BÌNH DƯƠNG, Việt Nam (NV) – Một người đàn ông không rõ danh tính, để lại xe hơi trên cầu Gãy ở huyện Phú Giáo, tỉnh Bình Dương, sau đó bất ngờ gieo mình xuống sông mất tích vào chiều 9 Tháng Mười Hai.
Cầu Gãy, còn có tên khác là cầu Phước Hòa, bị đánh sập vào năm 1975, sau này trở thành điểm thăm viếng thu hút nhiều du khách đến “check-in.”
Camera an ninh ghi lại cảnh người đàn ông nhảy cầu hôm 9 Tháng Mười Hai tại huyện Phú Giáo, tỉnh Bình Dương. (Hình: Chụp qua màn hình)
Theo báo VietNamNet, đến cuối ngày 9 Tháng Mười Hai, nhà chức trách đang tìm kiếm thi thể và xác định danh tính nạn nhân.
Trong đoạn video clip được camera an ninh tại khu vực này ghi lại, vào khoảng 2 giờ chiều cùng ngày, người đàn ông mặc áo đỏ và quần jean, dừng xe hơi màu trắng không rõ bảng số trên cầu Gãy.
Sau khi xuống xe, ông này bấm khóa cửa xe và đi quanh lan can cầu với vẻ đăm chiêu. Chỉ vài giây sau, người đàn ông bất ngờ leo lên lan can, nhảy xuống sông.
Một lát sau, một số người đi qua khu vực này phát giác chiếc xe hơi đậu trên cầu nhưng không thấy người nên đã báo công an.
Sau khi xem lại hình ảnh từ camera, lực lượng cứu nạn, cứu hộ được điều đến hiện trường tìm kiếm thi thể nạn nhân.
Cũng theo bản tin, hôm 15 Tháng Mười Một, một thanh niên 32 tuổi, người địa phương, chạy xe gắn máy tới cầu Gãy rồi nhảy xuống sông tự sát.
Theo bản tin của báo Người Lao Động, thanh niên xấu số cũng mặc áo đỏ, được xác định danh tính là BVN.
Lúc sự việc xảy ra, trên cầu còn có bốn người khác đang dừng chân ngắm cảnh nhưng do hành động của nam thanh niên quá nhanh, họ không kịp ngăn cản.
Sau đó, việc tìm kiếm thi thể nạn nhân rất khó khăn, do nước sông chảy xiết.
Camera an ninh ghi lại cảnh khoảnh khắc người đàn ông ngay trước khi nhảy cầu. (Hình: Chụp qua màn hình)
Theo hồ sơ của nhà chức trách, ông BVN có dấu hiệu thần kinh không ổn định, trước đây gia đình đã đưa đi khám bệnh ở bệnh viện tâm thần.
Trước khi vụ việc xảy ra, ông này đang đang trọ cùng anh trai ở thành phố Tân Uyên, tỉnh Bình Dương, và làm công nhân.
Vào rạng sáng 15 Tháng Mười Một, ông N. gom đồ bỏ đi khỏi nhà trọ, đến chiều cùng ngày thì xảy ra sự việc đau lòng. (N.H.K) [qd]
Tại LA Auto Show 2023, điểm đáng chú ý nhất là nhiều hãng xe lớn giới thiệu những mẫu xe thân thiện với môi trường, trong đó có Kia với các mẫu xe điện EV3, EV4, EV9…
LTS:Nhật báo Người Việt mở mục ‘Bạn đọc viết’ nhằm mời gọi quý thân hữu ‘cùng làm báo’ với Người Việt, chia sẻ những rung cảm, ý tưởng, quan niệm, hồi ức, kiến thức, kinh nghiệm,… về đời sống và xã hội. Để tham gia, quý bạn đọc vui lòng gởi email: [email protected]
Thinh Văn
Người nữ y tá lúc nào cũng có cái giọng nửa Mỹ nửa Việt. (Hình minh hoạ: ADEK BERRY/AFP via Getty Images)
1.
“Hôm nào rảnh you dạy mình tiếng Việt đi!” Như những lần trước đây Hạ Quyên, người nữ y tá lúc nào cũng có cái giọng nửa Mỹ nửa Việt nghe ra ngồ ngộ.
Ngữ thấy bối rối vì câu nói có nhiều sự gần gũi bất ngờ của nàng ban nãy. Và đôi mắt nàng! Ngữ cứ ngắm mãi đôi mắt ấy không thấy chán. Đôi mắt đen láy. Bao giờ cũng thế, khi vừa nói chuyện xong với Ngữ nàng cũng đều đăm chiêu nhìn vào một nơi xa xăm mơ hồ nào đó như tuồng thờ ơ lãnh đạm với mọi cái trên đời nầy.
Đôi mắt có một vết tích dính dấp tới một người đàn bà đã đi qua đời Ngữ. Quá khứ tưởng chừng như đã mất dấu, tự dưng thoáng hiện. Ngữ thật sự thảng thốt – “Ừ, chú sẽ dạy tiếng Việt cho cháu.”
Vào những ngày Tháng Năm, thành phố trở nên khô ráo sạch sẽ, những phiến đá lát đường cho người đi bộ như trắng ra, đi trên đấy thật nhẹ nhàng, dễ chịu. Những hàng cây đi vào tòa nhà gạch ngói có mùi ngây ngấy của những quả đào lông chín rụng khi có cơn gió lắt lay; những bụi hoa dại cười ngả ngớn, chẳng được ai chăm sóc; ấy thế mà chúng vẫn xanh tươi mượt mà, chỗ khoảng đất trống sót lại vài vạc cỏ sém nắng, còn le ngoe vài cộng, đàn quạ đang giành ăn kêu lên quàng quạc.
Người ta gọi Suwanee là thành phố của những quả đào lông, có nhiều mùi gạch ngói, khô nhưng không oi bức, mênh mông nhưng không u buồn. Ngữ đã đến tòa nhà gạch ngói nầy nhiều bận; khác với mọi khi, hôm nay chàng cảm thấy khoan khoái rằng ánh mặt trời hè đang rọi chiếu trên đầu và rọi rõ vào tòa nhà có hàng chữ to tướng “Suwanee Medical center” cùng các văn phòng hành chánh thuộc tiểu bang Georgia.
Ngữ ngồi ở phòng khách chờ người y tá mang toa thuốc ra, đọc các tờ báo y học có sẵn trên bàn. Những hình ảnh ở bìa báo đa dạng, tạo nhiều ấn tượng phức cảm, ngòai những đường nét kích thích sự hưng phấn cho người đàn ông, hình ảnh cuả các lọai trái cây rau quả cần dùng để hạn chế sự tăng trưởng không bình thường của cơ thể, những phương pháp tập luyện để tránh xảy ra các bệnh trầm cảm, hiếu động và bệnh…Ngữ không đủ khả năng Anh ngữ để hiểu thêm. Những lần trước đây, chàng không phải mất nhiều thời gian chờ đợi như thế nầy.
You bị “Post Traumatic Stress disorder,” theo hồ sơ Bác SĩJay P. Klarnet vừa kết thúc. Cũng cái giọng lơ lớ nửa Việt nửa Mỹ của Hạ Quyên, Ngữ cố nhịn cười không được và thấy như gần gũi thêm với người phụ nữ nầy. Chỉ có vỏn vẹn tên thuốc “Prozac” và ba lần refill.
Như thế là ba tháng nữa, Ngữ mới găp lại Bác Sĩ Klarnet nên chàng cứ xớ rớ ở đó để được gặp lại ông ta hỏi về chứng bệnh mà lâu nay Ngữ chưa nghe tới, dù ban nãy đây ông ta đã có giải thích, Ngữ vẫn chưa thấy an tâm.
“You phải chờ hết bệnh nhân hoặc có ai cancel buổi hẹn, you mới được gặp lại Bác Sĩ Klarnet,” lại giọng nói nửa Việt nửa Mỹ.
You bị “Post Traumatic Stress disorder,” (Hình minh hoạ: MARCOS PIN/AFP via Getty Images)
“Anh bị chấn động về xúc cảm tâm lý lâu dài, theo như kết qủa của hơn một trăm câu trắc nghiệm tháng trước.” Bác SĩKlarnet nói thêm: “Bệnh nhân có những biểu hiện không bình thường với những cảnh tượng quanh mình như: bực tức vô lối với người khác, không thích đám đông, vui buồn thái quá, đôi khi đâm ra ít nói lạnh lùng.
Trong giấc ngủ thường gặp những cơn ác mộng về chết chóc, chém giết, thù hận, cuồng nộ…”
Ngữ chưa gặp người nào vui tính, dễ chịu như người bác sĩ nầy. Ngữ đã thỏa lòng với lối giải thích ngắn gọn hóm hỉnh, bên cạnh hàng râu mép đang mấp máy tiếp liền với bộ râu quai nón màu nâu xám và chiếc cằm vừa được cạo nhẵn nhụi, bật lên vóc dáng to lớn dễ tính nơi ông ta.
Điệu Waltz thật quen thuộc “Blue Danube” của Johann Strauss, Ngữ đã từng nghe từ chiếc loa nhỏ xíu, gắn giữa trần nhà, như cơn mộng du qua một thế giới đầy huyền ảo và đam mê. Lần nào cũng thế, điệu Waltz dìu dặt cứ như đón chờ Ngữ.
Phòng làm việc của Bác SĩKlarnet được bài trí theo kiểu cách gia đình hơn là chỗ để làm việc. Phía tường bên phải từ phía trong nhìn ra cánh cửa chính, là tấm bằng Bác Sĩy khoa do Đại Học Stanford cấp, kế cạnh là hình người đàn bà Việt Nam với chiếc áo dài có đeo chuỗi hạt bẹt trắng, không cười nhưng vui, rồi tới tấm hình chụp chung ba người.
Trên tường phía bên trái treo đầy những giá sách bằng gỗ sồi, chất đầy sách, giữa những giá sách ấy là chiếc đồng hồ vỏ gỗ hồng sắc, quả lắc bằng đồng cứ đưa qua đưa lại, âm thanh đều đặn vẫn nghe được.
Và phía sau chiếc bàn ngồi làm việc là bức tranh của Paul Cézanne được treo thật cao, trông hoành tráng, tạo ấn tượng mạnh. Kế cạnh đó, có chiếc bàn xinh xắn màu burgundy, một bình có sẵn café và một bình đựng nước sôi, một chiếc rổ đan bằng tre đựng các goí đường và cacao, những ly bằng giấy được móc vào một cái giá bằng chất nhôm, trông gọn và sạch.
“Sao! anh lại thắc mắc về chứng bệnh của mình hay là tên thuốc mới tôi vừa cho?” Hình như bệnh nhân nào cũng sợ hãi về hội chứng Post Traumatic Stress disorder thì phải! Bác Sĩ Klarnet vừa nói, vừa lắc vai nhè nhẹ với đoạn điệp khúc Blue Danube, trông ông trẻ hẳn ra.
Bất giác, một cái gì vô cớ thật ngọt ngào, thật tươi trẻ, thật khoan khoái choán lấy tâm hồn Ngữ. Người bác sĩ với giọng dễ dãi quen thuộc:
“Âm nhạc cũng là loại thuốc tốt cho chứng bệnh của anh đấy.” – Có nghĩa là tôi phải thường xuyên nghe nhạc. Ngữ chưa nói hết ý, có thể vì sự giới hạn của ngôn ngữ có thể vì thời gian quá bất ngờ Bác Sĩ Klarnet dành cho chàng khiến chàng hồi hộp.
“Anh cứ thoải mái nói chuyện, tôi sẽ nói thật chậm để anh theo kịp. Vả, chẳng còn bệnh nhân nào ở đây. Chiều nay tôi về nhà muộn cũng chẳng sao.” Và một điệu Waltz khác rất mơ hồ, hai người lặng yên một hồi. Dòng nhạc như bơi lội trong đầu họ.
“Anh không phải sợ về chứng bệnh của mình! Nhưng tôi nói trước- Tất cả là ở anh, anh phải tự chữa lấy, thuốc chỉ là phụ.” Chính tôi cũng đã mắc chứng bệnh như anh gần bốn mươi năm về trước.
Tự dưng người bác sĩ đổi sắc diện cũng như giọng nói, đôi mắt liếc ngang tấm hình người đàn bà treo ở phía tường bên phải, một luồng gió mát phà vào mặt hai người, không gian im vắng đến nỗi nghe được tiếng động của hai con sóc rượt nhau bên ngoài cánh cửa sổ…
Ngữ đã không còn thắc mắc tại sao Bác Sĩ Klarnet đã quá ưu ái đến mình. Ở mỗi một trường hợp đều nằm vào một cơ cấu nhất định nào đó để nó được xiển dương. Người bác sĩ nầy đã cật lực chữa bệnh cho Ngữ, vì ở Ngữ có một phần đời sống của ông ta. Câu chuyện cứ trải dài ra như một cánh đồng bất tận…
Giọng Bác Sĩ Klarnet nghe đục và khàn: “Quế Lâm đã sống hết trong da thịt tôi. Người đàn bà Việt Nam tuyệt vời đó đã không còn nữa. Nhưng tại sao nàng lại không còn nhỉ? Nàng còn đấy chứ! Nàng đã để lại cho tôi người con gái cũng tuyệt vời như nàng với cái tên rất Việt Nam: Hồng Lĩnh.”
Tôi vào Trường Bộ Binh Fort-Benning ở miền Tây của tiểu bang Georgia nầy lúc tuổi còn đầy nhựa sống. Khi tham chiến ở chiến trường Việt Nam, tôi mới nhận ra rằng tất cả đều quá bất ngờ. Quả thật ở đó, với tôi thảy đều xa lạ. Tôi chẳng hiểu tí gì về dân tộc của anh. Nhất là về mặt tâm lý. Nhưng điều tôi thấy, đó là tính cần cù và tính chịu đựng của người Việt Nam. Chịu đựng ngay trong cả cái chết. Điều đó không có trong người dân tôi.
Tôi biết được như thế vì trong cuộc chiến đó, tôi đã không còn chịu được nữa sau hai lần bị thương, chứng kiến nhiều cái chết tức tưởi của bạn mình cũng như của địch, tôi lạnh người khi nhớ lại những quả mìn nổ chậm bên kia một chiếc cầu mà tôi đã quên mất tên, thuộc miền Trung Việt Nam. Và cảnh hãi hùng hơn hết là những xác địch quân xẹp lép khi cố trườn mình lên ngăn chận những chiếc xe tăng. Có những đêm tôi không thể nào ngủ được vì đường bay của đạn pháo, tôi lại cảm phục sự can đảm vượt bực của những người lính miền Nam, có khi họ ở trong rừng sâu hoặc lội trong sình lầy cả tuần lễ, chẳng bao giờ than van oán trách. Còn chúng tôi! Có đủ mọi thứ tiện nghi, nhưng sức chịu đựng quá kém, lại thêm tâm lý dao động, bất an, lúc nào cũng muốn người khác sống theo ý mình! Riêng tôi thì vẫn biết “mỗi cây mỗi hoa; mỗi nhà mỗi cảnh,” nhưng sự hiểu biết đó thật ít ỏi trong chúng tôi.
Thôi, tôi không muốn nói thêm, và cứ coi như tuổi thanh xuân của mình đã bị phung phí trong cuộc chiến ấy, rồi tôi cũng bị hội chứng như anh “Post Traumatic Stress disorder” khi về Mỹ. Rồi mình cũng phải biết đứng dậy để làm lại cuộc đời nầy.
Âm nhạc cũng là loại thuốc tốt cho chứng bệnh của anh đấy. (Hình minh hoạ: MARTIN BERNETTI/AFP via Getty Images)
Rất may, chứng bệnh ấy chẳng bao lâu được chữa khỏi nhờ Quế Lâm, người vợ yêu quí của tôi. Tôi cưới nàng ở miền Trung nước Việt. Nàng đã theo tôi về Mỹ, vừa đi làm vừa nuôi tôi ăn học. Nàng dành trọn công việc cho gia đình, tất bật hết ngày nọ đến ngày kia để tôi yên tâm vào Đại Học Stanford vùng Palo Alto- California.
Nàng cũng đã dạy dỗ Hồng Lĩnh nên người và lạ nhất là nàng đã dạy cho đứa con gái nầy nói tiếng Việt rất dễ dàng, có thể nhờ hiểu biết tiếng Việt rạch ròi mà Hồng Lĩnh đã giữ nguyên phong tục tập quán Việt Nam như mẹ nó. Nhưng rồi điều không may đến với tôi: Quế Lâm đã chết vì bệnh ung thư. Chứng Post Traumatic Stress disorder lại đến với tôi lần thứ hai.
Rồi tôi lại bước thêm bước nữa với người đàn bà Mỹ có tên Nancy. Chẳng bao lâu chúng tôi chia tay, may mà không có con với nhau. Giờ tôi biết chắc rằng mình không mắc phải chứng bệnh quỉ quái kia nữa vì có Hồng Lĩnh chăm sóc tôi như tuồng thay thế cho mẹ nó, bởi ở Hồng Lĩnh có nhiều nét của Quế Lâm nên tôi rất an tâm.
Cả chồng con của Hồng Lĩnh cũng đều sống chung với tôi như kiểu sống ở Việt Nam mà tôi đã thấy. Với người Mỹ, điều nầy thật là lạ lùng! Còn với tôi, nó đã trở thành điều thú vị. Nói ra chẳng ai tin. Biết đâu, nhờ cuộc chiến Việt Nam mà tôi có được Quế Lâm! Lớn tuổi rồi, tôi lại cần một thứ gì đó thuộc về kỷ niệm. Biết đâu tôi chẳng còn lý do nào để phải ta thán về cuộc chiến đó nữa!
Ngần ấy câu chuyện của Bác Sĩ Klarnet kể, Ngữ như thức tỉnh một điều gì đó khó giải thích, nhưng sự dặn dò cuả Bác Sĩ Klarnet, “Anh tự chữa bệnh cho anh hơn là trông cậy vào thuốc men.” – Đã ám ảnh Ngữ mãi.
Cuộc sống của Ngữ vẫn cứ qua ngày đoạn tháng, trong thâm tâm chưa có phút giây yên bình, lòng còn trĩu nặng những thứ đã qua rồi, muốn buông bỏ nó, vẫn không thể nào làm được! hoài niệm về một thời vàng son, lo sợ mọi người sẽ quên mình, đánh bóng cuộc đời bằng những lần tự giới thiệu mình nghe thật ròn rã trước nhiều cộng đồng… Chàng đang thiếu nghị lực hay vẫn không chịu chấp nhận mình? Quá khứ: Tuổi thanh xuân đã bị phung phí như Bác Sĩ Klarnet đã có lần đề cập, những ước mơ rằng một số ít kiến thức nơi học đường có thể đem ra phục vụ cho đất nước mình thời ấy đã tiêu tan. Rồi dần dà Ngữ cũng đã tập nhiễm cái thói “Bắt bếp lên lưng anh em mình mà nấu cơm.”- Như một phương tiện sống, nó đến từ bao giờ Ngữ chẳng hay biết, ngay cả những sai quấy của một thời! – Rồi đến những ngày làm người tù cải tạo ở miền Bắc Việt Nam; những đói rét đau đớn cuả năm tháng ấy tưởng không còn có thể sống nổi, lại chứng kiến những cảnh tượng đau lòng giữa những người cùng chung cảnh ngộ với mình! Ngữ không muốn nhớ lại… Và hiện tại: cái kiến thức đã lỗi thời trong một thân hình còm cõi, không tạo cho Ngữ dịp tiện để thích ứng được công việc làm ở đây, một xã hội đầy văn minh và rạch ròi nầy…
Ngữ cứ mãi đánh lừa mình, sống với chiếc bóng của một thời không bao giờ có lại, vỗ về những vết thương thể xác đã dăm ba lần bị mổ xẻ để tự hành hạ mình. Ngần ấy thứ, cứ đeo đẳng dày vò chàng. Ngữ cứ vùng vẫy muốn làm cái gì đó để níu kéo cái thời vang bóng của mình! Và chiếc bóng quá lớn đó đang đè nặng lên cuộc đời chàng.
Lại những đêm mất ngủ. Lại những lần lang thang hết tiểu bang nầy đến tiểu bang khác tìm việc làm. Vẫn là chuyện đánh bùn sang ao. Cuối cùng, chàng kết liễu đời mình bằng chuyện ly dị với người đàn bà cưới sau khi ra tù cải tạo.
Những tưởng mọi thứ tạm ổn, và những gì của quá khứ được thời gian che lấp đi, trôi qua không bao giờ trở lại! Nhưng một ngày bỗng gặp đôi mắt đen lánh nhìn xa vắng của người nữ y tá Hạ Quyên, gợi nhớ cho chàng đến người con gái của một thời đạn bom.
Lòng Ngữ tràn ngập một khát vọng mãnh liệt muốn được nhìn thấy lại người ấy để mình được sống thật. Cái cảm giác như thế cứ chập chờn bên Ngữ. Ý nghĩ về người con gái đã khuất dấu thật đẹp đẽ, trẻ trung và mối tình ngày xưa của Ngữ với nàng như quanh quất đâu đây.
Thuốc Prozac không còn hiệu nghiệm với Ngữ. Đã nhiều đêm mất ngủ trở lại. Tâm tánh chàng vẫn bất thường và dữ dằn. Bạn bè xa lánh, con cái thờ ơ lãnh đạm. Rồi vào một đêm chàng bị thiếp đi vì uống nhiều thuốc ngủ. Và một cơn mộng mị khởi hiện.
Chiếc đò chở đầy người và các thứ linh tinh từ bến lỡ chợ Kiến Hòa đi ngược về thượng nguồn ra sông Hàm Luông rẽ trái đi thẳng về Cái Mơn quận Đôn Nhơn. Trên đò có những hàng ghế bằng cây thật chắc chắn, khách là những người dân từ vùng quê lên chợ mua sắm các vật dụng cần thiết cho cuộc sống.
Hai bên bờ là những rừng dừa và những rừng cây giống như tràm, những chiếc thuyền con đậu trên những con rạch cạn nước dẫn vào nhà dân. Từng đàn le le bay xập xoè, từng đàn vịt nước lội bì bõm. Vài con cò nhởn nhơ gắp từng con mồi…
Chiếc đò đến Cái Mơn thì trời đã đứng trưa. Từ đây, Ngữ phải đi qua một con đò khác mới tới được Ba Vác. Khúc sông nầy ngắn hẹp, nhưng nguy hiểm. Nếu không trể phép, Ngữ đã đi bằng trực thăng từ phi trường Hàm Long, bay qua con sông chừng 20 phút thì đến Ba Vác. Đằng nầy mất hơn nửa ngày trời vẫn chưa đến nơi.
Ngữ mệt mỏi ngủ gà ngủ gật, đầu chạm phải vai áo của người con gái mà chàng đã làm quen được trên đọan sông Hàm Luông về đến đây. Có bàn tay đẩy nhẹ đầu chàng, như có cái gì ấm áp truyền vào Ngữ. Khi trời sắp mưa, bao giờ cũng dễ buồn ngủ. Đám mây đen dày đặc dần dần hiện lên qua những ngọn dừa, bầu trời từ từ sẩm lại, vẻ ồn ào trên con đò không còn nữa.
Mùa Hạ như thu mình, nhường chỗ cho cơn mưa đổ sụp xuống. Từng luồng gió thổi tạt qua thật hung hãn, tưởng con đò nhập nhèm giữa dòng nước đục bị đám mưa vây kín.
Có một loạt đạn từ phía lùm cây bắn ra, mọi người xôn xao. Chiếc đò phải tấp vào bờ. Hai người lính mặc sắc phục quân đội Việt Nam Cộng Hòa bước lên, hai người khác đứng trên bờ. Và họ đã ra lệnh mọi người ngồi yên tại chỗ. Không thấy nét dữ tợn hung hãn, nhưng vẻ chậm chạp và từ tốn của họ mới thật đáng sợ. Không hiểu sao người con gái ngồi cạnh Ngữ lại đụng đến tay chàng. Ngữ đã hiểu.
“Vợ chồng tôi về quê ăn giỗ quên mang theo căn cước, các anh thông cảm cho,” giọng chậm rãi với đôi mắt đen láy, nói dứt câu nàng nhìn mơ hồ vào khoảng không trước mặt như tuồng chẳng có việc gì đã xảy ra khiến Ngữ ngạc nhiên hơn.
Người xét giấy đã dẫn hai chàng thanh niên lên bờ, người khác đưa nòng súng lên trời theo sau hộ tống. Ngữ toát mồ hôi đến nỗi đò đến Ba Vác mà chàng vẫn không hay. Khúc sông nầy thỉnh thoảng du kích giả dạng lính Việt Nam Cộng Hòa chận thuyền đò xét giấy tờ bắt lính, công chức nghỉ phép hoặc đi công tác.
Sau cái lần thoát chết đó, Ngữ đến với người con gái đã cứu chàng như một định mệnh. Hạ hồi đó dạy môn Sử Địa ở trường Trung Học Đệ Nhất Cấp Cái Mơn. Giấc mộng được vào Đại Học Văn Khoa ban Sử Địa của nàng đã không thành…
Ba Vác là xã đầu tiên của quận Đôn Nhơn, tỉnh Kiến Hòa phải được bình định khẩn cấp. Quận Đôn Nhơn hồi đó có chín xã, thì bảy xã đã mất vào tay địch.
Có những chiều đứng trên lô cốt ở một tiền đồn vừa mới tái lập, Ngữ thấy tứ phía toàn khói đạn mịt mùng, những loạt đại liên từ các chiếc trực thăng bay rào rào, khét lẹt mùi thuốc súng. Những chiếc máy bay khác lượn qua, lượn lại như đám mây vần vũ, âm thanh từng quả bom đổ xuống nghe kinh hoàng.
Rồi những đoàn người chạy hớt hải, những xác người bị thương được khiêng đi bằng những khúc cây lớn, những đàn bò chạy tới tấp như chẳng biết chạy về đâu. Và những người bị tình nghi là Việt Cộng bị bắt đem về đồn địa phương quân gần bộ chỉ huy tiền phương Trung Đoàn 10 thuộc Sư Đoàn 7 Bộ Binh. Có cả những người vợ lính bồng bế con theo chồng ra trận…
Quanh khu vừa mới bình định Ba Vác đã bắt đầu khởi sắc, nhiều sắc lính gặp nhau chào hỏi ở những khu có chợ chồm chỗm, các loại thức ăn được bán vội vàng, thu gọn nhanh chóng. Những cuộn kẻm gai được chở tới nườm nượp rào quanh khu trường ấp tân sinh, trạm xá, và văn phòng xã…
Rồi một hôm, Ngữ choáng váng và rối rắm lên khi được tin những người bị tình nghi Việt Cộng ngày mai bị đưa về tỉnh, có gia đình Hạ.
Ấy thế mà hai người vẫn yêu nhau thắm thiết hơn, cho dù Hạ chẳng bao giờ đồng tình với cách “gắp lửa bỏ tay người” để được thăng quan tiến chức của Ngữ, cả việc gia đình nàng có liên hệ với phía bên kia chưa được giải quyết. Hạ vẫn canh cánh bên Ngữ cho đến ngày Ngữ bị thuyên chuyển về một đơn vị chủ lực tận mãi miền Trung vì lý do an ninh.
Mùa Xuân năm đó, vượt qua được những ổ mìn ra thăm Ngữ ở vùng núi xa xôi miền Trung. Hạ đã có thai với Ngữ. Cũng từ đó, Ngữ bắt đầu được lên quan, tiến chức cũng bằng cách gắp lửa bỏ tay người mà Hạ đã có lần nói với chàng: “Chẳng bao giờ thay đổi được bản chất của một người.” Và những tháng sau đó, miền Trung bị mất, rồi cả nước.
5.
Mảnh trăng còn lại cũng mờ mờ ẩn hiện như nấp sau tấm màn nhện trong suốt, Ngữ bước theo Hạ như một kẻ mộng du, ngoài cửa sổ những lùm cây xào xạc rung động.
Hạ vận chiếc áo lụa mỏng, có những đường vải xếp lại trông nàng vẫn còn trẻ, làn da có đôi nếp nhăn, nhưng vẫn còn trắng dù không như trứng bóc của năm nào, không còn mái tóc dày, nhưng mềm mại và đôi mắt đen láy ấy vẫn còn như xưa, nhìn vào khoảng không mơ hồ kín đáo, lúc nào cũng như bất cần, tỉnh tại.
“Hội chứng Post Traumatic Stress disorder,” một phần là sự di lụy của chiến tranh. (Hình minh hoạ: AHMAD AL-BASHA/AFP via Getty Images)
Chiếc bàn được trải một tấm khăn trắng toát, có ấm trà nóng và mấy cái tách. Hạ nhìn Ngữ, muốn nói một điều gì đó như tự nói với chính mình, rồi hớp từng ngụm trà như để nhớ lại cái đêm cuối cùng với Ngữ ở miền rừng núi Trung Việt.
Đêm yên vắng, trời về khuya, bỗng có cơn mưa nhỏ. Không khí như mát và mịn hơn. Trong cái hài hoà kỳ lạ nầy, có một chất giọng tuy không còn trẻ, nhưng đủ chuyên chở môt khát vọng thật trong sáng và vững chãi “Em lại nhớ cơn mưa trên chuyến đò năm ấy,” dù cơn mưa nầy không lớn.
“Còn anh thì nhớ những xác người bị thương được tải đồn. Anh vẫn còn bị nhiều ám ảnh bởi chiến tranh, chiếc bóng quá lớn đè nặng lên anh, bị một thời mà anh gọi là vàng son, nó dự phần vào từng hơi thở, từng thớ thịt trong anh rồi.” Giọng Hạ vẫn dứt khoát như thời còn trẻ khi nhắc đến hồ sơ bệnh án của Ngữ.
“Hội chứng Post Traumatic Stress disorder,” một phần là sự di lụy của chiến tranh, nhưng phần lớn vẫn do mình…
“Sao anh không nhắc đến cái đêm mà chúng mình có Hạ Quyên,” cái tên mà anh thích nhất ở một bài thơ đầu tay anh đã tặng em. Đàn ông thường vô tình như thế đó, cho dù đã nhiều lần em cho anh hay sau lần cuối cùng mình gặp nhau. Anh vẫn chưa buông bỏ được những thứ cặn bã trong đầu để tiếp nhận những thứ mới, nhẹ nhàng và hữu ích hơn không!” Hạ nói nhiều như sự tức tưởi bị chất chứa lâu ngày khi mà Ngữ đã hờ hững về mối tình nồng cháy mùi thuốc súng và chết chóc của nàng hồi ấy.
Mặt trăng tròn mọc chênh chếch trên mái nhà như đứng lặng một chỗ. Hai người đang chăm chú nhìn bóng trăng sang sáng trên những lùm cây đào quanh khu vườn, có những bóng đèn được gắn trên lối đi dẫn họ qua những lùm cây, ngào ngạt mùi thơm cuả những đóa hoa lê đang nở rộ. Vẻ đẹp và tươi mát của đêm vắng đã đưa Ngữ đến nhiều ý tưởng thật lạ thường, khi chân chàng đạp phải vạc đất có dính chút nước sau cơn mưa nhỏ ban nãy.
Hai người đã nói nhiều về Hạ Quyên, về những chuyện có bóng dáng của một thời mà những con mắt mang đầy màu khói của những làn đạn thật vô tình, thật ruông ruỗi… Và họ lặng yên, nhưng vẫn nghe được cả những điều mà họ không muốn nói ra. Cả ngôi nhà yên tĩnh đến mức có thể nghe được tiếng tí tách nơi chiếc đồng hồ đeo tay của Ngữ, cả tiếng thở dài của hai người.
6
Lễ Tạ Ơn năm đó được tổ chức ở ngôi nhà có lối kiến trúc theo kiểu La Mã thuộc thành phố Lawrenceville, có những đứa con của Ngữ, có cả Bác Sĩ Klarnet, có cả vợ chồng Hồng Lĩnh. Và dĩ nhiên không thể thiếu Hạ.
Tự dưng Ngữ nhận ra rằng, mình cần phải cảm tạ một điều gì đó, có thể là những thứ đã bị mất mát trong đời nầy, những điều đã mang đến cho mình sự thất bại ở nhiều chỗ, trong đó có chỗ của chiến tranh. Và khi chàng nhìn thấy những đứa con chàng đang sống ở vùng đất có nhiều sữa và mật, thì sự cảm tạ bắt đầu dâng trào như một bài kinh cầu nguyện, sự thể mà chàng chẳng bao giờ dám mơ ước tới.
Và Hạ, có thể là một thứ thuốc Prozac mới, viên thuốc có chứa trong ấy mặt trời thật rực rỡ, có mùi thơm cỏ xanh vừa mới cắt, có cả một mùa Xuân đang trở mình…
Đêm ấy, ngón đàn của Bác Sĩ Klarnet với điệu Waltz tuyệt vời của Toscanini từ chiếc đàn Piano cũ kỹ ở góc nhà, mang đến cho mọi người một thứ hạnh phúc thánh thiện, riêng ông hình như có cái gì nghẹn ngào vừa mới thoáng hiện vì bóng dáng Quế Lâm cứ lảng vảng bên cuộc đời lặng lẽ của mình…
HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Bị cáo Nguyễn Thị Loan, 30 tuổi, ở huyện Hoài Đức, Hà Nội, vừa bị kết án 15 năm tù với cáo buộc nói dối mình có con với người yêu cũ để lừa ông này 2.2 tỷ đồng ($90,796).
Bị cáo Loan được tại ngoại do đang nuôi con dưới 3 tuổi.
Bị cáo Nguyễn Thị Loan tại phiên tòa. (Hình: Danh Lam/VNExpress)
Báo VNExpress hôm 8 Tháng Mười Hai dẫn cáo trạng cho hay hồi đầu năm 2017, bị cáo Loan quen một người đàn ông được viết tên tắt là ông Thanh, 37 tuổi, ở huyện Chương Mỹ.
Vào cuối năm này, bà Loan quen thêm ông Tiến, 33 tuổi, ở tỉnh Hưng Yên và qua lại cùng lúc với cả hai người đàn ông.
Đến Tháng Năm, 2020, bà Loan làm đám cưới với ông Tiến. Tháng Bảy cùng năm, bà Loan có bầu với chồng nhưng vẫn giữ liên lạc với người yêu cũ và còn nói dối rằng đứa con trong bụng là của ông này.
Bà Loan lấy lý do gia đình mình không đồng ý nên không thể làm đám cưới với ông Thanh, nhưng buộc ông này phải có trách nhiệm “chu cấp tiền nuôi con.”
Tháng Hai, 2021, bà Loan đẻ một bé trai, sau đó làm giấy khai sinh giả, ghi tên con theo họ ông Thanh để gửi cho ông này xem.
Vào Tháng Giêng năm ngoái, bà Loan bế con đến nhà ông Thanh để gia đình ông này biết có đứa cháu “máu mủ ruột thịt.”
Từ thời điểm đó đến Tháng Sáu năm ngoái, bà Loan nhiều lần nhắn tin, gọi điện thoại cho ông Thanh để xin tiền chữa bệnh cho con.
Bà Loan còn nói với ông Thanh là do dịch bệnh COVID-19 nên chỉ mình bà này được vào viện chăm con.
Do tin tưởng, ông Thanh cùng người nhà đã 19 lần chuyển khoản cho bà Loan số tiền nêu trên.
Sự việc xảy ra tại huyện Hoài Đức, Hà Nội. (Hình minh họa: ZNews)
Đáng nói, sau khi nhận được nhiều tiền, bà Loan bỏ số điện thoại, chặn Zalo, cắt đứt liên lạc với ông Thanh.
Sau khi tìm hiểu, ông này mới biết Loan đã lấy chồng và có con với ông khác nên báo công an.
Tại phiên tòa, bà Nguyễn Thị Loan khai mình dùng tiền lừa được để đầu tư Bitcoin và đã thua lỗ hết.
Xuất hiện tại phòng xử, ông Thanh cho hay mình từng đến các bệnh viện trong biên lai viện phí giả mà bị cáo Loan gửi để tìm gặp bé trai nhưng lần nào cũng bị bà Loan nói dối là đứa bé “đang mổ, cách ly điều trị…” (N.H.K) [qd]
MANILA, Philippines (NV) – Philippines lên án “các hành động bất hợp pháp và hung hăng” của Trung Quốc ở Biển Đông hôm Thứ Bảy, 9 Tháng Mười Hai, nói rằng lực lượng tuần duyên của Trung Quốc bắn vòi rồng vào một tàu của cơ quan ngư nghiệp Philippines đang thực hiện nhiệm vụ tiếp tế.
Lực lượng đặc nhiệm Philippines về Biển Đông, cơ quan chính phủ liên ngành, kêu gọi Trung Quốc ngừng “gây hấn” ở Bãi Cạn Scarborough mà cả hai quốc gia đều tuyên bố chủ quyền.
Đại Sứ Hoa Kỳ tại Philippines MaryKay Carlson cho biết trong một bài viết trên mạng xã hội X, trước đây là Twitter, rằng hành vi của Trung Quốc “vi phạm luật pháp quốc tế và gây nguy hiểm tới tính mạng và kế sinh nhai.”
Tàu tiếp tế Philippines bị tàu Trung Quốc xịt vòi rồng ở Biển Đông hôm 9 Tháng Mười Hai, 2023, gần Bãi Cạn Scarborough (Hình trích từ video Philippine Coast Guard)
Bà cho biết Hoa Kỳ sát cánh cùng Philippines nhằm ủng hộ một Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương tự do và cởi mở.
Trung Quốc trước đó cho biết họ thực hiện “các biện pháp kiểm soát” đối với ba thuyền ngư phủ Philippines xâm phạm lãnh hải gần Bãi Cạn Scarborough, truyền thông nhà nước đưa tin.
Sự việc xảy ra trước ngày 10 Tháng Mười Hai, khi Philippines có kế hoạch khai triển một đoàn tàu Giáng Sinh gồm có khoảng 40 thuyền Philippines để phân phát quà tặng và các nhu yếu phẩm khác cho cư dân trên đảo Thị Tứ, hòn đảo bị chiếm đóng lớn nhất của Philippines ở Biển Đông, và cho quân đội đồn trú trên một chiến hạm cũ kỹ ở bãi cạn Second Thomas.
Lực lượng đặc nhiệm Philippines cho biết ba tàu thuộc cơ quan thủy sản hôm Thứ Bảy đang thực hiện nhiệm vụ tiếp tế để cung ứng dầu và hàng bách hóa cho hơn 30 thuyền ngư phủ Philippines gần bãi cạn Scarborough thì bị vòi rồng Trung Quốc nã ít nhất tám lần.
Một tàu đánh cá bị Tuần Duyên Trung Quốc “trực tiếp và cố tình nhắm tới,” lực lượng đặc nhiệm cho biết, làm hư dụng cụ điện tín và dẫn đường.
“Ngăn chặn việc phân phát hàng hóa hỗ trợ nhân đạo không chỉ là bất hợp pháp mà còn vô nhân đạo,” lực lượng đặc nhiệm nói, đồng thời cho biết thêm rằng Trung Quốc khai triển nhiều tàu thuyền hòng xua đuổi thuyền ngư phủ Philippines đang chờ tiếp tế, và lắp đặt trái phép hàng rào nổi.
Tàu của Dân Quân Hàng Hải Trung Quốc cũng được cho là tham gia vào “các cuộc diễn tập nguy hiểm” và khai triển một thiết bị âm thanh tầm xa làm một số thành viên thủy thủ đoàn Philippines bị phân tâm và mất khả năng lao động tạm thời, lực lượng đặc nhiệm cho hay.
Bãi Cạn Scarborough nằm trong vùng đặc quyền kinh tế 200 hải lý của Philippines. Bắc Kinh chiếm giữ quần đảo này năm 2012 và ép ngư dân Philippines phải đi xa hơn để làm giảm năng suất đánh bắt.
Trung Quốc tuyên bố chủ quyền gần như toàn bộ Biển Đông, nơi vận tải thương mại bằng tàu biển trị giá hơn $3 ngàn tỷ hàng năm, gồm có các khu vực được Philippines, Việt Nam, Indonesia, Mã Lai và Brunei tuyên bố chủ quyền. Tòa Trọng Tài Thường Trực năm 2016 cho rằng yêu sách của Trung Quốc không hề có cơ sở pháp lý. (TTHN)
Tổng Thống như Trump có nên bị tước quyền tự ân xá
Nhiều ý kiến đưa ra trong suốt thời gian qua về việc Hiến Pháp có nên cấm tổng thống tự ân xá cho chính mình, đặc biệt trường hợp cựu Tổng Thống Trump quá nhiều rắc rối pháp lý, và ông đang ra tranh cử năm 2024
MOSCOW, Nga (NV) – Tổng Thống Nga Vladimir Putin sẽ tái tranh cử tổng thống trong cuộc bầu cử tại Nga vào Tháng Ba năm 2024, một hành động có thể giúp ông giữ được quyền lực ít nhất là cho tới 2030.
Putin loan báo hôm Thứ Sáu, 8 Tháng Mười Hai sau buổi lễ tại Điện Kremlin, nơi ở chính thức của tổng thống Nga.
Putin sẽ tranh cử nhiệm kỳ tổng thống thứ năm tại cuộc bầu cử, dự trù diễn ra vào ngày 17 Tháng Ba năm 2024, khi ông đặt mục tiêu củng cố quyền lực liên tục với tư cách là nguyên thủ quốc gia hoặc thủ tướng trong hơn hai thập niên.
Tổng Thống Nga Vladimir Putin tuyên bố tái tranh cử 2024 ở Điện Kremlin hôm 8 Tháng Mười Hai, 2023 (Hình: SERGEY GUNEYEV/POOL/Sputnik/AFP/Getty Images)
Cuộc bầu cử sắp tới cũng sẽ đánh dấu lần đầu tiên cư dân trong các vùng Ukraine bị chiếm đóng là Donetsk, Luhansk, Zaporizhzhia và Kherson, bị Nga sáp nhập trong cuộc xung đột, sẽ tham gia bầu cử tổng thống.
Ủy Ban Bầu Cử Trung Ương Nga sẽ tổ chức “bỏ phiếu từng nhà” tại bốn vùng này trong ba ngày liên tiếp 15, 16 và 17 Tháng Ba.
Cộng đồng quốc tế trước đây từng lên án các cuộc bầu cử địa phương tại các khu vực này, do giới chức được Nga chống lưng tổ chức, là một sự giả tạo.
Putin trở thành quyền thủ tướng Nga vào Tháng Tám năm 1999, trước khi bất ngờ được Tổng Thống lúc bấy giờ là Boris Yeltsin trao quyền tổng thống vào đêm giao thừa năm đó.
Ông phục vụ hai nhiệm kỳ tổng thống kéo dài bốn năm trước khi từ chức năm 2008, vì theo hiến pháp, ông không được phép tranh cử một nhiệm kỳ tổng thống khác. Ông tán thành Dmitry Medvedev, người thay thế ông làm tổng thống, trong khi Putin đảm nhiệm vai trò thủ tướng lần thứ hai.
Nhưng ông giành lại ghế tổng thống vào năm 2012 và vẫn chưa từ bỏ quyền lực kể từ đó. Sau khi giành chiến thắng trong cuộc tái tranh cử năm 2018, Putin đặt bút ký một đạo luật năm 2021, mở đường cho ông tranh cử thêm hai nhiệm kỳ sáu năm.
Những thay đổi về luật có nghĩa là Putin, 71 tuổi, có khả năng kéo dài thời gian cai trị cho tới 2036, khi đó ông sẽ bước vào độ tuổi giữa 80 và thời gian cai trị sẽ bước qua thập niên thứ ba.
Putin dự kiến sẽ chỉ phải đối diện với sự phản đối mang tính biểu tượng vào Tháng Ba. Dưới sự cai trị độc tài của ông, các chính khách phe đối lập gặp phải số phận tương tự: Bị lưu đày, bị cầm tù hoặc chết trong những hoàn cảnh đáng ngờ.
Lãnh tụ phe đối lập Nga Alexey Navalny, đặt ra một trong những thách thức chính trị nghiêm trọng nhất cho Putin trong thời gian ông cầm quyền, bị kết án 19 năm tù vào Tháng Tám vì tội cực đoan. Navalny và những người ủng hộ ông cho rằng việc bắt giữ ông là có động cơ chính trị, nhằm mục đích làm câm nín những lời chỉ trích Putin.
Navalny ngay lập tức bị giam giữ khi hồi hương Nga năm 2021. Ông được đưa từ Nga tới Đức năm 2020, sau khi bị đầu độc bằng chất độc thần kinh bởi đặc vụ Novichok thời Liên Xô. Navalny hôn mê ở một bệnh viện Berlin, sau chuyến bay di tản y tế từ thành phố Omsk thuộc Siberia. Một cuộc điều tra hỗn hợp của Đài CNN và nhóm Bellingcat ám chỉ Cơ Quan An Ninh Nga (FSB) dính líu tới vụ đầu độc Navalny.
Nga bác bỏ có liên quan tới vụ đầu độc Navalny. Putin cho biết vào Tháng Mười Hai năm 2020 rằng nếu các cơ quan an ninh Nga muốn giết Navalny, thì họ “đã làm từ lâu.”
Cuộc chiến của Putin ở Ukraine, ban đầu được Nga dự đoán chỉ kéo dài vài tuần, có thể sẽ bước sang năm thứ hai trước thời điểm cuộc bầu cử tổng thống tổ chức vào Tháng Ba. Trong khi việc đánh giá chính xác dư luận ở Nga là điều khó khăn, cuộc chiến vẫn được cho là nhận được sự ủng hộ rộng rãi của công chúng, bất chấp những tổn thất mà nó gây ra cho xã hội Nga.
Nga ém nhẹm về con số thương vong trong cuộc chiến ở Ukraine. Tháng Chín năm 2022, Bộ Trưởng Quốc Phòng Sergei Shoigu cho biết 5,937 binh sĩ thiệt mạng trong cuộc chiến. Bộ Quốc Phòng không tiếp tục công bố thương vong kể từ đó.
Nhưng đánh giá của tình báo Tây Phương cho thấy thiệt hại còn cao hơn nhiều. Bộ Quốc Phòng Anh Quốc hồi Tháng Mười cho biết có khả năng Nga phải chịu từ 150,000 tới 190,000 thương vong vĩnh viễn, nghĩa là thiệt mạng hoặc bị thương vĩnh viễn, tính từ Tháng Hai 2022.
Đầu tháng này, Nga tuyên bố tăng cường quân số thêm 170,000 binh sĩ, tiếp tục thu hút dân số khi cuộc xâm lược Ukraine bước sang tháng thứ 22. (TTHN)
MILWAUKEE, Wisconsin (NV) – Xa Việt Nam bao năm trời, nhưng gần đây trong một giấc mơ, người viết thảng thấy mình trở về quê nhà, nằm bó gối trong một căn gác hẹp. Bao hẹn hò cùng bè bạn, bao điểm muốn thăm lại, nhưng không cách nào nhúc nhích đi đâu được. Thiệt bức bối! Có một cái gì đó thiếu thiếu… Và chập chờn trong giấc mơ ấy, bỗng nhớ, à mình cần phải mua một chiếc xe gắn máy. Giờ mua xe gắn máy sao đây?
Tác giả trước bảo tàng Harley Davidson. (Hình: Nguyễn Danh Lam)
Có cần… credit không? Có cần income không? Mọi thứ chập chờn, rối bời… Thì ra, nỗi “ám ảnh” xưa, trộn lẫn vào đời sống hiện nay, đã hiện ra trong giấc mơ ấy.
Nhưng có thể thấy một điểm tương đồng, đó là nếu về Việt Nam, mình sẽ cần một chiếc xe gắn máy giống như ở Mỹ cần một chiếc xe hơi vậy.
Lại nữa, vụ này không phải mơ mà là một nỗi ám ảnh. Những ngày đầu, khi mới qua Mỹ, rời nhà, bước lên nổ máy chiếc xe hơi. Bỗng ngồi ngẩn ra, hình như mình quên đem theo một thứ gì đó. Rờ túi, cái bóp có rồi, chìa khóa nhà cũng cầm theo rồi. Vậy mình quên thứ gì? Rờ quanh lỗ tai thêm một lần nữa, bỗng bật cười: Trời đất ơi, cái thứ mình “quên” đem theo chính là cái… nón bảo hiểm. Bao năm trời ở Việt Nam, việc cầm theo cái nón bảo hiểm đã thành phản xạ khi rời nhà, ngồi lên xe gắn máy. Giờ qua Mỹ, ngồi xe hơi, cái phản xạ ấy vẫn còn!
(Hình: Nguyễn Danh Lam)
Nhớ hai chuyện vui vui ấy, để thấy, chiếc xe gắn máy đã gắn với đời sống người viết nói riêng và bao bà con đồng hương như thế nào.
Nhưng lần này, trên những nẻo đường viễn du Hoa Kỳ, xin ghé lại một nơi, cũng liên quan “xe gắn máy,” nhưng loại “xe gắn máy” này chính là giấc mơ của không biết bao người mê “cỗ động cơ trên hai chiếc bánh” ở quê nhà.
Wisconsin là một tiểu bang khá “quạnh vắng” ở miền Trung Tây tính theo kinh tuyến; và ở đỉnh Bắc, giáp Canada, tính theo vĩ tuyến của Hoa Kỳ.
Thành phố Milwaukee là đô thị lớn nhất tiểu bang, chỉ cách Chicago hơn 2 giờ lái xe theo xa lộ liên bang I-94, phía Tây Nam hồ Michigan, một trong ngũ Đại Hồ của Bắc Mỹ.
(Hình: Nguyễn Danh Lam)
Miền Trung Tây là một vùng hầu như bằng phẳng, không có núi non, rừng cây cũng ít hơn so với khu vực Đông Bắc gần đó. Các tiểu bang phía Bắc khu vực này có mùa Đông kéo dài, mới chớm thu, nhiệt độ đã xuống khoảng 30 độ F. Với người viết bài này, đây có lẽ là một trong những khu vực… dễ trầm cảm nhất nước Mỹ. Tuy nhiên, những cửa tiệm, những doanh nghiệp đặc trưng của đồng hương mình vẫn hiện ra bằng rất nhiều chấm đỏ, nếu tìm kiếm trên Google Maps. Thậm chí tưởng như một “nghịch lý,” ở nơi nào có khí hậu càng ít thích hợp, bà con mình lại càng dễ sống, càng dễ làm ăn.
Trong lịch sử Hoa Kỳ, đây là vùng công nghiệp phát triển rất sớm, sau khi lập quốc với các tiểu bang phía Đông, các nhà sản xuất đã mở rộng nền công nghiệp sang phía Tây, quanh khu vực Ngũ Hồ, với nhiều thành phố phát triển lên đến đỉnh điểm trong quá khứ, sau đó… già dần với thời gian và sự biến chuyển tiếp nối.
(Hình: Nguyễn Danh Lam)
Milwaukee thực sự không phải là một thành phố quá già cỗi, mà vẫn đang là một trung tâm phát triển khá hấp dẫn ở vùng này, nhưng cái màu sắc cũ xưa, có chút phần quên lãng, u buồn bao trùm đây đó. Những mặt đường khá vắng vẻ, những góc phố nâu trầm, những bậc cầu thang cọt kẹt dưới gót giày viễn khách. Có lẽ, người viết đến Milwaukee với tâm thế của một gã từ miền Nam Hoa Kỳ, cuồn cuộn, rực nắng, gặp phải một ngày gió lạnh mênh mang, lá vàng gieo hun hút, nên cái cảm trạng này nó hơi lấn át quá chăng?
Một trong những địa điểm đáng chú ý nhất của Milwaukee, đó là bảo tàng của hãng mô tô Harley Davidson. Và đây cũng chính là quê hương của hãng xe này.
Về lịch sử của Harley Davidson, chắc người viết khó nói thêm được gì nhiều, khi nó đã phủ đầy mạng toàn cầu, bằng đủ mọi thứ tiếng. Bởi đơn giản, như đã nói ở trên, danh tiếng Harley Davidson đã vượt khỏi biên giới Hoa Kỳ từ rất lâu, trở thành một biểu tượng, một khao khát chung. Hơn thế nữa, người viết bài không giỏi về cơ khí, máy móc, cũng không phải dân chơi xe, nghiên cứu nhiều về “mô tô.” Người viết chỉ thích đi, nhìn ngắm và suy ngẫm.
(Hình: Nguyễn Danh Lam)
Vào đúng năm thứ hai của thế kỷ hai mươi (1901), hai chàng trai mới 21 tuổi đời, William Harley và Arthur Davidson, cùng nhau tìm cách gắn một cỗ máy có dung tích 116cc lên chiếc xe đạp cũ, trong một nhà kho chật hẹp. Nỗ lực rất nhiều, nhưng “cỗ máy xe đạp” ấy chỉ đem lại một chút kết quả, đó chính là kinh nghiệm và sự dám làm.
Hai năm sau, họ chính thức lập công ty, lấy từ tên ghép giữa hai người, cũng từ cái nhà kho cũ kỹ kia. Phải thêm hai năm tiếp nữa (1905), một chiếc xe mang vóc dáng khá hoàn hảo mới được xuất xưởng, với động cơ 450cc và bộ khung sườn chắc chắn hơn. Tuy nhiên, suốt năm đó họ chỉ bán được vỏn vẹn ba chiếc.
Tiếp tục nhảy từng bước, mỗi bước hai năm trời, nhưng lần này là cú nhảy lớn, phần nào định hình Harley Davidson, khi họ cho ra đời chiếc xe đầu tiên với cỗ máy 45 Grad V-Twin-Motor. Cỗ máy tạo ra tiếng nổ đặc trưng, còn vang đến tận hôm nay…
(Hình: Nguyễn Danh Lam)
Nói chung, về lịch sử máy móc, những bước tiến về động cơ, về mở rộng việc kinh doanh, rồi thăng trầm cạnh tranh… hầu hết các tên tuổi khổng lồ trên toàn cầu đều có những điểm chung- riêng thú vị. Bước dọc theo những hàng xe trong bảo tàng, từ ngày khởi thủy cho đến những cỗ máy kỳ vĩ hôm nay, một cảm giác khó có thể diễn tả, nhưng trên hết vẫn là suy ngẫm.
Người phương Tây thiên về tư duy logic, còn người Việt nói riêng hay người phương Đông nói chung, có vẻ thích an toàn với kinh nghiệm.
Sinh sống, làm ăn, sản xuất, bán buôn, điều trị đau bệnh… hầu hết theo cách thức cha truyền con nối. Thí dụ cụ thể, khi tìm được một thứ lá cây nào đó, ăn vô khỏi một thứ bệnh nào đó, thế là từ sau, hễ bệnh là kiếm cái lá cây đó để ăn, không cần biết tại sao nó lại như vậy. Rất ít người nghĩ tới việc phá tung mọi thứ ra, tìm trong đó cái quy luật, cái bản chất, rồi từ quy luật ấy tạo thành cái mới… Mà với máy móc, động cơ, chắc chắn cái sự logic chính xác mới là nền tảng.
(Hình: Nguyễn Danh Lam)
Chính những quốc gia thoát được “mái đầu bạc” phương Đông, phát triển như phương Tây là những quốc gia học được theo cái tư duy mở của phương Tây. Hai anh chàng tạo dựng nên Harley Davidson, hoặc những tên tuổi công nghệ lẫy lừng hôm nay, giống nhau một cách kỳ lạ, đó là những kẻ trẻ tuổi, từ một nhà kho hay garage nào đó, hừng hực bàu máu nóng sáng tạo, được phép tự do sáng tạo, và từ đó họ tạo dựng nên “cơ đồ” lừng lẫy…
Giấc mơ bó gối trong căn gác hẹp nơi quê nhà, mong một chiếc xe gắn máy, sẽ còn nối dài, nối mãi bao năm?
Chỉ là một chiếc xe gắn máy thường thôi cũng chẳng phải dễ dàng, nói chi một biểu tượng như Harley Davidson. Hơn cả giá trị lưu thông, vận chuyển, hay kinh tế, nó như một giấc mơ của sự tự do, phóng khoáng, “dọc ngang nào biết trên đầu có ai”… Chính cái giá trị ấy, càng là nỗi khát khao dồn trong huyết quản những kẻ bị ức chế, bức bối, muốn phá tung tất cả. Tiếng gầm đặc trưng của con mãnh thú đòi nuốt những con đường, cùng bầu trời xanh bất tận trên kia, cũng là tiếng gầm trong giấc mơ nơi căn phòng bí hẹp tù túng cũ?
Luật Di Trú Hoa Kỳ là loại luật rất phức tạp, do đó, theo yêu cầu của đa số bạn đọc cần am tường và thấu hiểu về luật này, tòa soạn nhật báo Người Việt mời Luật Sư Darren Nguyễn Ngọc Chương của Tổ Hợp Luật Sư Nguyễn & Lưu, www.NguyenLuu.com, phụ trách mục “Tìm Hiểu Luật Di Trú,” đăng hằng tuần trên Người Việt. Luật Sư Darren Nguyễn Ngọc Chương là người Việt Nam đầu tiên và duy nhất tại Orange County, California, được Luật Sư Đoàn Tiểu Bang California công nhận chuyên môn về ngành Luật Di Trú Hoa Kỳ. Hiện nay California có trên 195,000 luật sư nhưng chỉ có 227 luật sư có bằng chuyên môn về Luật Di Trú, trong số đó có Luật Sư Darren Nguyễn Ngọc Chương. Luật Sư Darren Nguyễn Ngọc Chương từng làm việc cho Sở Di Trú Hoa Kỳ (INS). Luật Sư Darren Nguyễn Ngọc Chương có nhiều kinh nghiệm trong việc thiết lập hồ sơ và bổ túc các tài liệu cần thiết để được Sở Di Trú chấp thuận.
Darren Nguyễn Ngọc Chương, Esq.
Người tị nạn ở biên giới Mỹ-Mexico tại El Paso, Texas. (Hình minh họa: Patrick T. Fallon/AFP via Getty Images)
Nhiều người Việt Nam tốn rất nhiều tiền để tìm đường nhập cảnh Hoa Kỳ. Phong trào hiện tại là nhập cảnh Hoa Kỳ bất hợp pháp theo đường bộ từ Mexico như những người bản xứ.
Khi họ vào Hoa Kỳ, hai trường hợp có thể xảy ra. Trường hợp thứ nhất là họ thoát được và không bị cảnh sát biên giới Hoa Kỳ (U.S. Customs and Border Protection – CBP) bắt được. Trường hợp thứ hai là họ bị cảnh sát biên giới Hoa Kỳ bắt và nhốt lại.
Theo điều lệ Expedited Removal, những người đến bằng đường bộ hoặc đường biển, không được cho nhập cảnh và chưa ở Hoa Kỳ liên tục trong hai năm trước đó, miễn là họ bị bắt trong vòng 100 dặm của bất kỳ biên giới đất liền của Hoa Kỳ thì sẽ bị trục xuất. Expedited Removal cũng có thể áp dụng vào những người đến cảng nhập cảnh như ở phi trường.
Điều lệ Expedited Removal sẽ không được áp dụng cho những người nào có “credible fear.” “Credible fear” được định nghĩa là có một khả năng đáng kể rằng người nước ngoài có thể đủ điều kiện xin tị nạn theo điều luật 208 của bộ luật di trú.
Khi chúng ta nghe đến từ “tị nạn” thì chúng ta đều đã từng nghe qua và nhiều nhất là “tị nạn chính trị.” Nhưng từ “tị nạn” trong luật di trú Hoa Kỳ được chia ra làm hai: 1) Refugees; và 2) Asylees.
Luật di trú Hoa Kỳ cho phép những người chạy trốn cuộc bức hại (persecution) tìm kiếm sự bảo vệ ở Hoa Kỳ theo một số loại khác nhau và hai loại trong đó là “refugees” và “asylees.”
Sự khác biệt giữa “refugees” và “asylees” là “refugees” được áp dụng cho người ở ngoài Hoa Kỳ và “asylees” được áp dụng cho người ở trong Hoa Kỳ. Điều kiện để được hưởng quyền lợi tị nạn thì như nhau.
Một người tị nạn được định nghĩa chung là một người không thể hoặc không muốn trở về quốc gia của họ vì bị bức hại (persecution) hoặc “well founded fear of persecution” (tạm dịch là có lý do chính đáng sợ bị bức hại) vì lý do 1) chủng tộc, 2) tôn giáo, 3) quốc tịch, 4) thành viên trong một nhóm cụ thể, và 5) quan điểm chính trị. Như quý vị thấy, tị nạn chính trị chỉ là một trong năm lý do để hưởng quyền lợi tị nạn.
Bức hại có nghĩa là mối đe dọa đối với cuộc sống hoặc quyền tự do, hoặc gây ra đau khổ hoặc tổn hại. Bức hại bao gồm giam cầm và tra tấn, nhưng cũng có thể bao gồm tước đoạt đáng kể về kinh tế tạo thành mối đe dọa đối với cuộc sống hoặc tự do của một cá nhân. Việc bức hại không yêu cầu đương đơn phải xác định thương tích vĩnh viễn hoặc nghiêm trọng. Sự bức hại cũng có thể dưới hình thức hãm hiếp hoặc tấn công tình dục. Việc thẩm vấn giam giữ có thể là sự ngược đãi nếu nó mang tính lạm dụng.
“Well founded fear” yêu cầu đương đơn chứng tỏ rằng một người hợp lý trong hoàn cảnh của đương đơn sẽ sợ bị ngược đãi.
“Well founded fear” yêu cầu thành phần chủ quan (là sợ hãi) và thành phần khách quan (là khả năng bị ngược đãi hợp lý). Khi một người đã từng bị bức hại trong quá khứ, thì họ được coi là họ có “well founded fear” bị bức hại trong tương lai.
Một người được nhập cảnh Hoa Kỳ theo chương trình “refugee” hoặc được chấp thuận đơn xin “asylee” ở Hoa Kỳ được nộp đơn xin điều chỉnh tình trạng di trú sang thành thường trú nhân sau một năm. Một năm bắt đầu từ thời điểm người đó được nhập cảnh Hoa Kỳ sau khi được chấp nhận là tị nạn hoặc nếu đã ở Hoa Kỳ thì tính từ ngày đơn I-589 được chấp thuận. Vợ/chồng và con cái có thể được nhập cảnh chung với người đứng đơn và điều chỉnh tình trạng di trú ngay cả khi bản thân họ không phải là người tị nạn.
Tôi nhớ cách đây nhiều năm, tôi có lo hồ sơ cho một số mục sư đạo Tin Lành. Có người thì bị đánh đập vì họ thuyết giáo không có giấy phép. Có người thì không bị đánh đập nhưng bị công an “mời lên làm việc” nhiều lần và cuối cùng họ được thả về.
Họ may mắn xin được thị thực du lịch sang Hoa Kỳ. Khi họ đặt chân đến Hoa Kỳ, chúng tôi nộp đơn I-589 để xin tị nạn cho những mục sư đó và đã thành công. Những mục sư đó có bằng chứng rằng họ được công an “mời lên làm việc” vì mỗi lần được mời lên, họ được công an cấp giấy mời. Ngoài ra họ có những lời khai với Sở Di Trú để chứng minh họ bị bức hại hoặc có “well founded fear” rằng nếu họ bị trả về thì họ sẽ bị giam cầm tra tấn hoặc mất quyền tự do.
Bản tin chiếu khán
Theo yêu cầu của quý bạn đọc, sau đây là bản thông tin chiếu khán cho Tháng Mười Hai, 2023.
Ưu tiên 1 – priority date là ngày 1 Tháng Giêng, 2015, tức là ưu tiên được dành cho những người con trên 21 tuổi chưa có gia đình của công dân Hoa Kỳ.
Ưu tiên 2A – priority date là ngày 8 Tháng Hai, 2019, tức là ưu tiên được dành cho vợ, chồng, hoặc con độc thân dưới 21 tuổi của thường trú nhân.
Ưu tiên 2B – priority date là ngày 22 Tháng Chín, 2015, tức là ưu tiên được dành cho con độc thân trên 21 tuổi của thường trú nhân.
Ưu tiên 3 – priority date là ngày 8 Tháng Giêng, 2009, tức là ưu tiên được dành cho con đã có gia đình của công dân Hoa Kỳ.
Ưu tiên 4 – priority date là ngày 22 Tháng Tư, 2007, tức là ưu tiên được dành cho anh, chị hoặc em của công dân Hoa Kỳ.
Quý vị có thể tự theo dõi bản thông tin chiếu khán cho hằng tháng tại website của Tổ Hợp Luật Sư Nguyen & Luu, LLP tại: nguyenluu.com.
Mọi thắc mắc xin liên lạc: Luật Sư Darren Nguyễn Ngọc Chương hoặc Luật Sư Lưu Trọng Cẩm Thương của Tổ Hợp Luật Sư Nguyễn & Lưu, LLP địa chỉ số 1120 Roosevelt, Irvine, CA 92620. Điện thoại (949) 878-9888.
ORANGE COUNTY, California (NV) – Lãi suất thế chấp giảm đang mang lại niềm vui cho người mua nhà trong kỳ nghỉ lễ. Freddie Mac đưa tin, khoản thế chấp có lãi suất cố định kỳ hạn 30 năm, vốn đã giảm từ mức cao gần 8% trong Tháng Mười, đã giảm xuống 7.22% trong tuần này, đánh dấu tuần giảm thứ năm liên tiếp.
Sam Khater, kinh tế gia trưởng của Freddie Mac, cho biết: “Tâm lý thị trường đã thay đổi đáng kể trong tháng qua, dẫn đến lãi suất thế chấp tiếp tục giảm. Quỹ đạo lãi suất hiện tại là một sự khích lệ đối với những người mua nhà tiềm năng, thể hiện qua mức tăng của hoạt động đăng ký mua nhà gần đây tương đương như giữa Tháng Chín, khi mức lãi suất tương tự với lúc này. Nhu cầu tăng nhẹ trong tháng trước báo hiệu rằng có thể sẽ có nhiều cạnh tranh hơn trong bối cảnh một thị trường nhà ở vẫn thiếu hàng tồn kho.”
Lãi suất vay mua nhà giảm khiến người mua nhà bớt được chi phí. (Hình minh họa: Isabel Infantes/AFP via Getty Images)
Hoạt động nhà ở rất nhạy cảm với mọi biến động của lãi suất thế chấp: Vào Tháng Mười, khi chi phí đi vay tăng lên mức cao nhất trong 20 năm, doanh số nhà chờ bán đã giảm mạnh xuống mức thấp kỷ lục, theo báo cáo tuần này của Hiệp Hội Môi Giới Địa Ốc Quốc Gia (NAR). Nhưng vì lãi suất đã giảm trong những tuần gần đây nên có vẻ như ngày càng có nhiều người mua nhà quay trở lại thị trường. Báo cáo mới nhất của Hiệp Hội Ngân Hàng Thế Chấp (MBA) cho thấy số đơn đăng ký mua thế chấp đã tăng 5% vào tuần trước.
Jessica Lautz, phó kinh tế gia trưởng của NAR, cho biết: “Có vẻ như lãi suất thế chấp rõ ràng đã đạt đỉnh vào cuối Tháng Mười và hiện đang đi xuống.”
Lautz cho biết, lần giảm lãi suất mới nhất so với mức cao nhất 7.79% vào ngày 26 Tháng Mười giúp tiết kiệm $125 mỗi tháng cho căn nhà trị giá $400,000. “Điều đó rất có ý nghĩa đối với nhiều người mua nhà, họ có thể sử dụng số tiền tiết kiệm được để trang trải hóa đơn tiện ích hàng tháng hoặc chi phí đi lại.”
Lautz cho biết, việc giảm lãi suất thế chấp có thể khuyến khích nhiều người mua nhà lần đầu tham gia thị trường hơn và giúp họ có thể đạt được nhiều thành công hơn khi vượt lên trên những người mua cạnh tranh mặc dù số lượng nhà tồn kho thấp.
“Những người mua nhà lần đầu có thể thành công hơn với tình huống đưa ra nhiều đề nghị mà không gặp sự cạnh tranh gay gắt như vào mùa Xuân và đầu mùa Hè đặc biệt là thời điểm hiện tại, vì nguồn cung ứng nhà ở vẫn khan hiếm và lãi suất thế chấp thậm chí còn thấp hơn dự kiến vào mùa Xuân này.”
Theo Freddie Mac, lãi suất thế chấp trung bình trong tuần kết thúc vào ngày 30 Tháng Mười Một: Khoản thế chấp có lãi suất cố định kỳ hạn 30 năm: lãi suất trung bình là 7.22%, giảm từ 7.29% của tuần trước. Một năm trước, lãi suất là 6.49%.
Khoản thế chấp có lãi suất cố định kỳ hạn 15 năm: lãi suất trung bình là 6.56%, cũng giảm từ 6.67% của tuần trước. Cùng kỳ năm trước, lãi suất là 5.76%. (Ng.Tr) [kn]
ORANGE COUNTY, California (NV) – Lãi suất thế chấp vào cuối Tháng Mười Một đã giảm lần thứ tư trong năm tuần và người mua nhà dường như đang có phản ứng với các biến cố này. Tuy nhiên, nhu cầu tái cấp vốn của các chủ nhà hiện tại lại giảm mạnh, theo CNBC.
Điều đó khiến tổng số đơn đăng ký thế chấp trong tuần qua về cơ bản là không thay đổi, chỉ tăng 0.3% so với tuần trước đó, theo chỉ số đã được điều chỉnh theo mùa của Hiệp Hội Ngân Hàng Thế Chấp (MBA).
Một căn nhà rao bán ở Antioch, California. (Hình minh họa: Justin Sullivan/Getty Images)
Lãi suất trung bình trên hợp đồng cho các khoản thế chấp có lãi suất cố định 30 năm với số dư khoản vay phù hợp ($726,200 trở xuống) giảm từ 7.41% xuống 7.37%, với điểm tăng lên 0.64 từ 0.62 (bao gồm cả chi phí ban đầu) đối với các khoản vay có trả trước 20%.
Số đơn đăng ký vay thế chấp để mua nhà đã tăng 5% trong tuần nhưng vẫn thấp hơn 19% so với cùng tuần của một năm trước.
“Lãi suất đã giảm hơn 50 điểm cơ bản trong sáu tuần qua, đã làm thúc đẩy làm tăng nhẹ số đơn đăng ký vay,” Joel Kan, kinh tế gia của MBA cho biết. “Thị trường mua nhà vẫn suy thoái bởi vì nguồn cung nhà sẵn có trên thị trường đang ở mức thấp.”
Tuy nhiên, đơn đăng ký tái cấp vốn cho khoản vay mua nhà đã giảm đi 9% trong tuần và chỉ cao hơn 1% so với cùng tuần một năm trước. Tỷ lệ tái cấp vốn trong hoạt động thế chấp đã giảm xuống 30.6% trong tổng số đơn đăng ký từ mức 32.4% của tuần trước đó.
Lãi suất thế chấp hiện cao hơn 88 điểm cơ bản so với cách đây một năm, nhưng hầu hết các chủ nhà hiện tại đều đã tái cấp vốn khi lãi suất ở mức thấp kỷ lục ở hai năm trước. Kết quả là có rất ít người có thể hưởng lợi từ việc tái cấp vốn nếu thực hiện vào thời điểm hiện tại.
Theo Matthew Graham, giám đốc vận hành của Mortgage News Daily, lãi suất không thay đổi nhiều trong tuần này và thực tế xảy ra năm trong số sáu ngày vừa qua là, lãi suất cố định trung bình kỳ hạn 30 năm đã chỉ dao động dưới 0.02% vào cuối ngày.
“Hầu hết các động thái nhẹ nhàng của lãi suất biến đổi đều diễn ra theo hướng thân thiện,” Graham nói. “Với lãi suất đã ở mức thấp nhất của hai tháng vào tuần trước, kết quả là sẽ tiếp tục giảm nhẹ thêm xuống mức thấp hơn mức thấp nhất trong hai tháng một ít nữa.” (Ng.Tr) [kn]
GARDEN GROVE, California (NV) – Nếu bạn nhập sai passcode vào thiết bị iOS sáu lần liên tiếp, bạn sẽ bị khóa và có thông báo cho biết iPhone của bạn đã bị vô hiệu hóa. Phải làm sao để mở máy?
Cẩn thận khi nhập passcode vào thiết bị iOS, bởi vì nhập sai sáu lần liên tiếp sẽ bị khóa. (Hình minh họa: Justin Sullivan/Getty Images)
Trong bài viết này, chúng tôi sẽ trình bày ba giải pháp giúp mở khóa khi quên passcode iPhone theo cách đơn giản nhất.
1. Mở khóa iPhone thông qua iTunes
Dùng iTunes là giải pháp nhanh nhất để mở khóa iPhone mà không cần passcode. Tuy nhiên, việc này sẽ xóa hết tất cả các dữ liệu hiện có trên iPhone và trả máy về tình trạng ban đầu. Nếu bạn đã đồng bộ hóa hoặc sao lưu iPhone của mình qua iTunes hoặc dữ liệu cũ này không cần phục hồi thì đây là giải pháp nên dùng đến đầu tiên.
-Bạn lên trang chủ của Apple để tải rồi cài đặt và chạy iTunes.
-Nếu iPhone chưa bao giờ được sao lưu, bạn sẽ phải dùng cáp kết nối iPhone với máy tính để đưa iPhone về tính năng Recovery. Đầu tiên, hãy tắt iPhone của bạn rồi bấm và giữ nút dẫn đến Recovery Mode tùy theo loại máy.
Đối với các dòng iPhone có nút Home vật lý như iPhone 6S trở xuống, hãy giữ nút nguồn và nút Home cùng lúc, rồi thả tay ra khi đã thấy màn hình Recovery Mode – có hình chiếc cáp kết nối và một chiếc laptop.
Đối với iPhone 7, 7 Plus, hãy giữ nút nguồn và nút giảm âm lượng cùng lúc, rồi thả tay ra khi đã thấy màn hình Recovery Mode.
Đối với các dòng iPhone 8, 8 Plus, iPhone SE 2020 và các dòng iPhone không nút Home như iPhone 11 trở lên, hãy bấm và nhả nút tăng âm lượng, rồi bấm và nhả nút giảm âm lượng, tiếp đó giữ nút nguồn đến khi thấy màn hình Recovery Mode. (Hình 1)
-iTunes trên máy tính sẽ đưa ra hai lựa chọn là Update và Restore, bạn hãy chọn Restore. (Hình 2)
-iTunes sẽ tải xuống iOS mới nhất cho iPhone của bạn. Nếu mất hơn 15 phút, thiết bị của bạn sẽ thoát khỏi tính năng khôi phục và bạn sẽ cần lặp lại như trên.
-Sau khi hoàn tất cài đặt iOS, bạn có thể thiết lập và sử dụng lại thiết bị của mình như trước. Lưu ý, khi thiết lập lại iPhone, bạn vẫn phải log in vào account Apple ID của bạn nếu iPhone có kết nối với Apple ID trước đó.
2. Mở khóa iPhone thông qua Find My iPhone
Tính năng Find My iPhone của Apple cho phép người dùng xóa từ xa mọi thứ – kể cả passcode, khỏi iPhone. Đây có thể là giải pháp dễ dàng nhất để truy cập vào iPhone bị khóa. Nhưng để sử dụng phương pháp này, bạn phải bảo đảm: Bạn đã log in vào iPhone bị khóa bằng ID Apple và bạn vẫn nhớ nó. Bạn đã bật tính năng Find My iPhone trên iPhone. Có kết nối Internet trên iPhone.
Bạn làm theo các bước bên dưới để mở khóa iPhone của bạn mà không cần passcode.
-Truy cập iCloud.com trên máy tính hoặc từ một thiết bị iOS khác.
-Log in vào trang web iCloud bằng ID Apple bạn đã sử dụng trên iPhone bị khóa.
-Chọn Find My và bấm chuột lên mục chọn All Devices để xem tất cả các thiết bị được liên kết với ID Apple của bạn. (Hình 3)
-Chọn iPhone bị khóa. Sau đó, bạn sẽ thấy nhiều tùy chọn khác nhau, bao gồm cả Play Sound. Lock và Erase iPhone. (Hình 4)
-Bấm chuột lên nút Erase This Device để xóa iPhone này.
Dĩ nhiên bạn phải cài đặt lại iOS cho iPhone và có thể dùng iCloud để phục hồi lại dữ liệu từ bản sao lưu hoặc thiết lập như mới.
3. Mở khóa iPhone thông qua màn hình khóa của iPhone
-Nếu iPhone mà bạn quên passcode đang chạy iOS 15.2 trở lên, bạn sẽ có cơ hội mở khóa ngay từ màn hình khóa mà không cần khôi phục. Phương pháp này yêu cầu iPhone của bạn phải được liên kết với ID Apple và được kết nối với mạng.
Trên màn hình khóa iPhone, bạn liên tục nhập sai mật mã cho đến khi nó hiển thị iPhone Unavailable và yêu cầu bạn thử lại sau 1 phút.
Bạn nhập lại passcode của bạn khi có thể và lặp lại thao tác này cho đến khi bạn thấy nút Erase iPhone ở góc dưới cùng bên phải của màn hình. (Hình 5)
Bạn chạm lên nút Erase iPhone và chạm lại Erase iPhone trên trang tiếp theo. (Hình 6)
Sau đó nhập mật khẩu cho Apple ID được sử dụng trên iPhone – để Sign out. (Hình 7)
iPhone sẽ tự động xóa dữ liệu để loại bỏ mật mã đã quên.
-Nếu iPhone của bạn đang chạy iOS 17 trở lên, sau khi nhập sai passcode năm lần liên tiếp, bạn sẽ thấy nút Forgot Passcode cho phép bạn xóa và mở khóa iPhone của mình. (Hình 8, 9)
Tuy nhiên, điều này chỉ áp dụng nếu bạn đã thay đổi passcode trong vòng 72 giờ và vẫn nhớ passcode cũ. Nếu bạn quên passcode cũ hoặc đã hơn 72 giờ kể từ khi bạn thay đổi passcode thì thao tác này sẽ không hiệu quả.
Lưu ý, trừ khi bạn đã sao lưu iPhone của mình bằng iTunes hoặc iCloud trước khi quên passcode cũ, bạn sẽ không thể lưu dữ liệu của mình. Điều này là do bất kỳ phương pháp nào để xóa passcode iPhone cũ bị quên của bạn cũng sẽ xóa dữ liệu cá nhân của bạn. (Lê Hoàn) [qd]
HOLLYWOOD, California (NV) – Những năm sau này, một số diễn viên nổi tiếng thường tham gia các dự án phim hài lãng mạn lấy bối cảnh về kỳ nghỉ Giáng Sinh, để cho bất kỳ ai cũng có thể thưởng thức, thư giãn và giảm stress sau một năm làm việc vất vả.
“Love Actually” là câu chuyện về tình yêu trong những ngày cuối năm sẽ sưởi ấm trái tim của người xem. (Hình: Universal Pictures)
Năm bộ phim dưới đây đều đề cập đến hoàn cảnh các bộ đôi gặp nhau trong kỳ nghỉ lễ, và việc gặp gỡ gia đình, bạn bè, thậm chí cả những kỳ vọng từ người khác có thể khiến mọi thứ trở nên căng thẳng khi một năm sắp kết thúc. Tuy nhiên, những trở ngại này thường tạo ra một số tình huống vui nhộn và cuối cùng thì sự lãng mạn, chân thành luôn chiến thắng.
Love Actually (2003)
Tại sao chỉ xem một cốt truyện trong khi bạn có thể xem được đến cả tám câu chuyện nhỏ đan xen nhau diễn ra trong ngày lễ cuối năm? Đó chính là tác phẩm “Love Actually” của đạo diễn Richard Curtis, ra mắt khán giả vào năm 2003, trở thành một tác phẩm tình yêu đậm chất thơ, sâu lắng và ngọt ngào.
Lấy bối cảnh ở thành phố sương mù London, Anh, những ngày cuối năm nhộn nhịp, tuyết phủ trắng xóa mọi nơi, mỗi câu chuyện trong phim đều từ những người thuộc các tầng lớp xã hội khác nhau, từ những người có địa vị cho đến những ai vất vả mưu sinh hằng ngày, nhưng sâu thẳm bên trong vẫn là lòng mong mỏi về sự hạnh phúc. Và trong mỗi câu chuyện đó, khán giả sẽ nhận ra được nhiều điều thú vị trong cuộc sống.
Bộ phim tập hợp dàn sao nổi tiếng, bao gồm Hugh Grant, Liam Neeson, Keira Knightley, Alan Rickman, Martine McCutcheon, Bill Nighy và Chiwetel Ejiofor.
Minh tinh Queen Latifah có màn thể hiện xuất sắc trong phim “Last Holiday,” lột tả được năng lượng và niềm khao khát sống trọn vẹn. (Hình: Paramount Pictures)
Last Holiday (2006)
Năm 2006, đạo diễn Wayne Wang bắt tay thực hiện bộ phim “Last Holiday,” với sự tham gia của dàn diễn viên da màu nổi tiếng của Hollywood như Queen Latifah, LL Cool J, Timothy Hutton và Alicia Witt.
Trong phim “Last Holiday,” minh tinh Queen Latifah vào vai một phụ nữ có tên Georgie Byrd, luôn sống hết mình với mọi người xung quanh. Sau khi nhận được giấy chẩn bệnh của bác sĩ về căn bệnh hiểm nghèo không cứu được, Georgie quyết định dành kỳ lễ cuối cùng của mình trọn vẹn cho chính bản thân để làm những điều mình thích. Cô đi du lịch, đến spa để thư giãn, thưởng thức những món ăn tuyệt vời và gặp gỡ những người mà cô yêu quý. Và quan trọng nhất, Georgie vẫn giữ được một thái độ vui vẻ và tốt bụng khi sống những tuần cuối đời còn lại của mình.
Điều khiến “Last Holiday” thú vị chính là sự hóa thân của Queen Latifah. Trước đây, minh tinh này chuyên đóng những phim hài khiến khán giả cười không ngớt thì nay trong “Last Holiday” khán giả vừa cảm thấy hài hước và vừa cảm thấy xúc động khi chứng kiến hành trình sống trọn vẹn nhất của nhân vật Georgie, đem lại một thông điệp vô cùng dễ thương và ý nghĩa cho người xem nhân dịp cuối năm cả nhà quây quần bên nhau.
“The Princess Switch” giúp cho tên tuổi của Vanessa Hudgens nổi tiếng trên Netflix. (Hình: Netflix)
The Princess Switch (2018)
Sau khi nổi tiếng với ba phần phim “High School Musical” do Disney đầu tư và sản xuất, Vanessa Hudgen trở thành cái tên được các đạo diễn săn đón, trong đó có tác phẩm “The Princess Switch,” phát hành vào năm 2018 và được chiếu trên trang mạng xã hội Netflix.
Trong phim, Vanessa Hudgen đóng hai vai. Một là cô thợ làm bánh có tên là Stacy De Novo ở Chicago và hai là nữ công tước hoàng gia Lady Margaret Delacourt ở Anh. Cả hai tình cờ gặp nhau tại Bỉ vào dịp lễ Giáng Sinh và cả hai đều bất ngờ khi thấy diện mạo của mình quá giống nhau.
Nữ công tước Margaret cầu xin Stacy đổi chỗ với mình trong một thời gian ngắn để mình có thể được tận hưởng một cuộc sống bình thường. Và trong khoảng thời gian giả vờ đóng vai nhau, cả hai cô nàng đều tìm thấy tình yêu đầu đời của mình.
Khi ra mắt, “The Princess Switch” thu hút lượng xem đông đảo, tạo động lực cho Netflix phát hành liên tiếp hai phần khác, bao gồm “The Princess Switch: Switched Again” và “The Princess Switch 3: Romancing the Star.”
“Holidate” là câu chuyện gợi đến những tâm tư của thế hệ millennial ngày nay. (Hình: Netflix)
Holidate (2020)
Trong bộ phim “Holidate,” nhân vật Sloane, do nữ diễn viên Emma Roberts đóng, và Jackson, do nam diễn viên Luke Bracey thủ vai, đều cảm thấy mệt mỏi và ngột ngạt với những kỳ vọng và sự hỏi thăm quá mức của gia đình và người thân mỗi khi tụ họp ngày lễ.
Nếu như gia đình của Sloane luôn thắc mắc tại sao cô nàng luôn độc thân và không có một mối tình vắt vai thì anh chàng Jackson lại phải đối diện với những lời bàn tán vì là một tay “sát gái,” thay bồ như “đổi áo.” Tình cờ, cả hai gặp nhau và quyết định chỉ hẹn hò trong ngày nghỉ lễ để tạo ra một vở kịch vui vẻ cho cả hai gia đình. Và cũng như các bộ phim “rom-com” khác, chỉ từ những buổi hẹn hò giả vờ, hai nhân vật chính dần nhận ra tình cảm thật dành cho nhau.
“Holidate” được xem là bộ phim dành riêng cho thế hệ millennial vì họ cũng là những người đang ở độ tuổi gặp phải những hoàn cảnh và tình huống tương tự như Sloane hay Jackson. Đồng thời, màn phản ứng hóa học tuyệt vời giữa hai diễn viên chính khi họ lột tả những tâm tư và cảm xúc sẽ giúp bạn nhìn rõ hơn về những khúc mắc thường gặp mà mình hay đối diện ở ngoài đời.
Poster vui nhộn, đậm chất “rom-com” của phim “Love Hard.” (Hình: Netflix)
Love Hard (2021)
“Love Hard” là một trong những bộ phim “rom-com” thành công do chính Netflix đầu tư sản xuất và phát hành. Lấy bối cảnh ở những ngày cuối năm, bộ phim sẽ đem lại cho khán giả nhiều tràng cười thư giãn cũng như cảm giác lâng lâng khi theo cùng nhân vật.
Sau nhiều lần hẹn hò thất bại với những người đàn ông quen biết từ một ứng dụng hẹn hò, Natalie, do nữ diễn viên Nina Dobrev đóng, cuối cùng cũng tìm được cho mình một chàng trai thú vị, quyến rũ và vui tính tên Josh, do tài tử Jimmy O. Yang thủ vai.
Nhân dịp cuối năm, Natalie quyết định gây bất ngờ cho Josh khi mua vé và bay sang nơi Josh sống để dành kỳ nghỉ với anh mà không ngờ rằng Josh là một đàn ông Á Châu khác xa hoàn toàn với tấm hình chàng trai da trắng trên ứng dụng hẹn hò. Tình huống trớ trêu hơn khi Josh giới thiệu cho Natalie với chàng trai mà cô cứ nghĩ rằng mình nói chuyện cùng trong suốt nhiều tháng qua, trong khi Natalie giả làm bạn gái của Josh để gia đình không hối thúc anh phải quen một ai đó nữa.
Có thể cốt truyện của “Love Hard” có phần hơi lộn xộn nhưng lại rất dễ thương, đặc biệt là phản ứng hóa học tuyệt vời giữa Nina Dobrev và Jimmy O. Yang. Tình cảm xuất phát từ hai nhân vật bắt đầu từ sự giả dối nhưng càng về sau, những suy nghĩ trong cách sống đã giúp cả hai gần gũi, đồng cảm và thấu hiểu nhau hơn. (Nhất Anh) [qd]
SAN FRANCISCO, California (NV) – Nếu hỏi loại trái cây giàu chất chống oxy hóa nhất, chắc chắn bạn không thể bỏ qua trái đu đủ.
Đây là loại trái cây rất được nhiều người ưa chuộng vì không chỉ dễ ăn mà còn chứa vô số các lợi ích lợi đủ đường cho sức khỏe mà bạn nên ăn thường xuyên hơn, theo trang mạng Healthline.
Đu đủ có hình dạng tương tự quả lê và có thể dài tới 20 inch. (Hình: Luis Robayo/AFP via Getty Images)
1. Nhiều thành phần dinh dưỡng
Đu đủ là loại trái cây thuộc họ Carica papaya, có nguồn gốc từ các nước Nam Mỹ và vùng phía Nam ở Mexico. Ngày nay đu đủ có thể trồng ở khắp mọi nơi trên toàn thế giới.
Trong đu đủ có một chất enzyme gọi lại papain, có thể phá vỡ các chuỗi protein cứng có trong thịt. Chính vì lý do đó mà người ta đã sử dụng đu đủ để làm mềm thịt từ hàng ngàn năm nay.
Khi đu đủ chín, bạn có thể ăn sống. Tuy nhiên, nếu đu đủ chưa chín, bạn phải luôn nấu chín trước khi ăn, đặc biệt là khi mang thai vì đu đủ chưa chín có nhiều nhựa mủ, có thể kích thích các cơn co thắt ở dạ dày.
Đu đủ có hình dạng tương tự quả lê và có thể dài tới 20 inch. Thông thường, đu đủ có vỏ màu xanh tức là chưa chín trong khi đó vỏ chuyển sang màu cam tức là đu đủ đã chín, thịt bên trong đu đủ có vàng, cam hoặc đỏ.
Một quả đu đủ nặng 152 gram sẽ bao gồm các thành phần dinh dưỡng như sau:
-59 calories
-15 gram carbohydrate
-3 gram chất xơ
-1 gram protein
Ngoài ra, đu đủ còn giàu chất xơ, magnesium, calcium, vitamin B1, B3, B5, E và K.
Không chỉ vậy, đu đủ còn có các chất chống oxy hóa lành mạnh, bao gồm carotenoid. Cơ thể con người hấp thụ chất chống oxy hóa có lợi này từ đu đủ tốt hơn các loại trái cây và rau quả khác.
2. Chống oxy hóa mạnh mẽ
Các gốc tự do là các phân tử phản ứng được tạo ra trong quá trình trao đổi chất từ cơ thể bạn. Chúng có thể thúc đẩy oxidative, dễ dàng dẫn đến bệnh tật.
Tuy nhiên, các chất chống oxy hóa, bao gồm cả carotenoid có trong đu đủ, có thể vô hiệu hóa các gốc tự do.
Ngoài ra, đu đủ khi lên men còn có thể làm giảm căng thẳng oxy hóa ở người lớn tuổi và những người mắc bệnh tiền tiểu đường, suy giáp nhẹ hay bệnh gan.
Các nhà nghiên cứu khoa học tin rằng quá nhiều gốc tự do trong não chính là yếu tố quan trọng gây ra căn bệnh Alzheimer. Tuy nhiên, một cuộc nghiên cứu cho thấy những người bị Alzheimer khi sử dụng chiết xuất đu đủ lên men trong vòng sáu tháng đã giảm khoảng 40% dấu ấn sinh học cho thấy tổn thương oxy hóa đối với DNA.
3. Có đặc tính chống ung thư
Chất lycopene trong đu đủ có thể làm giảm nguy cơ ung thư và cũng như có lợi cho những người đang điều trị căn bệnh ung thư.
Đu đủ có thể có một số tác dụng độc đáo mà các loại trái cây khác không có được. Chẳng hạn, trong số 14 loại trái cây và rau quả có đặc tính chống oxy hóa được biết đến thì chỉ có đu đủ là có đủ hoạt tính chống ung thư đối với các tế bào ung thư vú, theo một cuộc nghiên cứu được thực hiện vào năm 2009 và được đăng trên tạp chí PubMed.
Trong đu đủ có một chất enzyme gọi lại papain, có thể phá vỡ các chuỗi protein cứng có trong thịt. (Hình: Tom Kelley/Getty Images)
4. Cải thiện hệ tiêu hóa
Enzyme papain trong đu đủ có thể giúp cơ thể tiêu hóa protein dễ hơn. Đây cũng là trái cây được người xưa dùng làm phương thuốc để trị táo bón và các triệu chứng khác như hội chứng ruột kích thích IBS.
Ngoài ra, hạt, lá và rễ của đu đủ cũng đã được chứng minh có tác dụng điều trị vết loét ở cả động vật và con người.
5. Chống lại các tổn thương cho da
Ngoài việc giữ cho cơ thể khỏe mạnh, đu đủ còn giúp làn da của bạn trông săn chắc và trẻ trung hơn.
Thông thường, hoạt động quá mức của các gốc tự do chính là nguyên nhân gây ra phần lớn nếp nhăn chảy xệ xuất hiện trên mặt và các tổn thương da theo thời gian tuổi tác.
Và vitamin C cũng như lycopene trong đu đủ sẽ bảo vệ làn da khỏi tác nhân gây lão hóa kể trên. Trong một cuộc nghiên cứu mang tên “Discovering the link between nutrition and skin aging” hồi năm 2012, việc bổ sung thêm lycopene có nhiều trong đu đủ trong vòng từ 10 đến 12 tuần sẽ làm giảm tình trạng đỏ da sau khi tiếp xúc với ánh nắng mặt trời.
Ngoài ra, những người phụ nữ lớn tuổi khi tiêu thụ hỗn hợp lycopene, vitamin C và các chất chống oxy hóa trong vòng 14 tuần đã giảm rõ rệt các nếp nhăn trên khuôn mặt. Và đây chính là các thành phần có rất nhiều trong đu đủ. (YY) [qd]
WESTMINSTER, California (NV) – Đông đảo tín đồ Cao Đài và đồng hương đến dự lễ kỷ niệm Ngày Khai Minh Đại Đạo Tam Kỳ Phổ Độ năm đạo thứ 99, do Châu Đạo California tổ chức vào sáng Chủ Nhật, 3 Tháng Mười Hai, tại hội trường Châu Đạo California, thành phố Westminster.
Lễ kỷ niệm Ngày Khai Minh Đại Đạo Tam Kỳ Phổ Độ lần thứ 99. (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)
Tham dự buổi lễ có quý vị chức sắc từ các Tộc Đạo Orange, Tộc Đạo San Diego, Tộc Đạo Westminster, Tộc Đạo Garden Grove, Tộc Đạo Little Saigon, Tộc Đạo San Jose, Ban Thế Đạo Nam California, Ban Trị Sự Liên Đoàn Liên Minh Thành Tâm Giáo Phận Orange, và còn nhiều tộc đạo ở tiểu bang khác về tham dự.
Quan khách tôn giáo đến dự có Phật Giáo Hòa Hảo, Phật Giáo, Tin Lành, Công Giáo, cùng một số nghị viên thành phố và Hội Đồng Liên Tôn Việt Nam tại Hoa Kỳ.
Chánh Trị Sự Hà Vũ Băng, quyền Đầu Tộc Đạo Orange County, Châu Đạo California, thành viên Hội Đồng Liên Tôn Việt Nam tại Hoa Kỳ, nói về ý nghĩa của Ngày Khai Minh Đại Đạo Tam Kỳ Phổ Độ: “Theo Thánh Giáo Đại Đạo, Đức Thượng Đế cho biết ngài là đấng đã tạo nên vũ trụ vạn hữu chúng sanh và con người. Khi tạo ra con người thì ngài đã ban cho đầy đủ cả hai phần thể chất và tâm linh để học hỏi tiến hóa trở về với ngài. Sự tạo dựng của Thượng Đế hoàn hảo tốt đẹp ngay từ ban đầu. Nhưng khi nhập thể con người vì mê luyến cõi trần tạo nhiều tội lỗi, nên bị định luật nhân quả tác động mà phải đắm chìm trong bể khổ trầm luân.”
Đoàn Thanh Niên Cao Đài đồng hát bài “Mừng Ngày Khai Đạo.” (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)
“Vì thương xót con cái của ngài, nên Thượng Đế đã ban ơn cứu độ bằng cách cho các Đấng Thiêng Liêng làm sứ giả của ngài giáng trần mở đạo cho phù hợp với trình độ tiến hóa và phong tục tập quán của từng nơi, từng lúc để con người dễ bề tiếp nhận, hầu giáo hóa nhân loại biết cách tu tập để trở về với ngài. Đó là lý do các tôn giáo được khai sáng từ trước đến nay.”
“Ngày nay, Đức Thượng Đế cho rằng nhân loại đã đến gần với nhau, thế giới xem như một làng mạc nhỏ bé, bởi thế con người sống không còn biệt lập với nền văn minh bản địa của mình, cho nên dù muốn hay không, tất cả con người cũng phải sống trong sự liên kết toàn cầu. Nhưng về phương diện tín ngưỡng lại bị đóng khung trong tôn giáo của mình đã tôn thờ,” Chánh Trị Sự Hà Vũ Băng cho biết thêm.
Theo đó, sự khác biệt về giáo điều, giáo luật của mỗi tôn giáo mà nhân loại chống đối lẫn nhau. Riêng đối với những phần tử cực đoan thì sự chống đối này lại càng trở nên ác liệt. Lại thêm ngày nay nền văn minh vật chất càng tiến bộ, vũ khí giết người lại tối tân, nhưng phần tâm linh lại ngày càng sa sút. Do đó, nhân loại dần đến chỗ tự diệt vong.
Ban tổ chức và Hội Đồng Liên Tôn. (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)
Không nỡ nhìn con người phải sa vào tội lỗi và bị mạt kiếp chốn A Tỳ, nên Đức Thượng Đế mới giáng trần dùng huyền diệu Tiên Gia Giáng Cơ Giáo Đạo, ông khai sáng nền Đại Đạo Tam Kỳ Phổ Độ tại tỉnh Tây Ninh, miền Nam Việt Nam, và cả nhân loại trên thế giới với giáo thuyết hoàn toàn mới là “Nhơn Nghĩa Đại Đồng.” Giáo thuyết này đã quy tụ hàng mấy triệu tín hữu đang sùng kính và tạo dựng nền móng cho tình thương và công chính của thế hệ hiện hữu.
Hiền Tài Lê Ngọc Yến, Tộc Đạo San Diego, nói về những sắc thái riêng biệt của nền Đại Đạo Tam Kỳ Phổ Độ: “So với các nền tôn giáo khác, Đạo Cao Đài còn rất non trẻ, nhưng có những sắc thái riêng biệt. Thứ nhất, trong Đạo Cao Đài thờ cả hai ngôi: Ngôi Dương và Ngôi Âm. Thứ hai, sự tổng hợp giáo lý của các tôn giáo lớn khác. Thứ ba là tính dân chủ của Đạo Cao Đài.”
Đồng đạo John Trần trình bày về nguyện vọng của Thanh Niên Cao Đài: “Là thế hệ tiếp nối, chúng tôi rất tự hào đã được thừa kế một di sản tinh thần tôn kính này. Nhân dịp này, chúng tôi xin được bày tỏ lòng tri ơn đến những vị tiền bối, những chức sắc và các tín đồ đã khuất, cũng như chư huynh, tỷ, đệ, muội còn đang trên đường lập công, bồi đức. Tất cả vì đạo nghiệp mà phụng sự, để hôm nay, thế hệ chúng tôi được liên tục. Chúng tôi xin nguyện sẽ bảo tồn và phát triển chốn thiêng liêng này ngày một hoàn thiện hơn.”
Từ trái, Trưởng Nguyễn Trí Tuệ, Trưởng Tammy Nguyễn và Hồng Hoa Võ (Trưởng Thanh Niên Cao Đài). (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)
Lễ kỷ niệm có xen kẽ chương trình văn nghệ do đoàn Thanh Niên Cao Đài và những nghệ sĩ thân hữu trình diễn.
Giáo Sư Nguyễn Thanh Giàu, hội trưởng Giáo Hội Phật Giáo Hòa Hảo Trung Ương Hải Ngoại, thành viên Hội Đồng Liên Tôn Việt Nam tại Hoa Kỳ, nói: “Phật Giáo Hòa Hảo và Cao Đài là hai nền đạo nội sinh của dân tộc Việt Nam. Vì thế, hai nền đào này được liên kết rất chặt chẽ từ trong nước ra đến hải ngoại. Còn nói về phương diện giáo lý thì hai nền đạo này cũng có rất nhiều quan điểm giống nhau. Hơn nữa, điều kiện để các tín hữu tu tập thì cũng có những điểm hòa hợp với những phong tục, tập quán của người Việt Nam mình, và quan trọng nhất là lòng yêu nước, yêu dân tộc trong tinh thần Tứ Trọng Ân. Vì thế, Phật Giáo Hòa Hảo và Cao Đài luôn gắn bó với nhau trong mọi hoàn cảnh.”
Hiền Tài Hoa Thế Nhân, cựu hội trưởng Tây Ninh Đồng Hương Hội, nói: “Cao Đài Giáo sống chung với mệnh nước nổi trôi. Mặc dù vận nước có như thế nào, thì các tín đồ Cao Đài vẫn tu theo tôn chỉ ‘Ngũ Chi Phục Nhứt,’ có nghĩa là hành đạo theo Nhân Đạo, Thành Đạo, Thánh Đạo, Liên Đạo, Phật Đạo… Tất cả đều hướng về ‘Phục Nhứt,’ tức là cùng chung một hướng đi với Thượng Đế. Đó là niềm tin tưởng của các tín đồ Cao Đài.”
Đồng hương đến dự. (Hình: Lâm Hoài Thạch/Người Việt)
Trưởng Nguyễn Trí Tuệ, tổng thư ký Hội Đồng Trung Ương Hướng Đạo Việt Nam tại Hoa Kỳ, cho hay: “Tại vì chủ chương của Hướng Đạo Việt Nam tại Hoa Kỳ là chúng tôi sinh hoạt chung với những hội đoàn giới trẻ cùng chung mục đích ở hải ngoại. Vì thế, hội đồng có làm việc rất nhiều lần với các anh chị bên Cao Đài Thanh Niên Hội. Vì thế, khi được lời mời của ban tổ chức, chúng tôi hiện diện ngày hôm nay.”
Kể từ Rằm Tháng Mười, năm Bính Dần (1926), Đại Đạo Tam Kỳ Phổ Độ là nền đạo do Đức Thượng Đế cho ra đời, mà các tín đồ Cao Đài gọi là Đức Chí Tôn. Nền đạo này được khai mở, bắt đầu truyền bá công khai với tôn chỉ: “Tâm Giáo Qui Nguyên-Ngũ Chi Phục Nhứt.”
Với tôn chỉ “Qui Nguyên Phục Nhứt” nên Đạo Cao Đài thừa nhận các tôn giáo đều do một gốc mà ra, có đồng một chân lý, đồng tôn sùng một Đấng Chúa Tể của càn khôn, vũ trụ… Ngài là Đấng Thượng Đế tối cao, tối thượng, toàn năng, toàn trí. Cho nên giáo lý Đại Đạo là Đại Đồng nhơn loại, với mục đích điều hòa tất cả mọi tín ngưỡng, lấy triết lý của “Nho-Thích-Đạo” làm căn bản. [qd]
WESTMINSTER, California (NV) – Cuộc thi giải “Học Sinh Sinh Việt Nam Gương Mẫu” vừa diễn ra tại Trung Tâm A+ Educational Institute and Tutoring Center, Westminster, hôm Chủ Nhật, 3 Tháng Mười Hai.
Thí sinh Hugo Hiếu Nguyễn (thứ hai từ trái) cùng mẹ, em gái và cô giám khảo Nguyễn Khoa Diệu Quyên (bìa phải) trước giờ thi. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Đây là cuộc thi phỏng vấn kỳ thứ bảy cho các giải “Học Sinh Sinh Viên Việt Nam Gương Mẫu” (HSSVVNGM), giải “Bên Em Đang Có Ta,” giải “Danh Nhân Nước Việt,” giải “Học Tiếng Việt Tại Nhà,” giải “Honoring Character,” giải “Hùng Biện,” giải “Em Yêu Nước Việt,” và giải “Tinh Thần Nguyễn Ngọc Phú” do Câu Lạc Bộ Hùng Sử Việt, Liên Hiệp Các Trường Việt Ngữ Hải Ngoại, và Hội Giáo Chức Nam California đồng tổ chức.
Kỳ này có khoảng 40 em dự thi, trong đó các thí sinh cấp đại học dự thi khá đông, và có khoảng 20 giám khảo phỏng vấn.
Trong cuộc thi, mỗi thí sinh sẽ có hai giám khảo phỏng vấn, và một người trong ban tổ chức giám sát cuộc thi. Tất cả các câu hỏi phỏng vấn đều bằng tiếng Việt, chú trọng đến đối tượng của cuộc thi là giải HSSVVNGM, làm sao để giúp các em viết, nói và hiểu tiếng Việt.
Giáo Sư Phạm Thị Huê, chủ tịch Câu Lạc Bộ Hùng Sử Việt, thành viên ban khảo thí, cho hay: “Chúng tôi rất mừng vì cuộc phỏng vấn năm nay có rất đông các thầy cô rất giỏi từ các trường Việt Ngữ ở thời trước, cùng với các thầy cô ở các trung tâm Việt Ngữ hải ngoại và ở các đại học Mỹ hiện nay. Bởi vì kiếm thí sinh thi tiếng Việt đã khó, kiếm được giám khảo lại càng khó hơn.”
Thí sinh Sophia An Nguyễn (bìa trái) cùng các giám khảo. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
“Chúng tôi rất mừng vì nhờ gia đình có sự khuyến khích và kiên trì giúp đỡ con em mình trong việc học tiếng Việt, nên các em giỏi cả tiếng Anh và tiếng Việt, đó là mục đích chính của chúng tôi,” Giáo Sư Huê tiếp.
Phải đến tham dự cuộc thi mới thấy tình thương vô bờ bến của các bậc phụ huynh khi đã dành ngày cuối tuần để đưa con cháu đi thi cho đúng giờ, và ngồi chờ suốt cả buổi để đón con về; có cả gia đình nhiều người đi theo để ủng hộ tinh thần các thí sinh.
Ông Phát Đặng, cư dân Westminster, đưa con gái Đặng Tôn Tâm Như, học sinh trường tiểu học John Murdy Elementary School, Garden Grove, cho biết lý do cho con dự thi: “Mình là người Việt phải học để biết tiếng Việt cả người lớn và các con cháu, dù sinh ra ở Mỹ, mới có thể giữ gìn được nguồn cội của mình. Gần nhất là trong gia đình có ông bà cha mẹ, các con cháu phải nói chuyện với ông bà cha mẹ, đó cũng là cách để tiếng Việt được trường tồn.”
Thí sinh Sophia An Nguyễn, cựu sinh viên ngành Giáo Dục tại Đại Học UCI, đã có bằng thạc sĩ ở Đại Học UC Berkeley, sau ba năm kinh nghiệm đi dạy cô có dự tính lấy bằng tiến sĩ. Hiện cô Sophia đang dạy tiếng Việt tại Học Viện Ngôn Ngữ DeMille (trước đây là trường tiểu học DeMille) ở Midway City trong chương trình song ngữ Anh-Việt.
Thí sinh nhỏ tuổi Đặng Tôn Tâm Như bên cha mẹ trước giờ thi. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Khi được hỏi, cô Sophia An Nguyễn cho hay cô dự thi ba giải gồm “Học Sinh Sinh Viên Việt Nam Gương Mẫu,” “Giải Bên Em Đang Có Ta,” “Hùng Biện” và cô rất tự tin “không có gì đáng lo trong kỳ thi này.”
Trong khi đó, bà Kim Chi, mẹ cô Sophia, cho hay chính con gái bà lúc mới 5 tuổi đã xin mẹ cho đi học tiếng Việt. Trong buổi thi này, trước giờ vào phòng thi, cô nói với mẹ rằng: “Con rất tự tin chắc chắn là sẽ vượt qua được kỳ thi, với kỳ vọng rằng qua học bổng này sẽ có điều kiện nhiều hơn để giúp cộng đồng, giúp các đàn em của mình.”
Ông Thiết Nguyễn, cha cô Sophia, cho biết ông rất tự tin rằng con gái mình sẽ vượt qua kỳ thi này, chỉ với mục đích duy nhất là giúp cho lớp đàn em được giỏi hơn khi học tiếng Việt, và ông luôn nghĩ thế hệ con ông sẽ tiếp tục nối bước những người đi trước.
Cô Nguyễn Khoa Diệu Quyên, hội trưởng Hội Giáo Chức Nam California, thành viên ban giám khảo cuộc thi Giải HSSVVNGM, chấm thi giải “Bên Em Đang Có Ta,” chia sẻ: “Sau một thời gian ngưng lại vì đại dịch COVID-19, chúng tôi rất mừng khi trở lại giải này với nhiều thí sinh tham dự cuộc thi. Mừng vì các em đã thích thú ghi danh để dự thi, điều đáng nói nhất là với sự ủng hộ nhiệt tình của phụ huynh học sinh đã làm hăng say tinh thần của các em.”
Thí sinh Nguyễn Bảo Khôi (bìa phải) tự tin trước ban giám khảo. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
“Các thí sinh đều chuẩn bị thật chu đáo để trả lời trôi chảy các câu hỏi thi, cũng như là các em nữ đã mặc trang phục áo dài Việt Nam truyền thống rất đẹp khi đi thi. Riêng trong giải ‘Bên Em Đang Có Ta’ cũng có nhiều câu hỏi khó, khiến các em phải có thời gian suy nghĩ thật kỹ trước khi trả lời. Sau ba năm ngưng lại, ban tổ chức giải đã kịp thời ổn định, hy vọng sang năm số thí sinh dự thi sẽ đông hơn, và sẽ có nhiều giải hơn nữa cho các em,” cô Diệu Quyên tiếp.
Giáo Sư Trần Chấn Trí, phụ trách môn Việt Ngữ tại Đại Học UC Irvine, giám khảo cuộc thi, cho biết đây là lần thứ nhì ông được mời tham dự trong ban giám khảo cuộc thi giải “Hùng Biện” thuộc chương trình sau đại học.
“Qua những bài thi và phỏng vấn các thí sinh, tôi nghĩ rằng các em giỏi tiếng Việt quá, vì tiếng Việt của các em không phải để dùng trong nhà, mà là để sử dụng trong các lãnh vực ngoài xã hội, trong các lãnh vực văn hóa, chính trị, kinh tế,… rất đáng khâm phục! Tôi cảm thấy rất yên tâm khi thế hệ trẻ có nhưng em như vậy, không sợ tiếng Việt bị mai một khi có sự tiếp nối liên tục của ngôn ngữ Việt Nam,” ông nhận xét.
Một thí sinh ai cũng biết đến qua những tiết mục văn nghệ cộng đồng, đó là em Hugo Hiếu Nguyễn, hiện là học sinh lớp Mười Hai trường Orange County School of the Arts, Santa Ana, dự thi giải “Học Sinh Sinh Viên Việt Nam Gương Mẫu,” cho hay: “Em thấy cuộc thi đối với em có những câu hỏi khó nhưng cũng dễ vài chỗ. Em nghĩ những câu hỏi khó phải cần suy nghĩ sâu hơn để đưa ra câu trả lời thật hay, còn những cái dễ làm cho thí sinh thích thú hơn khi thầy cô rất thân thiện trong giao tiếp.”
Phụ huynh và con em trước giờ thi. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Cuộc thi kéo dài đến hơn 2 giờ chiều với những thời gian chờ đợi bồn chồn xen lẫn vui tươi khi các thầy cô, ban giám khảo, học sinh và phụ huynh cùng nhau chụp một bức hình kỷ niệm sau giờ thi.
Giáo Sư Phạm Thị Huê cho biết lễ trao giải “Học Sinh Sinh Việt Nam Gương Mẫu” sẽ được tổ chức từ 2 giờ đến 6 giờ chiều Chủ Nhật, 14 Tháng Giêng, 2024, tại phòng sinh hoạt nhật báo Người Việt, Westminster.
Đây là một ngày đại hội lớn đối với các thí sinh vừa trải qua cuộc thi, và cũng là lúc nhận thấy công lao của các thầy cô và học sinh cùng phụ huynh, đã cùng chung tay góp sức để bảo tồn tiếng Việt mến yêu nơi hải ngoại. [qd]
Áo trắng quá như ngày còn đi học. (Hình: Nguyễn Đức Cung)
Rồi ta về lại gom mây vào nỗi nhớ
Hoa phượng lung linh vẫn đỏ rực sân trường
Áo trắng quá như ngày còn đi học
Bụi phấn năm nào đọng lại tóc phong sương.
Đây ghế đá nơi hẹn hò chiều mới lớn
Một bài thơ yêu cứ thấp thỏm đợi chờ
Mưa đã đến sao người không thấy đến
Lá me rơi đầy xếp lạnh chữ “bơ vơ!”
Xin cùng hát lại bài ca sinh nhật mười tám
Thuở bên nhau thả mơ ước vào đời
Cô giáo “quậy,” xưa giờ là cô giáo thật
Hoa điểm mười thơm nở vở em tôi.
Xin cùng lật lại từng trang lưu bút cũ
Bạn tôi ơi, bạn đang ở phương nào?
Dòng mực tím bỗng giật mình thảng thốt
Một lớp học hiện về rộn rã, xôn xao…
Xin cùng ngồi lại căn phòng ngày năm ấy
Bảng phấn lam nham bôi xóa những nỗi niềm
“Hàm số,” “khai căn;” vọng thầm từ ký ức
“Cộng hưởng,” buồn sao thổn thức nhói trong tim?
Xin được khóc dưới chân trời mùa hạ
Vẫn bóng thầy xưa phảng phất môi cười
Quên lời dạy ta đôi lần vấp ngã
Đâu nắng học trò?
Nhớ lắm tuổi đôi mươi…
LTS: Nhằm mục đích tạo thêm tình thân ái giữa bạn đọc và tòa soạn, nhật báo Người Việt trân trọng kính mời quý bạn đọc, thân hữu tham gia “Vườn Thơ Người Việt,” bằng tất cả mọi thể loại thơ. Xin gửi về địa chỉ email: [email protected], hoặc “Vườn Thơ Người Việt” 14771 Moran Street, Westminster, CA 92683
HUNTINGTON BEACH, California (NV) – Hội chợ Tài Nguyên Cộng Đồng miễn phí dành cho trẻ em từ 1 tuổi đến 5 tuổi do Giám Sát Viên Andrew Đỗ, Trung Tâm Dịch Vụ Cộng Đồng Quận Hạt (CCSC), và First 5 Orange County tổ chức tại Trung Tâm Tài Nguyên Gia Đình Oak View (Oak View Family Resource Center), Huntington Beach, hôm Thứ Bảy, 2 Tháng Mười Hai.
Đồ chơi cho trẻ em, quá nhiều để chọn lựa. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Tại hội chợ, nhiều gian hàng phục vụ vui chơi cho trẻ em, trong khi các gia đình đi cùng tìm hiểu những thông tin bổ ích khác.
Trong thông điệp đưa ra, Giám Sát Viên Andrew Đỗ cho hay: “Những năm đầu tiên của em bé sẽ đặt nền tảng cho suốt cả một cuộc đời. Đã từng là phụ huynh, chúng tôi thông hiểu những phát triển về xã hội và cảm xúc cũng quan trọng như sự phát triển về thể chất và tài năng học vấn, bất hạnh thay, gần nửa tỷ lệ số thiếu nhi tại Orange County chưa sẵn sàng cho bậc Mẫu Giáo.”
Ông cho biết thêm: “Hồi đầu năm nay, First 5 Orange County đã bắt đầu tổ chức những sinh hoạt với các cộng đồng trong Orange County để giúp các phụ huynh với các sinh hoạt liên quan đến học hỏi Xây Dựng Thiếu Nhi ở lứa tuổi đặc biệt và miễn phí. Xây Dựng Thiếu Nhi là một hấp lực và các hoạt động lành mạnh nhằm giúp xây dựng tài năng các trẻ em trong sáu lãnh vực phát triển chính gồm: trí tuệ, ngôn ngữ, thân thể, mối quan hệ, sự an toàn, và sức khỏe.”
Ông Dustin Lâm (bìa phải) thuộc Trung Tâm Dịch Vụ Cộng Đồng Quận Hạt (CCSC), giải thích các câu hỏi của người dân. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
“Để giúp các phụ huynh và những người chăm sóc chuẩn bị cho các trẻ em vào bậc Mẫu Giáo, Hội Chợ Tài Nguyên Cộng Đồng Xây Dựng Thiếu Nhi này hoàn toàn miễn phí, cùng hợp tác với tổ chức First 5 Orange County, sẽ cung cấp cho các trẻ em lên đến 5 tuổi các bong bóng và banh chơi tại bãi biển miễn phí,” ông tiếp.
Có rất nhiều gian hàng trong hội chợ để các em tham gia nhiều trò chơi được diễn ra như đạp bong bóng, cùng những món quà phát ra được các em yêu thích, hoặc cha mẹ cùng các con tham gia vẽ hình. Trong lúc các em sinh hoạt vui vẻ, phụ huynh có thể tìm hiểu thêm về những tài nguyên và dịch vụ hỗ trợ sự tăng trưởng và phát triển của các em.
Gian hàng của Olive Crest với chương trình dạy cho các phụ huynh cách dạy con mắc chứng tự kỷ. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Bà Christine Nguyễn, giám đốc CCSC, cho hay hội chợ kết hợp giữa Địa Hạt 1 của Giám Sát Viên Andrew Đỗ và First 5 Orange County. Và CCSC là nơi tập trung nhiều dịch vụ hỗ trợ cho cư dân Orange County về mọi lãnh vực, từ chăm sóc sức khỏe, gia cư cho đến các dịch vụ dành cho người cao niên và trẻ em. Cơ quan Dịch Vụ Xã Hội Orange County, Cơ Quan Gia Cư, Văn Phòng Đặc Trách Cao Niên, Cơ Quan Y Tế Công Cộng Orange County, CalOptima Health, và các đối tác khác của quận hạt và cộng đồng phục vụ khách hàng của CCSC.
Bà Tiffany Alva, giám đốc First 5, cho hay: “Trẻ em từ 1 đến 5 tuổi là lứa tuổi rất quan trọng trong cuộc đời, và chúng tôi hợp tác với tất cả các chương trình vô vụ lợi, và đây là lần đầu tiên First 5 tổ chức tại Huntington Beach.”
Gian hàng đồ chơi cho trẻ em của Trung Tâm Dịch Vụ Cộng Đồng Quận Hạt (CCSC) trong hội chợ. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Ông Dustin Lâm, cán sự xã hội thuộc CCSC, cho hay: “Theo thống kê, những trẻ em dưới 5 tuổi cần có những hoạt động rất cần thiết cho việc phát triển trong tương lai. Những hoạt động cần thiết này trong hội chợ sẽ giới thiệu đến cộng đồng những dịch vụ ở Orange County trong đó có một phần của CCSC, là nơi cung cấp những dịch vụ cộng đồng.”
“Vì các em là một phần của gia đình, nếu gia đình phát triển thì cộng đồng sẽ phát triển. Các bé trong giai đoạn từ 1 đến 5 tuổi cần nhiều những hoạt động, nên chúng tôi giới thiệu những hoạt động đang có sẵn ở Orange County, sẽ giúp hỗ trợ cho việc học tập của các em, giúp gia đình trong việc định hướng và giáo dục con cái, đó là mục tiêu chính trong những event này,” ông tiếp.
Cha mẹ cùng vẽ với các con trong hội chợ trẻ em. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
“Thường các vị phụ huynh không biết hoặc đã từng sử dụng qua những dịch vụ này, đó là những dịch vụ căn bản mà gia đình cần có, nhất là những gia đình có trẻ em. Sở Xã Hội Orange County cũng như CCSC có những chương trình dành cho các trẻ em và cả người lớn trong gia đình. Với mục đích đó, chúng tôi có mặt hôm nay để đưa những thông tin hữu ích đến với cộng đồng khi những vị phụ huynh đến đây hôm nay,” ông Dustin nói thêm.
Cô Phương Phạm thuộc tổ chức Olive Crest, chuyên viên về hướng dẫn cha mẹ cách giáo dục trẻ em, cho biết: “Chương trình của chúng tôi hoàn toàn miễn phí, dành cho các vị phụ huynh giúp con em mình, từ mới sinh cho đến 18 tuổi, mắc phải chứng Autism (tự kỷ), với những chương trình học của Sở Xã Hội, như chương trình giúp những em bị Autism trong những kỹ năng giao tiếp với xã hội, kỹ năng học tập, hoặc các bậc phụ huynh có thể giúp con em mình làm bài tập ở nhà.”
Quang cảnh tại hội chợ cho trẻ em tại Huntington Beach. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Ông Nguyễn Lầu, cư dân Huntington Beach, đưa cháu ngoại 3 tuổi đến chơi, cho hay “Cháu tôi tánh nhút nhát nên đến chỗ đông người cháu sợ, nếu đi với ba mẹ thì tự nhiên hơn. Nhưng tôi nghĩ nếu được đến chỗ công cộng như những hội chợ trẻ em như thế này nhiều hơn nữa, có thể cháu sẽ mạnh dạn hơn. Cám ơn những chương trình này rất hữu ích cho bà con. Tôi về hưu rồi nên tình nguyện dẫn cháu đi chơi, ba mẹ nó đi làm hết rồi.”
Ngày hội chợ cho trẻ em càng lúc càng sôi động với hàng đoàn các gia đình đưa con em đến tham dự, vui chơi cùng bạn bè và nhận nhiều món quà, trong khi các bậc phụ huynh đến tham khảo ý kiến tại các gian hàng.
Mọi thắc mắc xin liên lạc với văn phòng Trung Tâm Dịch Vụ Cộng Đồng Quận Hạt qua số điện thoại 714-834-3110. [qd]
LOS ANGELES, California (NV) – Tại hội chợ xe hơi LA Auto Show 2023, hãng xe Kia đã giới thiệu hai mẫu xe điện còn trong giai đoạn ý tưởng của mình là EV3 và EV4. Hai mẫu xe này được cho là nằm trong chiếc lược điện khí hóa ngành xe hơi của Kia, biến xe điện thành những chiếc xe cho mọi người với giá cả phải chăng. Trong khi EV4 là mẫu xe sedan, thì EV3 thuộc phân khúc SUV cỡ nhỏ, một mẫu xe ăn khách trên thị trường Mỹ.
Vì là mẫu xe ý tưởng, chưa có nhiều chi tiết cụ thể được chính thức đưa ra về EV3. Theo trang mạng tin tức xe hơi cars.usnews.com, Kia là một thương hiệu góp phần tạo nên làn sóng xe điện hiện tại. Tesla là cái tên nổi bật nhất; và các thương hiệu hạng sang như Audi và Mercedes-Benz đang chú trọng vào một số dòng xe điện cỡ lớn và đắt tiền. Trong khi đó, Kia vạch ra một dòng sản phẩm xe điện mở rộng trong tương lai của riêng mình, trong đó có EV3.
Kia EV3 Concept được giới thiệu tại LA Auto Show 2023 cùng với EV4. (Hình: Hung Doan/Người Việt)
Kia EV3 là một mẫu xe ý tưởng nhưng sẽ sản xuất trong tương lai gần. EV3 là một chiếc crossover cỡ nhỏ, có thiết kế thẳng đứng, khá giống với mẫu xe Anh huyền thoại Mini Countryman. Nó có đèn pha LED làm nổi bật thiết kế phía trước. Xe điện không có lưới tản nhiệt, nên mũi xe EV3 hoàn toàn mượt mà, với một số đường nét, nếp gấp tạo kiểu dáng hấp dẫn.
Phần đuôi xe với dàn đèn hậu LED nổi bật. Niềng xe được thiết kế vuông vức, hết sức bắt mắt, có tính trang trí cao.
Một đặc điểm của EV3 là việc sử dụng các vật liệu bền vững. Theo Kia, các nhà thiết kế của hãng hướng tới một cabin thoáng đãng, lấy cảm hứng từ thiên nhiên, sử dụng các vật liệu và màu sắc tự nhiên.
Nội thất của mẫu EV3 có chất liệu dệt để bọc ghế. Nó được làm từ sợi thân thiện với môi trường, sử dụng công nghệ dệt kim 3D. Kia cho biết công nghệ dệt kim 3D cải thiện hiệu quả sản xuất bằng cách giảm số lượng đường khâu cần thiết, cũng như loại bỏ hoàn toàn vải thừa.
Thanh ngăn cách trung tâm giữa người lái và hành khách phía trước sử dụng nguồn vật liệu độc đáo Mycelium, có nguồn gốc từ nấm, trong một quy trình “chế tạo sinh học”. Được biết qui trình chế tạo sinh học này vẫn còn ở trong giai đoạn khởi đầu.
Kia chưa đưa ra bất kỳ tuyên bố nào về thông số kỹ thuật sản xuất. Nhưng có vẻ như các nhà sản xuất xe điện Đại Hàn hiện sử dụng những nền tảng chung để sản xuất. Kia EV6, Hyundai Ioniq 5 và Genesis GV60 đều sử dụng nền tảng chung, với thông số công suất và khoảng cách di chuyển khác nhau. Đây cũng có thể là nền tảng cho EV3.
Các chuyên gia dự đoán phạm vi di chuyển sau một lần sạc của EV3 có thể tương tự như EV6, vào khoảng 310 dặm.
EV3 được dự đoán có mức giá vào khoảng $30,000 cho phiên bản cơ sở Light. Phiên bản mắc nhất GT-Line có giá vào khoảng $42,000.
Kia vẫn chưa có thông tin về lịch trình sản xuất cụ thể. Nhưng để tham khảo, EV9 Concept lần đầu tiên được ra mắt cách đây hai năm, và nó dự kiến xuất hiện vào cuối năm nay với mẫu xe 2024. Kia EV3 có thể có nhịp độ phát triển sản xuất tương tự.
Giới yêu thích xe điện đang trông chờ Kia EV3, mẫu xe điện SUV cỡ nhỏ với kiểu dáng đẹp, thân thiện với môi trường, có giá cả phải chăng được bán ra tại thị trường Mỹ. (HD)
Chỉ một tháng nữa 23.5 triệu dân Đài Loan sẽ đi bỏ phiếu bầu tổng thống và Quốc Hội. Bắc Kinh đe nẹt người Đài Loan sẽ phải chọn “chiến tranh hay hòa bình,” trong khi giới quan sát quốc tế nhận định, cuộc bầu cử này là một bước ngoặt sẽ quyết định tương lai Đài Loan, hoặc sẽ củng cố chủ quyền quý giá của đảo quốc, hoặc sẽ gia tăng xung đột, thậm chí chiến tranh, giữa hai bờ eo biển.
Phó Tổng Thống Lại Thanh Đức (trái) và bà Tiêu Mỹ Cầm, đại diện Đài Loan tại Mỹ, trong liên danh đại diện đảng DPP đương quyền ứng cử cuộc bầu cử tổng thống đầu năm 2024. (Hình: Sam Yeh/AFP via Getty Images)
Tưởng cần nhắc lại, từ khi Quốc Dân Đảng Trung Hoa (Kuomintang – KMT) và chính phủ Trung Hoa Dân Quốc chạy ra Đài Loan năm 1949, đảng Cộng Sản Trung Quốc (CSTQ) và chính phủ Cộng Hòa Nhân Dân Trung Hoa (Trung Quốc) chưa bao giờ chiếm được hoặc đặt được quyền cai trị lên hòn đảo này dù Bắc Kinh vẫn luôn tuyên bố Đài Loan là lãnh thổ của họ, là “một tỉnh nổi loạn” mà họ sẽ thâu tóm, kể cả bằng vũ lực.
Cuộc đua tam mã – ai là ai
Tham dự cuộc đua vào ghế tổng thống ngày 13 Tháng Giêng, 2024 có ba liên danh đại diện cho ba đảng chính trị.
Bà Thái Anh Văn, tổng thống Đài Loan đương nhiệm của đảng Dân Chủ Tiến Bộ (DPP) sẽ không tiếp tục tranh cử sau hai nhiệm kỳ. Đảng này đã giới thiệu liên danh tranh cử gồm ông Lại Thanh Đức (William Lai) cùng nhà ngoại giao trẻ tuổi Tiêu Mỹ Cầm (Hsiao Bi-khim).
Ông Lại, 64 tuổi, con một người thợ mỏ than, học thành bác sĩ giải phẫu rồi tham gia chính trị, làm thủ tướng và hiện là phó tổng thống. Ông cương quyết bảo vệ chủ quyền của đất nước dựa vào sự hỗ trợ của Hoa Kỳ và phương Tây. Bà Tiêu Mỹ Cầm mới tháng trước còn là đại diện Đài Loan tại Mỹ, thực tế là đại sứ, là người đã vận động tích cực và có hiệu quả viện trợ của Hoa Kỳ cho Đài Loan. Bà Tiêu có bằng thạc sĩ đại học Columbia University ở New York, từng có song tịch Mỹ-Đài trước khi bỏ quốc tịch Mỹ để làm thượng nghị sĩ trong Đài Loan, cũng là người được giới trẻ đảo quốc hâm mộ. Cả ông Lại và bà Tiêu đều có tên trong danh sách cấm vận của Trung Quốc và liên danh Lại-Tiêu bị Trung Quốc coi là “liên minh của những kẻ ly khai ủng hộ độc lập” sẽ đẩy Đài Loan vào chiến tranh.
Đảng DPP chủ trương không tuyên bố Đài Loan độc lập mà nỗ lực duy trì hiện trạng của eo biển Đài Loan, giữ vững chủ quyền, gia tăng năng lực quốc phòng để tự vệ trước sức ép đe dọa và khả năng tấn công quân sự của Trung Quốc. Về kinh tế, DPP có chiến lược “hướng Nam” gia tăng hợp tác với các quốc gia Đông Nam Á để mở rộng thị trường và nguồn cung cấp thay cho việc phụ thuộc quá lớn vào Trung Quốc. Về mặt lịch sử, từ khi Đài Loan tổ chức bầu cử tổng thống theo hình thức phổ thông, trực tiếp năm 1996 đến nay, DPP đã giành được bốn trên bảy nhiệm kỳ tổng thống.
Liên danh của KMT đối lập gồm ông Hầu Hữu Nghĩa (Hou You-yih), cựu thị trưởng thành phố Tân Đài Bắc, và ông Jaw Shaw-kong, một nhà truyền thông thân Bắc Kinh. KMT do nhà cách mạng Tôn Dật Tiên thành lập hơn 129 năm trước, theo khuynh hướng quốc gia, đã làm nên cuộc Cách Mạng Tân Hợi năm 1911, xóa bỏ chế độ phong kiến nhà Thanh lập ra nước Trung Hoa Dân Quốc. Từng là kẻ thù một mất một còn với đảng CSTQ trong cuộc nội chiến Trung Hoa trước khi thất trận năm 1949, nhưng khi Đài Loan bắt đầu cải cách dân chủ năm 1987, KMT đổi sang lập trường thân Bắc Kinh. Khi Trung Quốc mở cửa kinh tế, các nhà đầu tư Đài Loan tận dụng mối tương đồng về ngôn ngữ, văn hóa, và huyết thống ồ ạt đổ sang Trung Quốc kinh doanh và hưởng lợi rất nhiều. Hiện KMT đại diện cho tầng lớp thượng lưu có gốc gác từ Trung Quốc và các nhà kinh doanh Đài Loan muốn quan hệ kinh tế mật thiết với thị trường Trung Quốc. Về chính trị, KMT cam kết bảo vệ Đài Loan nhưng thông qua các cuộc đàm phán, đồng thuận và thỏa hiệp với Bắc Kinh. KMT phản đối chủ trương tăng cường năng lực tự vệ của Đài Loan vì lo ngại điều đó sẽ kích thích một cuộc xung đột nóng ở eo biển. Các thượng nghị sĩ KMT từng ngăn chặn nỗ lực của chính quyền mua các tàu ngầm tân tiến của Mỹ và chặn cả kế hoạch tự phát triển đội tàu ngầm của Đài Loan. Năm ngoái, KMT giành chiến thắng quan trọng trong cuộc bầu cử chính quyền địa phương và gây sức ép cạnh tranh đáng kể đối với đảng cầm quyền DPP.
Đảng Nhân Dân Đài Loan (TPP) mới thành lập cử ông Kha Văn Triết (Ko Wen-ji), cựu đô trưởng Đài Bắc, và nữ Dân Biểu Cynthia Ngô (Wu Hsin-ying), nhà kinh doanh nhiều năm sống ở Anh, đại diện. Shin Kong Group và đế chế kinh doanh của gia tộc bà Ngô có quan hệ làm ăn mật thiết với Trung Quốc. TPP có khuynh hướng dân túy, phê phán gay gắt tình trạng tham nhũng và lạm quyền trong hàng ngũ quan chức cao cấp của KMT đối lập, đồng thời không tán thành chủ trương cứng rắn với Bắc Kinh của DPP. Từng đi theo đường lối của DPP nhưng gần đây, ông Kha tách ra, tự quảng bá là “lực lượng thứ ba” (third force), cam kết đưa Đài Loan vào con đường mới, hòa hoãn với Bắc Kinh nhưng không đánh mất chủ quyền và nền dân chủ của đảo quốc.
Những cuộc thăm dò ý kiến cử tri gần đây cho thấy, cuộc bầu cử ngày 13 Tháng Giêng, 2024, là cuộc đua sát nút giữa DPP cầm quyền và KMT đối lập. TPP theo sau không xa. Cử tri Đài Loan sẽ rất khó khăn trong việc lựa chọn một chính đảng để gửi gắm tương lai của đảo quốc.
Chọn lựa giữa hòa bình và chiến tranh
Bầu cử Đài Loan diễn ra trên nền cuộc chiến tranh xâm lược của Nga vào Ukraine – một nước lớn bác bỏ chủ quyền của một nước nhỏ láng giềng và phát động chiến tranh để chiếm lãnh thổ. Trung Quốc đứng về phía Nga và liên tục đe dọa dùng vũ lực thâu tóm Đài Loan buộc cử tri đảo quốc phải nghĩ tới một tình huống tương tự trong tương lai. Bóng ma chiến tranh ám ảnh tâm trí cử tri Đài Loan và các ứng cử viên đối lập khai thác nỗi ám ảnh đó để chống lại đường lối cứng rắn với Bắc Kinh của đảng đương quyền.
Một ví dụ, trong cuộc vận động bầu cử cuối tháng trước, ứng cử viên Jaw Shaw-kong của KMT nói rằng chỉ có thể ngăn ngừa chiến tranh bằng cách chấp nhận Đài Loan là một thực thể không tách rời của Trung Quốc và làm giảm căng thẳng với Bắc Kinh thông qua việc gia tăng liên kết kinh tế.
Nhưng triển vọng thống nhất với Trung Quốc cũng không hấp dẫn người Đài Loan sau khi Bắc Kinh ra tay triệt hạ nền dân chủ Hồng Kông, xé bỏ những cam kết tôn trọng tự do và tự chủ của vùng lãnh thổ này mà đảng CSTQ đã long trọng đưa ra trước khi tiếp nhận thuộc địa được Anh trao trả năm 1997. Sự kiện quyền tự do và tự chủ của Hồng Kông bị triệt tiêu đã làm sụp đổ mô hình “một quốc gia, hai chế độ” mà Trung Quốc quảng bá. Người Đài Loan nhìn vào đó và thấy họ không thể trở thành một Hồng Kông thứ hai, giao phó tương lai của mình, của con cháu mình vào tay những người cộng sản độc tài ở Trung Quốc.
Cuộc chiến tranh Nga-Ukraine và tình trạng Hồng Kông dường như đang củng cố quyết tâm của người Đài Loan bảo vệ thể chế dân chủ và tự do mà họ đang thụ hưởng. Tổng Thống Thái Anh Văn sắp mãn nhiệm hôm 3 Tháng Mười Hai khẳng định với cử tri rằng không người Đài Loan nào muốn chiến tranh, nhưng cũng không muốn hòa bình “kiểu Hồng Kông.”
“Chúng ta muốn một nền hòa bình có phẩm giá (dignified peace),” bà Thái nói, theo báo Nikkei Asia Review.
Trong khi đó, Trung Quốc vừa gia tăng áp lực đối với đảo quốc cả về quân sự lẫn kinh tế, vừa thực hiện các chiến dịch tung tin giả, tin xuyên tạc để tác động tới cuộc bầu cử, tập trung vào các bình luận chống Mỹ và chống DPP để thao túng quan điểm của cử tri.
Vẫn là điểm nóng Mỹ-Trung
Đài Loan luôn là điểm nóng trong quan hệ giữa hai cường quốc Mỹ và Trung Quốc. Tại hội nghị thượng đỉnh APEC ở San Francisco tháng trước, Chủ Tịch Tập Cận Bình của Trung Quốc thúc giục Tổng Thống Joe Biden của Mỹ chấm dứt bán vũ khí cho Đài Loan và ủng hộ “chính sách một Trung Quốc,” trong khi ông Biden cảnh báo Trung Quốc chớ can thiệp vào cuộc bầu cử ở Đài Loan. Tuy Đài Loan không có hiệp ước phòng thủ chung với Hoa Kỳ nhưng ông Biden nhiều lần nói Mỹ sẽ bảo vệ Đài Loan nếu đảo quốc bị tấn công. Trong khi đó, Luật Quan Hệ Đài Loan (Taiwan Relations Act) năm 1979 quy định Mỹ có trách nhiệm cung cấp cho Đài Loan vũ khí phòng thủ.
Từ góc nhìn của người Đài Loan, đảo quốc này luôn trong thế chông chênh giữa hai cường quốc, vừa không muốn bị Trung Quốc thôn tính vừa không thể tin cậy hoàn toàn ở người Mỹ. Khảo sát dư luận cho biết hiện ở Đài Loan có 61% cử tri ủng hộ Mỹ trong cuộc cạnh tranh với Trung Quốc, chỉ 22% ủng hộ Bắc Kinh.
Nhưng tình trạng phân cực chính trị giữa hai đảng Cộng Hòa và Dân Chủ ở Mỹ và sự thay đổi nhanh chóng các chính sách đối với đồng minh của Washington làm cho không ít cử tri lo ngại khi Đài Loan phải nương tựa nhiều vào sự bảo vệ của người Mỹ. Sự kiện Thượng Viện Mỹ đầu tuần này chưa chấp thuận bỏ phiếu đề nghị của chính quyền Biden về viện trợ quân sự bổ sung cho Ukraine, Israel, và Đài Loan để tập trung giải quyết vấn đề nhập cư càng làm cho người Đài Loan thất vọng và lo lắng. Mỹ thì xa và hay thay đổi, Trung Quốc thì sát cạnh và luôn gây hấn. Sự tồn vong của Đài Loan xem ra khá bấp bênh cho dù ai sẽ thắng trong cuộc bầu cử vào tháng tới.
Chưa biết DPP hay KMT sẽ thắng trong cuộc đua tam mã. Đài Loan là quốc gia dân chủ, bầu cử tự do, và công bằng. Người ta chỉ có thể biết kết quả thắng thua khi lá phiếu cuối cùng được kiểm. Từ đây đến ngày đó, thế giới sẽ tiếp tục lo lắng về lựa chọn sinh tử của người Đài Loan trên lằn ranh chiến tranh và hòa bình. [đ.d.]