng trên 4.5 triệu tỷ đồng, tương đương khoảng $220 tỷ. Ðáng chú ý, nhận định của ông Doanh phát ra trong một cuộc hội thảo khoa học nhận diện về nợ công diễn ra mới đây – ngày 18 Tháng Năm – tại Hà Nội.

Thậm chí có những đánh giá không chính thức cho rằng tỷ lệ nợ công của Việt Nam đang vào khoảng 150%/GDP, tức lên đến khoảng $300 tỷ, hoàn toàn có thể làm cho nền kinh tế Việt Nam lao vào vùng phá sản trong ít năm tới – không khác mấy trường hợp Argentina năm 2001.

“Lòng tin chiến lược” sụp đổ

Quả thực, tình hình ngân sách Việt Nam ngày càng “minh bạch.” Nếu vào những năm dưới thời Thủ Tướng Nguyễn Tấn Dũng, tình trạng ngân sách mặc dù khá xấu nhưng vẫn bị ém nhẹm, thì đến lúc này chính Bộ Tài Chính đã phải thừa nhận về tương lai gần như bế tắc trong vay vốn ưu đãi ODA.

Nhìn lại quá khứ gần, có thể thấy rõ “lòng tin chiến lược” của quốc tế vào chính thể đầy rẫy tham nhũng và lãng phí ở Việt Nam đã thực sự sụp đổ từ năm 2014.

Không quá ngạc nhiên khi vào Tháng Mười Hai, 2015, đại diện của Ngân Hàng Thế Giới (WB) tuyên bố: WB ngưng các khoản vay ưu đãi đối với Việt Nam.

Tới Tháng Ba, bà Christine Lagarde, tổng giám đốc Quỹ Tiền Tệ Quốc Tế (IMF), đến làm việc tại Việt Nam. Cũng tương tự như kết quả chuyến làm việc tại Việt Nam của ông Jim Yong Kim, chủ tịch WA, vào Tháng Hai, tổ chức này không hứa hẹn cung cấp bất cứ một khoản cho vay mới nào đối với giới lãnh đạo Hà Nội, dù cả chủ tịch WB tổng giám đốc IMF đều được những nhân vật cao nhất Việt Nam như Nguyễn Phú Trọng và Nguyễn Tấn Dũng tha thiết đón tiếp.

Sau hai cú sốc mang tên WB và IMF, giới lãnh đạo Việt Nam còn bị giáng thêm một đòn nữa, cũng vào Tháng Ba, khi Ngân Hàng Phát Triển Á Châu (ADB) cũng tuyên bố chấm dứt cho vay ưu đãi.

Chẳng còn kiểu cười tươi rói như địa chủ được mùa. Mà bi kịch tiếp nối bi kịch.

Vào năm 2015, một con số ước tính của Bộ Kế Hoạch và Ðầu Tư cho rằng trong năm 2016, Việt Nam phải trả khoảng 360,000 tỷ đồng nợ công, tương đương khoảng $15 tỷ. Nhưng nếu căn cứ vào con số nợ công khoảng $20 tỷ Việt Nam phải trả trong năm 2015, chắc chắn số nợ công phải trả trong năm 2016 còn cao hơn $20 tỷ.

Lại “nhìn trộm” túi quần dân chúng

Tình trạng ngân sách Việt Nam đã đến thời điểm Minsky nợ và có thể vỡ nợ. Hai mươi tỷ đô la năm 2015 phải bị “hồi tố,” chưa kể năm 2016 và những năm tới…

Một lần nữa trong cơn bỉ cực, chính quyền lại “nhìn trộm” túi quần dân chúng. “Huy động vàng trong dân” là một chiêu sách có tính tình thế nhất. Từ năm 2011 đến nay, đã ít nhất ba lần chính quyền rất muốn “hốt vàng” như thế.

Hai lần trước, cuối năm 2011 và đầu năm 2015, chính phủ và Ngân Hàng Nhà Nước đã tung ra chính sách “sẽ huy động vàng” trong dân, theo phương châm “lấy mỡ nó rán nó.”

Thế nhưng, lần nào cũng vậy, dư luận người dân tích trữ vàng lại lo lắng về “quyết tâm thu hồi vàng trong dân” của Ngân Hàng Nhà Nước, vì trong thực tế chính quyền hoàn toàn chẳng có nổi một giải pháp đủ thuyết phục để bảo đảm vàng của dân không bị bốc hơi từ két sắt ngân hàng, dù đã có rất nhiều ý kiến của giới chuyên gia và người dân yêu cầu Ngân Hàng Nhà Nước phải có những biện pháp thật sự an toàn cho người gửi vàng.

Hàng loạt vụ đổ bể ở nhiều ngân hàng như Agribank, ACB, Vietinbank,… cùng các vụ thụt két và siêu lừa như Huỳnh Thị Huyền Như,… chưa kể hàng loạt ngân hàng có lãnh đạo bị tống giam từ năm 2014 đến nay như Ngân Hàng Xây Dựng, Ðại Dương, GP, hoặc hiện tượng “tiền tiết kiệm bốc hơi,” khiến cho dân chúng mất đi đáng kể niềm tin vào giới ngân hàng. Trong tình thế đó, nhiều người dân thà chôn giấu vàng dưới gầm giường, thay vì gửi vào ngân hàng mà không thể chắc chắn là vàng của mình sẽ “không cánh mà bay.”

“Chứng chỉ vàng” hay “trái phiếu vàng” mà Bộ Tài Chính lấp ló muốn trưng ra đã trở nên quá thô kệch và còn có thể là lừa lọc. Vào lần này, “sáng kiến” huy động vàng nhiều khả năng sẽ tiếp tục thất bại, và sẽ chẳng có 500 tấn vàng nào từ túi quần dân tuồn sang ngân quỹ của giới ngân hàng chỉ biết thủ lợi bất kể nhiều triệu dân không biết sẽ tồn tại ra sao trong những tháng năm tới.

Xôi chiều ở Sài Gòn


Duy Thức/Người Việt


SÀI GÒN (NV) – Sài Gòn như bị nung trong lò lửa. Vài cơn mưa đầu mùa chưa bớt hạ hỏa. Người ta vội vã vào trường, vào lớp, vào siêu thị máy lạnh… tìm chỗ tránh nóng.



Người phụ nữ bán xôi dạo ở Sài Gòn. (Hình: Duy Thức/Người Việt)


Thế nhưng miệt mài ngoài đường phơi mình trong cái nắng khô khốc, không ngơi nghỉ vẫn là hàng rong muôn vẻ.


Nào ve chai, rau quả, thịt cá… Dạo này từ khi cá chết trắng dọc bờ biển miền Trung thì cá biển ít hẳn đi. Người ta e ngại hóa chất độc hại vẫn còn nằm trong con cá đi lạc nên không ai dám mua bất kỳ hải sản nào về ăn dù được người bán bảo đàm nguồn gốc an toàn.


Khoảng 3 đến 4 giờ trở đi là thức ăn chiều. Nhiều nhất là người Bắc, sau này người Trung mở đầu cho kiểu bán hàng rong thượng vàng hạ cám vào tận hang cùng ngõ hẻm suốt từ sáng đến tận đêm khuya.


Trưa quá, dù nắng còn gắt đã bắt đầu nườm nượp hàng chiều, thường là quà vặt. Cô gái đẩy xe bắp xào đi vào xóm trước, rồi bắp luộc, bò bía, bánh bò, cháo huyết…


Cả tuần nay cứ đến năm sáu giờ chiều thì người ta nghe tiếng rao vang vang đặc biệt của món hàng mới:


-Xôi bắp, xôi khúc, xôi gà nóng hổi, xôi đậu xanh, đậu phộng…


Bữa cơm tối thường có khi đến sáu, bảy giờ khi mọi người trong nhà đi học đi làm về đầy đủ còn lâu mới tới. Tiếng rao cả tràng dài đó khiến mấy chị, mấy em nhỏ và cô bác lập tức gọi lại mua mỗi người vài gói.


Chị bán xôi trạc bốn mươi ngoài, đội nón lá. Mặc dầu nóng như lửa chị vẫn khoác thêm chiếc áo chống nắng, không thì bỏng cả da chứ chẳng chơi. Chiếc xe đạp cũ kĩ chở phía sau nồi chõ lớn đặt gọn trong giỏ lưới kẽm. Chung quanh chõ và giỏ xe đằng trước đựng lắt nhắt nào bao nylon, hộp xốp, hũ đường, hũ muối, đậu phộng, dừa nạo…


Hàng xôi của chị dường quen thuộc với bà con ăn vặt buổi chiều rồi. Mỗi gói xôi tùy mặn hay ngọt mà bán từ bảy đến mười ngàn, chỉ trong thời gian ngắn đã mau chóng tăng giá thay vì trung bình chỉ năm ngàn như trước kia.


Chị ta nhanh nhảu chào mời:


-Hôm nay có xôi gà còn nóng hổi.


Tôi mua xôi đây là lần thứ hai. Chị ta thường đến khoảng 5 giờ lúc tôi đang đứng trước cửa dò mấy tờ vé số mua hoài chẳng bao giờ trúng thì tiếng rao vọng đến.


Chị bán xôi cho biết các thứ nguyên liệu: Nếp, đậu, đường… ngoài chợ giao sỉ cho chị mỗi lần hàng tạ. Cứ dùng hết đến đâu, gọi điện thoại lại có người chở đến tận nhà. Mặt xôi ngày nào chị cũng thay đổi một chút. Hôm nay xôi khúc, mai xôi đậu đen… luôn đổi vị cho khách hàng.


Cứ buổi sáng chị dậy từ bốn giờ nấu năm ký nếp đến sáu giờ mang ra đứng bán đầu chợ nơi có nhiều người và xe đi làm đi học ngang qua. Chiều hai giờ bắt đầu nấu bảy ký nếp đến bốn giờ thì đi rong phố phường.


Tôi nhận xét:


-Thế thì buổi chiều người ta mua nhiều hơn sáng à?


Chị đáp:


-Buổi sáng người ta có nhiều thứ ăn để chọn lựa. Có người uống cafe, ăn phở, bánh canh, bánh cuốn… hoặc ổ bánh mì thịt bỏ vào cốp xe đi làm sớm. Mọi người cứ tưởng trưa xế, trời nóng nực ít ai ăn nếp đầy bụng nhưng ngược lại, xôi chiều lại bán chạy hơn buổi sáng. Có lẽ trời quá nóng gây uể oải nên người ta làm biếng nấu cơm ăn, chỉ cần gói xôi mười ngàn là đủ no rồi.


Công nhân về ca chiều muốn dành thời giờ nghỉ ngơi hay làm việc gì đó thì đem gói xôi về nhà trọ cũng qua bữa. Nếp chắc bụng hơn cơm tẻ lại chẳng mất công chiên xào nấu nướng thêm thức ăn để ăn cùng. Thành thử gói xôi tưởng quà vặt lại tiện dụng hơn các bất kỳ món nào khác.


Ngoài các thứ xôi ngọt ăn với đường và rắc muối mè, chị ta còn xôi gà mặn có thể no bụng mà giá lại rẻ chỉ mười lăm ngàn thay vì bánh xèo, nui, bún… bây giờ phải hai, ba chục ngàn trở lên. Vả lại xôi nấu quen cũng dễ vì không cần phải chia ra thành nhiều nồi. Trong chiếc chõ lớn, chị ta nấu cùng lúc năm loại xôi chia thành năm góc. Khi xôi chín, lại bê nguyên chiếc chõ ấy bọc bao kín để giữ hơi nóng, đặt gọn vào giỏ lồng chở đi. Nhờ thế đến mấy tiếng đồng hồ sau, xôi vẫn ấm.


Chị ta chỉ vào chõ xôi, nói:


-Xôi mềm rất ngon. Đó là do nấu bằng củi chứ nấu bằng bếp ga hay điện thì không ngon bằng.


Vì thế thay vì thuê nhà gần trung tâm thành phố cho tiện việc buôn bán thì chị ta phải mướn phòng trọ tận chợ Xóm Mới. Ở đó giá thuê phòng rẻ hơn, lại có sân rộng rãi thuận tiện cho việc nấu nướng. Hơn nữa, một số phụ nữ từ miền Bắc vào cùng thuê phòng ở đó. Dân nhập cư có thói quen đồng hương tìm đến gần nhau. Họ sống quây quần đùm bọc, giúp đỡ nhau khi cần. Trong thành phố, giá trọ mắc, chỗ ở lại rất chật chội tới nỗi chỉ có thể ngủ và tắm giặt, nhiều người phải mua cơm hộp bên ngoài chứ chủ nhà không cho nấu ăn.


Vì thế không riêng xôi mà bất cứ hàng nào cần bắc bếp nổi lửa, xong chảo nấu nướng như bắp luộc, khoai luộc, mì gõ, bánh bông lan… đều phải thuê trọ ở khu vực ven đô mới có chỗ rộng rãi để sửa soạn làm hàng.


Bỗng tiếng chuông điện thoại trong túi chị bán xôi vang lên. Dù mồ hôi mồ kê đổ ra nhễ nhại nhưng nét mặt sáng hẳn lên, chị ta lấy máy điện thoại ra bấm, kẹp vào giữa cằm và vai để vừa xới xôi vừa kề tai nghe. Hồi sau nói chuyện xong, chị quay sang tôi hãnh diện xòe ra tấm ảnh một cậu thanh niên trên màn hình điện thoại:


-Con trai tôi học năm thứ ba đại học còn hơn một năm nữa ra trường. Mỗi tháng tôi gửi về cho cháu ba triệu tiền ăn và thuê nhà. Ngoài ra cháu cũng đi làm lặt vặt kiếm thêm tiền sách vở.


Tôi hỏi:


-Còn chồng chị thì sao?


Chị bán xôi trả lời:


-Chồng tôi và con gái út ở Vĩnh Phúc có vài sào ruộng, nuôi gà heo vịt và trồng vài thứ rau cỏ ở nhà tự cung tự cấp đủ sống hai cha con. Xem như hai vợ chồng chia nhau, mỗi người nuôi một đứa con. Vợ nuôi con trai lớn, chồng nuôi con gái nhỏ. Mỗi năm tôi chỉ về quê một lần vào dịp Tết. Ăn Tết độ một, hai tháng lại tất tả vào Nam buôn bán, không dám nghỉ lâu hơn. Ngoài ra chỉ khi nào dưới quê có giỗ chạp lớn, việc cần thiết lắm mới về kẻo tốn tiền xe.


Tôi thắc mắc:


-Sao chị không kiếm cách buôn bán gần nhà để gia đinh được sum họp. Một năm dài đằng đẵng, vợ chồng chỉ gặp nhau một lần thì tội quá.


Chị bán xôi lắc đầu:


-Trước kia lúc trẻ, tôi theo người quen vào Nam bán rau quả. Sau này lấy chồng, từng mở cửa hàng buôn bán nhì nhằng ở quê nhưng ế quá, chẳng mấy khách mua, dần dần cụt cả vốn. Nhất là khi có con, ngày càng khó khăn. Đất ruộng ở quê ít quá, công sức vốn liếng bỏ ra làm lúa chỉ đủ gạo ăn trong nhà. Tôi để chồng con ở quê, lại quay vào Nam tìm đường mưu sinh. Một người quen mách cho nghề nấu xôi chở xe đạp đi bán. Thế mà thấm thoát đã hai chục năm.


Chị ta nói thêm:


-Với lại miền Nam chẳng những dễ sống mà người Nam tính tình dễ dãi thật tình. Việc làm ăn buôn bán nhờ vậy mà nhẹ nhõm. Tôi chẳng những nuôi con ăn học mà còn dành dụm để khi không còn sức khỏe nữa, quay về quê thì cũng có được số vốn dưỡng già. Mỗi tháng trừ đi mọi chi phí ăn ở, gửi cho con trai thì tôi cũng còn dư khoảng bốn, năm triệu.


Hoàn cảnh của chị bán xôi cũng giống như mọi người nhập cư kiếm sống ở Sài Gòn, Từ miền Bắc, miền Trung lặn lội đổ vào miền Nam. Gia đình vợ chồng, cha mẹ con cái chia cắt, mỗi năm chỉ gặp nhau một lần.


Tình thương và nỗi lo cơm áo gạo tiền cho gia đình khiến cho chị quên đi nỗi nhọc nhằn và khí hậu đầy nắng gió giữa chợ đời trong những buổi chiều hạn hán như thế này. Nồi xôi chỉ còn độ ba gói nữa thì hết. Trời chiều không có gió, nắng càng gay gắt, không khí khô rang gây cảm giác khó thở. Chị bán xôi lau mồ hôi ròng ròng trên trán, lại đạp xe đi tiếp.


Tiếng rao của thức ăn chiều đang hòa cùng nhịp sống hối hả buổi tan tầm trong đó có người đi bán bánh tét bánh chưng, bán há cảo, bán chuối nấu, dưa hành bắp cải và đậu bắp có cả chiếc xe vừa đẩy tới của anh sinh viên nghèo đi bán hủ tiếu gõ về đêm…


Tất cả đều đang thở làn khói bụi của buổi hoàng hôn cũng có biết bao nỗi lo cho gia đình chia cắt, nỗi nhớ nhà, nhớ gia đình miền quê đang nóng lòng dõi về họ.

Texas di tản hàng ngàn tù nhân vì ngập lụt

HOUSTON, Texas (AP) – Các giới chức khám đường tại Texas đã di tản khoảng 2,600 phạm nhân khỏi hai nhà tù ven sông Brazos đang ngập lụt sau những trận mưa lớn từ mấy ngày qua.


(Hình minh họa: Ronald Martinez/Getty Images)

Ông Jason Clark, phát ngôn viên cơ quan quản trị nhà tù Texas, cho biết, từ sáng hôm Chủ Nhật, các tù nhân được di tản bằng xe buýt khỏi hai khám đường Terrell Unit và Springfellow Unit ở Rosharon, nằm cách Houston chừng 30 dặm về hướng Nam, để đến những nơi tạm trú an toàn hơn.

Tại khám đường Ramsey Unit, nhà tù thứ ba trong vùng, tù nhân đang ở những phòng giam trên địa thế trũng thấp được chuyển lên những tòa nhà nằm trên phần đất cao hơn. Cả ba khám đường nói trên đều nằm trên địa bàn Brazoria County ở sát vùng vịnh Mexico.

Cũng vẫn theo lời phát ngôn viên này, thêm nhiều thức ăn và nước uống được đưa tới nơi để phục vụ cho tù nhân phải dời chỗ ở, trong khi nhiều bao cát cũng được gởi tới để tăng cường bảo vệ các khám đường bị nước lụt đe dọa.

Ít nhất có bốn người bị thiệt mạng và hai người khác vẫn còn bị mất tích tại các quận hạt trong vùng Houston sau mấy ngày mưa lụt nặng nề vừa rồi. (V.P.)

Lễ hội Cherry hằng năm khai mạc tại Sunnyvale

SUNNYVALE, California (NV) – Mùa trái sê-ri (cherry) lại đến tại vùng South Bay ở California, và vào hôm Thứ Bảy, Lễ Hội Cherry Hằng Năm lần thứ 20 đã bắt đầu tại Sunnyvale, đài NBC Bay Area cho hay.

Ðám đông kéo đến tham dự ngày khai mạc lễ hội này, được tổ chức tại công ty hoa quả truyền thống C.J. Olson Cherries trên đường El Camino Real.


(Hình minh họa: Justin Sullivan/Getty Images)

Một tuần lễ trước lễ hội, công nhân tại C.J. Olson Cherries đã phải ráo riết làm việc vì mùa trái sê-ri đã đến. Công ty hoa quả này đã trải qua bốn thế hệ chủ nhân, và chủ nhân hiện thời, bà Deborah Olsen, cho biết hiện tượng thời tiết El Nino đã ảnh hưởng mạnh mẽ lên vụ mùa trái sê-ri năm nay qua cơn hạn hán kéo dài.

Theo bà Olsen, tiểu bang California dự trù sẽ thu hoạch được 8 triệu hộp trái sê-ri trong năm nay, nhưng hiện giờ người ta chỉ thu hoạch được đâu chừng 4 triệu hộp mà thôi, và như vậy cũng đã là may mắn lắm rồi. (V.P.)

Trộm cướp hoành hành khắp Sài Gòn


SÀI GÒN (NV) – Một băng cướp đã dùng hung khí đâm người, cướp tài sản ở khu chung cư Phúc Yên, quận Tân Bình. Trong khi đó, nhà ông hội đồng ở huyện Hóc Môn bị trộm đột nhập lấy đi 2 tỷ đồng.



Nạn nhân bị đâm đang điều trị tại bệnh viện. (Hình: Người Lao Động)


Người Lao Động dẫn tin, ngày 28 tháng 5, công an quận Tân Bình, cho biết, đang truy xét nhóm cướp sử dụng hung khí đâm người, cướp tài sản táo tợn tại chung cư Phúc Yên, phường 15, quận Tân Bình.


Tin cho biết, khoảng 20 giờ ngày 27 tháng 5, ông Rachid (34 tuổi), quốc tịch Morocco, lái xe hơi chở vợ là bà Trần Thị Thu Trang (36 tuổi), cùng con nhỏ ở chung cư Phúc Yên đi chơi về. Khi ông Rachid vừa dừng xe tại hầm chung cư, hai vợ chồng mở cửa xe bước ra thì bất ngờ bị 2 tên cướp đeo khẩu trang, mặc áo mưa ập đến giật chiếc ví trên tay bà Trang.


Dù bất ngờ bị cướp nhưng bà Trang vẫn kịp đuổi theo níu kéo khiến xe máy 2 tên cướp ngã nhào. Ông chồng thấy vậy liền đặt con nhỏ xuống đất, chạy đến hỗ trợ vợ giằng co với 2 tên cướp thì bị 1 tên rút hung khí ra đâm loạn xạ làm ông Rachid bị thương ở ngực, trán… gục tại chỗ.


Nghe tiếng tri hô, nhiều người dân chạy đến nhưng không ai dám can thiệp vì trên tay 2 tên cướp lăm lăm hung khí. Bà Trang gan dạ chống trả thì lập tức bị 2 tên khác đi trên xe máy đến đe dọa để đồng bọn tẩu thoát.


Trước đó, tin Thanh Niên cho hay, khoảng 20 giờ 20 ngày 26 tháng 5, ông Trương Văn Hiền (49 tuổi), tổng giám đốc Tổng Công Ty Văn Hóa Sài Gòn, hội đồng thành phố Sài Gòn khóa 8 và khóa 9, đi công việc về đến nhà trên đường Tô Ký, xã Thới Tam Thôn, huyện Hóc Môn thì phát hiện mất trộm két sắt bên trong có nhiều tài sản trị giá khoảng 2 tỷ đồng cùng một số giấy tờ có giá trị khác liền trình báo công an.


Chưa hết, khoảng 15 giờ cùng ngày, bà K.X.H (42 tuổi), quốc tịch Hàn Quốc, đi làm về nhà tại thị trấn Củ Chi cũng phát hiện bị trộm phá cửa vào nhà lấy đi một số tài sản trị giá khoảng 70 triệu đồng. Hiện công an Sài Gòn đang điều tra truy bắt hung thủ cả ba vụ việc. (Tr.N)

Columbia University không cho lắp hệ thống dò súng nổ

NEW YORK, New York (NV) – Sở Cảnh Sát New York đang ra sức triển khai hệ thống ShotSpotter với khả năng khám phá những vụ nổ súng trong thành phố, nhưng đại học Columbia University cho biết họ không cộng tác trong nỗ lực đó, theo tin của tờ New York Daily News.








Ðại học Columbia University. (Hình minh họa: Mario Tama/Getty Images)


Trường đại học có đẳng cấp Ivy League này, không đưa ra lý do nào, đã bác bỏ lời yêu cầu để cho cảnh sát thành phố thiết lập các máy báo động tiếng súng trong khuôn viên trường.


Tuy nhiên, một phát ngôn viên của nhà trường cho biết họ vẫn tiếp tục cứu xét đề nghị của chính quyền.


Các máy báo động thuộc hệ thống ShotSpotter thường được bố trí trên mái nhà, và nhiều chủ nhà trong thành phố đã để cho Sở Cảnh Sát New York lắp đặt các máy móc đó để phục vụ lợi ích an ninh.


Quyết định của đại học Columbia University làm cảnh sát lo ngại, bởi vì trường đai học này là chủ đất lớn hàng thứ nhì trong thành phố, và các máy dò tiếng súng trong khuôn viên đại học có thể bao trùm vùng phía Bắc khu Manhattan rộng lớn.


Các máy dò thuộc hệ thống ShotSpotter có khả năng phát hiện tiếng súng và định vị nơi xuất phát của viên đạn được bắn đi. Chương trình lắp đặt hệ thống báo động này tại New York được khởi sự từ Tháng Ba, 2015 và tiếp tục cho tới nay.


Sở Cảnh Sát New York cho biết, mới hồi tháng rồi, hệ thống ShotSpotter đã phát hiện và dẫn tới vụ thu hồi 43 khẩu súng bất hợp pháp lâu lâu lại khai hỏa trong thành phố. (V.P.)

Ngành du lịch Nha Trang lo sợ bị ‘Trung Quốc hóa’


KHÁNH HÒA (NV) – Trước sự xuất hiện ngày càng nhiều du khách Trung Quốc, ngành du lịch tỉnh Khánh Hòa bắt đầu lo ngại sẽ bị “Trung Quốc hóa,” ảnh hưởng đến việc đa dạng thị trường du lịch khách quốc tế.



Khách du lịch Trung Quốc tràn ngập Nha Trang. (Hình: Tuổi Trẻ)


Theo Tuổi Trẻ ngày 29 tháng 5, chỉ trong 5 tháng đầu năm 2016, Sở Du lịch Khánh Hòa thống kê cho thấy, lượng du khách Trung Quốc đến Khánh Hòa tăng đột biến với 175,000 lượt, xấp xỉ bằng cả năm 2015 (180,000 lượt) và dự báo còn tiếp tục tăng cao.


Dù thừa nhận lượng khách Trung Quốc tăng “nóng” giúp du lịch Khánh Hòa tăng trưởng khá, nhưng chính quyền tỉnh bày tỏ lo ngại hiện tượng này cũng phát sinh nhiều vướng mắc, khiến các cơ quan quản lý lúng túng trong xử lý.


Bà Phan Thanh Trúc, phó giám đốc Sở Du Lịch Khánh Hòa, cho biết, một số công ty du lịch trong nước phàn nàn rằng, không đặt được chỗ cho những đoàn khách nội địa du lịch Nha Trang vì tất cả khách sạn đều được các công ty lữ hành đưa khách Trung Quốc đến đây đặt kín chỗ, có nơi còn đề nghị phải thương lượng với bên trung gian…


Nói với phóng viên Tuổi Trẻ, ông Nguyễn Sỹ Khánh, phó chủ tịch thành phố Nha Trang, cho hay, điều lo ngại là nhiều du khách Trung Quốc tập trung thành từng nhóm đông ở một số điểm du lịch, rồi kéo băng-rôn bằng chữ Trung Quốc căng ra để chụp hình.


“Chúng tôi thu, đưa đi phiên dịch các băng-rôn này thì phát hiện có những câu biểu ngữ bình thường, nhưng cũng có trường hợp mang nội dung xấu,” ông Khánh nói.


Tương tự, ông Trần Nhân Nghĩa, trưởng phòng An Ninh Kinh Tế Công An tỉnh Khánh Hòa, cũng lên tiếng khuyến cáo nguy cơ du lịch Nha Trang sẽ bị “Trung Quốc hóa.”


“Trước đây khách chưa nhiều thì họ đến thuê khách sạn của mình để ở, nhà hàng để ăn, mua hàng hóa của mình. Nay khách đến quá đông, người Trung Quốc sang đây thuê trọn khách sạn, nhà hàng đẹp và những cơ sở dịch vụ khác rồi họ quản lý, điều hành luôn,” ông Nghĩa nói.


Ông Nghĩa cho biết thêm, công an đã xác định một số người Trung Quốc đến Khánh Hòa bằng visa du lịch, làm tour leader (trưởng đoàn chăm sóc khách hàng), nhưng thực chất là những người chủ công ty du lịch ở Trung Quốc.


Thông qua các hướng dẫn viên, những tour leader Trung Quốc này đến Nha Trang điều hành toàn bộ, từ sắp xếp khách sạn cho khách đến mua sắm ở đâu, tới điểm đến nào… mà không cần mở doanh nghiệp, xin phép kinh doanh…


“Có các nhà hàng, quán bar, nơi kinh doanh ăn uống, tour du lịch, bán hàng… người nước ngoài rất nhiều mà chính quyền không nắm được. Thêm nữa, hàng hóa mang lậu từ Trung Quốc về rồi đóng mác Việt Nam, bán khép kín cho người Trung Quốc,” ông Nghĩa bày tỏ lo ngại.


Trong khi đó, ông Trần Sơn Hải, phó chủ tịch tỉnh Khánh Hòa, cũng thừa nhận, việc quản lý khách ngoại quốc lưu trú tại các khách sạn ở Nha Trang hiện nay là “có vấn đề,” cần phải được tổ chức quản lý chặt chẽ hơn, đồng thời yêu cầu công an tỉnh Khánh Hòa phải nắm bắt để chống lợi dụng du lịch núp bóng kinh doanh.


Tin cho biết, do lo sợ bất ổn, ông Hải đã chỉ đạo các ngành chức năng ngay trong tháng 5 và tháng 6 năm 2016 tổ chức các đợt kiểm tra liên quan đến những lĩnh vực thuế, giá, sử dụng ngoại tệ, chất lượng hàng hóa… tại các cơ sở lưu trú, cửa hàng dịch vụ chuyên phục vụ du khách ngoại quốc. (Tr.N)

Lục bình đang ‘giết’ sông Sài Gòn


SÀI GÒN (NV) – Sông Sài Gòn chỉ còn một màu xanh lá bởi bị lục bình phủ kín, khiến ghe thuyền di chuyển rất khó khăn, trong khi mỗi năm chính quyền bỏ ra hàng tỷ đồng dọn dẹp.



Lục bình phủ kín mặt sông, nhiều tàu thuyền di chuyển không được. (Hình: Người Lao động)


Theo mô tả của phóng viên báo Người Lao Động, chiều 28 tháng 5, mặt nước trên sông Sài Gòn đoạn từ cầu Phú Cường, huyện Củ Chi chạy xuôi về khu vực An Phú Đông, quận 12, mặt nước dòng sông chỉ còn 20-25% vì bị cây lục bình phủ kín. Nếu nhìn từ trên cao, con sông Sài Gòn đã chuyển sang một màu xanh, kéo dài nhiều cây số.


Tại bến đò Nhị Bình-An Sơn, hầu hết các tài công đều khổ sở khi chở khách qua sông. Điều mà các tài công lo ngại là lục bình liên tục bám vào chân vịt dễ gây hỏng máy. Nhiều thuyền ghe nhỏ phải nối đuôi theo sau sà lan lớn để di chuyển để tránh bị lục bình “uy hiếp.”


Theo người dân, những năm gần đây hiện tượng lục bình vây kín xuất hiện ngày càng nhiều không chỉ ở sông Sài Gòn mà còn phủ khắp các kênh, rạch như rạch Dừa, đoạn dưới chân cầu Ông Dầu bắc qua 2 phường Hiệp Bình Phước và Hiệp Bình Chánh, quận Thủ Đức; sông Vàm Thuật, đoạn qua phường Thới An, quận 12 hay kênh Tham Lương, quận Bình Tân.


Do dòng chảy bị cản trở, nước ứ đọng nên phát sinh ruồi muỗi dày đặc trở thành nỗi ám ảnh của những người lưu thông bằng đường sông và sự vất vả của người dân sống xung quanh, khi phát sinh côn trùng, dịch bệnh…


Trong khi đó, tin cho biết, suốt 3 năm qua chính quyền Sài Gòn đã tổ chức nhiều buổi bàn thảo và giao cho các Sở, ngành tìm hướng giải quyết tình trang lục bình uy hiếp các tuyến sông, kênh rạch với chi phí mỗi năm hàng tỉ đồng để trục vớt nhưng tình trạng này vẫn không chấm dứt. (Tr.N)

Nhà máy nhiệt điện do Trung Quốc xây liên tục tê liệt


QUẢNG NINH (NV) – Nhà máy nhiệt điện Cẩm Phả gồm 2 tổ máy có vốn đầu tư hơn 10,000 tỷ đồng, kể từ khi nhà thầu Trung Quốc bàn giao luôn xảy ra hỏng hóc và gần nửa năm nay đã bị “liệt” một nửa.



Nhà máy nhiệt điện Cẩm Phả chỉ hoạt động một nửa và gây ô nhiễm cả khu vực. (Hình: Báo Lao Động)


Theo báo Lao Động, hai tổ máy số 1 và 2, hay còn gọi là nhiệt điện Cẩm Phả 1 và 2, ở phường Cẩm Thịnh, thành phố Cẩm Phả, có tổng vốn đầu tư 10,635 tỷ đồng được nhà thầu Trung Quốc là công ty công trình điện quốc tế Cáp Nhĩ Tân bàn giao cho công ty nhiệt điện Cẩm Phả, thuộc tập đoàn Vinacomin vào tháng 9 tháng 2011.


Tuy nhiên, tháng 7 năm 2014, tua-bin của tổ máy số 2 bị gãy cánh phải ngừng hoạt động và sửa chữa mất 4 tháng. Đến tháng 2 năm 2016, thì đến tua-bin của tổ máy số 1 bị gãy cánh khi đang hoạt động, buộc công ty nhiệt điện Cẩm Phả phải đưa cả tua-bin nặng khoảng 80 tấn sang Trung Quốc “chữa trị,” dự kiến phải đến tháng 7 tới may chăng mới trở lại hoạt động.


Giới chuyên môn ước tính, không chỉ tốn cả triệu đô để sửa chữa tua-bin, mà việc tổ máy số 1 dừng hoạt động cả nửa năm còn khiến công ty nhiệt điện Cẩm Phả mất cả trăm tỷ đồng khi công suất giảm mất 50%, nhất là vào dịp hè này nhu cầu điện tăng đột biến.


Nói với phóng viên Lao Động, ngày 28 tháng 5, ông Phạm Quốc Cường, chủ tịch công đoàn công ty nhiệt điện Cẩm Phả cho biết, để tạm thời ổn định công việc của 720 cán bộ, nhân viên, công ty phải luân chuyển công việc nhân sự ở 2 tổ máy thay phiên nhau đổi vị trí làm việc.


“Nhưng nếu cứ đà này thì thu nhập của người lao động trong toàn công ty sẽ gặp khó khăn một khi nguồn tiễn dự phòng từ năm 2015 hết, kể từ tháng 5-6 năm 2016 trở đi,” ông Cường nói.


Tin cho biết, mặc dù kể từ khi đi vào hoạt động đến nay, các cổ đông chủ yếu là các công ty thuộc Vinacomin, như: Than Đèo Nai, Cao Sơn, Cọc Sáu, Mông Dương…, vẫn chưa nhìn thấy tương lai được nhận cổ tức, khi mà mức lỗ dù đã giảm nhưng năm 2015 vẫn ở mức trên 270 tỷ đồng và nay lại “dính” phải vụ đại sự cố hỏng tua-bin.


Ấy vậy mà, sau khi đưa hai nhà máy vào hoạt động, Vinacomin nhiều lần đề xuất với tỉnh Quảng Ninh cho phép xây dựng thêm nhà máy thứ 3, bên cạnh hai nhà máy đang hoạt động, bất chấp ý kiến phản đối của người dân về ô nhiễm bụi. (Tr.N)

Thụy Sĩ khánh thành hầm xe lửa sâu và dài nhất thế giới

GENEVA, Thụy Sĩ (NV) – Thụy Sĩ hôm Thứ Tư tuần này sẽ khánh thành một kỳ công kỹ thuật mất 20 năm mới hoàn tất: đường hầm xe lửa dài nhất và sâu nhất trên thế giới.








Công nhân làm việc trong đường hầm sắp khánh thành. (Hình: Fabrice Coffrini/AFP/Getty Images)


Ðường hầm này xuyên qua rặng núi Alps, dài 35.5 dặm, hơn kỷ lục hiện nay là đường hầm Seikan ở Nhật khoảng 2 dặm.


Một số đoạn trong đường hầm này nằm sâu 1.4 dặm dưới lòng núi.


Ðường hầm sẽ chuyên chở 325 xe lửa chở khách và chở hàng mỗi ngày.


Mỗi chuyến qua đường hầm dài khoảng 20 phút và với vận tốc lên tới 150 dặm/giờ.


Mục tiêu của việc thiết lập đường hầm là giảm thiểu số xe cộ giao thông gây ô nhiễm.


Chính phủ Thụy Sĩ dự trù chi khoảng $8 triệu để tổ chức lễ khánh thành, có số người tham dự lên tới cả 100,000.


Dự án này có chi phí vào khoảng $10 tỷ và sử dụng hàng ngàn nhân công.


Ðường hầm đi qua ngọn núi Gotthard Moutain cao khoảng 2,000 mét.


Ðây là trục chính Bắc-Nam qua rặng núi Alps, với 6 triệu xe đi qua mỗi năm. (V.Giang)

Lực lượng đặc biệt Mỹ sẵn sàng hợp tác với Việt Nam


WASHINGTON (NV) – Đó là điều mà Phó Đô Đốc Colin Kilrain, chỉ huy trưởng Bộ Chỉ Huy các chiến dịch đặc biệt tại Thái Bình Dương (SOCPAC) của quân đội Hoa Kỳ, vừa tiết lộ với Reuters.




Tập luyện chung giữa lực lượng đặc biệt của Hoa Kỳ và Philippines. (Hình: AFP)


Phó Đô Đốc Kilrain cho biết, hôm 25 tháng 5, ông đã thảo luận với một trong những sĩ quan chỉ huy lực lượng đặc công của Việt Nam tại Florida và cả hai cùng mong muốn quan hệ giữa các lực lượng tinh nhuệ của quân đội hai bên sớm chặt chẽ hơn. Vấn đề chỉ còn là bao giờ thì chính phủ Hoa Kỳ và Việt Nam quyết định để họ thực hiện mong muốn ấy.


Theo Phó Đô Đốc Kilrain thì đặc điểm của các đơn vị thuộc lực lượng đặc biệt (nhỏ, linh hoạt, dễ điều động) có thể hữu dụng cho việc thiết lập và củng cố quan hệ giữa quân đội hai bên.


Mỗi quân chủng của quân đội Hoa Kỳ đều có lực lượng đặc biệt, chẳng hạn bộ binh có biệt kích (Green Beret, Ranger,…). Hải quân có hải kích (Navy Seal) và lực lượng đột kích của thủy quân lục chiến (Marine Raider)… Không quân có tiền sát không yểm (Combat Controller), giải cứu mặt đất (Pararescue),…


Bên cạnh Bộ Chỉ Huy lực lượng đặc biệt của các quân chủng còn có Bộ Chỉ Huy phối hợp cho các chiến dịch đặc biệt (JSOC) với những đơn vị tinh nhuệ nhất của lực lượng đặc biệt thuộc các quân chủng, chẳng hạn Delta Force (một đơn vị Green Beret của bộ binh), Seal Team 6 (một đơn vị Navy Seal của hải quân),… và Bộ Chỉ Huy các chiến dịch đặc biệt cho từng khu vực, trong đó có SOCPAC.


Cũng vì vậy, khi Phó Đô Đốc Kilrain đề cập đến sự hợp tác giữa lực lượng đặc biệt Hoa Kỳ với đặc công Việt Nam thì triển vọng hợp tác sẽ ở nhiều góc độ của chiến tranh đặc biệt bao gồm cả tình báo, tuần thám,…


Thông tin mà Phó Đô Đốc Kilrain tiết lộ, xuất hiện gần như cùng lúc với nhận định của Trung Tướng Stephen Lanza, Tư Lệnh Quân Đoàn 1 của bộ binh Hoa Kỳ – quân đoàn mà phạm vi trách nhiệm bao gồm toàn bộ khu vực Thái Bình Dương: Bộ binh Hoa Kỳ và Việt Nam có thể luyện tập chung bất kỳ lúc nào mà giới lãnh đạo cao cấp của hai bên thấy có thể.


Tất cả những thông tin, nhận định vừa kể được loan báo ngay sau khi tổng thống Hoa Kỳ đến thăm Việt Nam. Quyết định hủy lệnh cấm bán vũ khí cho Việt Nam dường như là bước khởi đầu cho những bước khác để quan hệ an ninh – quốc phòng giữa hai bên sớm chặt chẽ hơn.


Mức độ tiến triển của quan hệ An Ninh-Quốc Phòng giữa Hoa Kỳ và Việt Nam nay phụ thuộc vào chính quyền Việt Nam.


Do sức ép cả từ Trung Quốc lẫn dân chúng Việt Nam càng ngày càng lớn, trong vài năm gần đây, chính quyền Việt Nam đã gia tăng sự hợp tác về An Ninh-Quốc Phòng với nhiều quốc gia nhưng mặt khác vẫn khăng khăng khẳng định, sẽ tiếp tục duy trì “chính sách ba không”: Không liên minh quân sự, không cho bất kỳ quốc gia nào đặt căn cứ quân sự tại Việt Nam, không sử dụng quan hệ song phương nhắm vào một quốc gia khác.


Đối với Hoa Kỳ, Việt Nam đã mở quân cảng Cam Ranh, chấp nhận cho các chiến hạm của Hoa Kỳ cùng với các chiến hạm của Nhật, Nga ghé vào bảo trì, nhận tiếp liệu,…


Theo giới quan sát thời sự thì lối hành xử của chính quyền Việt Nam cho thấy, họ chưa vượt qua được sự ngán ngại Trung Quốc.


Sự phối hợp giữa quân đội Việt Nam với quân đội Hoa Kỳ được chính quyền Việt Nam kiềm giữ ở mức: Xin viện trợ, nhờ đào tạo, tổ chức giao lưu thường niên riêng trong lực lượng hải quân.


Các đợt giao lưu thường niên giữa hải quân Hoa Kỳ với hải quân Việt Nam chỉ xoay quanh những hoạt động phi tác chiến và nâng cao những kỹ năng liên quan đến quân y, tìm kiếm – cứu nạn, an ninh hàng hải, bên cạnh các hoạt động phục vụ cộng đồng, giao lưu thể thao. Mãi tới gần đây mới có thêm các hoạt động nhằm nâng cao kỹ năng điều khiển chiến hạm, kiểm soát thiệt hại trên tàu, giải cứu tàu ngầm.


Đối với những cuộc tập trận đa quốc gia do Hoa Kỳ tổ chức, Việt Nam chỉ gửi “quan sát viên.”


Liệu chính quyền Việt Nam đã sẵn sàng để nhảy một bước dài nhằm thoát ra khỏi sự ngán ngại Trung Quốc? Tuy chưa ai dám khẳng định rằng có hay không nhưng tín hiệu mới nhất, đáng chú ý nhất là Việt Nam đang thảo luận với Hoa Kỳ về kế hoạch xây dựng hệ thống kho tiếp liệu tại Đà Nẵng.


Đại Tướng Dennis L. Via, tư lệnh Bộ Chỉ Huy Tiếp Vận của bộ binh Hoa Kỳ từng giới thiệu kế hoạch này, theo đó, hệ thống kho tiếp liệu, dự trữ quân cụ, quân nhu tại Việt Nam nhằm giúp quân đội Hoa Kỳ triển khai nhanh nhờ các nguồn tiếp liệu đã sẵn sàng.


Tuy Tướng Via nhấn mạnh, quân nhu và quân cụ dự trữ chỉ nhằm hỗ trợ thực hiện các chiến dịch nhân đạo, ứng cứu và giúp giải quyết hậu quả thiên tai nhưng rõ ràng tính chất hệ thống kho tiếp liệu của quân đội khác rất xa với hệ thống kho dự trữ của các tổ chức cứu trợ nhân đạo. (G.Đ)

Người đi lạc trong rừng viết lời trăn trối trước khi chết

NASHVILLE, Tennessee (NV) – Khi thấy không còn khả năng gặp lại gia đình, một phụ nữ ở Tennessee, vốn thiệt mạng khi đang đi theo đường mòn Appalachian Trail năm 2013, đã dồn hết tàn lực để viết mấy lời giã biệt người thân nhiều tuần sau khi nhóm cấp cứu chấm dứt cuộc tìm kiếm bà.








Ðường mòn Appalachian Trail. (Hình minh họa: Mario Tama/Getty Images)


“Khi tìm thấy xác tôi, xin quý vị gọi cho chồng tôi George và con gái tôi là Kerry,” bà Geraldine Largay viết trong nhật ký hôm 6 Tháng Tám, 2013.


“Ðây sẽ là hành động nhân đạo nhất của quý vị để cho họ biết rằng tôi đã chết và nơi quý vị thấy thi thể của tôi – cho dù là bao nhiêu năm sau này. Xin vui lòng gửi những gì trong túi này về cho gia đình tôi,” bản tin của tờ USA Today cho hay.


Ðây là một trong những đoạn mà bà Largay viết và được cơ quan Lâm Viên Maine công bố trong bản báo cáo đưa ra tuần qua.


Hôm Thứ Sáu, gia đình Largay gửi cho tờ báo The Tennesean một bản thông báo nói về bà Geraldine Largay, cho biết bà là người luôn có tinh thần lạc quan, yêu đời và có đức tin.


Trước đó, bà Largay đã tìm cách gửi nhiều text cho chồng để báo rằng mình bị lạc khi rời khỏi đường mòn để vào sâu trong rừng làm vệ sinh cá nhân.


Những lời nhắn này không gửi đi được và bà Largay cố gắng gửi tới 10 lần hôm 22 Tháng Bảy.


Khi bà Largay không đến điểm hẹn ngày hôm sau để được tái tiếp tế, ông chồng lo lắng và báo cho giới hữu trách.


Cuộc tìm kiếm sau đó, với sự tham dự của 130 người, với đủ mọi phương tiện, kéo dài 10 ngày nhưng không có kết quả.


Nhật ký của bà Largay khi tìm thấy cho người ta biết rằng bà sống ít nhất cho tới ngày 18 Tháng Tám, khoảng ba tuần sau khi giới hữu trách chấm dứt cuộc tìm kiếm.


Thi thể của bà Largay được một thợ cưa cây tìm thấy hồi Tháng Mười, 2015, ở địa điểm cách con đường mòn khoảng 2 dặm. (V.Giang)

Cần sớm xác định nguyên nhân gây ra thảm họa cá chết

HÀ NỘI (NV) – Đó là đề nghị chính thức mà Hội Nghề Cá Việt Nam gửi Văn Phòng Chính Phủ Việt Nam và bốn bộ: Tài Nguyên-Môi Trường, Nông Nghiệp-Phát Triển Nông Thôn, Khoa Học-Công Nghệ, và Tài Chính.

Bãi biển Thiên Cầm, cách thành phố Hà Tĩnh 20 cây số trong mùa du lịch. Thảm họa cá chết làm nhiều giới “chết chùm.” (Hình: Lao Động)

Tổ chức vẫn được xem là đại diện cho ngư dân Việt Nam nhắc lại đề nghị mà họ đã nêu ra vào ngày 28 tháng 4 – khoảng ba tuần sau khi xảy ra thảm họa cá chết trắng một đoạn bờ biển dài 250 cây số, chạy dọc bốn tỉnh phía Bắc miền Trung là: Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên-Huế.

Đến ngày 11 tháng 5 đề nghị vừa kể mới được Văn Phòng Chính Phủ CSVN trả lời bằng cách… yêu cầu bốn bộ: Tài Nguyên-Môi Trường, Nông Nghiệp-Phát Triển Nông Thôn, Khoa Học-Công Nghệ, và Tài Chính… xem xét, trả lời!

Nay, do đã hết tháng 5 nhưng bốn bộ hữu trách vẫn chưa trả lời, Hội Nghề Cá Việt Nam lập lại đề nghị của họ thêm một lần nữa.

Theo tổ chức vẫn được xem là đại diện cho ngư dân Việt Nam thì không chỉ ngư dân mà ngay cả người tiêu dùng Việt Nam cũng muốn biết tại sao cá chết trắng vùng biển phía Bắc miền Trung. Chậm xác định nguyên nhân khiến cá chết trắng biển chẳng những khiến ngư dân và những gia đình nuôi tôm, cá ven biển chưa thể tiếp tục kiếm sống như trước mà còn khiến người tiêu dùng bất an và vi phạm Hiệp Định SPS của WTO mà Việt Nam là một thành viên.

Hội Nghề Cá Việt Nam còn lưu ý là càng để lâu thì chất độc trong trầm tích ở đáy biển sẽ càng loãng. Do hết thời hạn lưu mẫu, các mẫu cá chết vào đầu tháng 4 đang được lưu tại các phòng thí nghiệm sẽ bị tiêu hủy và việc truy tìm, xác định nguyên nhân gây ra thảm họa sẽ khó khăn hơn.

Cũng theo Hội Nghề Cá Việt Nam thì việc hỗ trợ các nạn nhân của thảm họa cá chết sắp hết (quyết định hỗ trợ chỉ trong sáu tuần, với mức hỗ rợ là 15 ký gạo/người/tháng), nên họ đề nghị chính phủ Việt Nam tiếp tục thực hiện chính sách hỗ trợ cho đến khi xác định được nguyên nhân gây ra thảm họa và việc kiếm sống của các nạn nhân được phục hồi.

Tổ chức này lập luận, nếu nguyên nhân gây ra thảm họa là do con người thì ngoài việc phải chịu trách nhiệm hình sự, thủ phạm còn phải bồi thường, kể cả bồi thường chi phí mà chính phủ Việt Nam đã hỗ trợ các nạn nhân trong thời gian vừa qua. Theo họ, thảm họa cá chết cần được các bộ hữu trách xem như một bài học để soát xét lại toàn bộ chính sách kiểm soát môi trường, đặc biệt là việc xả các chất thải.

Cần nhắc lại là sắp tròn hai tháng kể từ ngày xảy ra thảm họa cá chết trắng biển. Các cơ quan hữu trách tại Việt Nam vẫn chỉ xác định cá chết là do nhiễm độc chứ không xác định độc chất là gì và từ đâu mà ra. Cũng vì vậy, dù các viên chức chính quyền từ trung ương đến địa phương dắt díu nhau ra biển tắm, thi nhau ăn hải sản để trấn an dân chúng Việt Nam là biển đã sạch, hải sản đã an toàn, song vẫn không thuyết phục được dân chúng Việt Nam tin vào những “Lê Lai cứu đảng” này.

Xin mời xem thêm video: Phát hiện
hàng trăm con heo bị bơm nước, chích thuốc an thần

Cục An Toàn Thực Phẩm của Bộ Y Tế Việt Nam cũng đã nhập cuộc bằng cách loan báo “kết quả xét nghiệm các mẫu hải sản, nước và rau tại những khu vực có hiện tượng cá chết bất thường ở miền Trung.” Theo đó, hầu hết là an toàn và các chỉ số nằm trong ngưỡng cho phép nhưng những thông tin mà dân chúng Việt Nam quan tâm nhất (trong nước biển có những độc chất nào làm cá chết và chúng từ đâu ra) vẫn chưa được công bố.

Thảm họa cá chết không chỉ đẩy ngư dân, giới cung cấp các dịch vụ liên quan tới ngư nghiệp, người làm muối,… đến chỗ khốn cùng mà còn khiến những hoạt động liên quan tới du lịch mấp mé tình trạng phá sản. Toàn bộ hoạt động liên quan tới du lịch ở khu vực phía Bắc miền Trung đã đình trệ. Hậu quả thậm chí còn nghiêm trọng hơn thời điểm đang xảy ra thảm họa. (G.Đ)

Lính TQLC Ý bị giữ tại Ấn Ðộ từ năm 2012 được phép về nước

ROME, Ý (AP) – Người lính TQLC thứ nhì của Ý, bị giữ tại Ấn Ðộ từ năm 2012 vì vụ bắn lầm làm thiệt mạng hai ngư dân Ấn Ðộ, đã vừa trở về nước.

Anh Salvatore Girone được bộ trưởng Quốc Phòng và Ngoại Giao Ý đón tại phi trường Rome hôm Thứ Bảy.


Anh Salvatore Girone tại phi trường Rome, Ý, sau khi được Ấn Ðộ thả. (Hình: Vincenzo Pinto/AFP/Getty Images)

Anh Girone rời Ấn Ðộ bằng phi cơ dân sự để sang Abu Dhabi hôm Thứ Sáu và sau đó được phi cơ quân sự Ý đưa về nước.

Người lính thứ nhì, Massimiliano Latorre, được phép về Ý năm 2014 sau khi bị tai biến mạch máu não lúc đang bị giam ở Ấn Ðộ.

Cả hai người này đang chờ đợi một phán quyết của một tòa trọng tài ở The Hague, có thể là vào năm 2018, rằng phiên xử họ sẽ diễn ra ở Ý hay Ấn Ðộ.

Chính phủ Ý nói rằng việc bắn lầm hai ngư dân bị coi là hải tặc đã xảy ra ở hải phận quốc tế nên Ý có quyền xét xử. Phía Ấn Ðộ nói chính họ mới có thẩm quyền xét xử. (V.Giang)

ISIS rao bán nô lệ tính dục trên Facebook

WASHINGTON, DC (NV) – Hôm 20 Tháng Năm, trên trang Facebook của một người cho biết tên là Abu Assad Almani và cũng là một thành viên ISIS, người ta thấy hình ảnh của một cô gái trẻ, khoảng 18 tuổi, bị rao bán với giá $8,000.


Chỉ vài giờ sau đó, lại có thêm hình ảnh của một cô gái trẻ khác, mắt đỏ hoe như khóc nhiều, và cũng với giá $8,000.








Trẻ em Iraq phản đối tình trạng ISIS rao bán phụ nữ. (Hình minh họa: Haidar Mohammed Ali/AFP/Getty Images)


Các hình ảnh này ít giờ sau đó bị Facebook gỡ bỏ và không thể chắc chắn là người chủ trương mục với Facebook chính là kẻ rao bán hay là trung gian cho người khác.


Tuy nhiên, các chuyên gia về ISIS cho hay những vụ rao bán này cho thấy tình trạng ngày càng thê thảm của hàng trăm cô gái đang bị ISIS giam giữ làm nô lệ tính dục.


Trong khi ISIS đang gặp các áp lực ngày càng gia tăng ở Syria và Iraq, những cô gái này cũng gặp thêm các thống khổ, bị bán chác trao đổi bởi các tay súng ISIS đang thiếu tiền, thực phẩm và thuốc men, theo các chuyên gia về khủng bố và các nhóm tranh đấu nhân quyền.


Các trang mạng xã hội thường được các tay súng ISIS sử dụng trong vài tháng nay đã thấy có nhiều vụ mua bán nô lệ tính dục cũng như các luật lệ để đối xử với các nô lệ này, thí dụ như cho phép có quan hệ tính dục với các nữ tù nhân chưa tới tuổi dậy thì cũng như ấn định là có thể đánh nô lệ tính dục đến mức nào.


Nhưng chỉ tới ngày 20 Tháng Năm vừa qua, người ta lần đầu tiên mới thấy hình ảnh của những người bị đem rao bán.


Ông Steven Stalinsky, giám đốc điều hành tổ chức Middle East Media Research Institute, có trụ sở đặt tại Washington, DC, nói rằng: “Chúng ta đã nhìn thấy nhiều sự tàn bạo của ISIS nhưng việc bán nữ nô lệ trên mạng là điển hình của sự ghê tởm nhất.” (V.Giang)

Nhiều nữ sinh viên Mỹ làm gái bao để có tiền trả học phí

WASHINGTON, DC (AP) – Cô Candice Kashani tốt nghiệp trường luật vào mùa Xuân năm nay mà không hề mắc nợ đồng nào, nhờ vào một giải pháp rất cổ xưa được biến cải cho phù hợp với thời đại mới. Trong năm đầu tiên ở trường luật, cô phải trả số tiền học và chi phí ăn ở lên tới gần $50,000, dù rằng cũng có học bổng.








(Hình minh họa: Scott Olson/Getty Images)


Do đó, cô quyết định vào một trang web theo đó nối kết các cô gái tìm kiếm trợ giúp tài chánh với những người đàn ông sẵn sàng chu cấp, để đổi lấy tình thân và tình dục – mối quan hệ mà tiếng Anh gọi là “sugar daddy.”


Nay, gần ba năm sau, và sau các mối liên hệ với mấy “sugar daddy” khác, cô Kashani sắp tốt nghiệp từ trường đại học Villanova University, không hề vướng mắc nợ nần, trong khi các bạn đồng khóa với cô bị nợ tới hàng trăm ngàn đô la.


Do học phí cũng như tiền thuê nơi ở tăng cao, ngày càng có nhiều cô sinh viên tìm đến các trang web này, như SeekingArrangement.com.


Cô Kashani cho rằng các trang web đó là “nguồn tài nguyên rất tốt” cho các cô gái trẻ.


Nhưng những người khác cho rằng đây chỉ là hình thức mại dâm trá hình và lợi dụng các cô gái trong hoàn cảnh khó khăn.


Bà Lynn Comella, một giáo sư về giới tính và tính dục ở đại học University of Nevada, Las Vegas, nói rằng chuyện sinh viên phải đi làm những việc liên quan đến tính dục như vũ sexy, mại dâm hay chiếu hình ảnh khỏa thân trên web để trả tiền học không là điều gì quá lạ lùng.


Tuy nhiên, các trang web dành cho “sugar daddy” là điều tương đối mới.


Có cô gái cũng cho AP hay rằng sẽ tiếp tục duy trì mối quan hệ này sau khi tốt nghiệp, cho tới khi có được việc làm vững chắc.


Ông Brandon Wade, người sáng lập SeekingArrangement.com, trang web lớn nhất của dạng “sugar daddy,” nói rằng không có ý nhắm vào giới nữ sinh viên khi khởi sự năm 2006 mà chỉ tình cờ thấy ra nguồn khách này năm 2011 khi giảm giá cho thành phần sinh viên tham dự.


Ông cho hay số sinh viên sử dụng trang web này tăng từ 79,400 năm 2010 lên 1.9 triệu năm nay và sinh viên là loại thành viên đông thứ ba.


Công ty cũng cho hay số thành viên mới tăng vọt vào Tháng Tám và Tháng Hai, thời gian mà các trường hay đòi tiền học phí.


Giáo Sư Comella cảnh cáo rằng không giống như các cô gái mại dâm chính hiệu, nhiều cô gái dùng các trang “sugar daddy” phải cho biết các chi tiết về mình trên mạng và điều này có thể tạo nguy hiểm cho họ.


Bà Kristen Houser thuộc trung tâm về bạo hành liên quan đến tính dục, National Sexual Violence Resource Center, nói rằng tình trạng bạo hành là điều thường xảy ra khi có việc trả tiền để có dịch vụ tính dục.


“Bạn phải hiểu là sự chênh lệch về quyền lực ở đây,” bà Houser nói. (V.Giang)

Bầu cử tại Việt Nam không thành công như tuyên truyền


HÀ NỘI (NV) – Một tuần sau ngày bầu cử toàn quốc (Chủ Nhật, 22 tháng 5), thông tin rải rác trên nhiều tờ báo tại Việt Nam cho thấy kết quả rõ ràng là không như nhà cầm quyền mong muốn.



Một điểm bầu cử tại Hà Nội trong ngày bầu cử toàn quốc. (Hình: Getty Images)


Hôm 23 tháng 5, 2016, qua hệ thống truyền thông Việt Nam, chính quyền 63 tỉnh và thành phố tại Việt Nam khẳng định, tỉ lệ cử tri tại địa phương của họ đi bầu đại biểu Quốc Hội và đại biểu Hội Đồng Nhân Dân các cấp trong ngày bầu cử toàn quốc đã đạt 100% hoặc xấp xỉ 100%, thế nhưng sau đó, cũng theo hệ thống truyền thông Việt Nam thì cuộc bầu cử vừa kể không suôn sẻ cả về diễn biến lẫn kết quả.


Chẳng hạn theo tờ Tuổi Trẻ, tuy chính quyền tỉnh Quảng Nam loan báo tại tỉnh này có 99.97% cử tri đi bầu nhưng trên thực tế, ít nhất cũng đã có trường hợp thôn Thuận An, xã Tam Hải, huyện Núi Thành: Chỉ thu về được 700 phiếu bầu trong khi danh sách cử tri của thôn này có tới 1,000 người. Cũng theo tờ Tuổi Trẻ thì có tới 300/700 phiếu bầu ở thôn Thuận An bị cử tri gạch bỏ toàn bộ ứng cử viên hoặc chỉ chừa lại một người.


Sự kiện vừa kể khiến người ta phải tự hỏi, con số 99.97% cử tri ở Quảng Nam đi bầu có đáng tin và có thật là dân chúng Việt Nam “hồ hởi, phấn khởi, nô nức thực hiện quyền công dân” như tuyên truyền?


Đến cuối tuần này, báo chí Việt Nam cho biết thêm, Hội Đồng Bầu Cử Quốc Gia vừa cho phép thành phố Cần Thơ tổ chức bầu thêm hai người đại diện cho dân chúng thành phố này tại Quốc Hội Việt Nam vì kết quả của đợt bầu cử vừa qua chỉ cho phép chọn được năm trong số bảy đại biểu Quốc Hội.


Dường như những lời kêu gọi tẩy chay cuộc bầu cử toàn quốc, gạch bỏ tất cả những nhân vật bất xứng đã có tác dụng cho dù để đối phó với những lời kêu gọi này, thậm chí để phòng ngừa việc xảy ra biểu tình trong ngày bầu cử toàn quốc, chính quyền Việt Nam đã từng phải tổ chức chặn Internet, chặn mạng điện thoại di động, không cho người sử dụng gởi những tin nhắn mà nội dung có từ “bau”!


Cả Hội Đồng Bầu Cử Quốc Gia, Ủy Ban Bầu Cử thành phố Cần Thơ lẫn báo chí Việt Nam đều không cho biết lý do tại sao thành phố Cần Thơ lại thiếu hai đại biểu Quốc Hội. Những ứng cử viên nào được “cơ cấu” để đại diện cho thành phố Cần Thơ tại Quốc Hội Việt Nam nhưng không được dân chúng thành phố Cần Thơ chọn.


Cần lưu ý là trước đó theo thông báo, tỉ lệ cử tri thành phố Cần Thơ đi bầu cũng xấp xỉ… 100% như tất cả các tỉnh, thành phố khác!


Tình trạng cử tri “hồ hởi, phấn khởi, nô nức thực hiện quyền công dân,” tỉ lệ cử tri đi bầu đạt 100% hoặc xấp xỉ 100% nhưng kết quả bầu cử không cung cấp cho các tỉnh, thành phố đủ số đại biểu tại Quốc Hội Việt Nam, không chỉ xảy ra riêng tại thành phố Cần Thơ. Ông Trần Văn Túy, ủy viên Hội Đồng Bầu Cử Quốc Gia kiêm Trưởng Ban Công Tác đại biểu, vừa thú nhận với báo chí, điều đó còn xảy ra ở một số tỉnh khác như: Sơn La, Đồng Nai, Sóc Trăng,… nhưng vì những tỉnh này chỉ thiếu một đại biểu so với dự kiến thành ra Hội Đồng Bầu Cử Quốc Gia không cho “bầu bổ sung.”


Ông Túy nói thêm, bởi diễn biến như vừa kể nên số đại biểu Quốc Hội của khóa 14 sẽ không đạt mức 500 như dự kiến và vì phải chờ kết quả “bầu bổ sung” hai đại biểu cho thành phố Cần Thơ tại Quốc Hội Việt Nam nên Hội Đồng Bầu Cử Quốc Gia chưa thể công bố danh sách đại biểu Quốc Hội Khóa 14 như dự kiến.


Đề cập đến kết quả bầu cử Đại Biểu Quốc Hội qua cuộc bầu cử toàn quốc hồi cuối tuần trước, tờ Tuổi Trẻ tiết lộ: “Khoảng 15 hay 16 cá nhân được trung ương giới thiệu về các địa phương làm ứng cử viên đại biểu Quốc Hội không trúng cử,” và nhận định: “Điều này sẽ ảnh hưởng nhất định đến công tác tổ chức bộ máy nhà nước, đặc biệt là khi những ứng cử viên được quy hoạch làm đại biểu Quốc Hội chuyên trách không trúng cử thì có thể nảy sinh tình huống thiếu hụt nhân sự trong các cơ quan của Quốc Hội.”


Kết quả cuộc bầu cử toàn quốc ở Việt Nam cũng đã làm xáo trộn “công tác tổ chức” của nhiều địa phương. Chẳng hạn ở Bến Tre, ông Nguyễn Hữu Châu, ủy viên Ban Thường Vụ Tỉnh Ủy, phó chủ tịch thường trực Hội Đồng Nhân Dân tỉnh Bến Tre, vốn được dự kiến làm chủ tịch kiêm Chủ Tịch Hội Đồng Nhân Dân tỉnh đã thất cử. (G.Đ)

Dầu thô lên giá là mừng?


Những yếu tố chi phối giá dầu trên thế giới…

 

Nguyễn-Xuân Nghĩa

Tin mừng cho giới tiêu thụ tại Hoa Kỳ và các nhà sản xuất toàn cầu: sau khi sụt tới mức thấp nhất vào Tháng Hai vừa qua thì trước ngày Chiến Sĩ Trận Vong Memorial Day, giá dầu thô đã lên quá 50 đô la một thùng. Ðấy là cái giá “tối hảo” được thấy hôm Thứ Năm 26. Tối hảo vì vừa đủ thấp cho giới tiêu thụ Hoa Kỳ phóng xe trước mùa du lịch mà cũng chẳng quá cao nên sẽ giúp nhà sản xuất của nhiều quốc gia, kể cả nước Mỹ.

Nhưng vì sao giá dầu từ 115 đồng một thùng vào Tháng Sáu năm 2014 lại sụt tới 80 đồng trong có năm tháng? Tại sao sụt tiếp đến khoảng 30 đồng vào đầu năm nay? Vì sao giờ này tăng giá tới hai phần ba so với Tháng Hai thì dầu thô lại chạm cái ngưỡng dễ thương là 50? Và sau đó – câu hỏi trị giá mấy trăm tỷ đô la – dầu thô sẽ chạy đi đâu? Những nan đề ấy đang ám ảnh tổ chức OPEC của 13 nước xuất cảng dầu thô trong kỳ họp vào mùng 2 Tháng Sáu này…

Trước hết, xin nói về kinh tế.

Về kinh tế, khi dầu thô lên giá quá 100 đồng một thùng vào năm 2008, giới sản xuất Hoa Kỳ bèn tìm lại bửu bối cũ: kỹ thuật gạn đá phiến ra dầu. Họ biết kỹ thuật này từ lâu mà không áp dụng vì chẳng bõ công, quá tốn kém khi giá dầu còn rẻ, chừng hai ba chục một thùng. Vì giá tăng, nhiều doanh nghiệp Mỹ bèn áp dụng, và cải tiến, kỹ thuật gọi là “fracking” ấy, nhưng với đặc tính Hoa Kỳ, là như sét đánh. Sản lượng dầu thô của Mỹ tăng đột ngột, từ nhật lượng vào năm 2011 là năm triệu ba trăm ngàn thùng một ngày (báo chuyên ngành viết tắt là bpd) lên tới chín triệu vào năm 2014. Khi số cung tăng mạnh mà số cầu vẫn yếu vì thế giới còn bị di họa của vụ Tổng Suy Trầm 2008-2009, giá dầu bèn sụt mạnh. Thấy giá sụt, giới buôn bán dầu thô cũng nhập cuộc theo hướng giá hạ, làm dầu sụt giá càng nhanh hơn. Vì thế, giá dầu từ 115 một thùng đã tuột đến số 80 đồng trong có năm tháng.

Các doanh nghiệp áp dụng kỹ thuật này là loại nhỏ và vừa, không là các đại gia cổ điển. Theo hệ thống sản xuất cũ, các tổ hợp lớn phải đầu tư rất nhiều và chờ khoảng tám năm mới đào ra dầu từ những giếng lớn. Các doanh nghiệp dùng kỹ thuật mới thì khai thác dầu như đánh du kích. Họ tìm đến cả ngàn giếng dầu nhỏ, phân tán ở nhiều nơi trước đây bị coi thường vì chẳng bõ công đào và bơm vào một dung dịch đặc biệt để phá vỡ các phân tử rồi hút lên dầu thô hay khí đốt. Thời gian từ khi tìm tòi đến lúc bơm dầu có khi chỉ vài tháng.

Nhưng khi dầu sụt giá quá mạnh, họ chới với vì quá thành công nên bắt đầu khóa lại các giếng kém lời – để chờ thời…. Tuy nhiên tổ chức OPEC còn chới với nặng hơn.

Là trưởng tràng của OPEC, Saudi Arabia được các thành viên kia yêu cầu giảm sản lượng để phần nào tái quân bình lại thế cung cầu cho giá khỏi sụt và họ khỏi bị thất thu, hoặc lỗ lã. Nhưng Hoàng Gia Saudi lại tính khác: không giảm số cung mà còn góp phần làm giá tuột thêm để loại bỏ các đối thủ mới xuất hiện trên thị trường Hoa Kỳ. Vì vậy, trận chiến dầu thô bùng nổ giữa Saudi Arabia và Hoa Kỳ: kinh tế cũng là chính trị trong ý nghĩa đó.

Với trữ lượng dầu cực lớn, lại được thiên nhiên cho loại dầu thanh và nhẹ, có phí tổn chế biến thấp, Saudi không giảm mà tăng sản lượng để làm giảm giá dầu. Ngoài ra, Hoàng Gia Saudi còn có cái nệm khá dày là khối dự trữ ngoại tệ trị giá gần 600 tỷ Mỹ kim. Mục tiêu chiến lược là bảo vệ thị phần của mình trên thế giới và gạt các tay mơ của Mỹ ra khỏi trận chiến.

Vì vậy, đến Tháng Năm 2015, sản lượng của Saudi tăng 660 ngàn thùng một ngày, làm giá sụt tới 45 đồng một thùng. Ðiều bất ngờ là giới sản xuất Mỹ chẳng chịu thua mà cũng tăng sản lượng, thêm 400 ngàn thùng một ngày! Nhờ phương pháp mới, họ có khả năng ứng phó linh động với tình hình giá cả và dám lấy rủi ro, nhất là khi lãi suất đang rẻ nên vay tiền cũng dễ. Và, tinh hoa của Mỹ, càng áp dụng họ càng cải tiến nên phí tổn sản xuất cũng giảm.

Trận chiến ấy mới giải thích vì sao giá dầu thô có lúc mấp mé ba chục một thùng.

Ðấy là khi anh hùng Saudi thấm mệt. Vì ngân sách và các khoản chi xã hội hao hụt, Hoàng Gia Saudi nói đến việc chuyển hướng: trong năm năm tới sẽ đa dạng hóa sản xuất để khỏi lệ thuộc vào dầu thô và có thể tư nhân hóa con gà đẻ trứng vàng là tổ hợp dầu khí quốc doanh Aramco. Tổng trưởng dầu khí Saudi là Ali al-Naimi nhường chức cho Chủ Tịch Aramco là Khalid al-Falih thi hành chiến lược này. Al-Falih có hậu thuẫn của Hoàng Thân Mohammed bin Salman, là lãnh tụ trẻ đầy tham vọng cải cách và chỉ đứng hạng nhì sau thái tử sẽ kế nhiệm Quốc Vương Salman bin Abdulaziz….

Không chỉ dàn trận để ngăn ngừa ảnh hưởng của Iran khi cường quốc theo hệ phái Shia vừa được Tổng Thống Barack Obama giải vây, Saudi Arabia còn tham dự trận chiến tại Yemen, trong lúc chấp nhận một đòn hy sinh của Nhu Ðạo: nhất thời chịu thiệt để có ngày quật khởi. Chịu thiệt với giá dầu thấp, thu về ít tiền hơn cho tới khi đối thủ là giới sản xuất Mỹ bỏ cuộc.

Nhưng chính người dân Saudi mới chịu đòn hy sinh vì lương bổng giảm, vật giá tăng và mất dần trợ cấp. Vì thế, Hoàng Gia Saudi không từ bỏ chủ trương chuyển hướng, nhưng pha loãng liều thuốc quá đắng và đành giảm mức dầu sản xuất. Quyết định ấy đã hạ bớt số cung trong khi thị trường Ðông Nam Á có hy vọng tăng trưởng cao hơn nên cũng nâng mức cầu. Những biến thái phức tạp kể trên mới làm dầu thô lên giá, nay mấp mé con số 50 được coi là “tối hảo.” Ở bên này chiến hào, nhiều doanh nghiệp Mỹ cũng phải tạm hoãn nhiều dự án, trị giá có thể là mấy trăm tỷ đô la, để nghe ngóng tình hình…

Câu hỏi ngàn vàng là dầu thô sẽ lên giá tới đâu? Lên quá cao lại gây suy trầm, mà giữ quá thấp thì nhiều nước bán dầu chết ngộp – Venezuela không là trường hợp duy nhất. Vì vậy, thế giới mới theo dõi hội nghị tuần tới của OPEC, xem Hoàng Gia Saudi và các nước tính sao….

Nhìn trong viễn ảnh dài hơn thì đâu là những yếu tố chi phối giá dầu trên thế giới?

Saudi Arabia trở thành cường quốc giàu nhất khối Á Rập theo hệ phái Hồi Giáo Sunni là nhờ dầu hỏa kể từ những năm 1938. Tình trạng ấy đang giảm mà vẫn còn. Việc chuyển hướng là yêu cầu sinh tử nhưng chẳng vì vậy mà trong có năm năm đã kịp thoát xác: Hoàng Gia Saudi vẫn cần dầu nhất là trong giai đoạn sinh tử này tại Trung Ðông. Vì vậy, Saudi Arabia còn là đại gia giữ mặt cung về dầu hỏa, sẽ cần tiền để đầu tư cho việc chuyển hướng mà khỏi bị loạn.

Cũng về mặt cung, Iran đang tìm lại vị trí đại gia dầu hỏa sau khi được Hoa Kỳ xả dần lệnh cấm vận và đang ra sức bán dầu để đánh hạ ảnh hưởng của Saudi Arabia. Nhưng phần cung đó cũng hạn chế vì các giáo chủ ham làm cách mạng hơn là kiếm tiền. Nay sẽ cần tiền của thiên hạ để đầu tư vào các giếng dầu bị bỏ bê hoặc lắm rủi ro. Tức là còn lâu mới khá.

Các doanh nghiệp Mỹ đã làm cuộc cách mạng dầu khí từ năm 2011 đã thắng đợt đầu và khựng đợt hai. Nếu dầu thô lên giá mạnh thì họ sẽ bấm nút bơm dầu rất nhanh để tăng số cung nên giá dầu khó tìm lại cái giá trên trời của thời 2008. Còn lại thì doanh nghiệp Mỹ chờ đợi số cầu.

Số cầu ấy không đến từ kinh tế Trung Quốc, từ nay đi vào chu kỳ đình trệ mà tiêu thụ vẫn ngắc ngoải ở mức 36% của Tổng Sản Lượng nên chẳng thể là lực đẩy cho sản xuất như Bắc Kinh vẫn mơ và nói. Xứ này có khi còn ói ra mật và bề nào thì cũng hết là đầu máy hút dầu làm dầu thô lên giá. Còn Âu Châu thì ngày càng bất ổn, với kinh tế suy sụp, nợ nần tăng vọt. Kinh tế Âu Châu khó nâng số cầu về năng lượng.

Còn lại? Hy vọng có thể chớm nở từ kinh tế Ðông Nam Á, Ấn Ðộ hay vài nơi hẻo lánh khác, nhưng số cầu đó chậm tăng làm giá cũng không biến động mạnh. Kết luận thì sau khi giá dầu sụt mạnh vì cung hơn là vì cầu, tình hình giá cả sẽ bình hòa hơn. Nếu tăng thì rất chậm và sẽ lại trở về con số tối hảo là 50 đô la một thùng…

Biển Đông: Tới lúc ngư dân Trung Quốc sợ ra biển


MANILA (NV) – Hôm 27 tháng 5, 2016, sau hai giờ rượt đuổi, cảnh sát biển Philippines đã bắt thêm một tàu đánh cá của Trung Quốc và tống giam 10 ngư dân Trung Quốc.



Tàu đánh cá Trung Quốc tràn vào Biển Đông. (Hình: Tân Hoa Xã)


Báo chí Philippines cho biết, tàu đánh cá mới bị cảnh sát biển Philippines bắt không chỉ xâm nhập hải phận của Philippines để đánh bắt trái phép mà còn đâm vào tàu của cảnh sát biển Philippines khi bị chặn lại. Lực lượng cảnh sát biển của Philippines đã điều động một tàu khác đuổi theo để bắt cho bằng được tàu đánh cá đó.


Điểm đáng chú ý là gần đây, cảnh sát biển Philippines đã hành xử rất mạnh mẽ trong việc săn đuổi, bắt giữ các tàu đánh cá của Trung Quốc xâm nhập hải phận của Philippines để đánh bắt trái phép. Cũng vì vậy, nhiều tàu đánh cá của Trung Quốc đã hạ cờ Trung Quốc, treo cờ Philippines khi xâm nhập hải phận Philippines. Con tàu đánh cá của Trung Quốc bị bắt hôm 27 tháng 5 và hai tàu đánh cá khác của Trung Quốc, với 25 ngư dân bị cảnh sát biển Philippines bắt hôm 16 tháng 5 đều treo cờ Philippines.


Số lượng tàu đánh cá của Trung Quốc bị các quốc gia khác bắt và số ngư dân Trung Quốc bị tống giam đang tăng rất nhanh.


Hôm 24 tháng 4, Hải Quân Indonesia đã bắt giữ một tàu đánh cá của Trung Quốc vừa vì tàu này đánh bắt trái phép trong lãnh hải Indonesia, vừa nhằm thực hiện đề nghị của văn phòng Interpol tại Argentina. Theo Interpol của Argentina, hồi cuối tháng 2 vừa qua, tàu đánh cá đó đã xâm nhập và đánh bắt trái phép trong lãnh hải Argentina. Khi bị cảnh sát biển của Argentina ngăn chặn, nó đã đâm vào tàu của lực lượng cảnh sát biển Argentina.


Vài năm nay, các tàu đánh cá của Trung Quốc trở thành nổi tiếng khắp thế giới vì thường xuyên đánh bắt trái phép trong lãnh hải của nhiều quốc gia. Đáng lưu ý rằng khi bị ngăn chặn hoặc bị đuổi, chúng thường lao vào tấn công tàu công vụ của chính quyền sở tại để tìm đường thoát.


Đã có lúc, lực lượng thi hành công vụ của nhiều quốc gia phải nhượng bộ tàu đánh cá của Trung Quốc, bởi các hành động cứng rắn có thể dẫn tới nhiều rắc rối trong quan hệ giữa chính quyền của họ với Trung Quốc. Tuy nhiên gần đây, sự thể đã khác. Sau Nhật, Nam Hàn từng phải nổ súng vào tàu đánh cá của Trung Quốc. Tháng trước, cảnh sát biển Argentina từng bắn chìm một tàu đánh cá của Trung Quốc khi nó lao vào tàu của họ.


Tàu đánh cá Trung Quốc còn là nguyên nhân khiến quan hệ giữa Trung Quốc và nhiều quốc gia khác trở thành căng thẳng. Chẳng hạn đến nay, Indonesia vẫn đang đòi Trung Quốc giải giao một tàu đánh cá của Trung Quốc bị Hải Quân Indonesia bắt giữ hồi tháng 2 vì đánh bắt trái phép trong lãnh hải Indonesia. Sau đó, lực lượng Hải Cảnh Trung Quốc đã đoạt lại tàu đánh cá này.


Theo truyền thông quốc tế thì sở dĩ tàu đánh cá của Trung Quốc thường xuyên xâm nhập, đánh bắt trái phép trong lãnh hải của nhiều quốc gia và tỏ ra hết sức hung hăng vì đó là chủ trương của chính quyền Trung Quốc. Thậm chí chính quyền Trung Quốc còn khuyến khích các tàu đánh cá “xông pha” ở Biển Đông và có kế hoạch biến ngư dân thành dân quân trên biển để khẳng định yêu sách của Trung Quốc về chủ quyền ở Biển Đông.


Hồi đầu tháng này, Reuters cho biết ngoài việc phiên chế các tàu đánh cá thành đội, chính quyền đảo Hải Nam đang huấn luyện quân sự cho ngư dân Trung Quốc và trang bị vũ khí cho những ngư dân này.


Đại diện chính quyền tỉnh Hải Nam nói với Reuters, khoảng 50,000 tàu đánh cá đã được trang bị hệ thống liên lạc với lực lượng tuần duyên, được cấp xăng, nước đá để ngoài việc đánh bắt hải sản thì còn tham gia “bảo vệ chủ quyền của Trung Quốc ở Biển Đông.”


Ngư dân Trung Quốc làm việc trên những tàu đánh cá tại Biển Đông đã được trả tiền trong thời gian huấn luyện quân sự (bao gồm cứu nạn, chiến đấu), thu thập-báo cáo thông tin về tình hình trên biển. Chủ một số công ty đánh cá tư nhân xác nhận với Reuters rằng công ty của họ được nhà nước tài trợ để thay tàu đánh cá vỏ gỗ bằng tàu đánh cá có vỏ thép, có thể thực hiện dễ dàng các chuyến hải hành đến tận quần đảo Trường Sa, vừa khai thác hải sản, vừa “chống các tàu đánh cá ngoại quốc xâm phạm chủ quyền.” Nhiều ngư dân Trung Quốc khẳng định, họ tin rằng quân đội Trung Quốc đủ sức bảo vệ họ nếu hoạt động của họ bị kháng cự.


Một viên chức của chính quyền tỉnh Hải Nam nói với Reuters rằng, lực lượng dân quân của Trung Quốc trên biển đang phát triển mạnh, vì “ngư dân Trung Quốc quyết tâm bảo vệ lãnh hải và lợi ích quốc gia.”


Tuy nhiên do phản ứng càng ngày càng mạnh mẽ của nhiều quốc gia, điều đó dường như đã khác. The Straits Times một tờ báo của Singapore vừa đăng một phóng sự, ghi nhận tâm sự của một số ngư dân Trung Quốc với phóng viên của tờ báo này.


Theo đó, nhiều ngư dân Trung Quốc hiểu rất rõ rằng chính quyền Trung Quốc đang dùng họ như công cụ trong cuộc chiến giành giật chủ quyền tại Biển Đông. Những ngư dân này cho biết, chính quyền Trung Quốc trả cho họ 180,000 nhân dân tệ chỉ để họ đưa tàu vào Biển Đông, xâm nhập lãnh hải của một số quốc gia và loanh quanh tại đó trong hai tuần, bất kể họ có đánh cá hay không.


Dù ông Tập Cận Bình, chủ tịch nhà nước Trung Quốc đã đến tận đảo Hải Nam để trấn an ngư dân rằng, Hải Quân Trung Quốc sẽ đồng hành với họ nhưng trước phản ứng của các quốc gia ven Biển Đông, một ngư dân 28 tuổi, thú thật, vì thất học nên ông ta phải đánh cá kiếm sống chứ ông ta không muốn con mình dính vào “nghiệp” này. (G.Đ)

Chủ nghĩa xã hội dẫn tới sự diệt vong của dân tộc


Nguyễn Thị Từ Huy
(Nguồn: RFA)

Có thể bài viết này (cũng như nhiều bài khác) của tôi sẽ bị luật pháp của chính quyền đảng trị sử dụng để buộc tội cho tôi theo một trong các điều 79, 88, 258. Nhưng như thế thì nực cười lắm, vì tôi chỉ làm công việc phân tích, tôi (cũng như nhiều tù nhân chính trị và các nhà hoạt động dân chủ khác) không thể nào lật đổ chính quyền được. Chúng tôi không có cách gì để lật đổ chính quyền. Muốn buộc tội chúng tôi trước hết phải đưa bà Nguyễn Thị Kim Ngân và Quốc Hội 13 ra tòa và buộc tội họ rồi đưa họ vào nhà tù, bởi vì chính bà chủ tịch Quốc Hội và Quốc Hội 13 mới là những người đã thực sự lật đổ chính quyền để lập nên một chính quyền mới.

Bà Nguyễn Thị Kim Ngân nếu còn lãnh đạo Quốc Hội 14, đề nghị bà nên đổi danh xưng “Hiến Pháp” thành ra “Ðảng Pháp” và “Pháp Luật” thành ra “Ðảng Luật,” và bà chỉ nên thề trung thành với Ðảng thôi, như thế thì bà sẽ tránh được việc phải trở nên dối trá, tránh được việc lời thề của bà trở thành “lời thề cá chết” (Việt Nam có câu ngạn ngữ: “thề cá trê chui ống,” nhưng trong những ngày biển bị đầu độc này, nó sẽ được thay thế bằng ngạn ngữ đương đại: “lời thề cá chết”).

Tuy nhiên, dù các bài viết của tôi sẽ khiến tôi phải chịu tai nạn giao thông do các ông bà dàn dựng (như dư luận vẫn lan truyền), hay phải bị tạt a xít bởi những người chẳng có thù oán gì với tôi, hay bị hành hung bởi những “côn đồ” chẳng hề biết gì về tôi, hay bị chính phủ của ông Nguyễn Xuân Phúc bắt bỏ tù, hay bị thủ tiêu bí mật, thì tôi vẫn cứ viết.

Bởi vì tình thế lúc này là, dù tôi có viết hay không thì dân tộc này cũng đang trên đường diệt vong. Dù tôi có viết hay không thì mẹ tôi, họ hàng và người thân của tôi, các cháu tôi, những người đồng bào của tôi vẫn đang hàng ngày ăn muối được lấy lên từ biển đã bị đầu độc, có thể ăn nước mắm được làm ra từ cá đã bị đầu độc… Nghĩa là hàng ngày người Việt Nam đang tích tụ chất độc vào người.

TPP hay hợp tác quân sự Việt-Mỹ không thể cứu dân tộc Việt Nam khỏi con đường diệt vong. Bởi vì với một chính quyền lệ thuộc Trung Quốc, với cách xử lý hiện nay mà tất cả chúng ta đang chứng kiến, chất độc sẽ còn tiếp tục, dưới các hình thức khác nhau, được rải trên xứ sở này. Chuyến thăm của Tổng Thống Obama có thể giúp chính quyền Vi ệt Nam giải quyết một vài khó khăn để chính quyền và đảng có thể tiếp tục tồn tại. Nhưng đó là sự tồn tại của đảng Cộng Sản và chính quyền Cộng Sản, còn đối với dân tộc Việt Nam thì chỉ có một con đường chết.

Dù GDP có tăng, dù có mở rộng các hợp tác, có thu hút đầu tư nước ngoài, có giải quyết được tạm thời các khó khăn kinh tế (điều này hoàn toàn không có gì chắc chắn) thì VN cũng không tránh khỏi bị hủy diệt bởi các đe dọa về môi trường đang trở thành hiện thực. Nếu vụ cá chết ở miền Trung vừa rồi chỉ là dấu hiệu của một cuộc chiến tranh chất độc, thì cuộc chiến đó đang còn tiếp diễn trong lặng lẽ, trong sự im lặng đồng lõa của chính quyền Việt Nam. Có nghĩa là người dân Việt Nam đang được chuẩn bị để chết một cái chết từ từ. Ðiều này tôi chỉ nhắc lại phân tích của những người khác, những người đã nói ra điều đó trước tôi từ lâu. Có lẽ đấy là lý do khiến Trần Huỳnh Duy Thức chọn cách tuyệt thực đến chết để đòi quyền bầu cử tự do cho người dân, bởi vì anh ấy biết rằng đằng nào cả dân tộc này cũng sẽ bị hủy diệt. Vậy chết ngay bây giờ hay chết sau vài tháng, vài năm nữa, thì có gì khác nhau ?

Biển đã chết, rừng đã chết, đồng bằng đã và đang chết, những dòng sông đã và đang chết… vậy có cách gì cưỡng lại được sự diệt vong?

Chỉ có một cách thôi: dân chủ hóa bộ máy chính trị, chọn được những người lãnh đạo hoàn toàn không có quan hệ với Trung Quốc, chấp nhận một số thiệt thòi trước mắt (nhưng những thiệt thòi đó chẳng đáng bao nhiêu so với sự mất mát khủng khiếp trong dài hạn), thay đổi toàn bộ bộ máy và phương thức quản lý, làm trong sạch toàn bộ hệ thống hành chính. Những điều này guồng máy lãnh đạo đương nhiệm đang tỏ ra cho người dân thấy rằng họ KHÔNG THỂ thực hiện. Có lẽ một trong các lý do là, đối với họ, không chỉ là tay nhúng chàm, mà chàm đã ăn tận não bộ.

Nếu không dân chủ hóa được cơ chế chính trị thì Việt Nam chỉ có một cái đích: cả dân tộc bị hủy diệt từ từ.

Chủ nghĩa xã hội sẽ dẫn chúng ta tới đâu? Câu hỏi này, trong một số bài viết trước đây tôi có đặt ra, nhưng, cũng như tất cả mọi người, tôi chưa tìm thấy câu trả lời.

Giờ đây, trong đầu tôi, câu trả lời đã rất rõ rệt: chủ nghĩa xã hội dẫn tới sự diệt vong của dân tộc.

1...7,5697,5707,571...10,544Page 7,570 of 10,544

Tin mới cập nhật