‘Xác thân tứ đại trả về với tứ đại’

Ngọc Lan/Người Việt

NEWPORT BEACH (NV) –Hũ tro người quá cố được đặt trong một chiếc giỏ mây, chung quanh rải đầy hoa. Một sợi dây thừng nhỏ treo vào chiếc giỏ. Từ trên thành tàu, vợ và đứa con trai duy nhất của người nằm trong hũ cốt vừa lâm râm đọc kinh, cầu nguyện, vừa từ từ lần tay thả chiếc giỏ xuống biển.

Chị Hoa Mai đang tháo niêm hũ cốt của cha mình trước khi thực hiện nghi thức rải tro xuống biển. (Hình: Ngọc Lan/Người Việt)

Xem thêm hình ảnh tại đây

Giỏ tro đụng mặt nước. Sợi dây thừng được rút lên. Chiếc giỏ phủ đầy hoa tươi mang theo tro cốt người chồng, người cha dập dềnh trên mặt nước trong thoáng chốc trước khi bị cuốn xoáy vào lòng đại dương.

Người vợ nước mắt nhạt nhòe. Ðứa con trai choàng ôm vai mẹ. Cùng nhìn theo “bóng dáng” chồng, cha lần cuối.

Ðó là một trong những hình ảnh phóng viên Người Việt ghi nhận được khi theo chân Hòa Thượng Thích Quảng Thanh, viện chủ chùa Bảo Quang, cùng các tăng ni Phật tử đưa thuyền ra biển vớt vong về chùa thiết lễ đàn tràng chẩn tế, vào sáng Thứ Sáu, 12 tháng 10.

***

Mục đích chính của lần đưa tàu ra biển lần này, theo Hòa Thượng Thích Quảng Thanh, là nhằm “rước vong thủy lục trai đàn theo truyền thống Phật Giáo bắt đầu từ xa xưa”.

“Cầu siêu thì không phân biệt tôn giáo, đảng phái. Cầu siêu cho những người bỏ mình trên đường vượt biển tìm tự do. Lời cầu nguyện của chúng tôi hôm nay chính là lời kêu gọi những linh hồn còn vất vưởng trên biển cả theo chúng tôi về chùa, để có nơi an nghỉ, có nơi dừng chân.” Hòa Thượng Thích Quảng Thanh nói.

Tuy nhiên, trong đoàn người ra tàu hôm nay, có khoảng 10 gia đình mang theo tro cốt của người thân thả xuống lòng đại dương, để người quá cố có thể gieo duyên với vạn loại chúng sanh, hay trong ý nghĩa tâm linh “xác thân tứ đại trả về với tứ đại”.

***

Chưa đến 6 giờ sáng, khi màn đêm vẫn còn thấp thoáng, trong không khí lạnh sương sớm trên sân chùa Bảo Quang, ôm trước ngực hũ cốt của ba mình, chị Hoa Mai, mới được mẹ bảo lãnh sang Mỹ hơn 2 tháng, cho biết, “Ba tôi mất được 10 tháng. Việc mang ba tôi ra biển là ý kiến của các chị em trong nhà.”

Theo lời chị Hoa, hiện đang sống tại thành phố Santa Barbara, việc tìm một nơi yên ổn cho người đã khuất thật không đơn giản. Ba chị Hoa thuở nhỏ theo đạo Phật, “từng là đệ tử của thầy Thích Tâm Châu”. Nhưng khi sang Mỹ thì lại theo đạo Tin Lành.

“Thành ra để ba ở nhà cũng không tiện vì nhà thì mướn. Mang ba vô chùa cũng không xong vì ba đã theo đạo Tin Lành. Mà để trong nhà thờ thì lại không tiện cho con cái, gia đình cúng viếng. Nên mang ba ra biển, để ba được siêu thoát theo những gì ba mong muốn là cách hay nhất chúng tôi nghĩ mình có thể làm.” Chị Mai Hoa tâm sự.

Trong một góc mờ tối khác, chị Hồng Châu, cư dân thành phố Mission Viejo, chầm chậm bước trong sân chùa, miệng đọc kinh nho nhỏ. Trên tay chị là chiếc túi, bên trong đựng hũ cốt chồng chị, mất cách đây ba năm vì bệnh ung thư.

Chị Hồng Châu cho biết chị đã một lần mang tro cốt người em gái mất khi đi vượt biên rải ra biển, còn lần này là chồng chị. “Trước khi mất, ảnh có dặn hãy để ảnh ở lại ba năm rồi hãy mang ra biển. Giờ đã ba năm.”

“Khi mang tro thả ra biển, tôi có cảm giác người mất được tự do, thoải mái, thanh thản hơn là sống bít bùng trong hủ cốt.” Chị Hồng Châu nêu lý do mang tro cốt chồng chị ra thả xuống biển Newport Beach.

Theo lời chị Hồng, thời gian qua, tro cốt chồng chị được đặt trong chùa Liên Hoa. Trước khi mang hài cốt chồng ra biển, Neil Châu, 20 tuổi, con trai duy nhất của anh chị đang là sinh viên đại học, xin mẹ “cho con giữ lại một ít tro của ba, để ba có thể nhìn thấy con trong ngày ra trường”.

Tuy nhiên, lời thỉnh cầu của Neil không được mẹ chấp nhận, vì những lý do vệ sinh và “để ba đi cho trọn vẹn”. “Thương nhớ ba, hãy giữ ba trong tim mình, hãy nhớ lúc nào ba cũng ở bên mình, bên mẹ, bên con.” Chị Hồng nói với con trai.

Ðứng về mặt truyền thống của Phật Giáo, xác thân con người do “tứ đại” tức đất, nước, gió, lửa, hợp thành, khi chết tứ đại trả về với tứ đại, phần tinh thần, tức linh hồn, thần thức, không thuộc thể xác. Cho nên khi chết, xác thân và thần thức đã tách ra, nên dù hỏa táng hay thủy táng, thì thần thức sẽ không sợ nóng hay lạnh. Cũng theo giáo lý nhà Phật, con người sanh ra trong cõi ta bà đều do lòng luyến ái. Những người khi sống thường luyến tiếc thân thể, khi chết thần thức cũng dễ chấp chặt, bám víu vào xác thân của mình, do vậy hỏa táng rồi mang hài cốt đi thủy táng cũng là một trợ duyên giúp thần thức của họ không chấp chặt, bám víu vào thể xác, mau được thọ sanh hơn. Từ tinh thần này mà khi Ðức Phật nhập Niết Bàn, ngài cũng chọn phương pháp hỏa táng, còn gọi là lễ Trà tỳ.

Chị Hồng Châu và con trai Neil Chau đang thả hũ tro của chồng, cha xuống biển Newport Beach. (Hình: Ngọc Lan/Người Việt)

Trong số những người ra biển hôm nay, có người mang hài cốt chị gái qua đời lúc thọ được 72 tuổi, có người mang hài cốt đứa con trai mất khi vừa tròn 3 tháng, có những anh chị em đều đầu bạc mái đầu mang hài cốt của cả bố mẹ qua đời từ nhiều năm trước thả về đại dương… Có người đi cùng con trai, có người đi cùng chị cùng em, có người đi cùng đại gia đình cả sui gia, có người đơn độc một mình… Nhưng dù một người hay nhiều người, hũ cốt trên tay người sống đều được nâng niu, vỗ về, trân trọng.

***

Trước khi mặt trời mọc, lúc chuẩn bị xuống tàu nơi cảng Newport Beach, thân nhân người quá cố tháo niêm hũ cốt, mang xuống tàu, đặt trước bàn thờ Phật được dựng lên để các thầy làm nghi thức cầu siêu.

Ðúng 8 giờ, tàu ra khơi.

Êm êm trên mặt biển sớm mai là tiếng kinh cầu, là tiếng đàn nhạc lễ, là những gương mặt thành kính của thân nhân người quá vãng.

Gần một tiếng sau, tàu lắc lư nhiều hơn. Tròng trành nhiều hơn. Mênh mông là biển nước và mây trời. Không còn đầy nghẹt tàu thuyền như khi vừa rời bến.

Vẫn tiếng kinh cầu. Vẫn tiếng nhạc lễ. Và những gương mặt mang nhiều nỗi niềm.

Hòa Thượng Thích Quảng Thanh thực hiện nghi thức thả thức ăn xuống biển. Trời dần chuyển xám.

Thân nhân người đã mất chuẩn bị “thủy táng” người thân. Những chiếc hũ cốt được đặt vào từng cái rổ mây, trên rải đầy hoa tươi.

Mọi người lần lượt ra nơi mũi tàu, chuẩn bị đưa tro về với biển.

Bà Swan Trần ở thành phố Garden Grove ôm trước ngực chiếc giỏ mây, trong là hài cốt đứa con trai bà mất lúc tròn 3 tháng, cách đây gần 33 năm, cười tươi, “Ðể cho nó được về với biển, giữ lại với mình hoài làm chi nữa, phải không cô?”

Ðó cũng là tâm tình của bà Nguyễn Bích Nga ở thành phố Huntington Beach. Bà Bích Nga mang hài cốt người chị cả mất cách đây 4 năm đi “thủy táng” trong một tâm trạng phấn chấn, an vui.

“Chết là tự do. Hãy để cho họ được tự do. Sau này tôi mất, tôi cũng muốn mình được mang ra biển như thế này.” Bà Bích Nga nói một cách cởi mở.

Trong khi đó, một người phụ nữ lớn tuổi mắt đỏ hoe, đứng lui về một góc tàu lau nước mắt sau khi đưa người mẹ về lòng đại dương. Mẹ bà qua đời được gần một năm.

Nơi một thành tàu, chị Hồng Châu và Neil Châu, con trai chị, cũng chuẩn bị đưa chồng, cha mình về với biển. Vừa lần tay thả sợi dây treo trên đó chiếc giỏ hoa đựng hũ cốt, chị Hồng và Neil vừa thì thầm những lời cầu nguyện.

Tro người đã mất trôi trên biển trước khi được cuốn vào lòng đại dương để siêu thoát. (Hình: Ngọc Lan/Người Việt)

Khi chiếc giỏ chạm mặt nước. Cả hai cùng nhắm mắt trong thoáng chốc, tay vẫn giữ sợi dây. Neil thay mẹ rút sợi dây lên. Chiếc giỏ vụt trôi đi. Chị Hồng ngả vào đứa con. Neil ôm lấy mẹ. “Hít sâu vào, rồi từ từ thở ra mẹ.” Neil nói nhỏ. Ðứa con trai mồ côi cha từ ba năm trước, đã cao hơn mẹ một cái đầu, tay vòng ôm mẹ, hôn lên tóc mẹ. Cả hai cùng lặng lẽ ngước nhìn theo “bóng dáng” người chồng, người cha đang dập dềnh trên sóng nước, trôi xa dần, và cuốn hút vào đại dương.

Mưa rơi trên biển.

U ám một bầu trời.

“Bây giờ họ đang siêu thoát đâu đó quanh đây,” tiếng của một ai đó vang lên trước mênh mông biển trời, văng vẳng trong câu thơ:

Khi tôi chết hãy đem tôi ra biển

nước ngược dòng sẽ đẩy xác trôi đi

bên kia biển là quê hương tôi đó

rặng tre xưa muôn tuổi vẫn xanh rì

(Du Tử Lê)

____

Liên lạc tác giả: [email protected]

TS Ðinh Xuân Quân

Một cuộc thăm dò mới đây (1) cho thấy gần 1/3 cử tri Mỹ gốc Á chưa quyết định sẽ bầu cho đương kim Tổng Thống Barack Obama hay ứng cử viên đảng Cộng Hòa Mitt Romney trong cuộc bầu cử ngày 6 tháng 11 tới đây.

Trong cuộc thăm dò này thì 32% chưa có quyết định sẽ bầu cho ai. Theo GS Ramarkrishnan của đại học UC California Riverside, thì đa số người Mỹ gốc Á là dân nhập cư thế hệ đầu tiên và cần thời gian để xem họ thích đảng nào.

Vậy thì người Mỹ gốc Việt sẽ bầu cho ai? Chúng ta có thể dùng tiêu chuẩn nào để đánh giá các ưu tiên của chúng ta? Với một số người, việc chọn tổng thống là dễ ợt: Cứ xét xem Tổng Thống Obama làm được việc được hay không? Về kinh tế-thất nghiệp ra sao? Nợ công ra sao? Chính sách an sinh xã hội ra sao? SSI, housing, huấn nghệ, giáo dục, y tế? Chính sách đối ngoại? Nếu các chính sách của Tổng Thống Obama tệ thì ta tìm người khác.

Nói vậy nhưng không dễ, vì hiện nay chúng ta chỉ có thể đánh giá chính quyền Obama mà thôi trong khi phía ứng cử viên Romney chỉ mới là những lời hứa. Hơn nữa không phải chỉ có vấn đề bầu Tổng Thống mà còn việc chọn thượng nghị sĩ (TNS) và dân biểu (DB) liên bang và tiểu bang, chưa kể các ứng cử viên hội đồng thành phố, các học khu, v.v.

Cử tri Mỹ gốc Việt còn nhiều “định kiến”. Trong một bài trước đây (2) tác giả đã đánh giá chính sách ngoại giao của Tổng Thống Obama. Công bằng thì chỉ có thể dựa trên các tuyên bố chính sách của Thống Ðốc Romney để so với Tổng Thống Obama mà lựa chọn.

Tham gia bầu cử là quyền lợi và nghĩa vụ của mọi người dân. Một số khá đông cử tri chỉ chú trọng đến những gì ứng cử viên NÓI hay HỨA mà không tìm hiểu sự thật đàng sau hậu trường về những gì ứng cử viên đã, hay sẽ làm.

Ðể giúp cử tri Mỹ gốc Việt chọn ứng cử viên tổng thống, TNS, DB liên và tiểu bang hay các đại diện thành phố hay khu vực, tác giả xin đề nghị một số tiêu chuẩn để cử tri Mỹ gốc Việt dựa vào đó mà chọn lựa, hầu có thể sử dụng lá phiếu của mình một cách đúng đắn.

Bầu cử tại Mỹ

Cuộc bầu cử tổng thống tại Mỹ không dựa trên “phổ thông đầu phiếu (50% số phiếu +1)” mà dựa trên cử tri đoàn. Nếu đa số phiếu của California bầu cho Dân Chủ thì đảng Dân Chủ nắm 55 ghế cử tri đoàn cho tiểu bang này trong khi đa số phiếu của tiểu bang Texas bầu cho Cộng Hòa thì đảng Cộng Hòa nắm trọn 38 cử tri đoàn cho tiểu bang này. Do đó hai đảng DC và CH chú trọng-tập trung nỗ lực tranh cử vào độ 10 tiểu bang coi là “chưa ai thắng-chưa ai thua” như Colorado, Florida, Iowa, Michigan, Ohio, v.v. để làm sao có trên 270 phiếu cử tri đoàn.

Ngoài việc bầu cử tổng thống còn bầu Quốc Hội (QH) gồm Thượng nghị sĩ và dân biểu liên bang hay tiểu bang, là những người làm luật trực tiếp ảnh hưởng đến đời sống hàng ngày của chúng ta. Hơn nữa còn các đại biểu thành phố, khu học chánh, v.v. Như vậy đưa ra những hướng chính của lập trường các phe sẽ giúp cử tri chọn lựa một cách sáng suốt, ít “định kiến” và giúp nêu lên các yêu cầu của cộng đồng Mỹ gốc Việt.

Các vấn đề chính của Dân Chủ và Cộng Hòa

1. Kinh tế:

Obama

– Áp dụng gói kích kinh tế gọi là “American Recovery and Reinvestment Act” $768bn;

– Giảm thuế – Ðầu tư vào giáo dục, Hạ tầng, Y tế, năng lượng và các chương trình khác.

– Trợ giúp ngành Xe hơi.

Romney

– Dự trù: Giảm thuế đồng đều 20%;

– Bỏ Obama cải cách Y tế 2010;

– Giảm bớt cải cách Wall Street và Ngân Hàng;

– Chống trợ giúp ngành Xe hơi;

-Giảm chi tiêu Liên Bang.

Ðánh giá

Về giáo dục nay các học sinh và sinh viên được trợ giúp thẳng không qua trung gian các ngân hàng.

2. Thuế

Obama

– Bỏ luật giảm thuế của Tổng Thống Bush cho các gia đình có lợi tức trên $250,000/năm.

– Dự trù đánh thuế “triệu phú”: tăng tỷ lệ thuế trên triệu phú.

Romney

– Tiếp tục giảm bộ luật giảm thuế của Tổng Thống Bush.

– Tiếp tục giảm thuế lợi tức cá nhân.

– Giảm thuế cho lợi tức đầu tư, cho các công ty, v.v.

Ðánh giá

Trung tâm “non-partisan Tax Policy Center” cho là nhà giàu lợi nhiều hơn.

Xem tranh luận lần thứ 1 giữa hai bên về thuế. Tổng Thống Obama nói ông đã cắt giảm các chương trình của chính phủ không hoạt động hiệu quả. Obama nói Hoa Kỳ không nên miễn giảm thuế cho các công ty đưa công ăn việc làm ra nước ngoài.

Ông Romney từ chối tăng thuế trong khi giảm chi.

Tờ Time tường thuật buổi tranh luận: Tổng Thống Obama nói ông Mitt Romney từng hứa với người giàu rằng sẽ giảm 5,000 tỉ USD tiền thuế, vậy mà “tối hôm qua, cái gã đứng trên sân khấu lại nói chẳng biết gì về chuyện đó”. Mitt Romney thật cũng từng nói muốn giảm sĩ số giáo viên đứng lớp, vậy mà “cái gã đứng trên sân khấu lại nói yêu mến giáo viên đến nỗi sẽ tăng sĩ số giáo viên”… Tóm lại, “cái gã đó chẳng muốn nhận trách nhiệm về những gì Mitt Romney thật nói hồi năm ngoái. Nếu muốn làm tổng thống thì phải nói thật với dân chứ”!

3. Y tế

Obama

– Cải cách bảo hiểm y tế năm 2010 – giúp mọi người có bảo hiểm.

– Cấm việc các hãng bảo hiểm không chịu bán bảo hiểm cho những người có bệnh sẵn.

– Giúp các tiểu bang tăng dịch vụ Medicaid.

Romney

– Bỏ Obamacare.

– Trả Y tế cho tiểu bang.

– Giảm các vụ kiện bác sĩ.

– Khuyến khích mua bảo hiểm qua các công ty bảo hiểm tư nhân.

Ðánh giá

Ông Romney bảo đảm rằng ông không có kế hoạch thay đổi chương trình an sinh xã hội hay Medicare nhưng muốn thực hành cải cách y tế qua khu vực tư và qua các bang. Xem tranh luận lần thứ 1 giữa hai bên về t tế.

4. An ninh

Obama

– Hạ sát Osama Bin Laden.

– Rút khỏi Iraq.

– Giảm $487 triệu chi phí QP trong 10 năm vì Cộng Hòa tại QH đòi hỏi việc cân bằng ngân sách.

Romney

– Tăng chi phí QP khoảng $100 tỷ.

Ðánh giá

Nợ công của Mỹ tăng mau là do hậu quả của chiến tranh Iraq và Afghanistan. Trung bình mỗi người lính tốn 1 triệu US/năm.

5. Ngoại giao-quốc phòng

Obama

– Không cho Iran có vũ khí hạt nhân.

– Chống việc Israel ném bom Iran trong ngắn hạn vì cần giải pháp ngoại giao.

– Chuyển trọng tâm qua Á Châu.

– Rút quân ra khỏi Afghanistan 2014.

Romney

– Ủng hộ Israel.

– Sẽ xét lại các kế hoạch rút quân năm 2014.

Phân tích đối nội

Về kinh tế Tổng Thống Obama nói rằng ông thừa hưởng nền kinh tế với quá nhiều khó khăn và đang cố gắng vượt qua những khó khăn để vươn lên trở lại, nhưng còn nhiều việc phải làm. Ông nói rằng đầu tư vào giáo dục, đào tạo, và cắt giảm thuế là con đường hữu hiệu nhất cần theo đuổi. Hiện nay những con số cho thấy là nạn thất nghiệp có phần giảm và Tổng Thống Obama đang đi đúng đường.

Thống Ðốc Mitt Romney nói rằng nước Mỹ phải chọn một con đường khác. Ông nói rằng các kế hoạch của ông bao gồm cả việc gia tăng sản xuất năng lượng, mở cửa hơn nữa cho giao thương quốc tế, đào tạo nhiều hơn nữa, cân bằng ngân sách và hỗ trợ cho sự phát triển doanh nghiệp nhỏ.

Nên nhớ là đa số các gia đình Mỹ gốc Việt cũng như các người Mỹ khác sẽ tùy thuộc rất nhiều vào tình trạng kinh tế chung của Hoa Kỳ để đánh giá đời sống của mình có khá hơn hay không.

Về thuế trong một quốc gia tự do dân chủ và công bằng thì người giàu nên đóng góp nhiều và người nghèo đóng góp ít. Tại Hoa Kỳ, điều này đã và đang được thực hiện: Tầng lớp 1% giàu nhất đóng góp 36.7%, tầng lớp 50% có lợi tức cao đóng góp 97.7% và tầng lớp 50% có lợi tức thấp chỉ đóng góp 2.3% vào quỹ thuế lợi tức liên bang.

Lập trường hai người về thuế có vấn đề là phe CH theo: “Supply side economics – giảm thuế là giải quyết mọi chuyện trong khi phe DC muốn tăng thuế để giảm bội chi ngân sách (deficit) gây nên bởi hai chiến tranh Iraq và Afghanistan. Cần lưu ý là đa số các gia đình Mỹ gốc Việt (theo census 2010) có lợi tức thấp hay trung bình, do đó tỷ lệ thuế còn cao hơn ông Mitt Romney 15% (nhưng đừng quên mặc dù tỷ lệ thuế thấp nhưng con số thuế đóng cao – trong khi ông Obama nói ông Mitt, nói dối – Bill Clinton là một bằng chứng. Ông ấy tăng thuế nhà giàu và kinh tế phát triển chưa từng thấy trong khi ông Bush giảm thuế thì kinh tế sụp đổ. Vậy ông định làm gì để tránh vết xe đổ đó?).

Về an sinh xã hội, ông Romney nay hứa không thay đổi chương trình an sinh XH (khác với khi tranh cử sơ khởi). Trong việc cải tổ y tế năm 2010 thì lần đầu tiên chính phủ đứng ra giải quyết – theo mô hình bảo hiểm y tế tại Massachusetts – để có một hệ thống bảo hiểm y tế cho đa số. Quan niệm xã hội hóa việc săn sóc y tế dân Canada hay Âu Châu đã có từ lâu mà ngành y tế Hoa Kỳ vẫn chưa có được. Theo Census 2010 thì trên 20% gia đình Mỹ gốc Việt còn tùy thuộc vào an sinh xã hội vì còn lợi tức thấp. Thành phần này được hưởng Housing, SSI, Medicare, Medical, v.v. tùy thuộc vào trợ cấp của chính phủ liên bang.

Phân tích đối ngoại

Tại Trung đông như tại Lybia hay tại Syria, chính phủ Obama cho là hai nước này không đe dọa Mỹ cho nên không có lý do can thiệp trực tiếp mà chỉ làm gián tiếp qua NATO, đứng đàng sau giúp Pháp, Anh giải quyết Lybia, hay yểm trợ Thổ Nhĩ Kỳ và Arập trong vấn đề Syria. Việc này cũng không khác gì tại Á Châu – không can thiệp trực tiếp khi chưa cần như tại Philippines hay Nhật mà khuyến khích các nước trong vùng giúp đỡ trong thế liên hoàn, nhưng có Mỹ đứng đàng sau. Ðây là chính sách thực tế trong bối cảnh ngân sách thiếu hụt.

Tuyên bố tại Virginia Military Institute, Thống Ðốc Romney chỉ trích chính quyền Obama đòi thay đổi chính sách ngoại giao tại Trung Ðông (3) nhưng không đưa ra nhiều chi tiết.

Ông kêu gọi cảnh cáo Iran và trợ giúp phe đối lập tại Syria (ông Romney cho là ông Obama thiếu lãnh đạo – không giúp phe nổi dậy Syria. Ðài BBC [4] cho thấy là súng đạn đã được gởi cho phe Syria bởi Saudi Arabia – theo chính sách Obama giúp ở phía đàng sau). Ông ta nói là vụ Benghazi nằm trong một tranh chấp lớn ở Trung Ðông.

Hè 2012 Thống Ðốc Romney tuyên bố tại Israel là nên lấy Jerusalem làm thủ đô [bất chấp việc các chính phủ Mỹ đều không chấp nhận điều đó trong nhiều thập kỷ qua, do sự phản đối của Palestine]. Jerusalem là một thành phố có nhiều tôn giáo – Thiên Chúa, Hồi Giáo và Do Thái Giáo, đã bị Israel chiếm của Palestine [theo suy nghĩ này thì Hoàng Sa và Trường Sa sẽ thuộc về TQ]. Ông Romney muốn tăng cường quốc phòng – đóng thêm 15 tàu chiến/năm kể cả 3 tàu ngầm.

Tại Á Châu, Mỹ đã thay đổi chính sách đối với TQ. Tại Hà Nội vào tháng 7 2010, Mỹ đã có chính sách rõ ràng hơn trong việc tranh chấp tại biển Ðông, muốn nói “thẳng thừng” với TQ về các “giới hạn”. QH Hoa Kỳ cũng cho thấy nhiều dấu hiệu bực mình và đã ra một nghị quyết được thông qua năm 2011, chỉ trích việc Trung Quốc sử dụng võ lực tại biển Ðông, kêu gọi giải pháp hòa bình, đa phương cho các tranh chấp ở Ðông Nam Á.

Mỹ “tuyên bố chuyển hướng – tái cân bằng tại Á Châu”. Ðầu năm 2012 Tổng Thống Barack Obama đã đến Ngũ Giác Ðài công bố chiến lược quốc phòng mới của Hoa Kỳ. Hướng chủ đạo của chiến lược này là giảm lực lượng nhưng vẫn duy trì sức mạnh của quân đội Mỹ tại Á Châu -Thái Bình Dương. Bản phúc trình (5) của Pentagon nêu các ưu tiên cho Á Châu. Mặc dù không nêu đích danh, nhưng chiến lược quân sự của Hoa Kỳ nhắm vào Trung Quốc đang thách thức vai trò cường quốc Châu Á Thái Bình Dương mà Hoa Kỳ đang nắm giữ. Tổng Thống Obama nhắc là Hoa Kỳ sẽ sử dụng tất cả các phương tiện không những quân sự mà còn là ngoại giao, phát triển kinh tế, tình báo và an ninh quốc nội cho mục tiêu này.

Cuộc khảo cứu của Pew Research center (6) thì 45 % dân cho là chính sách Obama đối với TQ không đủ mạnh trong khi đa số chuyên gia cho là đủ. Khác hẳn với chính quyền Bush ông Obama rất “mềm dẻo” lúc nào cũng dùng ngoại giao nhưng cũng không ngần ngại sử dùng quân đội – sức mạnh để bảo vệ lợi ích của Mỹ. Chính sách ngoại giao và quân sự của chính quyền Obama cho thấy quan tâm đặc biệt của ông này đối với Á Châu – một quan tâm mà nhiều phe thân Israel đang cố gắng làm thay đổi trong thời kỳ tranh cử vào tháng 11 sắp tới.

TNS và DB liên bang/tiểu bang

Dân Mỹ sẽ không những bầu tổng thống mà còn đi bầu TNS và DB và các dại diện ở cấp tiểu bang và cấp quận hay thành phố. Các vị này sẽ ảnh hưởng trực tiếp tới các luật lệ quốc nội và các chính sách quốc ngoại của chính phủ Mỹ.

Ngoài các tiêu chuẩn đảng phái (chính sách thuế, dịch vụ xã hội, v.v.) các tiêu chuẩn đánh giá TNS và DB hay chính quyền địa phương sẽ dựa trên việc ủng hộ lập trường người Mỹ gốc Việt, có thể tóm tắt là các vấn đề: Quan tâm về nhân quyền, dân chủ, và biển Ðông. [Ví dụ như Dân Biểu Sanchez (DC) của quận Cam ủng hộ nhân quyền tại VN trong khi Dân Biểu Ed Royce (CH) ủng hộ RFA (đài Á Châu Tự Do) hay là nghị quyết về biển Ðông. Như vậy yếu tố đảng phái không quan trọng bằng việc ủng hộ lập trường của cử tri).

Tạm kết

Theo tác giả thì Hoa Kỳ trong hai thập niên qua chia rẽ nặng nề thành hai phe không nhân nhượng nhau. Một bên thì nghĩ chính phủ cần làm nhiều hơn cho người dân, bên kia thì cho rằng chính phủ can thiệp quá nhiều vào đời sống người dân. Và hai phe không tìm thấy điểm dung hòa.

Nước Mỹ có truyền thống sinh hoạt lưỡng đảng nhưng từ 2010 khi đảng Cộng Hòa chiếm đa số tại Hạ nghị viện (với sự xuất hiện của nhóm Tea Party cực hữu) thì Quốc hội Hoa Kỳ hoàn toàn bế tắc. Theo luật ký ngày 8 tháng 3, 2011 (tự động cắt giảm chi phí) thì cuối năm 2012, ngân sách quốc phòng phải giảm chi 600 tỉ Mỹ kim và các chi tiêu khác phải giảm 600 tỉ (theo một chương trình giảm chi 10 năm). Giảm chi quốc phòng sẽ giảm sức mạnh của Hoa Kỳ, và các giảm chi khác sẽ làm giảm an sinh xã hội và giáo dục. Vì vậy khó tránh được khủng hoảng về an ninh và xã hội.

Người cử tri đứng trước sự chọn lựa: Hoặc bầu cho Tổng Thống Obama được tái cử để chấp nhận hiện trạng; hay bầu cho ông Romney để tạo thay đổi, dù chưa biết rõ là những thay đổi gì. Chỉ biết chắc rằng ông Romney sẽ cắt giảm chi tiêu các chương trình cần cho người yếu kém trong xã hội và hy vọng rất mong manh giải quyết thâm thủng ngân sách quốc gia.

Cuộc bầu cử này là cuộc bầu cử quan trọng nhất của thập niên này và lá phiếu của mỗi cử tri Mỹ gốc Việt rất quan trọng. Nó sẽ giúp nêu một cách tích cực để tiếng nói của cộng đồng Mỹ gốc Việt càng mạnh.

TT, TNS, DB liên bang hay tiểu bang là các vị dân cử mà chúng ta có thể nhờ họ giúp đỡ, thỉnh cầu những việc như đưa Việt Nam trở lại danh sách CPC (vì đàn áp tôn giáo) hoặc vận động Quốc Hội thông qua Dự Luật Nhân Quyền, hay về biển Ðông, v.v.). Họ là những người nói lên tiếng nói và quan tâm của chúng ta về Việt Nam.

Bài nầy nhằm mục đích phân tích lập trường của ứng cử viên tổng thống Romney của đảng Cộng Hòa và của Tổng Thống Obama đảng Dân Chủ và ứng cử viên khác, vị nào gần lập trường chúng ta thì chúng ta sẽ dồn phiếu cho họ. Các tiêu chuẩn chọn lựa về kinh tế: Có gây việc làm hay xuất khẩu việc làm qua TQ? Thuế công bằng hay không? Có bảo hiểm về xã hội tốt hay không? Về an ninh thì liệu chính sách ngoại giao sẽ thiên về Á Châu hay lại trở về Trung Ðông như trước?

Nếu biết dùng đầu óc để phân tích một cách khách quan, bỏ thói quen bỏ phiếu theo cảm tính, thì cộng đồng Việt Nam sẽ tránh được những màn “mị dân”, chúng ta sẽ có một cộng đồng Việt Nam mạnh hơn và trưởng thành hơn.

Các ghi chú:

(1) VOA ngày 8 tháng 10, 2012.

(2) “Chính sách ngoại giao của chính quyền Obama” ngày 27 tháng 9, 2012 http://www.diendantheky.net/2012/09/inh-xuan-quan-chinh-sach-ngoai-giao-cua.html

(3) BBC 8 tháng 10, 2012.

(4) BBC 8 tháng 10, 2012.

(5) Sustaining Global Leadership: Priorities for 21st century Defense, Pentagon, DC Jan 3rd, 2012.

(6) The Pew Research Center for the People & the Press, 2012.

Thiên An/Người Việt

SANTA ANA (NV) – Em Janneinne Lê, hiện đang học lớp 12 tại trường trung học Mater Dei, vừa được bình chọn là học sinh “Scholar-Athlete” trong tuần vừa qua với các thành tích xuất sắc về cả học vấn lẫn thể thao.

Em Janneinne Lê trong lúc tập luyện bộ môn golf sở trường. (Hình: Gia đình cung cấp)

“Từ nhỏ tới lớn em luôn siêng năng và tự giác, thay vì đi chơi lúc rảnh rỗi, em đi sinh hoạt các công tác xã hội” – chị Anh Tú, mẹ của em Janneinne, tâm sự.

Ngoài thời gian theo học các lớp nâng cao (AP) về Toán Tích Phân, Vật Lý, Chính Trị, Lịch Sử Nghệ Thuật, Triết Học, v.v… em Jannienne Lê dành nhiều thời gian để luyện tập bộ môn golf và thi đấu cho trường. “Hôm nay cháu phải dậy từ 4 rưỡi sáng rồi đi đấu chung kết ở mãi San Clemente” – chị Anh Tú kể vào sáng Thứ Hai đầu tuần này. Có được một đứa con gái chăm chỉ như em Janneinne, chắc hẳn người mẹ nào cũng sẽ rất tự hào.

Em Janneinne được bố cho tập môn golf từ lúc 5 tuổi. Học sinh đạt thành tích cao trong lớp học không hiếm trong cộng đồng người Mỹ gốc Việt, nhưng số em tham gia thi đấu thể thao ở các giải lớn tương đối ít hơn. Janneinne Lê thành công trong cả hai lĩnh vực, thật đáng khen là “văn võ song toàn”.

“Bé yêu thích môn toán từ năm lớp bốn” – chị Tú kể về một trong các sở trường của Jannienne. Lúc 14 tuổi, em giúp cho đội Decathlon của trường thắng giải nhất toàn tiểu bang California. Academic Decathlon, là một cuộc thi dành cho các em học sinh xuất sắc từ các trường, bao gồm mười bài thi khác nhau cho các bộ môn học, và toán học thường là bộ môn được ra đề khó nhất.

Khi hỏi về các sở thích của Janneinne Lê, “Bé thích ăn cơm nhất”- chị Anh Tú cười và nói về món ăn yêu thích của em.

Tuy chưa bao giờ về thăm quê mẹ hay được đi học Việt ngữ, em có thể nói và đọc tiếng Việt. Janneinne Lê nói chuyện bằng tiếng Việt với gia đình khi ở nhà và với các cô chú khi đi sinh hoạt cộng đồng tại nhà thờ Tam Biên. Em mơ ước trở thành bác sĩ để giúp các trẻ cô nhi ở Việt Nam. Chị Tú cũng cho biết cả nhà đang sắp xếp một chuyến đi về Việt Nam vào năm sau để ba chị em của Janneinne có thể thăm quê hương và riêng Janneinne có thể tới thăm các cô nhi viện tại đó. “Nghe kể rằng dân Việt Nam nghèo, bé thấy thương họ và thương nhất là các trẻ mồ côi” – gia đình em tâm sự.

Janneinne Lê đang từng bước biến ước mơ làm bác sĩ của mình thành hiện thực. Với sự cố gắng không ngừng cùng tâm hồn vì tha nhân của em, chúc Janneinne Lê sớm thành công để là một niềm tự hào mới cho thế hệ người Việt trẻ tại Hoa Kỳ.