WASHINGTON, DC (NV) – Dân Biểu Liên Bang Lou Correa vừa thông báo ông nhận bảo trợ tranh đấu cho nhà hoạt động bảo vệ nhân quyền của người Việt Nam, ông Lê Đình Lượng, hiện đang bị giam cầm tại quốc gia Đông Nam Á này, theo thông cáo báo chí văn phòng ông đưa ra hôm Thứ Tư, 10 Tháng Mười Hai, cũng là Ngày Quốc Tế Nhân Quyền và là ngày sinh nhật của ông Lượng.
Dân Biểu Lou Correa (Dân Chủ), đại diện Địa Hạt 46 của California tại Hạ Viện Hoa Kỳ. Ông cũng là thành viên Ủy Ban Nhân Quyền Tom Lantos và là đồng chủ tịch Ủy Ban Quốc Hội Hoa Kỳ Về Việt Nam.
Dân Biểu Lou Correa (phải) phát biểu bên cạnh tấm hình ông Lê Đình Lượng, tại phiên họp khoáng đại Hạ Viện Mỹ. (Hình: Chụp từ video do Văn Phòng Dân Biểu Lou Correa cung cấp)
Tại phiên họp khoáng đại Hạ Viện hôm Thứ Tư, ông Lou Correa phát biểu: “Thưa ông chủ tịch Hạ Viện, tôi đứng đây hôm nay đánh dấu ngày sinh nhật của một nhà đấu tranh cho nhân quyền Việt Nam, ông Lê Đình Lượng.”
“Ông là một người hoạt động ôn hòa và là một cựu chiến binh đã cống hiến cả cuộc đời mình cho đồng bào của ông. Năm 2018, ông bị truy tố vì vận động một cách ôn hòa đòi bồi thường cho các ngư dân Việt Nam bị thảm họa môi trường do công ty Formosa gây ra. Việc giam giữ ông trong điều kiện biệt lập không chỉ vi phạm luật pháp của chính Việt Nam mà còn vi phạm Công Ước Quốc Tế Về Các Quyền Dân Sự và Chính Trị,” Dân Biểu Correa nói tiếp.
Ông thêm: “Khi nhận bảo trợ tranh đấu cho trường hợp này, tôi quyết tâm làm việc với Bộ Ngoại Giao Hoa Kỳ và các tổ chức nhân quyền để vận động chấm dứt việc giam giữ biệt lập đối với ông Lê Đình Lượng, cho phép ông thực hành tín ngưỡng trong tù, cho phép ông được nhận chăm sóc y tế đầy đủ, và sau cùng là đòi hỏi xem xét trả tự do sớm cho ông.”
Ông Lê Đình Lượng là một nhà hoạt động bảo vệ dân chủ và nhân quyền, từng tham gia các cuộc vận động để hỗ trợ những nhà hoạt động bị cầm tù tại Việt Nam.
Ông tích cực sử dụng mạng xã hội để vạch trần các hành vi vi phạm nhân quyền và bảo vệ các nạn nhân của thảm họa môi trường Formosa năm 2016.
Ông bị bắt giam ngày 24 Tháng Bảy, 2017 và bị cáo buộc tội âm mưu lật đổ chính quyền vì các hoạt động nhân quyền và mối liên hệ với tổ chức tranh đấu cho dân chủ Việt Tân.
Ngày 26 Tháng Tám, 2018, ông Lượng bị tuyên án 20 năm tù giam và năm năm quản thúc tại gia.
Hiện ông đang thụ án tại trại giam Nam Hà, tỉnh Hà Nam cũ, nay là tỉnh Ninh Bình. (Đ.D)
GARDEN GROVE, California (NV) – Lễ hội “Winter in the Grove,” thắp sáng cây thông Noel thành phố, vừa được khai mạc chiều Thứ Bảy, 6 Tháng Mười Hai, tại Village Green Park, Garden Grove, với hàng ngàn người tham dự.
Trò chơi trượt tuyết tại “Winter in the Grove” được cả người lớn và trẻ em thích thú. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Chương trình mùa Đông này với các tiết mục ca múa nhạc từ các trường học và các nghệ sĩ địa phương, các gian hàng bán các vật phẩm lưu niệm, gian hàng thủ công mỹ nghệ từ các nhà cung cấp địa phương và sự xuất hiện của Ông Bà Già Noel.
Cùng lúc với sự kiện này còn có một khu vui chơi cho trẻ em với hai mô hình trượt tuyết, một cao và một thấp dành cho các em với lứa tuổi lớn nhỏ khác nhau, cùng các gian hàng bán vật phẩm mùa Giáng Sinh, và các nơi trang trí thật đẹp cho các gia đình chụp ảnh kỷ niệm.
Mọi người tập trung trước sân khấu, phía sau là tháp đồng hồ của thành phố, để thưởng thức các tiết mục văn nghệ do các em thiếu nhi trình diễn.
Trò chơi đi xe lửa được các trẻ em thích thú khi đi cùng cha mẹ. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Và giây phút thắp sáng cây thông Giáng Sinh đến khi mọi người cùng đếm ngược thời gian, đúng 6 giờ chiều. Cây thông Noel sáng rực với muôn màu sắc lung linh bật sáng, với các giới chức thành phố trên sân khấu, trong tiếng vỗ tay chào mừng nồng nhiệt của người tham dự.
Bà Stephanie Klofenstein, thị trưởng Garden Grove, chia sẻ: “”Mùa Đông ở Garden Grove là một truyền thống cộng đồng vui vẻ, báo hiệu mùa lễ hội đang đến gần! Thật tuyệt vời khi thấy rất nhiều gia đình tận hưởng tuyết rơi, các gian hàng bán hàng, các món ăn theo mùa, và dĩ nhiên là cả Ông Bà Già Noel nữa. Việc thắp sáng cây thông Noel với tư cách là thị trưởng thật đặc biệt. Tôi muốn cảm ơn nhân viên thành phố và tất cả các nhà tài trợ sự kiện vì sự tận tâm và tấm lòng hảo tâm của họ. Từ gia đình tôi đến gia đình các bạn, chúc mọi người một kỳ nghỉ lễ vui vẻ và Giáng Sinh an lành.”
Ngoài thị trưởng, đến tham dự chương trình có các nghị viên Yesenia Muneton, Ariana Arestegui, Cindy Ngọc Trần, và George Brietigam.
Tiếp theo là ở sân khấu kế bên, Ông Bà Già Noel xuất hiện thật đẹp để mọi người cùng chụp hình kỷ niệm.
Các giới chức thành phố Garden Grove sau khi thắp sáng cây Noel tại lễ hội “Winter in the Grove,” từ trái, Nghị Viên Yesenia Muneton, Nghị Viên Ariana Arestegui, Nghị Viên Cindy Ngọc Trần, Thị Trưởng Stephanie Klofenstein, và Nghị Viên George Brietigam. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Trong khi đó, ở không gian rộng lớn kế bên khu vui chơi cho trẻ em, gồm khu trượt tuyết, khu vực cho xe lửa chở nhiều gia đình chạy vòng quanh khu công viên trong tiếng leng keng truyền thống, đưa mọi người về ký ức tuổi thơ với những chuyến tàu trong chuyện cổ tích mùa Giáng Sinh.
Trong không gian rộng kế bên với hai quả đồi tuyết, một bên thấp dành cho trẻ nhỏ và một bên cao dành cho các em lớn hơn, mọi người tha hồ trượt tuyết với gia đình.
Anh Francesco Nguyễn, cư dân Garden Grove, đi cùng gia đình gồm ba mẹ, vợ, và hai con, lần đầu đến chơi trượt tuyết, cho hay: “Lúc đầu, các cháu còn nhát nhưng sau quen dần thì rất thích, dù phải xếp hàng lại từ đầu.”
Anh tiếp: “Nhưng vì số khách tham dự càng về đêm càng đông, nên chăng thành phố sắp xếp cho nhiều chỗ đậu xe hơn để bà con có thể đến chơi đông hơn. Gia đình tôi rất thích không khí vui chơi này.”
Gian hàng “Rảnh Quá” của cô Thy Đan với các nhãn nhỏ xinh, để làm quà cho các bà nội trợ. (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Tại các gian hàng bán vật phẩm lưu niệm mùa Noel, có nhiều chỗ bán những vật kỷ niệm bằng gỗ, sành sứ, và áo len đan thủ công.
Đặc biệt, có gian hàng độc nhất của người Việt với tên hiệu “Rảnh Quá,” do cô Thy Đan làm chủ, giới thiệu các mặt hàng nhỏ xinh dễ thương, là những nhãn (sticker) dán trên các chai lọ nhỏ đựng các món trong nhà bếp.
Cô cho biết vì “Rảnh Quá,” nên dành thì giờ làm những nhãn này để giúp các bà nội trợ phân biệt được các lọ đựng các món nêm nếm trong việc nấu ăn. Cũng có những nhãn dán trên những hộp đựng cho các loại mứt Tết sắp đến.
Anh chị Thiên Ân, cư dân Anaheim, cùng con nhỏ đi xe lửa, cho biết rất vui lần đầu tiên đưa con đến đây dự lễ hội này. Sẽ tiếp tục đến dự những năm sau, hy vọng con gái sẽ lớn hơn và thích thú nhiều hơn.
Anh Francesco Nguyễn (bìa phải) cùng vợ, cha mẹ, và hai con nhỏ lần đầu tham dự “Winter in the Grove.” (Hình: Văn Lan/Người Việt)
Anh Lộc Nguyễn, cư dân Westminster, cho hay còn độc thân nên năm nào cũng mang máy ảnh đi vòng quanh trong lễ hội để tìm chụp những ảnh đẹp. Anh cho hay sẵn sàng chụp ảnh cho những gia đình nếu họ nhờ, vì chụp ảnh để lại những kỷ niệm đẹp cho gia đình họ cũng là để lại trong lòng anh những kỷ niệm khó quên trong mùa Giáng Sinh.
Nhiều đơn vị tham gia văn nghệ đêm thắp sáng cây thông Noel, gồm Đội Cổ Vũ và Tinh Thần Học Viện Nhà Thờ Chính Tòa Christ Cathedral, Học Viện Múa Charade, Alex Case, quán quân cuộc thi Voice of Garden Grove 2025, Trung Tâm Phát Triển Trẻ Em The Learning Spot và Học Viện Múa, Ban Hợp Xướng Trường Trung Học Jordan, Samoa Matalasi, và Dàn Hợp Xướng Encore Trung Học Pacifica.
Buổi lễ hội càng lúc càng đông với hàng đoàn gia đình đến tham dự, tất nhiên là tìm được một chỗ để xe càng khó hơn, nhưng mọi người vẫn tìm đến những niềm vui an bình khi mùa Giáng Sinh sắp đến. [đ.d.]
WASHINGTON, DC (NV) – Tổng Thống Donald Trump tiếp tục công kích nhật báo The New York Times về bài báo mà ông cho là “kích động” về tình trạng sức khỏe của ông hôm Thứ Ba, 9 Tháng Mười Hai, theo báo mạng The Hill.
“New York Times, và một số tờ báo khác, thích giả vờ rằng tôi đang ‘chậm đi,’ có thể không còn tinh tường như trước, hoặc sức khỏe kém, biết rằng điều đó không đúng sự thật, và biết rằng tôi làm việc rất vất vả, có lẽ vất vả hơn bao giờ hết,” ông Trump viết trên Truth Social.
Tổng Thống Donald Trump trong cuộc họp nội các ở Tòa Bạch Ốc hôm 2 Tháng Mười Hai. (Hình minh họa: Chip Somodevilla/Getty Images)
“Tôi sẽ biết khi nào tôi ‘chậm lại,’ nhưng không phải bây giờ! Sau tất cả những gì tôi đã làm nào là kiểm tra sức khỏe, kiểm tra nhận thức và những thứ khác, tôi thực sự tin rằng việc New York Times, và những tờ báo khác, liên tục đưa ra những tin giả để phỉ báng và miệt thị tổng thống Mỹ là mang tính xúi giục, thậm chí có thể là phản quốc,” ông viết thêm.
Nhật báo The New York Times đăng một bài trong mục ý kiến có tiêu đề “Tỉ lệ ủng hộ của ông Trump đã giảm. Sức khỏe của ông ấy cũng vậy” hôm Thứ Hai, 8 Tháng Mười Hai.
“Ông Trump bắt đầu cho thấy hình ảnh của cựu Tổng Thống Joe Biden,” bài báo viết.
Hồi cuối Tháng Mười Một, tờ báo này cũng đăng một bài báo phân tích lịch trình của ông Trump trong đó cho thấy ông tham gia ít sự kiện công khai hơn và có ít chuyến đi trong nước hơn so với cùng thời điểm của nhiệm kỳ đầu tiên. Theo bài báo này, ông Trump dường như cũng ngủ thiếp đi giữa một sự kiện ở Tòa Bạch Ốc.
Bà Nicole Taylor, phát ngôn viên nhật báo The New York Times, viết trên X hôm Thứ Tư, 10 Tháng Mười Hai, rằng “người Mỹ đáng có được những bài phân tích chuyên sâu và cập nhật thường xuyên về sức khỏe của các lãnh đạo họ bầu ra.”
“Ông Trump hoan nghênh bài báo của chúng tôi về tuổi tác và thể lực của người tiền nhiệm. Chúng tôi cũng thực hiện chức năng săm soi tương tự của báo chí đối với sức sống của ông ấy,” bà Taylor nói thêm.
“Bài báo của chúng tôi có nhiều nguồn, dựa trên các cuộc phỏng vấn với những người thân cận với tổng thống và với các chuyên gia y tế. Chúng tôi sẽ không chùn bước trước những ngôn từ sai lệch và kích động vốn bóp méo vai trò của báo chí tự do.” (NNL) [đ.d.]
ROWLAND HEIGHTS, California (NV) – Trong những tuần gần đây, một nơi tôi bắt đầu khám phá về ẩm thực nhiều hơn là Rowland Heights và những thành phố lân cận vì lúc nào đến đây cũng tìm được món ăn ngon của người Hoa. Một tiệm tương đối mới ở nơi này đang chinh phục được nhiều thực khách là Lo’s Chili House với những món ăn Tứ Xuyên cay thơm được nấu trong tộ.
Các món ăn trong tộ của Lo’s Chili House. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)
Rowland Heights và những thành phố lân cận cách Little Saigon khoảng 30 đến 40 phút lái xe, tuy hơi xa, nhưng rất đáng công lái đến vì sẽ tìm được những món ăn ngon chính gốc đến từ nhiều vùng miền của Trung Hoa.
Một nhà hàng mới mà tôi thấy nhiều người đang khen ngợi trên mạng xã hội là Lo’s Chili House chuyên bán các món Tứ Xuyên.
Bảng hiệu của tiệm. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)
Vì không bao giờ chê các món ăn cay thơm và tê lưỡi của tỉnh Tứ Xuyên, nên tôi quyết định tìm đến đây để ăn thử. Nhà hàng này bên trong rộng rãi và rất sáng sủa.
Thực khách đến đây không cần mở từng trang thực đơn để chọn món ăn, mà chỉ cần dùng mã QR trên bàn để gọi thức ăn bằng điện thoại.
Nhìn thực đơn một lúc, tôi gọi những món được nấu trong tộ như đậu hủ ma bà, cà ri thịt bò, thịt heo kho ngọt, và món miến với thịt bằm. Tôi còn gọi thêm một phần thịt heo xào cay kiểu Hồ Nam và một phần gà hầm cay đặc biệt.
Bên trong tiệm. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)
Đợi chừng 10 phút thì các món ăn được dọn ra, và món nào cũng hấp dẫn.
Món đầu tiên được dọn ra là thịt heo xào cay kiểu Hồ Nam. Lo’s Chili House là tiệm ăn chuyên bán các món của Tứ Xuyên, nhưng họ cũng có thêm những món ăn của Hồ Nam, một tỉnh cũng chuyên ăn cay không thua kém gì Tứ Xuyên.
Món này có thịt heo xào với tương đậu đen, hành lá và ớt xanh. Thịt heo thấm vị mặn và mùi hơi nồng của tương đậu đen, có thêm vị ngọt nhẹ của hành lá, và ngon nhất là mùi vị cay thơm với vị ngọt tự nhiên của ớt xanh.
Vị mặn của thịt heo kết hợp với vị ngọt với hơi cay của ớt, lại có thêm mùi thơm từ xào bằng lửa lớn, có mùi cháy xém ngon không thể chê được. Tuy vậy, món này chỉ có một nhược điểm là hơi nhiều dầu.
Đậu hủ ma bà. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)
Tiếp theo là món ăn tiêu biểu của Tứ Xuyên là đâu hủ ma bà, có đậu hũ được nước với thịt bằm trong nước xốt có tương đậu đen, tương đậu cay và nhiều hạt tiêu Tứ Xuyên.
Đậu hũ ma bà của Lo’s Chili House có nước xốt loãng hơn nhiều tiệm khác mà tôi từng ăn, nhưng mùi vị vẫn đúng tiêu chuẩn vì có vị mặn nồng của tương đậu đen, vị cay của tương đậu cay, thêm vào đó là mùi thơm như hoa với cảm giác tê lưỡi của tiêu Tứ Xuyên.
Thịt heo thì thấm nước xốt, và những viên đậu hủ non có mùi vị thanh mát làm dịu đi mùi vị cay nồng của nước xốt. Trong khi đó, cảm giác tê lưỡi từ tiêu Tứ Xuyên làm kích thích vị giác, càng ăn càng thèm hơn. Món ăn này có nước xốt đậm đà nên ăn với cơm rất hợp.
Cà ri với thịt bò và khoai tây. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)
Món cà ri với thịt bò thì tôi nghĩ được làm theo kiểu Quảng Đông vì là một món thường thấy trong các tiệm ăn Hồng Kông. Lo’s Chili House chuyên bán các món Tứ Xuyên, nhưng món cà ri này rất phổ biến với thực khách nên tôi gọi thử một phần.
Nước xốt cà ri đặc sệt thơm nồng nàn nhiều gia vị cay thơm, nhưng có vị cay rất vừa phải.
Thịt bò thì sử dụng thịt gầu được hầm mềm, nhưng vẫn còn chút độ dai và có mỡ với có gân rất ngon. Món cà ri còn có thêm những miếng khoai tây chiên rồi được nấu trong nước xốt nên không bị nát sau khi hầm lâu, còn thấm hết mùi vị cay thơm của cà ri rất vừa miệng.
Một món cũng đắt khách của Lo’s Chili House là thịt heo kho ngọt, khác xa so với những món Tứ Xuyên cay thơm, có thịt ba chỉ được kho với xì dầu, táo tàu và chút đậu răng ngựa.
Những miếng thịt ba chỉ lớn được kho mềm nhưng không mềm rục, và lớp da vẫn còn độ dai nhẹ. Từng miếng thịt thấm nước kho có vị mặn nhẹ của xì dầu, lại có thêm mùi vị ngọt ngào từ đường và táo tàu. Những hạt đậu răng ngựa thì giòn sực sực và hơi bùi, cũng thấm nước kho rất ngon.
Miến với thịt bằm. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)
Món trong tộ cuối cùng là miến với thịt bằm, có những sợi miến được nấu trong nước súp màu nâu đen và thịt bằm rất hấp dẫn. Những sợi miến dẻo dai thấm nước súp đầy mùi thơm của xì dầu và nhiều gia vị khác, nhưng không bị mặn và mọi thứ được nêm nếm rất vừa miệng.
Món miến này rất hợp khi ăn chung với những món cay nồng vì có mùi vị nhẹ nhàng, giúp thực khách phần nào giải nhiệt.
Nhưng vừa giải nhiệt một chút thì tôi phải quay lại với một món cay nồng khác là món gà hầm cay đặc biệt của Lo’s Chili House.
Món gà hầm cay đặc biệt. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)
Món ăn này có thịt gà với gừng, nấm mèo, ớt khô và ớt chuông với hành lá. Thịt gà tuy được hầm nhưng vẫn chắc thịt, và đầu bếp sử dụng gà vẫn còn xương chặt nhỏ nên thực khách phải nhai kỹ, nhưng càng nhai càng nếm được mùi vị mặn nồng và cay thơm của nước xốt rất ngon.
Món gà còn thêm gừng và ớt, làm mùi vị cay thơm đậm đà hơn, và làm thực khách ấm người trong những ngày lạnh.
Lo’s Chili House là một nhà hàng mới ở Rowland Heights rất khó bỏ qua vì những món ăn Tứ Xuyên cay thơm vô cùng hấp dẫn. Giá cả cũng hấp dẫn vì một phần có giá từ $13 đến $16, chỉ có một số một đặc biệt mà tôi chưa thử có giá hơn $20, nhưng tôi nghĩ chắc chắn cũng sẽ đáng tiền.
Lo’s Chili House tọa lạc tại địa chỉ 1370 Fullerton Rd #105, Rowland Heights, CA 91748. [kn]
MIAMI, Florida (NV) – Bà Eileen Higgins, ứng cử viên Dân Chủ, vừa thắng chức thị trưởng Miami hôm Thứ Ba, 9 Tháng Mười Hai, đánh bại đối thủ Cộng Hòa được Tổng Thống Donald Trump hậu thuẫn, NPR đưa tin.
Chiến thắng này chấm dứt gần 30 năm thất bại của đảng Dân Chủ ở Miami và càng khích lệ đảng này sau những chiến thắng bầu cử liên tiếp trước khi bước vào bầu cử giữa kỳ vào cuối năm 2026.
Ứng cử viên Eileen Higgins phát biểu với ủng hộ viên sau khi có tin chiến thắng hôm 9 Tháng Mười Hai. (Hình: Joe Raedle/Getty Images)
Bà Higgins, 61 tuổi, sẽ là phụ nữ đầu tiên trở thành thị trưởng Miami. Bà thường xuyên phát biểu về cuộc trấn áp di dân của ông Trump ở thành phố vốn có đa số dân là người gốc Latin.
Bà cho biết bà đã nghe nhiều người ở Miami nói họ lo lắng cho thân nhân bị bắt giam. Bà vận động với tư cách là đảng viên Dân Chủ mặc dù cuộc đua chức thị trưởng Miami về mặt chính thức không mang tính đảng phái và bà đã đánh bại ứng cử viên Emilio Gonzalez, cựu tổng quản trị thành phố. Ông Gonzalez cho biết ông đã gọi cho bà Higgins để chúc mừng.
“Chúng ta đang đối mặt với những giọng điệu quá mất nhân tính và tàn nhẫn từ giới chức dân cử, nhất là những lời lẽ tấn công di dân,” bà Higgins nói với AP sau bài diễn văn chiến thắng. “Người dân Miami giờ đây không còn muốn nghe chuyện đó nữa.”
Với gần như tất cả các phiếu bầu được kiểm vào Thứ Ba, bà Higgins dẫn trước đối thủ Cộng Hòa khoảng 19 điểm.
“Kết quả tối nay là một dấu hiệu cảnh báo nữa cho đảng Cộng Hòa rằng cử tri đã chán ngấy với chương trình của họ của họ vốn quá xa rời quần chúng và làm tăng chi phí sinh hoạt,” ông Ken Martin, chủ tịch Ủy Ban Toàn Quốc Đảng Dân chủ, nói trong một tuyên bố.
Một số nhân vật Dân Chủ nổi bật toàn quốc đã lên tiếng ủng hộ bà Higgins, trong đó cựu Bộ Trưởng Giao Thông Pete Buttigieg. Thượng Nghị Sĩ Ruben Gallego (Dân Chủ-Arizona) và cựu Thị Trưởng Chicago Rahm Emanuel đã đến Miami để vận động cho bà Higgins.
Dân Biểu Maria Elvira Salazar (Cộng Hòa-Florida), đại diện địa hạt đang bị đảng Dân Chủ nhắm tới bao gồm cả thành phố Miami, gọi cuộc bầu cử là “hồi chuông cảnh tỉnh” cho đảng Cộng Hòa. Bà cho biết di dân gốc Latin cũng muốn có một biên giới an toàn và nền kinh tế khỏe mạnh nhưng bà cho rằng nên có thư giãn cho “những người đã ở đây nhiều năm và không có tiền án tiền sự.” (NNL) [đ.d.]
Bất kể những băn khoăn của công chúng cũng như phân tích thiệt hơn của các thức giả, Quốc Hội Việt Nam vẫn thông qua Dự Luật Sửa Đổi Luật Thuế Thu Nhập Cá Nhân (TNCN).
Quốc Hội Việt Nam trong một kỳ họp hồi Tháng Năm vừa qua. (Hình minh họa: Nhac Nguyen/AFP via Getty Images)
Theo luật mới, nếu cá nhân hoặc các gia đình có sản xuất/kinh doanh và thu được từ 500 triệu đồng/năm trở lên (doanh thu) thì phải nộp thuế. Nếu doanh thu nằm trong khoảng từ 500 triệu đến ba tỷ đồng/năm thì thuế suất là 15%, tương tự như thuế suất của thuế thu nhập doanh nghiệp. Cũng theo Luật Thuế TNCN mới, những cá nhân chịu thuế sẽ được hưởng mức giảm trừ gia cảnh là 15.5 triệu đồng/tháng. Nếu có người phụ thuộc thì được giảm trừ thêm 6.2 triệu đồng/người.
Luật Thuế TNCN mới có hợp lý và hợp tình không? Xin mời xem qua ý kiến của một số người am tường thời cuộc. Đầu tiên là những ý kiến về việc bãi bỏ thuế khoán (cơ quan thuế sẽ ước tính doanh thu và ấn định một mức cụ thể cho những cá nhân hoặc gia đình có sản xuất/kinh doanh nhưng ở quy mô rất nhỏ) và buộc các cá nhân hoặc gia đình nằm trong diện này phải nộp thuế với thuế suất ngang với thuế thu nhập doanh nghiệp. Ông Thái Hưng Nguyễn chỉ trích ý tưởng buộc phải nộp thuế nếu doanh thu 200 triệu đồng/năm vì: Đó là đó là đường biên mỏng manh giữa quyền mưu sinh tối thiểu và bị coi là đối tượng chịu thuế.
Thái Hưng Nguyễn lưu ý: Mỗi năm kiếm được 200 triệu tức là mỗi tháng kiếm được khoảng 16 triệu, trung bình khoảng 500,000 đồng/ngày. Mức đó là doanh thu của một quán xôi mỗi sáng bán được vài chục hộp, một xe phở loại khiêm tốn, một sạp hàng nhỏ ở chợ dân sinh. Đó là những người không nhận lương từ công quỹ, không làm việc trong phòng lạnh, không có trợ lý, không có lương tháng 13, chỉ có tài sản duy nhất là sức lực của chính họ. Vậy mà họ bị kéo vào diện phải kê khai, nộp thuế. Câu hỏi đầu tiên cần đặt ra là: Chúng ta muốn thu cả thuế đối với nồi cơm của người lao động nghèo?
Đem lối tính thuế đó so với những người có việc làm mà công việc được “định danh,” Thái Hưng Nguyễn chỉ ra một khía cạnh thiếu công bằng khác: Cùng là kiếm sống nhưng cách đối xử của hệ thống thuế với hai nhóm hoàn toàn khác. Cá nhân hoặc gia đình kiếm sống theo kiểu “lấy công làm lời” phải nộp thuế trên doanh thu. Các loại chi phí có thể thấy (tiền thuê mặt bằng, điện, nước, sức lực của đương sự và người thân,…) sẽ không được thừa nhận đúng mức trong khi người làm công ăn lương thì được hưởng giảm trừ gia cảnh cho cả bản thân lẫn người phụ thuộc vì nhà nước thừa nhận, thu nhập dưới mức nào đó thì khó sống nên không buộc nộp thuế.
Thái Hưng Nguyễn chỉ là một trong số nhiều người chỉ ra sự bất cập của lối tính thuế theo Luật TNCN mới đối với giới mưu sinh bằng cách “lấy công làm lời.” Phản ứng của đám đông đang oằn lưng gánh thuế đã khiến quốc hội phải điều chỉnh bằng cách nâng mức doanh thu làm căn cứ tính thuế đối với giới này từ 200 triệu đồng/năm lên 500 triệu đồng/năm, song với tình trạng lạm phát như đã biết, bất công vẫn còn nguyên, thuế vẫn là gánh rất nặng đối với hàng chục triệu cá nhân, gia đỉnh. Gánh đó cũng không hề nhẹ đối với giới làm công ăn lương!
Ví dụ, ông Phạm Thế Anh chỉ ra những bất cập mà Luật Thuế TNCN đặt lên vai hơn 50 triệu người làm công ăn lương: Mức giảm trừ gia cảnh được nêu trong luật lạc hậu bởi không bù đắp được mức gia tăng của chi phí sinh hoạt và tương lai sẽ lạc hậu hơn vì chi phí sinh hoạt vẫn tăng đều đặn mỗi tháng, mỗi năm, nhất là trong bối cảnh chính phủ thúc đẩy tín dụng và tiền tệ để đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số. CPI (chỉ số giá tiêu dùng) Tháng Mười Một tăng 0.45% so với Tháng Mười nhưng gần như ai cũng thấy không đúng thực tế. Ai tin rằng Tháng Mười, bạn chi một triệu cho sinh hoạt, CPI tăng 0.45% nghĩa là Tháng Mười Một bạn chỉ cần phải chi thêm 4,500 đồng là sinh hoạt sẽ như Tháng Mười?
Theo Phạm Thế Anh, đặt định mức giảm trừ gia cảnh là để bảo đảm người lao động có thể duy trì mức sống cơ bản, đủ khả năng chi dùng cho những nhu cầu thiết yếu. Tuy nhiên nhiều năm nay mức giảm trừ gia cảnh bất động, bất chấp chi phí sinh hoạt càng ngày càng cao và ngay cả khi sửa Luật Thuế TNCN, mức giảm trừ gia cảnh mới không chỉ không theo kịp tốc độ tăng CPI trong quá khứ mà còn tụt lại rất xa so với tốc độ tăng giá của những mặt hàng thiết yếu. Ngoài mức giảm trừ gia cảnh lạc hậu, biểu thuế TNCN từ tiền công và tiền lương cũng chưa hợp lý. Người làm công ăn lương tại Việt Nam phải nộp thuế thu nhập khi thu nhập của họ ở mức chẳng đáng gì so với các quốc gia trong khu vực.
Ví dụ, ở Singapore chỉ những người có thu nhập trên 2.4 tỷ đồng mới phải nộp 15% thuế TNCN. Ở Thái Lan, chỉ những người có thu nhập trên 400 triệu đồng mới phải nộp 15% thuế TNCN. Ở Indonesia, thuế suất 15% chỉ tính trên những người có thu nhập khoảng 200 triệu đồng. Còn ở Việt Nam, thu nhập 120 triệu đồng đã phải nộp 15% cho thuế TNCN. Tuy Philippines là quốc gia duy nhất ở Đông Nam Á buộc nộp 15% thuế TNCN khi mức thu nhập chỉ cao hơn Việt Nam một chút nhưng ở Philippines, những người có thu nhập 3.6 tỷ mới bị buộc phải nộp thuế TNCN ở mức cao nhất là 35%, còn tại Việt Nam, thu nhập chỉ cần 1/3 mức vừa kể của Philippines đã bị buộc nộp 35% cho thuế TNCN.
***
Thái Hưng Nguyễn khuyên Quốc Hội hãy tham khảo cách các quốc gia ASEAN thiết kế ngưỡng tính thuế với những cá nhân, gia đình sản xuất/kinh doanh nhỏ (ngưỡng doanh thu phải thực thi cơ chế thuế đầy đủ thường ở mức cao gấp nhiều lần GDP bình quân/người, thậm chí có quốc gia đặt định doanh thu từ hàng chục ngàn đến hàng trăm ngàn đô la/năm mới buộc phải thực thi chính sách thuế và kế toán như doanh nghiệp thực thụ) vì họ hiểu rằng, chút tiền thuế thu được từ những cơ sở siêu nhỏ không đủ bù chi phí tổ chức kiểm tra/thu thuế. Để những người kiếm sống bằng “buôn gánh bán bưng” sinh tồn, không bóp nghẹt tầng lớp dễ tổn thương nhất bằng thuế và thủ tục là giữ vùng đệm an sinh xã hội, khi người yếu thế có thể bươn chải sẽ giảm gánh nặng trợ cấp.
Phạm Thế Anh khuyến cáo: Ba thứ đang làm người lao động bị bỏ lại trong quá trình tăng trưởng hiện nay là: Chi phí sinh hoạt thiết yếu tăng phi mã, gánh nặng thuế TNCN từ tiền công và tiền lương, mở rộng tín dụng/tiền tệ để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế mà không có các chính sách thuế điều tiết thị trường bất động sản. Do vậy, quốc hội nên nâng mức giảm trừ gia cảnh lên cao hơn (chẳng hạn 25 triệu đồng/tháng đối với người phải nộp thuế, 10 triệu đồng/tháng đối với người phụ thuộc) và bỏ hẳn các mức thuế suất cao nhất hoặc nâng mức thu nhập tính thuế cho các mức thuế suất cao nhất bằng với các quốc gia trong khu vực.
***
Giống như trước nay, Quốc Hội Việt Nam không nghe, không nghĩ dân chúng mong gì. Trí lực, sức lực của hơn 480 đại biểu ở quốc hội tiếp tục hướng vào những chuyện như chính phủ đề nghị chi 1 triệu 230 ngàn tỷ đồng cho cái gọi là “Chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển vùng đồng bào dân tộc thiểu số.”
Sau khi theo dõi diễn biến nghị trường, Hong Thai Hoang nhắc các đại biểu quốc hội chú ý: Đó là một con số khổng lồ, xấp xỉ một nửa GDP của Việt Nam, đó không chỉ là mồ hôi mà còn là tương lai của hàng trăm triệu người nhưng không hề có kế hoạch chi tiết về cách sử dụng số tiền ấy!
Với tư cách là một trong những người chịu tác động trực tiếp của “chương trình mục tiêu quốc gia” này, Hong Thai Hoang đề nghị cho biết, khoản 1 triệu 230 ngàn tỷ đồng sẽ lấy từ những nguồn nào, chi tiêu ra sao. Tại sao “chương trình mục tiêu quốc gia” vừa kể không cụ thể, không có lộ trình thực thi, không có cách thức thực hiện, sẽ dựa vào đâu để đạt mục tiêu “tăng thu nhập từ 2.5 lần đến… lần” và “giảm nghèo xuống dưới 10%.” Một triệu 230 ngàn tỷ đồng không phải chỉ là một con số, đó là tiền thuế, là tài nguyên quốc gia, Quốc Hội chỉ nên thông qua khi chính phủ công bố kế hoạch rõ ràng, không thể dùng tiền của dân vào những mục tiêu chung chung.
Khá năng Quốc Hội lắng nghe rất thấp. Tương tự, giới lãnh đạo hệ thống chính trị Việt Nam không xem chuyện phải thúc đầy để quốc hội trở thành nơi thật sự đại diện cho nguyện vọng, ý chí của toàn dân là quan trọng vì giống như các đại biểu Quốc Hội, họ đang bận tâm về một số khía cạnh khác.
Ví dụ ông Tô Lâm, tổng bí thư đảng CSVN, vừa chỉ đạo phải “nghiên cứu, bổ sung cơ cấu có đại biểu Quốc Hội là người khuyết tật.”
Chỉ đạo ấy có thể khiến nhiều người thắc mắc, tại sao không mở ra, gìn giữ sinh lộ cho những người khuyết tật bằng cách soạn thảo để Luật Thuế TNCN không nghiệt ngã với thành phần yếu thế nói chung và người khuyết tật nói riêng? Những thắc mắc kiểu đó là “chỉ thấy cây, không thấy rừng,” không thấy sự vi diệu của hai chữ “cơ cấu”! [kn]
WASHINGTON, DC (NV) – Chính quyền Tổng Thống Donald Trump dự tính yêu cầu tất cả khách nước ngoài vào Mỹ mà không cần visa cung cấp lịch sử dùng mạng xã hội của họ trong vòng năm năm trước khi nhập cảnh, CBS News dẫn thông báo của Bộ Nội An cho biết hôm Thứ Tư, 10 Tháng Mười Hai.
Công dân 42 quốc gia tham gia chương trình nhập cảnh miễn visa vào Mỹ được đến và ở lại trong 90 ngày với mục đích du lịch hoặc kinh doanh, có nghĩa là họ không cần xin visa tại các cơ quan ngoại giao của Mỹ, một tiến trình có thể kéo dài hàng tháng hoặc cả năm.
Du khách nước ngoài chụp ảnh Tượng Nữ thần Tự Do ở New York. (Hình minh họa: Timothy A. Clary/AFP via Getty Images)
Danh sách các quốc gia được miễn visa vào Mỹ bao gồm nhiều quốc gia Châu Âu như Anh, Đức, và Pháp, cũng như một số quốc gia đồng minh của Hoa Kỳ khắp thế giới như Úc, Israel, Nhật, New Zealand, và Nam Hàn.
Trong khi công dân các quốc gia này thông thường không cần visa để vào Mỹ, họ vẫn phải nộp đơn qua mạng, qua hệ thống có tên “Electronic System for Travel Authorization” (ESTA), trước khi vào Hoa Kỳ. Hệ thống này được thiết lập để bảo đảm người nộp đơn là người được miễn visa và họ không gây nguy hiểm cho nước Mỹ.
Chính quyền Trump đề nghị cải tổ hệ thống ESTA, chủ yếu chuyển qua một hệ thống có thể sử dụng trên điện thoại di động. Đề nghị này sẽ yêu cầu người nộp đơn chia sẻ thêm thông tin của họ và người thân, theo thông báo do Cơ Quan Quan Thuế và Bảo Vệ Biên Giới (CBP), một cơ quan trực thuộc Bộ Nội An, đưa ra.
Thông báo cho biêt CBP dự trù yêu cầu người nhập cảnh miễn visa chia sẻ lịch sử sử dụng mạng xã hội trong năm năm qua, email họ sử dụng trong 10 năm qua, và thông tin cá nhân của những người thân trực hệ trong gia đình, bao gồm số điện thoại và nơi cư trú.
Nộp lịch sử sử dụng mạng xã hội trong năm năm qua là “bắt buộc” dựa theo đề nghị, thông báo cho biết.
Người dân Mỹ có 60 ngày để góp ý về đề nghị này, thông báo đăng trên Federal Register ghi.
Vào năm tới, Mỹ sẽ tổ chức World Cup của FIFA, và sự kiện này chắc chắn sẽ thu hút các fan hâm mộ từ khắp nơi trên thế giới, bao gồm cả từ các nước được miễn visa vào Mỹ.
Hồi Tháng Sáu, Bộ Ngoại Giao thông báo yêu cầu các đương đơn trong một số hạng mục visa vào Mỹ phải chuyển tài khoản mạng xã hội của họ sang trạng thái công khai.
Quỹ Biên Giới Điện Tử (Electronic Frontier Foundation), một nhóm vận động, gọi hành động này của chính quyền là “chưa từng thấy” và cho biết yêu cầu này là nhằm “theo dõi và trấn áp hoạt động mạng xã hội của sinh viên nước ngoài.”
Tuần trước, Bộ Ngoại Giao thông báo họ sẽ mở rộng việc “đánh giá hoạt động trên mạng” sang các đương đơn xin visa H-1B và người phụ thuộc của họ. (NNL) [đ.d.]
MOUNT POCONO, Pensylvania (NV) – Tổng Thống Donald Trump đến tiểu bang “chiến trường” Pensylvania để quảng bá thành tích kinh tế của mình và cho rằng ông là người kiến tạo “giá cả sinh hoạt thấp hơn” và “tiền lương cao hơn,” hôm Thứ Ba, 9 Tháng Mười Hai, NBC tường thuật.
Trong khi đó, cử tri ở tiểu bang này cũng như khắp nước Mỹ cho biết cuộc sống của họ càng lúc càng khó khăn.
Tổng Thống Donald Trump phát biểu trước đám đông tại Mount Airy Casino ở Mount Pocono, Pennsylvania. (Hình: Alex Wong/Getty Images)
“Điều duy nhất thực sự tăng dữ dội, đó là thị trường chứng khoán và tiền đầu tư 401k của quý vị,” ông Trump nói với đám đông hơn 1,000 ủng hộ viên chen chúc trong một phòng khiêu vũ tại sòng bài Mount Airy Casino Resort nằm dưới dãy núi Pocono.
Vẫn theo phong cách đặc trưng, ông Trump đôi khi đi lạc đề. Ông công kích Dân Biểu Ilhan Omar (Dân Chủ-Minnesota) khiến đám đông hô vang “trả mụ ấy về Somalia” – phỉ báng điện gió, chế giễu người chuyển giới và gọi người tiền nhiệm, cựu Tổng Thống Joe Biden, là “tên khốn.”
Có lúc ông nói rằng vấn đề chi phí sinh hoạt (affordibility) là là một “từ mới” do đảng Dân Chủ dựng lên để chỉ trích ông. Nhưng lúc khác ông lại nói rằng ông “không có ưu tiên nào cao hơn là làm cho giá cả ở nước Mỹ dễ chịu trở lại.”
Bộ Trưởng Tài Chính Scott Bessent, người tháp tùng ông Trump đến Pensylvania, cho rằng ông đã khắc phục các vấn đề kinh tế của nước Mỹ.
“Dưới thời Tổng Thống Trump, sự khan hiếm nhường chỗ cho sự thịnh vượng,” ông Bessent nói. “Tổng Thống Trump đã chấm dứt hoàn toàn ba chữ ‘I’ dưới thời Joe Biden là ‘immigration’ (nhập cư), ‘interest rates’ (lãi suất), và ‘inflation’ (lạm phát).
“Chỉ sau 10 tháng vào nhiệm sở, tôi vui mừng thông báo rằng nước Mỹ đang chiến thắng một lần nữa, Pennsylvania đang thịnh vượng trở lại, và tôi sẽ không nghỉ ngơi cho đến khi nơi này trở nên giàu có và mạnh mẽ hơn bao giờ hết,” ông Trump nói trong tiếng reo hò.
Nhưng những gì ông Trump nói trái ngược với những gì mà hầu hết dân Mỹ nói trong các cuộc thăm dò. Hầu hết cử tri trả lời NBC ở Đông Bắc tiểu bang Pennsylvania cho rằng chi phí sinh hoạt hiện quá cao và họ lo cho tình trạng nền kinh tế.
“Mọi người không có thu nhập đủ như trước,” bà Robin Mathers, 51 tuổi, làm việc bán thời gian tại một cửa hàng thú cưng ở thành phố Dickson, ngay bên ngoài Scranton thuộc Pensylvania, cho biết. Bà Mathers, vốn là cử tri Cộng Hòa, nhận định rằng giá cả hàng hóa “không đến mức điên rồ” nhưng lưu ý là giá không hề giảm. Bà nói thêm rằng các đồng nghiệp của bà đang rất vất vả mới có thể trả nổi tiền thuê nhà ngày càng tăng.
Ông Tom Tompkins và bạn đời Cathy Gallagher sống ở thành phố Scranton đều cho rằng sức khỏe nền kinh tế không vững như ông Trump đánh giá, và ông nói rằng ông sẽ không bỏ phiếu cho ông Trump nữa nếu có tên ông trên lá phiếu.
Tuy nhiên, đa số cử tri bầu cho ông Trump vẫn bày tỏ tin tưởng vào ông.
Ông Bob Manci, kế toán viên đã nghỉ hưu, cho rằng nền kinh tế đang “tốt hơn” dưới thời ông Trump.
“Tôi biết rất nhiều người cho rằng thuế quan đang làm tổn thương nền kinh tế,” ông Manci nói. “Tôi không nhất thiết tin như vậy. Tôi nghĩ, nhìn chung, điều đó sẽ tốt cho nền kinh tế Mỹ, miễn là mọi người cho nó thời gian để phát huy tác dụng.”
Ông Trump nói rằng các chính sách mà ông đưa ra – từ cắt giảm thuế cho đến áp thuế quan – sẽ chứng tỏ sự thịnh vượng cho tiểu bang Pennsylvania cũng như nước Mỹ.
“Quý vị sẽ thấy điều gì sẽ xảy ra trong hai năm tới,” ông Trump nói. “Nó sẽ giống như một phép màu.” (NNL) [đ.d.]
SURIN, Thái Lan (NV) – Giao tranh biên giới tái bùng phát giữa Thái Lan và Cambodia không có dấu hiệu thuyên giảm, khiến hàng trăm ngàn người phải di tản ở cả hai nước và phải sống trong những điều kiện căng thẳng trong lúc ngày càng có nhiều người tràn vào các trại trú ẩn tạm thời, hôm Thứ Tư, 10 Tháng Mười Hai, AP cho biết.
Khoảng 400,000 người được sơ tán khỏi các khu vực bị ảnh hưởng ở Thái Lan và khoảng 700 trường học đóng cửa trong khi giao tranh đang diễn ra ở bốn tỉnh biên giới, Phó Đô Đốc Surasant Kongsiri, phát ngôn viên quân đội Thái Lan, cho biết.
Cảnh sát Cambodia đứng canh trong khi người dân sơ tán sau các cuộc đụng độ dọc biên giới Cambodia-Thái Lan ở tỉnh Siem Reap của Cambodia ngày 9 Tháng Mười Hai. (Hình: Tang Chhin Sothy/AFP via Getty Images)
Phía Cambodia cũng sơ tán hơn 127,000 dân làng và hàng trăm trường học đã đóng cửa, Bộ Quốc Phòng nước này thông báo.
Quân đội Thái Lan cho biết thương vong trong tuần này bao gồm năm binh sĩ thiệt mạng và hàng chục người bị thương. Phnom Penh báo cáo bảy dân thường thiệt mạng và 20 người khác bị thương, mặc dù họ không cập nhật những con số đó vào Thứ Tư.
Vào lúc này vẫn chưa có dấu hiệu hòa bình vì Thủ Tướng Anutin Charnvirakul của Thái Lan tuyên bố tiếp tục chiến đấu tới cùng và ông Hun Sen, chủ tịch Thượng Viện Cambodia, thề sẽ đáp trả khốc liệt.
Giao tranh dẫn đến tác động dây chuyền là Cambodia rút khỏi SEA Games lần thứ 33, vốn khai mạc hôm Thứ Ba tại Thái Lan. Thông báo của Ủy Ban Olympic Quốc Gia Cambodia nói rằng họ lấy làm tiếc về hành động này nhưng gia đình các vận động viên lo lắng về an nguy của họ.
Giao tranh bùng phát và lan rộng sau khi một cuộc đột kích hôm Chủ Nhật khiến hai binh lính Thái Lan bị thương và làm chệch hướng lệnh ngừng bắn do Tổng Thống Donald Trump làm trung gian hồi Tháng Bảy.
Tại một buổi vận động cử tri ở Pennsylvania hôm Thứ Ba, ông Trump nói ông sẽ sử dụng ảnh hưởng của mình để chấm dứt giao tranh vừa bùng phát trở lại.
Ngoại Trưởng Marco Rubio trước đó kêu gọi hai bên tuân thủ các cam kết được đưa ra tại một cuộc họp hồi Tháng Mười ở Malaysia để tái khẳng định lệnh ngừng bắn và kêu gọi di dời vũ khí hạng nặng ra khỏi biên giới, phối hợp gỡ bom mìn cũng như thực hiện các bước khác.
Ông Nikorndej Balankura, phát ngôn viên Bộ Ngoại Giao Thái Lan, hôm Thứ Tư nói rằng Bangkok vẫn chưa hề liên lạc với Washington về vấn đề này. Ông nói thêm rằng Thái Lan có thể sẽ không chấp nhận nếu một bên thứ ba đề nghị hòa giải vì “ranh giới đã bị vượt qua.”
Lệnh ngừng bắn mong manh ngay từ đầu khi cả hai nước tiến hành cuộc chiến tuyên truyền gay gắt và liên tục diễn ra các vụ tấn công lẻ tẻ ở biên giới.
Thái Lan triển khai các chiến đấu cơ để không kích vào nơi mà họ nói là mục tiêu quân sự, trong khi vũ khí đáng sợ nhất của Cambodia là bệ phóng tên lửa BM-21 với tầm bắn khoảng 30-40 km. (NNL) [đ.d.]
VATICAN CITY (NV) – Đức Giáo Hoàng Leo XIV kêu gọi Tổng Thống Donald Trump không “làm tan vỡ” liên minh xuyên Đại Tây Dương sau khi ông Trump chỉ trích gay gắt Châu Âu trong một cuộc phỏng vấn với Politico, tờ báo này đưa tin hôm Thứ Tư, 10 Tháng Mười Hai.
Phát biểu với các phóng viên sau cuộc gặp với Tổng Thống Volodymyr Zelensky của Ukraine tại lâu đài Castel Gandolfo gần Rome, thủ đô của Ý, Đức Giáo Hoàng cho biết những phát biểu gần đây của ông Trump chế giễu các lãnh đạo Châu Âu là “yếu đuối” và lục địa này là “suy tàn” là nỗ lực nhằm phá hủy quan hệ đồng minh Mỹ-Âu.
Đức Giáo Hoàng Leo XIV (phải) bày tỏ lòng tôn kính trước Đức Mẹ Vô Nhiễm ở Rome hôm 8 Tháng Mười Hai. (Hình minh họa: Alberto Pizzoli/AFP via Getty Images)
“Những phát biểu về Châu Âu cũng như trong các cuộc phỏng vấn gần đây (của ông Trump) tôi thấy như đang muốn phá vỡ những gì mà tôi cho là cần phải là một liên minh rất quan trọng trong hôm nay và trong tương lai,” Đức Giáo Hoàng Leo XIV nói.
Ông Trump chỉ trích Châu Âu là quản trị kém và không điều tiết vấn đề di dân, trong cuộc phỏng vấn với Politico.
Đức Giáo Hoàng Leo XIV nói thêm rằng kế hoạch hòa bình của ông Trump cho Ukraine “thật không may” là “thay đổi lớn sau nhiều năm trong liên minh thực sự giữa Châu Âu và Mỹ.”
Kế hoạch của ông Trump gạt Brussels sang một bên và đưa ra nhiều nhượng bộ cho Nga, bao gồm nhượng nhiều vùng lãnh thổ rộng lớn của Ukraine cho Nga.
“Đó là chương trình mà Tổng Thống Trump và các cố vấn đưa ra. Ông ấy là tổng thống Mỹ và ông ấy có quyền làm điều đó,” Đức Giáo Hoàng nói thêm.
Nhưng nhà lãnh đạo Giáo Hội Công Giáo nói thêm rằng trung gian đàm phán hòa bình “mà không có Châu Âu” là “không thực tế.”
“Tôi thực sự nghĩ rằng vai trò của Châu Âu là rất quan trọng… tìm kiếm một thỏa thuận hòa bình mà không có vai trò của Châu Âu trong các cuộc đối thoại, điều đó không thực tế,” Đức Giáo Hoàng nói. “Chiến tranh đang diễn ra ở Châu Âu. Tôi nghĩ rằng trong những bảo đảm an ninh đang được đàm phán hôm nay và sau này, Châu Âu phải có trong đó.” (NNL) [đ.d.]
WASHINGTON, DC (NV) – Thượng Nghị Sĩ Jeff Merkley (Dân Chủ-Oregon) và Thượng Nghị Sĩ Catherine Cortez Masto (Dân Chủ-Nevada) vừa đưa ra dự luật ngăn Tổng Thống Donald Trump hoặc bất kỳ tổng thống nào đương nhiệm hoặc còn sống được đưa hình ảnh của mình lên trên đồng tiền hay tờ tiền của Mỹ, theo báo mạng The Hill hôm Thứ Ba, 9 Tháng Mười Hai.
Dự luật sẽ ngăn chặn dự định của của Bộ Tài Chính phát hành một đồng xu $1 có hình ông Trump trên đó.
Xưởng Đúc Tiền giới thiệu loạt tiền xu tổng thống mới trị giá $1, có hình tượng Nữ Thần Tự Do ở mặt sau hồi năm 2007 tại Chicago. (Hình minh họa: Scott Olson/Getty Images)
Dự luật này, được đặt tên là Đạo Luật Thay Đổi Tham Nhũng, được Thượng Nghị Sĩ Ron Wyden (Dân Chủ-Oregon) và Thượng Nghị Sĩ Richard Blumenthal (Dân Chủ-Connecticut) đồng bảo trợ. Dự luật ghi rõ rằng không có loại tiền tệ nào của Mỹ có thể có hình ảnh của một tổng thống còn sống hoặc đương nhiệm.
Các tác giả của dự luật lưu ý theo tiền lệ lịch sử của Mỹ thì không có tổng thống nào còn sống hoặc đương nhiệm được có hình trên đồng xu đang lưu hành.
Xưởng Đúc Tiền có thể công bố quyết định ngay trong tuần này về việc phát hành đồng xu có hình ông Trump nhân dịp kỷ niệm 250 năm quốc khánh.
“Những bước đi tự tôn vinh của Tổng Thống Trump là những hành động độc tài giống với các nhà độc tài như Kim Jong Un của Bắc Hàn, chứ không phải lãnh đạo nước Mỹ,” Thượng Nghị Sỹ Merkely nói trong một tuyên bố.
“Chúng ta phải bác bỏ những nỗ lực của ông ấy nhằm làm tan rã nền cộng hòa thuộc về người dân và thay nó bằng một nhà nước của lãnh đạo độc tài bằng cách yêu cầu trách nhiệm giải trình mạnh mẽ để ngăn chặn việc lạm dụng thêm nữa tiền thuế của dân,” ông nói thêm.
Mẫu nháp của đồng xu $1 do Bộ Tài Chính lưu hành có hình ông Trump nằm đè lên khẩu hiệu “Tự Do.”
Thượng Nghị Sĩ Cortez Masto ra tuyên bố nói rằng “mặc dù các vị vua chúa đưa chân dung của họ lên đồng xu, nước Mỹ chưa bao giờ có và sẽ không bao giờ có một vị vua.”
“Luật pháp của chúng ta sẽ ghi khắc truyền thống lâu đời của đất nước là không đưa hình ảnh các tổng thống còn sống lên tiền xu của Mỹ. Quốc Hội phải thông qua dự luật này ngay,” bà nói thêm.
Thượng Nghị Sĩ John Thune (Cộng Hòa-South Dakota), trưởng khối đa số Thượng Viện, nhiều phần sẽ không đưa dự luật này ra bỏ phiếu sớm. (NNL) [đ.d.]
WASHINGTON, DC (NV) – Tổng Thống Donald Trump đảo ngược lập trường và để cho ông Pete Hegseth, bộ trưởng Quốc Phòng, quyết định có công bố đoạn băng về cuộc tấn công “truy cùng giết tận” hôm 2 Tháng Chín vào một tàu bị cáo buộc là chở ma túy ở biển Caribbean khiến thêm hai người thiệt mạng hay không mặc dù trước đó ông nói ông “không có vấn đề gì” với việc công bố đoạn băng, theo ABC.
“Tôi đồng ý với bất cứ điều gì Hegseth muốn làm,” ông Trump nói hôm Thứ Hai, 8 Tháng Mười Hai.
Bộ Trưởng Quốc Phòng Pete Hegseth (phải) cùng với Ngoại Trưởng Marco Rubio trong một cuộc họp báo với những người đồng cấp Úc hôm 8 Tháng Mười Hai. (Hình: Andrew Harnik/Getty Images)
Trong một cuộc phỏng vấn với Politico được công bố vào Thứ Ba, 9 Tháng Mười Hai, ông Trump tiếp tục giữ khoảng cách với vấn đề tranh cãi này khi được hỏi liệu ông có cho rằng tấn công bồi vào những người sống sót là cần thiết hay không.
“À, có vẻ như họ đang cố gắng quay trở lại tàu. Nhưng tôi không can dự vào chuyện đó. Điều đó tùy thuộc vào họ,” ông Trump nói.
Mặc dù hồi tuần trước, cô Kingsley Wilson, phát ngôn viên Ngũ Giác Đài, nói về trách nhiệm của ông Trump và ông Hegseth trong hành động tấn công này.
“Rốt cuộc, tổng thống và bộ trưởng là những người chỉ đạo các cuộc tấn công này, và bất kỳ cuộc tấn công tiếp theo do Đô Đốc Frank Bradley chỉ đạo, ngài bộ trưởng sẽ đồng ý 100%,” cô Wilson nói với các phóng viên tại một cuộc họp báo hôm 2 Tháng Mười Hai.
Phóng viên ABC từng hỏi ông Trump trong Phòng Bầu Dục vào ngày 3 Tháng Mười Hai rằng liệu ông có cho công bố video về cuộc tấn công đó để người dân Mỹ có thể xem hay không.
Ông Trump khi đó trả lời: “Tôi không biết trong tay họ có gì, nhưng cho dù họ có gì đi nữa, chúng tôi chắc chắn sẽ công bố, không có vấn đề gì cả.”
Một số thành viên Cộng Hòa tại Thượng Viện nói họ muốn đoạn băng cuộc tấn công được công bố đầy đủ.
Thượng Nghị Sĩ Josh Hawley (Cộng Hòa-Missouri) cũng nói ông tin rằng sẽ “hữu ích nếu công chúng được xem” để giảm bớt lo ngại về những lời kể khác nhau về nội dung đoạn băng.
Các chuyên gia pháp lý cho rằng việc hạ sát người sống sót không còn khả năng tấn công có thể cấu thành tội ác chiến tranh.
Ông Pete Hegseth không cam kết công bố đoạn băng, viện dẫn lo ngại rằng việc công bố có thể làm lộ các nguồn hoặc phương pháp cần được bảo mật.
Ông Hegseth cũng cho rằng những người sống sót sở dĩ bị giết vì họ là mối đe dọa.
Dân Biểu Adam Smith (Dân Chủ-Washington), phó chủ tịch Ủy Ban Quốc Phòng Hạ Viện, người đã xem đoạn băng, bác bỏ mô tả của ông Hegseth và các thành viên Cộng Hòa khác về cuộc không kích.
Ông Smith nói trên chương trình “This Week” của ABC rằng đoạn băng này là “vô cùng bất nhẫn” và rằng “không có vẻ gì hai người sống sót này ở tư thế có thể tiếp tục đánh trả.” (NNL) [đ.d.]
WASHINGTON, DC (NV) – Quân đội Mỹ bắt giữ một chiếc tàu chở dầu ngoài khơi Venezuela hôm Thứ Tư, 10 Tháng Mười Hai, Tổng Thống Donald Trump loan báo, theo CNBC.
“Chúng tôi vừa bắt giữ một chiếc tàu chở dầu ngoài khơi Venezuela – tàu lớn, rất lớn, thực sự là chiếc lớn nhất bị bắt giữ từ trước tới nay,” ông Trump cho hay trong cuộc họp tại Tòa Bạch Ốc.
Hình chụp từ video do bà Pam Bondi, bộ trưởng Tư Pháp, đăng trên X cho thấy quân đội Mỹ bắt giữ tàu chở dầu ngoài khơi Venezuela hôm Thứ Tư, 10 Tháng Mười Hai. (Hình: X Pam Bondi)
Khi phóng viên hỏi, Tổng Thống Trump từ chối nói rõ chiếc tàu đó của ai và đang đi đâu.
“Nó bị bắt giữ vì lý do rất chính đáng,” ông Trump cho biết.
Mấy tuần gần đây, Tổng Thống Trump gia tăng áp lực lên Tổng Thống Nicolas Maduro của Venezuela. Trong cuộc phỏng vấn của báo Politico hôm Thứ Ba, Tổng Thống Trump tuyên bố “ngày tàn đã điểm” cho ông Maduro. Ông Trump cảnh báo ông không loại trừ tấn công bên trong lãnh thổ quốc gia Nam Mỹ này.
Mấy tháng qua, quân đội Mỹ gia tăng hiện diện ở vùng biển Caribbean và liên tục không kích tàu thuyền bị nghi buôn lậu ma túy vào Mỹ, trong đó có vụ không kích làm chết người.
Venezuela là thành viên sáng lập Tổ Chức Quốc Gia Xuất Cảng Dầu Mỏ (OPEC) và có trữ lượng dầu mỏ lớn nhất thế giới. Năm nay, nước này xuất cảng khoảng 749,000 thùng dầu một ngày, ít nhất một nửa số đó qua Trung Quốc, theo dữ liệu công ty cố vấn năng lượng Kpler.
Venezuela xuất cảng khoảng 132,000 thùng dầu một ngày qua Mỹ, theo Kpler. (Th.Long) [kn]
SAN FRANCISCO, California (NV) – Tòa liên bang hôm Thứ Tư, 10 Tháng Mười Hai, ra lệnh chính quyền Tổng Thống Donald Trump chấm dứt khai triển Vệ Binh Quốc Gia (VBQG) ở Los Angeles và trả lại quyền kiểm soát số binh sĩ này cho California, theo đài NPR.
Ông Charles Breyer, chánh án liên bang ở San Francisco, tán thành đơn yêu cầu của những giới chức California phản đối Tổng Thống Trump sử dụng VBQG California từ hồi Tháng Sáu, khi chính quyền Trump khai triển số binh sĩ này, bất chấp Thống Đốc Gavin Newsom không đồng ý, để trấn áp làn sóng biểu tình chống chiến dịch bố ráp người nhập cư ở Los Angeles.
VBQG California đứng gác tòa nhà liên bang Edward Roybal Federal Building ở Los Angeles, California, hôm 17 Tháng Sáu. (Hình: Frederic J. Brown/AFP via Getty Images)
Phán quyết này là thất bại mới nhất về pháp lý cho chính quyền Tổng Thống Trump. Mấy tháng qua, chính quyền ông đưa VBQG tới một loạt thành phố Dân Chủ khắp nước Mỹ, nêu lý do là trấn áp tội phạm và bảo vệ cơ sở cũng như đặc vụ di trú liên bang.
Hiện tại, hầu như mọi đợt khai triển VBQG của chính quyền Tổng Thống Trump đều vướng tranh cãi về pháp lý, lên tận Tối Cao Pháp Viện.
Đợt khai triển đầu tiên là ở Los Angeles mùa Hè năm nay, khi Tổng Thống Trump giành quyền kiểm soát VBQG California rồi đưa hơn 4,000 binh sĩ tới thành phố này. Tới nay, số binh sĩ đó chỉ còn khoảng 100 người, nhưng chính quyền ông Trump vài lần tìm cách gia hạn sử dụng VBQG California, mới đây nhất là tới Tháng Hai năm sau, nêu lý do là vẫn cần thiết.
Chính quyền Tổng Thống Trump lập luận rằng sau khi họ sử dụng VBQG của tiểu bang nào đó ban đầu rồi, có lẽ họ được phép gia hạn mà không cần xem xét.
“Đáng kinh ngạc,” Chánh Án Breyer viết trong phán quyết hôm Thứ Tư. Ông lưu ý diễn giải luật kiểu đó coi như “tổng thống có quyền vĩnh viễn thành lập lực lượng cảnh sát bao gồm binh lính tiểu bang, miễn là ban đầu họ được chính quyền liên bang sử dụng hợp pháp.”
Mấy tháng gần đây, nhiều chuyên gia về luật Hiến Pháp cũng bày tỏ lo ngại về việc chính quyền liên bang sử dụng VBQG của một loạt tiểu bang. Họ cho rằng Tổng Thống Trump đang đẩy lùi giới hạn quyền hành pháp và coi việc binh lính xuất hiện ngoài đường phố là bình thường.
Khi đài NPR hỏi về phán quyết của Chánh Án Breyer, phát ngôn viên Tòa Bạch Ốc khẳng định Tổng Thống Trump khai triển VBQG ở Los Angeles đúng “thẩm quyền hợp pháp” của ông.
“Chúng tôi mong tới ngày giành thắng lợi chung cuộc trong vấn đề này,” bà Abigail Jackson, phát ngôn viên Tòa Bạch Ốc, cho biết.
Chánh Án Breyer hoãn thi hành phán quyết này tới Thứ Hai tuần sau để chính quyền Tổng Thống Trump kháng cáo. (Th.Long) [kn]
