Chính quyền Trump phủ nhận ‘đe dọa’ Vatican vì tòa thánh chống chiến tranh

WASHINGTON, DC (NV) – Chính quyền Tổng Thống Donald Trump đang nỗ lực xoa dịu làn sóng phẫn nộ xoay quanh những cáo buộc cho rằng họ đã đe dọa sứ thần tòa thánh nhằm gây sức ép buộc Vatican phải tuân theo các chính sách quân sự của Washington, theo nhật báo The Financial Times hôm Thứ Sáu, 10 Tháng Tư.

Bà Anna Kelly, phát ngôn viên Tòa Bạch Ốc, cho biết chính quyền Tổng Thống Trump có một “mối quan hệ tích cực” với Vatican.

Hồng Y Christophe Pierre, sứ thần Tòa Thánh Vatican tại Hoa Kỳ, được mời tới một cuộc họp “bất thường” tại Ngũ Giác Đài, gặp ông Elbridge Colby, phụ tá Bộ Trưởng Quốc Phòng Mỹ. (Hình: Andrew Harnik/Getty Images)

“Tổng thống làm được nhiều hơn bất kỳ người tiền nhiệm nào của ông trong việc cứu người và giải quyết các xung đột toàn cầu,” bà Kelly nói, theo FT. “Sau khi hoàn thành các mục tiêu quân sự tại Iran, ông hy vọng rằng thỏa thuận đang được thảo luận có thể dẫn tới một nền hòa bình lâu dài tại Trung Đông.”

Một phát ngôn viên của Vatican từ chối bình luận.

Một bài viết đăng trên tờ The New Republic ngày 8 Tháng Tư cho biết mối quan hệ giữa Hoa Kỳ và Vatican không còn tốt đẹp kể từ Tháng Giêng, khi các nhân viên cao cấp của Bộ Quốc Phòng Hoa Kỳ gửi một thông điệp đầy gay gắt tới một giới chức tòa thánh.

Chuyện xảy ra sau bài diễn văn của Đức Giáo Hoàng Leo XIV về Tình Hình Thế Giới. Vị lãnh đạo đầu tiên của Vatican sinh ra tại Hoa Kỳ công khai bày tỏ sự tiếc nuối trước việc sử dụng vũ lực ngày càng gia tăng để giải quyết các tranh chấp quốc tế.

“Chiến tranh đang trở lại thành trào lưu, và sự hăng hái đối với chiến tranh đang lan rộng,” Đức Giáo Hoàng Leo XIV phát biểu trước các nhà ngoại giao.

Chuyện gì đã xảy ra bên trong cuộc gặp “bất thường” ở Ngũ Giác Đài?

Sau bài phát biểu đó, vào ngày 22 Tháng Giêng, Hồng Y Christophe Pierre, sứ thần Tòa Thánh Vatican ở Washington DC, được mời tới một cuộc họp tại Ngũ Giác Đài, gặp ông Elbridge Colby, phụ tá Bộ Trưởng Quốc Phòng Hoa Kỳ phụ trách chính sách. Ông nội của ông Colby, một cựu giám đốc CIA, trước đây từng hợp tác chặt chẽ với Thánh Giáo Hoàng John Paul II trong cuộc chiến chống chủ nghĩa Cộng Sản suốt thời kỳ Chiến Tranh Lạnh, theo FT.

Washington Post dẫn lời một giới chức Vatican nói rằng “cuộc gặp của Hồng Y Pierre tại Ngũ Giác Đài là ‘bất thường.’”

Những người của Vatican biết về cuộc gặp này chia sẻ với báo The Free Press với điều kiện ẩn danh. Họ mô tả đó như là một bài giáo huấn đầy gay gắt. Ông Elbridge Colby cảnh báo Hồng Y Pierre rằng Hoa Kỳ sở hữu sức mạnh quân sự đủ để “làm bất cứ điều gì mình muốn trên thế giới.” Đồng thời, ông tuyên bố Giáo Hội Công Giáo “tốt hơn hết là nên đứng về phía Hoa Kỳ.”

Sau đó, ông Colby đưa ra lời đe dọa về “Thời Kỳ Giáo Hoàng Avignon,” ám chỉ một giai đoạn vào thế kỷ 14, khi Vua Philip IV của Pháp sử dụng vũ lực để chiếm quyền kiểm soát Vatican, phế truất Đức Giáo Hoàng Boniface VIII, và buộc nhiều vị giáo hoàng kế nhiệm phải cư trú tại Avignon thay vì Rome.

Tuy nhiên, một phát ngôn viên Tòa Bạch Ốc bác bỏ bản tin của Free Press trong một tuyên bố gửi tới nhà báo Barbara Starr của CNN, và khẳng định: “Cuộc gặp giữa các giới chức Ngũ Giác Đài và Vatican là một cuộc thảo luận đầy tôn trọng và hợp lý.”

Cuộc gặp đã diễn trong bối cảnh Vatican ngày càng bày tỏ sự quan ngại sâu sắc trước các hành động quân sự của chính quyền Hoa Kỳ. Trước đó, ông Trump từng đe dọa chiếm đoạt Greenland của Đan Mạch, một đồng minh NATO, phát động các cuộc tấn công tên lửa nhằm vào những con tàu bị cáo buộc buôn lậu ma túy, cũng như bắt giữ Tổng Thống Nicolas Maduro của Venezuela, nhân vật mà Vatican từng nỗ lực đàm phán để tạo lối thoát ngoại giao.

Một phát ngôn viên của Ngũ Giác Đài hôm Thứ Năm, 9 Tháng Tư, khẳng định rằng cuộc gặp diễn ra trong không khí “đầy sự tôn trọng.”

Phát ngôn viên này, trả lời FT trong điều kiện giấu tên, xác nhận cuộc gặp gỡ giữa Vatican và chính quyền Hoa Kỳ trong một tuyên bố gửi tới Religion News Service, nhưng gọi bản tin của Free Press là “hết sức phóng đại và xuyên tạc.”

Người này khẳng định Ngũ Giác Đài “luôn dành sự trân trọng cao nhất và hoan nghênh việc tiếp tục đối thoại với Vatican,” mặc dù không đi sâu vào chi tiết các cuộc thảo luận.

Phó Tổng Thống JD Vance cũng bị báo chí chất vấn điều này ở Hungary, trước khi ông lên chuyên cơ về lại Hoa Kỳ. Phó tổng thống cho biết ông “chưa đọc bản tin đó.”

 “Tôi chưa từng thấy thông tin nào về sự việc này. Tôi thực sự muốn trao đổi với Hồng Y Christophe Pierre, và thẳng thắn mà nói là cả với các nhân sự của chúng ta, để làm rõ xem rốt cuộc chuyện gì thực sự xảy ra,” ông Vance trả lời báo giới.

Theo FT, không chỉ riêng Đức Giáo Hoàng Leo XIV lên tiếng, mà giới lãnh đạo Công Giáo tại Mỹ cũng bày tỏ quan điểm bất bình.

Trong một cuộc phỏng vấn vào dịp cuối tuần Lễ Phục Sinh trên chương trình truyền hình Face the Nation, Tổng Giám Mục Timothy P. Broglio, cựu chủ tịch Hội Đồng Giám Mục Công Giáo Hoa Kỳ, chỉ trích cuộc tấn công của Mỹ vào Iran. Ông đặt nghi vấn về cơ sở lý luận của cuộc tấn công này, đồng thời cho rằng tiến trình ngoại giao vẫn chưa được tận dụng triệt để.

“Tôi cho rằng chiến tranh luôn phải là giải pháp cuối cùng,” Tổng Giám Mục Broglio phát biểu. “Tôi thực sự nghĩ rằng thật khó để coi cuộc chiến này là một điều được Chúa ủng hộ.” (K.L) [đ.d.]

JD Vance lên đường đàm phán giữa lúc Iran nhấn mạnh điều kiện

WASHINGTON, DC (NV) – Vào Thứ Bảy tuần này, một phái đoàn cấp cao của Mỹ do Phó Tổng Thống JD Vance dẫn đầu, cùng Đặc Phái Viên Steve Witkoff và ông Jared Kushner, con rể Tổng Thống Donald Trump, có mặt tại Islamabad, Pakistan, để khởi động tiến trình đàm phán trực tiếp với Iran. Tuy nhiên, hy vọng về một bước ngoặt ngoại giao đang bị phủ bóng bởi những điều kiện cứng rắn từ phía Tehran.

Ngay trước thềm cuộc gặp, ông Mohammad Bagher Qalibaf, chủ tịch Quốc Hội Iran, đưa ra tuyên bố mạnh mẽ là “không có bất kỳ cuộc thương lượng nào” nếu Mỹ không đáp ứng hai yêu cầu tiên quyết. Thứ nhất, thiết lập một lệnh ngừng bắn ngay lập tức tại Lebanon và thứ hai là giải tỏa các tài sản của Iran đang bị phong tỏa, theo CNBC ngày Thứ Sáu, 10 Tháng Tư.

Phó Tổng Thống JD Vance trước khi rời Hungary về Mỹ hôm Thứ Tư. (Hình: Jonathan Ernst/POOL/AFP via Getty Images)

Phía Iran cáo buộc Washington vi phạm nền tảng của các thỏa thuận sơ bộ khi không ngăn chặn được các đợt tấn công của Israel vào Lebanon, khiến việc đàm phán trở nên “phi lý” trong bối cảnh hiện tại.

Trọng tâm của sự bế tắc nằm ở chiến trường Lebanon, nơi Israel vẫn đang tiếp tục các đợt oanh tạc dữ dội với cớ là nhắm vào nhóm du kích Hezbollah. Dù chính quyền Trump khẳng định lệnh ngừng bắn sơ bộ đạt được hôm Thứ Ba chỉ áp dụng giữa Mỹ và Iran, nhưng Tehran coi các cuộc tấn công của Israel vào Lebanon là hành vi vi phạm nghiêm trọng bản kế hoạch 10 điểm mà họ đề ra.

Trong khi đó, ông Benjamin Netanyahu, thủ tướng Israel, vừa ra lệnh cho nội các bắt đầu đàm phán với giới chức Lebanon để giải giới Hezbollah, nhưng thực tế chiến trường lại hoàn toàn trái ngược.

Hôm Thứ Tư vừa qua được ghi nhận là ngày đẫm máu nhất tại Lebanon kể từ khi xung đột tái bùng phát, khiến nỗ lực ngoại giao của phái đoàn Phó Tổng Thống JD Vance trở nên mong manh hơn bao giờ hết.

Bầu không khí trước đàm phán càng thêm căng thẳng khi Iran thực hiện các vụ tấn công nhắm vào hạ tầng năng lượng huyết mạch của Saudi Arabia vào hôm Thứ Năm. Trạm bơm trên đường ống Đông-Tây và các cơ sở sản xuất tại Manifa, Khurais bị hư hại, làm sụt giảm sản lượng dầu của vương quốc này khoảng 1.3 triệu thùng mỗi ngày. Với việc eo biển Hormuz vẫn đang bị Iran kiểm soát và phong tỏa hiệu quả, nguồn cung dầu toàn cầu đang đứng trước nguy cơ đứt gãy nghiêm trọng.

Trước thái độ cứng rắn của Iran, Tổng Thống Trump tung ra lời cảnh báo quân đội Mỹ bắt đầu “chất vũ khí lên tàu” và sẵn sàng cho một giải pháp quân sự, nếu cuộc đàm phán tại Pakistan thất bại. (MPL) [dt]

Vừa ngồi ghế phó chủ tịch Quốc Hội, Nguyễn Hồng Diên đã ‘dòm ngó’ vàng trong dân

HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Mới ngồi ghế phó chủ tịch Quốc Hội Việt Nam được vỏn vẹn bốn ngày, ông Nguyễn Hồng Diên được ghi nhận là quan chức mới nhất “dòm ngó” vàng và két sắt của người dân.

Theo tờ Thanh Niên hôm 10 Tháng Tư, phát biểu tại cuộc thảo luận ở nghị trường về kinh tế xã hội, ông Diên, cựu bộ trưởng Công Thương, đề nghị chính phủ “có giải pháp, làm thế nào để người dân, xã hội yên tâm đầu tư chứ không phải vùi tiền vào trong đất, vùi tiền vào trong vàng, ném tiền ra ngoại quốc đầu tư.”

Ông Nguyễn Hồng Diên, tân phó chủ tịch Quốc Hội Việt Nam. (Hình: Thanh Niên).

Tuy đặt vấn đề, nhưng ông Diên không lý giải vì sao đa số người dân ở Việt Nam chọn mua vàng, cất tiền dự trữ trong két sắt để phòng thân, thay vì “yên tâm đầu tư” theo ý ông ta.

Trước ông Nguyễn Hồng Diên, gần như mỗi năm đều có quan chức công khai việc dòm ngó vào “lượng vàng và tiền nhàn rỗi trong dân chưa được khai thác triệt để.”

Tờ Thanh Niên hồi cuối Tháng Mười năm ngoái đưa tin, ông Thạch Phước Bình, đại biểu Quốc Hội Việt Nam, phát biểu tại nghị trường rằng người dân đang nắm giữ lượng vàng trị giá khoảng $35 – $40 tỷ, tương đương 8% GDP và “phần lớn lượng vàng này vẫn nằm trong két sắt.”

Ông Bình nhấn mạnh lượng vàng do người dân tích cóp để phòng thân là “một nguồn lực khổng lồ chưa được chuyển hóa thành vốn cho nền kinh tế.”

“Nếu chỉ 10 đến 15% lượng vàng trong dân được đưa vào hệ thống tài chính, tương đương $5-$7 tỷ, thì đó sẽ là nguồn vốn quý giá cho phát triển hạ tầng, chuyển đổi số và đổi mới công nghệ mà không cần tăng nợ công,” ông Thạch Phước Bình nói.

Ông Nguyễn Hồng Diên từng có một số phát biểu gây tranh cãi tại nghị trường Việt Nam. (Hình: Tiền Phong).

Trước đó, hồi Tháng Bảy, 2016, ông Tô Lâm, tổng bí thư kiêm chủ tịch nước Việt Nam, khi còn làm bộ trưởng Công An, được các báo dẫn lời phát biểu tại nghị trường: “Tiền nhàn rỗi trong dân rất lớn. Vấn đề là làm thế nào huy động cho sản xuất, kinh doanh.”

Sau đó, báo Dân Trí đăng ý kiến phản biện phát ngôn của ông Tô Lâm: “Thể chế kinh tế, môi trường kinh doanh hiện vẫn chưa được thuận lợi, còn quá nhiều rào cản và rủi ro về pháp lý. Chính vì những rào cản, bất lợi từ chính sách như vậy, nhiều người dân, hộ kinh doanh đã không dám đầu tư vào các kênh đầu tư chính thức mà đã mạo hiểm bỏ tiền vào những hoạt động, dịch vụ có thể cho sinh lời nhanh, thu hồi vốn nhanh: Bất động sản, chơi hụi, cho vay nặng lãi. Do đó, trong thời gian qua, đã có không ít các vụ vỡ hụi, lừa đảo kinh doanh đa cấp… nạn nhân lên đến hàng vạn người.”

Báo Dân Trí viết thêm rằng chỉ khi nào thể chế kinh tế được cải cách mạnh mẽ, môi trường kinh doanh thật thông thoáng thì những nguồn lực to lớn đó [tiền, vàng] trong nhân dân mới “chảy” vào các kênh đầu tư chính thức, thúc đẩy nền kinh tế phát triển. (N.H.K) [dt]

Đào Ngọc Dung ‘hạ cánh an toàn,’ dù 2 lần bị kỷ luật

HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Ông Đào Ngọc Dung trao lại ghế bộ trưởng Dân Tộc và Tôn Giáo Việt Nam cho ông Nguyễn Đình Khang hôm 10 Tháng Tư, chính thức “hạ cánh an toàn,” dù đã bị đảng kỷ luật hai lần.

Ông Đào Ngọc Dung, 64 tuổi, được biết đến là cháu vợ của ông Nguyễn Văn An, cựu chủ tịch Quốc Hội Việt Nam.

Ông Đào Ngọc Dung (trái), trao lại ghế bộ trưởng Dân Tộc và Tôn Giáo Việt Nam cho ông Nguyễn Đình Khang. (Hình: VietNamNet).

Theo báo VietNamNet hôm 10 Tháng Tư, ông Dung tại vị ghế bộ trưởng bộ nêu trên được vỏn vẹn một năm 49 ngày.

Khi rời ghế, ông ta phát biểu rằng Bộ Dân Tộc và Tôn Giáo “phải trở thành ‘cánh tay nối dài của đảng’ trong lĩnh vực dân tộc và tôn giáo – nơi hội tụ niềm tin, khát vọng và sự đồng thuận xã hội…”

Bên cạnh đó, ông Dung khoe rằng mình “có mục tiêu cụ thể và nhân văn”: “Làm sao để người dân tộc thiểu số, người theo tôn giáo ngày càng được thụ hưởng tốt hơn cả về vật chất lẫn tinh thần, quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo được tôn trọng…”

Ông Dung tránh đề cập về những chỉ trích của các tổ chức nhân quyền quốc tế rằng nhà cầm quyền Việt Nam xâm phạm tự do tôn giáo của người dân.

Theo ghi nhận của Wikipedia, tên tuổi Đào Ngọc Dung gắn liền với hai vụ bê bối khiến ông ta bị đảng kỷ luật.

Ngày 27 Tháng Năm, 2006, trong môn thi Hành chính công của kỳ thi tuyển nghiên cứu sinh Học Viện Hành Chính Quốc Gia, ông Dung bị xác định vi phạm quy chế thi “sử dụng giấy nháp không có chữ ký của giám thị.”

Ông ta bị lập biên bản và Hội Đồng Tuyển Sinh Sau Đại Học, Học Viện Hành Chính Quốc Gia trừ 50% số điểm môn thi này, nhưng ông không ký vào biên bản.

Ông Đào Ngọc Dung là cháu vợ của ông Nguyễn Văn An, cựu chủ tịch Quốc Hội Việt Nam. (Hình: Chính Phủ).

Vì vụ nêu trên, ông Dung bị Ban Chấp Hành Trung Ương Đảng khiển trách và phân công công tác khác.

Đến ngày 19 Tháng Tư, 2024, Bộ Chính Trị và Ban Bí Thư xem xét, thi hành kỷ luật Ban Cán Sự Đảng, Bộ Lao Động, Thương Binh và Xã Hội do ông Dung làm người đứng đầu trong các năm 2016-2025.

Trong vụ thứ nhì, ông Dung bị đảng quy kết “buông lỏng lãnh đạo, chỉ đạo, quản lý, để bộ và một số tập thể, cá nhân có nhiều vi phạm, khuyết điểm, nguy cơ thất thoát, lãng phí rất lớn ngân sách nhà nước, gây hậu quả nghiêm trọng, khó khắc phục, dư luận xấu, làm giảm uy tín của tổ chức đảng…”

Tuy nhiên chi tiết các hành vi vi phạm của ông Dung được đảng giấu kín để giữ thể diện cho ông ta.

Ông Đào Ngọc Dung tiếp tục bị Bộ Chính Trị khiển trách do “có một số vi phạm nguyên tắc, quy định của đảng, pháp luật của nhà nước.” (N.H.K) [dt]

‘Bão lửa’ Iran đẩy lạm phát Mỹ lên 3.3%, niềm tin người tiêu dùng chao đảo

Mai Phi Long/Người Việt (tổng hợp)

WASHINGTON, DC (NV) – Bức tranh kinh tế Hoa Kỳ vừa đón nhận một luồng gió nóng cháy từ Trung Đông khi Cục Thống Kê thuộc Bộ Lao Động (BLS) công bố dữ liệu lạm phát Tháng Ba đầy biến động.

Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tăng vọt 0.9% chỉ trong vòng một tháng, đẩy tỉ lệ lạm phát Tháng Ba lên ngưỡng 3.3%, mức cao nhất kể từ mùa Xuân năm 2024, theo CNBC loan tin ngày Thứ Sáu, 10 Tháng Tư. Hồi Tháng Hai lạm phát nằm ở mức 2.4%.

Giá xăng ở California vượt qua mức $6/gallon từ cuối Tháng Ba. (Hình: Frederic J. Brown/AFP via Getty Images)

Nguyên nhân của “cú sốc” này không nằm ở các yếu tố nội tại của nền kinh tế mà trực tiếp bắt nguồn từ những tiếng bom nổ tại Iran. 

Cuộc chiến này tại vùng Vịnh khiến giá năng lượng tổng thể tăng vọt 10.9% chỉ trong một tháng. Đặc biệt, giá xăng tăng đến 21.2%, trực tiếp đóng góp vào gần 3/4 mức tăng giá chung của toàn bộ chỉ số CPI.

Dù mức lạm phát lõi vẫn đang nằm trong tầm kiểm soát ở mức 2.6% nhưng đối với đại đa số gia đình Mỹ, con số đó dường như chỉ là những lý thuyết xa vời khi thu nhập thực tế của họ bị bào mòn 0.6% dưới áp lực của giá xăng dầu.

Nếu xem nền kinh tế Mỹ là một cỗ máy thì chi tiêu tiêu dùng chính là động cơ chiếm đến hai phần ba tổng sản lượng. Thế nhưng, động cơ này bắt đầu xuất hiện những vết rạn đáng ngại.

Phân tích sâu vào cấu trúc kinh tế hiện nay, có một thực trạng ảm đạm đang diễn ra đó là sức mua của người dân đang suy yếu rõ rệt dưới tác động kép của giá năng lượng và tâm lý bất an, theo phân tích của nhật báo The New York Times (NYT) trong ngày Thứ Sáu.

Điều đáng chú ý không nằm ở giá xăng đơn thuần mà ở sự lung lay của niềm tin vào thị trường, vốn là “xương sống” của kinh tế Mỹ. 

Những người dân như bà Angie Howard ở Portland, Oregon, cho NYT biết bà phải “nghĩ hai lần” trước khi mua một món đồ bình thường, hay ông Dakota Wylde tại Denver, Colorado, phải cân nhắc có nên lái xe đi chợ để tiết kiệm vài đồng hay không. Đó không còn là phản ứng cá nhân lẻ tẻ. Đó là tín hiệu cảnh báo hệ thống. 

Tỉ lệ tiết kiệm của người dân Mỹ chạm mức thấp nhất kể từ cuộc đại khủng hoảng 2008, trong khi chỉ số niềm tin tiêu dùng vừa rơi xuống đáy ở mức lịch sử, theo thống kê của đại học University of Michigan.

Người dân Mỹ đang không chỉ chống chọi với bão giá mà còn mất dần cảm giác an toàn về tài sản khi thị trường chứng khoán chao đảo.

Hậu quả của xung đột Iran kéo dài sẽ không chỉ dừng lại ở các báo cáo thống kê khô khan. Một nền kinh tế dựa vào niềm tin tiêu dùng như Hoa Kỳ sẽ vô cùng mong manh nếu hiệu ứng tài sản bị đảo ngược.

Trong kinh tế học, “hiệu ứng tài sản” (wealth effect) được giải thích là một hiện tượng tâm lý và hành vi của người tiêu thụ khi giá trị các tài sản mà họ đang sở hữu tăng lên (như nhà cửa hoặc chứng khoán), họ sẽ cảm thấy mình giàu có hơn và sẵn sàng chi tiêu mạnh tay hơn, ngay cả khi thu nhập hàng tháng không thay đổi.

Ngược lại, khi thị trường chứng khoán chao đảo hoặc giá trị tài khoản hưu trí 401(k) sụt giảm, người dân sẽ có xu hướng “thắt lưng buộc bụng” vì cảm thấy tương lai tài chính bị đe dọa, dù thực tế số tiền trong tài khoản ngân hàng của họ có thể vẫn y nguyên.

Tại Hoa Kỳ, hiệu ứng này đóng vai trò sống còn vì nền kinh tế vốn vận hành dựa trên sức mua. Như kinh tế gia Joe Seydl của ngân hàng J.P. Morgan nhận định, mối liên hệ giữa sự thịnh vượng của thị trường chứng khoán và chi tiêu tiêu dùng ngày nay trở nên mật thiết hơn bao giờ hết khi tạo ra một cơ chế phản hồi trực tiếp đến sự tăng trưởng của tổng sản lượng nội địa (GDP). Khi niềm tin vào giá trị tài sản bị rạn nứt, cỗ máy kinh tế Mỹ sẽ mất đi lực đẩy quan trọng nhất để duy trì đà tăng trưởng.

Nếu giá dầu thô bị đẩy lên trên ngưỡng $120 mỗi thùng và thị trường chứng khoán tiếp tục bốc hơi, chúng ta sẽ chứng kiến một cuộc tháo chạy hàng loạt của người tiêu dùng khỏi các hoạt động kinh tế phi thiết yếu. Khi người dân bắt đầu tiết giảm chi tiêu để ưu tiên cho xăng dầu và thực phẩm, nhu cầu của toàn hệ thống sẽ sụt giảm, kéo theo nguy cơ suy thoái hiện hữu.

Đáng ngại hơn cả là rủi ro từ thị trường lao động. Nếu các doanh nghiệp bắt đầu cắt giảm nhân sự do chi phí đầu vào quá cao, cái giá phải trả cho xung đột Trung Đông không chỉ là 3.3% lạm phát mà là sự ổn định của hàng triệu gia đình. Trong bối cảnh hiện nay, hòa bình tại vùng Vịnh không chỉ là vấn đề địa chính trị mà chính là chiếc phao cứu sinh cuối cùng cho túi tiền của mỗi người dân Mỹ. [dt]

Đánh bắt cá tại biển Philippines, ông Đắk Lắk lãnh 1 năm rưỡi tù

ĐẮK LẮK, Việt Nam (NV) – Bị cáo Võ Quốc Toại, 36 tuổi, thuyền trưởng tàu cá ở tỉnh Phú Yên, nay là Đắk Lắk, bị kết án một năm rưỡi tù với cáo buộc đưa tàu đi đánh bắt cá ngừ đại dương tại vùng biển Philippines.

Báo VnExpress hôm 10 Tháng Tư cho biết Tòa Án Đắk Lắk xử lưu động vụ án này để răn đe những trường hợp có ý định tương tự.

Bị cáo Võ Quốc Toại tại phiên tòa. (Hình: VnExpress).

Bản án nêu trên được tuyên sau khi Hội Đồng Xét Xử phiên tòa kết luận rằng hành vi của bị cáo Toại không chỉ gây mất an ninh trật tự mà còn “làm ảnh hưởng lớn đến quan hệ ngoại giao cũng như những nỗ lực nhằm tháo gỡ ‘thẻ vàng’ IUU của Ủy Ban Âu Châu (EC) đối với ngành thủy sản, ảnh hưởng nghiêm trọng đến việc xuất cảng thủy sản Việt Nam.”

Cáo trạng vụ án cho hay, vào ngày 18 Tháng Tư năm ngoái, tàu cá do bị cáo Toại làm thuyền trưởng cùng bốn thuyền viên xuất bến tại cảng cá Đông Tác, phường Phú Yên, đánh bắt cá ngừ đại dương.

Sáu ngày sau, khi đang đánh bắt ở vùng biển Việt Nam, nam bị cáo tự ý tháo thiết bị giám sát hành trình, đưa qua tàu cá của em ruột ở gần đó, với mục đích tránh sự giám sát, định vị của Cơ Quan Kiểm Ngư Việt Nam.

Bị cáo Toại sau đó lái tàu vào vùng biển Philippines đánh bắt.

Đến ngày 9 Tháng Năm cùng năm, Toại bị lực lượng tuần duyên Philippines bắt giữ và áp giải về cảng Salomague.

Một tháng sau, nhà chức trách Philippines xử phạt bị cáo Toại 500,000 peso ($8,370), đồng thời ra quyết định tịch thu tàu cá và các tài sản trên tàu.

Gia đình nam bị cáo ở Việt Nam sau đó phải chuyển tiền nộp phạt.

Bị cáo Toại và bốn thuyền viên bị đưa đến trại giam người nhập cư bất hợp pháp ở Manila, làm thủ tục trục xuất.

Ngày 20 Tháng Hai, nhóm của bị cáo Toại được đưa lên phi cơ về Việt Nam và bị bắt khi vừa nhập cảnh.

Cảng cá Đông Tác, trước thuộc tỉnh Phú Yên, nay là Đắk Lắk. (Hình: Đắk Lắk).

Trong một vụ khác xảy ra gần đây, theo báo VietNamNet hôm 4 Tháng Tư, bị can Huỳnh Thị Thu Thảo, Việt kiều Malaysia, bị Công An Cần Thơ bắt, khởi tố khi bà ta vừa nhập cảnh Việt Nam, với cáo buộc “tổ chức cho ngư dân đánh bắt ở vùng biển ngoại quốc.”

Nhà chức trách cho rằng qua mạng xã hội, bị can Thảo bắt liên lạc với các chủ tàu cá và ngư dân ở miền Tây đang thiếu việc làm hoặc gặp áp lực về tiền bạc.

Nữ bị can hứa hẹn với ngư dân về “thiên đường thu nhập” tại Malaysia, nói sẵn sàng trợ giúp họ hợp thức hóa hồ sơ xuất nhập cảnh và làm thủ tục cho tàu cá hoạt động vùng biển ngoại quốc.

Sau đó bị can Thảo tổ chức cho các tàu cá và ngư dân tại Cần Thơ xuất cảnh, sang vùng biển các nước khai thác thủy sản trái phép, để “phục vụ lợi ích của các nhóm đầu nậu ngoại quốc.”

Tin tưởng nữ bị can, nhiều chủ tàu và ngư dân cải tiến công năng của tàu cá, tắt thiết bị giám sát hành trình, sử dụng bảng kiểm soát giả để đưa tàu và thuyền viên vượt biên trái phép.

Khi ra đến vùng biển ngoại quốc, các ngư dân lập tức bị người trong đường dây của nữ bị can kiểm soát. Một số ngư dân còn bị cưỡng bức lao động, bị nhà chức trách nước sở tại bắt giữ, xử lý hình sự.

Công An Cần Thơ quy chụp rằng bị can Thảo là mắt xích quan trọng, giữ vai trò môi giới, tổ chức đưa tàu cá, ngư dân xuất nhập cảnh trái phép để khai thác thủy sản ở vùng biển ngoại quốc. (N.H.K) [dt]

Gia Lai: 4 người cùng gia đình chết cháy

GIA LAI, Việt Nam (NV) – Nhà chức trách xác nhận vụ có bốn người chết cháy trong một căn nhà thuộc hộ nghèo ở huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định trước đây, nay thuộc Gia Lai.

Theo báo VnExpress và Tuổi Trẻ hôm 10 Tháng Tư, danh tính các nạn nhân gồm bà Trần Thị Cao, 37 tuổi, hai đứa con trai sinh đôi 14 tuổi của bà, cùng mẹ của bà Cao, là bà Trần Thị Đức, 67 tuổi.

Căn nhà nơi xảy ra vụ việc tọa lạc tại huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định trước đây, nay thuộc Gia Lai. (Hình: VnExpress).

Vào lúc 2 giờ chiều cùng ngày, bốn thi thể được ông Trần Quốc Thiện, em ruột bà Đức, phát giác trong tình trạng cháy đen.

Trong nhà còn có hai cuộn rơm vẫn còn cháy.

Căn nhà nơi xảy ra sự việc rộng khoảng 50 mét vuông, nằm ở khu vực thưa dân cư, nhà hàng xóm gần nhất cách 100 mét.

Đáng lưu ý, bên ngoài căn nhà không có dấu hiệu cháy và bất thường.

Ông Huỳnh Văn Hóa, người sống gần hiện trường, cho biết vào khoảng 4 giờ sáng cùng ngày, ông nghe tiếng nổ phát ra ở khu vực này nhưng không để ý.

Đến chiều, ông nghe đứa cháu chạy về báo tin bốn người hàng xóm chết trong nhà, mới hay sự việc.

Theo giới chức địa phương, bà Cao làm công nhân tại một nhà máy gần nhà.

Sau khi ly dị chồng, bà đưa hai con trai về sống cùng mẹ.

Bà Đức làm ruộng và phụ con gái chăm sóc hai cháu ngoại.

Gia đình này được xác nhận thuộc hộ nghèo.

Trong lúc công an địa phương phong tỏa hiện trường, nhiều người hiếu kỳ được nhìn thấy tụ tập bàn tán về vụ việc.

Tính đến đêm 10 Tháng Tư, nhà chức trách chưa công bố nguyên nhân gây ra bốn cái chết thương tâm này.

Công an phong tỏa hiện trường. (Hình: Thanh Niên).

Trong một bi kịch tương tự, tờ Tuổi Trẻ hồi cuối Tháng Mười năm ngoái đưa tin, có tám người trong một gia đình ở xã Điện Bàn Tây, thành phố Đà Nẵng bị ngạt khí trong phòng kín, được đưa đi cấp cứu trong tình trạng nguy kịch. Bốn trong số tám người này không qua khỏi.

Theo bản tin, bốn người thiệt mạng từ 5-75 tuổi.

Vụ ngạt khí xảy ra tại căn nhà do ông NQL, 36 tuổi, làm chủ hộ. Ông L cùng vợ và hai đứa con sống sót trong vụ việc nhưng phải nhập viện.

Công an địa phương sau đó xác nhận rằng gia đình ông NQL nằm ngủ và dùng máy phát điện trong phòng kín khiến cả nhà bị ngạt khí. (N.H.K) [dt]

Khi các loa MAGA Mỹ trắng nặng ký nhất cũng phải quay lưng với Trump

play-rounded-fill
Khi các loa MAGA Mỹ trắng nặng ký nhất cũng phải quay lưng với Trump

 

Camera hành trình bán ở Costco là tốt nhất trên thị trường?

QUẬN CAM, California (NV) – Hiện nay, camera hành trình (dash cam) là một thiết bị được khuyến khích lắp trên xe bởi các công ty bảo hiểm, các văn phòng luật sư chuyên về tai nạn xe cộ. Có vô số video về các vụ tai nạn được chiếu lại trên các trang mạng xã hội là do camera hành trình ghi lại. Đó là một trong những cách tốt nhất để thu thập bằng chứng về tai nạn, xác định bên nào có lỗi.

Nhưng giống như bất cứ những sản phẩm kỹ thuật khác trên thị trường công nghệ, người lái xe có nhiều lựa chọn, nên không biết phải nên chọn dash cam loại nào. Một trong những phương án an toàn là mua một bộ bán tại Costco, bởi vì nhà bán lẻ khổng lồ này thường bán ra những sản phẩm phụ tùng xe hơi với giá phải chăng, chất lượng tốt. Câu hỏi đặt ra là camera hành trình bán tại Costco có phải là loại tốt nhất trên thị trường?

Camera hành trình Type S có bán tại Costco (Hình của nhà sản suất Type S)

Các thương hiệu camera hành trình hiện thường xuyên bán tại Costco là Type S, Nextbase. Ưu điểm chung là chúng có giá trị cao, thường đi kèm thẻ nhớ và camera phía sau, và được hỗ trợ bởi chính sách trả lại hàng dễ dàng của Costco. Các mẫu như Type S AI Dual Dashcam (4K phía trước/1080p cabin) có nhiều tính năng tốt, cơ bản và hiện đại.

Dựa trên số liệu gần đây của Costco và xu hướng trên mạng xã hội, camera hành trình Type S AI-Powered 4K Dual View (T42/T402) là một trong những sản phẩm bán chạy nhất, thường xuyên được giới thiệu. Chúng có giá khoảng $119.99-$129.99. Sản phẩm này được đánh giá cao nhờ độ phân giải 4K, góc nhìn bên trong cabin và thẻ nhớ SD đi kèm.

Các camera hành trình được bán tại Costco nhìn chung là những lựa chọn đáng giá và đáng tin cậy cho người sử dụng thông thường, nhưng không phải là sản phẩm cao cấp nhất dành cho người mua “high tech”. Trang mạng xe hơi www.caranddriver.com có một bài viết phân tích và chọn ra một số camera hành trình mà họ đánh giá là đáng mua:
Tốt nhất tổng thể: Viofo A329S có giá khoảng gần $400
Giá trị tốt nhất: Vantrue E1 Pro có giá khoảng $150
Giá rẻ tốt nhất: Miofive S1 có giá khoảng $130

Trong dòng sản phẩm cao cấp, chuyên gia Car And Driver đánh giá Viofo A329S là sản phẩm số một. Chất lượng hình ảnh thật sự đáng kinh ngạc. Cảm biến 4K ghi lại những đoạn video có độ phân giải cực kỳ sắc nét ở tốc độ 60fps. Tốc độ khung hình cao hơn này giúp hình ảnh các vật thể di chuyển trở nên sắc nét hơn hầu hết mọi camera khác. Một trong những tính năng độc đáo của Viofo là khả năng ghi hình không chỉ lên thẻ nhớ Micro SD, mà còn có thể ghi trực tiếp lên các ổ đĩa thể rắn (SSD) thông qua cổng USB-C. Người lái có thể cắm một ổ SSD vào cạnh bên của A329S qua cổng USB-C để ghi lại dữ liệu hình ảnh trong suốt nhiều tuần liền. Ổ SSD được đặt gọn gàng bên trong hộc đựng đồ phía trước hoặc ngăn điều khiển trung tâm.

Trong dòng sản phẩm giá phải chăng, chuyên gia Car And Driver cho rằng những ai đang tìm kiếm một lựa chọn đơn giản, thiết thực, đáp ứng tốt nhu cầu cơ bản và không quá đắt, Miofive S1 là sự lựa chọn lý tưởng. Phiên bản S1 Ultra có khả năng ghi hình kép 4K, tích hợp GPS, kết nối Wi-Fi/Bluetooth băng tần kép. Việc lắp đặt dễ dàng; màn hình 3.0 inch đáp ứng tốt nhu cầu sử dụng cơ bản.

Tóm lại, những ai muốn một chiếc camera hành trình tốt, giá cả phải chăng, dễ dàng trả lại, các lựa chọn của Costco như Type S hoặc Nextbase là phù hợp. Nếu cần chất lượng video tốt nhất, khả năng ghi hình trong điều kiện thiếu sáng, độ tin cậy lâu dài, các thương hiệu cao cấp như Viofo thường được ưa chuộng hơn. (HD)

Lãi suất vay mua nhà tăng trở lại: xung đột Iran đang gây áp lực lên thị trường địa ốc miền Bắc Texas

(The Dallas Morning News) Tác động từ xung đột giữa Mỹ và Iran đang lan rộng tại thị trường địa ốc của miền Bắc Texas, vốn đã hạ nhiệt, khi lãi suất vay mua nhà tăng trong tuần thứ 4 liên tiếp vào hôm Thứ Năm.

Trước khi Mỹ tiến hành tấn công Iran, lãi suất vay mua nhà từng giảm xuống còn 5.98% – mức thấp nhất trong gần 3 năm qua. Đến Thứ Năm, lãi suất vay mua nhà kỳ hạn 30 năm phổ biến đã lên tới 6.38%.

Một khu dân cư ở tiểu bang Texas (Hình minh họa: Storyblocks.com)

“Chiến dịch Operation Epic Fury gần đây của Mỹ và Israel tạo ra bất ổn lớn về lạm phát. Điều này đảo chiều xu hướng giảm của lãi suất vay mua nhà trước khi xung đột xảy ra,” Sriram Villupuram, phó giáo sư tài chính và địa ốc của University of Texas-Arlington, cho biết.

Ngoài yếu tố bất ổn chung, xung đột còn đẩy giá dầu tăng, theo kinh tế gia cao cấp Joel Berner của Realtor.com.

“Cú sốc này lan rộng ra toàn bộ nền kinh tế,” Berner nói. “Người mua nhà tại miền Bắc Texas và trên toàn nước Mỹ vốn đã gặp khó về khả năng chi trả, thì nay càng khó hơn khi lãi suất vay mua nhà tăng.”

Lãi suất vay mua nhà rất nhạy với lạm phát. Eo biển Hormuz – tuyến vận chuyển dầu thô quan trọng – đóng vai trò lớn khi hoạt động bị gián đoạn. Khoảng 20% nguồn cung dầu toàn cầu đi qua khu vực này, nên việc thông thương đình trệ làm gia tăng kỳ vọng lạm phát.

Gián đoạn nguồn cung dầu đã khiến giá biến động mạnh, đạt mức cao nhất trong gần 4 năm vào đầu Tháng Ba.

Tại Bắc Texas, giá dầu cao được dự báo sẽ ảnh hưởng đến hiệu quả và tính khả thi của các dự án xây dựng. Điều này khiến chi phí xây dựng mới hoặc đang triển khai tăng lên, và cuối cùng người mua nhà sẽ phải gánh thêm chi phí trong bối cảnh chi phí vay mua nhà đã cao.

Người bán có thể gặp khó khăn trong mùa Xuân

Mùa Xuân thường là cao điểm giao dịch khi người mua quay lại thị trường và thời tiết thuận lợi giúp tăng sức hút nhà bán.

Tuy nhiên, khi lãi suất tiếp tục tăng, nhiều người mua tiềm năng chọn đứng ngoài. Theo dữ liệu hàng tuần từ Hiệp hội Ngân hàng Thế chấp (MBA), số lượng đơn vay mua nhà giảm 11% trong tuần thứ hai liên tiếp, còn giao dịch mua bán giảm 5%.

Giá nhà trung vị (median) tại khu vực Dallas-Plano-Irving giữ ổn định trên $400,000 từ năm 2023, thời điểm lãi suất bắt đầu tăng, theo Texas Real Estate Research Center. Tại Fort Worth-Arlington-Grapevine, mức giá trung vị quanh $350,000.

Nhu cầu yếu vào mùa Hạ năm ngoái khiến giá nhà giảm nhẹ, nhưng mức giảm này vẫn nhỏ so với mức tăng kể từ sau đại dịch. “Lãi suất cao trong khi giá nhà vẫn ở mức cao ổn định khiến khả năng chi trả rất khó khăn,” Villupuram nói.

Ted Wilson, chủ tịch Residential Strategies Inc., cho biết thị trường trước đó được duy trì nhờ các nhà xây dựng giảm giá và điều chỉnh biên lợi nhuận, giúp doanh số tăng vào cuối năm ngoái.

“Tuy nhiên, với xung đột Iran hiện tại, lãi suất đã tăng khoảng 45 điểm cơ bản chỉ trong 2 tuần gần đây, điều này đang gây lo ngại,” ông nói.

Lãi suất khó giảm nhanh trong thời gian tới

Đầu tuần này, Goldman Sachs nâng dự báo giá dầu năm 2026. Với giả định gián đoạn nguồn cung tại eo Hormuz kéo dài 6 tuần, giá dầu có thể đạt $115/thùng vào Tháng Tư trước khi giảm gần 1/3 xuống $80 vào cuối năm.

Dù vậy, các chuyên gia dự báo lãi suất vay mua nhà sẽ duy trì trên 6% trong phần còn lại của năm.

“Chúng tôi không kỳ vọng lãi suất giảm mạnh trong vài tháng tới,” Berner cho biết. Realtor.com dự báo lãi suất trung bình trong năm 2026 sẽ khoảng 6.3%.

“Ảnh hưởng lạm phát từ xung đột sẽ còn thể hiện qua lãi suất vay mua nhà ít nhất cho đến khi giá dầu hạ nhiệt, thậm chí có thể kéo dài hơn.” (Ng.Tr)[kn]

California đứng thứ 2 trong nhóm tiểu bang khó mua nhà nhất cho người mới – Vậy bang nào đứng thứ nhất?

(The Sacramento Bee) Với người mua nhà lần đầu, quá trình tìm kiếm, thương lượng và đưa ra quyết định tài chính thường kéo dài và phức tạp.

Hơn thế nữa, sống tại California khiến quá trình này còn khó hơn.

Một khu nhà tọa lạc trên đồi ở San Diego, California. (Hình minh họa: Storyblocks.com)

Theo một nghiên cứu gần đây của Premier Timber Frame Builders, một công ty chuyên thiết kế và xây dựng có trụ sở tại Pennsylvania, thì California nằm trong top 10 tiểu bang khó nhất cho người mua nhà lần đầu.

“Giữa bối cảnh giá nhà tăng, lãi suất vay mua nhà biến động, chi phí bảo hiểm và thuế địa ốc, việc chọn đúng tiểu bang có khả năng quyết định rằng liệu bạn xây dựng tài sản ổn định hay luôn phải kéo căng ngân sách,” báo cáo Tháng Hai của công ty cho biết.

Ngoài giá mua nhà, người mua mới còn cần chuẩn bị cho “toàn bộ chi phí sở hữu nhà.”

Để hỗ trợ người mua, công ty đã xếp hạng 50 tiểu bang dựa trên các yếu tố khả năng chi trả như bảo hiểm nhà và chi phí tiện ích.

Bang nào gây khó nhất cho người mua nhà lần đầu?

Theo Premier Timber Frame Builders, Hawaii là bang khó nhất tại Mỹ cho người mua nhà lần đầu trong năm 2026.

Bang này đạt 32.02/100 điểm. Công ty cho biết chi phí vay mua nhà “rất cao khiến việc gia nhập thị trường trở nên khó khăn, dù thuế địa ốc tương đối thấp.”

Thu nhập trung bình hàng năm tại Hawaii khoảng $61,175, trong khi giá nhà trung vị (median) là $720,200. Chi phí vay mua nhà trung bình lên đến $384,492, tạo ra rào cản lớn cho người mua mới.

Ngoài khoản vay, người mua còn phải chi khoảng $1,295 mỗi năm cho bảo hiểm nhà, $937 thuế địa ốc và $6,762 cho chi phí tiện ích.

California có phải nơi tốt để mua nhà?

California đứng thứ hai trong danh sách các bang khó nhất.

Với 38.10/100 điểm, bang này “chịu áp lực từ giá nhà rất cao, vượt $785,000, cùng gánh nặng vay mua nhà đáng kể,” báo cáo cho biết.

Giá nhà trung vị tại California là $785,900, với chi phí vay mua nhà trung bình khoảng $369,059.

Thu nhập trung bình hàng năm của tiểu bang này vào khoảng $77,339.

Người mua cần chuẩn bị chi khoảng $1,439 cho bảo hiểm nhà, $5,347 thuế địa ốc và $5,255 chi phí tiện ích mỗi năm.

Các bang tốt nhất cho người mua nhà lần đầu (2026)

Theo Premier Timber Frame Builders, 10 bang tốt nhất gồm:

  1. Wyoming
  2. Wisconsin
  3. Iowa
  4. North Dakota
  5. Indiana
  6. Minnesota
  7. Ohio
  8. Missouri
  9. Arkansas
  10. South Dakota

Các bang khó nhất cho người mua nhà lần đầu

Danh sách 10 bang khó nhất:

  1. Hawaii
  2. California
  3. New York
  4. Florida
  5. Washington
  6. Colorado
  7. Idaho
  8. Massachusetts
  9. Utah
  10. New Jersey. (Ng.Tr)[kn]

Trump đúng là ‘người trong cuộc mới hiểu người trong kẹt’ chỉ vì tin tình báo Mỹ-Israel

play-rounded-fill

Trump đúng là ‘người trong cuộc mới hiểu người trong kẹt’ chỉ vì tin tình báo Mỹ-Israel

Tổng Thống Donald Trump dựa vào tình báo của Mỹ và Israel, tưởng rằng giết được lãnh tụ tối cao Iran thì dân sẽ nổi dậy, không ngờ, chuyện không xảy ra như vậy, đâm ra ông bị “kẹt.”

Hai người biểu tình ủng hộ Palestine ở UCI được trắng án

IRVINE, California (NV) – Hai người từng bị tố cáo không tuân theo lệnh của cảnh sát tại biểu tình ủng hộ Palestine ở đại học UC Irvine (UCI) mới được tòa tuyên bố trắng án.

Theo nhật báo The Orange County Register hôm Thứ Ba, 7 Tháng Tư, bồi thẩm đoàn của Tòa Thượng Thẩm Orange County tuyên bố hai người này là ông Adel Shaker Hijazi, 41 tuổi, và ông Jacob Andrew Hernandez, 33 tuổi, không phạm tội tiểu hình là không chịu giải tán khỏi trại của người biểu tình trong khuôn viên UCI vào ngày 15 Tháng Năm, 2024

Đám đông biểu tình ở UCI vào Tháng Tư, 2024. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)

Bồi thẩm đoàn cũng quyết định tương tự cho anh Malik Arefai, 25 tuổi, khi Chánh Án Eric Scarbrough phải ra phán quyết là xét xử sai.

Có khoảng 50 người bị tố cáo có liên quan đến cuộc biểu tình ở UCI, nhưng chỉ có vài người bị truy tố tội không chịu giải tán. Hơn 40 người đã ra tòa xong, và họ chọn vào các chương trình chuyển hướng thay vì bị kết tội hay phải ngồi tù. Một số người vẫn đang đợi ra tòa.

Sau một tuần ra tòa ở Santa Ana, luật sư đại diện cho ba người nêu trên cho hay cuộc biểu tình ở UCI không có dấu hiệu sẽ trở thành bạo lực, và nhân viên công lực không có quyền yêu cầu giải tán. Luật sư còn nói ông Hernandez là phóng viên tự do, chỉ chụp hình và quay phim các hoạt động, và phóng viên được tiểu bang bảo vệ khỏi bị truy tố khi không chịu giải tán.

Các luật sư còn cho biết thân chủ họ chỉ tham gia biểu tình ôn hòa, và nhân viên công lực vi phạm quyền Tu Chánh Án Thứ Nhất của họ.

Bên công tố thì cho biết ba người này ở lại khuôn viên đại học đến mấy tiếng đồng hồ sau khi nhân viên công lực ra lệnh giải tán. Một cựu trung sĩ cảnh sát của UCI cho biết các cảnh sát viên phải gọi tiếp viện sau khi một nhóm biểu tình dựng rào cản bằng nhiều ván gỗ và nhựa quanh một tòa nhà, khiến họ lo sợ nhiều người bị kẹt bên trong.

Về anh Arefai, hiện chưa rõ bên công tố có đòi xét xử lại hay không, nhưng sẽ có một phiên tòa để lấy thông tin vào ngày 17 Tháng Tư.

Cuộc biểu tình ở UCI xảy ra vào cuối Tháng Tư, 2024, kéo dài đến hai tuần. Những người biểu tình yêu cầu đại học không làm việc với những công ty có liên quan đến Israel và những nhà sản xuất vũ khí, yêu cầu Israel ngưng chiếm Dải Gaza, và đề nghị đại học dùng tiền cho sinh viên và nhân viên.

Đến chiều ngày 15 Tháng Năm, đám đông biểu tình lên đến 500 người, và có một số báo cáo về việc một nhóm khác phong tỏa một tòa nhà. Cảnh sát được trang bị chống báo động từ mười mấy cơ quan công lực có mặt để giải tán đám đông và bắt giữ nhiều người.

Các lãnh đạo của UCI ủng hộ việc cảnh sát giải tán biểu tình, và Chánh Biện Lý Todd Spitzer của Orange County cho biết phạm tội khi tụ tập ôn hòa sẽ không được tha thứ.

Tuy nhiên, các tổ chức bảo vệ quyền công dân và một số nhân viên của UCI lên án hành động của cảnh sát, cho rằng đó là cách ngăn chặn hoạt động ủng hộ Palestine. (TL) [đ.d.]

Giải golf Pro-Am đầy thân thiện quay lại sòng bài Pechanga

Thiện Lê/Người Việt

TEMECULA, California (NV) –  Sòng bài và khách sạn Pechanga một lần nữa tổ chức cuộc thi đấu golf đầy không khí vui tươi và thân thiện Pro-Am hôm Thứ Ba, 7 Tháng Tư, với sự tham gia của nhiều phụ nữ chơi golf hàng đầu.

Giải Pro-Am quay lại Pechanga vô cùng thân thiện. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)

Cuộc thi đấu Pro-Am được tổ chức tại sân golf Journey của sòng bài Pechanga, một trong những sân được đánh giá hàng đầu California. Không chỉ vậy, Pechanga còn là một trong những sòng bài lớn nhất Hoa Kỳ, cũng là nơi được đánh giá là sòng bài tốt nhất California và miền Tây Hoa Kỳ.

Cuộc thi đấu Pro-Am lần thứ 12 đầy không khí vui vẻ, cho những người chơi golf nữ chuyên nghiệp một giải đấu thân thiện và không bị áp lực. Họ là 25 phụ nữ chơi golf hàng đầu Hiệp Hội Golf Nữ Hoa Kỳ (LPGA), tụ tập về sân golf Journey, được đánh giá cao nhất California.

Các giới chức điều hành của Pechanga cho biết: “Giải đấu là dịp để các tay golf chuyên nghiệp hàng đầu cùng nhau thư giãn giữa lịch thi đấu dày đặc, tận hưởng những vòng golf vui vẻ và không áp lực, đồng thời giới thiệu sân golf vô địch từng đoạt nhiều giải thưởng – Journey at Pechanga. Năm nay, sáu nghệ sĩ nổi tiếng sẽ cùng các tay golf chuyên nghiệp ra sân, góp phần tạo nên bầu không khí tranh tài sôi động và đầy hứng khởi.

Một tay đánh golf nữ chuyên nghiệp đáng chú ý tại giải Pro-Am là cô Amelia Garvey, một tài năng từ New Zealand đến, có nhiều thành tích quốc tế đáng chú ý. Cô là cựu sinh viên đại học USC, được thi đấu cho LPGA sau một mùa đầy ấn tượng tại giải đấu Epson Tour, và từ đó liên tục chứng minh khả năng trên sàn đấu golf quốc tế.

Những người chơi golf chuyên nghiệp và các đại diện của Pechanga. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)

Một người khác là cô Brianna Navarrosa, một tay golf chuyên nghiệp trẻ nổi bật với tinh thần thi đấu mạnh mẽ và thành tích xuất sắc tại đại học USC. Khi trở thành vận động viên chuyên nghiệp, cô có kỹ năng vượt trội lẫn tiềm năng của một ngôi sao, đại diện cho thế hệ tài năng mới của làng golf nữ Hoa Kỳ.

Giải đấu còn có sự tham dự của cô IL Hee Lee, một tay golf kỳ cựu và từng vô địch trên LPGA Tour, có kinh nghiệm dày dặn và phong độ ổn định góp phần nâng cao uy tín của giải đấu. Với nhiều năm thi đấu quốc tế và thành tích ở đẳng cấp cao nhất, cô mang đến sự vững chãi của một bậc tiền bối giữa dàn ngôi sao đang lên năm nay.

Những tay golf nữ chuyên  nghiệp khác gồm có Kum Kang Park, Brianna Đỗ, Anna Foster, Amari Avery, Savannah Grewal, Gigi Stoll, Ginnie Ding, Annika Borrelli, Christine Wang, Amy Lee, và Malia Nam. Các tay golf tham gia thêm gồm Alexa Melton, Annabelle Pancake, Zoe Campos, Gabriella Then, Abegail Arevalo, Jennifer Rosenberg, Greta Voelker, Min-G Kim, Tisha Alyn, và Rebecca Lee-Bentham.

Cô Brianna Đỗ , người chơi golf chuyên nghiệp gốc Việt duy nhất tại giải đấu Pro-Am, cho biết cô chơi môn này từ lúc 8 tuổi, từng là một trong 10 người đứng đầu của giải đấu Carlisle Arizona Women’s Golf Classic của năm 2024. Cô còn chia sẻ thêm động lực để cô tập luyện là từng có mặt trong đội golf của đại học, thấy các đồng đội đoạt giải quốc gia, giúp cô thấy được khả năng của mình và các đồng đội nên hăng say với môn golf hơn.

Về sân golf Journey của sòng bài Pechanga, cô khen ngợi sân này luôn được giữ trong điều kiện tốt nhất, lại có thêm thời tiết nắng đẹp của California nên hầu như người chơi golf nào cũng thích.

Một tiết mục giao lưu giữa nhiều người chơi golf. (Hình: Thiện Lê/Người Việt)

Cô Brianna Đỗ và nhiều tay golf nữ khác chia sẻ một điểm mà họ thích về giải Pro-Am là không có áp lực, tạo cơ hội tiếp xúc đầy ý nghĩa với các vận động viên chuyên nghiệp thuộc hệ thống LPGA, những người chơi golf nghiệp dư cũng như khán giả, trong một không gian gần gũi hơn so với các giải đấu thông thường. Thêm vào đó là khung cảnh của thung lũng Temecula, với các tiện ích đẳng cấp tại Pechanga chi cách đó vài bước chân. Đây là một sự kiện golf phẩm chất cao trong không khí thân thiện, luôn để lại ấn tượng và khiến nhiều vị khách quay trở lại hằng năm.

Sau khi chơi golf, các đại diện của Pechanga cho biết người chơi có thể nghỉ ngơi tại spa hoặc khu hồ bơi The Cove rộng 4.5 mẫu đất. Quan khách còn có thể đánh bạc, xem các buổi trình diễn tại nhà hát, hoặc đi đến thung lũng rượu vang Temecula chỉ cách đó có vài phút lái xe.

Với sân golf được đánh giá cao và nhiều tiện nghi hàng đầu, sòng bài và khách sạn Pechanga là một địa điểm phải đến ở Nam California, và đó là lý do giải đấu golf Pro-Am được tổ chức tại đây. [đ.d.]

Liên lạc tác giả: [email protected]

CalOptima tái ký hợp đồng với 4 bệnh viện, hàng ngàn bệnh nhân Medi-Cal hưởng lợi

ORANGE, California (NV) – CalOptima, chương trình bảo hiểm y tế dành cho người thu nhập thấp của Orange County, đồng ý khôi phục hợp đồng với bốn bệnh viện cộng đồng thuộc hệ thống Prime Healthcare, qua đó phục hồi quyền tiếp cận dịch vụ cho hàng ngàn bệnh nhân Medi-Cal (Medicaid của California), theo nhật báo The Orange County Register hôm Thứ Ba, 7 Tháng Tư.

CalOptima, đơn vị quản lý nguồn tài trợ Medi-Cal tại Orange County, chấm dứt hợp đồng với Prime Healthcare cách đây hai năm, với lý do các bệnh viện gồm Huntington Beach Hospital, La Palma Intercommunity Hospital, West Anaheim Medical Center, và Garden Grove Hospital and Medical Center, không được thành viên CalOptima sử dụng nhiều.

CalOptima ký kết lại hợp đồng với bốn bệnh viện địa phương sẽ giúp hàng ngàn bệnh nhân được tiếp cận dịch vụ y tế. (Hình: Facebook CalOptima)

Tuần trước, Hội Đồng Quản Trị CalOptima bỏ phiếu cho phép bốn bệnh viện này quay trở lại hệ thống, giúp họ tiếp cận khoản tài trợ Medicaid trị giá $30 triệu mà trước đó có nguy cơ bị mất, đồng thời khôi phục dịch vụ cho bệnh nhân, những người mà Prime Healthcare cho rằng đã bị bỏ rơi, làm thời gian chờ đợi điều trị kéo dài.

Prime Healthcare mô tả các bệnh viện này là “tuyến chăm sóc cuối” phục vụ người vô gia cư và những cư dân nghèo nhất trong cộng đồng. Khi không có hợp đồng, bệnh nhân thuộc CalOptima vẫn có thể vào phòng cấp cứu, nhưng nếu cần điều trị tiếp sẽ phải chuyển sang các bệnh viện trong hệ thống CalOptima. 

Với việc phục hồi này, bệnh nhân sẽ được tiếp cận đầy đủ dịch vụ.

“Quyết định này mang tính sống còn đối với bệnh nhân. Nếu không, nhiều người có thể mất quyền tiếp cận chăm sóc ngay tại cộng đồng của mình, bất chấp tiếng nói của y tá, bác sĩ và hàng trăm cư dân lên tiếng bảo vệ các bệnh viện này,” ông Fred Ortega, phát ngôn viên Prime Healthcare, nói. 

Ông cũng cho biết các bệnh viện không thể chấp nhận để mất nguồn tài trợ Medicaid.

Dẫn đầu nỗ lực khôi phục hợp đồng cho Prime Health là Giám Sát Viên Janet Nguyễn của Orange County, đồng thời là thành viên Hội Đồng Quản Trị CalOptima gồm 10 người, tích cực ủng hộ quyết định này. 

Nhiều bệnh viện liên quan nằm trong Địa Hạt 1 do giám sát viên gốc Việt này đại diện gồm Cypress, Fountain Valley, Garden Grove, Huntington Beach, Los Alamitos, La Palma, Seal Beach, và Westminster.

“Tôi cảm ơn CalOptima khôi phục bốn bệnh viện cung cấp dịch vụ thiết yếu cho cộng đồng. Hàng chục ngàn cư dân, bao gồm bệnh nhân Medi-Cal, phụ thuộc vào các bệnh viện này,” bà Janet Nguyễn nói. “Tôi muốn xây dựng quy trình chính sách để tránh việc loại bỏ các nhà cung cấp như bệnh viện hoặc bác sĩ mà không có thông báo và quy trình kháng nghị thích đáng.”

Giám Sát Viên Vicente Sarmiento của Địa Hạt 2 cũng là thành viên Hội Đồng Quản Trị CalOptima, bỏ phiếu trắng.

“Mặc dù tôi ủng hộ việc mở rộng quyền tiếp cận chăm sóc và tôn trọng quyết định của đa số đồng viện, tôi vẫn còn những câu hỏi chưa được giải đáp đầy đủ liên quan đến rủi ro đối với chương trình bảo hiểm, nên tôi không thể ủng hộ quyết định này,” ông Sarmiento nói, và từ chối giải thích thêm.

“Mục tiêu của tôi trong thời gian tới là làm việc với hội đồng để xây dựng các cơ chế kiểm soát và giám sát tốt hơn, nhằm bảo đảm sự tin cậy, minh bạch, và tuân thủ từ tất cả các nhà cung cấp trong hệ thống,” ông thêm.

Prime Healthcare từng gặp vấn đề liên quan đến các yêu cầu thanh toán Medicare trong quá khứ. Năm 2018, Prime Healthcare và giám đốc điều hành Prem Reddy đồng ý trả $65 triệu để dàn xếp cáo buộc liên bang rằng 14 bệnh viện tại California nộp yêu cầu thanh toán sai, bằng cách nhập viện những bệnh nhân lẽ ra chỉ cần điều trị ngoại trú với chi phí thấp hơn. 

Các bệnh viện này cũng bị cáo buộc thổi phồng chẩn đoán bệnh để tăng tiền thanh toán. Riêng ông Reddy phải trả $3.2 triệu.

Prime Healthcare có trụ sở tại Ontario, vận hành 44 bệnh viện toàn quốc. 

CalOptima có 954,000 thành viên, là nhà cung cấp bảo hiểm y tế lớn nhất Orange County. Hợp đồng giữa CalOptima và bốn bệnh viện này kéo dài hơn 15 năm.

Trụ sở CalOptima ở Orange. (Hình: Google Maps)

Ông Michael Hunn, tổng giám đốc CalOptima, cho biết việc sử dụng dịch vụ thấp là lý do chính khiến hợp đồng với Prime Healthcare bị chấm dứt. Phần lớn bệnh nhân chỉ đến phòng cấp cứu mà không sử dụng các dịch vụ nội trú hoặc ngoại trú thông thường.

Từ ngày 1 Tháng Mười Hai, 2022, đến 30 Tháng Mười Một, 2023, có 15,604 thành viên thực hiện tổng cộng 26,290 lượt khám tại bốn bệnh viện thuộc Prime Healthcare, trong đó 98.6% là các trường hợp cấp cứu, theo dữ liệu của CalOptima. 

Các bệnh nhân quay lại phòng cấp cứu nhiều lần. Trong cùng thời gian, chỉ có 2,800 ca nhập viện nội trú và 364 lượt điều trị theo lịch hẹn tại các bệnh viện này.

Ngoài ra, CalOptima ủy quyền chăm sóc khoảng 750,000 thành viên cho các nhóm y khoa quản lý lớn, nhưng không có bằng chứng cho thấy Prime Healthcare có hợp đồng với bất kỳ nhóm nào trong số này.

Ông Hunn từng nói với Southern California News Group năm 2024 rằng có bảy bệnh viện khác của CalOptima trong bán kính 5 dặm từ các cơ sở của Prime Healthcare có thể tiếp nhận bệnh nhân, và việc chấm dứt hợp đồng sẽ ít ảnh hưởng đến người bệnh.

Tuy nhiên, phía Prime Healthcare lại đưa ra câu chuyện khác, cho rằng bệnh nhân đôi khi phải chờ nhiều ngày mới được chuyển đến bệnh viện trong hệ thống.

Trong một số trường hợp, theo Prime Healthcare, bệnh nhân rời phòng cấp cứu của họ – trái với lời khuyên của bác sĩ – khi chưa được điều trị, do thời gian chờ chuyển viện quá lâu.

Ngoài việc khôi phục hợp đồng với Prime Healthcare, Hội Đồng Quản Trị CalOptima cũng yêu cầu cố vấn pháp lý dàn xếp các vụ kiện do công ty này đệ trình liên quan đến các khoản thanh toán chưa được chi trả. (T.Nhiên) [đ.d.]

Tổng thư ký NATO: Đồng minh ‘hỗ trợ rất nhiều’ cho Mỹ trong cuộc chiến Iran

WASHINGTON, DC (NV) – Ông Mark Rutte, tổng thư ký NATO, hôm Thứ Năm, 9 Tháng Tư, khẳng định liên minh này “hỗ trợ rất nhiều” cho Mỹ trong cuộc chiến Iran, theo CNN.

Phát biểu tại Viện và Tổ Chức Tổng Thống Ronald Reagan ở Washington, DC, ông Rutte cho hay NATO không “huýt sáo đi ngang nghĩa địa” và các thành viên trong liên minh này đang làm mọi thứ Tổng Thống Donald Trump của Mỹ yêu cầu.

Ông Mark Rutte, tổng thư ký NATO, phát biểu tại Viện và Tổ Chức Tổng Thống Ronald Reagan ở Washington, DC, hôm Thứ Năm, 9 Tháng Tư. (Hình: Mandel Ngan/AFP via Getty Images)

Tuy nhiên, ông Rutte thừa nhận, ban đầu, một số thành viên “hơi chậm” hỗ trợ Mỹ trong cuộc chiến Iran.

“Công bằng mà nói, họ cũng hơi bất ngờ. Để giữ yếu tố bất ngờ cho đợt không kích đầu tiên, Tổng Thống Trump quyết định không báo trước cho đồng minh,” ông Rutte giải thích.

“Nhưng theo tôi thấy, khi nhìn khắp Châu Âu hôm nay, đồng minh đang hỗ trợ rất nhiều,” ông tiếp. “Gần như không có ngoại lệ, đồng minh đang làm mọi thứ Mỹ yêu cầu. Họ đã nghe và đang đáp lại lời yêu cầu của Tổng Thống Trump.”

Ông Rutte cũng cho hay NATO sẵn sàng tham gia sứ mệnh nào đó liên quan tới eo biển Hormuz nếu được, đồng thời ca ngợi Anh “dẫn đầu liên minh nhiều quốc gia” bảo đảm tàu bè tự do qua lại eo biển hệ trọng này.

“Nếu NATO giúp được, rõ ràng không có lý do gì không giúp,” ông nói.

Trước đó, hôm Thứ Tư, ông Rutte tới gặp Tổng Thống Trump tại Tòa Bạch Ốc. Không lâu sau, ông cho CNN hay rằng ông hiểu nỗi thất vọng của ông Trump và rằng họ nói chuyện thẳng thắn và cởi mở như “hai người bạn thân.”

Nhưng tối cùng ngày, Tổng Thống Trump tiếp tục chỉ trích NATO.

“NATO đã không có mặt lúc chúng tôi cần, và họ sẽ không có mặt lúc chúng tôi cần lần nữa,” ông Trump viết trên mạng xã hội Truth Social.

Trong cuộc gặp gỡ hôm Thứ Tư, Tổng Thống Trump thúc ép NATO đưa ra biện pháp cụ thể khẩn cấp giúp bảo đảm an toàn ở Hormuz, một trong những thủy lộ vận chuyển dầu khí lớn nhất thế giới, hai nhà ngoại giao Châu Âu biết vấn đề này nói với CNN.

Tổng Thống Trump hối thúc NATO đưa ra biện pháp trong vòng vài ngày, theo một trong hai nhà ngoại giao này. Ông Trump nói vấn đề này không chỉ khẩn cấp đối với Mỹ mà còn đối với Châu Âu, theo nhà ngoại giao kia cho biết. (Th.Long) [dt]

Ngừng bắn giữa Trump và Iran ngày càng ‘rối như nồi canh hẹ’

play-rounded-fill
Ngừng bắn giữa Trump và Iran ngày càng ‘rối như nồi canh hẹ’

Dù Tổng Thống Donald Trump và Iran đạt được thỏa thuận ngừng bắn hai tuần, ngày càng cho thấy có nhiều “rồi rắm” trong việc thực hiện.

Bước khởi đầu của văn học hải ngoại

Trần Doãn Nho

Đầu Tháng Chín, 1993, tôi rời khỏi Việt Nam, trong tâm trạng một đi không trở lại. Sau hơn ba thập niên bon chen phấn đấu để tồn tại, dù vẫn chập chờn lạc lõng trong thân phận một người xa lạ, hải ngoại đã trở thành một phần đời thân thiết của tôi. Khi tôi đến, thế giới văn chương đã ở đó, lao xao, rộn ràng. Những sản phẩm chữ nghĩa khiêm tốn, nghèo nàn thuở ban đầu – phản ứng có điều kiện trước hoàn cảnh ngặt nghèo của những người tị nạn – đã lớn lên thành một nền, một thực thể, một hiện diện. Dù xa khuất, xa vắng và xa xăm với cội với nguồn, nó đẫm mùi quê. Thì, quê đâu chỉ là giàn thiên lý, con đường làng, con chim hót đầu rào hay cây ổi cây chuối. Quê còn là chữ, là tiếng, là giọng, là mùi…

Nhà văn Nguyễn Mộng Giác. (Hình minh họa: Tài liệu)

Tôi yêu tiếng nước tôi khi mới ra đời
Tôi càng yêu tiếng nước tôi hơn khi tôi đánh mất…nước tôi.
Người ra đi/bỏ đi đâu dễ bạc lòng.

Trải qua một “quá trình” bàn cãi chữ nghĩa: Văn học di dân, văn học ngoài nước/nước ngoài, văn học lưu vong, văn học nhập cư…, cuối cùng, văn học hải ngoại – một chóm chữ “ba phải” và “nhạt chất chính trị,” theo Nguyễn Mộng Giác (1) – trở thành từ vựng, được thường xuyên sử dụng trên báo chí trong cũng như ngoài nước, để chỉ nền văn học của những người Việt Nam sinh sống ở nước ngoài sau biến cố 1975. Nó, theo Đặng Tiến, lần đầu tiên xuất hiện trên một cuốn sách do nhà xuất bản Sông Thu (Mỹ) phát hành năm 1985 với tựa đề “Truyện ngắn hải ngoại,” dần dần trở thành quen thuộc ở hải ngoại. Và cả ở báo chí trong nước: “Văn học hải ngoại 20 năm đầu thế kỷ 21” (Văn chương Việt), “Các nhà phê bình bàn về văn học hải ngoại” (VNExpress), “Văn học hải ngoại – một VN khác nhìn từ thế giới” (tạp chí Thái Nguyên), “Văn học hải ngoại cũng là máu thịt của dân tộc” (Tuổi Trẻ), “Vài cảm nhận văn học Việt Nam hải ngoại” (Nguyễn Huệ Chi), “Đọc văn học Việt Nam hải ngoại” (Hoàng Ngọc Hiến), “Các nhà phê bình bàn về văn học hải ngoại” (sứ quán CHXHCNVN ở Hoa Kỳ đăng lại bài từ VNExpress), …Ngoài nước: “Nhìn lại 30 năm văn học hải ngoại” (Nguyễn Vy Khanh), “Tuyển tập văn chương hải ngoại” (nxb Tân Thư)…Trang mạng Văn Việt (2014) do Văn Đoàn Độc Lập chủ trương, có chuyên đề đặc biệt về “Văn Học Hải Ngoại”, vân vân.

Nhà văn Nguyên Ngọc, người chủ xướng Văn Đoàn Độc Lập và tạp chí Văn Việt, viết:

“Chưa bao giờ trong lịch sử chúng ta lại có hơn hai triệu người ở nước ngoài như hiện nay. Tôi không thảo luận về nguyên nhân của thực tế này, chỉ nhấn mạnh rằng đó là một thực tế lịch sử sống động và to lớn. Những người Việt Nam ở nước ngoài trong mấy chục năm qua đã hoàn thành một khối lượng văn học không thể phủ nhận được. Đó là một bộ phận của văn học Việt Nam hiện đại, chẳng có gì phải bàn cãi. Cùng với văn học trong nước, văn học hải ngoại làm nên diện mạo của văn học Việt Nam ngày nay. Sẽ cực kỳ thiếu sót nếu biết văn học Việt Nam  ngày nay mà không biết văn học Việt Nam hải ngoại.  (…) Thiếu nó, thì văn học chúng ta sẽ khuyết đi một mảng rất lớn và rất quan trọng của khuôn mặt con người Việt trong thời sóng gió hung bạo của lịch sử dân tộc như chúng ta đã, và đang, trải qua. Văn học Việt Nam do vậy sẽ què quặt.” (2)

Hải ngoại là gì vậy?

Hải ngoại (海外 = outre-mer = overseas = bên ngoài biển) đơn giản chỉ có nghĩa là ở nước ngoài. Là ly hương (diaspora). Ly hương không là một hiện tượng đặc thù, từ đầu thế kỷ 20 cho đến trước 1975, đối với người Việt: Đi du học, đi lính, đi làm ăn. Xa quê nhưng không có cảm giác mất quê. Xa, vẫn có thể trở về. Nhưng sau biến cố 1975, hải ngoại đột nhiên mang một ý nghĩa hoàn toàn khác. Trong một giai đoạn lịch sử cực đoan kéo dài gần hai thập niên, hải ngoại không chỉ là một không gian địa lý, mà là hy vọng, là cứu chuộc, là dung thân. Là gian nan trốn chạy, vượt thoát, từ bỏ, và…đánh mất. Là hành trình tử sinh, là gánh định mệnh, là kiếp khác. Đi cái đã. Chết, cũng đi. Để đến một nơi chẳng có gì ngoài những chữ “không:” Không chính phủ, không ngân sách, không công an, không trường ốc, không đất đai, không tiếng, không chữ và không…tương lai. Cũng đành. Vì không thể sống nổi dưới một chế độ mà mục tiêu lớn nhất sau chiến tranh là gây ra/gây thêm một cuộc chiến tranh khác. Là thực hành một lý thuyết, chứ không phải băng bó vết thương. Ngược lại, khoét sâu vết thương. Kẻ cầm quyền luôn luôn đặt toàn xã hội trong tình trạng báo động qua các biện pháp quyết liệt diễn ra thường trực: Cấm, đốt, dọa, bắt, phá, rình, giấu…Sau này, dù “ra đi có trật tự”, người ra đi vẫn mang tâm trạng của “thoát ra,” của  “một đi không trở lại.” Hải ngoại, rốt cuộc, là hạnh phúc và nỗi đau. Một hạnh phúc đau đớn.

Chẳng thế mà:

Ôi trong ví những người dân mất nước
Còn một oan hồn mặt mũi ngu ngơ
Ôi trong trí mỗi anh hùng thuở trước
Còn dậy trời lên những buổi tung cờ

(Thơ Cao Tần)

Khi tôi chết hãy đem tôi ra biển
đời lưu vong không cả một ngôi mồ
vùi đất lạ thịt xương e khó rã
hồn không đi sao trở lại quê nhà

(Du Tử Lê)

Và vô số những người khác…

Ly hương, trong hoàn cảnh như thế, mọi người chỉ có một nhu cầu: Sống còn. Tất cả các thứ khác đều là chuyện ruồi bu, kể cả một thứ vừa vu vơ vừa viển vông vừa vớ vẩn là văn học.

Mà rồi không phải thế.

Hồn Việt Nam (Tháng Mười, 1975) – một trong những tờ báo đầu tiên ở hải ngoại – lúc đầu, chấp nhận vai trò của người thua cuộc. Trong bài mở đầu, người chủ trương, nhà thơ Minh Đức Hoài Trinh, viết: “Trước những biến chuyển của đất nước, trước những vui buồn, những ngơ ngác, hân hoan của mỗi người, trước những đau khổ, nhục nhã của cuộc ly hành, chúng tôi có bổn phận phải làm gì để chia sẻ.” Mục đích của tờ báo chẳng có gì ngơài mong muốn “trở thành mối liên lạc giữa kẻ ở với người đi” và giữ gìn “văn hóa và dân tộc.”

Tóm lại, đã thua rồi thì chịu thua thôi, còn mưu cầu gì nữa.

Nhưng rồi, tin tức dồn dập trong nước dần dần lọt ra ngoài: Các trại tù cải tạo, chiến dịch đốt sách, đàn áp văn nghệ sĩ, phong trào đánh tư sản, bắt bớ tu sĩ…Cả miền Nam hoàn toàn bị đặt dưới gọng kềm sắt máu của kẻ chiến thắng. Lượng người vượt biên vượt biển mỗi ngày mỗi gia tăng. Tin dữ đã làm thay đổi hẳn lập trường ban đầu của tờ báo. Đến Tháng Mười, 1977, Hồn Việt Nam ra bộ mới, với một ban biên tập mới, ngoài Minh Đức Hoài Trinh, còn có Trần Tam Tiệp, Phạm Hữu, Vũ Phong. Tờ báo chuyển hướng sang đấu tranh chính trị. “Quê hương Việt Nam đang sống trong đau khổ, uất hẹn, tủi nhục, người Việt tha hương không thể thụ động khoanh tay, cúi đầu.” (Thư Tòa Soạn). Ngôn ngữ thay đổi: Trên báo xuất hiện những nhóm chữ “phục quốc, nội công, ngoại kích, mất nước.” Hồn Việt Nam “đã báo động và phản ánh những biến đổi tâm thức của người Việt hải ngoại: Từ ý hướng hòa hợp dân tộc, xây dựng lại đất nước sau chiến tranh, chuyển sang thái độ trực diện, đối đầu.” (3)

Yếu tố chính trị, quả thật, đã là động cơ thúc đẩy sự ra đời của cộng đồng người Việt hải ngoại, mà sự hiện diện của nó tự dưng trở thành đối kháng với bộ máy cai trị chuyên chế ở trong nước.

Cùng với nó là văn học.

Cũng là lẽ đời, lẽ thường, lẽ tự nhiên.

Đỗ Quyên, nhà thơ, xuất thân ở Hà Nội: “Bản chất của một nền văn học ở ngoài lãnh địa quốc gia rõ ràng thay đổi theo thời gian, tức là qua mỗi thế hệ. Với Văn học Việt Hải ngoại, đúng là từ 1975 cho tới buổi hôm nay 2007, vấn đề Hải ngoại – Chính quốc đã và đang không hề chỉ là về mặt địa lý. Nói “thẳng tưng” ra, nó là chính trị. (…) Tương quan đối kháng Ta-Địch đã và đang còn làm nên “máu” của dòng chính nói trên.” (4) [đ.d.]

(1)-Nguyễn Mộng Giác, Nhìn lại một năm Văn chương hải ngoại (1995), https://vietpen.org/nhin-lai-mot-nam-van-chuong-hai-ngoai-nguyen-mong-giac/
(2)-Dã Tượng, Nguyên Ngọc: Văn học, nội lực, trong-ngoài, và…Vài tra vấn với nhà văn Nguyên Ngọc, https://vanviet.info/tu-lieu/nguyn-ngoc-van-hoc-noi-luc-trong-ngoi-v/
(3)-Thụy Khuê, Hai mươi nhăm năm văn học Việt Nam hải ngoại 1975-2000, http://thuykhue.free.fr/stt/v/tiepcan.html
(4)- Đỗ Quyên, Chỉ là đợt thử mắt bên phải (Góp ý với hội thảo về văn học hải ngoại, Quận Cam, California, Tháng Giêng, 2007), https://damau.org/13975/chi-la-dot-thu-mat-ben-phai

Lượt đi tứ kết Champions League đầy bất ngờ và gây tranh cãi

BARCELONA, Tây Ban Nha (NV) – Lượt đi tứ kết Champions League kết thúc với bất ngờ và gây tranh cãi nhiều nhất là trận derby Tây Ban Nha giữa Barcelona và Atletico Madrid với chiến thắng của thầy trò huấn luyện viên Diego Simeone ngay trên thánh địa Camp Nou của Barcelona, theo ESPN ngày 9 Tháng Tư.

Đúng 20 năm, Atletico Madrid mới tìm lại chiến thắng được trước Barcelona tại thánh địa Camp Nou. Một chiến thắng được nhắc nhiều đến tinh thần chiến đấu lẫn chiến thuật đầy bất ngờ của thầy trò huấn luyện viên Simeone. Tuy nhiên, đấy cũng là chiến thắng được mổ xẻ và tranh cãi nhiều nhất, dù vẫn còn trận lượt về ở phía trước.

Đỉnh điểm của trận derby Tây Ban Nha là chiếc thẻ đỏ mà trọng tài Istvan Kovacs rút ra đuổi Cubarsi, Barcelona thiếu người và lần lượt thua hai bàn từ đấy. (Hình: David Ramos/Getty Images)

Vẫn với lối chơi hủy diệt mà Barcelona từng thắng Atletico Madrid ở La Liga vài ngày trước cùng ý đồ đánh phủ đầu, nhưng Atletico Madrid vẫn xác định chơi một thứ bóng đá nhẫn nhịn và rình rập đối thủ hở sườn trong lúc say mồi. Họ chăm chút từng pha phản công nhanh và bất ngờ.

Trong những pha phản công hiếm hoi ở phút 44, Atletico Madrid được hưởng lợi thế khi trung vệ Cubarsi của Barcelona nhận thẻ đỏ vì pha phạm lỗi mà trọng tài cho rằng ngăn cản cơ hội ghi bàn của tiền đạo đối phương. Vừa mất người, Barcelona nhận liền bàn thua đầu từ pha đá phạt hiểm hóc của Julian Alvarez.

Tấn công nhiều hơn và cơ hội ghi bàn cũng nhiều hơn, nhưng Barcelona quá “đen” trong những pha kết thúc. Ngược lại, Atletico Madrid vẫn nguy hiểm với những pha “chịu đòn” và phản công để rồi tiếp tục có bàn thắng thứ hai ở vào phút cuối trận.

Thất bại này đẩy Barcelona vào thế khó trước lượt về làm khách tại Metropolitano, nơi nổi tiếng là “đi dễ khó về” với các đối thủ của Atletico Madrid.

Tuy nhiên tranh cãi nhiều nhất lại chính là công tác trọng tài mà ông Istvan Kovacs người Romania bị những nhà chuyên môn cho rằng đã bỏ qua nhiều tình huống khó hiểu. Đầu tiên là việc xem VAR để biến thẻ vàng của Cubarsi thành thẻ đỏ. Kế đến là bỏ qua ít nhất hai quả phạt đền cho Barcelona, trong đó có tình huống hậu vệ Atletico Madrid dùng tay giữ bóng sau quả phá bóng từ khu vực 5m50 của thủ môn.

Sự vụng về của hậu vệ Atletico Madrid khi bóng đã vào cuộc bị bỏ qua và đấy là một lỗi lớn trong nhận định của trọng tài. Đó là chưa kể đến tình huống bỏ qua chiếc thẻ đỏ cho Atletico Madrid với lỗi tương tự như ông đã trừng phạt Cubarsi của Barcelona.

Cũng ở lượt đi tứ kết, Real Madrid để thua Bayern Munich 1-2 ngày trên sân nhà Bernabeu trong khi Arsenal có được bàn thắng duy nhất ở phút bù giờ 90+1 trong trận đối đầu đầy khó khăn trước chủ nhà Sporting Lisbon.

Cùng là chiến thắng trên sân đối phương nhưng với cách biệt chỉ một bàn thắng, đấy không phải là lợi thế lớn cho Bayern Munich lẫn Arsenal khi trở về sân nhà.

Trận còn lại Paris Saint-Germain thắng Liverpool 2-0 ngay trên sân Công Viên Các Hoàng Tử tại Paris. Một chiến thắng mà tất cả các thông số kỹ thuật vượt trội đều thuộc về đội bóng đại diện nước Pháp. 74% thời gian khống chế bóng với 26% của Liverpool và 17 cú sút với 7 trúng đích, trong khi Liverpool chỉ có 3 cú sút và không pha nào trúng về phía cầu môn. (Yến Nhi) [dt]

Tin mới cập nhật