Giá nhà suy yếu khiến chủ nhà mất hàng ngàn đô la vốn chủ sở hữu

ORANGE COUNTY, California (NV) –  Giá trị nhà ở suy giảm trong phần lớn thời gian của năm 2025, khi mức độ tăng mạnh theo năm trước đây bị co lại gần như bằng không. Hệ quả là khiến nhiều chủ nhà đang mất dần vốn chủ sở hữu tích luỹ trong căn nhà của họ.

CNBC trích dẫn theo báo cáo của Cotality, vốn chủ sở hữu của người vay giảm 2.1% trong quý thứ ba năm 2025 so với cùng kỳ năm trước, tương đương tổng mức sụt giảm $373.8 tỷ. Điều này diễn ra sau nhiều năm giá nhà tăng vọt và vốn chủ sở hữu đạt mức cao kỷ lục. Mặc dù giảm, nhưng tổng vốn chủ sở hữu ròng của các căn nhà đang còn vay thế chấp vẫn đạt đến $17,100 tỷ.

Một căn nhà rao bán ở Los Angeles, California, nơi vốn chủ nhà chịu sụt giảm mạnh nhất. (Hình minh họa: PATRICK T. FALLON/AFP via Getty Images)

Với chủ nhà trung bình, mức giảm vốn chủ sở hữu trong quý thứ ba tương đương khoản hao hụt $13,400. Đồng thời, số căn nhà rơi vào tình trạng âm vốn — tức giá trị thấp hơn khoản vay thế chấp — tăng 21% so với một năm trước, lên 1.2 triệu căn.

“Khi tốc độ tăng giá nhà chậm lại và thị trường điều chỉnh sau giai đoạn đỉnh điểm thời đại dịch, chúng tôi thấy vốn chủ sở hữu đang có xu hướng dịch chuyển rõ rệt,” bà Selma Hepp, Kinh tế gia trưởng của Cotality, cho biết.

“Tình trạng âm vốn đang gia tăng, một phần do áp lực chi trả khiến nhiều người mua nhà lần đầu và các hộ thu nhập thấp vay quá khả năng tài chính thông qua các khoản vay đi kèm hoặc trả trước thấp.”

Những chủ nhà rơi vào âm vốn nhiều khả năng đã mua nhà trong thời gian gần đây, khi lãi suất vay cao và giá nhà ở mức đỉnh. Trong vài năm qua, nhiều chủ nhà cũng đã rút thêm vốn từ căn nhà của mình nhờ mức tăng giá rất lớn.

Theo chỉ số giá nhà quốc gia S&P Cotality Case-Shiller, giá trị nhà ở hiện cao hơn khoảng 52% so với Tháng Giêng năm 2020. Ngay cả sau khi lãi suất vay tăng trong năm 2023, mức tăng vốn chủ sở hữu trung bình của mỗi chủ nhà vẫn đạt $25,000. Sang năm 2024, con số này là $4,900.

Tuy nhiên, không phải thị trường nào cũng có diễn biến giống nhau.

Theo báo cáo của Cotality, ở Boston, Chicago và New York vẫn ghi nhận mức vốn chủ sở hữu nhà dương. Trong khi đó, các nơi chịu sụt giảm mạnh nhất là Los Angeles, San Francisco, Washington, Miami và Houston, Texas.

“Hiệu quả trong tương lai của các khoản vay có đòn bẩy cao sẽ phụ thuộc vào sức khỏe của nền kinh tế và thị trường lao động Mỹ,” bà Hepp nói.

“Ngay cả khi kỳ vọng giá nhà tiếp tục tăng và kinh tế duy trì khả năng chống chịu, việc theo dõi sát những khoản vay này trong thời gian tới sẽ vẫn là điều hết sức cần thiết.” (Ng.Tr)[kn]

Thị trường nhà ở Mỹ sẽ đi về đâu trong năm 2026?

ORANGE COUNTY, California (NV) – Thị trường địa ốc hiện đang là bài toán khó không những cho người mua mà cả người bán. Theo Zillow Research, giá nhà bình quân quốc gia gần như đi ngang trong năm 2025, khiến nhiều người bán thất vọng vì không còn nắm lợi thế như giai đoạn đại dịch COVID-19.

Tuy nhiên, theo trang GOBankingRates, mức giá “đứng yên” đó cũng không giúp ích gì cho người mua vốn đã bị đẩy ra ngoài thị trường nhà ở. Cộng thêm sự bất ổn cứ xoay quanh lãi suất vay mua nhà, tất cả những điều đó tạo nên một công thức dẫn đến tình trạng đình đốn. Dù vậy, thị trường địa ốc vốn mang tính chu kỳ, nên những gì đang đúng vào Tháng Mười năm 2025 có thể sẽ không còn đúng nữa khi bước sang năm mới.

Một căn nhà rao bán ở Miami, Florida. (Hình minh họa: Joe Raedle/Getty Images)

Khi năm 2025 đã qua đi gần hết quý thứ tư, các phân tích và dự báo về thị trường nhà ở bắt đầu xuất hiện nhiều hơn. Dưới đây là nhận định của các chuyên gia về hướng đi của thị trường nhà ở trong năm 2026.

Giá nhà

Zillow Research dự báo giá nhà sẽ không thay đổi cho đến hết Tháng Giêng, sau đó tăng chậm, với mức tăng cao nhất gần 1.9% vào Tháng Tám tới.

Trong khi đó, các kinh tế gia của Hiệp Hội Ngân Hàng Thế Chấp (MBA) lại có quan điểm thận trọng hơn. Theo thông tin được “Realtor.com” truyền tải tại hội nghị thường niên của MBA vào Tháng Mười, tổ chức này dự đoán giá nhà sẽ giảm trong vài quý tới của những năm sắp tới và không kỳ vọng giá nhà sẽ tăng trên phạm vi toàn quốc cho đến năm 2028.

Lãi suất vay mua nhà

Fannie Mae dự báo lãi suất vay mua nhà sẽ giảm xuống 6.4% vào cuối năm nay và tiếp tục hạ dần, còn 5.9% vào cuối năm 2026. Tuy nhiên, đây có thể là kịch bản khá lạc quan.

Dự báo được công bố trong Tháng Mười của MBA cũng cho rằng lãi suất cuối cùng sẽ giảm, nhưng phải đợi đến năm 2027, và mức giảm rất nhẹ, chỉ 0.1%, từ 6.4% trong các năm 2025 và 2026 xuống 6.3%.

Giao dịch mua bán nhà

Từ nay đến cuối năm, doanh số bán nhà được dự báo khó có biến động lớn. Tuy nhiên, nghiên cứu của Zillow cho biết nguồn cung nhà ở có khả năng tăng nhanh hơn tốc độ bán, điều này có thể mang lại cho người mua nhiều lựa chọn hơn trong năm tới.

Trái lại, Fannie Mae có cái nhìn khá tích cực về doanh số bán nhà trong năm 2026. Dù đã điều chỉnh giảm dự báo hồi Tháng Chín, tổ chức này vẫn kỳ vọng doanh số sẽ tăng theo năm qua từng quý trong suốt năm 2026, với tổng mức tăng 8.9% vào cuối năm.

Hiệp Hội Môi Giới Địa Ốc Quốc Gia (NAR) đưa ra dự báo doanh số bán nhà dựa trên giả định lãi suất vay mua nhà giảm xuống còn 6%. Trong cuộc phỏng vấn với Newsweek, bà Nadia Evangelou, kinh tế gia cao cấp kiêm giám đốc nghiên cứu địa ốc của NAR, cho biết ở mức lãi suất đó sẽ có thêm 5.5 triệu hộ gia đình đủ khả năng mua nhà.

Ngay cả MBA cũng dự báo doanh số bán nhà sẽ tăng trong năm tới, bất chấp lãi suất vẫn duy trì ở mức cao. Theo thông tin Realtor.com, MBA ước tính sẽ có 5 triệu giao dịch nhà mới và nhà cũ trong năm 2026, so với 4.8 triệu trong năm 2025.

Nên mua nhà bây giờ hay đợi?

Như có thể thấy, các chuyên gia hàng đầu vẫn bất đồng quan điểm về nhiều khía cạnh khác nhau của thị trường nhà ở năm 2026. Hơn nữa, chỉ cần điều kiện thị trường thay đổi, các dự báo này có thể không còn chính xác nữa. Đó là lý do vì sao những tổ chức như Fannie Mae hay MBA liên tục cập nhật dự báo hàng tháng.

Với đa số người mua, cách tiếp cận hợp lý nhất là dùng các dự báo để hiểu thị trường, thay vì cố “canh thời điểm.” Cuối cùng, thời điểm tốt nhất để mua hay bán nhà vẫn là khi nào mà bạn đã sẵn sàng cả về mặt tài chính lẫn tâm lý để đưa ra quyết định. (Ng.Tr)[kn]

Chữa lành trong đêm nguyện ca ‘Mẹ Maria, Người Vá Áo,’ lần đầu ở Little Saigon

Văn Lan/Người Việt

WESTMINSTER, California (NV) – Đêm nguyện ca ‘Mẹ Maria, Người Vá Áo’ diễn ra tại Lavender’s Hall, Westminster, trong cơn mưa lạnh vào chiều Thứ Sáu, 2 Tháng Giêng 2026, đến với công chúng lần đầu ở Orange County.

Linh Mục Nguyễn Tầm Thường trong đêm nguyện ca “Mẹ Maria, Người Vá Áo.” (Hình: Văn Lan/Người Việt)

Linh Mục Nguyễn Trọng Tước thuộc Dòng Tên, với bút hiệu Nguyễn Tầm Thường, cũng là một nhà văn, nhà thơ, thường nói hiện nay có nhiều người mang những vết rách trong lòng, là những sự tổn thương về tâm linh, những vết rách của tâm hồn, của gia đình, xã hội.

Các MC Ngọc Chiệu, Vũ Dũng và Anh Thư giới thiệu khai mạc: “Cùng với giáo hội hoàn vũ, hôm qua chúng ta cùng nhau mừng Lễ Đức Mẹ là Mẹ Thiên Chúa, trong tâm tình ấy, chúng ta cùng nhìn lại chính mình, không ai là không mang những vết rách, những mệt mỏi tổn thương của tâm hồn. Chính trong những lúc ấy, có đôi tay âm thầm chờ đợi của Đức Mẹ, vá áo thật đơn sơ nhưng đầy hy vọng dù tâm hồn chúng ta có sờn rách đến đâu, Mẹ vẫn gom từng sợi chỉ, từng mảnh vỡ trong tâm hồn chúng ta để vá lại bằng sự chuyển cầu và lời dịu dàng của Mẹ.”

Linh Mục Nguyễn Thái (phải) ban phép lành trong đêm nguyện ca “Mẹ Maria, Người Vá Áo.” (Hình: Văn Lan/Người Việt)

Với chủ đề “Mẹ Maria, Người Vá Áo,” đem đến cho những người con của Mẹ, không hẳn nghiêng về ca nhạc, mà còn là vấn đề tâm linh qua những ca khúc, những lời thơ của Linh Mục Nguyễn Tầm Thường, nhạc sĩ Vũ Học phổ nhạc, là sự hướng dẫn, gợi ý vào tâm linh qua văn-thơ-nhạc, “Khi áo tình nghĩa vợ chồng RÁCH không vá được. Áo RÁCH trong Giáo Hội, áo RÁCH của Linh Hồn, chỉ có thể vá bằng Ơn Thánh của Chúa. Và Mẹ Maria thương những tâm hồn mặc áo rách.”

Đêm ca nguyện có sự tham dự của Linh Mục Nguyễn Thái, giám đốc Trung Tâm Công Giáo Việt Nam, Giáo Phận Orange, cùng các linh mục, tu sĩ nam nữ cùng toàn thể các cộng đoàn.

Ca sĩ Lam Anh trong ca khúc “Mẹ Maria, Người Vá Áo” trong đêm nguyện ca. (Hình: Văn Lan/Người Việt)

Chủ đề đêm nay là hành trình lắng đọng, chữa lành. Lời nhạc là những khoảng lặng giúp nghe được tiếng thì thầm của Mẹ đang vá lại từng mảnh vỡ trong từng con người, và Linh Mục Nguyễn Tầm Thường với những suy niệm sâu lắng đã mở lòng, đưa mọi người về đến an bình hạnh phúc đích thực, là lý do hôm nay có buổi cầu nguyện hướng về Đức Mẹ trong văn chương nghệ thuật.

Linh Mục Nguyễn Tầm Thường chia sẻ: “Đêm nay tôi muốn trở về với những kỷ niệm xa xưa của màu áo dòng. Cách đây mấy tháng, nhân dịp ghé lại Orange County, vài anh chị em gợi ý với tôi là đầu năm mới này, có khóa tĩnh tâm nào không. Không có tĩnh tâm, không giảng thuyết, tôi đề nghị chỉ có buổi tối cầu nguyện với Đức Mẹ với chủ đề “Mẹ Maria, Người Vá Áo.”

“Hơn 50 năm về trước khi còn là một chủng sinh, tôi viết bài thơ ‘Mẹ Maria, Người Vá Áo,’ khi ấy quê hương Việt Nam còn nghèo, có ai vứt áo cũ đâu, thường áo rách rồi vá lại, tôi đã từng mặc áo vá,” Linh Mục Nguyễn Tầm Thường tâm sự. “Cảnh tượng rất đẹp là mẹ vá áo rách cho con, và Mẹ Maria cũng có những giây phút như những bà mẹ Việt Nam ngồi vá áo cho con.”

Không gian thinh lặng trong tiếng kinh cầu. (Hình: Văn Lan/Người Việt)

“Nay đã thành linh mục rồi, thấy áo của cuộc đời rách nhiều quá, trong tình nghĩa vợ chồng, tình nghĩa anh em, và có những loại áo rách không phải vì sờn vai sứt chỉ mà vì người ta xé nhau cho rách, không để vết thương lành. Có những khủng hoảng trong đời sống hôn nhân, gia đình mất nhau, vợ chồng đều khoác áo rách, con cái đều chán nản, tất cả đều mặc áo rách. Trong những trường hợp áo rách như vậy vẫn có thể vá được, với tình thương của Mẹ Maria sẽ hóa giải, xin Mẹ vá áo đời con.”

Ca sĩ Thúy An mở đầu chương trình bằng nhạc phẩm nổi tiếng “Ave Maria” sáng tác Schubert.

Từ trái, Thúy An, Thùy Trang, Hoàng Hiệp, và Tấn Đạt, trong ca khúc “Mẹ Là Mùa Xuân.” (Hình: Văn Lan/Người Việt)

Tiếp đến là nhạc phẩm “Mẹ Maria, Người Vá Áo” thơ Linh Mục Nguyễn Tầm Thường, nhạc Vũ Học, ca sĩ Lam Anh trình bày với những đoản khúc thật xúc động: “… Áo vá càng lâu, càng thêm hạnh phúc/Áo rách càng nhiều, tình yêu càng sâu…” Ca sĩ Lam Anh nói khi cô nhận hát bài này, vì lời nhạc rất dễ thương mộc mạc giống như tâm tình của Mẹ Maria.

Trong đêm ca nhạc, Linh Mục Nguyễn Tầm Thường kể về Đức Giáo Hoàng Phao Lô II bị ám sát hụt vào ngày 13 Tháng Năm 1981, và Đức Mẹ có ý nghĩa gì khi đã hiện diện trong biến cố chấn động thế giới. Theo lời kể, kẻ ám sát bắn với khẩu súng quá gần, viên đạn xuyên qua người Đức Giáo Hoàng, gây vết thương nơi bụng, cùi chỏ phải và ngón tay trỏ. Tay súng bị bắt.

Dịp Lễ Giáng Sinh 1983, Đức Giáo Hoàng Phao Lô II đích thân đến nhà tù thăm kẻ sát nhân Alì Agca, người luôn tự hỏi tại sao nạn nhân lại thoát chết! Có lẽ ông ấy hiểu được rằng vượt lên trên khả năng giết người, còn có một quyền lực khác mạnh hơn nhiều!

Linh Mục Nguyễn Tầm Thường tiếp: “Tất cả minh chứng có Ơn Thánh Chúa. Agca biết rõ phải bắn như thế nào để đạt mục tiêu. Chỉ có điều lạ là hình như có ‘ai đó’ lái viên đạn đi nơi khác! Và Đức Giáo Hoàng Phao Lô II cảm nghiệm rõ ràng có bàn tay che chở, với sự lưu tâm đặc biệt của Hiền Mẫu Thiên Quốc, minh chứng Đức Mẹ mạnh hơn viên đạn có sức giết người! Một lần nữa, Ngài trở thành người mang ơn, kẻ mắc nợ Đức Mẹ.”

Nghệ sĩ Ngọc Huỳnh độc tấu đàn tranh trong không gian thinh lặng. (Hình: Văn Lan/Người Việt)

Bà Jacklyn Huỳnh từng đi cùng các chuyến hành hương với Linh Mục Nguyễn Tầm Thường, đến viếng Thánh Địa 12 lần, cùng viếng các nhà thờ bên Châu Âu, chia sẻ: “Linh Mục Nguyễn Tầm Thường viết rất nhiều sách, đó là kho tàng quý báu giúp người đọc với những bài học rất hay. Qua nội dung nói về tâm linh, vừa có tính cách giáo dục về luân lý lại vừa có thể áp dụng vào đời sống khi gặp phải những lúc đau khổ, sẽ được sự bình an.”

Không gian tĩnh lặng với ánh nến lung linh khi Linh Mục Nguyễn Thái ban phép lành, kết thúc chương trình.

Đêm nhạc trôi qua với nhiều ca khúc phổ nhạc từ thơ của Linh Mục Nguyễn Tầm Thường, mọi người được chiêm nghiệm về cuộc sống bình an nơi trần thế, nơi luôn cần đến “Mẹ Maria, Người Vá Áo” để luôn được gần Mẹ nhiều hơn. [dt]

Cựu Kỵ Binh Vũ Đình Lưu và trận tử chiến tại Bầu Hàm

Lâm Hoài Thạch/Người Việt

WESTMINSTER, California (NV) – Cựu Kỵ Binh Vũ Đình Lưu sinh năm 1946 tại Quận Phù Mỹ, Tỉnh Bình Định, thuộc vùng duyên hải Miền Trung. Năm 1968, trong lúc ông dạy học trường Trung Học Tư Thục Lê Bảo Tịnh, Sài Gòn thì có lệnh gọi tổng động viên. Ông nhập ngũ Tháng Tư, 1968 khóa 2/68 Trừ Bị Thủ Đức. Giai đoạn 1 ông học căn bản quân sự tại Trung Tâm Huấn Luyện Quang Trung ba tháng, và giai đoạn 2 ở Trường Bộ Binh Thủ Đức ba tháng.

Vũ Đình Lưu và đứa con trai, năm 1972. (Hình: Vũ Lưu cung cấp)

Khóa 2/68 Trừ Bị Thủ Đức khoảng 2,000 Sinh Viên Sĩ Quan (SVSQ). Phân nửa được thụ huấn ở Quân Trường Thủ Đức, và số còn lại thụ huấn tại Quân Trường Đồng Đế, Nha Trang. Khóa 2/68 là khóa sĩ quan đầu tiên có tại Trường Đồng Đế Nha Trang. Tất cả các SVSQ/K2/68 của hai quân trường đều ra trường khoảng cuối Tháng Chín, 1968.

Sau đó tân Chuẩn Úy Vũ Đình Lưu được thụ huấn Khóa 23 Căn Bản Thiết Giáp trong khuôn viên Trường Bộ Binh Thủ Đức. Đầu năm 1969, ông ra trường Thiết Giáp.

Kể với phóng viên nhật báo Người Việt tại Westminster, Little Saigon, ông Lưu cho biết sau khi chấm dứt chiến dịch Toàn Thắng tại Cambodia vào năm 1972, là chuyện Chi Đoàn 2/5 Thiết Kỵ và ông giải cứu tiền đồn Xà Bang. Rồi sau đó, ông tham gia những trận đánh tại Long Khánh. Trong thời gian này, Cựu Đại Úy Vũ Đình Lưu là chi đoàn trưởng, Chi Đoàn 2/5 Thiết Kỵ.

Sau nhiều trận đánh ác liệt, Chi Đoàn 2/5 Thiết Kỵ tiếp tục tham chiến nhiều trận đánh trong những ngày của Tháng Tư, 1975, trong đó có trận tử chiến với Cộng Sản Bắc Việt tại Đồi Móng Ngựa.

Mở “đường máu” để thoát sự bao vây của địch

Trong trận đánh tại Đồi Móng Ngựa bị địch bao vây tứ phía, Đại Úy Lưu và Đại Úy Mừng liền nghĩ ngay một kế sách, là phải “mở đường máu” xuyên qua vòng vây của địch, và Đại Tá Dũng cũng đồng ý với kế sách này.

Đại Úy Lưu liền lệnh cho các Chi Đội kêu bộ binh lên xe, gần xe nào lên xe ấy. Họ quyết định “mở đường máu” về phía Tây vườn cao su để về ấp Bàu Hàm. Đây là một ấp nhỏ của người Nùng chuyên sống về nghề rẫy hoa màu phụ, trồng cây thuốc lá… Nơi này cách ngã ba Dầu Giây khoảng 7 km về hướng Tây Bắc. Ngay trong lúc này, họ đã nhìn thấy nhiều chiến xa địch xuất hiện trên Quốc Lộ 20 và bắt đầu tác xạ vào đội hình của các chiến sĩ VNCH.

Dựa vào hỏa lực mạnh, di chuyển nhanh của Thiết Giáp VNCH, và những yếu tố bất ngờ, đoàn quân lui binh đã xuyên phá vòng vây của địch.

Ba Chiến Xa M41 dẫn đầu, các xe M113 bố trí trái và cùng tiến về phía trước với đội hình “quả trám.” Cũng may vườn cao su non nên Chiến Xa dễ dàng cán rạp, đè bẹp hầm hố địch. Tất cả các loại súng liên tiếp nhả đạn, Đại Bác 76 ly của Chiến Xa M41 hạ thấp nòng bắn trước đầu xe bằng đạn nổ, xới tung từng hầm hố. Hàng chục khẩu Đại Liên 50 và Đại Liên 30, hàng trăm cây M79 và M16 thi nhau bắn xối xả về phía trước và bên hông xe để địch không ngóc đầu lên bắn B40 và Đại bác 75 ly.

Địch quân chống trả mãnh liệt, nhưng Thiết Giáp vẫn càn qua đầu địch mà tiến, chúng bung ra khỏi chốt, chạy tán loạn và bị bắn hạ. May mắn thay, Chi Đoàn có hai hạ sĩ quan trưởng xa và hai anh tài xế là người địa phương trước làm rẫy ở ấp Bàu Hàm. Họ đóng góp phần quan trọng vào việc dẫn đoàn quân thoát nhanh và chính xác ra khỏi vòng vây địch quân, vì các anh rành rẽ địa thế nơi này chỉ có một khoảng duy nhất của con suối rộng chừng 50 mét, để lúc trước cho xe bò, xe be băng qua khi chuyên chở hoa màu hay cây gỗ.

Hậu cứ Chi Đoàn 2/5 Thiết Kỵ tại Long Khánh. (Hình: Vũ Lưu cung cấp)

Vừa di chuyển vừa bắn cũng có nhiều trở ngại gặp phải, như suối sâu, đá to, gốc cao su lớn vừa cưa chưa mục, lởm chởm dễ dàng làm trật xích Chiến Xa. Mà bị trật xích trong tình huống hiểm nghèo này thì kể như chạm mặt với tử thần. Hỏa lực địch chống trả mạnh nhất trong bề dày 500 mét đầu, nhưng khi tới gần bờ suối của Bàu Hàm thì áp lực địch nhẹ dần.
Ông Lưu nhớ lại: “Hơn một giờ hành quân vượt thoát, lực lượng chúng tôi bắt tay được với Chi Đoàn 1/15B hổn hợp của Đại Úy Phạm Văn Bản, anh là bạn cùng khóa Thiết Giáp với tôi, và đang là Chi Đoàn Trưởng, thuộc Lữ Đoàn 3 Kỵ Binh.

Đến gần ấp Bàu Hàm, chúng tôi bố trí phòng thủ trong một khu rừng chồi thưa thớt. Xa xa, về hướng ấp Nguyễn Thái Học lửa còn cháy đỏ cả vòm trời. Lúc đó là khoảng 8 giờ tối ngày 15 Tháng Tư, 1975, một ngày dài nhất trong cuộc đời binh nghiệp của tôi. Trên bầu trời hàng chục ánh hỏa châu treo lơ lửng cộng với khói và những áng mây trôi bàng bạc, tất cả quyện vào nhau tạo thành một thứ ánh sáng vàng vọt buồn phiền. Nơi đóng quân cây cối, xe cộ, bóng người lúc ẩn lúc hiện chập chờn ma quái.”

“Tôi mời Đại Tá Dũng ở lại xe, ăn cơm và nghỉ ngơi qua đêm. Ăn cơm gạo sấy nóng và cá Tuna. Thiết Giáp lúc nào cũng được ăn cơm nóng, chỉ cần đổ nước vào bịch gạo sấy, treo ở nắp bô xe là có cơm nóng ăn khi tới chỗ dừng quân. Một người lính của tôi bưng ra một nón sắt đầy nước mời Đại Tá Dũng và tôi rửa mặt. Hai người vội vàng bốc nước vào mặt để xóa bớt những bụi, khói và mồ hôi bám dầy từ sáng đến giờ, rồi ra tuyến phòng thủ,” ông kể thêm.

Lực Lượng Đặc Nhiệm 52 bị thất thủ

Sau khi mở “đường máu” để vượt thoát sự bao vây của địch, Đại Tá Ngô Kỳ Dũng và Đại Úy Vũ Đình Lưu đến từng Chi Đội để kiểm tra đôn đốc, và quan trọng là ngỏ lời khen ngợi để củng cố tinh thần anh em binh sĩ. Ở đây tất cả các y tá đều làm việc hết sức mình, do sự điều động của Bác Sĩ Nam, trưởng toán Đại Đội 183 Quân Y Tiền Phương. Cả hai dừng lại từng xa đội để thăm hỏi.

Ông Lưu tâm tình: “Trong lúc này, những cảnh tượng quá đau thương. Tim tôi nhói lên mỗi khi nghe những người lính Bộ Binh, Thiết Giáp và Pháo Binh rên rỉ. Tuy rằng, họ đã cố gắng chịu đựng những cơn đau nhức, và vết thương đã được băng bó tạm thời, nhưng rồi cũng làm cho họ vô cùng đau đớn. Lòng tôi quặn thắt trước những chiến hữu đã hy sinh vì tổ quốc nằm gọn trong chiếc poncho cuộn tròn buồn thảm. Trong các xe M113 còn rất nhiều thương binh. Nhưng trời đã tối và tình hình còn nguy hiểm nên không thể tản thương được. Tôi ngậm ngùi trở về xe chỉ huy với Đại Tá Dũng. Nhìn xa xa còn vài vòm lửa của xe cháy thuộc Lữ Đoàn III.”

Đại Tá Dũng và Đại Úy Lưu nhìn nhau rồi cúi mặt, cơm nuốt không vô mặc dù từ sáng sớm đến giờ, họ không có gì trong bụng ngoài một ly cà phê nóng, trong lòng dâng tràn nỗi nghẹn ngào. Lực Lượng Đặc Nhiệm 52 gánh vác một công việc quá lớn, quá tầm tay. Nhưng không được yểm trợ phi pháo, không được các đơn vị bạn tiếp cứu kịp thời.

Tổng kết quân số vô cùng đau đớn, 3/4 quân số bị thương và tử trận của Trung Đoàn 52 Bộ Binh, chỉ còn vỏn vẹn chỉ 200 chiến sĩ. Về Thiết Giáp, tám chiếc M113 và một Chiến Xa M41 bị tiêu hủy, với hơn một phần tư quân số bị loại ra khỏi vòng chiến chỉ trong 15 ngày đêm.

Ông Lưu ngậm ngùi kể: “Phải chăng đây là đỉnh tột cùng đau thương và nghiệt ngã đời lính? Chúng tôi không thể hình dung nổi ngày mai của cuộc chiến sẽ như thế nào, cho tôi và đồng đội thân yêu. Một tình huống đau thương xảy ra, đó là trong ngày 14 Tháng Tư, 1975, Đại Úy Hoàng Đình Đạt, trưởng Ban 4 của Trung Đoàn 52 theo trực thăng đến Chiến Đoàn để lo việc tiếp tế. Anh quyết ở lại mặc dù Đại Tá Dũng bảo anh về lại Long Bình ngay.

Anh chỉ vội viết vài hàng gởi cho vợ để báo tin là anh sẽ ở lại chiến trường, mà lúc đó là lúc đoàn quân sắp ‘mở đường máu’ để vượt thoát vòng bao vây của địch. Chính Đại Tá Dũng và tôi bảo anh lên xe chỉ huy, nhưng anh không chịu, để đi bộ cùng anh em trong toán tiếp liệu. Nhưng rồi, Đại Úy Hoàng Đình Đạt cùng cả toán đã bị hạ sát thảm thương trên đường lui binh.”

Thiết Giáp M113 của Chi Đoàn 2/5 Thiết Kỵ tại Long Khánh. (Hình: Vũ Lưu cung cấp)

Thoát được vòng bao vây của địch

Trong cuộc lui binh này, những quân nhân của các đơn vị còn sống sót như Pháo Binh của Tiểu Đoàn Phó Thiếu Tá Trước, Công Binh, Hỏa Tiễn TOW, Đại Đội Phó 183 Quân Y- Bác Sĩ Nam và nguyên toán Quân Y, đã được Chi Đoàn 2/5 Thiết Kỵ đưa ra khỏi vòng vây hãm của địch.

Ngày 16 Tháng Tư, 1975, từ sáng sớm toàn bộ Chiến Đoàn 52 còn lại di chuyển ra hương lộ đất đỏ, nối liền Quốc Lộ 1 và ấp Bàu Hàm. Họ vừa đến cùng lúc với đoàn xe GMC và Hồng Thập Tự, để tản thương và đưa Trung Đoàn 52 Bộ Binh về Long Bình. Và kể từ giờ phút này đơn vị Trung Đoàn 52 của Sư Đoàn 18 BB xem như không còn nữa!

Ông Lưu nói: “Tôi tiễn Đại Tá Dũng đến tận xe jeep của ông, chào tạm biệt và bắt tay từ giả. Ông bắt tay tôi thật chắc, thật lâu và nói hy vọng chúng ta còn gặp nhau trên cùng một chiến trường và cảm ơn với giọng trầm buồn. Nhưng vận nước nổi trôi, từ đó đến giờ tôi và ông chưa một lần gặp mặt. Tôi trở lại và đứng nghiêm trên xe, và hầu hết Kỵ Binh của Chi Đoàn đều đứng nghiêm đưa tay chào khi đoàn xe bắt đầu chuyển bánh.”

Trước khi Chiến Đoàn 52 bị thất thủ hoàn toàn không có một quả bom hạng nặng nào được thả xuống để ngăn chặn địch quân. Trong khi đó, chỉ có hai quả bom BLU được thả xuống khu đồn điền cao su Bình Lộc cách ngã ba Dầu Giây khoảng 6 Km về hướng Đông Bắc vào sáng ngày 16 Tháng Tư, 1975.

Ông Lưu nói: “Chào vĩnh biệt các chiến sĩ Quân Lực VNCH, các anh đã anh dũng hy sinh vì tổ quốc để làm tròn nhiệm vụ của người trai trong thời chinh chiến. Bây giờ các anh đang được vui sống muôn đời, như trong Kinh Hòa Bình đã nói, ‘Chính lúc chết đi, là khi vui sống muôn đời.’ Xin chào tạm biệt các chiến sĩ đang còn được sống sót. Các anh đã hiên ngang chiến đấu, can trường xả thân vì dân tộc trong suốt 12 ngày đêm vừa qua cùng với Chi Đoàn 2/5 Thiết Kỵ. Nguyện cầu cho các anh gặp nhiều may mắn trong thời gian tới.”

Tất cả quân nhân của Chi Đoàn 2/5 Thiết Kỵ đều đứng nghiêm chào, cho đến khi đoàn xe khuất hẳn sau đám bụi đỏ mịt mù. [dt]

Sau cháy rừng LA, không khí trong nhà độc hại hơn ngoài trời

LOS ANGELES, California (NV) – Một nghiên cứu của đại học UCLA công bố hôm Thứ Sáu, 2 Tháng Giêng, cho thấy các ngôi nhà còn nguyên sau các vụ cháy Eaton và Palisades nhưng bị ảnh hưởng do tro bụi hoặc khói, ghi nhận phẩm chất không khí trong nhà xấu đi theo thời gian, nhật báo The Orange County Register cho hay.

Theo nghiên cứu, nồng độ các hợp chất hữu cơ bay hơi (VOC) – bao gồm “benzene,” “toluene,” “ethylbenzene” và “xylenes” – vẫn ở mức cao đáng kể, thậm chí còn gia tăng sau khi các đám cháy được khống chế và chất lượng không khí ngoài trời phục hồi. Các nhà nghiên cứu bắt đầu thu thập mẫu từ ngày thứ hai của các vụ cháy và kết thúc vào ngày 18 Tháng Hai, 2025.

Khu nhà tan hoang do cháy rừng ở Altadena, Los Angeles County, hồi đầu năm 2025. (Hình minh họa: Trà Nhiên/Người Việt)

“Phát hiện này cho thấy sự cần thiết của các biện pháp can thiệp có mục tiêu nhằm giảm thiểu phơi nhiễm không gian trong nhà trong giai đoạn phục hồi,” đồng tác giả nghiên cứu, Tiến Sĩ Michael Jerrett – giáo sư Khoa Học Sức Khỏe Môi Trường thuộc Khoa Fielding của UCLA và là chủ tịch Jonathan Fielding về Biến Đổi Khí Hậu và Y Tế Công Cộng – cho biết trong một thông cáo. 

“Các kết quả này làm dấy lên mối lo ngại về phẩm chất không khí trong nhà sau cháy rừng, cũng như nguy cơ phơi nhiễm kéo dài có thể dẫn đến những tác động nghiêm trọng đối với sức khỏe,” thông cáo tiếp.

Nghiên cứu được đăng trên tạp chí Environmental Science and Technology Letters. Các nhà nghiên cứu thu thập mẫu theo từng giai đoạn tại cả hai khu vực cháy, bao gồm giai đoạn trước khi đám cháy được khống chế 50%, giai đoạn cháy đang diễn ra khi đã khống chế trên 50%, và giai đoạn sau cháy.

Các hợp chất hữu cơ bay hơi khác nhau đạt đỉnh điểm vào những thời khắc khác nhau trong và sau cháy. So với giai đoạn đám cháy đang hoạt động, tỷ lệ nồng độ trong nhà so với ngoài trời cao hơn đáng kể ở giai đoạn sau cháy. Mức VOC tăng cao đặc biệt được ghi nhận tại các ngôi nhà không có người ở trong vùng bị cháy.

“Ngay cả sau khi các đám cháy rừng được dập tắt, cư dân vẫn có thể đối mặt với nguy cơ phơi nhiễm VOC trong nhà,” đồng tác giả nghiên cứu, Tiến Sĩ Yifang Zhu – giáo sư Khoa Học Sức Khỏe Môi Trường – cho biết trong một thông cáo. 

“Mô hình này cho thấy các vật liệu trong nhà bị ảnh hưởng do khói có thể tiếp tục phát thải VOC vào môi trường trong nhà, tạo ra nguồn phơi nhiễm kéo dài. Để giảm thiểu rủi ro, cư dân quay trở lại các ngôi nhà bị ảnh hưởng nên áp dụng các biện pháp cải thiện thông gió và lọc không khí,” thông cáo cho hay. 

Theo UCLA, các biện pháp giảm thiểu bao gồm thường xuyên mở cửa sổ, vận hành hệ thống sưởi ấm, thông gió và điều hòa không khí trung tâm với bộ lọc đạt ít nhất chuẩn chỉ số 13, và sử dụng máy lọc không khí di động hiệu suất cao có kèm bộ lọc than hoạt tính khi có điều kiện.

“Điều khiến các vụ cháy rừng đô thị này đặc biệt đáng lo ngại là độc tính tiềm tàng của khói sinh ra, do các hợp chất hữu cơ bay hơi hiện diện phổ biến trong khu dân cư, với những nguồn thường gặp như vật liệu xây dựng và các sản phẩm gia dụng, bao gồm đồ nấu nướng và chất tẩy rửa,” Tiến Sĩ Yifang Zhu nói. (T.Nhiên) [dt]

NBA đang bị EuroLeague thu ngắn khoảng cách, dù vẫn là số 1

VILLEURBANNE, Pháp (NV) – Tony Parker, một trong những hậu vệ vĩ đại nhất lịch sử NBA và cũng là biểu tượng của bóng rổ Châu Âu vừa đề cập đến sự khác biệt giữa NBA và EuroLeague, Giải Vô Địch Bóng Rổ Châu Âu, theo Basket News ngày 1 Tháng Giêng, 2026.

“NBA vẫn là giải đấu số 1 thế giới, nổi bật về tốc độ và thể chất, nhưng nếu nhìn sang bóng rổ Châu Âu thì rõ ràng EuroLeague đang thay đổi mạnh mẽ. Họ học hỏi cách tổ chức của người Mỹ để bắt kịp xu hướng hiện đại của môn thể thao này.”

Tony Parker sau thời gian thi đấu thành công ở NBA, giờ là nhà quản lý cho đội bóng hàng đầu ở EuroLeague. (Hình minh họa: Mike Lawrie/Getty Images)

Tony Parker là người hiếm hoi sống trọn “hai thế giới.” Từ cậu bé Pháp gầy gò bước vào NBA năm 2001, và trở thành cầu thủ có bốn lần vô địch cùng San Antonio Spurs và MVP NBA Finals 2007, cho đến khi giải nghệ và quay về Châu Âu với vai trò chủ tịch câu lạc bộ ASVEL Lyon-Villeurbanne, Pháp, một thế lực đang lên tại EuroLeague.

Chính vì trải nghiệm đủ với NBA và sau đó đắm mình với EuroLeague trong vai trò nhà quản trị nên những nhận định của Tony Parker rất có giá trị.

Tony Parker ca ngợi NBA, giải đấu mà anh từng có đầy đủ các danh hiệu: “NBA là giải đấu có cường độ cao nhất thế giới, nhịp độ trận đấu nhanh hơn, số pha chuyển đổi trạng thái dày đặc hơn, và đặc biệt là yếu tố thể chất vượt trội. Để chơi ở NBA, bạn phải chạy nhanh hơn, nhảy cao hơn, va chạm nhiều hơn. Thậm chí là sai lầm nhỏ, bạn cũng có thể bị trừng phạt ngay lập tức.”

Từ lập luận của Tony Parker có thể suy ra được, NBA có 82 trận mùa thường niên, đòi hỏi thể lực và chiều sâu đội hình cực lớn. Tại NBA, các cầu thủ được tuyển chọn từ khắp thế giới, nhưng phần lớn đều sở hữu thể hình và sức bật hiếm có. Điều đó tạo nên một môi trường mà tốc độ gần như trở thành điều kiện bắt buộc để tồn tại.

Tony Parker (giữa) thừa nhận để trụ được ở NBA, cầu thủ phải nhanh hơn, tốc độ hơn và di chuyển nhiều hơn. (Hình minh họa: Ronald Martinez/Getty Images)

Trong khi đó, nhiều năm qua, EuroLeague nổi tiếng với lối chơi chặt chẽ, thiên về chiến thuật, kiểm soát nhịp độ và hạn chế sai lầm. Parker thừa nhận: “Ngày trước, bạn có thể thắng ở Châu Âu bằng cách phòng ngự tốt và đọc trận đấu thông minh, còn ở NBA, chỉ thông minh thôi là chưa đủ. Tuy nhiên, EuroLeague dậm chân tại chỗ.

Ngược lại, giải đấu Châu Âu này đang thay đổi rõ rệt trong khoảng một thập niên trở lại đây. Nhịp độ trận đấu được đẩy cao hơn, các đội sẵn sàng ném ba điểm nhiều hơn, sử dụng spacing, giãn đội hình rộng hơn.”

Rõ ràng là những khái niệm tưởng như là “đặc sản” của riêng NBA thì EuroLeague đã tiệm cận. Điều đấy rất tốt cho sự phát triển chung của bóng rổ thế giới, thay vì chỉ là người Mỹ độc quyền với một NBA không có sự cạnh tranh. (Yến Nhi) [dt]

Tòa phúc thẩm nói luật cấm mang súng công khai của California là ‘vi hiến’

SACRAMENTO, California (NV) – Một tòa phúc thẩm liên bang phán quyết rằng lệnh cấm mang súng công khai ở hầu hết các khu vực mà tiểu bang California áp đặt là vi hiến, hôm Thứ Sáu 2 Tháng Giêng, Reuters đưa tin.

Hội đồng thẩm phán của Tòa Phúc Thẩm số 9 ở San Francisco ra phán quyết với tỷ lệ 2/1 đứng về phía một người sở hữu súng rằng lệnh cấm mang theo súng công khai ở các quận hạt có hơn 200,000 người của tiểu bang California vi phạm Tu Chính Án thứ hai về quyền được giữ và mang theo vũ khí.

Một khách hàng đang mua súng với con trai nhỏ ở một cửa hàng súng đạn ở Glendale, California. (Hình minh họa: Gabriel Bouys/AFP via Getty Images)

Thẩm Phán Lawrence VanDyke, người được Tổng Thống Donald Trump bổ nhiệm, cho biết luật kiểm soát súng của tiểu bang không thể đứng vững theo phán quyết mang tính bước ngoặt về quyền sử dụng súng của Tối Cao Pháp Viện hồi năm 2022.

Phán quyết đó, trong vụ kiện của Hiệp Hội Súng Trường Và Súng Lục Tiểu Bang New York, đã được Tối Cao Pháp Viện thông qua với tỷ lệ 6/3. Phán quyết cho rằng các hạn chế về việc sở hữu súng đạn “phải nhất quán với truyền thống lịch sử của đất nước về quy định súng đạn.”

Trong phán quyết ở California, Thẩm Phán VanDyke cùng một thẩm phán bảo thủ khác cũng do ông Trump bổ nhiệm, cho rằng vụ kiện mới nhất “không nghi ngờ gì có liên quan đến việc mang theo vũ khí công khai, vốn có trước khi Tuyên Ngôn Nhân Quyền được phê chuẩn vào năm 1791.”

Ông lưu ý rằng hơn 30 tiểu bang nhìn chung cho phép người dân mang theo súng không cần che đậy. Chính tiểu bang California cho phép mang súng ngắn không cần giấu kín để tự vệ mà không bị phạt cho đến năm 2012, ông lập luận.

“Tư liệu lịch sử cho thấy rõ không thể nhầm lẫn rằng mang súng công khai là một phần của lịch sử và truyền thống của quốc gia này,” Thẩm Phán VanDyke ghi trong phán quyết.

Phán quyết này đảo ngược một phần phán quyết hồi năm 2023 của một thẩm phán tòa cấp dưới vốn đã bác bỏ vụ kiện của ông Mark Baird, một người sở hữu súng, hồi năm 2019, đối với quy định của California.

Mặc dù tòa phúc thẩm đứng về phía nguyên đơn Baird, họ lại bác bỏ khiếu nại của ông đối với quy định của California áp dụng ở các quận hạt có ít hơn 200,000 dân, vốn yêu cầu phải có giấy phép mới được mang theo vũ khí công khai.

Thẩm Phán Randy Smith, người được cựu George W. Bush bổ nhiệm, không đồng ý với phán quyết này. Ông cho rằng các đồng nghiệp của ông “chỉ đúng một nửa trong trường hợp này” vì tất cả các quy định của California đều tuân thủ phán quyết của Tối Cao Pháp Viện.

Phát ngôn viên của ông Rob Bonta, bộ trưởng Tư Pháp California, cho biết ông đang xem xét các lựa chọn. “Chúng tôi cam kết bảo vệ luật sở hữu súng dựa trên lẽ thường của California,” phát ngôn viên cho biết. (NNL) [dt]

Năm mới, Orange County thực hiện nhiều dự án giảm bớt tắc nghẽn giao thông

ORANGE COUNTY, California (NV) – Với nhiều dự án xây dựng đang thực hiện hoặc sắp bắt đầu thực hiện tại nhiều xa lộ, cộng với nhiều tuần thử chạy xe điện đầu tiên của quận hạt, 2026 sẽ là một năm bận rộn đối với Orange County, có nhiều công trình làm giảm tắc nghẽn giao thông, theo nhật báo The Orange County Register hôm Thứ Sáu, 2 Tháng Giêng.

“Tôi thật sự nghĩ 2026 sẽ là một năm vô cùng bận rộn. Chúng ta có nhiều dự án đang được thực hiện, và rằng chúng ta đang bắt đầu một số, và rằng chúng ta sắp hoàn thành một số,” ông Darrell Johnson, tổng giám đốc Cơ Quan Giao Thông Orange County (OCTA), nói với OCR. “Tôi nghĩ, 2026 sẽ là một năm bận rộn trên mọi phương diện với những gì chúng ta đang làm về giao thông và di chuyển ở Orange County.”

Dự án phát triển và mở rộng xa lộ 405. (Hình: OCTA)

Có thể nói, dự án lớn nhất dự trù hoàn tất trong năm nay là “OC Street Car,” trị giá $649 triệu, một hệ thống xe điện chở hành khách đi một đoạn đường dài 4.1 dặm, từ trạm xe lửa Santa Ana đến một trạm giao thông mới trên đường Harbor ở Garden Grove. Xe điện này có 10 trạm dừng trên đường đi, bao gồm dừng ở khu vực Trung Tâm Hành Chánh (Civic Center), nơi có các cơ quan quận hạt và thành phố Santa Ana tọa lạc. Nơi đây cũng có tòa án liên bang, tòa kháng án, và tòa thượng thẩm tiểu bang, và gần khu trung tâm Santa Ana.

“Chúng tôi chắc chắn dự trù khai trương vào nửa sau của năm nay,” ông Johnson nói. “Chúng tôi vô cùng hồi hộp với dự án này.”

Sau nhiều năm làm đường rầy – đi qua nhiều con đường của các thành phố – và xây dựng các trạm cũng như đặt hệ thống điều khiển, đường xe điện này đang được thử nghiệm. Cho đến nay, các toa xe này chỉ chạy 2 dặm, không đi qua các con đường. Tuy nhiên, đến đầu năm nay, những toa xe này sẽ bắt đầu đi qua những con đường đó.

“Có một số tiêu chuẩn thử nghiệm đối với hệ thống,” được các nhân viên phụ trách về quy định của tiểu bang đưa ra, và phải mất sáu tháng mới hoàn tất, ông Johnson nói. “Chúng tôi muốn bảo đảm là khi hành khách bắt đầu sử dụng, mọi thứ phải sẵn sàng như trong kế hoạch.”

Xe điện “OC Street Car” chạy từ Santa Ana đến Garden Grove. (Hình: OCTA)

Sẽ có một cuộc vận động giáo dục được thực hiện, ông Johnson nói, tập trung vào việc sử dụng hệ thống xe điện này như thế nào, cũng như tương tác giữa người lái xe với xe điện trên đường phố.

Theo dự trù, xe điện này phục vụ khoảng 5,000 người/ngày một khi dự án hoàn tất, trong thời điểm năm năm, ông Johnson nói.

“Chúng tôi không làm hệ thống này cho năm 2026 mà làm cho năm 2030, cho năm 2035, cho năm 2040, và sau đó nữa. Đây là đầu tư tại một trong những khu vực có mật độ dân cư cao nhất và có thể là phần quan trọng nhất của quận hạt,” ông thêm.

OCTA cũng hoàn tất hai dự án đầu tư xa lộ lớn trong những năm qua – mở rộng cầu và thêm làn xe trên xa lộ 405 trị giá $2.16 tỷ và đầu tư $665 triệu thêm làn xe và điều chỉnh xa lộ 5 để giảm bớt kẹt xe ở ngã ba El Toro.

Nhưng với tiền thu được từ Measure M2 – cứ mỗi đô la thuế thương vụ (sales tax) được lấy nửa cent – cộng với ngân quỹ tài trợ từ liên bang và tiểu bang, OCTA có nhiều dự án đang thực hiện một cách có “trọng tâm” và “tập trung nhiều vào việc giải quyết tắc nghẽn tại một số điểm giao thông dày đặc,” ông Johnson nói.

Trong khi đó, để tìm cách giải quyết các vấn đề dọc xa lộ 91 – huyết mạch giữa vùng Inland Empire, nơi ngày càng có nhiều người cư ngụ, và thị trường lao động Orange County – OCTA đang chi ra $780 triệu tập trung vào ba khu vực.

Xa lộ 91 lối ra đường Kraemer sẽ được OCTA sửa chữa lại. (Hình minh họa: Erika Taylor/Voice of OC)

Giao lộ tại đường Lakeview đang được xây dựng, với một cây cầu mới phía trên, nhằm giảm “giao thông nhập vào nhau” khi các tài xế hoặc ở lại trên xa lộ 91 hoặc rẽ vào xa lộ 55.

Cũng trên xa lộ 91, gần với xa lộ 57, là một dự án tái xây dựng lại hai cây cầu trên đường Tustin và đường Kraemer, mà đáng lẽ đã bắt đầu hồi giữa năm ngoái.

Tại xa lộ 57, liên quan tới cây cầu qua đường La Palma và các làn xe ra vào ở đường Raymond và đường East, OCTA cũng sẽ cải thiện thêm.

Cây cầu qua đường La Palma dự trù sẽ bị đóng suốt mùa Hè, và một số nơi khác cũng sẽ bị đóng để sửa chữa, ông Johnson cho biết, và khuyến khích người lái xe theo dõi các thông báo đóng đường trên trang mạng xã hội của OCTA.

“Có rất nhiều việc để làm nhằm tạo điều điện giao thông dễ dàng và an toàn, bao gồm phát triển điều hành và tiêu chuẩn hóa,” ông Johnson nói về mục đích của các dự án.

Thêm vào đó, OCTA cũng có nhiều dự án khác bao gồm tiêu chuẩn hóa trở lại các xa lộ của Orange County.

Trước đây, Bộ Giao Thông California (Caltrans) cho phép làm nhỏ làn xe lại để có nhiều xe chạy. Tuy nhiên, theo ông Johnson, tốt nhất là mỗi làn xe phải rộng 12 ft. OCTA cũng có các dự án tiêu chuẩn hóa các lối ra vào xa lộ, cũng như xa lộ nối liền với đường, làn xe đạp, và các hạng mục khác có thể thay đổi.

“Tập trung của chúng tôi trong năm 2026 rõ ràng là giảm tắc nghẽn giao thông, gia tăng an toàn, và mở rộng thêm các lựa chọn đáng tin cậy cho tất cả mọi người, cho dù họ đi bằng xe hơi, xe buýt, xe lửa,” ông Johnson nói. “Và đó chỉ là ý tưởng cân bằng nhu cầu và tiếp tục đầu tư vào quận hạt.” (Đ.D.)

FIFA ủng hộ luật việt vị mới của ‘Giáo Sư’ Wenger, VAR sẽ ‘thất nghiệp’

ZURICH, Thụy Sĩ (NV) – Chủ Tịch FIFA Gianni Infantino cho biết ông hoàn toàn ủng hộ và đang tiến gần đến việc áp dụng luật việt vị mới từ ý tưởng của cựu huấn luyện viên đội Arsenal, ông Arsene Wenger với mục đích gia tăng bàn thắng và ủng hộ bóng đá tấn công, theo FIFA ngày 1 Tháng Giêng, 2026.

Chủ Tịch FIFA “bật đèn xanh” cho việc ủng hộ ý tưởng từ luật việt vị mới mà trưởng Ban Phát Triển Bóng Đá Toàn Cầu Arsene Wenger đưa ra. Theo đó, việc thay đổi luật việt vị của ông Wenger, người vẫn được gọi là “giáo sư” có sự “thông thoáng” hơn cho cầu thủ tấn công và cũng ít gây tranh cãi hơn.

Trưởng Ban Phát Triển Bóng Đá Toàn Cầu Arsene Wenger (trái) người đưa ra ý tưởng luật việt vị mới. (Hình: Fabrice Coffrini/AFP via Getty Images)

Nếu luật đang áp dụng chỉ cần một phần nhỏ cơ thể ở phía sau hậu vệ đội phòng ngự lúc nhận bóng, thì luật mới chỉ bắt lỗi việt vị khi toàn bộ thân của cầu thủ tấn công ở phía sau.
Chủ Tịch FIFA Gianni Infantino có vẻ thích thú qua phát biểu: “Luật việt vị mới từ ý tưởng của ông Wenger làm cho trận đấu có nhiều pha tấn công hơn và hấp dẫn hơn. Chúng tôi đang xem xét quy tắc việt vị mới được đưa vào. Điều này thúc đẩy bóng đá tấn công và khán giả sẽ được thưởng thức nhiều bàn thắng hơn.”

Ông Gianni Infantino không đề cập đến việc luật việt vị hiện hành cùng với hoạt động của VAR đang làm cho trận đấu bị kéo dài ra với khoảng thời gian chết để trọng tài “soi” đường kẻ việt vị qua video hỗ trợ. Tuy nhiên, giới chuyên môn thừa hiểu rằng nếu luật việt vị mới của ông Wenger được thông qua, VAR sẽ “thất nghiệp.”

VAR sẽ thất nghiệp hoặc ít việc đi rất nhiều nếu luật việt vị mới của Wenger được thông qua và áp dụng. (Hình minh họa: Juan Mabromata – Pool/Getty Images)

Trong vai trò trưởng Ban Phát Triển Bóng Đá Toàn Cầu của FIFA, ông Wenger bắt đầu đề ra ý tưởng thay đổi quy tắc việt vị vào năm 2020. Cho đến Tháng Mười, 2025 ý tưởng của ông Wenger vẫn chỉ ở dạng dự thảo được đưa ra phân tích tại Hội đồng bóng đá quốc tế IFAB.
Qua việc “bật đèn xanh” của chủ tịch FIFA, nếu luật việt vị Wenger được thông qua vào Tháng Hai, 2026 trước khi trải qua thử nghiệm thì đấy sẽ là cuộc cách mạng của bóng đá tấn công.

Tất nhiên khi bóng đá tấn công được “ưu ái,” sẽ là áp lực và cũng là mối đe dọa của các cầu thủ phòng ngự. Các hậu vệ sẽ phải thận trọng hơn đặc biệt khi ứng xử với những tiền đạo có tốc độ. Tương tự các thủ môn sẽ thường xuyên đối mặt với những mối hiểm họa mà với luật việt vị hiện hành, họ ít chịu áp lực hơn với hàng phòng ngự giăng ngang bẫy các tiền đạo đối phương.

Các giải bóng đá lâu nay vẫn thường xuyên chứng kiến những tình huống việt vị hay những bàn thắng thuộc hạng siêu phẩm bị từ chối chỉ vì một bàn tay hay một cái mũi giày vượt hơn cầu thủ phòng ngự. Khán giả lâu nay cũng thường xuyên phải “chịu đựng” thêm thời gian chờ “check VAR” và ngay cả các cầu thủ cũng thế.

Điều này nhiều khả năng sẽ chấm dứt khi luật việt vị mới được thông qua và áp dụng. Thậm chí giới chuyên môn đang rất ủng hộ “luật việt vị Wenger” sớm được đưa vào để kịp cho sân khấu bốn mặt tại World Cup 2026 với sự thay đổi tích cực của bóng đá tấn công. (Anh Khoa) [dt]

Minnesota: Các cơ sở giữ trẻ bị cáo buộc gian lận tiền liên bang ‘không đóng cửa ăn tiền’

SAINT PAUL, Minnesota (NV) – Bộ Trẻ Em, Thanh Thiếu Niên Và Gia Đình của tiểu bang Minnesota cho biết các nhà điều tra xác định các cơ sở giữ trẻ ở tâm bão của các cáo buộc gần đây về gian lận tiền tài trợ liên bang vẫn đang hoạt động như thường, hôm Thứ Sáu 2 Tháng Giêng, NBC cho hay.

Cơ quan này đưa ra thông báo để phản hồi yêu cầu cung cấp thông tin về Chương Trình Hỗ Trợ Chăm Sóc Trẻ Em, tức CCAP, nơi cung cấp các khoản tài trợ mà họ có trách nhiệm giám sát. Thông báo nhắc đến một “video được lan truyền gần đây.”

Một cơ sở giữ trẻ ban ngày cho ở tiểu bang New York. Các cơ sở giữ trẻ tương tự ở tiểu bang Minnesota bị cáo buộc gian lận tiền tài trợ liên bang. (Hình minh họa: Michael M. Santiago/Getty Images)

Chính quyền Trump và bản thân Tổng Thống Donald Trump cáo buộc về gian lận tiền trợ cấp liên bang ở tiểu bang Minnesota sau khi video do một nhân vật cánh hữu có ảnh hưởng trên mạng tên là Nick Shirley được đăng tải, trong đó có những cáo buộc vô căn cứ về gian lận tại các cơ sở giữ trẻ trong tiểu bang.

Cơ quan này cho biết trong thông báo rằng các nhà điều tra thuộc Văn Phòng Tổng Thanh Tra của họ đã kiểm tra chín cơ sở được đề cập trong video trên về mức độ họ tuân thủ các quy định.

“Các nhà điều tra xác nhận những cơ sở này vẫn đang hoạt động như dự kiến, thu thập bằng chứng và bắt đầu xem xét thêm,” cơ quan này ghi trong thông báo.

“Trẻ em có mặt tại tất cả các cơ sở trừ một điểm – địa điểm đó không mở cửa cho các gia đình vào ngày bị  thanh tra,” thông báo viết.

Cơ quan này cho biết họ đang tiến hành điều tra bốn trong số các cơ sở này và 55 cuộc điều tra khác về các cơ sở nhận tài trợ từ CCAP, mà họ có trách nhiệm giám sát.

Đoạn video của Shirley đã thu hút sự chú ý bên cánh hữu, và ngay sau đó Bộ Y Tế Và Dịch Vụ Nhân Sinh liên bang ra lệnh ngưng tất cả các khoản tiền tài trợ liên bang cho chương trình chăm sóc trẻ em ở Minnesota.

Chín cơ sở được nêu tên trong video nhận được tổng cộng $17.4 triệu theo chương trình CCAP trong năm tài chính 2025, theo lời bộ này. Một trong những cơ sở này đã đóng cửa từ năm 2022 nhưng vẫn nhận tiền, bộ này cho biết.

Bộ Trẻ Em, Thanh Thiếu Niên Và Gia Đình Minnesota nói rằng họ “cam kết thực hiện đánh giá dựa trên dữ liệu để ngăn các hành vi gian lận.”

Tuy nhiên, họ lên án việc “lan truyền các cáo buộc chưa được kiểm tra hoặc đánh lừa và lạm dụng các đường dây báo tin” mà họ cho là “có thể cản trở các cuộc điều tra, tạo rủi ro cho các gia đình, các cơ sở và bên thuê mướn lao động, đồng thời góp phần tạo ra những lời lẽ có hại về các cộng đồng nhập cư của Minnesota.” (NNL) [dt]

Nicolás Maduro – Từ tài xế xe buýt đến nhà độc tài

Trúc Phương/Người Việt

Trong một diễn biến chấn động dư luận quốc tế, Tổng Thống Donald Trump tuyên bố lực lượng Mỹ đã thực hiện “một cuộc tấn công quy mô lớn” và bắt sống Tổng Thống Nicolás Maduro cùng vợ ông, bà Cilia Flores. Vợ chồng Maduro được đưa ra khỏi lãnh thổ Venezuela để đối mặt các cáo buộc hình sự tại Mỹ. Thông tin được Trump viết trên Truth Social ngày 3 Tháng Giêng, đánh dấu sự kết thúc đột ngột của một chế độ từng được coi là bất khả xâm phạm kéo dài hơn một thập niên.

Một người đàn ông đi ngang qua bức tranh vẽ Tổng Thống Nicolas Maduro trên một bức tường ở Caracas hôm 3 Tháng Giêng. (Hình minh họa: Juan BARRETO/AFP via Getty Images)

Đây là bước leo thang dữ dội nhất trong chiến dịch áp lực kéo dài nhiều tháng của chính quyền Trump nhắm vào Caracas, với lý do Maduro đứng đầu một tổ chức buôn lậu ma túy quy mô lớn và gian lận bầu cử. Bộ Trưởng Tư Pháp Pam Bondi khẳng định Maduro và vợ sẽ bị truy tố tại Tòa Án Khu Vực Nam New York với các tội danh “âm mưu khủng bố và buôn lậu,” cùng nhiều cáo buộc khác…

Người thừa kế của “El Comandante Chavez”

Từ một tài xế xe buýt ở Caracas đến người bị Mỹ treo thưởng $50 triệu, hành trình chính trị của Nicolás Maduro là bức tranh cô đặc về sự trỗi dậy của chủ nghĩa dân túy cánh tả, sự suy tàn của một quốc gia dầu mỏ và bi kịch của quyền lực không kiểm soát.
Nicolás Maduro Moros sinh ngày 23 Tháng Mười Một, 1962 ở thủ đô Caracas trong một gia đình lao động. Không xuất thân từ giới tinh hoa quân sự hay tài phiệt, tuổi trẻ của Maduro gắn với những chuyến xe buýt công cộng và hoạt động công đoàn trong ngành giao thông. Con đường chính trị của ông chỉ thực sự mở ra khi Venezuela bước vào thời kỳ biến động đầu thập niên 1990, với cuộc đảo chính bất thành năm 1992 do sĩ quan dù Hugo Chávez dẫn đầu.

Maduro trở thành một trong những người ủng hộ trung thành nhất của “El Comandante” (người chỉ huy) Hugo Chávez. Ông vận động cho việc trả tự do cho Chávez, tham gia xây dựng phong trào chính trị mới, và từng bước tiến thân trong bộ máy quyền lực sau khi Chávez đắc cử tổng thống năm 1998. Năm 2000, Maduro đắc cử vào Quốc Hội. Đến năm 2005, Maduro làm chủ tịch Quốc Hội, rồi được Chávez bổ nhiệm làm ngoại trưởng năm 2006. Sáu năm sau, ông trở thành phó tổng thống.

Maduro được “El Comandante Chavez” “chọn mặt gửi vàng” trong những ngày cuối đời vì bệnh ung thư. Khi Chávez qua đời năm 2013, Maduro “thắng cử” sít sao trong cuộc bầu cử đặc biệt, với cách biệt chưa đầy hai điểm phần trăm. Đó là chiến thắng mong manh nhưng đủ để ông tiếp quản di sản chính trị đồ sộ của người tiền nhiệm, và cả những mầm mống khủng hoảng âm ỉ từ lâu.

Kế thừa mô hình “chủ nghĩa xã hội thế kỷ 21” của Chávez, Maduro tiếp tục chính sách kiểm soát giá, quốc hữu hóa và phân phối phúc lợi dựa vào nguồn thu dầu mỏ. Tuy nhiên, khi giá dầu lao dốc, nền kinh tế Venezuela – vốn phụ thuộc nặng vào xuất cảng dầu – rơi vào vòng xoáy suy thoái. Giai đoạn 2012-2020, GDP Venezuela giảm hơn 70%, lạm phát lên tới mức siêu lạm phát, có thời điểm vượt 100,000%. Siêu thị trống rỗng, thuốc men khan hiếm…

Cùng với khủng hoảng kinh tế là khủng hoảng chính trị. Các cuộc biểu tình nổ ra liên tiếp từ năm 2014, đỉnh điểm là các đợt phản kháng dữ dội năm 2017 và 2019. Chính quyền Maduro đáp trả bằng biện pháp cứng rắn. Hàng trăm người thiệt mạng, hàng nghìn người bị bắt.

Năm 2015, phe đối lập giành chiến thắng trong bầu cử Quốc Hội. Tuy nhiên, thay vì chấp nhận thế cân bằng quyền lực mới, chính quyền Maduro sử dụng Tòa Án Tối Cao và Hội Đồng Bầu Cử Quốc Gia để vô hiệu hóa Quốc Hội do đối lập kiểm soát. Một Quốc Hội mới, thân chính phủ, được thành lập năm 2017 trong bối cảnh nhiều cáo buộc gian lận. Từ đó, Maduro gần như cai trị bằng sắc lệnh. Các tổ chức quốc tế, trong đó có Liên Hiệp Quốc và Tổ Chức Các Quốc Gia Châu Mỹ (OAS), nhiều lần cảnh báo về sự xói mòn nghiêm trọng của nhà nước pháp quyền và tính độc lập tư pháp tại Venezuela.

Cuộc bầu cử tổng thống vào Tháng Bảy, 2024 một lần nữa bị cáo buộc gian lận. Hội Đồng Bầu Cử Quốc Gia do Maduro kiểm soát tuyên bố ông thắng cử. Phe đối lập công bố biên bản kiểm phiếu cho thấy ứng viên Edmundo González Urrutia thắng áp đảo. Dù vậy, Maduro vẫn tổ chức lễ nhậm chức nhiệm kỳ ba vào Tháng Giêng, 2025, với bài phát biểu hùng hồn so sánh mình như “David chống Goliath” trong cuộc chiến đương đầu với Mỹ. Ông cáo buộc Mỹ và phe đối lập âm mưu lật đổ nhà nước Venezuela, thậm chí dọa “khởi phát chiến tranh thế giới.”

Trong khi đó, Washington cáo buộc Maduro đứng đầu “Cartel de los Soles” – tổ chức buôn lậu ma túy do các quan chức cấp cao Venezuela điều hành. Theo Bộ Ngoại Giao Mỹ, Maduro hợp tác với lực lượng du kích FARC của Colombia để vận chuyển hàng tấn cocaine, cung cấp vũ khí quân sự và huấn luyện dân quân. Năm 2020, Bộ Tư Pháp Mỹ truy tố Maduro với các cáo buộc “khủng bố” và “buôn lậu ma túy,” ban đầu treo thưởng $15 triệu cho thông tin dẫn đến việc bắt giữ ông, sau đó (thời Tổng Thống Joe Biden) nâng lên $25 triệu và cuối cùng là $50 triệu vào Tháng Tám, 2025.

Đất nước tan hoang

Dưới thời Maduro, Venezuela chứng kiến cuộc di cư lớn nhất lịch sử Mỹ Latin: khoảng tám triệu người phải khăn gói rời bỏ đất nước. Liên Hợp Quốc và Human Rights Watch ước tính hơn 20,000 người bị giết hại ngoài vòng pháp luật. Năm 2011, Tòa Án Hình Sự Quốc Tế mở điều tra chính thức về tội ác chống loài người của chế độ Maduro.

Venezuela tụt hàng chục bậc trên bảng xếp hạng tự do báo chí toàn cầu. Theo Bảng Xếp Hạng Tự Do Báo Chí Thế Giới (World Press Freedom Index) do Tổ Chức Phóng Viên Không Biên Giới (Reporters Without Borders – RSF) công bố năm 2025, Venezuela hiện xếp thứ 160 trong 180 quốc gia và vùng lãnh thổ. Hàng trăm cơ quan truyền thông đã bị đóng cửa, vô số nhà báo bị bắt hoặc buộc phải lưu vong. Chính quyền kiểm soát phần lớn truyền hình quốc gia, hạn chế internet trong các thời điểm nhạy cảm, tạo ra tình trạng “mất sóng thông tin” kéo dài. Trong bối cảnh đó, mạng xã hội vừa là kênh thông tin thay thế, vừa là mảnh đất màu mỡ cho tin giả và tuyên truyền.

Cho đến những ngày cuối năm 2025, kinh tế Venezuela vẫn khó khăn trầm trọng. Trong bài báo ngày 21 Tháng Mười Một, 2025 (“The Peril of Ousting Maduro”), tờ Foreign Affairs cho biết kinh tế nước này đã bị “co rút” lại chỉ còn bằng khoảng một phần tư so với quy mô trước đây.

Lạm phát hàng năm, vốn ở mức hai con số vào năm 2024, được dự báo tăng lên gần 700% vào năm 2026, theo Quỹ Tiền tệ Quốc tế. Khoảng cách giữa tỷ giá hối đoái chính thức của chính phủ và tỷ giá thị trường được sử dụng cho các giao dịch không chính thức đã liên tục mở rộng, cho thấy đồng tiền quốc gia đang bị định giá quá cao. Tháng Giêng, 2025, hai tỷ giá này gần như bằng nhau; hiện nay, tỷ giá chính thức là 226 bolivar đổi $1, thấp hơn nhiều so với tỷ giá thị trường là hơn 300 bolivar đổi $1.

Đời sống khó khăn bội phần. Mức lương tối thiểu 130 bolivar mỗi tháng hiện chỉ còn giá trị chưa đến $1! Ngay cả khi có các khoản tiền thưởng lớn, nhiều viên chức khu vực công cũng chỉ may mắn kiếm được hơn $100 mỗi tháng. Chi phí sinh hoạt cho một gia đình ở Venezuela hiện gấp khoảng năm lần số tiền đó.

Chính phủ Caracas luôn phủ nhận nền kinh tế trong tình trạng tồi tệ. Tháng Mười, Phó Tổng thống Venezuela Delcy Rodríguez khoe rằng Venezuela đã trải qua 18 quý tăng trưởng GDP liên tiếp và dự báo mức tăng trưởng 8.5% trong năm 2025 – những số liệu thống kê lạc quan cao dựa chủ yếu vào việc tăng sản lượng dầu mỏ. Tuy nhiên, 80% người dân Venezuela sống trong cảnh nghèo đói, và tầng lớp trung lưu đang biến mất.

Khi không còn Nicolás Maduro

Vài giờ sau khi Trump loan báo bắt sống vợ chồng Nicolás Maduro, Bộ Tư pháp Mỹ công bố bản cáo trạng 25 trang cáo buộc Maduro đứng đầu đường dây buôn bán cocaine toàn cầu. Có tên trong cáo trạng là Cilia Flores (vợ của Maduro); con trai của Maduro, Nicolas Maduro Guerra; cùng Diosdado Cabello (bộ trưởng nội vụ); Ramón Rodríguez Chacín (cựu bộ trưởng nội vụ); và thủ lĩnh băng giang hồ Tren de Aragua…

Chưa ai có thể nói điều gì tiếp theo nhưng sự sụp đổ của Maduro có thể dẫn Venezuela đến tình trạng chưa chắc sáng sủa hơn – ít nhất thời điểm trước mắt. Khoảng trống quyền lực có thể được lấp đầy bởi nhiều nhóm vũ trang khác nhau, từ các nhóm du kích Colombia đến các băng đảng tội phạm. Hàng ngàn tay súng của Quân đội Giải phóng Quốc gia (ELN), một nhóm du kích Marxist Colombia hoạt động từ những năm 1960, hiện nương náu ở Venezuela, dưới sự bảo kê của Nicolás Maduro. Đó là chưa kể nhóm giang hồ khét tiếng Tren de Aragua lâu nay cũng sống dưới sự che chở của chế độ Maduro.

Nói cách khác, Venezuela không thể nhanh chóng trở thành quốc gia dân chủ thật sự. Mọi cặp mắt giờ đây đang đổ dồn vào Maria Corina Machado – nhân vật bất đồng chính kiến lẫy lừng vừa giành được Nobel Hòa bình 2025. Theo giới quan sát, hai nhân vật sáng giá nhất kế nhiệm Nicolás Maduro là María Corina Machado và Edmundo González (cựu đại sứ Venezuela tại Argentina). Trong thực tế, Washington đã công nhận Edmundo González là lãnh đạo hợp pháp của Venezuela sau khi ông đánh bại Nicolás Maduro trong cuộc bầu cử 2024. [dt]

Trump ra lệnh đột kích Venezuela, bắt Maduro. Chống ma túy hay vì dầu? Nguy cơ sa lầy?

play-rounded-fill

Trump ra lệnh đột kích Venezuela, bắt Maduro. Chống ma túy hay vì dầu? Nguy cơ sa lầy?

Hoa Kỳ đã tiến hành các cuộc tấn công quân sự bằng trực thăng và lực lượng đặc nhiệm nhằm vào Venezuela vào rạng sáng thứ Bảy 3 tháng giêng, 2026. TT Trump thông báo trên mạng xã hội rằng Hoa Kỳ đã bắt giữ TT Venezuela Nicolas Maduro cùng phu nhân, và hai người đang được đưa ra khỏi Venezuela bằng đường hàng không đđứng trước tòa án Mỹ với các cáo buộc hình sự về “khủng bố ma túy”.

Đây là bước leo thang sau khi trong 4 tháng qua, chính phủ Trump đã tiến hành không kích các tàu thuyền trong vùng biển Caribe bị cáo buộc vận chuyển ma túy, khiến ít nhất 115 người đã thiệt mạng.

Nghệ An: Cháy xe đò giường nằm, thanh niên 18 tuổi thiệt mạng

NGHỆ AN, Việt Nam (NV) – Nhà chức trách xác nhận Gia Hiếu, 18 tuổi, thiệt mạng trong vụ cháy xe đò giường nằm trên cao tốc Diễn Châu-Bãi Vọt, tỉnh Nghệ An, vào lúc gần nửa đêm 2 Tháng Giêng.

Theo báo VnExpress hôm 3 Tháng Giêng, lúc 9 giờ đêm hôm trước, chiếc xe đò giường nằm chở 15 người, gồm hai tài xế, một phụ xe và 12 hành khách, rời bến xe Hà Tĩnh đi Hà Nội.

1: Hiện trường vụ cháy xe đò giường nằm trên cao tốc Diễn Châu-Bãi Vọt, tỉnh Nghệ An. (Hình: Hùng Lê/VnExpress)

Hơn hai giờ sau, khi xe chạy trên cao tốc Diễn Châu-Bãi Vọt đoạn qua tỉnh Nghệ An, anh Trần Hải, 18 tuổi, hành khách đi cùng bạn là Gia Hiếu, cho biết mình bất chợt tỉnh dậy vì cảm giác ngạt thở.

Khói sặc vào mũi, cổ họng cay rát khiến anh không thể hít sâu. Mở mắt, trước mặt anh là một màn tối đặc quánh.

Khoang hành khách lúc này không còn ánh đèn, khói đen cuộn dày, che kín lối đi. Anh không nhìn thấy ai, cũng không nghe rõ tiếng la to.

Theo bản năng sinh tồn, anh Hải cúi thấp người, đặt tay xuống sàn, bò về phía cửa xe trong lúc làn khói mỗi lúc một dày, không khí nóng hầm hập. Anh Hải được ghi nhận là một trong những hành khách xuống xe sau cùng.

Khi đặt chân xuống mặt đường, trong cơn hoảng loạn, anh Hải không kịp báo với ai rằng trên xe còn bạn mình.

Ở phía trước, tài xế và phụ xe cùng một số hành khách dùng bình cứu hỏa mini dập lửa.
Ngọn lửa bùng nhanh, lan từ phần sau lên, gặp gió lớn nên không thể khống chế.

Một số người vẫy các xe đi qua xin bình cứu hỏa nhưng đều bất lực.

Sau khi vụ cháy được dập tắt, lực lượng cứu hộ mới phát giác Gia Hiếu còn mắc kẹt bên trong và đã thiệt mạng.

Chiếc xe cháy trơ khung. (Hình: Hùng Lê/VnExpress)

Một nữ hành khách kể, ngọn lửa lan nhanh, gặp gió lớn trên cao tốc Diễn Châu-Bãi Vọt nên càng bốc lên dữ dội.

“Thoát được ra ngoài rồi mà ai cũng run, chân tay bủn rủn. Nhìn xe cháy đỏ rực phía sau, nhiều người mới biết mình vừa thoát nạn,” người phụ nữ nói.

Đại diện hãng xe đò được giấu thương hiệu, cho biết, chiếc xe đò giường nằm được thiết kế 32 chỗ.

Khi phát giác vụ cháy, nhân viên đi dọc khoang la to, kêu gọi mọi hành khách phải nhanh chóng rời khỏi xe.

Một số người kịp mang theo đồ cá nhân, trong khi nhiều hành khách buộc phải bỏ lại hành lý do ngọn lửa bùng mạnh, kèm nhiều tiếng nổ.

Trong tình huống hỗn loạn, mọi người chỉ cố mạnh ai nấy chạy thoát thân.

Hãng xe đò cho biết, chiếc xe này được mua hơn hai năm trước, chưa từng xảy hỏng hóc.
Nguyên nhân xảy ra vụ cháy chưa được công bố.

Cao tốc Diễn Châu-Bãi Vọt dài 49.3 cây số, đi qua hai tỉnh Nghệ An và Hà Tĩnh, được thông xe vào cuối Tháng Sáu năm ngoái. (N.H.K) [dt]

Trump: Mỹ trực tiếp quản lý Venezuela, các hãng dầu khí Mỹ đổ tiền đầu tư

PALM BEACH, Florida (NV) – Tổng Thống Donald Trump cho biết Mỹ sẽ “quản lý” Venezuela sau khi vợ chồng Tổng Thống Nicolás Maduro của nước này bị bắt giữ trong cuộc đột kích của quân Mỹ, hôm Thứ Bảy, 3 Tháng Giêng, NBC đưa tin.

“Chúng tôi sẽ điều hành đất nước này cho đến khi có thể chuyển đổi một cách an toàn, đàng hoàng và thận trọng,” ông Trump nói trong một cuộc họp báo vào lúc 11h trưa ở dinh thự Mar-a-Lago của ông ở Florida.

Cơ sở lọc dầu Amuay-Cardon, một trong những cơ sở lọc dầu lớn nhất thế giới, nằm cách Caracas 350 dặm về phía tây. Venezuela có trữ lượng dầu mỏ lớn nhất thế giới. (Hình minh họa: Kimberly White/Getty Images)

Ông Trump nói thêm rằng ông không muốn một lãnh đạo mới lên lãnh đạo Venezuela sau khi ông Maduro bị bắt, vì điều này sẽ dẫn đến “tình huống tương tự những gì đã xảy ra suốt thời gian dài trong những năm qua.”

“Chúng tôi không thể để ai đó tiếp quản Venezuela mà không quan tâm đến lợi ích của người dân Venezuela,” ông Trump nói thêm.

Tuy nhiên, ông Trump không nói rõ ý Mỹ “điều hành đất nước” Venezuela có nghĩa là gì, nhưng nói rằng các hãng dầu mỏ của Mỹ đã chuẩn bị đầu tư lớn vào nước này.

“Chúng tôi sẽ có các công ty dầu mỏ rất lớn của Mỹ, lớn nhất so với bất cứ công ty nào trên thế giới, đi vào, bỏ ra hàng tỷ đô la, khắc phục hạ tầng cơ sở bị hư hại nghiêm trọng, hạ tầng cơ sở khai thác dầu và bắt đầu kiếm tiền cho đất nước,” ông cho biết.

Tổng thống Mỹ nói thêm rằng quân đội Mỹ chuẩn bị tấn công Venezuela một lần nữa nếu cần thiết.

Vài phút trước buổi họp báo, ông Trump đăng trên Truth Social một tấm hình cho thấy ông Maduro đang trên tàu USS Iwo Jima, dường như bị bịt mắt, tay cầm một chai nước. Ngoài ra, ông Trump cũng đăng một video về cuộc đột kích của Mỹ vào Venezuela giữa nền nhạc là bài hát “Fortunate Son” của Creedence Clearwater Revival. (NNL) [dt]

Mẫu xe rẻ nhất trên thị trường an toàn đến cỡ nào?

QUẬN CAM, California (NV)- Trên trang mạng xe hơi cartalk.com có đăng thắc mắc từ một độc giả về độ an toàn của mẫu xe rẻ nhất thị trường hiện nay là Nissan Versa ( đời 2025 có giá MSRP cơ bản khoảng $18,000), cùng câu trả lời của chuyên viên car Talk.

Độc giả thắc mắc: Một độc giả tên Chuck cho biết chiếc xe rẻ nhất trên thị trường hiện nay là Nissan Versa cũng có hệ thống thắng tự động khẩn cấp, cả phía trước và phía sau. Làm thế nào để biết liệu nó có thực sự hoạt động tốt hay không? Có thể tin tưởng vào nó không?

2025 Nissan Versa. (Hình của nhà sản xuất Nissan)

Chuyên gia trả lời: Làm sao biết nó có hoạt động hay không? Khi lái thử xe với người bán hàng, hãy hướng thẳng đến cửa garage của khu vực dịch vụ, và xem người bán hàng có nhảy ra khỏi xe hay không!

Nói đùa chút thôi! Chuck có thể tin tưởng vào nó. Đầu tiên là xe Versa cũng được thử nghiệm trong các phòng thí nghiệm kỹ thuật của Nissan trước khi xuất xưởng. Kế tiếp, các nhà sản xuất xe hơi luôn cố gắng mua càng nhiều một bộ phận kỹ thuật của xe càng tốt để nhận được mức giá thấp. Các hệ thống an toàn đang trở nên rất phổ biến, cho nên cũng tuân theo quy luật mua hàng này. Trong thiết kế hệ thống an toàn, Nissan có thể sử dụng các thành phần như cảm biến, bộ xử lý máy tính… giống nhau trên nhiều mẫu xe khác nhau, từ những chiếc xe giá rẻ cho đến tầm trung. Những mẫu xe đắt tiền hơn có thể có nhiều cảm biến hơn, hoặc kết hợp nhiều công nghệ hơn để hệ thống an toàn hơn nữa.

Vì vậy, ngưới lái sẽ có một hệ thống thắng tự động khẩn cấp (AEB) trên mẫu xe Nissan Versa cũng tốt như trên chiếc Sentra hay Altima. Nên nhớ rằng các hệ thống này tuân theo quy định thu hồi của NHTSA nếu chúng không hoạt động đúng cách; vì vậy tất cả các nhà sản xuất đều phải bảo đảm chúng hoạt động tốt.

Nissan quảng cáo rằng hệ thống “Nissan Safety Shield 360” tiêu chuẩn của họ có sẵn trên Versa. Nhưng nếu xem xét kỹ, phải mua một trong những phiên bản cao cấp hơn (SV hoặc SR) để có tính năng giám sát điểm mù và cảnh báo xe cắt ngang phía sau. Các tính năng này sử dụng cùng một cảm biến hướng về phía sau không có trên các mẫu cơ bản.

Một điểm khác biệt nữa là các phiên bản thấp hơn chỉ có hệ thống thắng khẩn cấp tự động (AEB) hoạt động ở tốc độ trong thành phố (khoảng tối đa 50 mph). Để có được hệ thống AEB hoạt động ở tốc độ cao hơn, xe cần phải trang bị hệ thống kiểm soát hành trình thích ứng. Hệ thống này cho phép thiết lập tốc độ và giữ khoảng cách cố định với xe phía trước trên xa lộ.

Hệ thống kiểm soát hành trình thích ứng chỉ có trên phiên bản Versa cao cấp nhất. Vì vậy, CarTalk khuyên nên chi thêm $3,000 để mua phiên bản cao cấp, còn có thêm hệ thống cảnh báo điểm mù và cảnh báo xe cắt ngang phía sau.

Rõ ràng là những mẫu xe thế hệ mới hiện nay an toàn hơn cách đây 10 năm khá nhiều, giúp giảm thiểu khả năng gây tai nạn trên đường phố. (HD)

Phú Quốc: Homestay bị đóng cửa vì để khách ‘ngủ tạm ở hành lang’

AN GIANG, Việt Nam (NV) – Homestay Your House PQ 2 ở đặc khu Phú Quốc, trước thuộc tỉnh Kiên Giang, nay thuộc An Giang, bị nhà chức trách buộc dừng hoạt động sau khi bị du khách tố cáo về chuyện nhận tiền rồi báo “hết phòng.”

Theo báo VnExpress hôm 3 Tháng Giêng, một du khách Canada được nêu tên tắt là ông Pierre, 65 tuổi, đến Việt Nam lần đầu tiên và tới đảo Phú Quốc vào ngày 21 Tháng Mười Hai năm ngoái.

Căn phòng tại nhà của chủ homestay Your House PQ 2 ở Phú Quốc mà du khách được đề nghị ở tạm vì hết phòng. (Hình: Chụp qua màn hình)

Thoạt đầu, ông này lưu trú tại một khách sạn và hài lòng với trải nghiệm tại đây.
Hai ngày sau, ông phải tìm phòng mới tại Phú Quốc cho đêm 31 Tháng Mười Hai vì khách sạn đang ở đã hết phòng.

Ông đã đặt và trả 22 đô la Canada ($16) cho một đêm ở homestay Your House PQ 2.
Trưa 31 Tháng Mười Hai, ông Pierre đến homestay này nhưng được nhân viên lễ tân báo “hết phòng.”

Cùng lúc, hai du khách người Pháp cũng chung hoàn cảnh khi họ đã đặt phòng ở đây ba đêm.

Sau đó, một phụ nữ tự nhận hàng xóm của chủ homestay xuất hiện, gợi ý ba du khách ”ngủ tạm ở hành lang” nhưng bị họ từ chối.

Chủ homestay tiếp tục đề nghị ba du khách về nhà riêng của mình ở tạm. Đến nơi, ông Pierre nhận ra căn nhà đang sửa chữa, không đáp ứng những yêu cầu cơ bản về lưu trú như không có nệm, drap trải giường, nhà vệ sinh trong phòng.

Du khách Canada cho biết ông gần như không ngủ nổi trong đêm đầu tiên của năm mới và rời đi vào 6 giờ sáng 1 Tháng Giêng.

Căn phòng mà homestay Your House PQ 2 giới thiệu trên các ứng dụng đặt phòng. (Hình: Chụp qua màn hình)

Trước đó, trên trang web của ứng dụng (app) đặt phòng Agoda, một du khách Đức chia sẻ trải nghiệm tệ hại tại homestay Your House PQ 2 vì người này đã trả tiền nhưng đến nơi phải ngủ… sau quầy lễ tân.

Hôm 3 Tháng Giêng, tại buổi làm việc với nhà chức trách, đại diện homestay Your House PQ 2 thừa nhận sai lầm khiến du khách không có phòng nghỉ.

Cơ sở này bị buộc dừng hoạt động do “vi phạm về niêm yết giá” và “khai báo lưu trú.”
Tuy gọi là homestay nhưng cơ sở này chỉ có hai phòng và ba cái giường đặt bên ngoài.

Nhà chức trách cáo buộc nơi này chưa có giấy chứng nhận “đủ điều kiện về an ninh trật tự,” không công khai nội quy, không niêm yết giá và chưa khai báo lưu trú cho du khách. (N.H.K) [dt]

Lãnh đạo đối lập Venezuela kêu gọi khôi phục ‘chủ quyền của nhân dân’

CARACAS, Venezuela (NV) – Bà María Corina Machado, lãnh đạo đối lập Venezuela, người từng đoạt giải Nobel Hòa bình hồi năm ngoái, nói rằng đã đến lúc Venezuela thực hiện “chủ quyền của nhân dân” và đưa ứng cử viên đối lập, ông Edmundo González Urrutia, lên lãnh đạo đất nước sau khi vợ chồng Tổng Thống Nicolas Maduro bị Mỹ bắt giữ, hôm Thứ Bảy, 3 Tháng Giêng, theo CNN.

Trong một bức thư gửi cho người dân Venezuela vừa được đăng trên X, bà Machado nói: “Nicolás Maduro từ hôm nay phải đối mặt với công lý quốc tế vì những tội ác tàn bạo chống lại người dân Venezuela và công dân nhiều nước khác.”

Bà Maria Corina Machado, lãnh đạo đối lập Venezuela, khi xuất hiện ở Oslo hồi Tháng Mười Một năm 2025 sau lễ trao giải Nobel Hòa Bình. (Hình: Rune Hellestad/Getty Images)

“Do ông ấy từ chối chấp nhận giải pháp thương lượng, chính phủ Mỹ đã thực hiện lời hứa thực thi luật pháp.”

“Thời cơ đã đến để chủ quyền của nhân dân và chủ quyền quốc gia làm chủ trên đất nước chúng ta,” bà Machado tuyên bố. “Chúng ta sẽ khôi phục trật tự, thả các tù nhân chính trị, xây dựng một đất nước tuyệt vời và đưa con cái chúng ta về nhà”.

Bà Machado nói rằng ông Gonzalez được bầu làm tổng thống hợp pháp của Venezuela trong cuộc bầu cử tổng thống vào năm 2024. Ông Maduro nhậm chức vào Tháng Giêng năm ngoái bất chấp những lời chỉ trích rộng rãi của cộng đồng quốc tế về gian lận.

“Ông ấy phải ngay lập tức đảm nhận chức năng của mình theo Hiến Pháp và được công nhận là tổng tư lệnh của các lực lượng vũ trang quốc gia bởi tất cả các sĩ quan và binh lính trong hàng ngũ,” bà Machado nói thêm.

“Hôm nay chúng tôi chuẩn bị để thực thi chức trách của mình và nắm quyền. Chúng ta hãy cảnh giác, chủ động và có tổ chức cho đến khi quá trình chuyển đổi dân chủ được thực hiện. Quá trình chuyển đổi đó cần tất cả chúng ta,” ông Machado nói.

Về phần mình, ông González chia sẻ bài viết của Machado và nói thêm: “Người dân Venezuela, đây là thời khắc quyết định, hãy biết rằng chúng tôi đã sẵn sàng cho chiến dịch vĩ đại để tái thiết đất nước.”

Trong khi đó, Tổng Thống Donald Trump cho biết Mỹ hiện đang xác định các hành động tiếp theo ở Venezuela. Điều này cho thấy Washington sẽ đóng vai trò tích cực trong việc định hình tương lai của Venezuela. Tuy nhiên, ông chưa thể hiện sự hậu thuẫn cho bà María Corina Machado.

“Chúng tôi không thể để người khác lên và tiếp quản những gì ông ta để lại, vì vậy chúng tôi đưa ra quyết định ngay bây giờ. Chúng tôi sẽ can dự sâu vào chuyện này,” ông Trump nói với Fox News.

Khi được hỏi liệu có hậu thuẫn bà Machado hay không, ông Trump từ chối nói rõ.

“À, chúng ta sẽ phải xem xét,” ông nói.

Trong khi đó, ngoại trưởng Venezuela, ông Yván Gil cho biết ông Nicolás Maduro vẫn là tổng thống của đất nước, sau khi được hỏi ai sẽ lấp khoảng trống quyền lực sau khi ông Maduro bị bắt.

“Hiến Pháp ghi rất rõ: tổng thống được bầu – vị tổng thống hợp hiến là Tổng Thống Nicolás Maduro Moros, người mà chính phủ Mỹ phải khôi phục ngay lập tức sự hiện diện thực tế ở Venezuela vì đó là vi phạm,” ông phát biểu trên truyền hình nhà nước.

“Các định chế đang hoạt động hết công năng. Lực lượng vũ trang được khai triển, cảnh sát cũng được khai triển, công chúng cũng được khai triển. Mọi người đều tích cực bảo vệ tổ quốc và chủ quyền đất nước. Hãy có niềm tin rằng đây là một nhà nước mạnh mẽ. Hiến pháp vững chắc và mạnh mẽ để cho phép chúng ta đối mặt tình huống này cũng như bất kỳ hoàn cảnh nào mà chúng ta thể hiện trong suốt chiều dài lịch sử,” Ngoại Trưởng Yván Gil nói. (NNL) [dt]

Ai lừa đảo ai trong vụ bể show ‘Về đây bốn cánh chim trời’

Chuyện Vỉa Hè

Đặng Đình Mạnh

Sự việc bà Nguyễn Thị Thu Hà, giám đốc công ty TNHH Ngọc Việt, doanh nghiệp tổ chức đêm diễn “Về đây bốn cánh chim trời” để vinh danh các nhạc sĩ Văn Cao, Phạm Duy, Trịnh Công Sơn và Trần Tiến, bị cơ quan cảnh sát điều tra bắt giữ vào tối ngày 30 Tháng Mười Hai 2025, sau đêm diễn bất thành, đang gây ra nhiều tranh luận trái chiều.

Một trong những tấm quảng cáo chương trình trình diễn âm nhạc “Về đây bốn cánh chim trời” bị hủy và người tổ chức bị khởi tố. (Hình: VietnamNet)

Điều đáng nói là có cả một tiến sĩ luật khá vội vã kết luận tội trạng của bà Thu Hà trước cả cơ quan tố tụng, trái với thiên chức nghề nghiệp. Về nguyên nhân khiến buổi biểu diễn không diễn ra, nhìn tổng quan về sự vụ, có thể thấy ngay rằng nếu buổi biểu diễn diễn ra, khán giả đã không phiền lòng và nhất là sẽ không có việc bắt bà Thu Hà về tội danh lừa đảo.

Nguyên nhân khiến show bị bể?

Chỉ có hai chủ thể trong câu chuyện: Bà Thu Hà và nhạc sĩ Vũ Quang Trung, người có khả năng chi phối nhóm nghệ sĩ.

Đối với bà Thu Hà, chắc chắn không phải là nguyên nhân. Vì hơn ai hết, bà ấy cần buổi biểu diễn diễn ra. Những đồng tiền vốn, danh dự, uy tín, trách nhiệm với khán giả, với đối tác, với cả nhân viên… đều nằm tất cả trong buổi biểu diễn ấy. Các tin nhắn “năn nỉ” của bà ấy với ông nhạc sĩ cũng đã thể hiện điều đó. Hơn nữa, bà ấy cũng thừa hiểu khán giả sẽ phản ứng như thế nào nếu bị bể show. Chưa kể rằng, nếu biết công an lúc nào cũng chờ chực để bắt người vào vòng lao lý, thì bà ấy càng thúc đẩy để buổi biểu diễn được diễn ra trong êm đẹp.

Đối với nhạc sĩ Vũ Quang Trung. Tuy đã nhận một phần tiền thù lao là 50% rồi, nhưng ông ấy vẫn cương quyết từ chối biểu diễn nếu chưa được thanh toán thêm 30% nữa. Không chỉ với tư cách cá nhân, ông ấy còn chi phối nhóm ca sĩ để cùng có chung quyết định như vậy.

Nếu ông nhạc sĩ cho rằng bà Thu Hà có lỗi vì không thực hiện thanh toán đúng cam kết, thì điều đó vẫn chỉ là câu chuyện tranh chấp trong phạm vi giữa ông ấy, nhóm ca sĩ và bà Thu Hà mà thôi. Hai bên có thể tự giải quyết với nhau trước hoặc sau buổi biểu diễn. Nếu không tự giải quyết được, các bên có thể khởi kiện đưa sự việc đến tòa án phân xử.

Trong mối tranh chấp ấy, khán giả ngay tình, hoàn toàn không biết, không liên quan và cũng không có lỗi gì. Thế nhưng, ông nhạc sĩ lại quyết định không biểu diễn, thì đây là một câu chuyện khác, vì nó liên quan đến khán giả. Cho thấy, ông nhạc sĩ đang “giận cá chém thớt,” mượn khán giả để làm áp lực, vô hình trung xâm phạm vào quyền lợi hợp pháp của khán giả, khiến cho họ cũng bị vạ lây, khi phải mất tiền mua vé, mất thời gian chờ xem mà lại không được thưởng thức buổi biểu diễn.

Sau khi sự việc xảy ra, ông nhạc sĩ và các ca sĩ vẫn lên tiếng cho rằng mình tôn trọng khán giả. Thế nhưng, lẽ ra tôn trọng khán giả thì phải biểu diễn cho khán giả xem, chứ sao lại để khán giả chịu đựng câu chuyện rắc rối của chính mình? Trong khi khán giả hoàn toàn vô can với những rắc rối đó.

Với cách hành xử như đã thể hiện, ông nhạc sĩ và các ca sĩ không hề tôn trọng khán giả. Điều mà họ tôn trọng là khoản tiền thù lao của chính họ mà thôi, khi chưa thỏa mãn về khoản tiền thù lao, họ dùng khán giả để làm con tin. Qua đó cho thấy, chính ông nhạc sĩ họ Vũ và các ca sĩ mới là nguyên nhân chính yếu khiến cho buổi biểu diễn không diễn ra.

Có dấu hiệu của hành vi lừa đảo hay không?

Nếu nguyên nhân khiến cho buổi biểu diễn không diễn ra không đến từ bà Thu Hà, thì cơ sở pháp lý nào để cho rằng bà ấy là người lừa đảo? Theo quy định, dấu hiệu của tội danh lừa đảo là sử dụng thủ đoạn gian dối (lời nói, chữ viết, hành động sai sự thật) để làm người khác tin tưởng và tự nguyện giao tài sản, với mục đích chiếm đoạt tài sản đó một cách trái pháp luật.

Vận dụng vào bà Thu Hà. Bà ấy đã sử dụng thủ đoạn gian dối nào chăng?

-Xin giấy phép hợp pháp cho buổi biểu diễn là có thật;

-Mời ông nhạc sĩ và các ca sĩ tham gia buổi biểu diễn là có thật;

-Ứng tiền để thanh toán cho ông nhạc sĩ và các ca sĩ là có thật;

-Thuê điểm diễn với các trang thiết bị âm thanh, ánh sáng, bảo vệ là có thật;

-In ấn quảng cáo, cổ động cho đêm diễn là có thật;

-Tổ chức bán vé trên mạng và công khai tại điểm diễn là có thật;…

Những hành động này minh chứng cho một ý định tổ chức sự kiện nghiêm túc, không phải là thủ đoạn dựng lên kịch bản để bán vé rồi bỏ trốn. Vậy đâu trong số những sự việc trên là thủ đoạn gian dối? Hoặc chúng ta có bỏ sót điều gì chăng?

Nếu số tiền thu được từ khoản bán vé cho khán giả bị xem là tang tài vật, là khoản thu lợi bất chính do lừa đảo, thì thật ra, nó đang nằm trong túi riêng của ông nhạc sĩ và các ca sĩ, cũng như chuỗi cung ứng dịch vụ như: Cơ sở cho thuê điểm diễn, cho thuê trang thiết bị âm thanh, ánh sáng, người bảo vệ cho đêm diễn hoặc những nơi cung ứng dịch vụ khác… chứ bà Thu Hà đã “chiếm đoạt” được đồng nào làm của riêng đâu mà lừa đảo? Mà nếu lừa đảo, thì nạn nhân (bị hại) là ai? Đã có khán giả nào nộp đơn tố cáo chưa?

Hình sự hay tranh chấp dân sự?

Có thể bà Thu Hà chưa thanh toán các khoản chi phí đúng như cam kết, kể cả khoản tác quyền… thì chúng chỉ là những quan hệ dân sự, đều có thể giải quyết sau khi buổi biểu diễn đã hoàn tất. Tất cả đều là tiểu tiết, không quá quan trọng đến mức khiến cho buổi biểu diễn không thể diễn ra, hoặc từ chối buổi biểu diễn như cách mà ông nhạc sĩ họ Vũ và các ca sĩ đã hành xử.

Một số ca nhạc sĩ và nhà tổ chức “Về đây bốn cánh chim trời” quảng cáo giới thiệu chương trình buổi trình diễn dự trù diễn ra tại “Cung thể thao Mỹ Đình” ở Hà Nội ngày 28 Tháng Mười Hai 2025.

Về phương diện pháp lý, không khó để khẳng định đây là một vụ án “hình sự hóa quan hệ dân sự” khá điển hình. Vì các thành tố của tội hình sự “lừa đảo” trong vụ này, gồm “thủ đoạn lừa dối” và “chiếm đoạt tài sản” không hề có để có thể thành lập nên tội danh.

Điều khôi hài là sự kiện bắt bà Thu Hà, nó như lột trần sự thật của cái gọi là chấm dứt “hình sự hóa” các quan hệ dân sự, kinh tế, hành chính được thể hiện thông qua Nghị Quyết 66-NQ/TW Bộ Chính Trị (ban hành ngày 30 Tháng Tư 2025), từng được truyền thông trong nước ca ngợi như là sản phẩm cải cách dưới “triều đại” Tổng Bí Thư Tô Lâm.

Về phương diện dân sự, công ty TNHH Ngọc Việt là đơn vị phát hành vé, cho nên, họ phải chịu trách nhiệm về việc bồi hoàn lại khoản tiền vé, gồm cả những thiệt hại khác của khán giả (nếu có). Thế nhưng, về phương diện xã hội, trong trường hợp này, khán giả nên chọn phê phán, trách cứ cho đúng đối tượng đã gây ra sự việc.

Tóm lại, với việc bị bắt ngay sau khi sự việc xảy ra, bà Nguyễn Thị Thu Hà chính thức trở thành một dân oan mới, gia nhập danh sách hàng vạn dân oan ba miền của chế độ Cộng Sản Việt Nam, một chế độ chỉ có thể tạo ra xã hội đầy rẫy bất công, oan trái và hoàn toàn bất lực về khả năng ban phát công lý cho nhân dân.

Trump xem trực tiếp diễn biến vụ bắt giữ ông Maduro từ Mar-a-Lago

WASHINGTON, DC (NV) – Tổng Thống Donald Trump cho biết ông theo dõi chiến dịch bắt giữ vợ chồng Tổng Thống Nicolás Maduro của Venezuela, từ căn phòng ở Mar-a-Lago bên cạnh các tướng lĩnh quân đội, CNN cho biết sau cuộc phỏng vấn ông Trump trên Fox News hôm Thứ Bảy, 3 Tháng Giêng.

“Tôi đã được giới chức quân sự thứ thiệt cho biết rằng không có quốc gia nào khác trên Trái Đất có thể thực hiện một hành động như vậy,” ông Trump nói với Fox News qua điện thoại. “Nếu quý vị chứng kiến những gì đã xảy ra, ý tôi là, tôi xem nó đúng nghĩa đen, giống như đang xem chương trình truyền hình.”

Tổng Thống Donald Trump trong một cuộc họp báo ở Mar-a-Lago, dinh thự riêng của ông, bên cạnh Ngoại Trưởng Marco Rubio (trái), Bộ Trưởng Quốc Phòng Pete Hegseth, và Bộ Trưởng Hải Quân John Phelan. (Hình minh họa: Tasos Katopodis/Getty Images)

“Nếu quý vị được thấy, tốc độ, bạo lực, quý vị biết đấy, họ nói rằng tốc độ, bạo lực, họ sử dụng những thuật ngữ đó. Chỉ là, đó là điều tuyệt vời, đó là công việc tuyệt vời mà những người này thực hiện. Không ai khác có thể làm những điều như vậy,” ông Trump nói thêm.

Ông Trump hiện đang tận hưởng Giáng Sinh và Năm Mới tại dinh thự Mar-a-Lago của ông ở Palm Beach, tiểu bang Florida, cho biết ông chứng kiến quân đội Mỹ bắt giữ ông Maduro, bao gồm việc phá các cánh cửa thép.

“À, chúng tôi xem diễn biến từ một căn phòng. Chúng tôi có một căn phòng, và chúng tôi xem diễn biến, và chúng tôi xem mọi khía cạnh của chiến dịch. Xung quanh chúng tôi là rất nhiều người, bao gồm cả các tướng lĩnh, và họ biết mọi thứ đang xảy ra. Và mọi việc rất phức tạp, hết sức phức tạp,” ông Trump nói.

“Thực vậy, họ phá cửa, và họ đột nhập vào những nơi thực sự không thể đột nhập, phá những cánh cửa thép được dựng ở đó để tránh bị đột nhập, và họ (vợ chồng Tổng Thống Nicolás Maduro) bị đưa ra ngoài chỉ trong vài giây. Tôi chưa bao giờ thấy bất cứ điều gì như vậy,” ông Trump nói tiếp.

Ông Trump cũng nói rằng Mỹ có “số lượng lớn” phi cơ, bao gồm cả trực thăng và chiến đấu sẵn sàng được khai triển ở Venezuela.

Ông nghĩ rằng không có công dân Mỹ nào thiệt mạng trong chiến dịch, mặc dù có một số người bị thương trong khi cố gắng bắt giữ ông Maduro tại dinh thự mà ông Trump mô tả là địa điểm được bố phòng nghiêm ngặt.

“Tôi nghĩ chúng tôi không có ai thiệt mạng, tôi phải nói, bởi vì một vài người bị bắn trúng, nhưng họ đã trở về và được cho là đang trong tình trạng khá tốt,” ông Trump nói với Fox News.

Tổng thống nói thêm rằng một trực thăng bị bắn trúng khá nặng trong chiến dịch, nhưng vẫn được phi công lái bay trở về. (NNL) [dt]

Vợ chồng ông Maduro bị ‘lôi ra khỏi phòng ngủ,’ được đưa đến New York

WASHINGTON, DC (NV) – Vợ chồng tổng thống Venezuela, ông Nicolas Maduro và bà Cilia Flores, bị lực lượng đặc nhiệm Mỹ lôi ra khỏi phòng ngủ tại cuộc đột kích trong đêm ở thủ đô Caracas vào sáng sớm Thứ Bảy, 3 Tháng Giêng, CNN dẫn hai nguồn tin giấu tên nắm rõ vấn đề cho biết.

Vợ chồng ông Maduro bị bắt giữ vào nửa đêm khi họ đang ngủ, các nguồn tin này cho biết.

Tàu đổ bộ tấn công USS Iwo Jima của Hải Quân Mỹ được cho là đang chở vợ chồng Tổng Thống Venezuela Nicolas Maduro đến New York vào ngày 3 Tháng Giêng. (Hình minh họa: JACK GUEZ/AFP via Getty Images)

Trong khi đó, Tổng Thống Donald Trump cho biết vợ chồng ông Nicolas Maduro đang trên đường đến New York trên tàu tấn công đổ bộ USS Iwo Jima.

“Đúng, tàu Iwo Jima, họ đang ở trên một con tàu,” ông Trump nói qua điện thoại với Fox News vào sáng Thứ Bảy. “Họ sẽ đến New York. Trực thăng đưa họ ra, và họ đã có một chuyến đi tốt bằng trực thăng – tôi chắc họ thích lắm. Nhưng họ đã giết rất nhiều người, hãy nhớ điều đó.”

Cuộc đột kích của Mỹ, do Lực Lượng Đặc Nhiệm Tinh Nhuệ Delta của Quân Đội Hoa Kỳ, không gây thương vong cho phía Mỹ, một giới chức Mỹ cho biết.

Một nhóm các đặc vụ FBI phối hợp với lực lượng đặc biệt của Mỹ để bắt giữ Tổng Thống Venezuela Nicolás Maduro, theo CNN dẫn lại nguồn tin, và sau khi được đưa đến New York, ông Maduro sẽ phải đối mặt với các cáo trạng tại tòa án liên bang ở Manhattan.

Cơ Quan Thực Thi Pháp Luật Về Ma Túy của Mỹ đã làm việc trong nhiều năm để truy tố ông Maduro và một số lãnh đạo quân sự chóp bu của Venezuela trong nhiều, theo các giới chức chấp pháp của Mỹ.

Công việc chuẩn bị của cơ quan này sẽ là cơ sở cho các cáo trạng nhằm vào ông Maduro, sẽ được công bố.

Ông Trump nói với Fox News rằng ông có nói chuyện với ông Maduro một tuần trước.

“Tôi nói chuyện với ông ấy, nói rằng ông phải từ bỏ. Ông phải đầu hàng,” ông Trump cho biết. (NNL) [dt]

Tin mới cập nhật